Yavru köpeklerde tuvalet eğitimi, yavrunun eve ilk geldiği günden itibaren başlanması gereken bir eğitimdir. Sahibinin yaşam tarzı ve evinin özellikleriyle de doğru orantılı olduğundan, uygulanan yöntem bir köpekte başarılı olurken, diğerinde olmayabilir.
Köpekler öğrenmeye çok açık ve zeki hayvanlardır. Ancak iki üç aylık bir yavrudan hemen tuvalet alışkanlığını kazanmasını beklemek de yanıltıcı olabilir. Bu eğitim bazı ırklarda 6 aylık olana kadar, bazı ırklarda daha uzun da sürebilir ve sabır, zaman, bol bol sevgi gerektirir. Bazı kişiler yavru köpeği eve getirir getirmez tuvaletini gösterdikleri yere yapmasını beklerler. Bu mümkün değidir. Köpeklerde doğru yanlış kavramı yoktur. Zaman içinde tehlikeyi ve güveni öğrenmeye başladıkları zaman bu kavram yavaş yavaş oturmaya başlar. Kimi zaman ödüllendirme, kimi zaman cezalandırma bazen de görmezden gelme yoluyla çözüme daha çabuk ulaşılabilir. Yavru köpeği devamlı gözlemek ve tuvaletini yapacağı an anında müdahale etmek tuvalet eğitiminin başarılı olmasında en önemli adımdır.
Tuvalet eğitimi verirken şu unutulmamalıdır. Yavru köpeğin mesanesi henüz gelişmediğinden sıkça boşaltım ihtiyacı duyacaktır. Bu nedenle her yemekten sonra, uykudan uyanınca, oyundan sonra ve her şüphe ettiğimizde mutlaka tuvalete götürülmelidir.
Tuvalet eğitiminde, tercihe ve evin durumuna göre, gazete kağıdı yönetimi veya bahçe yöntemi kullanılabilir.
Gazete Kağıdı veya Çiş Pedi Yöntemi:
Yavru köpeğinizi eve getirmeden önce yapılacak ilk iş onun için oluşturulacak güvenli bir bölgedir. Burası, büyüdüğü zaman da içinde rahatça hareket edebileceği büyüklükte bir kafes, kulübe, çit veya güvenli bir oda olabilir. Bu alan aynı zamanda kendi başına kaldığında, zaman geçirmesi ve uyuması için hazırlanmış bir bölgedir. İçinde yatağı, oyuncakları, su ve yemek kapları bulunmalıdır.
İlk iş olarak güvenli bölgenin büyük bir bölümüne gazete kağıtları veya çiş pedleri serilmelidir. Diğer tarafta ise yavrunun uyuyacağı, oynayacağı ve yemek yiyeceği bölüm olarak ayrılmalıdır. İstenilen yere tuvaletini yaptığında bolca sevgi sözcüğü ve bir miktar ödül mamasıyla ödüllendirmek tuvalet alışkanlığını pekiştirecektir. Eğer çişini gazete kağıdına veya pede değilde başka bir yere yapmışsa, orayı hemen koku kalmayacak şekilde temizlemek gerekir. Yoksa yavru aynı yere tekrar tuvaletini yapabilir. Bunun için amonyaksız bir deterjan ve sirke kullanılabilir.
Yavru iç güdüsel olarak kaldığı yeri temiz tutma eğiliminde olacağından tuvalet ihtiyacı için gazete kağıdına veya pede yönelecektir. Eğitim süresince her gün uyuduğu ve yemek yediği yere yakın pedlerden veya gazete kağıtlarından birer ikişer kaldırılmaya başlayarak pedlerin ve gazete kağıtlarının sayısını azaltmak gerekmektedir. En son en uzak bölgede tek parça ped veya gazete kağıdı bırakılmalıdır. Boş alana değil de buralara tuvaletini yapmaya alışan yavru artık başka yere gitmeyecektir.
Bahçe Yöntemi:
Gazete kağıdı veya ped yöntemine alışan yavru köpeğin bahçe yöntemine alışması biraz zor olabilir. Dışarıya çıktığında muhtemelen tuvaletini yapmak istemeyecektir. Bunun için yavruya kızmayın. Zamanla bunu anlayacak ve dışarıya çıktığında tuvalet ihtiyacını karşılamaya başlayacaktır.
Ürken ve dışarıya tuvaletini yapmak istemeyen yavru için tuvaletini yapabileceği bir yere gazete kağıdı veya ped sermek faydalı olacaktır. Patilerinin altında yumuşak bir pedin olması onu rahatlatacaktır. Eğer tuvaletini yapmıyorsa ısrar etmeden yavruyu içeriye alıp 10-15 dakika sonra yine çıkartmak gerekir. Tuvaletini yaptığı anda yavruyu ödüllendirmek onu cesaretlendirecek ve bir daha çıktığında tuvaletini yapmakta zorlanmayacaktır.
Önemli şeylerden birisi de tuvaletini yapar yapmaz yavruyu hemen eve almamaktır. Kendini cezalı hissedebilir. Tuvalet ihtiyacını karşıladıktan sonra oynamak, yürüyüş yapmak onun için ödül niteliğinde olacaktır.
Gazete kağıdı veya bahçe yöntemi, hangisini uygularsanız uygulayın evde oynarken zaman zaman kazalar olacaktır. Bu nedenle tuvalet eğitimi boyunca yavrunun evin her yerinde dolaşmasına izin vermemek gerekir. Oyun zamanlarında onu gözden kaçırmayacak şekilde yanında olmak gerekir. Eğer bir kaza yaşanmışsa ve bu daha sonra farkedilmişse yavruya kızmak veya cezalandırmak hiçbir işe yaramayacaktır. Çünkü neden cezalandırıldığını anlamayacaktır. Aynı zamanda bu ceza korkmasına ve sahibine olan güven duygusunun zedelenmesine yol açacaktır. Böyle zamanlarda yapılacak tek şey, sadece pislenen yerin temizlenmesidir. Eğer onu evin içinde tuvaletini yaparken görürseniz “HAYIR” diye uyarmak ve hemen gazete kağıtlarının olduğu yere yada dışarı götürmek doğruyu öğretmek açısından çok önem arzetmektedir.
Kaynakça:
https://www.greendog.com.tr/yavru-kopek-tuvalet-egitimi
http://www.pozitifkopek.com/tuvalet.html
Yazar: Ayfer Yeşilova