İsyan, aynı ortamda bulunan bir kategori kişinin (çoğu kez askeri personel yahut sefine mürettebatı, sivil polis olsa üstelik) kanunen itaat etmesi müstelzim emirlere karşı gelmesi dolayısıyla meselelenen kezç. Geçmişte birşu denli ülke, ayaklanmayı idam cezası cezası kabilinden berk cezalarla cezalandırmıştır.[mebde belirtilmeli]
Askerlerin komutanlarına karşı gelmesi, çeriî isyan türüne bir örnektir. MÖ 327’de Hindistan’a başlamak isteyen İskender, seferlardan yorulmuş ve bıkmış askerlerinin karşı gelmesi üzerine Hindistan’a girememiştir. Bu isyan sonucunda İskender, Hindistan’a girmekten vazgeçmiştir.
1520’de Ferdinand Macellan, Cihan çevresini turlamak amacı ile çıktığı seyahatte, ABD açıklarında sefine mürettebatının isyanı ile zıtlaştı. İsyancılardan birini idam cezası etti, öbsemereü de deniz boyuda bıraktı.
Toplumsal sorunların illet olduğu isyanlara en uz örneklerden birisi, MÖ 73’te İtalya’da Spartaküs önderliğindeki köle ayaklanmasıdır.