Beyin Tümörüyle Yaşam
Beyin tümörü teşhisi almak, birçok farklı duygu hissetmenize neden olabilir. Bu duygular arasında, şaşkınlık, üzüntü, korku, kızgınlık ve suçluluk bulunabilir. Yaşadığınız duygular size özeldir, tamamen farklı hissetmeniz de normaldir.1
Yaşadığınız duygular ve hislerinizle zaman zaman başa çıkabilir, bazen de çaresiz hissedebilirsiniz. Bazen hastalığı kabul etmekte zorlanabilirsiniz. Farklı duygular yaşamak, hastalıkla yüzleşmenin doğal bir parçasıdır ve tamamen normaldir. Aşağıdaki öneriler size bu süreçte size yardımcı olabilir.1
Beyin tümörü nedir?
Beyin tümörü, beyindeki hücrelerin kontrol dışı çoğalarak oluşturduğu kitlelerdir. İyi huylu (benign) ve kötü huylu (malign) olmak üzere birçok farklı beyin tümörü bulunmaktadır.
Beyin tümörü tedavisi sırasında neler yapabilirim?
•Tümörün tipi ve tedavisi hakkında bilgi sahibi olmanız, daha iyi ve sürecin kontrol altında olduğunu hissetmenize yardımcı olabilir. Bunun için doktor ziyareti öncesinde tüm sorularınızı bir liste haline getirin ve en doğru cevaplara ulaşmak için sorularınızı doktorunuza sorun.
•Her şeyi bir anda ve tek başınıza halletmek zorunda olmadığınızı unutmayın. Karşılaşabileceğiniz sorunlarla ilgilenmek zaman alabilir. İhtiyacınız olduğunda yardım almaktan çekinmeyin.1
•Gelecekle ilgili endişe duymanız normal, ancak bunun sizi etkilemesine izin vermeyin ve bugüne odaklanmaya çalışın.3
•Kendiniz için hedefler ve öncelikler belirleyin. Neleri başardığınıza ve nelerin hala yapılması gerektiğine dair kontrol listeleri oluşturun. Başardığınız, küçük zaferlerle bile gurur duyun.
•Yakın arkadaşlarınızdan ya da ailenizden gelebilecek destek ve yardımlara açık olun.3
•Tedavinizi egzersiz ve sağlıklı beslenme düzeni ile destekleyin. Bu, tedavinin yan etkilerini daha iyi yönetmenizi sağlayacak ve kaygı, depresyon gibi durumlarla baş etmenize yardımcı olacaktır. Size uygun olabilecek beslenme ve egzersiz programı için doktorunuza danışın.
•Tümörün kendisine ya da tedaviye bağlı olarak sizin ya da yakınlarınızın fark edebileceği bazı kişilik değişiklikleri yaşayabilirsiniz, bu normaldir. Böyle bir durumda doktorunuza danışarak nedenini ve nasıl üstesinden gelebileceğinizi öğrenin.1
Beyin Tümörü Tedavisi Sırasında ve Sonrasında Rehabilitasyon
Herhangi bir ameliyattan veya beyin tümörü tedavisinden sonra, tamamen iyileşmeniz biraz zaman alacaktır. Bu dönemde, örneğin baş dönmesi yaşayabilir veya nerede olduğunuz ve neler olduğu konusunda kafanız karışabilir. Tedavisi sonrası bunlar gibi etkiler yaşamanız iyileşme döneminin normal bir parçasıdır.4
İyileşme süreci, kişiden kişiye göre değişmektedir. Bazı durumlarda, tümörün bulunduğu konuma, tümörün türüne ve kişinin genel sağlığına bağlı olarak kısa ya da uzun dönemli yan etkiler görülebilir. Güçsüzlük, konuşma güçlüğü, tutukluk, hareket sorunları gibi çeşitli fiziksel semptomlar yaşayan kişiler, çeşitli rehabilitasyon tedavilerinden yararlanabilirler. Rehabilitasyon yardımıyla, birçok yan etkinin üstesinden gelebilir ya da uzmanların eşliğinde bu etkilerle nasıl yaşamanız gerektiğini öğrenebilirsiniz.4
Beyin tümörü tedavi edilemiyorsa ne yapabilirim?
Bazı beyin tümörleri özellikleri ya da bulunduğu konum nedeniyle tedavi edilemez veya daha önce tedavi görmüş olduğunuz tümör nüks etmiş olabilir. Bazı beyin tümörleri tamamen tedavi edilemeseler bile verilecek tedavi, tümörün boyutlarında küçülme ya da büyümesinde yavaşlama sağlayabilir. Tedaviler aynı zamanda belirtilerinizin kontrol altına alınmasını sağlayarak daha iyi hissetmenize yardımcı olabilir. Böyle bir durumla karşılaştığınızda aşağıdaki önerileri uygulayabilirsiniz;5
•Tekrar görüş almak ya da gelişmekte olan tedaviler dahil olmak üzere diğer tedavi seçenekleri hakkında bilgi sahibi olmak için doktorunuza danışabilirsiniz. Olası seçenekleri değerlendirmek, durum ile başa çıkmanıza yardımcı olabilir.6
•Vücudunuzdaki herhangi bir değişimden, olası bir semptomdan endişe ediyorsanız, kafanızda beliren sorularda kiminle iletişime geçmeniz gerektiği konusunda doktorunuzdan destek isteyebilirsiniz.
•Vücudunuzdaki herhangi bir değişimden, olası bir semptomdan endişe ediyorsanız, kafanızda beliren sorularda kiminle iletişime geçmeniz gerektiği konusunda doktorunuzdan destek isteyebilirsiniz.
•Tedavinin sonlandırılması durumunda kalabilirsiniz ve bu süreç korkutucu olabilir. Nasıl hissettiğiniz hakkında konuşabilmek ve duygularınızla baş edebilmek için profesyonel destek alabilirsiniz.
•Tedavi sonlandırıldıktan sonra nasıl bir sürecin sizi beklediği beyin tümörünün özelliklerine ve sizin genel sağlık durumunuza bağlıdır.Bu süreç herkes için farklıdır. Doktorunuz ile konuşarak aklınızdaki tüm sorular için en doğru bilgiye ulaşabilirsiniz.
Hastalığın seyri ve tedavinin başarısı, tümörün özelliklerine, genel sağlığınıza ve hatta benzersiz genetik yapınıza göre değişmektedir. Bu nedenle, tedavi sırasında ve sonrasında yaşanacak etkilerin kişiye özel olduğunu unutmamak gerekir.Aklınıza takılan tüm sorular için doktorunuzdan destek isteyebilir, sizin için en doğru olan bilgilere ulaşabilirsiniz.6
Referanslar:
1) https://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/brain-tumours/living-with/coping (Son erişim tarihi: 17.05.2022)
2) https://www.nhs.uk/conditions/brain-tumours/ (Son erişim tarihi: 07.06.2022)
3) https://www.abta.org/about-brain-tumors/living-with-a-brain-tumor/ (Son erişim tarihi: 17.05.2022)
4) https://www.abta.org/about-brain-tumors/living-with-a-brain-tumor/ (Son erişim tarihi: 17.05.2022)
5) https://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/brain-tumours/living-with/cant-be-cured (Son erişim tarihi: 17.05.2022)
6) https://www.thebraintumourcharity.org/brain-tumour-diagnosis-treatment/treating-brain-tumours/if-treatment-doesnt-work/ (Son erişim tarihi: 17.05.2022)