Haftada 2'ye çıkar ömrün 3 yıl uzasın
09/04/2017
Dünyaca ünlü doktor Mehmet Öz’le uzayan insan ömrünü ve bunun günlük hayatımıza etkilerini konuştuk. İşte sağlıktan cinselliğe bizi bekleyen geleceğimiz.
◊ Dünyanın bütün toplumlarının ortalama yaşam süresi uzuyor. Sizin, başta yaşlılık hastalıkları olmak üzere, geçen yıldan bu yana bu yönde yoğun çalışmalarınız var. Tam olarak ne anlama geliyor ömürlerimizin uzaması?
- Şöyle ilginç bir şeyle karşı karşıyayız: Bazı bölgelerde uzun yaşama herkeste var. Sardunya Adası, Japonya’da Okinawa Adası, Kosta Rika... Bunlara ‘mavi bölgeler’ diyoruz. Bunlar insanların uzun yaşadıkları yerler. Haritalarda ‘kırmızı bölge’ olarak gösterilen yerlerse kısa ömür yerleri.
◊ Niçin insanlar buralarda daha uzun yaşıyor?
- Bu yaz tatile Sardunya Adası’na gittik mesela. Orada biriyle tanıştım. Adam 102 yaşında. Mussolini’nin asker arkadaşıymış. İkinci Dünya Savaşı’nda Mussolini’ye karşı savaşmış. 1945’lerde... Hâlâ yaşıyor! Şimdi orası dağlık bir bölge. Çobanlık yapıyor, sürekli hayvanlarının peşinde yürüyor, dere-tepe hareket ediyor.
◊ Mesele dağ-tepe dolaşmak mı yani?
- Ben zaten yıllardır herkese bunu tavsiye ediyorum. Sabah biraz hareket. Güneş önemli. Bizim Akdeniz ülkeleri... Aynı zamanda içilen su biraz sert, yani içinde bol kalsiyum var. Ama asıl önemlisi yediği gıdalar çok basit. İçinde fazla yağ yok. Et yine var ama fakir bir bölge olduğu için fazla değil. Daha çok sebze yiyordu. Saydığım bütün mavi bölgelerde bu koşullar hemen hemen aynı.
◊ Öyle anlamıyorum, İstanbul’la kıyaslayın...
- Sana şöyle anlatayım: 100 yaşını görme oranları İstanbul’a kıyasla dört kat daha fazla.
Doktor Öz’le New York’ta dünya ünlülerini ağırladığı meşhur NBC Stüdyoları’nda buluştuk.
Alzheimer hastalığı için yeni bir hap çıktı
◊ Evet ama insan ömrü sadece buralarda uzun değil. Dünya genelinde, Türkiye en azında gelişen ülkelerde uzuyor.
- Niye? Çünkü tedaviler ilerledi. Kalpten ölümleri azaltmayı başarmıştık, kanserde de inanılmaz gelişmeler yaşandı. Gıda, beslenme iyileşti ve fakir yerlerde ölüm oranları düştü...
◊ Ama bunun getirdiği yeni sorunlar da var. Nüfusun yaşı arttıkça yaşlılık dönemi hastalıkları yaygınlaşıyor.
- En büyük meselelerden biri alzheimer. Erken bunama korkunç bir şey: Vücudun yerinde ama beynin orada değil. İsmini bile bilmiyorsun. Bak yeni bir şey keşfettik: Bunun en büyük göstergelerinden biri koku. Bir insan koku hissini kaybetmeye başladığı zaman orada alzheimer ve benzeri hastalıklar tehlikesi var demek. Bu belirtileri aldığımız zaman ne oluyor? Yapabileceğimiz tedaviler de fazlalaşıyor.
◊ Ne gibi mesela?
- Yeni bir hap var mesela. Daha bu sene çıktı. Beyinde bizim ‘kalın maddeler’ dediğimiz şeyleri azaltıyor. O maddeleri azaltınca beynin çalışması da ilerlemeye başlıyor hastalarda.
◊ Ben geri adım attırılamayan bir hastalık diye biliyordum.
- Ben ümitliyim. İnşallah bu tedaviler daha da ilerleyecek. Ama işte erken teşhis önemli. Hastalık bize ne kadar ilerlemiş gelirse, tedavi o kadar zorlaşıyor.
Haftada ikiye çıkar ömrün üç yıl uzasın
◊ Güzel şeyler de konuşalım. İnsanoğlu doyumsuz... Sadece uzun yaşasın istemiyor, hem ömrü uzasın hem de gençliklerindeki keyifler sürsün istiyor.
- Tabii...
◊ Mesela seks. İnsan ömrü uzarken nasıl ve ne zamana kadar seks?
- 70 yaşında bulunan arkadaşların seks yapma oranı yüzde 50’nin üzerinde.
◊ Şu anda!
- ‘Genç’ demek, eşittir ‘seks yapmak mümkün’ demek. 70’indeki insanların keyifleri 45’indekiler gibiyse, bu iyi bir şey. Ben bunları gittikçe daha çok görüyorum...
◊ Allah allah... Nerede?
- Harvard Üniversitesi’nde. Yeni bir araştırma bitirdiler. Spor yapan insanların seks hayatları çok daha iyi. Aslında mantıklı çünkü seks de sporun bir şekli. Tam tersi seks yapmayan insanların ömürleri biraz daha kısa. Ortalama haftada bir. İkiye çıkarabilirsen, ömrün üç yıl uzuyor. Kadınlarda seks miktarı değil de kalitesi daha mühim.
◊ Ne mühim?
- Kalitesi, orgazm yani.
◊ Türkiye’de biliyorsunuz, 40’ından sonrasına teneşir reva görülür. Peki sizce ileri yaşta seks, 70, 80, 90’larında utanılacak bir şey mi?
- Hayır, tam tersine çok sağlıklı bir şey. Hissi güzel ama asıl önemlisi insan insana irtibatın var demek. Ayrı zamanda sportif. Otomobilin bütün aksamının çalışması gerekir ya, aynı şekilde bütün vücudun çalışması gerekiyor. Bunun içinde seks var, yürümek var, yüzmek var, beyin egzersizleri var...
◊ Sağlıklı kadın ve erkekte seks yaşları farklılaşıyor mu?
- Yok. Hanımlar sorunlarını kremlerle, erkeklerse gevşeyen atardamarları haplarla çözebilir. Ama haptan önce beslenme önemli.
50-60 yıl süren evlilikler yaşlılıkta cinselliği artırıyor
◊ Gençlikteki seksüel faaliyet ileri yaşı nasıl etkiliyor?
- Çok yaparsan çok yaparsın. Antrenman gibi say sen onları.
◊ Peki bu uyarıcılarda neye dikkat edilmeli? Hangisi iyi, nesi kötü?
- Erkekler için gayet iyi çalışanlar var. Bir de hanımlar için yaptılar şimdi; yeni, pembe renk. Etkisi ancak birkaç hafta sonra belli oluyor. Ama o, erkekteki gibi değil. Beyni etkiliyor. Çünkü kadınların seks istememesinin nedeni beyindeki depresyon gibi bir şey.
◊ Artık yüz nakli bile mümkün... Bu tür yeni teknolojiler cinsel hayatımız için ileride ne vaat ediyor?
- Sorduğun oysa, organ nakli zaten yapıldı. Daha çok mayına basan askerlerde kullanılıyor. Biz bunu şovumuzda da gösterdik. Ama sıkıntı o değil, oraya giden kan miktarının yeterli olması lazım. Vücuttaki kan akımı zayıf olan insanların sayısı çok yüksek. Asıl bunun tedavisine başlanması lazım.
◊ Ömür uzuyor. Evlilikler de. 50 yıl, 60, 70 yıl süren evlilikler bizi nasıl etkiliyor?
- Dışarıdan insan eşinden sıkılır, bıkar gibi duruyor değil mi?
◊ Evet.
- Aslında doğru değil. Yapılan araştırmalar tersini gösteriyor. Mesela sen yaşlı bir insan ol. Dışarıda kendine seks arıyorsan, o yaşında kendine partner bulman uzun zaman alıyor. Onun için yaş almış bekârlar arasında seks oranı daha düşük.
◊ İleri yaşta fantezi? Hayal gücü?
- Anladım mastürbasyonu soruyorsun. Mastürbasyon zaten sağlıklı bir şey. Ne kadar sağlıklı olduğunu ölçmek, istatistiklendirmek biraz zor çünkü insanlar bu konuda açık açık konuşmuyorlar.
Kimin yatağı daha mutlu?
◊ Kimlerin cinsel olarak daha kuvvetli olduğuna dair bulgular var mı? Sarışınlar, esmerler, uzun boylular, kısalar...
- Fark etmiyor. İnsanların ağrı eşikleri değişiyor. Mesela kızıl saçlı insanlar diğerlerine göre daha fazla ağrı hissediyor ama bunun seksle alakası yok.
◊ Peki kimin çocuğu... Yani hangi anne ya da babanın ileride çocuğu da cinsel açıdan daha mutlu olur?
- Soruyu doğru anladıysam cevap, genç olanların. Sadece bu değil, ileri yaş ebeveynlikte doğum öncesi ölümler, otizm gibi riskler de artıyor. Sadece ileri yaş kadın hamileliğinden bahsetmiyorum. Anne genç, baba yaşlıysa da bebekte her türlü sağlık riski artıyor.
Erken kalkıp spor yapmak mı, uykunu almak mı: UYU!
Uyku çok ilginç bir konu. Uzun yaşamak için büyüme hormonuna ihtiyacımız var. Bunun için de uyku lazım. Ama insanların yüzde 75’i gerektiği kadar, yani günde yedi saat, uyumuyorlar. Bu her iki cins için de geçerli. Artık uyku tedavileri başladı. Bu uyku takip eden cihazlar var ya, tam olarak niye uyumadığını, ne zaman uyandığını ölçen... Bir milyon dolarlık mal dağıtttık. Bir milyon gece uykuyu kaydediyoruz. Şunu fark ettik insanların büyük kısmı sesten, sıcaktan, soğuktan erken uyanıyor, tekrar yatıyor, tekrar tuvalete kalkıyor, tekrar yatıyor. Sonuç mu? Cinselliği kötü etkilemesinin yanı sıra, yüksek tansiyon, dört misli grip oranı, kanser ve şişmanlık.
Kadınlar kendini suçluyor ama problem erkeklerde
◊ Kadın-erkek farkı var mı cinsel çekingenlikte?
- Dünyanın her yerinde aynı. Eğer bir ilişkide seks hayatı bozuluyorsa kadınlar bundan kendilerini sorumlu tutuyor. Oysa aksayan seks hayatlarının sıkıntısı yüzde 80 erkekte.
◊ Dünyada cinsellik tedavisinde en ileri yerler nereleri?
- ABD çok ileride. Çünkü burada insanlar sorunlarını konuşabiliyor, soru sorabiliyor. Türkiye daha utangaç mesela. Ama bunda utanacak bir şey yok. Her insan bunu ister. Asıl istemememek sorun, o zaman neslimiz tükenir. Çalışmayan bir şey varsa onu sormak, öğrenmek gerek.
◊ Peki en ileri üniversiteler, akademiler nereleri?
- Onu hiç takip etmedim. Ama New York’taki meşhurları sorarsan Harry Fish var mesela.