Omega-3, bebeğin nöral gelişiminde, özellikle beyin ve gözlerin gelişiminde hayati bir rol oynar. Bu nedenle, gebelik diyetine omega-3 yönünden zengin yiyecekleri dahil etmek oldukça önemlidir. Hamilelikte balık yağı kullanımı, bu besinin alınmasında belki de en büyük role sahiptir.
Peki gebelikte balık yağı nasıl ve ne zaman tüketilmeli, kaçıncı ayda kullanılmalıdır? Hamilelikte omega 3 kullananlar ne gibi etkilerle karşılaşmaktadır. Hamileler için balık yağının faydaları ve oluşabilecek tam yan etkileri nelerdir? İşte bu ve benzeri tüm soruların yanıtları.
Hamilelikte Balık Yağı Tüketmek Güvenli mi?
Bu sorunun yanıtı tükettiğiniz balık yağı türüne göre değişebilmektedir. Zira iki tür balık yağı vardır. Bunlar;
- Balığın vücudundan (yani etinden) alınan balık yağı
- Balık karaciğerinden alınan yağ
Balığın vücudundan (yani etinden) alınan balık yağı son derece güvenlidir ve bir Omega 3 deposudur. Bu tür bir balık yağını gebelikte kullanmak faydalıdır.
Balık karaciğerinden alınan yağ ise, hamileler için bazı risklere yol açabilecek yüksek seviyelerde retinol (A Vitamini) içermektedir. Bu sebeple bu tür yağları hamilelikte tüketmek güvenli değildir.
Hamilelikte Balık Yağının Faydaları Nelerdir?
Balık yağı, iki tür omega-3 yağ asidinden (eikosapentaenoik asit ve dokosaheksaenoik asit) elde edilen çeşitli faydalar sunar: Bu faydaları şu şekilde sıralamak mümkündür;
- Prostaglandin üretimini dengeler:
Balık yağında bulunan Omega-3’ler, kan basıncını, kanın pıhtılaşmasını, iltihaplanmayı ve alerjik tepkileri, gastrointestinal ve böbrek fonksiyonlarını, hormon üretimini ve sinir iletimini düzenleyen prostaglandinlerin üretimini dengeler.
- Duygudurum bozukluklarını önler:
Balık yağı, içerdiği iki tür omega-3 yağ asidi sayesinde, hamilelik sırasında oluşabilecek duygudurum bozukluklarını önler.
- Fetal gelişimi destekler:
Çalışmalar, balık yağı takviyesinin, bebekleri el-göz koordinasyonu ve beyin gelişimi konusunda desteklediğini göstermektedir.
- Güvenli hamilelik ve doğum:
Balık yağındaki Omega-3, içerdiği preeklampsi maddesi sayesinde, erken doğum riskini azaltır. Ve hamilelik sırasında kilonusu yönetmenize yardımcı olur.
- Bebeklerde gelişmiş bağışıklık:
Balık yağı bir diğer deyim ile Omega 3, yenidoğan bebeğin alerji, soğuk algınlığı, grip ve diğer bağışıklık ile ilgili hastalıklara karşı direncini artıracak ve onu güçlendirebilecek güçlü anti-inflamatuar özelliklere sahiptir. Bu sebeple hamilelikte balık yağı kullanımı tavsiye edilmektedir.
Tüm bunlarla birlikte, balık yağı tüketiminin de bazı yan etkilere yol açabildiği ifade edilmektedir. Gelin şimdi de gebelikte balık yağı kullanımı ile ortaya çıkabilen bazı yan etikelere göz atalım.
[Okuyun: Hamilelikte Ton Balığı ]
Gebelikte Balık Yağı Tüketmenin Zararları Nelerdir?
Yukarıda da ifade ettiğimiz üzere aşırı miktarda balık yağı tüketmek bazı yan etkilere ve risklere yol açabilir. Bu riskleri şu şekilde sıralamak mümkündür.
- Omega-3’ler trombositlerin yapışkanlığını azalttığından ötürü, aşırı balık yağı tüketimi kanı olumsuz yönde etkileyebilir. Nitekim kan sulandırıcı ilaç kullananların, balık yağı tüketmemesi tavsiye edilmektedir.
- Daha yüksek cıva seviyesine sahip tatlı su balıklarından elde edilen balık yağı, doğmamış bebeğe zarar verebilir. Bu, bebeğin beyin ve sinir sisteminin gelişimini etkiler. Bu nedenle köpek balığı, kiremit balığı, kılıç balığı ve kral uskumru balıklarından elde edilen yağlardan kaçınmak gerekir.
- Karaciğerden çıkarılan balık yağı takviyeleri, bebeğe zararlı olabilecek yüksek düzeyde A Vitamini içerir.
Günlük tavsiye edilen balık yağı seviyelerine dikkat etmek, oluşabilecek zararları en alt seviyeye indirecektir.
Hamilelikte Balık Yağı Ne Kadar Tüketilmeli?
Hamilelikte önerilen omega-3 yağ asidi tüketimi günlük maksimum 650 mg’dır. Bunun 300 mg’ı DHA (dokosaheksaenoik asit) olacaktır. Şayet hamileliğiniz sırasında kullandığınız herhangi bir ilaç varsa, her ihtimale karşı doktorunuza danışmanız, sağlıklı olacaktır.
Balık Yağının Besin Değeri
100 gr balık yağındaki besinler aşağıdaki gibidir:
|Besin
|MİKTAR
|Kalori
|902 kcal
|Yağ
|100 gram
|Yağ Asitleri
|Toplam doymuş yağ asitleri
|21,290 g
|Toplam tekli doymamış yağ asitleri
|56,564 g
|Toplam çoklu doymamış yağ asitleri (Omega 3’ler)
|15,604 g
|Kolesterol
|766 mg
g = gram; mg = miligram.
Bu besinlerden yararlanmak için diyetinize doğru balık yağlarını dahil etmeniz çok önemlidir.
Hamilelikte Ne Tür Balık Yağları Tüketilmeli?
Somon, sardalya, ringa, ton balığı ve hamsi gibi soğuk su balıklarından elde edilen balık yağları oldukça güvenlidir. Balık yağı takviyesi için, cıva ve diğer zararlı toksinleri barındırmayan bir marka tercih edilmelidir. Tanınmış bir balık yağı üreticisi, balık yağının saflığının kanıtı olarak çeşitli belgeler sunabilmektedir.
Her halükarda, hamilelik sırasında balık yağı alırken dikkatli olmakta fayda var.
Balık Yağı Takviyesi Alırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
Hamilelik sırasında balık yağı takviyesi almayı planlıyorsanız:
- Omega 3 için balık yağı hapı alacaksanız iyi bir araştırma yapın.
- Balık yağının saflığından emin değilseniz takviye almayın. Doktorunuzun tavsiyesi üzerine tanınmış markaları tercih edin.
- Markanın etkinliğinden emin olmak için klinik araştırma verilerinin ürünü destekleyip desteklemediğini kontrol edin.
- Balığa alerjiniz varsa balık yağı takviyesi almaktan kaçının.
- Dozu doktor reçetesi üzerine almayı düşünün.
Sıkça Sorulan Sorular
Gebelikte Omega 3 Takviyesi Ne Zaman Kullanılmalı
Omega 3 takviyesi, tüm gebelik boyunca ve sonrasında alınabilir. Hamilelikte balık yağı kullanımı, bilhassa son üç ayda önemini artırmaktadır. Bu dönemde bebeğin sinir sistemi ve beyin gelişimi kemâle ermektedir. Yukarıda saydığımız hususlara dikkat edilerek balık yağı tüketimine bu aylarda başlanabilir.
Hamile balık yağını ne kadar süreyle tüketmeli?
Hamilelik sırasında balık yağı almak için tıbbi bir öneri yoktur. Yağlı balıkları diyetinize dahil ederseniz, ek bir takviyeye ihtiyaç duymazsınız. Gerekli omega-3 yağ asitlerini almak için her hafta iki porsiyon yağlı balık yiyebilirsiniz. Balık yağı takviyeleri ayrıca demir, kalsiyum ve A, B2, C ve D Vitaminleri gibi diğer besinleri de içerir.
Balık yağı ve Omega-3 aynı şey mi?
Hayır, Balık yağı ve omega-3’ler aynı değil. Balık yağı, keten tohumu, koyu yapraklı yeşillikler ve cevizde de bulunan mükemmel bir omega-3 yağ asitleri kaynağıdır.
Hamilelikte balık yağı hapı bebeğe kilo aldırır mı?
Konuyla ilgili olarak yapılan bazı çalışmalar, hamilelikte balık yağı tüketiminin, bebeği, düşük kilodan kurtardığını ve hatta kilo oranında artışa sebep olduğunu göstermektedir. Dolayısı ile gebelikte balık yağı kullanımının, bebeğin kilosuna artı yönde etki edeceğini belirtmek mümkündür.
Hamilelikte omega 3 kaçıncı ayda kullanılır?
Hamilelikte Omega 3 içeren besinler hangileri?
Genellikle balık yağı içerisinde bulunan Omega 3, daha farklı besinlerde de bulunmaktadır. Omega-3 içeren besinleri şu şekilde sıralamak mümkündür;
- Keten tohumu,
- Semizotu,
- Soya fasulyesi,
- Ceviz,
- Avokado,
- Yumurta,