Saç Derisinde Kırmızı Lekeler Neden Olur?
Saç derisinde oluşan bazı kozmetik ürünler yada yanlış beslenme alışkanlıkları saçlı deri problemlerine sebep olabilir. Saçlı deride kırmızı lekelere neden olan pek çok durum tedavi edilemez ancak belirtileri (kaşıntı gibi) hafifletmeye yardımcı olabilecek tedaviler vardır.
Bu makale kafa derisindeki , Kafada kırmızı nokta nedir, saç derisindeki kızarıklık neden olur, kırmızı lekelerin yaygın nedenlerini ve bunların nasıl tedavi edildiğini ele alacaktır.
Kafa Derisi Sedef Hastalığı
Kafa derisi sedef hastalığı kronik (uzun süreli) inflamatuar bir durumdur. Sedef hastalığı olan kişilerin yarısında sedef hastalığı kafa derisinde bulunur ve burada kırmızı lekeler veya yaralar gibi görünebilir.
Sedef hastalığı bir otoimmün bozukluk olarak kabul edilir çünkü bağışıklık sistemi sağlıklı cilt hücrelerine saldırır ve bu da hücrelerin daha hızlı büyümesine neden olur. Sedef hastalığı ailelerde (kalıtsal) geçme eğilimindedir.
Kafa derisi sedef hastalığının belirtileri şunları içerebilir:
- Kabuklanma ve kepek oluşturan küçük kırmızı yumrular
- Kabul pullarla kaplı kalın, beyaz veya kırmızı plaklar
- Kaşıntı (pulların yırtılmasına ve kaşıma nedeniyle kanamaya neden olabilir)
- Bölgesel, kırmızı gümüş pullu cilt lekeleri
- Kafa derisi lezyonları ve kepek benzeri pullanmalar (seboreik dermatite benzer)
- Şiddetli sedef hastalığında aşırı saç dökülmesi meydana gelebilir.
Kafa derisi sedef hastalığı, kronik (uzun süreli) inflamatuar bir hastalık olarak kabul edilir. Genellikle sedef hastalığı belirtilerinizin ortadan kalktığı (iyileştiği) ve sonra geri döndüğü (nüksetme) zamanlarınız olacaktır. Tedavi edilemez, ancak kafa derisi sedef hastalığının tedavileri vardır.
Sedef Hastalığı Tedavisi
Kafa derisi sedef hastalığının, durumun ne kadar şiddetli olduğuna bağlı olarak tedavisi zor olabilir.
Bir kişide hafif kafa derisi sedef hastalığı varsa, reçetesiz ilaçlı şampuan gibi evde tedavi, semptomların giderilmesine yardımcı olmak için yeterli olabilir.
Salisilik asit içeren şampuan, sedef hastalığından kaynaklanan pulları veya plakları parçalayarak bunların çıkarılmasını kolaylaştırır.
Şiddetli kafa derisi sedef hastalığı, kortikosteroidler gibi sistemik ilaçlarla tedavi edilebilir. Bu, ilacın ağız yoluyla veya enjeksiyon yoluyla verildiği ve tüm vücutta dolaştığı anlamına gelir.
Saçlı deri sedef hastalığının tedavisi aynı zamanda aşağıdaki gibi tetikleyicilerden kaçınmak gerekir:
- Alkol
- Stres
- Sigara içmek
- Enfeksiyonlar
- Aşırı sıcaklıklar
- Güneş ışığı
- Bazı ilaçlar
Seboreik Dermatit
Seboreik dermatit kafa derisinde kırmızı lekelere neden olabilen uzun süreli, inflamatuar bir cilt rahatsızlığıdır.
Seboreik dermatit en sık vücudun kafa derisi gibi yağ bezleri (sebum) üreten kısımlarında bulunur. Saçlı deri seboreik dermatit için çok yaygın bir bölgedir çünkü çok fazla sebum üretir.
Bebeklerde seboreik dermatite beşik başlığı denir.
Seboreik dermatit belirtileri şunları içerebilir:
- Kafa derisinde beyaz pul
- Saç derisinde kepek benzeri, kaşıntılı beyaz pullar
- Ciltte kırmızı pullar
- Yüzde kalın, pembemsi plaklar
- Göğüste ve saç çizgisinde pul pul lekeler
- Kafa derisinde kırmızı lekelerden oluşan döküntü
- Kafa derisinde yağlı sarı pullar
- Kafa derisinde sarı kabuklu toz pullar
Seboreik Dermatit Saç Dökülmesine Neden Olabilir mi?
Seboreik dermatitte saç derinizde Malassezia mayası aşırı çoğalabilir.
Tedavi edilmezse bu aşırı büyüme saç köklerine zarar verebilir ve saçınızı kaybetmenize neden olabilir.
Ancak bu tip saç dökülmesi tedavi edilebilir ve geri döndürülebilir.
Seboreik Dermatit Tedavisi
Seboreik dermatitin tedavisi olmasa da iltihaplanma ve kaşıntı gibi semptomları hafifletmeye yardımcı olabilecek evde ve reçeteli tedaviler vardır.
Kafa derisindeki seboreik dermatit için olası tedaviler şunları içerir:
- OTC ilaçlı şampuan
- Mantar önleyici ilaçlar
- Bir kalsinörin inhibitörü (cilt iltihabını azaltmak için bağışıklık sistemine etki eder)
- Kortikosteroidler (iltihabı azaltır)
Şampuan tercihi uygun olmalı fazla kimyasal içermeyen saç derisini aşırı kurutmayan şampuanları yada sabunları kullanmak gerekir.
Saçkıran (Tinea Capitis)
Tinea kapitis (kafa derisi saçkıranı), genellikle küçük çocukları etkileyen ve kafa derisinde kırmızı lekelere neden olabilen bir tür mantar enfeksiyonudur. Saçkıran genellikle okullarda veya kreşlerde ortaya çıkar çünkü çocuklar yakın fiziksel temas halindedir.
Saçkıran kafada olduğunda buna tinea capitis denir, ciltte meydana geldiğinde adı tinea corporis’tir.
Tinea capitis’e neden olan mantarlar nemli, sıcak ve karanlık ortamlarda gelişen çok küçük bitki benzeri organizmalardır.
Mantar kafa derisinde büyüdüğünde, saçkıran sivilce benzeri görünen küçük bir yaraya benzeyebilir.
Etkilenen bölge pul pul, kabuklanma ve hatta kızarık hale gelir. Pullar kepek gibi görünür, ancak kepeğin aksine saçkıran saçın kırılmasına, kirli sakal oluşmasına ve kafada kel bir nokta kalmasına neden olabilir.
Saçkıran saç derisinin kırmızı görünmesine neden olur ve etkilenen bölge tahriş olup hassaslaşabilir.
Bazen saçkıran irinle dolu bir kitleye neden olur. Saçlı derideki saçkıran aynı zamanda boynun arka kısmındaki lenf düğümlerinin şişmesine de neden olabilir.
Tedavi
Mantar önleyici spreyler, kremler veya tozlar gibi bazı evde tedaviler, küçük tinea kapitisin tedavisinde yeterli olabilir.
Durum daha şiddetli olduğunda, mantarı sistemik olarak (tüm vücutta dolaşan) tedavi etmek için cilde uygulanan veya ağızdan verilen reçeteli bir ilaca ihtiyacınız olabilir.
Saçlı derideki saçkıranın üç aya kadar tedaviye ihtiyacı olabilir. Saçkıranın başkalarına yayılmasını önlemek için sağlık uzmanı tarafından antifungal şampuan önerilebilir.
Saçkıran Kolayca Yayılır
Saçkıran çok bulaşıcıdır. Kişisel eşyaların paylaşılmasıyla ya da saçkıran olan bir kişiye dokunulmasıyla kolaylıkla yayılabilir. Vücudun diğer bölgelerine yayılmasını önlemek için topikal ilacı uygulamadan önce ve sonra ellerinizi yıkadığınızdan emin olun.
Folikülit
Folikülit ciltte ve saç derisinde kırmızı lekelere neden olabilen iltihabi bir hastalıktır.
Folikülit, baş, sakal, kollar, sırt, bacaklar ve kalça dahil olmak üzere vücudun kıl ve kıl foliküllerinin bulunduğu kısımlarında ortaya çıkabilir.
Saç kökleri, içinde saçın büyüdüğü ve sebum üretilen çok küçük keseciklerin bulunduğu açıklıklardır. Folikülite bakteri, mantar veya parazit enfeksiyonu neden olabilir. 1
Saçlı derideki folikülit belirtileri şunları içerebilir:
- Kızarık, ağrılı, cilt
- Yanma hissi
- Sivilce benzeri kırmızı lekeler (ortasında bir tutam saç bulunan)
- Kırmızı noktalarda irin görünebilir veya görünmeyebilir
- Tedavi
- Sıcak kompresler gibi ev ilaçları genellikle hafif folikülit vakalarını tedavi edebilir.
Gerektiğinde ağızdan alınan antibiyotikler veya antifungal ilaçlar gibi sistemik ilaçlar sağlık uzmanı tarafından reçete edilebilir.
Akne ve Sivilceler
Akne sıklıkla ergenlik çağındakileri etkileyen yaygın bir cilt rahatsızlığıdır ancak her yaşta ortaya çıkabilir. 7 Akne kafa derisinde kırmızı lekelere neden olabilir.
Akne aşırı sebum üretimi, tıkalı saç kökleri ve hormonlarla bağlantılıdır. Sivilcenin de genetik bir bağlantıya sahip olduğu düşünülmektedir.
Kafa derisindeki sivilcelerin nedeni şunlar olabilir:
- Foliküllerin tıkanması (ölü deri hücrelerinden ve sebumdan)
- Saç derisinde saç ürünlerinin birikmesi (özellikle saç jölesi ve saç spreyi gibi saçta bırakılan ürünler).
Aknenin belirtileri öncelikle yüzde, alında, göğüste, sırtın üst kısmında ve omuzlarda ortaya çıkabilen kırmızı lekelerdir (sivilceler). Akne saç derisini etkilediğinde aşağıdaki gibi belirtilere neden olabilir:
- Kafa derisinde, boyunda veya başın arkasında sivilceler
- Etkilenen bölgelerde ağrı veya kaşıntı
- Sivilceler kafa derisinde tıkalı bir gözenek veya saç folikülünde meydana gelir.
Akne aşağıdakiler de dahil olmak üzere çeşitli şekillerde gelir:
- Siyah noktalar: Ortası siyah görünen aşırı sebum ve ölü deriyle dolu açık, kabarık şişlikler
- Beyaz noktalar: Sebum ve ölü deri içeren ve içi beyaz görünen kapalı kabarıklıklar
- Papüller: İltihaplı pembe veya kırmızı şişlikler
- Püstüller: İrin içeren sivilceler
- Nodüller: Büyük, derin, ağrılı sivilceler
Tedavi
Saç derisi sivilceleri genellikle ilaçlı şampuan veya saç derisi tedavileriyle tedavi edilir. Şampuan sebumu uzak tutmaya yardımcı olur, bu da sivilcenin tekrarlanmasını önleyebilir. Bazı ilaçlı şampuan türleri OTC olarak satın alınabilir. 7
Saç biti
Baş biti, yaklaşık olarak susam tanesi büyüklüğündeki canlı böceklerin neden olduğu bir durumdur. Böcekler kafanın üst kısmını ısırırsa bitler kafa derisinde kırmızı lekelere neden olabilir.
Bitleri bulmak genellikle zordur, ancak sirke adı verilen yumurtalarını tespit etmek genellikle daha kolaydır. Sirkeler, saç tellerine yapışmış oval şekilli veya yuvarlak kürecikler halinde görünür; bunları çıkarmak için özel bir tür tarak gerekir. 1
Bitler, deride kafa derisi, boyun ve omuzlarda kırmızı şişliklerin oluşmasına neden olur. Belirtiler şunları içerir:
- Şiddetli kaşıntı
- Yoğun kaşıma
- Yaralar ve kabuklanmalar
- Olası enfeksiyon (kaşımadan dolayı)
- Kırmızı şişlikler (çoğunlukla alerjik tepkiye neden olan böcek ısırıklarına tepki olarak)
Tedavi
Bitlerin tedavisi çok spesifiktir. Bitleri öldürmeyi ve sirkelerden kurtulmayı içerir.
Ev tedavileri ve reçeteli ilaçların bir kombinasyonu bitleri öldürebilir:
- Özel ilaçlı şampuanla şampuanlama
- Sirkelerin özel bir tarakla çıkarılması
- Bitleri öldürmek için eşyaları (yatak çarşafları ve giysiler gibi) sıcak suda yıkayın.
- Kişisel eşyaları paylaşmaktan kaçının
- Bitleri öldürmek için yıkanamayan eşyaları kapalı bir plastik torbaya koymak
Bitlerin çok bulaşıcı olduğunu unutmayın. Bitli bir kişiyle tarak, şapka, kıyafet, havlu ve diğer kişisel eşyaları paylaşmaktan kaçının.
Liken Planopilaris
Liken planopilaris liken planusun adıdır kalıcı yara izine, belirgin saç dökülmesi lekelerine, saç folikülünün çevresinde kızarıklığa ve hastalıktan etkilenen saç foliküllerinin etrafındaki kafa derisinde iltihaplanmaya neden olur. Liken planopilaris nedeniyle saç derinizde kırmızı lekeler görebilirsiniz.
Liken planopilaris belirtileri şunları içerebilir:
- Saç derisinde pürüzsüz beyaz saç dökülmesi lekeleri
- Saç dökülmesi olan bölgede saç folikülü açılmasının olmaması
- Saç köklerinin kenarlarında kırmızı lekelere benzeyen kızarıklık
- Beyaz lekelerin kenarlarında, etkilenen saç köklerinin etrafında pullar
- Dikenli hisseden saç kökleri
- Kolayca çekilebilen saçlar
- Kaşıntı, ağrı ve yanma (bazı kişilerde bu semptomlar görülmese de)
Tedavi
Liken planopilaris tedavisine mümkün olduğu kadar erken başlanmalıdır.
Saç folikülü yaralandıktan sonra kaybedilen saçların geri kazanılması için hiçbir şey yapılamaz. Tedavinin genel amacı, bozukluğun ilerlemesini yavaşlatmak ve semptomları yönetmektir.
Tedaviye rağmen saç dökülmesi devam edebilir ancak tedavinin amacı bunu yavaşlatmaktır.
Liken planopilaris için antiinflamatuar özelliklere sahip oral ilaçlar verilir:
- Kortikosteroidler
- Metotreksat
- Siklosporin
- Diğer ilaçlar
Bir Sağlık Uzmanına Ne Zaman Başvurulmalı?
Saçlı deride kırmızı noktalarla ilgili bir durumunuz varsa ve ev ilaçları ve reçetesiz satılan ilaçlar işe yaramıyorsa, bir sağlık uzmanıyla konuşmanın zamanı gelmiştir.
Enfeksiyon belirtileriniz varsa (muhtemelen kafa derinizdeki kaşıntılı kırmızı lekelerin çizilmesinden kaynaklanır), tıbbi tedaviye ihtiyacınız vardır.
Cilt enfeksiyonu belirtileri şunları içerir:
- Kırmızılık
- Etkilenen bölgeden sıvı veya irin akması
- Kabarcık gibi görünen yaralar
- Üstte sarımsı bir kabuk bulunan kırmızı lekeler
- Kötüleşen ağrı veya şişlik (evde tedaviden sonra bile)
- Ateş
Genel Olarak
Saçlı derideki kırmızı lekelere sedef hastalığı, dermatit, folikülit, saçkıran, akne, saç biti ve bit planopilarisi gibi durumlar neden olabilir.
Saç derinizde neden kırmızı lekeler oluştuğunu kesin olarak öğrenmek için bir uzmana görünün. Saç derinizdeki kırmızı lekelere neyin sebep olduğunu öğrendikten sonra bunları tedavi etmenin en iyi yolunu bulabilirsiniz.
Lekelerden kurtulamayabilir veya tekrar oluşmasını engelleyemeyebilirsiniz, ancak evdeki birçok tedavi ve tıbbi tedavi seçenekleri yardımcı olabilir.