Ay'a yolcu kalmasın!..
ABD, Rusya, Çin, Japonya, AB ve Hindistan'dan sonra İsrail de "Ay yarışı"na katıldı. "Dünya'nın sekizinci kıtası" diye adlandırılan Ay'a rağbet gittikçe artıyor. Şubat ayında ABD'nin Florida eyaletindeki Cape Canaveral'de bulunan uzay merkezinden fırlatılan roket, İsrail'den Ay'a ilk aracı gönderiyordu. Bu, aynı zamanda tümüyle özel yatırımcıların desteklediği ilk Ay misyonu olmuştu.
Beresheet adı verilen uzay aracının fırlatılıp yörüngeye oturması ve sorunsuz çalışma sinyalleri vermesi üzerine İsrailli uzay araştırmacıları Başbakan Benyamin Netanyahu ile birlikte bunu kutlayacaktı.
Tevrat'ın Yaradılış bölümünün ilk sözü olan "Başlangıç"ın İbranicesi "Bereşit" ile adlandırılan uzay aracı, ABD'li mucit ve yatırımcı Elon Musk'ın SpaceX şirketinin Falcon 9 roketiyle uzaya gönderilmişti.
585 kilo ağırlığındaki uzay aracı, fırlatılmasından 34 dakika sonra Dünya'nın yörüngesine yerleşti.
Uzayda 6.5 milyon kilometre mesafe kat ettikten sonra Ay'ın Dünya'ya yakın yüzeyine inmeye çalışacak. Tümüyle özel bağışçıların finanse ettiği 100 milyon dolarlık projenin aracını, İsrail devletinin Hava Uzay Endüstrileri (IAI) ile İsrailli kâr amacı gütmeyen kuruluş SpaceIL inşa etmişti.
Yapılan açıklamaya göre; aynı zamanda bir robot olan Beresheet, Ay'da fotoğraflar çekip Dünya'ya geri gönderecek ve manyetik araştırmalar yapacaktı. İnmeyi hedeflediği yer olan kuzey yarımküredeki Mare Serenitatis denilen lav ovasında ise önce manyetik anormallikler saptanmıştı.
Beresheet ilk zamanlar görevini layıkıyla yapıyordu. Fırlatıldıktan sonra yörüngeye oturmuş, sorunsuz çalışma sinyalleri vermiş, hatta yeryüzünden 37 bin 600 kilometre mesafede Dünya ile selfie çekmişti. 585 kilo ağırlığındaki uzay aracının çektiği fotoğraf, İsrail'in Yehud şehrinde bulunan kontrol merkezi tarafından tüm Dünya'ya ulaştırılıyordu.
Ancak Beresheet'in Ay'a iniş denemesi başarısız olacaktı. 11 Nisan günü İsrail'in Ay misyonunun yöneticilerinden biri, "Maalesef aracımızı indiremedik" diye açıklayacaktı. Aracın iniş öncesinde Dünya'yla irtibatının kesilmiş ve Ay yüzeyine çakılmıştı. Uzay aracının, iniş sırasında ana motorunda bir arıza meydana geldiği iddia ediliyordu.
Başarısız denemenin ardından misyon ekibiyle görüşen İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, "İki buçuk - üç yıl sonra, İsrail uzay aracı Ay'a kazasız sağlam bir şekilde inecek. Bunu not edin" ifadelerini kullanacaktı.
Birleşik Arap Emirlikleri'nin ilk astronotları göreve hazırlamaya çalıştığı bir dönemde kamuoyu bütün bu olanları; normal karşılıyordu. İsrail, Ay'a yolculuğa niyetlenen 7. ülkeydi. İlk seferinde diğer ülkeler gibi başarısız olmuştu, ancak bu çalışmalarını sürdürecekti.
Herşey normal gözüküyordu. Ancak bütün bunlar İngiltere'de yayımlanan The Guardian gazetesinde çıkan bir haberle altüst oldu. The Guardian gazetesi'nin bilim editörü Ian Sample, İsrail'in Ay'a çakılan uzay aracı Beresheet'te binlerce su ayısı olduğunu yazınca ortalık karıştı.
Dünyanın en dayanıklı canlısı olarak görülen su ayıları uzay koşullarında bile hayatta kalabiliyordu.
Sample bu haberi "Ay'da yaşam bulma ihtimali arttı. Fakat bu canlılar uzaylı değil, uzay aracı Ay'a çarptığında ortaya saçılan canlılar!.." ifadeleriyle aktaracaktı. Su ayılarını Beresheet'e yükleyen, ABD merkezli Arch Mission Foundation'dı. Örgütün amacı, dünyanın gelecekte yaşanamaz hale gelmesi durumunda yaşanabilecek bir başka gezegen yaratmak.
BBC'ye göre örgütün kurucusu Nova Spivack "Bizim kargomuz o görevden sağ çıkan tek şey olabilir" diyordu.
"Tardigrad" ya da daha yaygın olan ismiyle "su ayısı"nın yaklaşık 520 milyon ila 100 milyon yıldır yaşadığı düşünülüyor. 150 derece sıcaklığa ve eksi 272 derece soğuğa dayanabilen su ayıları dinazorların ortaya çıktığı ve yok olduğu dönemlerde de yeryüzünde bulunuyordu.
Gelişmeyi birinci sayfasından duyuran The Guardian'a konuşan Edinburgh Üniversitesi'nden astrobiyolojist doktora öğrencisi Philippe Reekie, su ayılarının Ay'da hayatta kalmaması için hiçbir neden olmadığını söyledi. Reekie, "Ay'da yaşamın önündeki ana engeller atmosfersizlik ve yüksek radyasyon ama su ayıları bu iki koşulda da hayatta kalabiliyor" diyecekti.
Bazı bilimadamlarına göre; su ayılarının ayda yayılması ve çoğalması pek de mümkün görünmüyor. Poznan Üniversitesi'nden astrobiyolojist ve su ayısı uzmanı Lukasz Kaczmarek, su ayılarının hayatta kalmayı zorlaştırıcı bu tür koşullarda vücutlarını koruma altına almak için hareketsizleştiğini, tekrardan hareket edebilmeleri için suya ihtiyaç duyduklarını söyledi. Bu arada; NASA'nın Ay'da su üretmenin formülünü bulduğunu açıklaması olayı daha da karmaşık hale getiriyordu.