Apandisit, kalın bağırsağın uzantısı olan 4-7 santimetre uzunluğundaki 'Apendiks'in iltihaplanmasına denir. Şiddetli ağrıya neden olan ve cerrahi tedavi gerektiren bir durumdur.
NEDENİ VE BELİRTİLER:
Apandisit neden olur?
Apandisitin nedeni bir bakteri iltihabıdır. Apendiks duvarında bulunan bağışıklık dokusunun büyümesi veya meyve çekirdeği, taşlaşmış dışkı gibi değişik nedenlerle apendiks ile kalın bağırsak bağlantısı kapanır. Bu durumda geride kalan kısımdaki içerik, kalın bağırsağa akamaz. Mikroorganizmaların içeride aşırı çoğalması ve apendiks dolaşımının bozulması ile apandisit gelişir.
Enfeksiyon, apendiksle sınırlı kaldığı dönemde cerrahi olarak tedavi edilmezse genellikle apendiks duvarında dolaşım bozukluğu ve doku ölümü (nekroz) gelişir. Nekroz sonucu apendiks içeriği karın içine akar. Karın içi organlar ve savunma mekanizması hücreleri bu bölgeyi genellikle sınırlar ve iltihabi daha fazla yayılmasını önler. Bazı durumlarda ise bahsedilen sınırlanma olmaz ve yaygın karın içi enfeksiyonu gelişir. Bu durum apandisit hastalığının oldukça ileri evresini oluşturur.
Apandisit belirtileri nedir?
Karın ağrısı, kusma, hafif ateş, iştahsızlık, kabızlık, ağrı bölgesinde şişme en belirgin apandisit belirtileridir. Karnın sağ alt kısmını doğru ilerledikçe ağrı şiddetlenir ve “bıçak gibi” tabir edilen ağrılar yaşanabilir. Mekanik uyarım ya da hareketle artan ağrı vardır.
Apandisit ağrısıyla birlikte kabızlık da görülebilir. Hastaların yüzde 90-95’inde vardır ama pek dikkat çekmez. Hastaların yüzde 75’inde de kusma görülür. Şiddetli değildir (şiddetli kusma varsa, başka nedenler düşünülür). Kusmalar ağrılardan sonra ortaya çıkar. Eğer önce kusma, sonra ağrı olmuşsa, genellikle bu periton (karın zarı) irritasyonu olabilir ve mide içeriğinin sızması söz konusu olabilir.
Apandisitte orta derecede ateş vardır. Ama ateş 38 derecenin üzerine çıkmaz. Eğer 39’dan yüksek ateş varsa, bir komplikasyon ortaya çıkmış olabilir. Ağız ve dilde kuruluk olması nedeniyle hasta iştahsızdır. Hafif taşikardi vardır, ama 120-140/dakikada bir taşikardi varsa, yine bir komplikasyon söz konusu olabilir.
APANDİSİT TEŞHİSİ VE TEDAVİSİ
Apandisit tanısı genellikle belirtilere bakılarak konur. Fizik muayenede karnın sağ alt kısmında hassasiyet vardır. İştahsızlık teşhis için oldukça yol göstericidir. Tam kan ve idrar tetkikleri de teşhise yardımcı olur. Gerektiğinde ultrason veya bilgisayarlı tomografi kullanılabilir. Yine bazı durumlarda tanısal laparoskopi (endoskopik bir alet ile karın içinin direkt görüntülenmesi) kullanılabilir.
Tedavisi ve apandisit ameliyatı
Akut apandisitin tedavisi apandektomi, yani hastalıklı enfeksiyon gelişmiş apendiks’in ameliyatla çıkarılmasıdır. Nispeten kolay olan bu ameliyat erken dönemde yapılırsa hasta bir iki gün içerisinde sorunsuz olarak evine gönderilir. Ancak ilerlemiş olgularda tedavi daha zor ve karmaşıktır.
Apandisit patlaması neden tehlikeli?
Apandisitin patlaması enfeksiyonun karın içerisindeki diğer doku ve organlara yayılmasına neden olur. Hayatı tehdit edecek çok ciddi sağlık sorunlarına neden olur. Bu nedenle uzun süre devam eden karın ağrılarının ihmal edilmemesi ve mutlaka bir sağlık kuruluşuna gidilerek muayene olunması gerekir.
Kadınlarda apandisit teşhisi
Erkeklerden farklı olarak özellikle genç erişkin ve cinsel olarak aktif kadınlarda apandisit ağrıları jinekolojik nedenli karın ağrıları ile karıştırılabilir. Apandisit ağrısı ile jinekolojik ağrının ayırımı önem taşır.
Apandisit nerede bulunur?
Karnın sağ alt bölgesinde bulur. Kalın bağırsağın sonunda kurşun kalem kalınlığında ve 4-7 santim uzunluğundadır.
Önerilen Branşlar: Aile Hekimliği, Dahiliye, Genel Cerrahi, Çocuk Hastalıkları ve Sağlığı, Çocuk Cerrahisi, Acil Tıp