

||25 February 2019|
Skanderbeg Meydanı – 2008 durumunda – bir huşu hissine ilham verdi ve açıklık hissi yaratan kesin bir belirsizliğe sahipti. Tasarım, geniş eski komünist mekanı basit ama radikal bir biçimde yeniden düzenleyerek yeni okuma yollarına açıyor.
Karmaşık ve yoğun bir kentsel bağlamda, hem Arnavut başkentinin çekirdeği hem de bütün ülke için bir sembol olan bu sitede, proje kentin kaosunda bir boşluk olarak kendini gösteriyor: düz bir piramit (177m x 157m ) eski ve yeni kamusal alanlar ve bahçelerden oluşan bir koleksiyonla oluşturulmuş, yoğun ekilmiş bir çevre ile kaplanmıştır. Ortaya çıkan yeşil kuşak, sıkışık şehir ve meydan arasındaki geçişi müzakere eden ve aynı zamanda mevcut anıtsal binaları birbirine bağlayan bir ön cephe görevi görür. Ezici piramit meydanı oluşturuyor. Aslında, boşluğun merkezinden, piramidin tepesinde dururken, vatandaşlar kendilerini geçmişin otoriter mimarisiyle eşit buluyorlar.
Meydanın etrafındaki yeşil kuşak, her biri meydanı çevreleyen kamu veya özel kuruluşlardan birine veya daha fazlasına bağlı 12 bahçeden oluşmaktadır. Tez bahçelerinin mekânsal organizasyonu ve teknik yönleri, birkaç çalıştay boyunca projenin tüm ana aktörleriyle diyalog içinde incelenmiştir. Sonuç, kamusal ve yarı kamusal komşu fonksiyonları dış alana yaymaya davet eden ve böylece merkezi boşluğun kenarını harekete geçiren bir dizi bağlamsal müdahalelerdir.
Sonunda, proje somutlaştırılmaya hazır bir dizi durum sunmuştur. Mekanlar gibi sınırlarla, açıklık yaratan olası bağlantı noktaları, bir kerede düzenlenmeli ve şans eseri. Amaç, bu açıklığın Arnavutluk vatandaşlarını devralmaya, sahneyi kendilerini üretmek için bir fırsat olarak kullanmaya davet etmesidir.
Skanderbeg Meydanı’nın ilk aşamasının yürütülmesi neredeyse on yıl sürdü ve yoğun ve füzyonel işbirliğinin bir sonucudur. Tasarım üzerinde işbirliği yaparken 51N4E ve Anri Sala, disiplinler arasındaki sınırları sildi ve kamusal alan yaratmanın ne demek olduğuna odaklandı.
Tasarımın yürütülmesi sırasında, işbirliği deneyseldi, yeni fikirler sundu ve yeni uygulamaları test etti. 51N4E ve Plant en Houtgoed, ortak ve ekolojik bir yaklaşımı birleştiren Urban Ekosistem kavramını ortaklaşa geliştirdi. Yeni bir Arnavut şirketi olan IRI ile, yerel ve uluslararası uzmanlığı birleştiren bir öğrenme ortamı yaratmak için proje uygulama nosyonu genişletildi.
Proje 2016 yılında, birlikte ve ‘diyalog sürecinde’ Tiranın geleceğine dair iddialı bir plan için ana soruları ele alan çok sayıda işbirlikçi ve paydaş ile birlikte revize edildi. Skanderbeg meydanı Tiranın stratejik pusulasının ilk güven verici adımı olacak. Çok genç bir demokrasiye dönüşmekte olan asırlık bir ülkenin merkez meydanı olan proje, bu geçişle birlikte gelen tüm umut ve gerilimleri sıkıştırıyor.
Projenin bir diğer yönü ise yerel malzemelerle birlikte tam kapsamlı tasarım. Merkezi kare durumunda, hem malzemeler (taş) hem de uygulama detayları yerel çözümlere göre uyarlanmıştır. Meydanı oluşturan 129.600 karo için Arnavutluk’un her yerinden farklı taşlar kullanılmıştır. Birçok çeşme aktif olduğunda, sızan su, güzelliğini gösteren çok renkli yüzeyi ortaya çıkarır. Bu süreç, Arnavutlukun doğal taş kaynakları için canlı bir katalog oluşturmaya katkıda bulunan Arnavutlukun çeşitli doğal taşlarının yeri, kapasitesi ve nitelikleri hakkında ayrıntılı bir araştırma yaptı.
Meydanın yeşil kuşağı, kentin bir kent ekosistemi olarak yansıması için başlangıç noktası olan kentsel bir ormanın başlangıcı olarak kabul edildi. Kareye, bir metabolizmanın parçası olarak yaklaşıldı, çevresinin gelişmesine katkıda bulundu ve hemen yanı sıra daha uzak çevre ile çeşitli bağlantıların bilincinde oldu.
Proje: Skanderbeg Meydanı, Tiran, Arnavutluk
Müşteri: Tiran Belediyesi
Mimar: 51N4E; Anri Sala; Houtgoed Bitki; IRI. Franzel Ulrike, Koçi Valbona, Kuppens Griet, Baelus Tom, Filhol Marc-Achille, Nathan Philippe, Borçlu Emmanuel, Babini Alice, Pons Guillem, Schmidt Charlotte, Pujol Martin, Bergers Jolein, Persyn Freek, Anrys Johan, Agolli Gent, Hoxha Ajmona, Rapo Ardian, Pere Olsi, Shkurti Xhorxh
Peyzaj mimarı: Deseyn Jeroen, Luscomb Vincent, Vandenplas Nicolas, Hollants Pieter
Kaynak: www.architectmagazine.com