İsrail'de tekrarlanan seçimlerin ardından Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, hükümeti kurma görevini en fazla oyu alan ikinci parti Likud'un lideri, mevcut Başbakan Binyamin Netanyahu'ya verdi.
Rivlin, Çarşamba günü en fazla oyu alan Mavi ve Beyaz İttifakı'nın lideri Benny Gantz ve Netanyahu'yla bir toplantı yaptı. İki partinin koalisyon kurması için liderlerle görüşen Cumhurbaşkanı'nın ofisi, toplantının ardından bir açıklama yaparak hükümet kurma görevinin Gantz'e değil, Netanyahu'ya verildiğini duyurdu.
17 Eylül'deki seçimde Gantz'in partisi küçük bir oy farkıyla Netanyahu'nun partisinin önüne geçmiş; 120 sandalyeli İsrail parlamentosunda (Knesset) merkez sol Mavi ve Beyaz İttifakı 33 sandalye kazanırken muhafazakar Likud 32 sandalye elde etmişti.
Cumhurbaşkanı Rivlin, son seçimde meclise giren milletvekillerine, kendi aday önerilerini sordu. Meclisin 55 üyesi Netanyahu derken 54'ü Gantz dedi.
Birleşik Arap Listesi'ndeki 13 milletvekilinden 10'u Gantz'a destek verirken, Mavi ve Beyaz'ın kuracağı bir koalisyon hükümetine katılmayacaklarını açıkladı. 3 milletvekilinin, 2014'te yüzlerce sivilin ölümüyle sonuçlanan Gazze operasyonu sırasında İsrail Genelkurmay Başkanı olan Gantz'in partisini desteklememesi, Netanyahu'nun bir sandalyeyle de olsa öne geçmesine neden oldu.
Toplantı çıkışında Rivlin'in ofisinde konuşan Netanyahu, "Bizim şu an geniş bir ulusal birlik hükümetine ihtiyacımız var. Herkes bundan başka bir fırsatımız olmadığını görüyor. Bu sebeple ortak liderlikle bunu başarabilmek için elimden gelen her şeyi yapacağım" dedi.
Gantz ise bir açıklama yayımlayarak "Liderliğimdeki Mavi ve Beyaz İttifakı, birden fazla iddianameyle karşı karşıya olan bir liderle hükümet kurmayı kabul etmeyecek" dedi.
Rivlin, en fazla oyu alan iki partinin koalisyona gitmesini öneriyor. Çarşamba günü ikinci kez liderlerle bir araya gelerek ikna etmeye çalışsa da, Gantz, partisinin milletvekillerinin de bunu kabul etmeyeceğini söyleyerek çağrıyı reddetti.
Netanyahu, seçim sonuçlarının açıklanmasının ardından sıralı başbakanlık önererek Gantz'e birlikte koalisyona gitme çağrısı yapmıştı.
Gantz ise, hakkında yolsuzluk suçlamasıyla 3 iddianame olan Netanyahu'nun dokunulmazlık istediği için koltuğunu bırakmak istemediğini söyleyerek, Netanyahu'nun başbakan olacağı herhangi bir öneriyi kabul etmeyeceğini açıklamıştı.
En fazla oyu alan Gantz, kendi partisinin ülkeyi 4 yıl boyunca ülkeyi yönetmesi gerektiğini söylüyor.
Netanyahu'nun en geç Ekim ayı ortasına kadar ifade vermesi bekleniyor.
İsrail'de yargılanmaya başlayan başbakanların görevi bırakması gerekmiyor. Bu sebeple Netanyahu için dönüşümlü başbakanlık olması durumunda hangi dönemde koltuğa oturacağı kritik önemde.
NETANYAHU'NUN HÜKÜMETİ KURMAK İÇİN 61 SANDALYEYE İHTİYACI VAR
Netanyahu'nun görev verilmesinden sonra hükümeti kurmak için 28 günü var. Bu süreye iki hafta daha eklenebiliyor.
Bu süre içinde başarılı olamazsa, Cumhurbaşkanı başka bir lidere hükümet kurma görevi verebilir.
Netanyahu'ya destek vereceğini açıklayan ultra Ortodoks Yahudi partileri, askerlik yasası konusunda Netanyahu'nun eski koalisyon ortağı aşırı sağ Evimiz İsrail Partisi'nin lideri, eski savunma bakanı Avigdor Liebermann'la uzlaşamıyor.
Liebermann'ın partisinin mecliste 8 sandalyesi var. Netanyahu, diğer sağ ve muhafazakar partilerin de desteğiyle 55 sandalyeye ulaşıyor. Hükümeti kurmak için 61 milletvekiline ulaşmak gerekiyor.
Gantz ise, tüm Arap milletvekillerinin desteğini alsa bile 57 sayısına ulaşabiliyor.
Bu sebeple hem Netanyahu'yu, hem 6 hafta içinde hükümeti kuramazsa görevin verilmesi beklenen Gantz'i, koalisyon kurma konusunda zor bir görev bekliyor.
8 milletvekiliyle kritik önemde olan Liebermann da Rivlin gibi, en fazla oyu alan iki partinin geniş çaplı bir koalisyona gitmesi çağrısı yapıyor.
Netanyahu, Çarşamba günü görevi almasının ardından yaptığı konuşmada, kendisi başarılı olamazsa yeniden seçime gitmektense Cumhurbaşkanı'nın görevi bir sonraki başbakan adayına vermesi gerektiğini söyledi.
Rivlin, bir sonraki aşamayla ilgili bir açıklama yapmadı ancak "ülkeyi aynı yıl içinde üçüncü bir seçime götürmekten kaçınacağı" mesajını verdi.
13 yıldan uzun süre başbakanlık yapan Netanyahu, İsrail'de bu görevi en uzun süre yürüten siyasetçi unvanını taşıyor.
9 Nisan'daki seçimde hiçbir parti hükümeti kuracak çoğunluğu alamayınca ve koalisyon hükümeti de kurulamayınca, ülke 17 Eylül'de ikinci kez seçime gitti.
Nisan'daki seçimde Netanyahu'nun partisi çok az bir farkla önde olsa da, iki partinin de sandalye sayısı 35'ti. Rivlin görevi yine Netanyahu'ya vermişti ancak muhafazakar ve sağ partiler bir araya gelerek, hükümeti kurmak için gerekli olan 61 sandalyeye ulaşamayınca, yeniden seçime gidildi.
İsrail'de seçim barajı yüzde 3,25 olduğu için çok sayıda siyasi parti Knesset'e giriyor. Bugüne kadar hiçbir parti tek başına hükümet kuracak çoğunluğa erişemedi.