1990 yılında, şu an bize göre yaşayan en büyük sürrealist yönetmen olan Švankmajer, The Death of Stalinism in Bohemia – Bohemya’da Stalinizm’in Ölümü isimli on dakikalık stop motion/animasyon kısa filmini, “Bir ajit-prop” alt başlığıyla yaptı.
1948 Sovyet işgalinden 1989`da `Kadife Devrim`e kadar Çekoslavakya tarihine kendi sürrealist sanat anlayışı ve politik görüşünü birleştirerek bakan yönetmen, II. Dünya Savaşı sonrası paylaşımdan başlayarak 89′daki Kadife Devrim’le birlikte, ülkedeki Stalinizm’in ölümünü gösteriyor. Ameliyat masasında kesilen Stalin büstünden, tek tipleştirilmiş işçilere, çetrefilli bir film bu.
Jan Švankmajer, yetmişli yıllarda Prag Sürrealist Grubu’na katıldı. Sürrealizmi sadece bir estetik hareket olarak değil; politik görüş, ideoloji olarak benimsedi. Bu yanıyla o da (sürrealist) bir militan sinemacı sayılır nazarımızda.
Jan Švankmajer – The Death of Stalinism in Bohemia – Bohemya’da Stalinizm’in ölümü
İngiltere, 1990, 10 dk.