Her yeni yıl ve ay başlangıcında hatta her pazartesi yeni hedefler belirliyoruz. Yeni bir dil öğrenmek, ders çalışmak, diyete başlamak gibi kendimize sözler veriyoruz. Ancak yeni kararlarımızın çoğunu gerçekleştirmede başarısız oluyoruz. Peki neden böyle oluyor?
“Önemli olan bir hedef belirlemek değil. Bunu başarmak ve bu plana bağlı kalmak için nasıl gideceğinize karar vermektir.” — Tom Landry
Hedef belirlemek, başarıya ulaşmak için net bir yol haritası oluşturarak en fazla ilerlemeyi sağlamak için zamanınızı ve kaynaklarınızı nasıl kullanacağınıza karar vermenize yardımcı olur. Hedefler oluşturulurken bu hedefleri gerçekçi belirlemek önemlidir. Zamanınızı ve kaynaklarınızı verimli bir şekilde kullanabileceğiniz hedefleriniz olmalıdır. Gerçekçi ve ulaşılabilir hedefler koyarak eyleme geçmek en iyi motivasyonu sağlar.
SMART hedef belirlemenize rehberlik etmek ve başarıya ulaşmanızı sağlamak için oluşturulan bir kısaltmadır. SMART, spesifik, ölçülebilir, ulaşılabilir, uygun ve zamana dayalı anlamına gelmektedir. Hedeflerinizi nasıl oluşturacağınızı, geliştireceğinizi ve gerçekleştireceğiniz hakkında size yardımcı olan bir araçtır.
SMART hedeflerinin, bilinen ilk kullanımı, George T. Doran’ın Management Review dergisinin Kasım 1981 sayısında geçer. Belgede, bir hedefe ulaşmada başarılı olma şansını artırmaya yardımcı olacak kriterler oluşturmak için bir araç olarak SMART hedeflerini tanıtılmıştır. Yönetim incelemesinde akıllı hedefler oluşturmada kullanılan bu kavram, başarıya ulaşmak için proje yönetiminden günlük hayattaki hedeflere kadar uygulanmaktadır.
SMART, hedeflerin gerçekleştirilebilir olması için aşağıdaki şu kriterlere sahip olması gerektiğini belirtir.
- Spesifik (Hedef kesin ve net bir şekilde tanımlanmalı)
- Ölçülebilir (anlamlı, ölçülebilir ve motive edici)
- Ulaşılabilir (kabul edilebilir, ulaşılabilir)
- Uygun (makul, gerçekçi ve kaynaklara dayalı, sonuç odaklı)
- Zamana bağlı (Hedefin takvimi, başı ve sonu net olmalı, zaman sınırlı)
Bir SMART hedef nasıl oluşturulur?
S = Spesifik
Neyi başarmak istediğiniz konusunda mümkün olduğunca açık ve net olun. Neyi başarmak istediğinizi, bu hedefin neden önemli olduğunu düşünün.
M = Ölçülebilir
Ölçülebilir hedefler oluşturun. İlerlemeyi değerlendirmenize, odaklanmanıza ve son teslim tarihlerinize uymanıza yardımcı olur. Ne kadar? ve Kaç tane? sorularını el almalıdır.
A = Ulaşılabilir
Bu hedefi nasıl gerçekleştirebilirim? Sorusuna cevap vermelidir. Sizi konfor alanınızdan çıkarıp sınırlarınızı zorlamanıza yardımcı olur. Bu hedef uygulanabilir mi, gerçekçi mi düşünmelisiniz.
R = İlgili, Uygun
Tutarsız veya dağınık hedefler olmamalıdır. Hedefin sizin için neden önemli olduğunu, ona ulaşmanın size nasıl yardımcı olacağını düşünün.
T = Zamana dayalı
Zamana bağlı hedefler odaklanmanıza yardımcı olur. Uzun vadeli hedeflerle öncelikli hedefleri ayırır. Genellikle şu sorulara cevap verir: Ne zaman? Altı ay sonra neredeyim? Bugün ne yapmalıyım ?
SMART Hedeflerinin Artıları ve Eksileri
Hedeflerinize ulaşmak için ihtiyacınız olan odaklanmayı, netliği ve motivasyonu sağlar. Hedeflerinizin sonucunda başarı şansını artırmaya yardımcı olur. Planlama yeteneklerinizi geliştirir. Zaman yönetimi sağlar. Aynı zamanda ilerlemenizi izleme fırsatı da sağlarlar.
SMART hedeflerinin bazı dezavantajları da bulunmaktadır. Bazı kişilere göre SMART hedefler esneklik içermediğinden uzun vadeli hedeflerin gerçekleşmesini zorlayabiliyor. Hayatı sürekli planlı programlı yaşamanıza neden olabilir. Son tarihlere takıntılı olmanıza ve sürekli başarı peşinde olmanıza da neden olabilir.
Kaynak: https://www.mindtools.com/pages/article/smart-goals.htm https://www.lifehack.org/864427/examples-of-personal-smart-goals