Rejeneratif Frenleme Nasıl Çalışır? Bilmeniz Gereken Her Şey… Rejeneratif frenleme, araçlar için hemen hemen yeni bir teknolojidir. Hareket eden araçlar bol miktarda kinetik enerjiye sahiptir. Sürücü fren uyguladığında, bu kinetik enerji bir yere gitmelidir. Rejeneratif frenleme, bu kinetik enerjinin çoğunu (bir jeneratör olarak) yavaşlama yoluyla tamamen kaybolacak olan depolanmış bir enerji formuna dönüştürmek için bir EV motoru kullanır. Sonuç olarak hızlanırken, aracın geleneksel enerji kaynağı (yani enerji rezervleri) yerine, rejeneratif frenleme sayesinde depolanan enerjinin büyük bir kısmı kullanılır. Elektrikli araçların çevresel değeri hakkında birçok farklı şey söylenebilir. Ancak bunun şık ve fütüristik bir özellik olduğu inkar edilemez.
Rejeneratif frenleme, elektrikli otomobilinizin menzilini sihirli bir şekilde artırmaz. Bunun yerine, arabanızı daha verimli hale getirmek için kullanılır. Başka bir deyişle sadece EV’leri değil, herhangi bir arabayı sürmenin en verimli yolu, sabit bir hızda sürmek ve sonra asla fren pedalına dokunmamaktır. Fren yapmak yalnızca enerjiyi ortadan kaldırmaktadır. Böylece sürücülerin tekrar hızlanması için fazladan enerji girmesi gerekir. Bu nedenle bir sürücü aracı için en iyi menzili elde etmek istiyorsa, ilk etapta asla yavaşlamaması önerilir.
Benzinli ve dizel araçlarda, araç içindeki birçok yardımcı sistemi kontrol etmek için kullanılan elektrik aküsünü şarj etmek için kullanılır. Sonuç olarak daha az yakıt tüketileceğinden motorun çalışmasına gerek kalmaz. Bu araçlarda sistem sürücüler tarafından pratik olarak fark edilmiyor fakat hibrit ve %100 elektrikli araçlarda rejeneratif frenleme daha ciddi bir role sahiptir. Bu tür otomobillerde, rejeneratif frenleme, otomobili doğrudan çalıştıran daha büyük pillerin şarj edilmesini destekleyebilir. Artık rejeneratif frenlemenin ne olduğunu bildiğimize göre, arabalar nasıl çalıştığına geçebiliriz.
Rejeneratif Frenleme Nasıl Çalışır?
Elektrikli veya hibrit bir araçtaki elektrik motoru iki farklı yönde çalışır. İlki, tekerlekleri yönlendirmek ve böylece arabayı ileri doğru itmek için tasarlanmıştır; diğeri ise araç aküsünü şarj etmek için kullanılır. Sürücü, fren pedalına basmadan önce ayağını gaz pedalından kaldırdığında, motor yön değiştirerek enerji elde edip elektrik aküsüne aktarabilir. Bu işlem gerçekleştiğinde aracın yavaşlamaya başladığını hissedebilirsiniz. Hissiyat modelden modele ve markadan markaya göre değişiklik gösterse de büyük ölçüde benzer olarak karşımıza çıkmaktadır. Bunun dışında tüm araçlar hala geleneksel ve alıştığımız fren sistemini kullanıyor. Bu nedenle pedala yeterince sert basarsanız, hidrolik sistem harekete geçer ve sizi hızlı bir şekilde durdurur.
Herhangi bir arabada %100 verimlilik elde etmek mümkün değildir. Ses, ışık, ısı ve benzeri şekillerde bir miktar enerji kaybolacaktır. Rejeneratif frenleme işleminin verimliliği araca, motora, aküye ve kontrolörlere bağlıdır fakat bunlar %60-70 verimli olma eğilimindedir. Ayrıca %70’in rejeneratif frenlemenin %70’lik bir menzil artışı sağlayacağı anlamına gelmediğini akılda tutmak çok önemlidir. Bu, menzilinizi 100’den 170 kilometre menzile çıkarmayacağı anlamına gelir. Bunun yerine, bu, frenleme sürecinde kaybedilen kinetik enerjinin %70’inin daha sonra tekrar hızlanmaya dönüştürülebileceği anlamına gelir.
Sürüş koşulları, rejeneratif frenlemenin etkinliği üzerinde bir etkiye sahip olabilir. Örneğin otobanda gidip gelmek yerine dur-kalk sürüşün yaygın olduğu şehir trafiğinde rejeneratif frenleme için çok daha iyi bir etkinliğe tanık olacaksınız. Bunun nedeni; ne kadar çok fren yaparsanız, rejeneratif frenleme yoluyla kullanılmak üzere o kadar fazla enerjinin geri kazanılmasıdır. Ayrıca arazi sürüleri de önemlidir. Bunun sebebi yokuş aşağı sürüşte size frenleri uygulamak için daha fazla fırsat verilecek ve böylece geri kazanılan enerjiden faydalanacaksınız. Sonuç olarak rejeneratif frenleme, elektrikli araç sürücülerinin ve fanatiklerinin yakından bildiği teknolojidir. İçten yanmalı motorlarda rejeneratif enerjiye gerek duymayız. Menzili arttırmak için sakin sürüş, uygun vites gibi yakıtın artmasını engelleyecek yollara başvururuz. Ancak elektrikli araç sürücüleri, rejeneratif enerjiyi gerçek anlamda kuralına uygun bir şekilde kullandığı zaman oldukça verim alabileceklerdir. Elektrikli araçlarının pilleri tam kapasiteli dolmasa da gözle görülür bir şekilde artabilecektir. Bu yüzden rejeneratif enerji ve fren sistemi, elektrikli araç üreticileri için oldukça önemlidir. Bu sistemi ne kadar işlevsel yaparlarsa süren insanlar, daha fazla menzile sahip olabilecektir.
Bosch Regenerative Braking sistemi ile Bosch tarafından yayınlanan ve oldukça detaylı bir şekilde anlatılan Rejeneratif frenleme sistemini, videoyu izledikten sonra daha rahat anlayabilirsiniz.