Multipl Myelom nedir?
Multipl miyelom plazma hücrelerinin kanseridir. Halk arasında ilik kanseri olarakta bilinir. Multipl Miyelom, tüm kanserlerin %1’ini ve kan kanserlerinin (hematolojik malignite) %10’unu oluşturur. Sıklıkla 60 yaş üzeri kişileri etkiler ve erkeklerde daha sık görülür. Literatürde genetik yatkınlık, karyotip anomalileri, ailevi sebepler, iyonize radyasyon, kronik hastalıklar, kronik antijenik uyarım, otoimmün hastalıklar, virüsler, sitokinler, kimyasal ajanlara maruziyet ve mesleksel durumlar gibi çok sayıda faktörle myelomanın ilişkisi kurulmaya çalışılmıştır.
Multipl miyelomun semptomları nelerdir?
Multipl Miyelom genel olarak ileri bir evreye gelene kadar belirti vermeyebilir. Bu nedenle erken teşhis etmek zordur. Sıklıkla kemiklerin etkilenmesi, kan değerlerinin düşmesi, böbrek yetmezliği gelişmesi, bağışıklık sisteminin zayıflaması ve kan kalsiyum değerlerinin yükselmesi sonucu ortaya çıkan şikayetler ile başvururlar. Multipl miyelomun en sık görülen belirtileri aşağıdakileri içermektedir;
Bazen multipl miyelom semptomları tıbbi bir acil durum olabilir. Örneğin, multipl miyelom hücrelerinin veya kırık kemik parçalarının bir kişinin omuriliğine bastırması acil bir durumdur. Şiddetli sırt ağrısı, bacaklarda güçsüzlük, uyuşma veya karıncalanma, idrar ve/veya gaita kaçırma gibi şikayetlerin gelişmesi omurilik basısını düşündürür.
Multipl miyelom için bir test var mı?
Evet. Doktorunuz multipl miyelom’dan şüphelendiği zaman kan, idrar testleri ve kemik iliği biyopsisi yaparak tanınızı kolayca koyabilir. Testler şunları içerebilir:
Multipl miyelom nasıl tedavi edilir?
Bekle ve Gör- Bazı hastalar multipl miyeloma yakalanmadan önce smoldering miyelom denen bir duruma sahiptir. Bu kişilerin herhangi bir semptomu yoktur ve hemen tedavi görmeyebilirler. Ama düzenli olarak bir doktor tarafından kontrol edilmelidirler. Semptom göstermeye başladıklarında tedavi başlanır.
Kemoterapi- Genellikle immünomodülatörler ve proteazom inhibitörleri gibi hedefe yönelik tedaviler ve bunlara steroid eklemesi ile tedavi edilmektedir. Bu tedaviler alırken çoğunlukla hastaneye yatmaya gerek kalmamaktadır fakat her ilacın kendine has yan etkileri olabilmektedir. Bu konuda doktorunuz sizi bilgilendirecektir. Bazı yan etkiler olmasın diye doktorunuz bazı koruyucu ilaçlar verecektir. Örneğin lenalidomide adlı ilacı kullanırken damarlarınızda pıhtı oluşmaması için kan sulandırıcı ilaçlar başlanır.
Kök hücre nakli- Kendinden (otolog) kök hücre nakli, 3-4 kür kemoterapi sonrası iyileşen, nakle uygun olan tüm hastalara önerilmektedir. Başkasından (allojenik) kök hücre nakli multipl myelom’da daha az yapılmaktadır daha çok genç ve yüksek riskli hastalara uygulanmaktadır.
Tedaviden sonra ne olur?
Tedaviden sonra, kanserin geri gelip gelmediğini görmek için sık sık kontrol edilir. Tedavi genellikle hastalığı tamamen ortadan kaldırmaz. Hastalık iyileşme ve tekrarlama peryodlarını izler. Son dönemlerde hastalığın tekrarlamasını önlemek için kök hücre naklinden sonra idame tedavileri önerilmektedir.
Multipl miyelom tekrarlarsa ne olur?
Multipl miyelom tekrarlarsa, doktorunuz farklı bir tedavi denemenizi önerebilir.