Y?lmaz Güneyin e?i Fato? Güney, A haberde H?d?r Gevi?in sundu?u Nas?l Yani program?nda önemli aç?klamalarda bulundu. ??te programda konu?ulanlar?n tam metni...
Fransaya ilk göç ettiklerinde çok yoksulluk çektiklerini vurgulayan Fato? Güney ?öyle ?unlar? söyledi, Yol filminin Cannes Film Festivalinde ödül almas?yla birlikte, herkes, Y?lmaz Güneyin paray? vurdu?unu dü?ünüyordu. Oysa biz elimizde Alt?n Palmiye ödülü, evimize dönerken, yol param?z bile yoktu, tercüman?m?zdan borç alm??t?k.
Fato? Güney, A Haberde, Yumurtal?kta savc? Sefa Mutlunun öldürülmesiyle ilgili yönetmen Ali Özgentürk ün yap??? son aç?klamalara da cevap verdi. ??te o röportaj?n metni
H?d?r Gevi?: Geçen hafta Adanada Alt?nkoza Film festivalinde görü?tük sizinle. 1970 y?l?nda rahmetli e?iniz Y?lmaz Güney Umut filmiyle ayn? festivalde ödülleri toplam??t?. Siz y?llar sonra Adanaya gidince ne hissettiniz?
Fato? Güney:
H?d?r Gevi?: Sizin zengin k?z imaj?n?z var, kolejli k?z Y?lmaz Güneyle evlendi diyorlard?, gerçekten öyle miydi
Benim babamlar Türkiyenin ilk sanayicilerindendir. Y?lmaz, onlar için milli burjuvazi derdi, çünkü onlar uzun süre yabanc? sermayeye kar?? direndiler onun için de küçüldülerve yokoldular. Ailem Arnavut kökenliydi, çok geleneksel de?erleri olan bir aile.
Y?lmaz bana bir ?ift göz hediye etti
H?d?r Gevi?: Asl?nda sizin evlili?iniz güzel bir birliktelik, aran?zda s?n?fsal bir farkl?l?k vard?, o ta?radan yoksul bir aileden siz gerçek kentten ?stanbuldan bir zengin k?z? olarak O Kürt as?ll? siz Arnavut as?ll?
Fato? Güney: Evet biraz eski Türk filimlerindeki gibi oldu.Ama çok kolay oldu ben hiç zorluk çekmedim.Y?llar boyunca annesiyle ya?ad?m mesela, evlendi?imiz zaman da yan?m?zdayd?. O kadar sevimliydi ki ailesi, onlar?, bac?s?n?, annesini babas?n? çok sevdim. Hatta sanki bir sure kendi aileme yabanc?la?t?m varl?kl? olan kendi ailemin içinde bulunduklari olanaklardan ötürü onlara kendimi uzak bulmaya bile ba?ladim
Hizmetkarlar, k?rm?z? pancurlu villa ?oförlü arabalar
Moda caddesinin ötesini bilmiyordum
O dönemler öyle donemlerdi ki Y?lmaz Güneyi bile be?enmemeye ba?lad?m. ?öyle ki ya?ad???m?z hayattan ötürü. Çok güzel bir evde oturuyorduk, Levette krm?z? pancurlu, bahçesinde güller olan hizmetkarlar?m?z vard? fakat ben Adanadan döndükten sonra Y?lmaza dedim ki madem ki sen halk?n yan?nda oldu?unu söyluyorsun o halde nedir bu ya?ant?n, bunu hemen de?i?tirmeliyiz. Ne yapmal?y?z dedi, dedim ki önce bir gecekondu mahallesine gidip yerle?meliyiz, dedi ki o zaman ben i?e nas?l gidip gelicem, nedir bu arabalar bu BMWler, ?oförler alt?m?zda. Çünkü o gümlerde,
Hitona bile ?alvarla gittim
Y?lmaz o zaman bana ?öyle dedi, bak Fato?, bizim amac?m?z dibe inmek de?il, yani olanaklar? bir tarafa b?rakmak de?il, amac?m?z fakirlerin seviyesini yükseltmek, onlar?n daha iyi daha refah bir ya?ama kavu?mas? için mücadele etmek, yoksa ben, örne?in nas?l dolmu?la otobüsle i?e giderim görmüyormusun gitti?im her yerde yüzlerce insan etraf?ma toplan?yor yani bir kere bu münkün de?il ama yine de ben ?alvar?m? ç?karmad?m ve inan?rm?s?n?z Hiltona bile ?alvarla gittim
Ailem Y?lmaz Güneyden korktu
P?r?lt?l? Ye?ilçam?n arkas?nda kirli bir hayat vard?
H?d?r Gevi?: Peki aileniz sizin bu yeni durumunuzu ve Y?lmaz Güneyin ailesini
Fato? Güney: Yabanc? bir okulda okuyordum, tahsilimi yapacakt?m yüksek ö?renim yapacakt?m. Ve ailemin tek çocu?uydum, göz bebe?iydim. Bütün hayalerini y?kt?m asl?nda onlar?n ben, tabii ailem Y?lmaz Güneyden de korktu
H?d?r Gevi?: Neden korktular peki
Fato? Güney: O zaman Y?lmaz zor bir ya?ant?dan geliyordu, aç?k söylemek gerekirse gerçekten çeli?kili bir dönemden geliyordu Ya?ad??? ortamla o Ye?ilçam ortam?yla tamamen çeli?iyordu çünkü Y?lmaz Çukurovadan gelmi?, çok saf çok temiz de?erleri olan geleneksel göreneksel çok genç Daha 20li ya?lar?nda geliyor ve O tamamen farkl? bir ?eye giriyor, bugün de oldu?u gibi o Ye?ilçam denilen p?r?lt?l? dünyan?n arkas?nda da ba?ka bir hayat, kirli bir hayat var
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Güneyin maço bir erkek oldu?una ili?kin bir imaj var, gerçekten öylemiydi Hele de siz de el bebek gül bebek yeti?ttirilmi? biri olunca
Fato? Güney: Ben böyle bir ?eye tahammül gösterebilir miydim
Ali Özgentürkün Yumurtal?k olay?yla ilgili söyledikleri do?ru
H?d?r Gevi?: Geçenlerde yönetmen Ali Özgentürkün 1974 Yumurtal?k olay?nda ?ahit oldu?u manzaray? y?lar sonra payla?t?. Endi?e filminin çekimleri s?ras?nda,
Fato? Güney: Allah rahmet eylesin gerçekten.. Savc? Sefa Mutlu o gece çok alkollüydü, ayakta duramayacak kadar Ali Özgentürkün söyledi?i her ?ey do?ru Malesef sözle büyük sald?r?lar oldu, asl?nda bu tamamen Y?lmaz?n o günkü siyasi duru?undan rahats?z olman?n getirdi?i bir tepkiydi, çok kutupla?m?? bir toplumdu. Y?lmaz s?n?fsal olarak da siyasal olarak da farkl? bir kutupdayd?. Ne yaz?k ki o tepkiyle bir sald?r? söz konusu oldu, yoksa genelde Y?lmaz Güneyle herkes oturup konu?mak isterdi tan??mak isterdi ama olay ilk ba??ndan itibaren böyle bir anlay???n ifadesiydi.
H?d?r Gevi?: Ba?ka nas?l bir detay hat?rl?yorsunuz o trajik güne dair
Fato? Güney: Ben sadece ?unu dü?ünüyorum okyanusun ortas?nda bir gemi, bir may?n, serseri bir may?n diyeyelim ona tabi kimseyi suçlamak istemem ve bir may?n?n gelip gemiye çarpmas? ve o geminin infilak etmesi.. Yani ben olay? hep öyle canland?rd?m gözümde
Filiz Ak?nla Pariste kar??la?t?
H?d?r Gevi?: Umutsuzlar filmi? biraz sizin Y?lmaz Güneyle ili?kinizi anlat?yordu, hatta siz sar???n oldu?unuz için filmde de sar???n y?ld?z Filiz Ak?n oynuyordu. Filiz Ak?n ve sizin yollar?n?z y?llar sonra Pariste kesi?ti. O da Paris e giti, ancak o seski MÜT müste?ar?,
Fato? Güney: Bir gün Parisde Galerie la Fayette diye bir al??veri? ma?azas? vard?r, orada dola??rken birisi geçti yan?mdan, tan?r gibi oldum, saçlar? bana Filizi ça?r??t?rd?, gitim bakt?m emin olmad???m için acaba Frans?z da olabilir diye Frans?zca sizi tan?yor muyum dedim, Aaa Fato? dedi beni görünce, ben de Filiz sensin dedim, e çünkü hiç akl?m?n ucundan geçmezdi Galerie la Fayette de Filiz Ak?na rastlayaca??m. Orda sar?ld?k öyle ama sonra herhangi bir görü?me olmad?.
H?d?r Gevi?: Neden görü?mediniz sizin muhalif kimli?iniz yüzünden mi?
Fato? Güney: Yo yo hayr? ben fark? ili?k?ler içerisindeydim, onun farkl? bir çevresi vard?, zaten o zaman ba?ka bir evlili?i vard?.
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Güney 1981 y?l?nda,hapisteyken izne ayr?ld? sonra ülkeden kaçt?, o yolculuk nas?l gerçekle?ti?
Fato? Güney: Ben çocuklarla ?sviçreye gittim, bir film festivaline davetli olarak, Y?lmaz ise bir tekneyle Antalya Kemer den ayr?ld? ve Rodosa giti sonra biz Pariste bulu?tuk.
H?d?r Gevi?:Orada ekonomik olarak nas?l ayakta kald?n?z, sonra dil sorunu vard?, siz bilebilirsiniz ama Y?lmaz Güney Frans?zca bilmiyordu belki
Yol Y?lmaz Frans?zca biliyordu. Çünkü hapishanede Frans?zca çal??m??t?. ?ngilizcesi iyiydi bir de oyuncu oldu?u için, insanlarla konu?urken vucut dilini çok iyi kullan?yordu, mimikleri ve gözleriyle ne demek istedi?ini anlatabiliyordu.
Elimizde Alt?n Palmiye eve gidecek param?z yoktu, tercüman?m?zdan borç ald?k
H?d?r Gevi?: Peki zorluk çekmediniz mi bir ülkede göçmen olarak kalmak, nas?l geçindiniz
Fato? Güney: Olmaz olur mu hani derler ya bülbülü alt?n kafese koymu?lar diye aynen öyle. Onun d???nda gerçekten zor günlerimiz de oldu. ?nan?n ki zar zor geçindik, bütün bas?n burada Y?lmaz Güney Yol filmiyle trilyonlar kazand? falan diye yazarken, Y?lmaz bir da? kasabas?nda Yol filminin montaj?n? yapt?? vakit, hepimizin aya??nda ince ayakkab? vard?, oysa bot gerekiyordu, sonunda bana ve çocuklara bot ald? fakat kendisine alamad?. Hatta Alt?n Palmiye elimizde
H?d?r Gevi?: E?iniz genç ya?ta ya?am?n? yitirdi, 47 ya? insan?n gerçek olgunlu?a eri?ti?i en üretken ya?
Fato? Güney: Biliniyordu kanser oldu?u, O her seferinde hastanelere ç?kt???nda ki Y?lmaz hasta oldu?unu söylemeyi pek sevmez ama gerçekten büyük ac?lar çekiyordu ve hastamelere ç?k?yordu ve o zaman Genelkurmaydan telefon geliyor ve diyorlard? ki orada tutmay?n, kaçabilir her an diye, bu nedenle hestanelerden tedavi sonuçlanmadan geri gönderiliyordu ve bu arada da sürekli bizim evimiz bas?l?yordu sabaha kar??, o?lum uykusundan uyan?yordu, yani böyle bir kabustu.
Vatanda?l?ktan ç?kar?l?nca a?lam??t?
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Güneyin Türkiye Cumhuriyeti vatanda?l??? 1983 y?l?nda, 12 Eylül rejimi taraf?nda elinden al?nm??t? Naz?m Hikmetin de al?nm??t? ama 2009 y?l?nda AKpParti yönetimince Naz?m?n vatanda?l??? iade edildi, ?imdi ister misiniz Y?lmaz Güneyin de vatanda?l??? iade edilsin
Fato? Güney: Hay?r hay?r benim için vatanda?l???n?n elinden al?nmas? sadece ka??t üzerinde bir i?lem, çok çok üzülmü?tü, çok büyük bir ac? hissetmi?ti ve a?lam??t? ve ben demi?tim ki Y?lmaz ne önemi var, ka??t üzerinde bir i?lem bu, sen halk?n?n akl?nda bilincinde ve yüre?indesin. Bugün geçti?imiz 9 Eylülde ölümünün ard?ndan 27 y?l geçmi? oldu ve i?te bugün hala ben buradaysam, Alt?nkozada Onun filimleri varsa,Onun filmleri o kadar evrenselse Y?lmaz Güney bir sinema dehas? ve ulusaldan evrensele ula?m?? bir sinema ustas?yd?. ?öyle bir özgünlü?ü var Onun filmlerinin, hepsi hala güncel
Ba?bakan?n samimiyetine de inan?yorum
H?d?r Gevi?: Yurt d???ndaki terihi eserleri devlet güzel bir çal??ma yaparak geri getiriyor, asl?nda Y?lmaz Güneyin 12 Eylül askeri rejimi nedeniyle ?imdi kay?p olan filmleri de birer kültür varl??? gibi ortaya ç?kar?lsa, bunun için çal???lsa
Fato? Güney: Bugüne kadar yap?lmad? ama umar?m bundan sonra yap?l?r. Ba?bakan?n sözünü ben önemsiyorum, samimiyetine de inan?yorum dedi ki
Asl?nda Aç?l?m? Y?lmaz Güney 30-40 y?l once ba?latm??t?
H?d?r Gevi?: Bir de Kemal K?l?çdaro?lu genel seçim öncesinde Pariste Y?lmaz Güneyin mezar?n? ziyaret etti. Bu durum sizi biraz k?zd?rd? zannedersem, bunu bir show olarak de?erlendirdiniz.
Fato? Güney: Ben kimseye k?zm?yorum. Çünkü s?n?fsal aç?dan ve bulunduklar? mevki aç?s?ndan Çok güzel, gidip mezar?n? ziyaret etmeleri ama sonradan da sahip ç?kmalar? gerekiyordu, yani biz sadece Onun sanat?n? takdir ediyoruzla ifade edilecek bir duru? de?ildi bu Y?lmaz Güneye kar?? büyük bir haks?zl?k çünkü. Y?lmaz Güney bütün ömrünü adam?? halk?n?n kurtulu? mücadelesineadam?? bir dü?ünür. Y?lmaz Güney yaz?lar?ndan ötürü 100 y?l ceza ald??? için Türkiyeden ayr?lmak zorunda kalm?? ve ?unu söyleyeyim, bugün yap?lmaya çal???lan aç?l?m denilen ?eyi Ylmaz Güney 30-40 y?l önce yapm?? ve bunun bedelini ödemi? ve bu yüzden Türkiyeden ayr?lmak zorunda b?rak?lm?? ve sürgünde ac? içinde ölmü?.
?lk resmini gördü?ümde bu ne çirkin bir adam demi?tim
Y?lmaz Güney fotojenik de?ildi
H?d?r Gevi?: Çirkin Kral diyorlar Y?lmaz Güney için asl?nda çok yal???kl? bir beyfendi, neden Çirki?n Kral denmi??
Fato? Güney: ?öyle bir ?ey, ben de ilk gördü?ümde daha do?rusu ben Onu ilk ses mecmuas?n?n kapa??nda gördüm ve dedim ki bu ne çirkin bir adam. Bak?n yan?m da arkada?lar?m vard? ve gün geldi bana bunu hat?rlatt?lar. Dedim ki bu ne kadar çirkin bir adam çünkü o zaman biz kolejli hoppa zoppa çocuklar?z ve Türk filmlerine gitmiyoruz, bizim be?endi?imiz Alain Delonlar falan Dedim ki bu ne kadar çirkin bir adam, dünyada bir tek ben ve O kalsak dönüp de Ona bakmam Fakat sonra ilk gördü?üm andan itibaren çok etkilendim, Y?lmaz gerçekten güzel bir adam ama fotojenik de?ildi, geröekten kendisi de filmlerinde ve foto?raflar?nda olamad??? kadar yak???kl? ve karizmatik bir insand?
Y?maz?n gülümsemesini, bembeyaz di?lerini ve gözlerindeki hüznü sevdim
H?d?r Gevi?: ?lk tan??t???n?zda Y?lmaz Güneyin neyi etkiledi sizi en çok
Fato? Güney: Gülümsemesi, bembeyaz di?leri ve gözlerindeki hüzün Hep dü?ündüm ondan ayr?ld?ktan sonra niçin bu kadar hüzünlü bak?yor diye ve o bana Mu?tan sayfalar dolusu mektuplar yazd? 1 y?l boyunca çünkü bana demi?ti ki beni kimselere sorma, sana yine beni ben anlataca??m çünkü kimse beni bilme O mektuplarda da anlatt?. Çünkü ben hep üstüne gittim, niçin gözlerin bu kadar hüzünlü bak?yor diye Bana dedi ki çünkü ben dünyadaki ac? çeken insanlar? görüyorum, her an gözümün önünde açl?ktan bir çocuk ölüyor.
H?d?r Gevi?: belki kendi geçmi?ini hat?rlat?yodu her ?ey Ona, kendi geçmi?i de öyle a??r ve ac?yd?
Fato? Güney: Evet öyleydi, Çukurova ya?am?n?n bütün çileke?li?ini ya?am??.
H?d?r Gevi?: O zor yllardan sonra Adanaya geçen hafta gittiniz çok geli?mi? bir kent siz ne dü?ündünüz
Fato? Güney: En son 10 y?l önce gitmi?tim Adanaya ve o ilk gördü?üm uçsuz bucaks?z pamuk tarlalar?n? aram??t?m fakat görememi?tim, hep binalar
Y?lmaz Güney filmi için kimse ta??n alt?na parma??n? koymuyor
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Güney hayat? neden hala film yap?lm?yor sizce, kimse cesaret mi edemiyor mu:
Fato? Güney: Kimse ta??n alt?na elini koymak istemiyor
H?d?r Gevi?: Belki yap?lsa çok da izlenecek, Türkiye siyasi olgunluk anlam?nda da bir Y?lmaz Güney filmine haz?r asl?nda
Fato? Güney: Ben Y?lmaz öldükten sonra bir ?eyler yazd?m bir kenara koydum, bir ?eyler yazd?m bir kenara koydum ?imdi art?k onlar? toparlaman?n zaman? geldi fakat bunlar an?lar olmayacak Hikaye roman tad?nda olacak bir kitap bu. Bu kitapta ne kadar samimi olursam ve gerçek olursam, beni o kadar anlayacaklard?r.
Fato? Güney: Peki kimin çekmesini istesini?z bir film çekilse Y?lmaz Güneyin hayat?yla ilgili mahs?n k?rm?z?gülün isminden sözetmi?tiniz Y?laz erdo?an da faith ak?nda hazr olmad?klar?n? söylemi?lerdi böyle bir proje için
Fato? Güney: Evet hiç biri haz?r de?il fakat ben gençlerin haz?r olduklar?n? dü?ünüyorum. Adana Alt?nkoza film festivalinde ödül alan ganç arkada?lar?n filmlerini gödüm, o kadar kuvvetli yap?tlard? ki inan?n çarp?ld?m ve dedim ki müthi? sinemac?lar geliyor, bence onlar onlar Y?lmaz Güney filmini yapacaklar.