İLKYARDIM
İlkyardımın Tanımı
Aniden hastalanan veya kazaya uğrayan kişilere doktora ulaşıncaya kadar, o andaki durumun daha kötüye gitmesini önlemek için mevcut malzemelerle yapılan yardıma ilkyardım denir.
İlkyardımı yapan kimse ne kadar bilgili olursa olsun doktorun yerini tutamaz. Bu unutulmamalıdır.
İlkyardımın Önemi
Yaşamı boyunca insan, ilkyardımı gerektiren durumlarla her zaman karşılaşabilir. Zamanında yapılacak basit ve teknik bir ilkyardımla hasta veya yaralının hayatı kurtarılabilir.
Kaza ve ani hastalıklarda, hasta ya da yaralının doktora veya hastaneye sağ olarak götürülebilmesi bilgili bir ilkyardımın anında yapılmış olmasına bağlıdır.
İLKYARDIMDA TEMEL İLKELER
Teşhis:
Teşhis için önce hastanın veya yaralının hikayesi öğrenilir. Sonra belirtiler ve bulgular saptanır.
Tedavi:
Temel ilkyardım kuralları hatırlanarak yaralı ya da hasta için en uygun ilkyardım, zamanında ve zarar vermeden uygulanır.
Taşıma:
Teşhis ve tedavi yapıldıktan sonra gerekli bakım ve muayenesinin yapılacağı sağlık kurumuna uygun koşullar içinde taşınır.
İlkyardımın Temel Kuralları
-
Hasta veya kazazedenin emniyetin sağlayın
-
Yatırıp dinlendirin.
-
Kaza yerini işaretleyin
-
Paniği önleyin, kalabalığı dağıtın
-
Temiz hava sağlayın, hastayı sıcak tutun, sıkı giysilerini gevşetin
-
Hasta ve kazazedeyi iyice muayene edin
-
Müdahaleyi süratle, sakin ve gerektiği kadar yapın.
-
Kanamayı durdurun
-
Düzenli solunum sağlayın
-
Şoku önleyin
-
Şuursuz olanlara yiyecek ve içecek vermeyin
-
Gerekiyorsa tıbbi tedavi için doktor sağlayın
-
Bilmediğiniz durum varsa, ısrar etmeyin.
Yanıklar ve Haşlanmalar
Ateş, sıcak bir cisim, elektrik, radyasyon, asit ve bazla oluşan doku harabiyetine yanık; sıcak su, buhar vs. sebeple oluşan doku harabiyetine ise haşlanma denir.
Vücut dokularının yanma derecelerine göre yanıklar üç gruba ayrılır.
Birinci Derece Yanık: Bunun en güzel örneği güneş yanıkları olup deri yüzeyi kızarmış hafif şiş duyarlı ve basmakla ağrılıdır.
İkinci Derece Yanık: Yukarda belirtilenlere ek olarak deri üzerinde içi su dolu kabarcıklar olur. 5 cm’den daha büyük böyle bir yanığı olan kişiye kesinlikle hastaneye gönderiniz.
Üçüncü Derece Yanık: Derinin bütün kalınlığını içine aldığı gibi bazen daha derinlere, kemiğe kadar yanık olabilir. Böyle yanığı olanlar hemen hastaneye gönderilmelidir.
Yanıklarla haşlanmalar; şoka, enfeksiyona, solunum zorluğuna ve yanık hastalıklarına sebep olur.
Yanık ve Haşlanmalarda İlkyardım
Küçük bir yeriniz yanmışsa şekilde olduğu gibi içinde küçük buz parçaları bulunan su dolu bir kovaya sokunuz ya da musluk suyu altına 10 dakika tutunuz.
-
Yanık ve haşlanmış kısımlara elinizi sürmeyiniz, mıncıklamayınız.
-
Yanık veya haşlanmış yüzeye temiz bir bez veya pansuman koyunuz.
-
Şoku önleyici tedbirleri alınız.
-
Şuuru yerinde ise bol tuzlu su içiriniz.
-
Yanık kol ya da bacakta ise kalp seviyesinden yukarıya kaldırınız.
-
Yanıklı hastayı sakin, ılık bir yerde dinlendiriniz.
-
Yanık giysileri çıkarmayınız.
-
Yanık üzerine yoğurt, salça, diş macunu sürmeyiniz.
-
Yanık bölgesinde bilezik, künye, yüzük varsa keserek çıkarınız.
-
Asit yanıklarında, giysilerini çıkarınız, bol su ile yıkayınız, alkali solüsyon sürünüz.(Karbonatlı, hamur sodalı su)
ZAMANINDA YAPACAĞINIZ BASİT VE ETKİLİ BİR İLKYARDIMLA
HASTA YA DA YARALININ
HAYATINI KURTARABİLİRSİNİZ.