Makaleler
Doğum Sonrası Depresyonu ve Lohusalık
Yayın tarihi: 2 Mart 2015
Bebeğinizi doğurduktan sonraki hafta, genellikle de 3. Günde, kendinizi biraz üzgün ve rahatsız hissedebilirsiniz. Bu durum doğum sonrası lohusalık döneminde görülen lohusa depresyonu (post partum sendrom) olarak bilinir. Her sağlıklı hamile kadın bu dönemi geçirebilir.
Lohusalık yeni anne olmuş bir kadının doğum sonrası yaşadığı yaklaşık 6 haftalık bir süreci tanımlar. Doğum sonrası depresyonu her 10 annenin 8’inde görülen oldukça yaygın bir durumdur. Lohusalık zamanı doğumdan sonraki hafta annelerin ruh hallerinde bazı değişikliklere yol açar. Gebelik dönemini saymazsak sadece doğum sırasında vücudunuzun geçtiği safhaları düşünürseniz, vücudunuzun hem fiziksel hem de mental olarak hamilelik öncesi dönemine dönmek istediğini fark edeceksiniz. Anne sütü vermeye başlamanızla birlikte lohusalık döneminde hamilelik hormonları vücudunuzu terk etmeye başlar ve ruh halinizdeki değişiklikleri de hissedersiniz. Bu depresif durum sizi uzun süre etkilemez ve bir kaç gün içerisinde hatta bazen bir kaç saatte geçerler. Emzirmeyi sürdüren anneler, bebeğini emzirdikten sonra salgıladıkları mutluluk hormonu, oksitosin, sayesinde doğum sonrası depresyon riskini azaltırlar.
Eğer eşiniz, akrabanız veya arkadaşınız doğum sonrası (lohusalık) depresyonu yaşıyorsa ona nasıl yardımcı olabileceğiniz hakkında bir kaç öneriyi aşağıda bulabilirsiniz:
- Çok büyük bir işin altından kalktığına onu ikna edin.
- Yıkanmış çamaşırları asmak, yemek pişirmek gibi ev işlerinde en azından lohusalık dönemi boyunca ona yardım edin.
- Eğer ihtiyacı olduğunu düşünüyorsanız ona sarılın.
- Bırakın ağlasın, bu süre boyunca onu dinleyin ve yanında olduğunuzu hissettirin.
Ruh haliniz doğumdan bir ay sonra bile düzelmediyse doğum sonrası depresyonunuzla ilgili olarak sağlık danışmanınıza gidin ve onunla konuşun. Doğum sonrası depresyon, doğumdan 6 hafta sonra gelişen bir depresyon türüdür. Fakat lohusalık dönemindeki birçok kadın bu depresyona sahip olduğunun farkına varmaz. Bu yüzden anne kendini iyi hissetmediği halde yardım alması gerektiğini fark edemez. Bu nedenle lohusalık döneminde yaşayacağınız böyle bir ruh haline karşılık eşinizi ve yakın çevrenizi bu konuda bilgilendirebilirsiniz. Doğum sonrası depresyon insanların düşündüğünden daha yaygındır. Doğum sonrası depresyona sahip pek çok anne, bunun kendilerini zayıf ve kötü bir anne olarak göstereceğini düşünmesi sebebiyle, bu durumu kabul etmekten kaçınır. Doğum sonrası depresyonun belirtileri, kişisel endişelere bağlı olarak farklı şekillerde görünebilir. Ancak genel olarak lohusalık döneminde anneler bebekle ve hayatla başa çıkamayacakları hissine kapılırlar.
Doğum sonrası depresyonun temel belirtileri şöyledir:
- Sürekli üzgünlük hali
- Enerji eksikliği ve aşırı yorgunluk
- Etrafınızdaki dünyaya umutsuz bakma ve hiçbir şeyden zevk alamama
Lohusalık döneminde yaşanan doğum sonrası depresyonunun diğer belirtileri ise şunlardır:
- Uyumada zorluk (hatta bebek uyusa bile)
- Ağrılar ve acılar
- Ağlamayı durduramama
- Suçlu hissetme ve kendini suçlama
- Konsantrasyon eksikliği ve karar verme zorluğu
- Hafıza kaybı
- Panik atak
- Özgüven düşüklüğü
- Endişe ve tedirginlik
- Bebek ile bağ kurmada zorluk
- Olaylarla başa çıkamayacağını hissetme
- İntihar ve kendine zarar verme düşüncesi
- Bebeğe zarar vermekle ilgili ürkütücü düşünceler
Doğum sonrası depresyon yıpratıcı olabilir ve günden güne lohusalık döneminde en büyük ihtiyacınız olan düzenli yaşamınızı etkileyebilir. Bu nedenle erken teşhis hem tedaviyi kolaylaştıracak hem de rahat bir lohusalık geçirmenize yardımcı olacaktır. Size sunulacak tedavinin içeriğini ise yaşamış olduğunuz depresyonun derecesi belirler. Kendi kendine tedavi, konuşma tedavisi, bilişsel davranış tedavisi, antidepresan tedavisi gibi farklı tedai yöntemleri uzmanınız tarafından size önerilir. Eğer lohusalık döneminde olan eşinizin veya lohusalık dönemini atlatmış anne olan bir arkadaşınızın doğum sonrası depresyon yüzünden acı çektiğini düşünüyorsanız, onunla bu konu hakkında konuşmayı veya başka birini onunla konuşturmayı deneyin. Lohusalık döneminde yaşanan duygusal dalgalanmalarda çevre desteği, özellikle eş desteği anne için çok önem kazanır. Annenin lohusalık döneminde endişelerinden sıyrılmasında en yardımcı olacak yollardan biri kendini güvende hissetmesidir. Eşlerin, lohusalık döneminde yeni annelerin her konuda yardımcı ve destek olması onu rahatlatacaktır. Doktorunuzu ziyaret edin veya onun hissettiklerini anlayabilecek kadar yakın biriyle konuşun. Doğum sonrası depresyon geçici bir hastalıktır ama tedaviye ihtiyaç duyar ve kendi kendine üstesinden gelinebilecek bir şey değildir. Unutmayın kimse bu hastalığa sahip olduğunuz için sizi yargılamaz, çünkü bu hastalık düşündüğünüzden daha yaygın bir hastalıktır.