Mitanniler Kimdir: Savaş Arabası Ustaları
MÖ 1500 ile 1350 arasında, Fırat-Dicle havzasının kuzeyinde bugünkü Suriye, Irak ve Türkiye coğrafyasında hüküm sürdüler. Bu halk, Hurrice denen Kafkas kökenli bir dil konuşuyordu.
Her Mitanni kralının ve yerel seçkinlerin çoğunun Sanskritçe bir adı vardı. İsimler arasında Purusa (“insan” anlamına gelir), Tusratta (“saldıran bir arabaya sahip olan”), Suvardata (“gökler tarafından verilen”), Indrota (“Indra’nın yardımcısı”) ve Hindistan’da bugüne kadar var olan bir isim olan Subandhu bulunur.
Kazı çalışmaları sonrasında elde edilen veriler, şaşırtıcı bir şekilde, Rigvedic Sanskritçe’nin ilk olarak Hindistan ovalarında değil, Suriye’nin kuzeyindeki yazıtlarda kaydedildiğini göstermekte.
Mitanniler, tıpkı Vedik insanlar gibi savaş arabalarına büyük saygı duyuyorlardı. Bu türden dünyadaki en eski belge olan Mitanni at eğitimi el kitabında, birkaç Sanskritçe kelime kullanılmıştır: aika (bir), tera (üç), satta (yedi) ve asua (“at” anlamına gelen ashva). Dahası, Mitanni askeri aristokrasisi, Sanskritçe’de “genç adam” anlamına gelen “marya” kelimesinden gelen “maryanna” adı verilen savaş arabası savaşçılarından oluşuyordu.
Mitanniler, Rig Veda’dakilerle aynı tanrılara tapıyorlardı (ama aynı zamanda kendi yerel tanrılarına da sahiplerdi). Mitannilerin tanrıları arasında yer alan Indra, Varuna, Mitra ve Nasatyas (Ashvins) aynı zamanda Rig Veda’daki en önemli tanrılardı.
Sanskritçe Hindistan’dan önce Suriye’ye nasıl ulaştı?
JP Mallory ve DQ Adams, Orta Asya’da ki Andronovo kültürünü temsil eden Proto-Hint-İran halklarının MÖ 2000’den önce ortaya çıktığını ve bu halkın bir bölümünün Anadoluya diğer bölümünün ise Hindistanın Pencap bölgesine doğru ilerlediklerini iddia etmektedirler.
David Anthony , Anadoluya ilerleyen halkın muhtemelen Suriye’nin Hurri kralları tarafından paralı savaş arabasında çalıştırıldığını yazmakta. Bu paralı askerler, daha sonra Hurri tahtını ele geçirerek Mitanni krallığını kurdular. Sonrasında yerel Hurri dilini ve dinini benimseyerek kısa sürede kültürlerini kaybettiler. Ancak, kraliyet isimleri, savaş arabasıyla ilgili bazı teknik kelimeler ve tabii ki tanrıları Indra, Varuna, Mitra ve Nasatya’lar kaldı.
Doğuya giden ve daha sonra Rig Veda’yı besteleyen grup ise kültürlerini, dil ve dinlerini tüm Hint topraklarına yaydılar.
Mitanniler Kimdir: Savaş Arabası Ustaları…