Akıllı sözleşmeler, alıcı ve satıcı arasındaki sözleşmenin doğrudan kod satırlarına yazılmasıyla kendi kendini yürüten bir sözleşmedir.
Akıllı Sözleşmeler Nedir?
Akıllı sözleşme, alıcı ve satıcı arasındaki sözleşmenin doğrudan kod satırlarına yazılmasıyla kendi kendini yürüten bir sözleşmedir. Kod ve burada yer alan anlaşmalar dağıtılmış, merkezi olmayan bir blockchain ağı üzerinde bulunmaktadır. Kod, yürütmeyi denetler ve işlemler izlenebilir ve geri döndürülemez.
Akıllı sözleşmeler, merkezi otoriteye, yasal sisteme veya harici icra mekanizmasına ihtiyaç duymadan, ayrı, anonim taraflar arasında güvenilir işlemlerin ve anlaşmaların yapılmasına izin verir.
Blockchain teknolojisi öncelikle bitcoin’in temeli olarak düşünülmekle birlikte, sanal para birimini desteklemenin çok ötesinde evrim geçirdi .
Akıllı Sözleşmeler Kısa Bilgi
- Akıllı sözleşmeler, alıcı ve satıcı arasındaki sözleşmenin doğrudan kod satırlarına yazılmasıyla kendi kendini yürüten sözleşmelerdir.
- 1998 yılında “Bit Gold” adlı bir sanal para icat eden Amerikalı bir bilgisayar bilimcisi olan Nick Szabo, akıllı sözleşmeleri, sözleşme şartlarını yürüten bilgisayarlı işlem protokolleri olarak tanımladı.
- Akıllı sözleşmeler işlemleri izlenebilir, şeffaf ve geri döndürülemez hale getirir.
Akıllı Sözleşmeler Nasıl Çalışır?
Akıllı sözleşmeleri ilk olarak 1994 yılında, Bitcoin icadından tam 10 yıl önce 1998’de “Bit Gold” adlı bir sanal para icat eden Amerikalı bilgisayar bilimcisi Nick Szabo tarafından önerildi. Aslında, Szabo genellikle, reddettiği bitcoin’in anonim mucidi olan gerçek Satoshi Nakamoto olduğu söyleniyor.
Szabo, akıllı sözleşmeleri, sözleşmenin şartlarını yürüten bilgisayarlı işlem protokolleri olarak tanımladı. POS (satış noktası) gibi elektronik işlem yöntemlerinin işlevselliğini dijital alana genişletmek istedi.
Szabo makalesinde ayrıca türevler ve tahviller gibi sentetik varlıklar için bir sözleşme yapılmasını önerdi. Szabo şöyle yazdı: “Bu yeni menkul kıymetler, menkul kıymetler (tahviller gibi) ve türevleri (opsiyonlar ve vadeli işlemler) çok çeşitli şekillerde birleştirerek oluşturulmuştur. Ödemeler için çok karmaşık vadeli yapılar artık standartlaştırılmış sözleşmelerde oluşturulabilir ve düşük işlem maliyetleri ile takas edilebilir. Bunun nedeni karmaşık terim yapılarının bilgisayarlı analizi yapılması. “
Basit bir ifadeyle, karmaşık terimlere sahip türevlerin alım satımından söz ediyordu.
Szabo’nun gazetedeki tahminlerinin çoğu, blockchain teknolojisinden önceki şekillerde gerçekleşti. Örneğin, türev ticareti, çoğunlukla karmaşık terim yapıları kullanan bilgisayar ağları üzerinden gerçekleştirilmektedir.