Böbreklerin Yapısı
İnsanda, karın boşluğunun arka tarafında, bel hizasında ve omurganın iki yanında bir çift böbrek bulunur. Böbrekler 10-15 cm uzunluğunda ve 120-200 gram ağırlığındadır.
Böbreklerden alınan boyuna bir kesit incelendiğinde 3 kısımdan oluştuğu görülür. Bunlar dıştan içe doğru,
- Kabuk (Korteks)
- Öz (Medulla)
- Havuzcuk (Pelvis)
adını alır.
Kabul katmanı kırmızımsı kahverengi renkte görülür. Öz katmanı daha koyudur ve kabuktan havuzcuğa doğru uzanan kanalları içerir. İdrar toplama kanalı adı verilen bu kanalların bir araya gelerek oluşturduğu üçgen şeklindeki yapıların her birine Malpighi piramitleri adı verilir. Her böbrekte yaklaşık olarak 12 ya da 14 piramit bulunur. Bu piramitler böbreğin havuzcuk kısmına açılırlar. Böbreğin en iç kısmında bulunan boşluk şeklindeki yapı olan havuzcuk bölgesinden bir tane kanal çıkar. İç idrar kanalı (üreter) adı verilen bu kanal havuzcuk bölgesindeki idrarı idrar kesesine taşır.
Kararlı bir iç çevrenin (homeostasis) oluşturulmasında ve sabit tutulmasında önemli rol oynayan organlardan olan böbreklerin gerçekleştirdiği önemli birçok görevleri vardır. Böbreklerin görevlerine maddeler halinde aşağıdan ulaşabilirsiniz.
Böbreğin Görevleri
- Protein metabolizması ürünlerinin (amonyak, üre, ürik asit) vücuttan atılmasını sağlama.
- Kan pH’ının ayarlanmasına yardımcı olma.
- Fazla suyun ve tuzların atılımını sağlama.
- Mineral dengesinin korunmasını sağlama.
- Bazı ilaçların, toksinlerin ve zararlı kimyasal maddelerin vücuttan atılmasını sağlama.
- Uzun süreli açlık durumunda amino asit ve gliserol gibi karbonhidrat dışı kaynaklardan glikoz sentezleme.
- Eritropoietin adı verilen hormonu salgılayarak alyuvar yapımını düzenleme. (Eritropoitein hormonu kemik iliğinde alyuvar üretimini uyarır. Bu hormonun %90’ı böbreklerde %10’u karaciğerde üretilir.)
Böbreğin yapısı ve böbreklerin görevleri hakkındaki bilgileri paylaştık. Tüm derslerde başarılar dileriz…
Bu Yazıya Tepkin Ne Oldu ?