Fırtına nedir? Fırtına nasıl tanımlanır hangi olayları fırtına ve kasırga sınıfına sokulur? Bir fırtına nasıl başlar ve nasıl büyür ve ilerler?
Fırtına şiddetli bir rüzgar ve bunun denizde, çöllerde meydana getirdiği dalgalanmadır. Meteorologlar ancak hızı saatte 110 km. yi geçen rüzgara “fırtına” derler. Halbuki bizim çok defa “fırtına” diye adlandırdığımız rüzgarların hızı bundan çok azdır. Örneğin bir kar fırtınası çok az bir rüzgarla da meydana gelebilir. Fırtınanın kum fırtınası, kar fırtınası, kiklon, kasırga, magnetik fırtına gibi birçok çeşidi vardır.
Genel olarak, fırtına sözü ile, daha çok, yağışlı, şimşekli olan şiddetli rüzgârlar kastedilir. Başka fırtınalar gibi bu fırtınanın da başlangıcı ısınan havanın yükselmesi, yerine soğuk havanın hücumudur. Sıcak hava, daha çok, kayalık, çıplak yerlerden yükselir. Yükselen sıcak havanın beraberinde taşıdığı su buharı soğuk tabakalara çıkınca yoğunlaşır. Rüzgârlar yağmur bulutlarını önlerine katıp sürüklerler. Bunlar gene de yağmur olup yere dökülecek kadar soğumamışlardır. İşte bu sırada yukarıdan aşağı doğru meydana gelen bir hava akımı fırtına bulutlarındaki su buharlarının yoğunlaşarak yağmasına yol açar. Daha çok ilkbaharda olan bu çeşit fırtınalar ancak 15-20 km2‘lik bir alanı kaplar, rüzgârla beraber yer değiştirir. Bu fırtınalar sırasında şimşekler çakar, yıldırımlar düşer.
Fırtınalar hiç yağışsız da olabilir. Bu gibi fırtınalar daha çok denizlerde tehlikelidir.
Fırtına Nasıl Başlar ?
Bir kasırgadan önce havada hiç alışılmamış bir durgunluk vardır. Sonra hafif bir rüzgar esmeye başlar, birdenbire şiddetlenir. Ardından yağmur gelir, şimşekler çakar. Kasırga son derece büyük ve yuvarlağa yakın koni biçimindedir. Bu koninin ortası daima açık olur, burada hava sakindir. Buna “kasırganın gözü” denir.
Bir kasırganın başladığı andaki genişliği 150-450 km. arasında değişir. İlerledikçe daha da büyür, hızı artar. Zamanla kasırganın ilerleme hızı saatte 160 km. yi bulur. Kasırgalar, genel olarak, deniz yüzeyinden 3,5 – 8 km. yüksekten yol alırlar. Bazı kasırgalar daha yükseklerden gider ki bunlar uçaklar için çok tehlikelidir. Zaten bir kasırganın en şiddetli hali deniz yüzünde bulunduğu sıradadır. Karaya dokununca dağ vs. gibi engeller yüzünden zayıflar ve ölür.
Fırtına Kelimesiyle Gerçek, Mecaz ve Yan Anlamların Kullanıldığı Cümleler
- Denizde çıkan fırtına sebebi ile balıkçıların eşlerini telaşlı bir bekleyiş aldı.
- Meteoroloji Ege Denizi için fırtına uyarısı yaptı.
- Dün gece yarısından sonra fırtına başladı. Rüzgarın sesinden uyuyamadık.
- Fırtınalı geceler içime hep sıkıntı verir, psikolojimi etkiler.
- Bu davranışları bana fırtına öncesi sessizlik gibi geldi.
- Fırtınalı geçen geceden sonra Robinson Crusoe kendini bir adada sahilde buldu.
- O fırtınada nasıl sağ kalmayı başardı aklım almıyor.
- Fırtınanın kopmasına yaklaşık iki saat kaldı.
- Fırtınalı havalarda denize açılmaya çalışan balıkçıları Sahil Güvenlik durdurdu.
- Karadeniz Fırtınası Trabzonspor’da başkanlık değişimi yine kavgalı bir şekilde gerçekleşti.
- Sezona fırtına gibi başlayan Alanyaspor üstü üste aldığı mağlubiyetlerle zirve yarışından uzaklaştı.