Suçluyu Kayırma Suçu ve cezası nedir? Herhangi bir suç işleyen kişinin işlediği suçu kayırma, tutuklanmasına sebep olacak delilleri yok etmek ya da mahkûm olduğu hükmün infazından kurtulmasını sağlamak için yapılan eylemlerdir.
Suç Kayırma Suçunun Cezası Nedir?
Suçu işleyen kişilerin kayıranlarının aldıkları cezalar aşağıda yer alır. Bu cezalar şu şekildedir:
- Yetkili makamlara, gerçeğe aykırı olarak, suçu işlediğini veya suça katıldığını bildiren kimse iki yıl kadar hapis cezasına çarptırılır. Fakat bazı durumlarda ceza indirimleri de bulunur. İşlenilen suçun üstsoy, altsoy, eş veya kardeşi cezadan kurtarmak için yapılması durumunda alınan ceza dörtte üçe indirilebilir. Bazı durumlarda verilen cezanın tamamının ortadan kalkması da mümkündür.
Trafik Kazasında Suç Üstlenme Suçu
Kazalarda suç üstlenme durumunun olması kişilerin yetkili makamlara suçu kendilerinin işlediğini söylemesi ya da suça ortak olacak eylemlerde bulunduğunu ifade etmesi gerekir.
Suçlu Kişiyi Bildirmeme
Suçluyu bildirmeme suçu işleyen kişileri korumak ya da kayırmak amacıyla yetkili kişilere bildirilmemesidir. Suçu bildirmeme adliyeye karşı suçlar bölümünde TCK 278-280 maddelerinde açıklanır. Bu durum temel olarak 3 maddede ifade edilir. Bu maddeler aşağıda şu şekilde yer alır:
- Herhangi bir kimse tarafından işlenebilecek suçun basit şekli (TCK md.278)
- Kamu görevlisinin suçu bildirmemesi (TCK md.279)
- Sağlık mesleği mensuplarının suçu bildirmemesi (TCK md.280)
Suçlu Kayıran Kişilerin Alacakları Cezalar
Suçlu olan kişilerin kayırılması durumunda aşağıda yer alan cezalar verilir. Bu cezalar şu şekildedir:
- Suç işleyen bir kişiye araştırma, yakalanma, tutuklanma veya hükmün infazından kurtulması için imkân sağlayan kimse, altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır (TCK md.283/1).
- Bu suçun kamu görevlisi tarafından göreviyle bağlantılı olarak işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır (TCK md.283/2).
- Bu suçun üstsoy, altsoy, eş, kardeş veya diğer suç ortağı tarafından işlenmesi halinde, cezaya hükmolunmaz (283/3).
Uzlaşma Durumu ve Görevli Mahkeme
Suçların üstlenilmesi ve suçu işleyen kişilerin kayırılmasında uzlaşma durumu söz konusu değildir. Çünkü bu suçlar uzlaşma kapsamına girmez. Bu suçların yargılandığı davalar Asliye Ceza Mahkemesi’nde gerçekleştirilir.
Asliye Ceza Mahkemesi’nde Görülen Davalar
Aşağıda Asliye Ceza Mahkemesi’nin görevli olduğu konulardan bazıları yer alır. Bu konular şu şekildedir.
- Suç üstlenme suçu
- Suç uydurma suçu
- Suçluyu kayırma suçu
- Yalan tanıklık suçu
- Yalan yere yemin suçu
- Gerçeğe aykırı bilirkişilik veya tercümanlık suçu
- Yargı görevi yapanı, bilirkişiyi veya tanığı etkilemeye teşebbüs suçu
- Suçu bildirmeme suçu
- Soruşturma veya kovuşturmanın gizliliğini ihlal suçu
- Adil yargılamayı etkilemeye teşebbüs suçu
- Muhafaza görevini kötüye kullanma suçu
- Başkasının yerine ceza infaz kurumuna veya tutukevine girme suçu
- Hükümlü veya tutuklunun kaçması ve ayaklanması suçu
- İnfaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokma suçu
- Başkasına ait kimlik veya kimlik bilgilerinin kullanılması suçu.
Suçluyu Kayırma Suçu Yargıtay Kararları
YARGITAY: ALKOLLÜ SÜRÜCÜYLE YER DEĞİŞTİREN YOLCU, SUÇLUYU KAYIRMA SUÇU
ŞİKAYET DAVASI – ŞİKAYETİN ESASI İNCELENEREK OLUŞACAK SONUCA GÖRE BİR KARAR VERİLMESİ GEREKTİĞİ – HER İKİ İCRA MAHKEMESİNE BAŞVURANLARIN FARKLI KİŞİLER OLDUĞU – ÖNCEKİ DAVANIN DERDEST OLDUĞUNA YÖNELİK GEREKÇEYLE HÜKÜM KURULMASININ İSABETSİZ OLUŞU
ÖZET: Mahkemece şikayetin esası incelenerek oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, her iki İcra Mahkemesine başvuranların farklı kişiler olduğu gözetilmeksizin önceki davanın derdest olduğuna yönelik gerekçeyle hüküm kurulması isabetsizdir.
YARGITAY: KAÇIRILAN KIZI EVİNDE SAKLAYAN KİŞİ, SUÇLUYU KAYIRMA SUÇU
ÇOCUĞUN KAÇIRILMASI VE ALIKONULMASI SUÇU – SANIĞIN ÖNCEKİ MAHKUMİYETLERİNİN ADLİ SİCİLDEN SİLİNME KOŞULLARININ OLUŞTUĞU – HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASININ SANIK HAKKINDA UYGULANIP UYGULANAMAYACAĞININ TARTIŞILMASI GEREĞİ – HÜKMÜN BOZULMASI
ÖZET: Sanığın önceki mahkumiyetlerinin adli sicilden silinme koşullarının oluştuğu da gözetilerek, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan C.M.K.nın Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair maddesinin sanık hakkında uygulanıp uygulanamayacağının karar yerinde tartışılmaması kanuna aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.
YARGITAY: BASIN YOLUYLA İŞLENEN SUÇLUYU KAYIRMA SUÇU
HAKARET SUÇU – HAKARET SUÇUNDAN DOĞAN CEZAİ SORUMLULUĞUN ESER SAHİBİNİN BELLİ OLMAMASI NEDENİYLE YAZI İŞLERİ MÜDÜRÜNE AİT OLACAĞI – OLAYDA SUÇLUYU KAYIRMA SUÇUNUN UNSURLARININ OLUŞMADIĞI – SANIĞIN MAHKÛMİYETİNE KARAR VERİLMESİNİN İSABETSİZLİĞİ
ÖZET: Sanığın … gazetesinde müstear ismi ile yazılan ve katılana yönelik hakaret içeren yazının eser sahibini Cumhuriyet savcılığına bildirmeme şeklindeki eyleminde, hakaret suçundan doğan cezaî sorumluluğun eser sahibinin belli olmaması nedeniyle yazı işleri müdürüne ait olacağı, bu nedenle olayda suçluyu kayırma suçunun unsurlarının oluşmadığı gözetilmeden, sanığın yüklenen suçtan beraati yerine mahkumiyetine karar verilmesi isabetsizdir.