Ayasofya Müzesi Müdürü Jale Dedeoğlu, uzun yıllar onarım için kapalı bulunan Sultan 2. Selim, Sultan 3. Mehmet, Sultan 3. Murat ve Şehzadeler türbelerinin yaklaşık 1.5 ay önce restorasyon çalışmalarının başladığını bildirdi.
Dedeoğlu, 23 Nisan 1573'de Ayasofya'nın etrafının çevrilip temizlenmesi için bir çalışma başlatıldığını anlatarak, "Mimar Sinan,bu çalışma sonrası 1574'de 2. Selim'in de ölümüyle birlikte burada bir türbenin yapımına başlıyor. 2. Selim Türbesi, Mimar Sinan'ın yaptığı 18 türbeden biri. Yine bu hazirede Mimar Sinan tarafından yapılan Şehzadeler Türbesi ve Sinan'ın öğrencisi Davut Ağa'nın yaptığı 3. Murat Türbesi var" dedi.
2. Selim Türbesi'nin önemli bir özelliğinin de ilk kez padişah eşlerinin de aynı türbeye gömülmeye başlanılması olduğunu kaydeden Dedeoğlu, bu türbede eşi Nurbanu Sultan'ın yanı sıra Sadrazam Sokullu Mehmet Paşa ve eşi ile şehzadelerin de mezarlarının bulunduğuna dikkati çekti.
Jale Dedeoğlu, hazirede ayrıca, 2. Selim'in oğlu 3. Murat ve eşi Safiye Sultan'ın defnedildiği türbe ile 3. Murat'ın oğlu 3. Mehmet'in türbesinin bulunduğunu belirterek, 3. Mehmet'in oğlu 1. Mustafa, 1. Ahmet'in oğlu Sultan İbrahim'in mezarlarının da Ayasofya Müzesi haziresinde yer aldığını bildirdi.
Çinilerimizi Fransız çalmış
Restorasyon çalışmaları hakkında da bilgi veren Dedeoğlu, bu mekanlarda öncelikle dış cephe temizliğinin yanı sıra kapı ve pencereler ile ahşap sistemlerde bakım çalışmalarının yapılacağını anlattı.
Türbe içlerindeki çinilerin bakımlarının yapılacağını ifade eden Dedeoğlu, eksik çinilerin tespit edildiğini söyledi.
Dedeoğlu, müze haziresinde 1882?1896 yılları arasında Fransız Albert Sorlin Dorigny tarafından restorasyon yapıldığını hatırlatarak, Dorigny'nin yaptığı restorasyon sırasında çinilerin, onarım için Fransa'ya götürüldüğü ve yerine sahtelerinin getirildiğinin tespit edildiğini bildirdi.
Bu çinilerin, Fransa'da, başta Louvre olmak üzere bazı müzelerin depolarında bulunduğunun da belirlendiğini ve bu çinilerin resmi kanalla iadesinin talep edildiğini anlatan Dedeoğlu, "Bu restorasyonda, orijinalleri henüz gelmediği için mevcut durumda bulunan orijinal ve sahte çinilerin bakımı yapılacak. Zaten sahteleri de eski eser durumunda. Bunların da temizliği yapılacak" diye konuştu.
Dedeoğlu, Şehzadeler Türbesi'nde yapılan çalışma sırasında, orijinali alçı üzeri kabartma desen olan duvarların, zamanında üzeri sıvanarak kalem işi süsleme yapıldığının görüldüğünü kaydederek, bu sıvaların yerinden söküldüğünü ve orijinal desenlerin ortaya çıkartıldığını söyledi.