Yeni doğan çocuklar medeni hukuka göre isimleriyle, cinsiyetleriyle ve başka verilerle kaydedilmek zorundadırlar. 2013’ün sonundan itibaren açık bırakılmış bir cinsiyet kaydı olanaklı hale gelmiştir ve 2018 yılının sonundan itibaren "divers" ("muhtelif") olarak kaydedilmek de mümkündür. Peki bundan böyle hangi resmi cinsiyet, nasıl alınır veya değiştirilir?
Bir cinsiyet kaydı – veya cinsiyet kaydının olmaması – nasıl söz konusu olur?
Doğum klinikleri, ebeler ve ebeveynler doğum kaydı için gerekli bilgileri bir hafta içinde yetkili nüfus dairesine bildirmek zorundadır. Genellikle cinsel organların dış görünüşü yeni doğan çocuğun hangi cinsiyet altında kaydettirileceğini belirler. Eğer bir çocuk "ne dişil ne de eril cinsiyete dahil edilemezse“ ebevynler çocuklarının kadın, erkek, muhtelif cinsiyete veya cinsiyet kaydı olmaksızın kaydettirilip kaydettirilmeyeceğini istediklerine karar verirler.
Cinsiyet kaydını sonradan değiştirebilir miyim?
Cinsiyet kaydının gençlik çağında veya yetişkinlikte değiştirilebilmesi için halihazırda temelde iki ihtimal vardır:
İlkin "cinsiyet gelişimi çeşitlilik gösteren bireyler", Medeni Durum Yasasının lafzına göre, kendi cinsiyet kayıtlarını sicil dairesine açıklayarak değiştirebilirler – "kadın“, "erkek“, "muhtelif“ veya açık bir kayıt olarak. Bunun için doktordan alınmış bir belgeyi sunmak veya bir beyan açıklaması vermek zorundadırlar. Doktor belgesinin güncel olmasına ve bir teşhis içermesine gerek yoktur. LGBTİ örgütleri bu konuda yardımcı olabilir.
Kendi ülkelerinde muadil bir düzenleme olmayan, Almanya’da yaşayan sığınmacılar, mülteciler ve Alman vatandaşı olmayanlar da bu olanaktan faydalanabilirler.
Çocuklar ve gençler için yaş sınırına dikkat edilmelidir: 14 yaşına kadar sadece veliler beyan verebilirler. Aynı durum hukuki ehliyetin olmadığı durumlar için de geçerlidir. 14 yaşını doldurduktan sonra gençler beyanı kendileri verirler ve velileri bu beyanı onaylamak zorundadır. Gerekli durumlarda bu onay aile mahkemesi tarafından da gerçekleştirilebilir.
İkinci olarak transseksüel insanlar cinsiyet kayıtlarını "Transseksüel Yasası“nın koşulları uyarınca "erkek“ten "kadın“a veya "kadın"dan "erkek“e değiştirtebilirler.
Bunun dışında 2017’de ilk defa interseks bedensel özellikleri olmaksızın, kendisini ne erkek ne de kadın olarak gören bir kişi cinsiyet kaydını sildirmeyi başardı.
Açık bırakılmış bir cinsiyet kaydının veya "muhtelif" seçeneğinin hangi hukuki sorunlara yol açabilir?
"Muhtelif“ cinsiyet kaydı olan veya cinsiyet kaydı olmayan bireylere çift cinsiyetlilik üzerine kurulmuş tüzükler dolaysız olarak uygulanamaz. Eğer burada bir ayrımcılık varsa – gereken durumlarda yargı yoluyla – bu yönergeler geçerli hale getirilmek zorundadır. Bu durumda Federal Ayrımcılıkla Mücadele Birimine danışmak yardımcı olabilir. Bu birim iyi niyetli uzlaşma çerçevesinde de destek vermektedir.
Cinsiyet kaydına yönelik eleştiriler nelerdir?
"Cinsiyet gelişimi çeşitlilik gösteren“ bireylere yönelik "muhtelif“ cinsiyet kaydının uygulanmasında Federal Anayasa Mahkemesinin kararı geçerli kılınmıştı. Bu yeni uygulamada yürürlükte olan "Transseksüel Yasası“nda olduğu gibi, cinsiyet kaydının değiştirilmesinin sadece sınırlı bir topluluk için mümkün olması ve tıbbi belgelere bağlı olması eleştirilmektedir.
Cinsiyet kaydı konusunda şahsen karar verebilmeye yönelik insan hakları talebi bu koşullar altında gerçekleştirilmemektedir ve daha fazla tartışılması gerekir. Yeni hukuksal durumdan doğan uygun hitaba dair soru da aynı şekilde tartışma konusudur.