Farenjit nedir? Tedavisi nasıl yapılır?
Farenjit, yutak iltihaplanmasına verilen isimdir. Farenjitin belirtileri nelerdir? Kaç türü vardır? Farenjit olan kişilerin dikkat etmesi gerekenler nelerdir?
Farenjit, burun ve ağız boşluğunun arka duvarındaki yutağın iltihaplanmasına yani yutak iltihabına verilen isimdir.
Hemen herkes hayatı boyunca birden daha fazla defa farenjit geçirir. Özellikle 4-7 yaş arası çocuklarda sıklıkla görülür.
Farenjit genel olarak ikiye ayrılır. Farenjit yeni oluşmuş ve şiddetli şikayetler yapıyorsa buna “akut farenjit” denilir. Uzun süreden beri var olan ve hastada çok şiddetli olmayan şikayetler yaratan türüne ise “kronik farenjit” ya da “müzmin farenjit” adı verilir.
Akut farenjitin en temel göstergesi boğaz ağrısıdır. Diğer belirtileri, yüksek ateş, yutkunma zorluğu, geniz akıntı, boğazda kızarıklık, baş ağrısı, eklem ağrıları, halsizlik, kas ağrıları, ses kısılması, öksürük ve lenf bezlerinin şişmesi, kulak ağrısıdır. Akut farenjit tedavi edilmezse, kronikleşebilir.
Kronik farenjitte belirtiler daha az şiddetle görülür. Genellikle ateş, halsizlik ve kırgınlık gibi rahatsızlar hissedilmez. Boğaz ile ilgili şikayetler de daha hafiftir. Kronik farenjitin temel belirtisi, boğazda kuruluk hissi, gıcık, yanma, kuruluk, yabancı cisim hissi, takılma, hafif yutkunma zorluğudur.
Kronik farenjitte, gıcık şeklinde öksürük de olur. Sürekli boğazı temizleme isteği görülür. Bu da boğazı tahriş eder.
Neden farenjit oluruz?
Akut farenjit genellikle üst solunum yolu enfeksiyonlarının bir parçası olarak görülür ve sebebi çoğunlukla virüslerdir. Soğuk algınlığı ya da grip gibi hastalıklara neden olan virüsler akut farenjite de neden olabilir.
Kuru ve tozlu hava, hava kirliliği, sigara, alkol, geniz akıntısı, çok sıcak ve soğuk içecek ve yiyecekler, kronik farenjit nedeni olabilir.
Reflü sonrası boğazdaki tahriş, nezle ve burun tıkanıklığı da kronik farenjit nedenidir. Farenjite neden olan bir diğer etken de polenler ve havadaki diğer alerjenlerdir.
Farenjit tedavisi nasıl yapılır?
Çoğu farenjit vakası, tedavi gerekmeksizin kendiliğinden geçer.
Virüsün neden olduğu akut farenjitte antibiyotik kullanımı gerekli değildir. Boğazdaki ağrının nedeni bakteriyel enfeksiyon ise antibiyotik kullanılır. Boğazdaki akıntıyı azaltmak için burun spreyleri, öksürük şurupları, ağız gargaraları tercih edilebilir.
Kronikleşmiş farenjitin tedavisi için doktor tedavisi zaruridir. En çok dikkat edilmesi gereken nokta, sigara kullanılmasa bile sigara içilen ortamlardan uzak durmaktır.
Farenjit tedavisinde dikkat edilmesi gereken noktalar şunlardır:
- Farenjit olan kişinin bol bol dinlenmesi gerekir.
- Tozlu ortamlardan, kirli havalı yerlerden uzak durulmalıdır. Havasız kapalı ortamlar sıkça havalandırılmalıdır.
- Çok sıcak ve çok soğuk yiyecekler tüketilmemelidir.
- Boğazı ve genzi temizlemekten ve dolayısıyla tahrişten mümkün olduğunca kaçınmak gerekir.
- Boğaz kuruluğunu önlemek için bol bol ılık su içilmelidir.
- Asitli, baharatlı ve aşırı acı yiyeceklerden uzak durmak gereklidir.