Sık Sorulan Mülakat Soruları ve Cevapları
İş görüşmesi sırasında gelebilecek belli başlı soru tipleri vardır. Mülakata gitmeden önce
evde bu soruları kendinize sorun, pozisyonla ilgili güçlü yanlarınızı vurgulayacak şekilde, sade ve yalın bir anlatımla cevaplarınızı hazırlayın. Eğer İngilizce gerektiren bir iş ilanına başvuruyorsanız, bu cevapları Türkçe ve İngilizce olarak hazırlayın.
Evde iş görüşmesinin provasını
yapın. Soruları kendinize sorun ve cevaplayın. Bu provayı bir arkadaşınızla yada ayna karşısında yapabilirsiniz. Bu şekilde hazırlık yaparak gideceğiniz iş görüşmeleriniz çok daha başarılı
geçecektir.
Ayrıca, CV'nizi 58003 üye firmamız
içinden seçtiklerinize göndererek, kısa sürede iş bulma
şansınızı artırabilirsiniz.
Mülakat Sorularına Nasıl Cevap Verilmeli?
Cevapları hazırlarken genel prensip "başvurduğunuz pozisyon için aranan özelliklerden hangilerine sahip olduğunuzu belirleyin ve her soruya cevap verirlen bu özelliklerinizi vurgulayın."
Örneğin; AutoCAD ve İngilizce bilen makine mühendisi aranıyorsa;
ABC Üniversitesi'nde Makine Mühendisliği okudum,
Üniversitede AutoCAD dersleri aldım, şu projelerde kullanarak AutoCAD bilgimi geliştirme şansım oldu,
Stajda / iş deneyiminde AutoCAD'le şu projeleri çizdim,
İngilizce'yi Anadolu Lisesi'nde öğrendim,
Üniversitede İngilizce okudum,
Erasmus ile 6 ay İngiltere'de bulunduğum sırada İngilizce pratiğimi artırdım,
ABC firmasında çok uluslu bir ortamda çalışma şansım oldu ve iş arkadaşlarımla İngilizce iletişim kurdum.
İş Görüşmesinde Gelebilecek Sorular
Aşağıda iş görüşmesinde gelebilecek muhtemel soruları
ve nasıl cevap vermeniz konusunda bizim yorumlarımızı bulabilirsiniz.
Adresimizi kolay bulabildiniz mi?
Kolay ve önemsiz bir soru gibi gözükür ancak adresi bulmakta sıkıntı yaşadıysanız söylemeyin. Bu soruya verdiğiniz cevap sizinle ilgili ilk izlenimleri oluşturur. Sadece "Evet", "Hayır" gibi kısa bir cevap verirseniz, kısa ve net cevaplar vermeyi seven, uzun diyalogları sevmeyen, detayları pek anlatmayan bir insan olduğunuz izlenimi verir. "Web sitenizdeki harita sayesinde çok kolay buldum", "Öncesinde santraliniz ile konuşup yol tarifini aldım ve kolayca buldum" gibi bir cevap verirseniz, araştırmacı bir kişiliğiniz olduğu izlenimi verir. Nasıl geldiğinizi detaylı anlatırsanız, detaylara önem veren ve iletişime açık biri olduğunuz izlenimi verir. Satış, müşteri ilişkileri gibi iletişimin önemli olduğu bir pozisyon için olumlu bir başlangıç olur. Tabi çok da uzatmamak gerekir. Yolda kaybolduğunuzu, web sitesindeki adres tarifinin yetersiz olduğunu anlatırsanız, eleştirel bir bakış açınız olduğu izlenimi verir. Üstelik görüşmeye geç geldiyseniz, kendi hatanızı örtmek için bahaneler ürettiğiniz düşünülür.
Kendinizi tanıtır mısınız?
Genelde iş görüşmesinin
ilk sorusu budur. Çok genel bir sorudur ancak görüşmeye iyi bir iş giriş yapabilmeniz için çok önemli bir sorudur. Bu sorunun cevabını mutlaka evde hazırlayın. İngilizce gerektiren bir pozisyonsa cevabı Türkçe ve İngilizce olarak hazırlayın.
Özellikle başvurduğunuz pozisyon için aranan özelliklere sahip olduğunuzu vurgulayan, iş odaklı, yaklaşık bir dakikalık bir konuşma olsun. Ancak önceden ezberlemiş gibi değil, doğal bir şekilde anlatın. Hafta sonu ne yaptığınızdan, hobilerinizden bahsetmeyin. İş deneyimlerinizden, kısaca eğitim geçmişinizden, kariyer hedeflerinizden bahsedin. Konuşmanızı şu sebeplerden ötürü firmaya ve pozisyona çok uygun olduğunuzu söyleyerek bitirin.
Mezun olduğunuz üniversiteden falanca profesörü tanıyor musunuz?
İnsan kaynakları yetkilisi, ortak bir tanıdık bulmak ve daha samimi bir ortam yaratmak için bu soruyu sorabilir. Eğer bu kişiyi tanımıyorsanız, kesinlikle yalan söylemeyin.
Önceki işinizden neden ayrıldınız?
Son işinizden kötü ayrıldıysanız, kimseyi kötülemeyin. Negatif bir cevap vermeyin. Patron maaşınızı yatırmamış olabilir, sigortanız yapılmamış olabilir, verilen sözler tutulmamış olabilir. Ne kadar kötü bir deneyim yaşamış olursanız olun, çok negatif ifadeler kullanmayın. Profesyonel bir dille, bir iki cümleyle, çok detaya girmeden sebebi anlatın. Sonra eski işinizde yaptığınız işlerden, kattığınız değerlerden, öğrendiklerinizden, yani pozitif yanlarından bahsedin.
Önceki işlerinizde ne tarz sorumluluklar aldınız?
Önceki işlerinizde ne kadar insiyatif aldığınızı ve şirkete kattığınız değerleri anlatın. Mümkünse rakamlarla ifade edin. Başvurduğunuz işte sizden beklenen sorumluluklarla bağlantı kurmaya çalışın.
Önceki işinizin sevdiğiniz ve sevmediğiniz yanları nelerdir?
Önceki işinizin sevmediğiniz yanlarını çok anlatmayın. Negatif konulardan pek bahsetmeyin. Sevmediğiniz yanları profesyonel bir dille, firmayı ve işi çok kötülemeden kısaca anlatın. Daha çok pozitif şeylerden bahsedin. İşin sevdiğiniz yanlarını, size kattıklarını ve sizin firmaya kattığınız değerleri sade bir şekilde ve mümkünse rakamsal ifadelerle anlatın.
Deneyimlerinizden bahseder misiniz?
Birkaç iş deneyiminiz varsa, sadece başvurduğunuz pozisyonla ilgili deneyimlerinizi
detaylı anlatın. Yeni mezunsanız ve henüz iş deneyiminiz yoksa, staj deneyimlerinizi
ve topluluklarda aktif rol aldıysanız, topluluk projelerinizi
anlatın.
Zaman baskısı altında çalışabilir misiniz?
Yapılan birçok işte zaman baskısı vardır. Zaman baskısı altında stres yapmadan, hatta daha da motive olarak çalışabileceğinizi vurgulamak önemlidir. İş deneyimlerinizde, eğitim hayatınızda veya sosyal hayatınızda mutlaka zaman baskısı altında başarılı olduğunuz durumlar vardır. İş görüşmesi öncesi yapacağınız hazırlık
sırasında zaman baskısı altında başardığınız işleri düşünün. Bu soru mülakatta
sorulduğunda önceden belirlediğiniz örneğinizi de mutlaka anlatın.
Takım çalışmasına yatkın mısınız?
Bugün yapılan işlerin büyük bir çoğunluğu takım çalışması ile yapılıyor. Bu sebeple, iş görüşmesinde takım çalışmasına yatkınlığınız
sorgulanır. "Evet takım çalışmasına yatkınım" gibi klişe bir cevap vermekten ziyade hayatınızdan bir örnekle anlatın. Önceki iş deneyimlerinizden bir takım çalışması yada ortak yapılan bir okul projesi yada bir takım sporu vb. örnek olarak verilebilir. Evde iş görüşmesine hazırlık
yaparken bu soruya da bir cevap hazırlayın. Hiç takım çalışmasında bulundunuz mu? Başarmaya çalıştığınız ortak görev neydi? Bu takımda sizin göreviniz ve katkınız neydi?
Stresle başa çıkabilir misiniz?
Stres kontrol edilebildiği zaman aslında iyi bir şeydir.
İyi bir motivasyon aracıdır. Üretkenliği artırır. Daha hızlı ve dikkatli çalışmanızı sağlayabilir. Stresin hayatın bir parçası olduğunu, bunun bilincinde olduğunuzu, hatta stresin sizi motive eden iyi bir araç olduğunu söyleyebilirsiniz. Evde yapacağınız hazırlık sırasında stresle başa çıktığınız, stres sayesinde motive olarak başarılı olduğunuz bir örnek belirleyin ve mülakatta bu örneği mutlaka anlatın.
Yaratıcı mısınız?
Yaratıcılık birçok pozisyon için aranan bir özelliktir. Bu soruya "Evet yaratıcıyım" gibi klişe bir cevap vermek yerine hayatınızdan bir örnekle anlatın.
Evde iş görüşmesine hazırlık
yaparken, önceki iş deneyimlerinizde, eğitim hayatınızda yada sosyal hayatınızda yaratıcılığınızı kullandığınız bir başarı hikayenizi
hazırlayın.
Beklediğiniz maaş ne kadardır?
İş görüşmesine gitmeden önce
sektördeki maaşları araştırın. İnternetten veya arkadaşlarınızdan benzer firmaların verdiği maaşları öğrenmeye çalışın. Sonra kendi ihtiyaçlarınıza göre aylık minimum gereksiniminizi hesaplayın. Net bir rakam söylemek yerine bir aralık söyleyin. Mülakat sırasında
firmadaki benzer pozisyonlarda verilen maaş dengesini de göz önünde bulundurarak uzlaşmaya açık olduğunuzu söyleyin.
Şirketimizde çalışan bir tanıdığınız var mı?
Şirkette çalışan bir arkadaşınız varsa ve sizin için olumlu şeyler söyleyeceğini düşünüyorsanız söyleyin. İş görüşmesinden sonra
arkadaşınızı arayıp sizin hakkınızda sorular sorabilirler. Arkadaşınız şirkette sözüne güvenilen biriyse ve size referans olursa, işe girme şansınız yükselir.
Neden sizi işe alalım?
Kendi hedefleriniz, deneyimleriniz ve kişisel özellikleriniz ile pozisyon için aranan özelliklerin nasıl uyuştuğunu anlatın. Başka adaylarla karşılaştırma yapmaktan kaçının. Yalnızca kendinizle ilgili yorumlar yapın. Bu soruya genel bir cevap vermeyin. Herkes çok çalışkan, istekli ve dürüst olduğunu söyler. Farklı, özgün bir cevap verin, size özel kişisel özelliklerinizden bahsedin.
Neden burada çalışmak istiyorsunuz?
Evde yapacağınız hazırlık burada çok önemlidir. Firma, sektörü ve rakipleri konusunda araştırma
yaptığınızı bu soruda göstermelisiniz. Kişisel özellikleriniz, deneyimleriniz, eğitiminiz ve hedefleriniz ile firmanın nasıl uyuştuğunu anlatmalısınız.
Başvurduğunuz pozisyonun en beğendiğiniz ve en beğenmediğiniz tarafı nedir?
Bu pozisyona başvurduğunuza göre beğendiğiniz tarafları ağır basmış olmalıdır. İş ilanında
yazan aranan kriterlerden size en çok uyanlarını beğendiğiniz tarafları olarak sayabilirsiniz. Örneğin; problem çözme yeteneğinizi kullanabilecek olmanız, Almanca bilginizi kullanabilecek olmanız gibi... Pozisyonla ilgili beğenmediğiniz bir taraf olmadığını söyleyin.
Şirketimizle ve şirketimizin bulunduğu sektörle ilgili neler biliyorsunuz?
Firma hakkında internette iyi bir araştırma
yapın. Firmanın web sitesini, sosyal medya hesaplarını, geçmişini, sektörünü, rakiplerini, Google'da firma ile ilgili haberleri, firmanın Türkiye'deki ve dünyadaki yerini, sektörün geleceğini vb. gibi konularda yapacağınız araştırma, iş görüşmenizin çok daha başarılı
geçmesini sağlar. Firma ile ilgili aşağıdaki konuları araştırın:
Organizasyon yapısı
Ürünleri / hizmetleri
Varsa geliştirdikleri yeni ürün veya hizmetler
Eğitim programları
Şirketin büyüklüğü
Kariyer geleceği
Bu iş alanında bulundukları süre
Müşterilerinin çeşidi
Geçmişteki büyüme oranları ve gelecek yıllardaki büyüme potansiyelleri
Sosyal haklar
Kısa / Orta / Uzun dönem hedefleriniz neler?
"Beş yıl sonra kendinizi nerede görüyorsunuz" gibi de sorulabilir. İşveren bu işi uzun vadeli düşündüğünüzü, bir süre çalışıp ayrılmayı düşünmediğinizi görmek ister. İş görüşmesine gitmeden önce
kısa, orta ve uzun vadeli hedeflerinizi belirleyin. Başvurduğunuz işin kariyer hedeflerinizle
örtüştüğünü vurgulayın. Aile, sosyal hayat gibi iş dışındaki hedeflerinizden bahsetmeyin. İş odaklı bir cevap verin.
Sizi ne motive eder?
Firmalar için en ideal eleman, kendi kendini motive edebilen elemandır. Bir hedef koyup bu hedef doğrultusunda motive olduğunuzu söyleyebilirsiniz. Öğrenmenin, kendini geliştirmenin sizi motive ettiğini söyleyebilirsiniz. Ancak sizi motive eden aracın para olduğunu söylemek olumsuz bir etki yaratır.
Güçlü yönleriniz nelerdir?
Pozisyon için yetkin bir aday
olduğunuzu ve özfarkındalığınızı anlatabileceğiniz
bir sorudur. Fazla mütevazi, çekingen, özgüveni eksik gözükmeyin. Ancak bir insanın 10 tane güçlü yönü olamaz.
Bu soruya gerçekçi bir cevap hazırlayın. İki veya üç güçlü yönünüzü
söyleyebilirsiniz. İş ilanında
başvurduğunuz pozisyon için aranan kişisel özellikleri gözden geçirin. Bunlardan hangileri sizin güçlü yönleriniz ile örtüşüyorsa, onları anlatın. Örneğin; problem çözme becerisi, satış becerisi, zaman baskısı altında çalışabilme, stres altında başarılı kriz yönetimi, liderlik, zaman yönetimi vb. gibi güçlü yanlarınızı anlatabilirsiniz. Evde yapacağınız hazırlık sırasında güçlü yanlarınızı belirleyin ve her bir güçlü yanınızı hayatınızdan bir örnekle anlatın.
Zayıf yönleriniz nelerdir?
Bu tuzak bir sorudur. İnsan kaynakları yetkilisi bu soruyu özfarkındalığınızı ölçmek ve zayıf yönlerinizi nasıl ifade ettiğinizi görmek için sorar. Zayıf yönüm yoktur, demeyin. Hiç kimse mükemmel değildir. Mutlaka en az bir zayıf yönünüzü söyleyin. Ama işe alım sürecini etkileyecek bir zayıf yön söylemeyin. "Zayıf yönüm şudur ancak bunun farkındayım ve geliştirmek için şunları yapıyorum" şeklinde bir cevap verin. Örneğin; çok detaycı veya mükemmeliyetçi birisiyseniz bunu söyleyebilirsiniz. Mükemmeliyetçilik zayıf yön olduğu kadar yeri geldiğinde pozitif bir yönünüzdür. Eğer dikkat gerektiren, kontrolcü ve detaycı olmanız gereken muhasebe gibi bir pozisyona başvurduysanız, mükemmeliyetçi ve detaycı olmak iyi bir özelliktir. Zayıf bir yönünüzü söylerken aslında pozisyon için pozitif bir yönünüzü söylemiş olursunuz. Başvurduğunuz pozisyonla ilgili bu tarz özellikleriniz varsa evde belirleyip mülakatta bu soru sorulduğunda söyleyebilirsiniz.
Karşılaştığınız zor bir problemi nasıl çözdüğünüzü anlatır mısınız?
Kriz yönetiminizi ve problem çözme yeteneklerinizi gösterebileceğiniz bir sorudur. Bu soru üzerine önceden düşünmediyseniz, mülakatta hemen aklınıza iyi bir cevap gelmeyebilir. Evde iş görüşmesine hazırlık
yaparken, iş hayatınızda, yeni mezunsanız okulda yada sosyal hayatınızda karşılaştığınız birkaç büyük sorunu belirleyin. Bu sorunlara nasıl çözüm bulduğunuzu ve başarı hikayenizi hazırlayın. Böylece, mülakatta bu soruyla karşılaştığınızda
teklemeden cevap verebilir, problem çözme yeteneğinize güzel bir örnek sunmuş olursunuz.
Çalışılması zor bir yöneticiniz oldu mu?
Önceki iş deneyimlerinizde zor bir yöneticiniz olmuş olabilir. Hatta işten ayrılmanızın sebebi de bu olabilir. Ne kadar kötü deneyimler yaşamış olsanız da, çok negatif ifadeler kullanmayın.
Detaylara girmeyin. Kısaca ve profesyonelce sorunları dile getirin. Sonrasında pozitif bir ifadeyle o işte şirkete kattığınız değerleri, o işin size kattıklarını ve bu deneyimler sayesinde yeni işinize katabileceğiniz değerleri anlatın.
En büyük başarınız nedir?
Tercihen başvurduğunuz pozisyonla ilgili bir başarınızı anlatın. Henüz iş deneyiminiz yoksa, eğitim hayatınızdan bir başarınızı anlatabilirsiniz. Anlatacağınız başarı hikayeniz, firmanın iş ilanında aradığı kişisel özelliklerle uyumlu
olsun.
Sizce başarı nedir?
İş etiğinizi, hedeflerinizi, kişiliğinizi anlatmanıza yardımcı olan bir sorudur. Başvurduğunuz pozisyonla bağlantılı bir cevap vermeye çalışın. "Başarı ölçülebilir sonuçlardır", "Başarı işimi iyi yapmaktır", "Başarı hedeflenen sonuca ulaşmaktır" vb. gibi bir cevap verebilirsiniz.
En büyük başarısızlığınız nedir?
Başarısızlık hayatın bir parçasıdır. "Herhangi bir başarısızlığım olmadı" demek gerçekçi bir cevap olmaz.
İnsan başarısız olmadan başarılı olmayı öğrenemez. Tüm başarılar, öncesinde yaşanan başarısızlıkların, denemelerin sonucudur.
İş hayatınızda, eğitim hayatınızda yada sosyal hayatınızda yaşadığınız bir başarısızlık hikayesini önceden evde hazırlayın. Önemli olan bu başarısızlık karşısında nasıl bir tepki verdiğiniz ve çıkardığınız derslerdir. İş görüşmesinde böyle bir soru
ile karşılaşırsanız, önce başarısızlık hikayenizi, sonra bu başarısızlıktan çıkardığınız dersleri ve bu sayede elde ettiğiniz başarıyı anlatın.
Çalışmadan geçirdiğiniz uzun zamanı açıklar mısınız?
"Uzun süredir iş bulamadım", "Piyasalar durgun, bu devirde iş bulmak çok zor" gibi bir cevap vermeyin. "Bu süre zarfında birçok görüşmeye gittim. Ancak önüme çıkan ilk iş teklifini kabul etmek istemedim. Mutlu olabileceğim, uzun vadeli çalışabileceğim, katkı yapabileceğim bir iş bulabilmek
için bekledim" gibi bir cevap vermeniz daha uygun olur.
Duygusal Zekanızı Ölçen Mülakat Soruları
Başvurduğunuz iş için deneyimlerinizin, eğitiminizin, teknik özelliklerinizin uygun olması yeterli değildir. Sizin karakteriniz ile kurum kültürünün uyuşması da çok önemlidir. Ayrıca, birçok iş dalında IQ'nuzun yüksek olmasından ziyade EQ'nuzun yani duygusal zekanızın yüksek olması değerlendirilir. Aşağıdaki sorular iş görüşmesinde duygusal zekanız
hakkında insan kaynakları yetkilisine fikir verir.
Size ilham veren kişi kimdir? Neden?
Bu soruya vereceğiniz cevap, hayatta kimi rol model olarak aldığınız hakkında fikir verir. Ayrıca, hayatta önem verdiğiniz etik değerleri
de anlatmanızı sağlar.
En çok önem verdiğiniz üç değer nedir?
Önem verdiğiniz değerler sizin kişiliğinizi yansıtır. İnsan kaynakları yetkilisi, bu değerlerin başvurduğunuz firmanın kurum kültürü ile uyuşup uyuşmadığını
değerlendirir.
Önceki iş yerlerinizde samimi arkadaşlıklar edinebildiniz mi?
Uzun süreli, samimi, kalıcı arkadaşlıklar kurabilmek, duygusal zekanın göstergesidir. Takım çalışmasına uygun
bir aday olduğunuzu gösterir.
Hangi yeteneğin sizde henüz eksik olduğunu düşünüyorsunuz?
"Eksik olduğumu düşündüğüm bir konu yok", bu soruya verilebilecek en kötü cevaptır. Sürekli gelişime inanan, öğrenmeye istekli, güçlü ve zayıf yönlerininin farkında olan adaylar tercih edilir.
Bir başarınızı ve bu başarının üç sebebini anlatın?
Sürekli "ben" diyerek başarınızı anlatırsanız, takım çalışmasına uygun bir aday olmadığınız düşünülür. Başarınızı anlatırken "biz" demelisiniz. "Takım" olarak yaptıklarınızı ve sizin bu takımın bir parçası olarak kattığınız değerleri vurgulayın.
İş Görüşmesinde Soru Sormak
İş görüşmesinde sadece işverenin soru sorması doğru değildir.
Siz de sorular sorarak işi ve firmayı daha iyi tanımalısınız ve buna göre işe girip girmemek konusunda karar vermelisiniz. Mülakatta soracağınız soruları önceden belirleyin.
Pozisyon ve şirketle ilgili sorular sorun. Ama soru sayısı çok fazla olmasın. İş görüşmesinde maaşla
ilgili size sorulmadıkça siz soru sormayın. İyi soru sorabilmek önemli bir özelliktir. İyi soruları akıllı, bilgili ve ilgili insanlar sorabilir. Dolayısıyla, evde firma, sektör ve pozisyonla ilgili iyi bir araştırma yaparak iyi sorular hazırlarsanız, mülakatta akıllı, bilgili ve ilgili olduğunuzu ispatlayabilirsiniz. Firma yetkilisi "Sorunuz var mı?" dediğinde mutlaka evde hazırladığınız soruları sorun. Yada mülakatın gidişine göre doğru anlarda sorularınızı sorabilirsiniz.
Herhangi bir sorunuz veya eklemek istediğiniz bir şey var mı?
Genelde iş görüşmesinin kapanış sorusu
budur. "Sorum yok" veya "eklemek istediğin bir şey yok", demeyin. Evde hazırladığınız ve o ana kadar soramadığınız sorularınızı sorun. Aşağıdaki tarzda sorular da sorabilirsiniz.
Mülakatta hangi soruları sorabilirsiniz?
"İş görüşmesinde aşağıdaki gibi sorular" sorabilirsiniz.
Bu pozisyonda benden beklentileriniz nelerdir?
Çalışmalarımı kime raporlayacağım?
Performans değerlendirmelerinizi nasıl yapıyorsunuz?
Bu pozisyonun geleceğiyle ilgili öngörüleriniz nelerdir?
Pozisyon yeni mi açıldı? Önceden bu pozisyonda biri çalışıyor muydu?
Şirketinizdeki kariyer olanakları hakkında bilgi alabilir miyim?
Çalışanların gelişimi için yapılan eğitim çalışmalarını öğrenebilir miyim?
Mülakat süreci nasıl ilerleyecek?
İşe alınırsam ne zaman başlamam gerekir?