Kalıtsal yumurtalık kanseri riskine sahip kişiler nasıl takip edilmeli?
Kalıtsal yumurtalık (over) kanseri riski bulunan kadınlarda, çeşitli yaklaşımlar ile bu risk düşürülebilir. Aşağıda saydığımız bu yaklaşımlar, tıbbi onkoloji uzmanı ve kanser genetiği uzmanının risk planlamalarıyla hastaya sunulur.
Tarama yöntemleri
Amerikan Ulusal Kanser Rehberi’nde BRCA1 ve/veya BRCA2 gen mutasyonu taşıyan kadınlar için tarama yöntemleri belirlenmiştir.
- Aylık kendi kendine meme muayenesi (18 yaşından başlayarak)
- Yılda iki kez klinik meme muayenesi (25 yaşından itibaren)
- Yıllık meme MR taraması (25 yaşından itibaren)
- Jinekolojik pelvis muayenesi, trans-vajinal renkli doppler ultrasonografi, CA-125 kan testi (30 yaşından itibaren)
- Profilaktik salfingo-ooferektominin (yumurtalıkların ameliyatla alınması) göz önünde bulundurulması (40 yaş ve üzeri)
Aynı zamanda, BRCA1 ya da BRCA2 gen mutasyonları taşıyan erkekler için de tarama yöntemleri belirlenmiştir.
- Aylık kendi kendine meme muayenesi (30’lu yaşlardan itibaren)
- Yıllık klinik meme muayenesi (30’lu yaslardan itibaren)
- Yıllık prostat kanseri taraması: dijital rektal (makattan parmakla) muayene
- İlginizi çekebilir: Genlerimiz bencil olabilir mi? Kalıtsal kanserler ve genleri
Hamilelik ve emzirme
Hamilelik ve emzirme, yumurtalık kanseri riskini düşürmektedir. Bunun sebebi kadınlar hamilelik dönemleri boyunca daha az yumurtalamaktadır.
Çoklu hamileliklerde ya da ilk hamileliği 26 yaşından önce yasayan kadınlarda yumurtalık kanserine yakalanma riski düşmektedir.
Doğum kontrol hapı (oral kontraseptif) kullanımı
Doğum kontrol hapı kullanımı, yumurtalık kanserine yakalanma riskini düşürmektedir. 5 yıl veya daha fazla süreyle doğum kontrol hapı kullanan kadınlar yüzde 50 daha az yumurtalık kanseri riskine sahiptir.
- İlginizi çekebilir: Doğum kontrol hapları - oral kontraseptifler ve KANSER RİSKİ
Genetic/Familial High-Risk Assessment: Breast and Ovarian
NCCN Guidelines Version 2.2017