Bu yazıyı paylaş
Bugün Aikido’nun rolü ve amacı nedir? Modern zamanlarda bolca farklı bakış açısı varken, bu soruya verilecek cevap biraz muamma haline geldi. Aikido meditatif bir sanat mı yoksa kendini savunma durumunda kullanılabilecek bir şey mi? Bu sanat sadece kişisel gelişim için bir öğretim yöntemi olarak mı kullanılmalı? Gerçekten bir dövüş sanatı olması gerekiyor mu? Yoksa biz uygulayıcılar tüm konsepti yanlış anlıyor ve Kisshomaru Ueshiba ve Koichi Tohei’nin modern Aikido’yu standartlaştırdığı 1950’lerden beri tamamen farklı bir yol mu izliyoruz?
Son zamanlarda, Aikido’nun pandemiden kurtulması ve Covid sonrası bir toplumda nasıl görüneceği tartışmalarını da göz önüne alarak, bu sorular üzerine kafa yordum. Tarihte olduğu gibi bağlam, geleceğin ne gibi olasılıklar barındırdığını anlamanın anahtarıdır. Aikidoka ve sanatın dışındakiler Aikido’ya nasıl bakmalı ve modern bağlamda nasıl uygulanmalı? Yakın gelecekte, sanatın önde gelenlerinden somut ve ortak cevaplar gelecek mi emin değilim. Ancak uygulayıcıların yapabileceği şey, tarihsel kayıtları ve bağlamı gözden geçirmek, geçmiş uygulayıcıların ve öncülerin nasıl çalıştıklarına bakmak ve bunu bugün kendi eğitimlerine ve hedeflerine nasıl uygulayacaklarını düşünmek olabilir. Buradan yola çıkarak, belki de farklılıklardan çok benzerlikler bulunabilir ve birleşik bir topluluğa doğru bir adım daha atılabilir.
Morihei Ueshiba’dan başlarsak, kendisi şüphesiz, 1920’ler ve 1930’larda, yıllarca süren çalışma, öğretme ve yüksek Japon toplumuyla kurduğu ilişkiyle, çalıştığı çeşitli savaş sanatlarını, yaklaşımlarını ve amaçlarını değiştirdi ve modifiye etti. Okuyucular, araştırmacılar ve uygulayıcılar Stanley Pranin, Guillaume Erard, John Stevens ve onlar gibi diğer kişilere O-Sensei’nin hayatını ve zamanını ortaya çıkardıkları ve buldukları bilgileri dünyayla paylaştıkları için teşekkür edebilirler. İnsanlar burada O-Sensei’nin Iwama’daki son yıllarında, Aikido Takemusu Aiki’ye evrimleştirmeden önce yaşadığı değişimleri görebilirler. Buna ek olarak, O-Sensei’nin çeşitli dövüş sanatları geçmişlerine sahip meydan okuyucularla/öğrenci adaylarıyla karşı karşıya geldiğini ve zaferle çıktığını gösteren gerçek ya da değil pek çok hikaye vardır. O-Sensei zaman zaman bazı insanları kendisine meydan okumaya teşvik ettiyse, Aikido dövüşmek için değil miydi? Yine de bu çatışmacı tavrının, daha olgun bir savaş sanatçısı haline geldikçe ve Japonya’da daha çok ders vermeye başladıkça değiştiğini görebiliriz[1].
O-Sensei’nin en eski gösterilerinden birinin 1935 yılında Japonya’nın Osaka kentinde Asahi News tarafından çekildiğini belirtmek önemlidir. Bu görüntü, daha sonra modern Aikido pratiğinin temel alacağı şeyin kaba ve rafine edilmemiş bir taslağını sergilemektedir. Belki de Daito-ryu Aikijujutsu hocası Sokaku Takeka da eğitim seanslarını bu şekilde yapılandırmıştı, ancak bu başka bir tartışma konusu. Ayrıca, öğrencilerinin Pranin ve diğerleriyle yaptığı röportajlarda belirttiği gibi, O-Sensei’nin öğretme şekli yıllar boyunca nadiren değişmiştir. Değişen tek şey, Omoto-kyo Şinto dini mezhebinde geçirdiği zamanın etkisiyle ruhsallık üzerine verdiği bitmek bilmeyen derslerdi. Bu konferanslar İkinci Dünya Savaşı’ndan sonraki yıllarda daha sık görülmeye başlandı, çünkü o artık altmışlı yaşlarındaydı ve Birleşik Devletler işgalinin getirdiği savaş sanatları yasağı 1952 yılına kadar kaldırılmayacaktı. Savaş sırasında Iwama’da kalması ona, muhtemelen kendisi, eğitimi ve sürekli değişen sanatının genel amacı üzerine düşünmek için zaman kazandırdı.
O-Sensei’nin ardından, hem savaş öncesi hem de savaş sonrası dönemlerden öğrencileri gelir. Neden bu öğrenciler en nihayetinde onunla çalıştılar? Belki de en önemli nedenlerden biri Aikido’nun – ya da O-Sensei’nin sanatının savaş öncesi yıllarda kullanılan birçok isminden biri olan Ueshiba-ryu Aikijujutsu’nun – Japon savaş sanatları camiasına gelen en yeni sanat olmasıydı; yeni bir şeyin ışıltısı birçok kişiyi eğitim salonlarına çekiyordu. Dikkate alınması gereken bir başka olası neden de yeni öğrencilerin nasıl dövüşeceklerini öğrenmek istemeleriydi. Ama neden dövüşmek? O-Sensei’nin öğrencilerinin çoğu Judo, Karate, Kendo, Kenjutsu ve hatta Sumo geçmişlerinden geliyordu – hepsi bir dövüş ruhu ve bilgi birikimi oluşturmuş öğrencilerdi. Birini kuvvet ve hassasiyetle nasıl fırlatacağını, keseceğini, yaracağını veya iteceğini bilen biri neden Aikido’ya ve O-Sensei’ye dövüşmeyi öğrenmek için gelsin ki?[3]
Belki de bu sorunun cevabı Japon toplumunun savaş öncesi yıllarda nasıl kurulduğu sorusunda bulunabilir. Ülke genelinde, Japon ırkının, etnik kökeninin ve kültürünün, jeopolitik komşulardan ve dünyanın geri kalanından çok daha üstün olduğu düşüncesini zihinlere yerleştiren yüksek bir milliyetçilik ve gurur duygusu vardı. Bu üstünlüğü ve aşırı milliyetçiliği göstermenin en iyi yollarından biri başkalarını fethetmektir. Bu tür bakış açılarını vatandaşlara aşılamanın tek yolu ise militarist bir ortam yaratmak, askeri kültürü her şeyin üstünde tutmaktır. Günlük yaşamın her yönü askeri bir metafor haline gelir ve bir vatandaş ne yaparsa yapsın sonuçta imparatora ve Japonya’ya hizmet eder. Bu arka plan, birçok potansiyel öğrencinin O-Sensei’yi ve Aikido’sunu aramasına neden olmuş olabilir. Çünkü bu hiper-askeri atmosferde herhangi bir savaş sanatında eğitim almak yeterli olacaktır.
Bir başka olası neden de O-Sensei’nin ünü, daha doğrusu her türlü dövüş geçmişine sahip meydan okuyucuları alt etmedeki hüneriyle ilgilidir. Koichi Tohei, Gozo Shioda ve daha pek çokları O-Sensei’yi alt etmeye çalışanların hikayelerini ve bu girişimlerinin nasıl başarısızlıkla sonuçlandığını ve sırt üstü yere düştüklerini anlatmışlardır. Bu olaylardan sonra öğrencileri hızla ona sadakat yemini etmiş ve ondan öğrenebilecekleri her şeyi öğrenmeye çalışmışlardır.[4]
Unutulmaması gereken bir diğer önemli nokta da O-Sensei’nin yanında kalan öğrencilerin çoğunun ona dövüşme bilgisi ve becerisiyle gelmiş olmalarıdır. Belki de “dövüşmek” yanlış bir kelimedir; kontrollü bir ortamda başkalarına karşı nasıl rekabet edeceklerini biliyorlardı. Tohei, Shioda ve Kenji Tomiki – birkaç isim vermek gerekirse – ya yetkin Judo’culardı ve/veya bölgesel ve ulusal yarışmalarda düzenli olarak yarışıyorlardı. Kendo geçmişi olan ve benzer soydan gelen öğrencilerdi.
O-Sensei’nin, bir tekniğin diğeri üzerinde ya da sokak dövüşleri veya düellolarda denenmesine göz yummadığını söyleyebiliriz. Bu kuralın ahlaki, felsefi ve dini/manevi temellere dayandığı tahmin edilse de, kendisinin meydan okuyanları kolayca kabul etmesi son derece ironiktir. Bununla birlikte, kılı kırk yarmadan, öğrencilerinin çoğu ya Aikido’nun işe yaradığını kendilerine kanıtlamak ya da başkalarına geçerliliğini göstermek için o zamanın aşırı militarist Japon toplumuna girmişlerdir. Pranin ve diğerlerinin yaptığı röportajlara göre, bu öğrenciler deneyimlerinden öğrendiklerini Aikido’yu daha iyi anlamak için kullandılar. Ancak O-Sensei vefat ettikten ve ‘doshu’ unvanı oğlu Kisshomaru’ya geçtikten sonra, bu savaş öncesi öğrencilerin çoğu, ikinci doshu da dahil olmak üzere, kendi okullarında bu denemelerde tamamen uzaklaştılar. Daha ziyade, bu yeni sensei ve dojo-cho’lar 1935 Asahi News film makarasından önceki yıllarda ortaya konan Aikido uygulamasının sınırları içinde kaldılar. Aikido’ya dövüşü veya yarışmaları dahil eden ve başarılı olan tek öğrenci, Aikikai’den(1948) çıkarılan Kenji Tomiki’dir.[5]
Tomiki Judo’ya benzer bir randori uygulamasına yer verirken, dönemindeki diğer pek çok öğrenci – ve hatta savaş sonrası yıllarda ders dışı dövüş sanatları deneyimi olan öğrenciler – gibi O-Sensei’nin onlara öğrettiklerini korumak için çalışmıştır. Bu korumanın kanıtı, bugün var olan her Aikido stiline üçüncül bir bakışta görülebilir; Tomiki’den Shin Shin Toitsu’ya, Iwama-ryu’dan Nishio veya Yamaguchi stiline, bu stillerin öğrettiği Aikido’nun temelleri doğası gereği benzerdir ve kendi kökenlerini doğrudan O-Sensei’ye kadar izleyebilirler. O-Sensei’nin Aikido’su yaşlandıkça büyümüş ve değişmiş olsa da, öğrencileri aynı şeyi yapmamış gibi görünüyor. Ne olursa olsun, sanatı götürecek yeni ülkeler ve yerler vardır ve işte burada Amerika Birleşik Devletleri söze giriyor.
Aikido’nun 1950’ler ve 1960’larda ABD’de kalıcı olarak yerleşmesiyle birlikte, dojolara yeni bir uygulayıcı tipi girmeye başladı. Amerikan okullarında gözle görünür bir gerginlik ve sert bir çalışma vardı. Terry Dobson, Yoshimitsu Yamada, Rodney Grantham, Dennis Hooker, Mitsugi Saotome, Kazuo Chiba ve diğerleri gibi birçok sensei, partnerleriyle uyumdan öte, biraz daha ürkütücü ve belirsiz bir niyetle antrenman yaparak uygulamalarına geçerlilik kazandırmaya çalıştı. Terry Dobson, Sam Combes ve güvenlik kuvvetlerinde yer alan kişilerle yapılan görüşmelerde, bu tür yoğun bir eğitimin onlar için en uygunu olduğu görülebiliyordu. Ayrıca, daha sonra Amerika Birleşik Devletleri’nde Aikido’nun öncülüğünü yapacak olan bu kişilerin çoğunun, tıpkı daha önceki Japon meslektaşları gibi, Uyum Sağlayan Enerjiler Yolu’na gelmeden önce başka savaş sanatlarına katıldıklarını da belirtmek gerekir. Ve tıpkı Japon meslektaşları gibi, birçoğu O-Sensei’nin ortaya koyduğu ve Kisshomaru ve Tohei’nin daha sonra pekiştirdiği eğitim yöntemlerine ve Aikido’nun prensiplerine bağlı kalmıştır.[6]
Tabii ki, Steven Seagal’a atıfta bulunmadan Amerikan Aikido’sundan bahsedilemez. Onun 1980’lerin sonu ve 1990’ların başındaki popülaritesiyle birlikte, aktif ve ayrım gözetmeksizin sağlı sollu düşmanlarını kolayca yere seren agresif bir Aikido tarzı ortaya çıktı. O-Sensei’nin son yıllarında bulduğu cevapları anlamaya çalışan, sanatın spiritüalizmine ve felsefi yönlerine odaklanan bir topluluk içinde, çatışma merkezli bir Aikido’ya yol açtı. Bu yeni güven duygusu ve sözde dövüşe hazır olma iddiasıyla, gayretli bazı Aikidokalar ya okullar arası ya da o yıllarda ABD’de ortaya çıkmaya başlayan yeraltı “her şey serbest” dövüş kulüplerinde müsabakalara katıldılar. Ne yazık ki, bu öğrenciler çoğu dayak yedi – bazıları oldukça acımasızca. Bu tür olaylar, yaklaşık otuz yıl sonra sanatın zayıf noktası haline geldi. Aikido’nun bu olumsuz imajı, en ağır çamaşır suyunun bile temizleyemeyeceği kalıcı bir leke haline geldi. Ve YouTube’un ortaya çıkışıyla bu leke, dövüş sanatları camiasındaki neredeyse herkesin Aikido’yu her gereksiz şakanın konusu yaptığı noktaya kadar büyümeye devam etti.[7]
Aikido’yu daha işlevsel ve geçerli bir savunma biçimi haline getirmek için değiştirmek konusunda on-on beş yıl içinde popülerlik kazanan, ancak şimdi kendini adamış küçük bir grup içinde kalmış bir tartışma vardı. Lenny Sly, Rokas Leonavicius ve Christopher Hein gibi YouTube kişilikleri, kendilerini işlevsel Aikidoka olarak tanıttıkları ve markalaştırdıkları için ilk olarak akla geliyorlar ve bazen ifadeleriyle tartışma dalgaları yaratıyorlar. Bununla birlikte, işlevsel Aikido yaratma amaçları ana akım Aikido topluluğu tarafından kenara itilmiş gibi görünüyor. Kabul etmek gerekir ki, bir savaş sanatından daha fazlasını beklemekte ve hedeflere ulaşmak için gerekli zamanı ve çabayı ortaya koymakta yanlış veya olumsuz bir şey yoktur. Bu Aikido’kaların kendi yollarında yürümelerine izin verilmeli ve sadece eylemleri ve hedefleri nedeniyle dışlanmamalıdırlar.[8]
Benzer şekilde, son beş yılda, özellikle pandemiden önce, Aikido’nun genel olarak düşüşü ve topluluğun bu durumla ilgili neler yapabileceği konusunda artan bir endişe vardı. Bu endişe sesleri, “birlikleri toparlamak” ve konuyla birlikte yüzleşmek amacıyla anketler yapan, çeşitli başyazılar yayınlayan ve tanınmış uygulayıcılara fikirlerini dile getirmeleri için bir platform sağlayan Aikido Journal’dan geldi. Yakın bir zamanda, Aikido prensiplerini günlük hayatta uygulamaya ve sanatı tanıtmaya çalışan bir organizasyon olan Aiki Extensions, Eylül 2021’de sanatın önümüzdeki yıllarda ayakta kalmasının bir yolu olarak gençlere yönelik sanal bir konferansa ev sahipliği yaptı. Çocuklar ve gençler konusunda, ilk paneldeki bazı konuşmacılar, öğrencilerin arkadaşlarını ve ebeveynlerini bir araya getirecek kampanyalar oluşturmayı, hatta bazı Aikido becerileri içeren oyunlar kullanmayı önerdiler. Paneldeki diğer konuşmacılar ise çocuklara daha ciddiye almayı, onları seminerlere dahil etmeyi, dahil edildiklerini hissettirmeyi ve yetişkin sınıflarına geçişleri için bir yapı oluşturmayı önerdiler.[9]
İkinci panel, genç uygulayıcıları elde tutma ve lise ve üniversite zamanında da Aikido çalışmaya devam etmelerini sağlama konusunu ele aldı. Lise çağındaki öğrencilerle ilgili olarak, hepsi çocuk/genç sınıfından yetişkin sınıfına yapılandırılmış bir geçiş sistemi üzerinde hemfikir olurken, diğer öneriler bir ödül sistemi aşılamak, odaklanmanın eğlenceli olduğunu göstermek, bu öğrenciler için bir eğitmen programı oluşturmak ve liselerde Aikido sınıfları kurmak arasında değişiyordu. Üniversite öğrencileri için, yerel bir üniversitede bir kulüp oluşturmak, bu kitleye ulaşmanın en iyi yollarından biriydi. Ayrıca panel, gençlerin birbirlerini desteklemesinin bir yolu olarak, Evolene Premillieu’nun Aikido for Tomorrow projesine benzer bir şekilde, yirmili ve otuzlu yaşlardaki Aikidoka’lar tarafından yönetilen bir yaz kampı veya semineri oluşturmayı önerdi.[10]
Son olarak, üçüncü panel yetişkin nüfusa ve onlara nasıl ulaşılacağına ve onları eğitime nasıl motive edileceğine değindi; bu panel en ayrıntılı olanıydı. Panelistler, web tasarımını öğrenmeyi, insanları söz konusu web sitesinde çekmek için bu yaş grubunu temsil eden kişilerin fotoğraflarını kullanmayı, genç öğrencilerle bire bir bağlantı kurmayı ve doğrudan onlarla ilgili ilkeleri açıklarken analojiler kullanmayı, yani cep telefonu kullanmak gibi bildikleri etkinliklere ve teknolojilere atıfta bulunmayı önerdi. Panel son olarak, özellikle yerel okullara ve üniversitelere ulaşırken, belirli öğrenme hedeflerinin net bir şekilde tanımlanmasını ve sonuçların ölçülebilmesini önerdi.[11]
Bu konu, ana akım Aikido topluluğunun yeni odak noktası gibi görünüyor. Aiki Extensions panelistlerinden birinin de belirttiği gibi, Aikido’nun sunduğu dövüşebilmeye dair altyapı bütünlüğü, (mesela uke’nin rolünü yerine getirirken merkezini koruması ve güçlü bir merkezle sürekli nage’ye yönelmesi gibi) genç nesiller böyle bir zihniyetle pratik yapmadıkları için kayboluyor. O-Sensei’nin ilk öğrencilerinden, Amerikalı eski asker ve kolluk kuvvetlerine kadar uzanan ilk ve öncü öğrencilerin birçoğunun odak noktası olan sanatın dövüş becerileri, genç nesillerin birçoğu için kaybolmuştur. Sıkı bir dövüş bütünlüğü ve odağı, son otuz yıl içinde yeni öğrenciler arasında, hatta belki de daha yaşlı ve kıdemliler arasında bile çatlamış olabilir. Ron Cicero dövüş odağındaki bu kırılma üzerine Aikido Journal’da bir makale yayınlamıştı. Cicero makalesinde, Aikido’cuların sanata farklı şekillerde odaklanmalarından ama çoğu zaman bu odaktan tamamen farklı bir şey öğretmelerinden bahsediyor. Bir okul Aikido ile kendini savunmayı öğrettiğini iddia edebilir, ancak bunun yerine daha çok kardiyo-fitness veya çatışma çözümü türünde bir eğitime yönelebilir. Dışarıdan gelen yeni biri kardiyo-fitness’ın kendini savunma konusunda doğrudan bir uygulaması olmadığını fark edebilir ve okul bu potansiyel öğrenciyi kaybedebilir. Çünkü eğitmen/okul, potansiyel öğrenci havuzunda çok sayıda insana ulaşmalarını sağlayacak olan kendi güçlü yönlerini doğru bir şekilde tanıtmamıştır.
Bu, Aikido’nun kendini savunmaya dayalı bir savaş sanatı olma potansiyeline sahip olmadığı anlamına gelmez – eğer istenirse olabilir, ancak bazı yaklaşımların değişmesi gerekir. Uygulayıcılar, eğitmenler ve okullar hangi konuda iyi oldukları ve ne olmak istedikleri konusunda kendilerine karşı dürüst olmazlarsa, bu “marka” her zaman uyumsuz olacak, mevcut ve potansiyel öğrenciler için daha fazla kafa karışıklığı yaratacaktır. Kafası karışık bir müşteri kitlesine sahip olan bir marka da hızla ilgisiz, eskimiş ve sonunda varolmayan bir marka haline gelecektir.
Araştırmalarım, kıdemli ve genç Aikidokalarla konuşmalarım ve Amerikan Aikido topluluğundaki gözlemlerimden yola çıkarak, Aikido’nun modern uygulama ve tezahürünün hareketli bir meditasyon ve belki de partnerli tai chi’nin daha gayretli bir formu olmaya odaklandığını söyleyebilirim. Üçüncü Doshu’dan önemli uygulayıcılara ve eğitmenlere kadar partnerler arasındaki bağlantıya ve dirençsiz eğitim yöntemlerine yapılan vurgu ile, daha önceki Aikido uygulamalarının toplam dövüş uygulaması ve acımasız etkileri, sanatın ana akım odağından büyük ölçüde kaybolmuştur. Ancak yine de Aikido’nun bu ana akım yönü olumsuz bir rota da değildir. Aikido’nun modern uygulaması ve enkarnasyonu, Aikidoka için temel olarak kabul edilebilecek şeydir; sanatın temellerini öğretirken, uygulayıcıların fiziksel tekniklerde partnerler arasındaki bağlantıyı daha fazla keşfetmelerine izin verir. Bu uygulayıcılar savaş sanatı yolculuklarının geri kalanında Aikido’yu nasıl keşfetmek ve nasıl çalışmak isterlerse istesinler, bu tamamen onlara bağlıdır ve Aikido’nun dışa vurumu veya yorumu, ana akımın tek yol olarak gördüğünden farklı olsa bile cezalandırılmamalıdır. Eğer bir Aikidoka doğru hatırlıyorsa, O-Sensei nihai ürün olan Aikido’nun pek çok farklı yorumunu deneyimlemiştir. Ancak bu bile hayatının sonuna doğru değişmeye ve gelişmeye devam etmiştir. Belki de ana akım ve “uç” uygulayıcılar arasında mesafenin biraz kapanması gerekiyor. Bunu yaparak Aikido topluluğu birbirine daha yakın olabilir, birleşik bir cephe oluşturabilir ve bir topluluk olarak karşılaştığı modern engellerin üstesinden gelmeye çalışabilir.
30 Kasım 2022
Antonio Aloia
Kaynaklar hakkında çevirenin notu:
Antonio Aloia, tarihçi ve araştırmacı altyapısında aldığı destekle, yukarıda okuduğunuz makaleyi hazırlarken oldukça kapsamlı bir kaynakça listesi oluşturmuş. Aşağıda bu kaynakların tamamımı bulabilirsiniz.
Bu kaynakça yynı zamanda biz okuyuculara da bir yol haritası, okuma listesi veriyor. Şu an listede kaynakların İngilizce asıl metinlerinin bağlantıları var. Ancak sırasıyla çevirileri tamamladıkça, Türkçe bağlantıları da ekleyeceğiz ve makaleleri -sahiplerinin onayıyla- sizlerle paylaşacağız.
Oğuzhan Yılmaz
[1]
Stanley Pranin, “Is O-Sensei Really the Father of Modern Aikido?” Aikido Journal (blog), 11 Haziran 2015. Erişim: 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, “How War and Religion Shaped Modern Aikido, Part I” Aikido Journal (blog), 19 Eylül 2012. Erişim 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, “How War and Religion Shaped Modern Aikido, Part II” Aikido Journal (blog), 7 Kasım 2020 Erişim: 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, “Kobukan Dojo Era, Part 1” Aikido Journal (blog), 10 Aralık 2014. Erişim: 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, “Kobukan Dojo Era, Part 2” Aikido Journal (blog), 18 Kasım 18 2002. Erişim: 10 Nisan 2022
“Articles” GuillaumeErard.Com (blog), Erişim: 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, Aikido Pioneers – Prewar Era, First (Japan: Aiki News, 2010), 141
Gōzō Shioda, Aikido: My Spiritual Journey (New York: Kodansha USA, 2013), 80-1, 151-153
Stanley Pranin, “How War and Religion Shaped Modern Aikido, Part III” Aikido Journal (blog), 7 Kasım 2020. Erişim: 10 Nisan 2022
[2]
Simone Chierchini, Morihei Ueshiba – Asahi Shinbun Video (1935) Erişim: 30 Nisan 2022
Stanley Pranin, “Who Were the Shapers of Postwar Aikido?” Aikido Journal (blog), 11 Mayıs 2016. Erişim: 5 Temmuz 2017
Stanley Pranin, Aikido Pioneers – Prewar Era (kitap) 53, 138, 152, 187, 256
Josh Gold, “Interview with Kazuo Chiba, Part 2” Aikido Journal (blog), 18 Kasım 2002. Erişim: 10 Nisan 2022
Stanley Pranin, “Interview with Seiseki Abe (2)” Aikido Journal (blog), 6 Kasım 2011. Erişim: 30 Nisan 2022
Stanley Pranin, “Interview with Hiroshi Tada, 9th Dan” Aikido Journal (blog), 24 Temmuz 2012. Erişim: 30 Nisan 2022
Stanley Pranin, “How War and Religion Shaped Modern Aikido, Part II”
Stanley Pranin, “How War and Religion Shaped Modern Aikido, Part III”
Guilliaume Erard, “A Provocative Interview with Morihei Ueshiba” Aikido Journal (blog), 25 Mart 2019, Erişim: 30 Nisan 2022
[3]
Stanley Pranin, “Ueshiba Ryu Jujutsu 植芝流柔術” Aikido Journal (blog), 27 Ağustos 2011, Erişim: 30 Nisan 2022
Stanley Pranin, Aikido Pioneers – Prewar Era. Sayfa: 34, 76, 137, 170, 174, 273–74, 304.
[4]
Stanley Pranin, Aikido Pioneers – Prewar Era. Sayfa: 137, 218, 274–75.
[5]
Gozo Shioda, Aikido: My Spiritual Journey. Sayfa 64–67.
Stanley Pranin, Aikido Pioneers – Prewar Era. Sayfa: 137, 218, 274–75.
Stanley Pranin, “Who Were the Shapers of Postwar Aikido?”
Simone Chierchini, “10 Famous Aikido Challenges” Aikido Italia Network (blog), 30 Mart 2015, Erişim: 30 Nisan 2022
Simone Chierchini, “10 More Famous Aikido Challenges” Aikido Italia Network (blog), 27 Nisan 2015. Erişim: 30 Nisan 2022
[6]
John Stone ve Ronald C Meyer, Aikido in America (Berkeley, Calif. North Atlantic Books, 1995) Sayfa: 38–42.
Susan Perry ve Ronald Rubin, Aikido Talks: Conversations with American Aikidoists (Claremont, Calif. Areté Press, 2001) Sayfa: 149–60
Antonio Aloia, “Interview with Californian Aikidoka Robert Noha: Aikido’s Spiritual Aspect” Martial Arts of Yesterday, Today and Tomorrow (blog) 17 Şubat 2021. Erişim: 2 Mayıs 2022
Antonio Aloia, “Interview with Todd Jones: Thomas ‘Doc’ Walker and Growing Aikido in Florida” Martial Arts of Yesterday, Today and Tomorrow (blog) 24 Haziran 2020. Erişim: 2 Mayıs 2022
Antonio Aloia, Aikido Comes to America: A Brief History of the Art’s American Pioneers and Their Journey to the Present (Tambuli Media, 2020) Sayfa: 38–40
Antonio Aloia, “Interview with Longtime Aikidoka Jane Ozeki: New York Aikikai and Family” Martial Arts of Yesterday, Today and Tomorrow (blog) 12 Mayıs 2021. Erişim: 2 Mayıs 2022
Antonio Aloia, “Interview with Aikido Shihan George Kennedy: Rodney Grantham and Southeastern Aikido” Martial Arts of Yesterday, Today and Tomorrow (blog) 2 Mart 2020. Erişim: 2 Mayıs 2022
[7]
Christopher David Thrasher, Fight Sports and American Masculinity: Salvation in Violence from 1607 to the Present, Illustrated edition (Jefferson, North Carolina: McFarland, 2015) Sayfa 201–2;
Antonio Aloia, Aikido Comes to America. Sayfa 64–68.
[9]
Aiki Extensions, Panel One Aiki Extensions Passion in Action Roundtable 12 Eylül 2021, 2021. Erişim: 20 Mart 2022
Stanley Pranin, “Martial Arts in a State of Decline?” Aikido Journal (blog) 30 Kasım 2006. Erişim: 5 Aralık 2017
Martial Arts Journey, Aikido’s Loss of Popularity (Music Turned Down) 2015. 10 Temmuz 2017
Josh Gold “The Future of Aikido” Aikido Journal (blog), Marrt 2017. Erişim: 8 Aralık2017
Josh Gold, “Aikido: Confronting a Crisis” Aikido Journal (blog), 7 Aralık 2017. Erişim: 8 Aralık 2017
Josh Gold, “Community Insights | Ikazuchi Dojo,” Ikazuchi Dojo (blog). 3 Nisan 2017. Erişim: 6 Aralık 2017 ( Bağlantı bulunamadı.)
Stanley Pranin, “Martial Arts in a State of Decline?”
[10]
Aiki Extensions, Panel Two Aiki Extensions Passion in Action Roundtables Eylül 2021. Erişim: 20 Mart 2022
Josh Gold, “Aikido for Tomorrow” Aikido Journal (blog) 8 Nisan 2020. Erişim: 10 Nisan 2022
Antonio Aloia, “Interview with Evolene Premillieu: Aikido for Tomorrow” Martial Arts of Yesterday, Today and Tomorrow (blog) 22 Mayıs 2020. Erişim: 9 Nisan 2022
[11]
Aiki Extensions, Panel Three Aiki Extensions Passion in Action Roundtable 12 Eylül 2021. Erişim: 20 Mart 2022
[12]
Ron Cicero, “Aikido’s Branding Problem: Will Aikido Become the Kodak of the Martial Arts?” Aikido Journal (blog) 4 Eylül 2018. Erişim: 23 Mayıs 2019
Yazar Hakkında: Antonio Aloia 2002 yılından beri Aikido, Judo ve Tang Soo Do karışımı bir eğitim almaktadır. Ayrıca Pensilvanya West Chester Üniversitesi’nde tarih alanında yüksek lisans derecesine sahiptir. Şu anda Aikido Journal ekibinin bir parçası olarak Kendo’nun Amerika Birleşik Devletleri’ndeki tarihini araştırmaktadır.
https://maytt.home.blog/about/
Çeviren: Oğuzhan Yılmaz