Yazar, gar delilerinden serkisof saate, tren ninnilerinden trende okunacak kitaplara kadar aşinası olduğumuz konuları ustaca işlediği denemeleri niçin kaleme aldığını kitabın giriş yazısı olan "ilk istasyon"da işaret ediyor. Yazara göre, Türk modernleşme tarihi ile demiryolları tarihi ayrıştırılamaz boyutta birbirini tamamlıyor.
Mehmet Aycı ile "Serkisof Ahbabım Olur" kitabı üzerine konuştuk.
Sizdeki bu tren tutkusu kaynağını nereden alıyor?
Şöyle düşünün; yüz elli yıldır trene aşinalığımız var. Bu aşinalıktan da öte bir şey. Osmanlı'nın son elli yılındaki savaşlar, seferberlikler, sonra Birinci Dünya Harbi, ardından Kurtuluş Savaşı... Cephelerin büyük bir kısmına asker sevkıyatı trenle yapılıyor. Ardından, Cumhuriyet'in ilk yıllarında bir modernleşme projesi olarak demiryolları Anadolu'ya açılıyor. İlk defa hekimi demiryolu sayesinde gören insanlar var. İlk defa sinemayı, tiyatroyu, piyanoyu demiryolcularla tanıyan kasabalar var. Demiryolları giderken, spor kulüpleriyle, gar gazinolarıyla birlikte gidiyor. Garlar Anadolu'nun bu günkü anlamda ilk sosyal merkezleri görevini ifa ediyor.
Gar gazinoları bir eğlence mekanından çok o kentin elit kesimin bir araya geldiği mekanlar oluyor. Diğer taraftan iç göçler, Almanya göçü, burada durmam lazım; insanımız Anadolu'dan trenle Haydarpaşa'ya geliyor, yine Sirkeci'den trenle Almanya'ya gidiyor. Mevsimlik işçi hareketleri yine trenle...
Şimdi şöyle düşünün: Bir insan ilk defa köyünden kasabasından ayrılıyor; belki hayatında bir defa böyle bir ayrılık var ve bu trenle oluyor. Gidip de dönmemek var, gelip de görmemek var işin ucunda. Her askere sülüs adında trenle ücretsiz seyahat belgesi veriliyor. Bütün bunlar bir araya geldiğinde "bu bizim hayatımız" diyebileceğimiz bir acı ve keder ormanı içinde buluyorsunuz kendinizi... Bunu halk yaşatıyor aslında...
Halkın bunu yaşattığına dair somut örnekler var mı?
Pek tabii var. Siz tren üzerine yakılan on sekiz türkü olduğunu biliyor muydunuz. Onlarca mani, bilmece, ninni var bir tren beklemek üzerine söylenmiş.
Halk başka türlü nasıl yaşatır?
Bu ülkede kara gözlü, kara kaşlıdan sonra çağrışımı kara olmayan tek varlık trendir. Kara talihimizin cenderesinden bizi çıkarmıştır çünkü. Trenin hayatımızda yer aldığı kadar edebiyatımızda yer almadığını söylüyorsunuz. Oysa onlarca demiryolu hikayesi var. Tren şiiri var.
Nereden yola çıkarak böyle bir iddiada bulunuyorsunuz?
İddiadan çok bir yakınmada bulundum. Şöyle ki; ülkemizde kurumlar yoluyla modernleşme çatışma ve çalkantıyı da beraberinde getiriyor. Kurumlar yoluyla modernleşmenin, bu bağlamda demiryollarının sanata edebiyata etkisi üzerine bir çalışma yapılmış değil. Elbette çok güzel tren hikayeleri var. Ancak, demiryollarının bu ülkedeki serüveni öyle birkaç hikayeye konu/konuk edilecek boyutta değil. Birkaç romanda tren "sahnesi" kullanılmasa da olur. Beklentim, halkın treni algılaması düzeyinde, sanatçının, edebiyatçının da algılaması. Yoksa kliplerde, reklam filmlerinde tren geçmese de olur.
Son yüz elli yılda bu ülkenin romanını, hikayesini yazacak olanlar trene de bigane kalmamalı.
Tılsımlı emanet - Peki, serkisof nereden ahbabınız oluyor?
Nasıl olmasın?
Yakın zamana kadar emekli olan her demiryolcuya serkisof marka, lokomotif veya kanatlı tekerlek kabartmalı köstekli saat hediye edilirdi.
Trenli tarihimizi oluşturan bu ülkenin çocukları, yani demiryolcular, o saatleri tılsımlı bir emanet gibi, dededen toruna saklarlar. Demiryoluna aşinalığınız, tren sevginiz biraz da serkisofla olan ahbaplığınıza bağlıdır.
- Cihad Artan: Akdeniz dengesi
- İsrafil Kuralay: Sosyal bir deprem olarak 15 Temmuz
- ‘Türk Müslümanlığı’ sosyolojik bir kavramdır
- Özkan Sapsağlam: Modern Dünyanın Gerçeği Tek Ebeveynli Çocuklar
- Ahmet Doğan İlbey: Darbeci generaller omuzundan akıllı olur
- Hüseyin Akın: 15 Temmuz’da Sinop’ta Türkeli’de
- Refik Halid Karay kimdir?
- Adnan Tekşen: Türk Dış Politikası Paradigma Değiştirirken
- Doç.Dr. Fethi Güngör: Küresel Kuşatmaya Topyekûn Direnmek
- Rasim Özdenören: Soğuk bir kış sabahı kirpiler
- Vedat Bilgin: Dünyanın krizi Türkiye'nin önünde
- Müzelere yüzde 20 zam geldi! İşte müzelerin zamlı fiyatları...
- Mensur Akgün: Kıbrıs sorununu yeniden düşünmek…
- D. Mehmet Doğan: Haccın hüznünü hissetmek!
- Mahmut Bıyıklı: Mehmet Şevket Eygi Kimlere Kırgın Gitti?
Mehmet Aycı´nın Yeni Kitabı hakkında
Mehmet Aycı ile "Serkisof Ahbabım Olur" kitabı üzerine konuştuk.
Bu haber toplam 1762 defa okunmuştur
Diğer Haberler
Refik Halid Karay kimdir?Refik Halid Karay'ın mizah öyküleri yazarak başlattığı yazın hayatı aslında edebiyatımız için yeni bir başlangıç içeriyordu.
Meğer o şiir Malcolm X’e ait değilmiş!“Bir taş at/Bir taş daha at/Bir şiir ateşle/Bir yumruk yükselt” dizeleriyle başlayan şiir meğer Malcolm X’e ait değilmiş. Yaşar Yeşil yazdı.
Halid Ziya'nın pek bilinmeyen kitabı: İlm-i SimaHalid Ziya Uşaklıgil'in ''İlm-i Sîma'' kitabı, dış görünüşten ve fiziki özelliklerden bir iç okuması yapmaya çağırıyor okurlarını. Samet Polat yazdı.
Edebiyatımızın darbelerle imtihanıEdebiyat, hayatın damarlarından beslenir. Tarihimizdeki darbeler ve darbe girişimleri de bu sebeple edebiyatçılarımızın sırt çevirdiği meseleler olmamıştır.
İstanbul hafızları musikimize neler kazandırdı?İsmine aşina olduğumdan beri izini sürdüğüm kişilerden birisidir Ali Rıza Sağman. Yine bir eseri dolayısıyla gündemimizde: 'Meşhur Hafız Sami Merhum'. Kâmil Büyüker yazdı.
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
- 14:33 - Cihad Artan: Akdeniz dengesi
- 14:30 - İsrafil Kuralay: Sosyal bir deprem olarak 15 Temmuz
- 14:23 - ‘Türk Müslümanlığı’ sosyolojik bir kavramdır
- 13:47 - Özkan Sapsağlam: Modern Dünyanın Gerçeği Tek Ebeveynli Çocuklar
- 13:43 - Ahmet Doğan İlbey: Darbeci generaller omuzundan akıllı olur
- 13:39 - Hüseyin Akın: 15 Temmuz’da Sinop’ta Türkeli’de
- 13:38 - Refik Halid Karay kimdir?
- 13:35 - Adnan Tekşen: Türk Dış Politikası Paradigma Değiştirirken
- 10:45 - Doç.Dr. Fethi Güngör: Küresel Kuşatmaya Topyekûn Direnmek
- 10:41 - Rasim Özdenören: Soğuk bir kış sabahı kirpiler
- 10:32 - Vedat Bilgin: Dünyanın krizi Türkiye'nin önünde
- 10:26 - Müzelere yüzde 20 zam geldi! İşte müzelerin zamlı fiyatları...
- 10:24 - Mensur Akgün: Kıbrıs sorununu yeniden düşünmek…
- 10:20 - D. Mehmet Doğan: Haccın hüznünü hissetmek!
- 16:58 - Mahmut Bıyıklı: Mehmet Şevket Eygi Kimlere Kırgın Gitti?
TYB BÜLTEN
- TYB 2019 Mayıs-Haziran Bülteni yayınlandıTYB 2019 Mayıs-Haziran Bülteni yayınlandı
- TYB 2019 Mart - Nisan Bülteni yayınlandıTYB 2019 Mart - Nisan Bülteni yayınlandı
- TYB 2019 Ocak - Şubat Bülteni yayınlandıTYB 2019 Ocak - Şubat Bülteni yayınlandı
- TYB 2018 Kasım Bülteni yayınlandıTYB 2018 Kasım Bülteni yayınlandı