Bir Milyon Dolar Nasıl Bağışlanır?
Yakın zamanda, “dünyayı şekillendiren fikirleri geliştirmede büyük başarılar” için yıllık 1 milyon dolarlık bir ödül olan 2021 Berggruen Felsefe ve Kültür Ödülü’nü kazandığım açıklandı. Çalışmamın her zaman yapmasını umduğum şeyi yapıyor olarak kabul edilmesinden elbette memnunum: dünyayı daha iyi hale getirmek için değiştirmek. En yenileri Martha Nussbaum, Ruth Bader Ginsburg ve Paul Farmer olan daha önceki seçkin kazananlara katılmaktan onur duyuyorum ve Nicolas Berggruen’e felsefe ve düşüncelere olan ilgi ve desteği- varlıklı yatırımcılar arasında çok nadirdir- için müteşekkirim.
Haberin heyecanı yatışınca parayı ne yapacağımı düşünmeye başladım. Bağışlamaya karar vermem uzun sürmedi.
Öncelikle eşim ve ben, rahat yaşamak ve bizim için gerçekten önemli olan şeyleri yapmak için yeterli paramız olduğunun farkındayız ve çocuklarımızın da benzer bir konumda olduğunu hissediyoruz. Avustralya’da yaşamamız elbette yardımcı oluyor. Dünyanın pek çok yerinden farklı olarak, güvenli içme suyuna, ücretsiz veya uygun fiyatlı sağlık hizmetlerine ve çocuklar için ücretsiz eğitime sahibiz.
Ayrıca, pahalı bir ayakkabıyı mahvetmek istemediğiniz için sığ bir gölde boğulan bir çocuğu ölüme terk etmek ne kadar kötü ise, bunu engelleyebilecek lükslere para harcamanın da o kadar kötü olduğunu savunmakla tanınırım. Her yıl milyonlarca düşük gelirli çocuğun ölümüne neden olan sıtma veya diğer yaygın nedenlerden ölen çocuklar var. Bunu göz önünde bulundurarak, para ödülünü kendim veya ailem için lüks satın almak için kullanmayı nasıl gerekçelendirebilirim?
Yaklaşık on yıl önce, zengin ülkelerdeki çoğu insanın bağışlarıyla düşük gelirli ülkelerde aşırı yoksulluk içinde olanlara büyük bir katkı sağlamasının şaşırtıcı derecede kolay olduğu mesajını yayan bir hayır kurumu olan The Life You Can Save’i (Kurtarabileceğiniz Hayat) kurdum. The Life You Can Save
şu anda, aşırı yoksulluk içindeki insanların hayatlarını kurtarmak ve iyileştirmek için bağışları olağanüstü değere dönüştürebilen 23 hayır kurumu önermektedir. Bu kurumlar bağımsız olarak değerlendirilerek belirlenmektedir. Ödül parasının yarısını The Life You Can Save’e vermeye karar verdim. Bunu yapıyorum çünkü son üç yılda The Life You Can Save tarafından harcanan her bir dolar, kâr amacı gütmeyen kuruluşlar için ortalama 17 dolar bağış topladı. (Alaycıların önüne geçmek için örgütten hiç bir zaman tek kuruş almadığımı da ekleyeceğim.)
Ama para ödülünün tamamını aşırı yoksulluk içindeki insanlara yardım etmek için vermiyorum. 50 yıldan fazla bir süre önce, etini yediğim birçok hayvanın fabrika çiftliklerinin loş barakalarında sefil yaşamlara mahkûm edildiğini öğrendim. Vejetaryen oldum ve modern hayvan hakları hareketinin yükselişine katkıda bulunan Animal Liberation’ı (Hayvan Özgürlüğü) yazdım. Fabrika çiftçiliği, her yıl on milyarlarca kara hayvanını ve çok sayıda balığı acımasızca sömüren bir korku olmaya devam ediyor. Hayvansal üretim de iklim değişikliğine önemli bir katkıda bulunuyor ve pandemi riskini artırıyor. Bu nedenle, paranın üçte birinden fazlasını fabrika çiftçiliğiyle mücadele eden ve Animal Charity Evaluators (Hayvan Derneklerinin etki değerlemesini yapan bir kuruluş) tarafından etkili olarak önerilen kuruluşlara bağışlamayı planlıyorum.
Hala biraz para kalacak ve bunun için sizi, The Life You Can Save’in web sitesinde ücretsiz e-kitap ve sesli kitap olarak mevcut olan kitabım The Life You Can Save’de özetlenen etik yaklaşım temelinde dağıtıma karar vermeme yardım etmeye davet ediyorum.
Peki diğer seçenekler? Net sıfır sera gazı emisyonuna daha hızlı geçişi savunan kuruluşlara bağışta bulunmalı mıyım? Bunu düşündüm, ancak bunun üzerinde çalışan kuruluşların sayısının zaten benim katkımın önemli bir fark yaratma şansını azalttığına karar verdim. Bazı düşünceli etkili hayırseverler, bizi yok olma riskini azaltmaya odaklanmaya teşvik ediyor. Ancak bu hedefe nasıl ulaşılacağına dair belirsizlikler o kadar büyük ki, olumlu bir şeyi başarma ihtimalinin çok daha yüksek olduğu projelere bağış yapmayı tercih ediyorum.
Hayat kurtarmak, görme yetisini geri kazandırmak veya bir ailenin aşırı yoksulluktan kurtulmasını sağlamak için bağış yapmanın bir müzeye veya operaya bağış yapmaktan daha iyi olduğuna eminim. Diğer karşılaştırmalar daha zordur. Bir milyon tavuğu çıplak tel kafeslere tıkılmış hayatlardan kurtarmak, bir düzine aileyi aşırı yoksulluktan kurtarmakla nasıl kıyaslanabilir?
Sonunda, desteklemenin iyi olacağı birçok hareket var. Benimki için, mevcut en iyiler arasında olduklarından daha fazlasını iddia edemem.
Peter Singer
Notlar:
- Peter Singer’in yazısı, https://www.project-syndicate.org/commentary/how-to-give-away-a-million-dollars-by-peter-singer-2021-09
- Berggruen Enstitüsü, https://www.berggruen.org/prize/
- Life You Can Save, https://www.thelifeyoucansave.org/
- Animal Charity Evaluators, https://animalcharityevaluators.org/
- Kurtarabileceğiniz Bir Hayat Kitabı ücretsiz linki: https://www.thelifeyoucansave.org/the-book/
Sitedeki kaynakların bir kısmı herkese açıktır, bazılarına ise giriş yaparak erişebilirsiniz. Bunun için aşağıdaki formu kullanabilirsiniz. Eğer üye değilseniz bu sayfadan ücretsiz üye olabilirsiniz