Aşırı Korumacı ve Helikopter Ebeveynliğin Tehlikeleri
Ebeveynin çocuğun kendi yaratıcılığını ve inisiyatifini geliştirmesine izin vermesi gerekir. Ayrıca, helikopter ebeveynlikten kaçınmak da önemlidir.
Aşırı korumacı ve helikopter ebeveynlik kavramları, ebeveynlik tarzlarını sınıflandırmak için kullanılır. Bu kavramlar, bu yüzyılın başında tartışılmaya başlanmıştır.
Şu anda, farklı sosyolog ve psikologlar bu fenomenin olumsuz etkileri konusunda anne babaları uyarmaktadır.
Ebeveynlerin çocukları için aşırı düzeyde endişelenmesi, çocukta anksiyete ve güvensizlik hissiyle sonuçlanır. Bazı durumlarda sağlıkla ilgili problemler bile görülebilir.
Ebeveynlerin çocuklarının iyiliğini istemesi ve onları zararlardan korumayı amaçlaması normaldir. Bununla birlikte ebeveynlik felsefesi, psikolojik olarak sağlıklı bir ebeveyn-çocuk ilişkisi sınırlarının ötesine geçen aşırı bir bağlanmaya dayalıdır.
Günümüzde pek çok anne baba, çocuklarının yaşamına aşırı müdahele etmektedir ve bu da helikopter ebeveynliğin temel özelliğidir.
Helikopter ebeveynlik nedir?
Aile kurmaya karar veren insanlar, mümkün olduğunca iyi bir ebeveyn olmayı hedefler. Bununla birlikte, bazı ebeveynler çocuklarının hayatına aşırı derecede dahil olarak bu motivasyonu uç noktalara taşır.
Fazla korumacılık, çocuğun gelişimini sınırlayabilir. Helikopter ebeveynler çocuğun karakterini fazlaca etkiler çünkü diğer olumsuz tavırların yanı sıra onlara çok fazla müfredat dışı aktivite yapma konusunda baskı uygular ve sosyal hayatlarına müdahele eder.
Aşırı korumacı ebeveynlik, çocuğun özgürlüğünü kısıtlamasının yanı sıra, gelecekteki akademik ve profesyonel hayata da etki edebilir. Bu nedenle, ebeveynler aşırı korumacılık ve helikopter ebeveynlik tuzağına düşmekten kaçınmalı ve dengeyi korumaya çalışmalıdır.
Bazı uyarı işaretleri
Bazı davranışlar, ebeveynin çocuğun üzerine çok fazla gittiğini ve aşırı korumacı olduğunun göstergesi olabilir. Bunlardan bazıları aşağıdaki gibidir:
- Çocuğun üzerine titremek.
- Ödevler ve müfredat dışı aktiviteler konusunda çoğul konuşmak.
- Bütün kararları vermek.
- Çocukların isteklerini öngörmek.
- Çocuğun canının sıkılmasını önlemek. Bunun için de tablet ve oyun konsolu gibi her türlü şeyi satın almak.
- Çocukların görevlerini üstlenmek ve bahane üretmek için “zavallım” veya “çok yoruldu yazık” gibi cümleler kullanmak.
- Çocuğu aşırı uyarmak.
- Çocuğu sürekli kontrol etmek.
- Çocuğu çok fazla özgür bırakmak.
- Evdeki otorite figürü konusunda çocuğun kafasını karıştırmak.
“Ebeveynlerin çocukları için aşırı düzeyde endişelenmesi, çocukta anksiyete ve güvensizlik hissiyle sonuçlanır.”
Helikopter ebeveynlik çocukları nasıl etkiler?
Helikopter ebeveyne sahip çocuklarda genellikle uygunsuz davranışlar görülür. Pek çok durumda, çocuklar bağımsız olamaz. Ayrıca, okulda ve başka bir yerde karşılarına çıkan gündelik problemleri nasıl çözeceklerini bilemez.
Gelişim sürecindeki bu kısıtlamalar şu gibi durumlara sebep olur:
- Güvensiz yapar.
- Düşük engellenme toleransına sebep olur.
- Bağımsız karar vermek zorlaşır.
- Kâr- zarar oranını hesaplamak zor hale gelir ve riskler konusunda düşük farkındalık görülür.
- Ebeveynlerinden gelen sürekli baskı sebebiyle çocuklar stres olur.
- Diğerleriyle olan ilişkilerde çocukları kaprisli ve empati yapamayan bir hale getirir.
- Başarı ödüllendirme sistemini yanlış anlamaya sebep olur.
Çocukların neden biraz rahat bırakılmaya ihtiyacı vardır?
Çocuklar ebeveynlerinin sevgisine, saygısına ve korumasına ihtiyaç duyarlar. Aile çocuğuna önderlik etmeli ve onun mutlu, güvenli ve sağlıklı olmasını sağlamalıdır.
Buna ek olarak, ebeveyn hayatları boyunca karşılaşacakları sorunları ve anlaşmazlıkları çözmek için gerekli olan temel duygusal becerileri çocuğa öğretmelidir. Dahası, ebeveyn sınır çizebilmeli ve çocuğun kendi kararlarıyla hata yapmasına olanak tanımalıdır. Bu, çocuğun kendine güvenini ve saygısını artırır.
Çocukların kendi karakterlerini geliştirmeleri, sevdikleri ve sevmedikleri şeyleri keşfedebilmeleri önemlidir. Bu nedenle, sorumlu yetişkinler olabilmek için onlara alan tanımak gerekir.
Bu sebeple, ebeveyn dikkatli olmalı ve çok otoriter veya çok rahat bir tarz benimsemekten kaçınmalıdır. Çocuklar ayrıca olumlu pekiştirmeye de başvurmalıdır. Çocuğunuzun iyiliğinin önceliğiniz olması gerekse de, ona baskı yapmamayı veya onun üzerine aşırı düşmemeyi öğrenmeniz lazım.
Çocuğu sürekli kontrol altında tutmak, onun harika bir hayatı olacağı anlamına gelmez. Çocuğun büyümesine ve bir birey olarak mutlu bir hayat sürmesine olanak tanımanız gerekir.