Bir kötülük gördüğümüz zaman, onu, bulunduğumuz konuma göre düzeltmeye çalışmalıyız.
Her Müslüman, üzerine düşen görevi yapmakla sorumludur. Bir insanın toplumda bulunduğu konum ona bazı sorumluluklar yükler. Her Müslüman da o konumuna göre sorumlu olur. Bu konuya bir hadisi şerifle bakabiliriz:
“Bir kötülük gördüğünüz zaman elinizle, gücünüz yetmezse dilinizle (düzeltiniz). Ona da gücünüz yetmezse kalben buğz ediniz.” (Tirmizi, Fiten, 11)
Herkes her durumda bu hadisi kendine göre yorumlayamaz. Mesela, yolda bir kötülük görsek, onu elimizle düzeltmeye kalksak ve dayak atsak, o adam da davacı olsa, bu durumda bize de ceza tatbik edilir. Öyleyse hadis-i şerifin manasını nasıl anlamalıyız?
El ile düzeltmek vazifeli insanların, yani devletin ve emniyetin görevi; dil ile düzeltmek alimlerin vazifesi, kalben buğz etmek ise diğerlerinindir.
Herkesin el ile düzeltme konumunda olduğu, dil ile düzeltme konumunda olduğu yerler vardır. Mesela, devletin ilgilendirdiği bir meselede konumumuza göre dil ile önleme veya kalben buğz etme şeklinde vazifemizi ifa ederiz. Ancak ailevi bir konuda el konumundayız.
Bir kötülük işleyen kişiye, hatasını yumuşak bir dille söylemeye çalışırız. Ancak eğer söylediğimizde ters tepki verecekse veya dinlemeyecekse, kalben tasvip etmeyip rahatlarız.