10/05/2012
Hırvatlar, doğal gaz ve elektriğe ayda 15 ila 20 avro fazla ödeyecek.
Southeast European Times için Zagrep'ten Drazen Remikoviç'in haberi -- 10/05/12
Hrvatska Elektroprivreda (HEP) elektrik üretimi, nakli ve dağıtımından sorumlu ulusal enerji kuruluşu. [Petar Kos/SETimes]
Hırvatistan'da evsel elektrik ve doğal gaz fiyatlarına bu ay zam yapıldı ve doğal gaz faturaları %22, elektrik maliyetleri ise %20 oranında arttı.
Tüketiciler ev bütçelerine gelen bu yeni yük nedeniyle öfkeliyken, analistler devletin başka şekilde kâr elde edebileceğini söylüyor.
Zamları 1 Mayıs'ta onaylayan hükümet, ulusal sanayinin doğrudan doğal gaz alan kısmının fiyat zamlarından etkilenmeyeceğini, ancak okullar, hastaneler ve bazı sanayi sektörlerine yönelik doğal gaz fiyatlarına %6,75 oranında zam yapılacağını bildirdi.
Ekonomi Bakanlığı sözcüsü Ana Perica SETimes'a yaptığı açıklamada, "Tüketimleri yılda 1 milyon m3 doğal gazdan fazla olan bütün tüketicilere yönelik dağıtım ücreti düşürüldü, bu yüzden de genel doğal gaz fiyatı düştü. Bu karar, ekonominin canlandırılması açısından önemli kabul ediliyor." dedi.
Ekonomi analisti ve Hırvatistan Merkez Bankası Yönetim Kurulu eski üyesi Damir Novotny, Hırvatistan farklı enerji türlerinin büyük bir ithalatçısı olduğundan, fiyat zammının kaçınılmaz olduğunu söylüyor.
SETimes'a konuşan Novotny, "Bu, bütün Hırvat halkı için kesinlikle bir şok ve büyük bir sorun teşkil etmekte, zira fiyat artışı son derece yüksek. Bu zamlar, Hırvatistan büyük bir enerji ithalatçısı olduğu için yapıldı. Fakat fiyat zammından önce, hükümetin devlet elektrik kurumunu yeniden yapılandırması, maliyet azaltmak için onu birden fazla şirkete bölmesi gerekiyordu. Elektrik harcamalarının hesabı daha şeffaf olmalı, zira şimdi, Elektroprivreda son hesaplamaları kendi iç, muğlak tarifelerine göre yapmakta." diyor.
Hırvatistan şu anda enerjisinin yaklaşık %70'ini ithal ediyor. Nisan ayındaki net maaş 700 avroyken, hükümet yeni elektrik ve doğal gaz zammının ayda 15 ila 20 avroya mal olacağını duyurdu.
Zagrepli 27 yaşındaki ekonomi öğrencisi Lav Komneniç, fiyat zammının yaşam standardına doğrudan bir saldırı olduğunu söylüyor.
SETimes'a konuşan Komneniç, "Hükümet şirketlere yönelik elektrik ve doğal gaz fiyatlarını azaltırken vatandaşlara yönelik fiyatlara zam yapıyor. Vatandaşı soymak bundan daha bariz olabilir mi? Peki maaşlara ne olacak, bu alanda ne zaman iyileştirme yapacaklar?" diyor.
Maliye Bakanı Slavko Liniç, hanelerdeki elektrik faturalarının yaklaşık 14 avro artacağını söylüyor. Başbakan Zoran Milanoviç de halkın tepkisine katılıyor. "Ne yazık ki bu kötü bir haber ve kontrol edemediğimiz şeylerden birisi. Bu gerçek, ama bunun son kötü haber olduğunu söyleyebiliriz."
Osijekli 75 yaşındaki emekli Robert Lajoviç, SETimes'a emekli maaşının hükümetin yeni yaptığı zamlara dayanamayacağını söylüyor.
Lajoviç, "300 avronun biraz altında olan vasat bir ulusal emekli aylığı alıyorum. Elektrik faturası ortalama 70 avro geliyor. Şimdi 100 avro olacak. Emekli aylığımın üçte birinin elektrik faturasına gitmesi gerekiyor. Hırvatistan'da bir kişinin ayda 200 avroyla nasıl yaşayabileceğini bilmiyorum." diyor.
Bölgedeki enerji fiyatları da artıyor. Karadağ'da, elektrik fiyatlarına Şubat ayında %7 zam yapıldı. Vatandaşlar bugüne kadar zamlara karşı üç kez protesto düzenlemesine karşın, hükümet ayarlama taleplerini reddetti.
Sırbistan'da geçen yıl, elektrik fiyatına %15 zam yapıldı ve devlet elektrik şirketi Eylül ayına kadar zam yapılmayacağını duyurdu.
Bosna-Hersek'te, üç devlet elektrik kuruluşundan biri olan Electroprivreda Hercegbosne de fiyatlara zam yaptı. Nisan ayından itibaren %12 oranında zam yapılırken, diğer iki devlet elektrik kuruluşu zam açıklamadı.