Yazan: Molly Bergen
Yeşil Gazete için çeviren: Nilüfer Ağaç
*
Nebraska, O’Neill‘de bir çiftlikte, Mike Zakrzewski hergün sığırlarına bakmak için uyanıyor ve çocukluğundan beri bildiği gibi çiftliğinde mısır ve soya fasulyesi yetiştiriyor. Dokuz çocuğun en küçüğü, 1982’de babası ile çiftçiliğe başladı. Sonuçta anne ve babasından araziyi satın alarak, karısıyla birlikte çocuklarını orada büyüttü. Ancak iklim değişikliği sebebiyle, Nebraska’nın bu köşesi, 40 yıl önce babası ile çiftçilik yaptığı aynı arazi değil artık.
“Bunu ilk önce tarımda görüyorsunuz çünkü biz her gün doğa ile çalışıyoruz.” diyor Zakrzewski. “Yetiştirme mevsimi uzadı ve bir miktar değişti. Sonbahara sarkıyor… Hava durumunda daha aşırı uçlar olması yeni normal – daha kurak kuraklıklar, daha yağışlı yağışlar, daha rüzgarlı rüzgarlar.”
Dünya genelinde birçok toplulukta olduğu gibi, hava durumundaki aşırılıklar, çiftçilerin geçinme imkanlarını bozuyor. İyi haber, Zakrzewski ve birçok komşusunun artık yeni bir gelir kaynağı var: Ufuktaki rüzgar türbinleri.
Grande Prairie rüzgar çiftliği
Midwest Wind Energy (Orta batı Rüzgar Enerjisi) adında bir firmanın temsilcileri 2008’de, kentin kuzeydoğu bölgesinin alışılmadık şekilde yüksek, 100 metreden fazla, sürekli rüzgarları olduğunu rüzgar haritaları ile ilişkilendirerek ortaya çıkardı. Sürecin sonunda bu proje, 400 megawatt kapasitesi olan, Nebraska’nın en büyük şehri Omaha‘nın şimdilerde elektriğini sağlayan Grande Prairie Rüzgar Çiftliği’ne dönüştü. Bu; 120.000 evin elektrik gücünü rüzgar enerjisinden üreterek Omaha halkının elektriğinin yarısından fazlasını yenilenebilir kaynaklardan sağlama hedefini gerçekleştirmede yardımcı olabilir.
Proje, basit bir fikre dayanıyor: Firmadan alınacak yıllık ödeme karşılığı arazi sahipleri mülkleri üzerinde rüzgar türbinlerine izin veriyor. Zakrzewski, projenin iklim yararları ve ekonomik fırsatı ile motive olup sözleşmeyi ilk imzalayanlardan.
“Tarım üreticileri olarak, fosil yakıt payımızı kesinlikle yakıyoruz ve ne yaptığını ilk elden görüyoruz,” diyor Zakrzweski: “Ve ek gelir sağlaması da aynı zamanda büyük bir cazibe. Beni ilgilendiren kısmı kazan-kazan olmasıydı.”
Geronimo Enerji ve ardından Berkshire Hathaway Enerji (BHE) tarafından devralınan proje için, gelecek 18 ay içinde 13’ü de Zakrzweski’nin mülkünde olan, 200 rüzgar türbininin Holt County bölgesinde (O’Neill’in de içinde bulunduğu) inşa edilmesi için bölgeye 350 çalışan getirildi. Bu çalışanlar, BHE Halkla İlişkler Müdürü Paulette Rush‘a göre inşaat tamamlandığında yerel ekonomiye 7.7 milyon dolar katkı sağladı.
Temiz enerji : İş imkanları yaratıyor ve küçük kasabaları canlandırıyor
WRI ve Yeni İklim Ekonomisi‘nin yeni bir çalışması özellikle yenilenebilir enerjiye odaklanarak Amerika Birleşik Devletleri’nde mevcut ve potansiyel iklim hareketlerine geniş bir bakış sunuyor. Araştırma, temiz elektriğin fosil yakıttan elde edilen elektriğe göre iki kat daha fazla iş imkanı sağladığını ortaya koyuyor; özellikle kırsal bölgelerde temiz enerjiye dayalı işler giderek artıyor.
Örneğin, Nebraska’da, eyaletin kırsal işlerindeki sıfır büyümeye kıyasla kırsal temiz enerji işleri 2015’ten den 2016’ya %7,5 büyüdü. Güçlü hükümet yatırımları, muhtemelen daha fazla istihdam artışı sağlayacaktır. Temiz enerjiye yıllık 320 milyar dolarlık kamu yatırımı ve ülke çapında tarım programları 10 yıllık süreçte her yıl ek 4,5 milyon yeni istihdam yaratabilir.
O’Neill bölgesinde, tirbünlere ev sahipliği yapan arazi sahipleri firmanın arazilerini kullanım bedeli olarak yıllık toplam 2 milyon dolar kazanıyor. Proje aynı zamanda yerel mülk vergisi olarak 1,8 milyon dolar ila 2,2 milyon dolar ödüyor ve yerel projelere dağıtılmak üzere yıllık 80.000 dolarlık bir toplum fonu da kurdu. Ek olarak teknik bakımlar için kalıcı 25 istihdam imkanı yarattı.
“Bu işler bölge maaş ortalamasının üzerinde” diyor Zakrzweski: “Birçok genç erkek ve kadına kariyer için Holt County’e dönme imkanı sağlıyor.”
O’Neill, rüzgar enerjisinin sağladığı yeni gelir kaynaklarından yararlanan tek yer değil. Örneğin, rüzgar çiftliği geliştirme konusunda eyaletin en aktif ilçelerinden biri olan Minnesota, Jackson County‘deki rüzgar çiftlikleri, bölgenin 2017 işletme gelirlerinin %16’sını oluşturdu. Bu para, okul alanlarını ve toplumun geliştirilmesini fonluyor, kamu kaynaklarının kalitesini ve ulaşılabilirliğini geliştiriyor.
Amerikan Rüzgar Enerji Derneği‘ne göre ülke çapındaki rüzgar çiftlikleri 2018’de 761 milyon ABD doları eyalet ve yerel vergi ödedi. Buna ek olarak çiftçilere ve diğer arazi sahiplerine rüzgar türbinlerini arazilerde bulundurdukları için 289 milyon ABD doları kira ödemesi yaptı.
Çiftçiler için arazinin yenilenmesi
Grande Prairie Rüzgar Çiftliği projesinin tamamlanmasıyla, Zakrzewski, normal bir şekilde arazisi üzerindeki işine devam ediyor. Her türbinin etrafındaki alanı çitler çevirdiyse de inekleri hala gölgelerinde otlatabiliyor. Bu yöntemle rüzgar çiftliklerinin satışı, daha fazla arazi kaplayan güneş çiftliklerine göre daha kolay.
Zakrzewski, türbinlerden gelen ek geliri çiftlik harcamalarını ödemeye yardımcı olması ve emekliliği için tasarruf etmek için kullandı ve son zamanlarda fark ettiği üzere, sığır merasının kalitesini iyileştirmek için kullandı. Türbinlerden gelen gelir, arazisindeki erozyonu daha iyi kontrol etmesini, mera başına ineklerinin sayısını azaltmasını da sağladı:
“İçinde bulunduğum mera, 75 cm uzunluğunda çayır salkımıyla kaplıydı ve artık bir tane bile zararlı ot göremezsiniz. Bu türbinler olmadan arazimi ve tüm operasyonu geliştirmeyi önceliklendirmek için kaynaklara sahip olamazdım. Artık arazime daha iyi kahyalık edebilmek için gücüm yetiyor.”
Diğer Birleşik Devletler çiftçileri de benzer deneyimlere sahip. 2014’teki bir çalışmanın ortaya koyduğu üzere arazilerinde rüzgar türbinleri bulunan Michigan’da çiftçiler, olmayanlara kıyasla ev tadilatı, ek bina ve ekipman gibi şeylere iki katı yatırım yapıyorlar.
Yerel Arazi Sahipleri Derneği başkanı olarak Zakrzewski, rüzgar projesi için gayri resmi elçi olarak komşuları üzerinde önemli bir rol oynadı. Birçok durumda ikna etmesinin zor olmadığını şöyle anlatıyor: “Gerçekler ve ekonomik veriler bizim yanımızdaydı. Dürüst olmak gerekirse onları etkileyen şey bu oldu.”
Zakrzewski talebin ancak türbinlerin artışından sonra arttığını söylüyor: “Şu andaki düşük emtia fiyatları ile (komşularım) türbinlere ev sahipliği yapmaktan çok ama çok mutlular… Aslında, rüzgar projesine öyle ya da böyle karşı olanlar, kötüleşen çiftlik ekonomilerini de görünce bana gelerek ‘Ah adamım, sözleşmeyi imzalamaya fırsatım olduğunda daha farklı düşünmeyi dilerdim’ dediler.”
Rüzgar enerjisi ve istihdamına yatırım yapmak
2015 ve 2017 arasında 41 eyalet ve Washington D.C ekonomilerini büyütürken karbon emisyonlarını azalttı. Nebraska, bu eyaletler arasında değildi; aynı dönemde emisyonları aslında %9 arttı. Bunun gibi daha fazla proje, devam eden Covid-19 pandemisi yeni zorluklar ortaya çıkarsa bile Nebraska ve diğer eyaletleri klübe dahil eder.
Mevcut ekonomik gerilemeyle ülke genelinde 600.000 temiz enerji çalışanı mart ile nisan arasında işlerini kaybettiler. Ancak, eğer federal hükümet sektöre uygun destek sağlarsa umut verici büyüme elde edilebilir. Temiz enerji altyapısına yatırım yapmak; ihtiyaç duyulan istihdamı, gelir çeşitliliğini, hava kalitesini artırmayı sağlarken, iklim değişikliğini de kontrol altında tutabilir. Yardımcı olabilecek acil bir yöntem, yenilenebilir enerji firmalarına vergi kredilerini genişletmek ve bu kredilere erişimi kolaylaştırmak olabilir.
Rüzgar enerjisinde yaşanan gelişme son yıllarda görünüşleri ve kuş popülasyonu üzerindeki potansiyel etkileri hakkındaki endişelerini belirten bazı kırsal toplulukların direnci ile karşılaştı. Bununla birlikte 2019 yılında ülke genelinde rüzgar çiftliklerine komşu olanlarla yapılan bir anket, çoğunluğun rüzgar çiftliklerine karşı olumlu bir tutuma sahip olduğunu ve türbinlere yakın yaşayan sakinlerin uzaktaki insanlara göre daha olumlu baktığını ortaya koydu.
Rüzgar enerjisi, kırsal toplulukların tüm sorunlarını çözmeyecek, ancak Birleşik Devletler’in elektrik karışımındaki payı artmaya devam ettikçe, -2010 yılında %2,3’den 2019 yılında %7’ye- hem temiz enerji hem ekonominin iyileşmesi için çözümün önemli bir parçası olabilir.
Rüzgar enerjisinin faydaları hakkında hala şüpheci olanlar için, Zakrzewski’nin bir mesajı var: “Son zamanlarda ulusal siyasetteki eğilim ile … Görünüşe göre insanlar yeşil olanlar da dahil, her şeye muhalefet konusunda biraz daha dışavurumcu olabiliyorlar. Onları, herkesin duyduğu tüm mitleri ortadan kaldırmak için türbinlere ev sahipliği yapan birini ziyaret etmeye gitmeleri için teşvik ederim, çünkü onlarla yaşamak çok kolay.”
Makalenin İngilizce Orijinali