İnsanın Sağlığını Etkileyen Neandertal Genlerine Dair Yeni İpuçları
İlginizi Çekebilecek Sorular
- İnsanlar uzun süre kabul ettiği fikirleri sarsılınca depresyona girebilir mi?
- Kendini oktete tamamlamış bir atom bir elektronu onu yörüngesine(orbital)katmaksızın kendisiyle beraber sürükleyebilir mi?
- En iyi ahlak nedir?
- Neden duygularımız var?
- İnsanda zekayı belirleyen genlerin x kromozomundan geldiği y kromozomunun etkili olmadığıyla ilgili bir blog okumuştum böyle bir durum var mı?
- Timsahlar neden kirli ve temiz kanı karıştıracak bir yapıya sahip. Kirli ve temiz kan kalpte karışmazken neden bunun için bir yapı geliştirmiş. Yapının ismi panizza kanalı?
Paylaş
Hırvatistan’da bulunan bir kadın Neandertal genomu, şizofreniden eklem kireçlenmesine kadar birçok rahatsızlığın Neandertal kuzenlerimizle olan ilişkimizle alakalı olabileceğini gösteriyor.
Eklemleriniz bugün kötü durumda ise ya da erken sonbahar güneş yanıklarınız var ise bundan kısmen de olsa Neandertaller sorumlu olabilir. Bilim insanları Hırvatistan’daki Vindija mağarasında bulunan en az 52 bin yıllık kadın kemiğinden ikinci tam ve yüksek kaliteli Neandertal genomu çıkarttılar.
Başka bir Neandertal kadınından gelen genomlarla birlikte, bu kadından elde edilen genomlar bize, Neandertallerim genetik olarak modern insana ne gibi katkılar yaptığını gözler önüne seriyor.
Örneğin, Science dergisinde çıkan bir araştırma Neandertal genlerinin Avrasya kökenli insanlar için toplam genetik yapısına %1,8 ila 2,6'sına etki ettiğini göstermektedir. Bu önceki tahminlerinden daha yüksektir (%1,5-2,1). Aynı makalede, yeni Neandertal genomunun birkaç alanının bazı modern insanlarda kan kolestrol düzeyleri, şizofreni, yeme bozuklukları ve romatizma gibi sağlık sorunları ile yakından ilgili olduğuna değiniliyor.
Ancak Leipzig’deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsündeki çalışmanın öncüsü Kay Prüfer, Neandertalleri tüm hastalıklarımız için sorumlu tutmanın yanlış olduğunu dile getiriyor.
“Bir genin belirli bir varyantına sahipseniz o hastalığa kesinlikle sahip olacağınız anlamına gelmez. Bu bazen sadece "olabilirsiniz" anlamına geliyor.” diyor.
Dahası, Neandertal katkılarının bir kısmı potansiyel olarak yararlıdır. Prüfer, “Baktığımızda, LDL kolesterolü için daha belirgin olan bir varyant var ve Vindija’daki örneğin taşıdığı gen koruyucu niteliği taşıyor.” diyor. Düşük yoğunluklu lipoprotein, genelde kötü kolestrol olarak adlandırılır ve arterlerde yağ birikimleriyle ilişkilidir. Bu nedenle genetik koruyucu özelliği kalp hastalığı gibi hastalıklara karşı korunmaya yardımcı olacaktır.
Prüfer; “Genel bir yanlış anlayış Neandertallerin gelen genetik verilerin kötü olduğudur” diyor. Ona göre genetik verilerin tamamı ne kötü ne de iyidir.
Genetik Yankılar
Yeni genomu oluşturmak için kullanılan DNA, Vindija 33 olarak adlandırılan 19 kemik parçasının bulunduğu bir mağaradan gelmektedir. Kısmi genomlar en az 5 kişiden dizilenmiş olsa da, Vindija kemik parçaları ekibin detaylı bir genomu ayrıştırmaya yetecek kadar iyi korunmuştur. Vindija kadınından elden edilen materyalden iki farklı gen grubu ayırt edilebilir. Bu daha önce bir kez Sibirya’da bulunan Altay Neandertal’inden (122.000 yıllık) elde edilmişti.
Ayrıntılı Neandertal genetik bilgisinin miktarını iki katına çıkararak, Neandertal DNA’sını modern insanlarda ne kadar kaldıkları ve tam olarak nereden geldiği konusunda daha kesin bir veri elde etmeye başlıyorlar.
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- Çeviri Kaynağı: National Geographic
- Michelle Z. Donahue. New Clues To How Neanderthal Genes Affect Your Health. (2018, Temmuz 19). Alındığı Tarih: 19 Temmuz 2018. Alındığı Yer: National Geographic
- Kay Prüfer, et al. (2017). A High-Coverage Neandertal Genome From Vindija Cave In Croatia. Science, sf: 655-658.
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 13/11/2019 01:35:02 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/7177
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.
This work is an exact translation of the article originally published in National Geographic. Evrim Ağacı is a popular science organization which seeks to increase scientific awareness and knowledge in Turkey, and this translation is a part of those efforts. If you are the author/owner of this article and if you choose it to be taken down, please contact us and we will immediately remove your content. Thank you for your cooperation and understanding.