Kültür ve gelenek terimleri çok benzer anlamlara sahiptir ve aynı şeyi ifade ettiğine inanmak kolaydır. Genellikle birbirlerinin yerine kullanılan genelleştirilmiş terimlerdir. Bununla birlikte, aralarında açık farklar vardır.
Kültür ile Gelenek Arasındaki Fark
İki terim arasındaki ilk önemli fark, her birinin anlattığı gerçekler dizisidir. Gelenek bir inanç veya davranışı tarif eder. Daha derin bir tanımlama onu “belirli bir kültürün sanatsal mirasının biçimleri” olarak tanımlar; ulusal marşlar ve ulusal bayramlar gibi toplumlar ve hükümetler tarafından kurulan inançlar veya gelenekler; tarihi, gelenekleri, kültürü ve bir dereceye kadar öğretileri paylaşan dini mezhepler ve kilise organları tarafından sürdürülür.” Aileler nesiller boyunca gelenekleri de sürdürebilirler.
Kültür, diğer taraftan, inanç ve davranışlarla sınırlı olmayan, ancak dahil edilmiş bir terimdir. Aynı zamanda bilgi, sanat, ahlak, hukuk, gelenekler ve insanın toplum üyesi olarak edindiği diğer yetenek ve alışkanlıkları içerir. Daha çağdaş bir tanım “Kültür, ortaklaşa tutulan bir hayatın sosyal anlamının devamlılıklarını ve süreksizliklerini zamanla ifade eden uygulamaları, söylemleri ve materyal ifadeleri vurgulayan bir sosyal alan olarak tanımlanır.” Gördüğünüz gibi, kültür daha geniş bir terim olarak gelenek ve diğer şeyleri kapsıyor. Basitçe söylemek gerekirse, gelenekler kültürlerin bir parçasıdır.
2. Nasıl öğrenilir ve uygulanırlar
Kültür ve gelenek hakkında bilgi her toplumun yeni üyeleri tarafından, genellikle çocuk olduklarında öğrenilir. Gelenek durumunda, bu bilgi nesilden nesile aktarılır ve binlerce yıl potansiyel olarak devam edebilir. Gelenekler, tarihi kültüre ait parçalar da dahil olmak üzere geçmişe bağlantılar olarak düşünülebilir. Gelenekler hikaye anlatımı veya uygulama yoluyla sözlü olarak öğrenilebilir. Genellikle bir birey veya küçük bir grup tarafından başlatılır ve daha yaygın hale gelirler. Bazı ailelerin klanlarına özgü gelenekleri olduğu halde bu durum her zaman geçerli değildir. Gelenekler bazen pratik değildir; ancak tarihle olan bağlarının değeri nedeniyle değişmezler. Bunun güzel bir örneği İngiltere’deki avukatlar tarafından giyilen cübbeler olacaktır. Bu pratik hayatta kullanılmaz, ancak mahkemenin bir geleneği olduğu için modern çağlarda bile yapılmaktadır.
Kültür, içine batırarak öğrenilen bir yaşam biçimidir. Genellikle insan olma vasfının tanımlayıcı bir yönü olarak düşünülür. Sosyal öğrenme yoluyla iletilen geniş bir fenomeni tanımlar. Aynı zamanda, belirli insan gruplarında sosyal etkileşim ve varoluş yoluyla öğretilen ve öğrenilen karmaşık davranışlar veya uygulamalar ağı ve birikmiş bilgi ağlarına atıfta bulunur. Kültür, bir ulusun kültürü gibi çok geniş bir anlamda veya bireysel bir okulun veya işletmenin kültürü gibi çok dar anlamda kullanılabilir. Kültür, alt kültürlere veya ortak bir özelliği paylaşan ancak daha büyük kültüre ait küçük gruplara ayrılabilir.
3. Değişim kabiliyeti
Kültür ve gelenek aynı zamanda değişim kabiliyetlerinde de farklıdır. Gelenekler genellikle birçok nesilde aynı kalır. Minik farklılıklar olabilir, ancak geleneğin özü tipik olarak değişmez. Gelişebilirler, ancak genelde çok yavaş bir hızda bunu yaparlar.
Öte yandan kültür, temelde bir gruptaki nüansların bir anında, küçük ya da büyük zamanın bir anlık görüntüsüdür. Buna kültürün her yönü de dahildir. Cambridge İngilizce Sözlüğü, kültürü “belirli bir zamanda insanların belli bir grubunun yaşam tarzı, özellikle genel gelenek ve inançlar” olarak tanımlar. Bu özellikten dolayı, çok akıcı ve dinamiktir. Kültürler genellikle zamanla çok fazla değişime uğrarlar, bazıları çabucak, diğerleri yavaş yavaş olur. Yenilik, büyüme, modernleşme, sanayi, bilim ve devrim gibi şeyler de dahil olmak üzere kültürel değişime neden olabilecek 29 farklı, tespit yolu vardır. Şu anda insanlığın, tüm kültürlerin her zamankinden daha hızlı evrim geçirdiği ve değiştiği küresel bir hızlanma kültürü değişim sürecinde olduğuna inanılıyor. Uluslararası ticaret ve ticaretin yaygınlaşması, kitle iletişim araçları ve son on yılda yaşanan geniş nüfus artışı da buna katkıda bulunan çeşitli etkenler olmuştur. Şu anda, kültürlerin yok oluşla karşı karşıya olan unsurlarını korumak için birçok çaba vardır.
4. Kelime kökeni
Gelenek kelimesi Latin kökenlidir. İletim veya emniyet amacıyla birşeyler verilen tüccarlardan (trader) türetilmiştir. Başlangıçta, transferleri ve mirasları açıklamak için yasal bir terim olarak kullanılmıştır. Kelimenin modern tanımı Aydınlanma döneminde ortaya çıkmış ve gelenek fikri gelişim bağlamına konan ve moderniteyi yan yana koyduğu son iki yüzyıl boyunca gelişmiştir.
Kültür kelimesi, ruhun ekimi veya “cultura animi” yazarı Cicero’ya dayanan Roma köklerine sahipti. O zamanlar, felsefi bir ruhun gelişimine atıfta bulunmak tarımsal bir metafordu. 17. yüzyılda, Alman filozof Samuel Pufendorf, metaforu modern bir bağlamda kullandı; “insanın özgün barbarlığını üstesinden gelmek için tüm yollarını ve yapay yoluyla tamamen insanlaştığını” belirtti. 20. yüzyılda başka bir filozof Edward Casey tarafından Latince “colere” nin türevleri olarak tanımlanan ve kültürel ya da kültür sahibi olmak, “bir mekanı yetiştirmek için yeterince yaşamak-bunun sorumlusu olmak, ona cevap vermek” şeklinde tanımlandı.