Aeneas destanı Troyalı yiğidin Troya yangınından sonra Anadolu'dan göçmesi ve İtalya'ya yerleşerek Roma şehrine temel olacak yeni bir yurt kurmasını anlatır.
Babası gibi Aineias da çocukluğunu ve gençliğini İda dağının eteklerinde yaşamıştır. Troya savaşında Priamos oğullarından geri kalmaz, Hektor'la denk gider, kimi zaman Hektor'u bile aşıp ona öğüt vermek durumuna gelir.
Troya yıkımından sonraki olaylar Aeneas destanında anlatılır. İlyada sonrası efsanelerin çoğu bu destanda anlatılmıştır. Tahta atın şehre alınması, Laokoon faciası. Aineias'ın babası Ankhises'i omuzlarına alarak ve oğlu Askanios'un elinden tutarak İda dağına kaçar. Troya'nın kutsal heykellerinden Palladion'u da yükleyerek yola koyulur, karısı Kerusa arkalarından gelirken birden ana tanrıça Kybele tarafından kaçırılır.
Aineias'ın yolculuğu Trakya, Girit ve kuzeybatı Yunanistan kıyılarından Sicilya'ya geçişle başlar, Ankhises orada ölür, sonra korkunç bir fırtına Aineias'ı Libya kıyılarına atar. Kartaca Kraliçesi Dido Aineias'a gönlünü kaptırsa da tanrılar Aineias'a bir an önce yeni Troya'yı kurmak görevine dönmesini buyururlar.
Aeneas arkadaşlarıyla yola koyulur, Dido canına kıyar. Güney İtalya'da Cumae şehrine varırlar. Burada yeraltı ülkesine açılan Avernus gölü vardır. Cumae'nin tanrı sözcüsü Sibylla Aineias'ı ölüler ülkesine götürür. Burada Aineias babası ile görüşür ve kendisini bekleyen parlak kaderi ondan öğrenir. Daha sonra yeryüzüne dönen Aineias İtalya kıyılarını kuzey batı yönünde izleyerek Tiber nehri ağzına varır. Oranın yerlileri Rutul'larla savaşa girer. Destan Aineias'ın zaferi ile sona erer.
Romalı kimliğinin temellerini oluşturan destan, Roma’nın kurucularının geçmişini Troya’ya dayandırarak Anadolu mirasını sahiplenmiş, Doğu ile Batı’yı birleştirip barıştırarak devletin büyümesine de olumlu katkı yapmıştır. Aeneas kendi çağında öylesine sevilip, benimsenmiştir ki İmparator Augustus bile atalarının Aeneas’ın oğulları olduğunu içtenlikle inanmıştır.
Aeneas ve Sibyl Yeraltında- John Martin, 1800
Kaynak: mitolojikdunya