Sylvia Plath’ın 1962’deki anıtsal şiirinin anlatıcısı 'Leydi Lazarus', 'Ben sadece otuz yaşındayım,' erken duyuruyor. 'Ve kedi gibi ölmem gereken dokuz kez var.' İncil'deki Lazarus gibi, o da kimsenin geri dönmemesi gereken sessiz odadan döndü; aynı zamanda birçok kez intihara teşebbüs eden Plath'ın kendisine benziyor. Plath’ın tarihinin ışığında okuduğunda, dirilişleri hem kadının intihar girişimlerinin başarısızlıkları, hem de aynı nedenden ötürü yeniden yaşayabilmesiyle bir anda muzaffer bir başarısızlık ve trajik hale gelir.
Aralık 1962'de BBC için şiirine bir girişte Plath, Leydi Lazarus'u “yeniden doğmanın büyük ve korkunç armağanına sahip bir kadın olarak tanımladı. Tek sorun, önce ölmesi gerektiğidir. O anka kuşu, özgürlükçü ruh, ne istersen. O da ”diye ekledi Plath,“ sadece iyi, sade, çok becerikli bir kadın. ”
Bazılarımız için Ölüm, balo salonunda bir dans için elini birden fazla kez teklif ediyor. Yaşamdan bıkmış gibi olmasını isteyebiliriz ya da Ölüm'ün kara çivili parmaklarını bizimkilere aldığımızı tam olarak fark etmemişken depresyonun grisi tarafından yutulabiliriz. Sallanıyoruz, mavi bukleleri yanaklarımızı fırçalıyor, yumuşak kokusu ikinci kez yerde pembe-siyah fenerlerin altında neredeyse tanıdık geliyor, ama her zaman kendimizi öfke veya rahatlamayla dans pistinin ötesinde, nefes alırken buluyoruz. Ölmeyi başaramayız, elimizden geldiğince deneyin.
Leydi Lazarus, fırçalarıyla ve ölüme karşı nihai meydan okumasıyla tanımlanırsa, Plath’ın bir başka kadın kahramanı olan, bitmiş tek romanının anlatıcısı Esther Greenwood ile daha dokunaklı olsa da durum böyledir. Çan Kavanozu . (Ölümünden önce en az iki roman daha bestelemeye başlamıştı, bir el yazması Plath’ın annesinin yangında kaybolduğunu iddia etti; yalnızca Çan Kavanozu Tamamlandı.) Kısmen otobiyografik roman 1961'de bitmesine rağmen - ilk başlıkları İntihar Günlüğü veya Aynadaki Kız İkincisi, Esther’in Plath ile olan bağlantısını vurgular. - İngiltere'de Ocak 1963'te yayınlandı, Plath kendini öldürmeden sadece haftalar önce. İlk incelemeler ılımlı görünüyordu; Plath soktu. Tacizci kocası Ted Hughes, onu iki çocuk yetiştirmesi için terk etmişti - Frieda, üç, ve Nicholas, tek başına. 11 Şubat sabahı erken saatlerde, William Butler Yeats'in bir zamanlar yaşadığı Londra'daki apartman dairesinde, gazını açarak başını fırına koyarak hayatına son verdi. Kendisi değilse de çocuklarını bağışlamak isteyerek pencereyi açtı ve mutfak kapısını bant ve ıslak havluyla kapattı, böylece ölümcül karbon monoksit sızmasın. Küçük ama yürek burkan olan son ebeveyn eyleminde, fırını açmadan önce çocuklarına bir bardak süt bıraktı.Depresyon - üzerinize indiğinde ya da size ruh emen bir ruh gibi sahip olduğunda kaçınılmaz görünen o çan kavanozu - romanın en büyük katili.
Amerikalı olmasına rağmen, bunu açıkça talep etmişti. Çan Kavanozu Amerika'da yayınlanmayacak, çünkü onun roman à clef unsurları yeterince açıktı ki, ailesinden ve tanıdıklarının kendilerini orada tanımalarından korkuyordu. Ergo, Amerikalı okuyucular, tek romanının kıyılarına ulaşması için önümüzdeki on yıla kadar beklemek zorunda kalacaklardı. Çan Kavanozu New York'taki ve başka yerlerdeki kitapçılarda hızla ortaya çıktı, çünkü Plath’ın intiharı onun şöhretinin artmasına neden olmuştu. Aniden herkes istedi Çan Kavanozu, kendi kendini idamının anahtarı olması durumunda; Konusunu daha önce aşağılayan yayıncılar, şimdi konunun hakları için yeniliyorlardı. Özellikle genç kadınlar için, Çan Kavanozu Ellerine bir kopya alabilmeleri koşuluyla, yankı uyandırdı.
Annesi Aurelia Plath, belki de yayının önündeki en büyük engeldi. 1970'te, roman nihayet Amerika'da resmen yayınlanmaya hazırlanmadan kısa bir süre önce Aurelia, merhum kızının New York'taki Harper & Row'daki editörüne açıklayıcı bir mektup yazdı. Roman, birkaç kişinin hayatında 'kişisel ıstırap yaratırdı' dedi. Aurelia'ya göre Plath, ona, Çan Kavanozu 'kendi hayatımdan olayları bir araya getirmek, renk katmak için kurgulamak - bu gerçekten bir tencere kazanı, ama bir insanın bir çöküş yaşarken ne kadar izole hissettiğini göstereceğini düşünüyorum ... Dünyamı ve dünyamı resmetmeye çalıştım. bir çan kavanozunun deforme edici merceğinden görüldüğü gibi içindeki insanlar. ' Annesi, 'Pratik olarak her karakter,' diye ekledi, 'genellikle karikatürde Sylvia'nın sevdiği birini temsil ediyor ... bu kitap kendi başına durduğu için, en temel nankörlüğü temsil ediyor.' Neyse ki edebiyat için, yayıncı Aurelia’nın isteklerini görmezden geldi.
Çan Kavanozu Esther’in düşüşünü anlatıyor. O birçok şeydir: manken ve yazar olacak; zorlayıcı yalancı; deneyim ve kimlik arayan bir kız. Esther'in hayatı tarafsızdır: New York'ta bir model olarak tanıtım yapar ancak katılmak istediği bir yazma kursuna girmeyi başaramaz ve erkeklerle, özellikle de Buddy Willard ile olan birkaç (saf olsa da) deneyimleri, onu mutsuz bir şekilde agnostik bırakmaktadır. sadık bir romantik partner bulma olasılığı.
Herhangi bir özel tetikleyici olmadan, Esther uyuyamaz ve haftalarca kıyafetlerini değiştirecek veya saçlarını yıkayacak enerjiyi toplayamaz hale gelir. Uzun süre etrafındaki dünyaya konsantre olamıyor bile. Daha sonra, bir terapistin tavsiyesi üzerine, elektroşok terapisi alıyor ve ardından, onu gri bataklıktan sarsmadığı için, çeşitli intihar biçimlerini düşünmek için uzun bir süre başlıyor - Gillette usturalarıyla bileklerini kesiyor, kendini vuruyor. Kafasında, boğulma, asılı kalma, diğerlerinin yanı sıra - her yöntemin ne kadar inciteceği, ne kadar süreceği ve başarısız olup olmayacağı konusundaki korkusu, kendi kendini sona erdirme çabalarının çoğunu engelliyor. Jiletler çok uzun sürecek ve kesikleri yapmak zor olacak ve bileği çok tuhaf görünüyor; beyne bir mermi çok erkeksi, becerilemeyecek kadar kolay görünüyor; ilmik düğümleri bağlanmak için o kadar sefil ki ve ikametgahı, hayal kırıklığı yaratarak, kendini asacak uygun bir yere sahip değil. Kendini öldürmenin zor olduğunu öğrenir. Bir tımarhaneye gönderileceğini hayal ederken “[M] y vakası tedavi edilemezdi” diye düşünerek ölüm hakkındaki düşüncelerine devam ediyor.
Esther’in dünya hakkındaki tüm miyop saflığına rağmen, intiharın lojistiği hakkında derinlemesine düşündü - bu da, benim gibi intiharın donuk güneşinin altında sürüklenen bizler için kitabı eve yaklaştırıyor. Ester bir tür anlamsız Sartre mide bulantısına daha derin bir şekilde batarken, görüntü açısından zengin anlatım parçalara ayrılır. Sonunda, Plath'ın 1953'te yaptığı gibi, evinin mahzeninde hapları aşırı dozda aldı. Ölmeyi başaramadıktan sonra, bir dizi psikiyatri koğuşuna girerek isteği dışında daha fazla elektroşok aldı. Sonunda, doktorların durumunu gözden geçireceği son bir kurumsal görüşmeye girmek üzeredir; Onu ayrılmaya hazır görürlerse, gitmekte özgür olacak.
Çan Kavanozu bir ölüm kitabıdır. Ama Esther’in intihar girişimi bunlardan sadece biri. Depresyon - üzerinize indiğinde ya da size ruh emen bir ruh gibi sahip olduğunda kaçınılmaz görünen o çan kavanozu - romanın en büyük katili.
*
Depresyon her zaman görünmez; Merhum tasarımcı Kate Spade gibi en depresif insanlardan bazıları coşkulu şeyler bile üretebilir. Depresyon büyük ölçüde 'görünmez' bir rahatsızlık olduğu için, Lyme Hastalığı, fibromiyalji ve kadınları erkeklerden daha fazla etkileme eğiliminde olan diğer kronik ağrı türlerinden farklı olarak, bir kişide varlığından şüphe etme konusunda belirgin ve cinsiyete dayalı bir eğilim vardır. Hasta , Porochista Khakpour’un güçlü bir şekilde üzücü, Lyme ile yaşamanın her şeyi anlatan anısı, ayrıntılar.Depresyon durur, şeytani, donuk, sahiplenici, durgun ve hareketsiz hale gelene kadar sizi ele geçiren bir gri, renklerinizi kaybedinceye kadar ve tek gördüğünüz ve hissettiğin sessiz ağırlığı, onun fırtına bulutu rengi.
Depresyon yukarıdaki rahatsızlıklarla aynı olmasa da, genellikle ana hatlarıyla temaları paylaşırlar. Kendi bedeninize, anlamsız bir hapishane, tanıdık ama aynı zamanda Escheryalı bir acı ve utanç labirenti olarak içerlemeye başlıyorsunuz. Kendinize neden olmadığınız bir şey için utanıyorsunuz, o kadar aşağılanmışsınız ki, otobüste geçerken ya da film izlerken kararsız bir şekilde intiharı düşünmeye başlayabilirsiniz. Size, altınıza, üzerinize kilitlenir.
Hala onunla mücadelem hakkında daha az utançla nasıl konuşacağımı anlamaya çalışıyorum, çok tanıdık bir şekil ortaya çıkmasın diye, gölgedeki küçük kafesleri açmaya korkuyorum.
*
Üzüntünün birçok tonu vardır. Dumanlı, derinleşen bir üzüntü, alacakaranlıktan önceki çivit yıldızlarının kutularını açar. Eski muz ağaçlarının paçavraları, deniz hayaletlerinin dalgalanan giysileri gibi daha ince bir hüzün. Hatta Brian Eno'nun bir ambiyans sesi olarak, bir denizanası gibi sürüklenen, uzaklarda - henüz orada - mutlulukla kesişen yumuşak, yavaş bir melankoli bile var.
Ama bunların hiçbiri depresyona yaklaşmıyor. Depresyon yüzeyde sadece üzüntü gibi görünür çünkü bazı semptomları benzer görünür; gerçekte depresyon, üzüntü bile bir başarısızlıktır. Her ikisi de yok olana kadar duyguların, iradenin yavaş yavaş solmasıdır.
Wittgenstein, 'Mutlu insanın dünyası, mutsuz insanınkinden farklıdır' diyor. Antlaşma . 'Tıpkı ölümde olduğu gibi, dünya değişmez ama durur.'
Depresyon durur, şeytani, donuk, sahiplenici, durgun ve hareketsiz hale gelene kadar sizi ele geçiren bir gri, renklerinizi kaybedinceye kadar ve tek gördüğünüz ve hissettiğin sessiz ağırlığı, onun fırtına bulutu rengi. Bu gri, gri iblisle savaşmak zor. Depresyon üzüntü değildir; Depresyon, üzüntünün altındaki derinliklerde yaşar, o kadar çok incittiğiniz bir mezarlıkta, neredeyse tamamen hissetmeyi bırakırsınız. Normalde yaptığınız şeyi, hatta en basitini yapmak için motivasyonunuzu tüketir. olur hepsinden, yaşamak için. Üzüntü mavi ve karanlıktır; depresyon sadece gri, donuk, düz, boş, çaresizliğin ağır tonudur. En azından sağduyulu yollarla, işi devraldığında kimse yardım edemez. Mantık çalışmayabilir. Güvence işe yaramayabilir. Sarılmalar ve nazik dokunuşlar biraz yardımcı olabilir, ancak sizi gri kumlardan tam olarak çekmezler. Dışarıda yürüyüşe çıkmak yardımcı olabilir veya canınızı yakabilir. Antidepresanlar bazılarını kurtarır, diğerlerinde paradoksal olarak griyi kötüleştirir.İntihar, depresyon gibi, tek bir yansımaya sahip değildir, bireylerde tezahür etmenin tek bir yolu yoktur.
Depresyon, kasırga önündeki gri durgunluktur, o kadar umutsuz ve başarısız hissettiğinizde ve kasırga panjurlarınızı takmayı ihmal ettiğiniz, saksı bitkilerinizi ve dış mekan mobilyalarınızı almayı ihmal ettiğiniz, kapatmayı ihmal ettiğiniz kayıpla dolu durgun hareketsizlik atmosferidir. Tazıların uğultuları duyulduğunda bile evinizi hiç yükseltmeyin çünkü size çarpan fırtına ne olursa olsun hayatta kalmayı hak ettiğinize inanmıyorsunuz, gerçekten istemek Size çarpacak bir fırtına (size çarpmasının acısından korksanız bile), sırf grinin sonunda sizi bitirmek için.
İronik bir şekilde, filozof Jean Améry'nin 1976 makale koleksiyonunda belirttiği gibi, İntihar Üzerine intihar girişimine yol açan duygular, hayatınızın işe yaramazlık rolünü üstlenerek, aynı zamanda daha önce sahip olabileceğinden daha büyük, daha geniş, daha uç boyutlar kazandığından, yaşamın zirvesini temsil edebilir. Kendinizi az hissedersiniz, ancak bunun sayesinde de çok derinden, o kadar derinden hissedersiniz ki, hayatınızın sınırlarınızın çok ötesinde trajik bir sonuç doğurma belirtisi tarafından bunalır ve uyuşursunuz. Elbette, bunun ironik etkisi ölümdür.
Death’in balo salonuna adım atmanızdan itibaren yaşanan bu kısa yaşam tuhaf bir şekilde bağımlılık yapabilir. Goethe’nin romantik 1774 romanı, Genç Werther'in Acıları baş karakterin intihar ettiği, bir yığın okuyucuyu sadece Werther gibi giyinmekle kalmayıp, aynı şekilde hayatlarını almaları için ilham verdi. Kült film Heathers intiharı neredeyse sınırına kadar iter, intiharı genç Amerikalıların kendi kendini öldürme araçları ve intihar notlarıyla ölümünden sonra popülerlik kazanmak için devam etmeye karar verdikleri bir 'eğilime' dönüştürür.
İntihar, depresyon gibi, tek bir yansımaya sahip değildir, bireylerde tezahür etmenin tek bir yolu yoktur. Her birinin değişmez bir tanımı varmış gibi davranarak onlara adaletsizlik yapıyoruz.
*
Dominika'da büyüdüğüm yerde, nadiren akıl sağlığı hakkında konuştuk. Konu ortaya çıktığında, insanlar buna, özellikle genç erkekler için, sarsılacak bir zayıflık gibi davrandılar. Depresyon beyaz Amerikalıların ve Avrupalıların sahip olduğu bir şeydi, bir şey değil Biz ele alındı. Terapistlerin sadece çılgın insanlar, aile ve arkadaşlarla çalıştığını söylediler. Bu damgayı içselleştirdim. Depresyon için bir uzmandan yardım istemek, deli olduğunuzu kabul etmek olur. Bu retorik aşağılayıcı derecede basit ve dar görüşlüydü, ancak yirmili yaşlarımın ortalarına kadar beni derinlere sürükleyen sorunlar için kimseden yardım istemekten alıkoydu.
Bu yüzden yıllarca depresyonu kendimle başa çıkmam gereken bir şeymiş gibi tedavi ettim.
Ve başarılı olduğumu sanıyordum. Terapistlerin endişelerimin her birine ne söyleyeceğini hayal ettiğimi biliyordum. Depresyonum nadiren beni işlevlerinden alıkoydu; Hijyeni asla unutmam. Florida'daki yüksek lisans okulunda, gri çöktüğünde üniversite derslerini bile öğrettim, dersin sonunda muhtemelen daha iyi hissedeceğimi biliyordum çünkü öğretim beni başka bir şeye odaklanmaya zorladı. Kendimi asla kesmedim. Bazen, karnında tıkır tıkır tıkır tıkır tıkır tıkır tıkır tıkır duran canavar timsah gibi, Barrie’ndeki Hook'u takip eden grinin bana ulaşmadan önce Peter ve Wendy ve eğer o ölüm tiklerini önceden duyabilseydim, onu tutmadan önce onu uzaklaştırmayı deneyebilirdim. Neredeyse kontrolde hissettim.
Ben daha iyi bilmeliydim.
Haftalarca uyumayı bırakan Esther gibi, uykusuzluk benim en önemli şeyimdi. Çocukken iyi uyudum ama Florida'daki yüksek lisans okulumda yirmili yaşlarımın başında bir şeyler değişti. Her zamankinden daha stresliydim, ama sadece okul ödevlerinden dolayı değil; her gün erkek gibi davranarak yaşamak gittikçe daha zordu, çoğu insan beni transseksüel olarak ortaya çıkmadan önce algıladığı şeydi.
Geçmişte nasıl rahat uyuduğuma hayret edene kadar uyku yavaşça uzaklaştı. Uyku haplarını denedim, kediotu gibi eski dünyanın çarelerini denedim, uykusuzluğa bir ülke ilacı olan evimden ekşi yaprakları almaya boşuna denedim. Hiçbir şey uzun süre çalışmadı. O zamanki sigortam, zihin rahatsızlıklarının sigortalanmaya değer olduğuna inanmıyordu, bu yüzden hiçbir şeyi ortaya çıkarmayan bir uyku çalışması için binlerce kişiye ödeme yaptım.Gün içinde griyi rahatlatmak istediğimde şarap, viski, sigara aldım; Yalnız içmenin beni ağlattığını anladığımda durdum.
Uykusuzluk uykusuzluğa yol açar. Uyumazsın; Uyumamama endişeniz stresinizi artırır. Erken toplantılar mı? Not verilecek kağıtlar? İlk buluşmalar? Her şey Sisyphean'ı hissediyor. Sanki zihninizin koridorunda kapatma düğmesiz bir ışık yanıyormuş gibi. Başın ağrıyor. Bazen yumruk ve tekme ile çığlık atıp yatağa vurursun, sonra ağlarsın. İnanmadığın bir tanrıya lanet okuyorsun. Daha çok uyku hapı alıyorsun.
Çok geçmeden en temel şeylerden biri olan uyumaktan korkmaya başladınız. Yatağınızı düşünmekten bile korkmaya başlıyorsunuz. Dinlenme yeri değil; dinlenmenin olamayacağı yerdir.
*
Karanlık saatlerin dilini öğrendim. Bazen, gece geç saatlerde dünya çok sessiz görünüyordu, sanki toprağın altındaki su damlalarını, gemi enkazlarını yeniden yaşayan uzak denizcilerin çığlıklarını, yıldızların kükreyen hüznünü, uyanık yatan ve tavana bakan diğer insanların kalp atışlarını duyuyormuşsunuz gibi. . İlk başta romantikti; yakında kabus gibiydi.
Gün içinde griyi rahatlatmak istediğimde şarap, viski, sigara aldım; Yalnız içmenin beni ağlattığını anladığımda durdum.
Sonunda trans ve panseksüel olarak çıkıp New York'a taşındığımda, korkusuzca tuhaf kendim olabileceğim, depresyonum ve uykusuzluğum azaldı. Andrea Long Chu'nun aksine, son zamanlarda kim yazdı biraz sağır bir denemede, geçişin aslında hissettiklerini kötüleştirdiğini (hala geçiş yapmak istese bile), geçiş beni kurtardı, beni yeni bir sevinçle doldurdu. Her derde deva değildi; Trans olduğumuz için işten kovulmakla uğraşmak zorunda olduğumuzda, cinsiyet duygumuza karşılık gelen banyoyu kullanamayacağımızın söylenmesiyle uğraşmak zorunda olduğumuzda, transların hala kendilerini kötü hissetmeleri anlaşılabilir bir durumdur. aile tarafından reddedilmeyle ve romantik uğraşlarla ve mide bulantısıyla başa çıkmak, vücudumuzun sesi, görünümü ve hissi hakkında bir disfori ile uğraşmak zorunda kalırız, bu bazılarımız için asla tam olarak ayrılmayabilir.
Ama yine de trans bir kadın olarak, özellikle bu uçsuz bucaksız, canlı şehirde kendimi çok mutlu ve özgür hissettim. Küçük bir ada güzel olabilir; aynı zamanda zalim bir köyün melankolik klostrofobisini de taşıyabilir.
Yine de birkaç ay sonra tanıdık gri ağırlığı tekrar hissetmeye başladım. Yalnızlık tetikleyiciydi. Uzun zamandır, annemin beni reddedeceğini söylediğinde, varlığımı utanç verici bulduğunu söylediğinde ne hissettiğini ağlamadan insanlara söyleyemedim. Ya da nihayet büyüdüğüm eve asla dönmeyeceğimi fark ettiğimde nasıl hissettiğimi. İki kez intiharı düşündüm: dışarı çıkmadan önce, hayatın gerçek benliğim olmadıkça imkansız göründüğü zaman; ve daha yakın zamanda, fırtınalı bir ayrılığın ardından tüm yalnızlık ve kayıp bir anda içime aktığında ve kısaca ikna olduğumda, bir trenin önüne geçecektim çünkü sevilmediğimi, izole olduğumu, kumlarda daha derinden kaybolduğumu hissettim. hiç olmadığı kadar. Nihayet ikinci seferden sonra yardım aldım. Hayatım değişti, yeniden doğdu.
Dokunuşundan hala korktuğum halde gri artık nadiren beliriyor.
*
Son iki ayında, Plath hala üretkendi - ölümünden sonra toplanan şiirlerinde Hughes, 1963 tarihli 12 şiir topladı. Bazıları hassas ve tatlıyken, diğerleri, Plath'ın üzüntüyle düşündüğü 'Çocuk' gibi özellikle hüzünlü ve kaderci görünüyor. , çocuğunun 'berrak gözü kesinlikle güzel olan tek şeydir' ve 'onu renk ve ördeklerle doldurmak istiyorum' olsa da, her şey 'büyük ve klasik' olsa da, gözler bunun yerine 'bu belalı / ellerin sıkışıp kalmasını' görür ve gösterir. , bu karanlık / yıldızsız tavan. '
Ölümünden haftalar önce, Hughes'un daha sonra 'açıkça ölüm beklentisi' olarak tanımlayacağı bir hareketle Plath, Aralık 1962'den kalma bir şiir olan 'Sheep in Fog' u revize etti, böylece son kıtalar 'bir cennet / Yıldızsız ve babasız' diye hayal etti. orjinal taslakta sakarin olsa da daha meleksel olan resimden ziyade karanlık bir su ', son kıtada' Şimdiye kadar göksel yünler içinde hareketsiz atalar, bebeklerin yüzleriyle taş veya bulut olarak sıraya dizilir. ' Burada, herhangi bir babadan (ya kendi tanrısından ya da bir İbrahim tanrısından) yoksun, ışıksız bir ölümden sonraki yaşam vizyonu vardı; burada tek yapabildiği, imha eden bir meleğin mumları karartan dokunuşunu yardım veya umut olmadan beklemekti. Hughes'un yazacağı gibi revizyon, kendi sonunun bir 'alâmeti' idi.
Yine de, en sevdiğim şiiri olan daha önceki “Leydi Lazarus”, ölüm dansçısı ve ölüme meydan okuyan Plath'ın her iki tarafını da canlandırmayı başarıyor. Anlatıcı, hem anka kuşu benzeri dirilişin hem de ateşli feminist öfkenin imgesini işleyerek Plath'ın şiirini 'Küllerin arasından / Kızıl saçımla yükseliyorum / Ve erkekleri hava gibi yiyorum' sonucuna varıyor; artık erkeklere bağlı olmayan bir kadın, Lilith veya Keats gibi bir chthon yiyici oldu. merhametsiz güzel bayan . Şiir cesurca biter; Nietzsche’nin kötü şöhretli hükmü gibi, ölüme doğru durdurulan adımlarının onu yalnızca her yeniden doğduğunda daha güçlü kılacağını ve sonunda Milton isyanını bile aşan, hem Tanrı'yı hem de Lucifer'i aynı şekilde reddeden bir sınır figürü haline geldiğini öne sürüyor. Kendi bölgesini belirledi. Hiçbir tanrı onun hayatının iplerini örmez; makarayı kaderin elinden kaptı.
Elbette ironik bir şekilde, bu otobiyografik şiirin sonu Plath için geçerli değildi. Son intihar girişimi başarılı olacaktı; Hughes'un çok yönlü ihanet duygusu yutardı ona depresyonun yanında. Plath, “Leydi Lazarus” da ve bu bereketli dönemden diğer şiirlerde canlılıkla ateş parlıyordu, ama sürekli olarak güneş ile güneşsiz gri arasında, yaşam ile yaşam depresyonunun yarattığı sahte, zombileştirilmiş, uykulu görünüşü arasında gördü-gördü.
Öyle bile olsa, 'Leydi Lazarus' Çan Kavanozu, Plath'a özel olarak incelikli bir ışıkla gösterdi. Neredeyse yalnızca depresyonu ve intihar eğilimi ile sık sık tanımlanan Plath, ikircikli de olsa, çarpıcı bir şekilde yaşamı onaylamayı başardı. Yakın Çan Kavanozu Sonunda, Esther’in arkadaşı Joan kendini öldürür; Bununla birlikte Esther kendisi, belirsiz de olsa, kurumun dışında yeni bir hayata başlamak üzeredir. Plath hayatta kalmış ve diğer romanlarını yayınlamış olsaydı, bu mümkün Çan Kavanozu Yapıtlarında önemi azalacaktı, ölümüne karşı olduğu kadar sık okudu. Fakat Çan Kavanozu başka nedenlerle devam etti; depresyonun ayrım gözetmeyen aniliğini, grinin uyarmadan aşağıya inme biçimini betimlemesi önemli olmaya devam ediyor. Gri kumlar etrafta dolananlarımızı asla tam olarak terk etmeyebilir - ancak yeterince uzun süre kaçabilirsek, hafızasını canlı, hayati, şaşırtıcı bir sanat haline getirmeyi öğrenebiliriz.