"Yapılan çalışmalarda insanların %90 ının hayatı boyunca en az bir kez baş ağrısı yaşadığı gösterilmiştir."
Uluslararası Başağrısı Derneği tarafından 14 alt sınıfta toplanmış olan baş ağrısı çeşitleri primer ve sekonder olarak ikiye ayrılır. Primer baş ağrıları tüm baş ağrılarının %90'ını oluşturur. Bu tip baş ağrılarından nörolojik muayene bulguları normaldir. Primer baş ağrılarının en sık görülen tipleri gerilim tipi baş ağrısı ve migrendir. Migren tipi baş ağrısı, binlerce yıldır bilinen, insanoğlunun en eski hastalıklarındandır. Tek taraflı ağrı olması nedeniyle ‘bir başın yarısı’ anlamına gelen ‘hemikrania’ kelimesi kullanılmaktadır.
Sosyoekonomik seviyesi düşük toplumlarda migren daha sık görülmektedir. Migren, çocukluk çağı başlangıçlı olabilir ama sıklıkla adölesan döneminde başlar. Hastaların %80’den fazlasında atakların başlangıcı 30 yaşından öncedir. 50 yaş ve üzeri migren başlangıcı ise genellikle sekonder sebeplidir .
Migren ağrıları bazı durumlarda ayda 1, bazende haftada 2-3 olacak şekilde ortaya çıkabilir, bu ağrılar genellikle uyku ve istirahat ile geçer. Bulantı ve kusmanın olduğu migren tiplerinde kusmadan sonra ağrıda hafifleme görülür. Ağrı esnasında hasta ışık ve ses gibi çevresel etkenlerden rahatsız olur.
Migren auralı ve aurasız olarak iki başlık altında incelenir. Auralı migrendekonuşma bozukluğu görme bozukluğu uyuşma gibi nörolojik problemler görülebilir ve sonrasında baş ağrısı, bulantı ve bazen kusma ile devam eder. Baş ağrısı birkaç saat ya da 1-2 gün kadar sürebilir. Aurasız migrende, ani başlangıçlı, dakikalar veya daha uzun sürede gelişen bulantı veya kusmanın eşlik ettiği baş ağrısı görülür .
Migren belirtileri nelerdir?
Migrenin en büyük belirtisi şiddetli baş ağrısıdır. Migrende baş ağrısı şakaklarda ,alın, göz, başın arka tarafı ve kulak arkasnda görülür.
Baş ağrısının yanı sıra migren belirtileri olarak ışık-ses-kokuya aşırı duyarlılık, depresiflik, durgunluk/donukluk, konsantrasyon ve dikkatte azalma, düşüncede yavaşlama, kelime bulma güçlüğü, konuşurken takılma, , uyuma isteği, , tatlı yeme isteği, iştah artışı veya iştahsızlık, aşırı su içme, karında şişlik hissi, kabızlık veya ishal hali de sıklıkla gözlenir.
Migren nedenleri nelerdir?
Migrenin nedenlerinin en başında genetik faktörler gelir. Ailede migren öyküsü varsa migren hastası olma olasılığı % 40’tır. Migren ağrısının nedenlerinden biri de de hormonal değişimlerdir. Bu nedenle migren, en sık kadınlarda görülür. Kadınlarda görülme sıklığı erkeklere göre 3 kat fazla olan migren atakları özellikle adet dönemlerinde hormonal değişimden dolayı şiddetini artırabilir.
Migreni neler tetikler?
Migren tetikleyicileri kişiye göre farklılık gösterebilir. Öğün atlamak veya öğünü geciktirmek, yeterli su içmemek, az ya da fazla uyumak, yoğun egzersiz yapmak ve uzun süreli yolculuklar da migren ataklarına neden olabilir. Çevresel etkenler de migren ağrılarınızı tetikleyebilir. Parlak ışıklar, keskin kokular ve iklim değişiklikleri migren ağrılarınızı etkiler. Bunların yanı sıra duygusal ve psikolojik faktörler ve kadınlardaki hormonal değişimler de migreni en çok tetikleyenler arasında sayılır.
Migrende beslenme tarzı da tetikleyici faktör olabilir. Örneğin peynir,çikolata, kakao, bakla, kuru fasulye, mercimek ve soya ürünleri, çeşitli deniz ürünler, sakatatlar, alkollü içecekler, hazır et ve tavuk suyu tabletleri, konserveler, çay kahve ve asitli içecekleri, incir, kuru üzüm, papaya, avokado, muz ve kırmızı erik, fıstık ezmesi gibi migreni tetikleyebilecek yiyecek ve içeceklerdir.
Tedavisi nedir?
Migrenin tedavi yaklaşımları arasında ilaç tedavisi, botoks, akupunktur ,nöral terapi , fizyoterapi uygulamaları, egzersiz ve stres yönetimi bulunmaktadır . Migren, genellikle kas iskelet sistemi hastalıkları ile birlikte görülür . Özellikle boyun ağrısı migren hastalarında sık görülür. Kas iskelet sistemi problemlerini azaltmak için egzersiz, manuel uygulamalar, elektroterapi ajanları kullanılır.
Hafif egzersizler migren ataklarının sıklık ve şiddetini azaltabilir ve migrenin koruyucu tedavisinde faydalı olabilir. Migren ağrılarınız var ise egzersiz yaparken çok yorulmamaya özen göstermelisiniz. Aerobik egzersizler, yüzme, dans, bisiklet ve tempolu yürüyüş yapılabilecek egzersizler arasındadır.