Bazen yiyecekleri nasıl kullandığımız ve hazırladığımızla ilgili basit bir hata, ciddi hastalıklara yol açabilir.
Salmonella gibi bazı mikroplarda, az pişmiş yiyeceklerde sadece küçük bir miktar gıda zehirlenmesine neden olmak için yeterlidir.
ABD Hastalıkları Önleme ve Kontrol Merkezi‘nin (CDC) gıda zehirlenmesinden kaçınmak için önerilerini derledik:
Et, tavuk veya hindiyi yıkamak
Çiğ et, tavuk, hindi veya yumurta yıkamak, mikropları lavabonuza, tezgahınıza ve mutfağınızdaki diğer yüzeylere yayabilir. Bu mikroplar salata veya meyve gibi diğer yiyeceklere bulaşabilir ve hasta edebilir.
Et, tavuk, hindiyi doğru sıcaklıkta iyice pişirmek, zaten zararlı mikropları öldürür.
Meyve ve sebzeleri yıkamadan soymak
Meyve ve sebzelerin kabuklarında mikroplar olabilir ve kabuklarını soyduğunuzda veya kestiğinizde bu mikropları kolayca içlerine aktarabilirsiniz.
Soyacak olsanız bile tüm meyve ve sebzeleri akan suyun altında yıkayın. Kavun, avokado, salatalık gibi sert meyve ve sebzeleri temizlemek için temiz bir sebze fırçası kullanın.
Meyve ve sebzelerin sabun, deterjan gibi ürünlerle yıkanması önerilmez. Meyve ve sebzelerde çamaşır suyu solüsyonları veya diğer dezenfekte edici ürünler kullanmayın.
Pişmemiş yumurta ve pişmemiş un içeren çiğ hamur yemek
Pişmemiş un ve yumurtalar E. coli, Salmonella veya diğer zararlı bakterileri içerebilir.
Un ve yumurtaları iyice pişirin. Ev yapımı mayonez, hollandaise sos ve yumurta likörü gibi çiğ veya az pişmiş yumurta içeren yiyecekleri yemekten kaçının. Oyun hamuru da dahil olmak üzere çiğ hamurları çocuklardan uzak tutun. Un, çiğ yumurta ve çiğ hamurla temas ettikten sonra ellerinizi, çalışma yüzeylerini ve kapları iyice yıkayın.
Donmuş yiyecekleri tezgahta çözdürmek veya marine etmek
Zararlı mikroplar oda sıcaklığında çok hızlı çoğalabilir.
Yiyecekleri güvenli bir şekilde buzdolabında, soğuk suda veya mikrodalgada çözebilirsiniz. Kullanılan marinasyon aracı ne olursa olsun yiyecekleri daima buzdolabında marine edin.
Elleri yıkamamak
Ellerinizdeki mikroplar yiyeceklere bulaşabilir ve yiyecekleri güvensiz hale getirebilir.
Yemek hazırlamadan önce, hazırlama sırasında, sonrasında ayrıca ellerinizi yıkayın; yemekten önce ve tuvaleti kullandıktan sonra ellerinizi doğru şekilde, sabun ve akan su ile 20 saniye boyunca yıkayın.
Et, tavuk, deniz ürünleri veya yumurtaları iyice pişirmemek
Az pişmiş gıdalar sizi hasta edebilecek mikroplara sahip olabilir.
Yiyecekleri güvenli bir iç sıcaklığa kadar pişirdiğinizden emin olmak için bir gıda termometresi kullanın.
Gıdaların güvenli sıcaklıklarının ayrıntılı bir listesini edinin. Ayrıca, hemen sıcak yemek servis etmeyecekseniz, servis yapana kadar sıcak tutun (60 derece ve üzeri).
Gıda zehirlenmesine yakalanma olasılığınız daha yüksekken riskli yiyecekler yemek
Herkes gıda zehirlenmesi yaşayabilir. Ancak bazı insanların hastalanma ve daha ciddi bir hastalığa yakalanma olasılığı daha yüksektir:
Özellikle,
- 65 yaş ve üstü yetişkinler,
- 5 yaşından küçük çocuklar,
- sağlık sorunları olan veya vücudun mikrop ve hastalıklarla savaşma kabiliyetini azaltan ilaçlar alan kişiler (zayıflamış bağışıklık sistemleri),
- ve hamilelerin
gıda zehirlenmesi geçirme olasılığı daha yüksektir ve az pişmiş veya çiğ hayvansal ürünler, çiğ veya hafif pişmiş filizler, pastörize edilmemiş (çiğ) süt ve meyve suları ve pastörize sütten yapılmayan yumuşak peynirler (queso fresk gibi) tüketmekten kaçınmalıdır.
Pişmiş eti, içinde çiğ et bulunan bir tabağa geri koymak
Çiğ etten gelen mikroplar pişmiş ete bulaşabilir.
Çiğ et ve pişmiş et için daima ayrı tabaklar kullanın. Aynı kural tavuk, hindi ve deniz ürünleri için de geçerlidir.
Hala iyi olup olmadığını görmek için yiyecekleri tatmak veya koklamak
Gıda zehirlenmesine neden olan mikropları tadamaz, koklayamaz veya göremezsiniz. Sadece küçük bir miktar tatmak, sizi çok hasta edebilir.
Yiyecekleri ne kadar süre güvenli bir şekilde saklayabileceğinizi görmek için saklama süreleri tablosunu kontrol edin. Süre dolduğunda atın.
Yiyecekleri buzdolabına koymadan önce çok uzun süre dışarıda bırakmak
Buzdolabının dışında 2 saat veya daha uzun süre bırakırsanız, bozulabilir gıdalarda (et, tavuk, hindi, deniz ürünleri, yumurta, kesilmiş meyve, pişmiş pirinç ve yemek artıkları dahil) zararlı mikroplar üreyebilir.
Çabuk bozulan gıdaları 2 saat içinde; gıda 30 derece üzerinde bir sıcaklığa maruz kalmışsa (sıcak bir arabada kalmak gibi) 1 saat içinde buzdolabına koyun.
Güveç, kırmızı biber gibi rostoları ve büyük yiyecekleri çabuk soğumaları için daha küçük kaplara bölün. Çabuk soğumaya yetecek kadar küçük miktarlarda paketlendiği sürece, ılık veya sıcak yiyecekleri buzdolabına koymakta bir sorun yoktur.