dünya üzerinde eşcinsel evliliklere yasal olarak izin veren ilk ülke hollanda. bugün hollanda’yı örnek alan ülkelerin yanı sıra, ‘medeni birliktelik’ adı altında eşcinsel çiftlere, evli çiftler ile aşağı yukarı aynı yasal hakları tanıyan ülkeler de mevcut.
danimarka 1989 yılında medeni birliktelikleri yasallaştıran ilk ülke oldu. onu almanya (2001), finlandiya (2002), yeni zelanda (2004), çek cumhuriyeti (2006), isviçre (2007) ve 2011 yılında uruguay, kolombiya ve irlanda takip etti.
avustralya’da ise federal hükümet seviyesinde olmasa da beş eyalet medeni birliktelikleri tanıyor.
hemcinslerin evlenmesinin yasal olduğu ülkeler:
hollanda: bu konuda öncü olan hollanda’da eşcinsel evlilikler 1 nisan 2001'de yasallaştı. yasaya göre eşcinsel çiftler, heteroseksüel çiftler ile aynı haklara sahip oluyor. buna evlat edinmek de dahil.
belçika: ülkede eşcinsel çiftler, heteroseksüel çiftler ile neredeyse tamamen aynı haklara sahip. eşcinsel evliliğin 2003 yılında yasallaştığı belçika’da eşcinsel çiftler 2006 yılından beri evlat edinebiliyor.
ispanya: 2005 yılında eşcinsel evliliklere izin vermeye başlayan ispanya, avrupa birliği’nde hemcinsler arası evliliğin yasallaştığı üçüncü ülke oldu. ispanya’da eşcinsel çiftler evli olsun ya da olmasın evlat edinebiliyor.
kanada: 2005 yılının temmuz ayından itibaren ulusal hukuka giren ve ülke çapında yasallaşan eşcinsel evlilikler, bu dönemden önce bölgesel olarak bazı eyaletlerde meşruydu.
güney afrika: eşcinsel evliliklere izin veren ilk afrika ülkesi olan güney afrika’da, hem cinsler arası evlilik ve evlat edinme hakkı kasım 2006’da yasallaştı.
norveç: ülkede 2009 yılında kabul edilen yasa, eşcinsel çiftlere evlenmenin ve evlat edinmenin önünü açtı. ancak eşcinsel çiftler son 20 yıldır evli olmayan heteroseksüel çiftler gibi, ‘medeni birliktelik’ adı altında evli çiftlerin sahip olduğu birçok yasal hakkı sahipti.
isveç: 1995 yılından bu yana yine ‘medeni birliktelik’ adı altında birtakım yasal haklara sahip olan eşcinsel çiftler, 2009 yılının mayıs ayında sivil ya da dini tören ile evlenme hakkı kazandı. isveç’te eşcinsel çiftler 2003 yılında beri evlat edinebiliyor.
portekiz: 2010 yılında eşcinsel evliliğin yasallaştığı ülkede çiftlere evlat edinme hakkı tanıyan yasa tasarısı da mayıs 2013'te parlamentodan geçti.
izlanda: 2006 yılında kabul edilen yasa ile izlanda’da en az beş yıldır birlikte yaşayan eşcinsel çiftler, evlenmeksizin evlat edinebiliyor. haziran 2010’da ise ülkenin eşcinsel başbakanı johanna sigurdardottir, eşcinsel evliliklerin yasallaşmasının ardından uzun süredir birlikte olduğu partneri ile evlendi.
fransa: nisan 2013’te eşcinsel evliliklere ve eşcinsel çiftlerin evlat edinmesine izin veren tasarı meclis genel kurulu’nda onaylandıktan sonra cumhurbaşkanının da imzası ile yasallaştı. ülkede 1999 yılından bu yana eşcinsel çiftler ‘medeni birliktelik’ haklarından faydalanabiliyordu.
arjantin: 14 temmuz 2010’da meclisten geçen yasanın ardından arjantin, eşcinsel çiftlerin evlenip evlat edinme hakkına sahip olduğu ilk güney amerika ülkesi unvanını kazandı.
abd: başkent washington’ın yanı sıra dokuz eyalette eşcinsel çiftler yasal olarak evlenebiliyor.
ingiltere: 5 şubat 2013'te parlamentodan geçen tasarı yasalaştığı takdirde eşcinsel çiftlere 2014 yılında evlilik hakkı tanınacak. ingiltere’de eşcinsel çiftler 2005 yılında beri yasal olarak evlat edinebiliyor.
uruguay: parlamento, eşcinsel çiftlerin evlenmesine ve evlat edinmesine olanak tanıyan yasa tasarısını mart 2013'de onayladı.
kaynak: afp