NATO ve Türkiye'nin Rolü
NATO(Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü), 4 Nisan 1949 tarihinde Sovyet rejiminin kurduğu Varşova Paktı'na karşı ortak savunma yapmak için 12 ülke tarafından imzalanan ancak daha sonraki dönemlerde 18 ülkenin daha katıldığı Kuzey Atlantik Antlaşması'na dayanarak kurulan uluslararası askeri ittifaktır.
17 Mart 1948 tarihinde Belçika, Birleşik Krallık, Fransa, Hollanda ve Lüksemburg tarafından imzalanan ve Sovyet tehdidine karşı ortak bir savunma antlaşması olan Brüksel Antlaşması, NATO'nun kurulmasının öncüsü olarak değerlendirilir.Fakat Brüksel Antlaşması'na taraf devletlerin, Sovyetlerin oluşturduğu Berlin Duvarına karşı oluşturdukları Batı Avrupa Birliği Savunma Organizasyonu, Sovyetler Birliği'nin askeri gücü karşısında zayıf duruma düşmesiyle 4 Nisan 1949 yılında NATO(Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü) kurulmuştur.
NATO'nun, 30 üye ülkesi olup merkezi, Belçika'nın başkenti Brüksel'de yer alır.NATO'ya üye ülkelerin 21 tanesi NATO'nun 'Barış için ortaklık' girişiminde yer alırken 15 tanesi de 'Kurumlaşmış diyalog programları'nda yer alır.Ayrıca Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'ne üye ülkelerin toplam savunma harcamaları, dünyadaki savunma harcamalarının %70'inden fazladır.NATO'nun resmi dilleri, İngilizce ve Fransızca'dır, Genel Sekreteri ise Jens Stoltenberg'dir.NATO(Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü);Amerika Birleşik Devletleri, Belçika, Arnavutluk, Almanya, Birleşik Krallık, Estonya, Fransa, Danimarka, Hollanda, Çekya, Hırvatistan, Bulgaristan, İspanya, Kanada, İzlanda, İtalya, Litvanya, Kuzey Makedonya, Letonya, Karadağ, Lüksemburg, Macaristan, Portekiz, Polonya, Norveç, Slovenya, Slovakya, Romanya, Yunanistan ve Türkiye'den meydana gelmektedir.Türkiye'nin NATO'daki işlevinden bahsedecek olursak;Türkiye, 69 yıldır NATO üyesi olup NATO'nun 2.büyük askeri ordusuna sahiptir ve NATO bütçesine en fazla katkıyı yapan ilk 8 üye ülkeden biridir.
Türkiye, NATO'nun harekat, misyon ve vizyonuna katkı sağlayan ilk 5 ülkeden birisidir.Konumu nedeniyle göç trafiğinin merkezinde yer alan Türkiye, kaçak göçlerle kararlı bir şekilde mücadele etmektedir.Türkiye, uyuşturucu ticareti, insan ticareti ve kaçakçılık gibi çeşitli sorunların diğer üye ülkelere etkisini azaltıcı bir faktör olarak NATO'da aktif rol üstlenmektedir.Ayrıca Türkiye, Akdeniz ve Karadeniz'deki deniz, hava ve kara gücüyle NATO'nun büyük harekatlar yapabilecek sayılı ülkelerinden birisidir.Ancak 1952'den beri NATO'nun üyesi olan Türkiye, çevresinde huzursuzluk olmasından dolayı gerek terörizmle mücadelede gerekse diğer sorunlarda NATO'nun kendisiyle işbirliği yapma beklentisindedir.Bu vesileyle Türkiye'nin NATO'daki işlevinin daha çok artmasını ve işbirliği yapma noktasında NATO'nun daha çok çaba göstermesini temenni ederim.
Diyaeddin ULUCAN