İnsanlar aile, arkadaş çevresi bağlamında oldukça farklı hayatlar yaşar. Kimi insanların geniş bir çevreye sahiptir, kimileri aileleriyle kalabalık bir hayat sürer, kimileri ise çok daha sınırlı bir çevreye sahiptir ve genelde yalnız yaşar.
Yeni yapılan bir araştırmada, 66 yetişkine ait beyin inceleme testleri, yalnız insanların beyninin bilgileri işleme biçiminin diğer kişilerden oldukça farklı olduğunu gösterdi.
California Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmada, yalnız ve yalnız olmayan katılımcılar arasında önemli farklar bulunduğu belirlendi. Yalnız kişilerin de kendi arasında birbirinden farklı olduğu anlaşıldı.
Psikolog Elisa Baek, “Yalnız insanların birbirlerine daha da az benzediğini görmek şaşırtıcı oldu” diye konuştu.
Sosyal olarak izole yaşayan kişilerin beyninde neler oluyor?
Çevresindekiler tarafından anlaşılmadığını hissetmek, bazı kişilerin yalnızlığının en önemli sebepleri arasındadır. Psikoog Baek ve ekip arkadaşları, bu ilişkiyi incelemek için bir araştırma yürüttü.
Yaşları 18 ila 21 arasında değişen 66 üniversite öğrencisinin katıldığı çalışmada, 14 video klip izlerken öğrencilerin beyin aktivitelerini görüntülemek için fonksiyonel manyetik rezonans görüntüleme (fMRI) kullanıldı. Videolardaki duygusal müzik videoları, parti ve spor etkinliklerinin tasvirleri gibi konular yer alıyordu.
Katılımcılar, yalnızlık ve sosyal izolasyon duygularını ölçmek için bir öz bildirim yöntemi olan UCLA Yalnızlık Ölçeğini doldurdu ve sonuçlara göre iki gruba ayrıldı; yalnız ve "yalnız olmayanlar" (yalnızlık yaşamayanlar).
Yalnız olmayan insanlar nörolojik açıdan belli bir seviyede benzerlik gösterdiği anlaşıldı. Öte yandan yüksek düzeyde yalnızlık çeken bireylerin, kaç arkadaşları olduğuna bakılmaksızın, özgün beyin tepkilerine sahip olma olasılıklarının daha yüksek olduğu görüldü.
Baek ve meslektaşları yayınladıkları makalede, "Sonuçlarımız, yalnız bireylerin dünyayı akranlarına ve birbirlerine benzemeyen bir şekilde algıladıklarını gösteriyor. Bu da, genellikle yalnızlığa eşlik eden anlaşılma hissinin azalmasına katkıda bulunabiliyor" ifadelerini kullandı.
Yalnız insanlar ve akranları arasındaki sinirsel tepkilerdeki farklılıklar, varsayılan mod ağ bölgelerinde (benzer tepkilerin paylaşılan perspektifler ve öznel anlayışla bağlantılı olduğu bir bölge) daha fazlaydı. Yalnızlığın beynin ödül sisteminde yer alan bölgelerdeki daha düşük benzerliklerle de bağlantılı olduğu anlaşıldı.
“Ortak anlayış” eksikliği, insanların kurduğu ilişkileri etkiliyor
Yalnız insanlardaki bu özgün algılamanın, kişilerin yalnızlığının bir nedeni mi yoksa sonucu mu olduğu net değil. Ancak ortak anlayış eksikliğinin insanların kurabileceği ilişkileri etkilemesi kesinlikle muhtemel.
Baek, "Yalnız ya da yalnız olmayan insanlarla ortak bir nokta bulamamaları, onlar için sosyal bağlantı kurmayı daha da zorlaştırıyor" diyerek bu güçlüğün altını çizdi.
Araştırmadan elde edilen sonuçlar Psychological Science dergisinde yayınlandı.