Rachel Cernansky tarafından bu mesaj oldu orijinal olarak yayınlandı üzerinde Ensia.com , uluslararası çevresel çözümleri iş başında vurgulayan bir dergi ve içerik paylaşımı anlaşmasının bir parçası olarak burada yeniden yayınlanmaktadır.
Amerika’da her hafta yeni sağlık gıda hevesleri ortaya çıkıyor gibi görünebilir — göründükleri kadar çabuk solan hevesler. Son zamanlarda iki buhar kazanıyor, daha uzun bir bakış değer olabilir: baobab ve moringa. Afrika’nın bazı bölgelerinde (ve moringa, Asya için de) geleneksel yemekler, bu gıdalar sadece yerel ekonomileri güçlendirmek için değil, aynı zamanda koruma ve karbon sekestrasyonunu teşvik etmek için de potansiyel sunuyor.
Zaman ve tekrar, dünya daha önce gezegenin küçük bir cebi tarafından tüketilen bir gıdayı “keşfettiğinde”, küresel talep büyür ve üretim küçük ve sürdürülebilirden büyük ölçekli monokültür operasyonlarına doğru kaymaktadır. Bazı durumlarda, bu durum yerel ekosistemlere zarar verir ve yerel üreticiler ve yerli gıda kaynakları için ekonomik sıkıntıların yazılmasına yol açmaktadır.
Baobab ve moringa ile, bazı araştırmacılar artan küresel talebin çiftçilere daha önce satamadıkları ürünler için güvenilir bir pazar kazandığını ve çevreye yardım ettiğini söylüyorlar. Bu ağaçlar birçok kültürün diyetlerinde uzun bir geçmişe sahiptir, ancak vahşi doğada büyümüş ve ticaret için bir ürün olarak görülmemiştir, çiftçilere onları yetiştirmek için az teşvik veren. Şimdi, çiftçiler ağaçları dikiyor.
Bugüne kadar ekilen baobab ve moringanın kesin çevresel faydaları bilinmese de, ağaçların toprak yapısını ve doğurganlığını iyileştirmeye yardımcı olduğunu biliyoruz — bazen o kadar önemli ki diğer bitkilerin verimleri de iyileşir — ve kirleticileri filtreleyerek, su akışını azaltarak su ekosistemlerini korur ve bazı bölgelerde, su tablası düşürerek tuzlama etkilerini azaltır. Ayrıca hava kalitesini iyileştirmeye ve karbon depolamaya ek olarak arı ve diğer tozlayıcı popülasyonlarını da desteklemektedirler.
Gözlemciler, baobab ve moringa — sonuçta beklenen ekonomik ve çevresel faydaları üretip sürdürürlerse — diğer ürünlere de uygulanabilecek sürdürülebilir bir tedarik zinciri modelinin önünü açabileceklerini umuyorlar.
Hayat Ağacı
Baobab ağacı birçok kişi tarafından Afrika’nın en ikonik bitkilerinden biri olarak kabul edilir: Kıtanın çoğunda yetişir ve görkemli geniş bir gövde ve daha çok gökyüzüne doğru büyüyen ağacın kök sistemine benzeyen dalları ile farklı bir görünüme sahiptir. Bin yıldan fazla yaşayabilen ağaç, gıda ve ilaç kaynağı olarak da dahil olmak üzere birçok kullanım için “yaşam ağacı” olarak bilinir; papaya büyüklüğündeki meyve besinlerle doludur – portakaldan daha fazla C vitamini, sütten daha fazla kalsiyum ve magnezyum, potasyum ve demir dahil olmak üzere mineraller — ve yaprakları Batı Afrika’nın bölgelerinde sebze olarak yenir.
Ancak, kıtanın en önemli ağaçlarından biri olarak itibarına rağmen, araştırmacılar geleceği hakkında endişeli. Hiç ihtiyaç duymadıkları için çok az insan bunu kasıtlı olarak yetiştirir, ancak ormansızlaşma ve arazi kullanımındaki değişiklikler, endüstriyel ve turizm gelişimi de dahil olmak üzere vahşi nüfusu azaltmıştır.
Nairobi merkezli Dünya Agroorestry Centre veya ICRAF ile sosyal bilimci Stepha McMullin, “İnsanlar bunun tam değerini bilmezler, bu yüzden onu kesmek için seçimler yapabilirler ve bu binlerce yıllık büyümeye değer” diyor.
ICRAF araştırmacıları ve diğerleri, çiftçileri koruma oyununa sokmanın bu eşsiz ağaçlar için bir geleceği korumak için uzun bir yol katedeceğine ve küresel pazar da bu noktada devreye giriyor. Genel olarak, ihracat için yetiştirilen ürünler veya daha büyük bölgesel pazarlar, yerel pazarlar için yetiştirilen bitkilerden çok daha yüksek fiyatlar getirmektedir; bu nedenle çoğu çiftçi baobab gibi yerli bitkilerden daha ticari olarak popüler olan elma veya mango yetiştirmeyi tercih eder. Ama baobab meyvesi için alabilecekleri fiyat yükseldiğinde, çiftçiler ağaçları kesmeyi bırakıp onları korurlar ve hatta yenilerini ekmeye başlarlar.
Güney Afrika işletmelerini temsil eden Botsvana merkezli bir ticaret derneği olan PhytoTrade, baobab meyvesi ve diğer mahsulleri Avrupa’ya getirmek için çalışan bir organizasyondur. Derneğin amacı, ticareti artırarak ve baobab’ı dondurmadan tahıl barlarına kadar uzanan ürünlere tanıtan sürdürülebilir, etik tedarik zincirleri oluşturarak yerli biyolojik çeşitliliğin korunmasına yardımcı olmaktır.
Baobab pazarı büyüdükçe PhytoTrade, büyük çoğunluğu küçük ölçekli kadın çiftçilerdir – ağaç kreşleri kurup Malawi, Mozambik, Zimbabve ve Güney Afrika’daki yerel ormanlarda ağaçları izleyen üreticiler gördü. Büyüyen pazar ayrıca Güney Afrika merkezli Baobab Guardians gibi kırsal kadınların baobab fidelerini diktiği ve bakım yapıldığı ve daha sonra fide aşamasından hayatta kalan ağaçlar için ödeme yapıldığı programlar için teşvik oluşturmaktadır.
Seçimin Değeri
Batı Afrika’dan Hindistan’a Karayipler’e kadar tropikal bölgelerde yetişen Moringa, benzer bir öyküye sahiptir — çok farklı bir bitki türü olmasına rağmen, uzun boylu, yalın gövdeleri, canlı yeşil yapraklar, yüksek seviyede besin maddeleri ve antioksidanlar ve uzun tohum badıları (ağacın meyvesi) sahip olsalar da benzer bir öyküye sahiptir. uzun bazı Hint yemeklerinde kullanılmıştır. ABD’de moringa yaprağı ürünleri satan en hızlı büyüyen şirketlerden biri, özellikle küçük ölçekli çiftçilerin geçim kaynaklarını artırma niyetiyle kurulmuştur, özellikle de yeni dikilmiş ağaçlardan yararlanmak için duran ağır ormanlı alanlarda moringa yetiştiren kadınlar.
Kuli Kuli’nin kurucusu ve CEO’su Lisa Curtis, 2013 yılında Gana’daki kadın çiftçilik kooperatiflerinden moringa ithal etmeye başladı. Kuli Kuli, kaynaklarını Haiti’ye ve en son Nikaragua’ya genişletti. Şirketin varlığı ve moringa ağaçları dikmenin uzun vadeli potansiyel faydaları Haiti’nin orman örtüsünü yüzde 2’lik bir düşük seviyeden artırmaya dayanıyor — ülke, Birleşmiş Milletler ve diğer kuruluşların yapmaya çalışmak için milyonlar harcadığı bir şey, çabaların birçoğu sürdürülemez Uzun vadede. Curtis, diğer ağaç türlerini dikmenin karşılaştığı sorunun “eğer ağaç yerel nüfusa gerçekten yardımcı olmazsa, odun kömürü olarak ağaçtan daha değerli hale gelir, bu yüzden kesilir “olduğunu söylüyor.
Moringa, Haiti’de veya başka bir yerde büyümeye teşvik edilen ilk gıda üreten ağaç çiftçileri değil, ancak en güçlü faydalardan bazılarını sunabilir. Sadece demir de dahil olmak üzere vitamin ve minerallerin değil, proteinin de zengin bir kaynağıdır ve onu yetiştiren çiftçilerden çok az şey ister. Moringa çeşitli topraklarda iyi iş çıkarır, kuraklık ve hastalığa karşı direnç gösterir — ve fakir çiftçiler için en önemlisi, tohum ekimden birkaç ay sonra hasat edilebilen yapraklar ile hızlı bir şekilde büyür.
“Mucize terimini nadiren kullanıyorum, ancak moringa için bir istisna yapmaya hazırım,” diyor Haiti’de beslenmeyi iyileştirmek ve ağaçlandırmaya katkıda bulunmak için çiftçi kooperatifleriyle çalışan Küçük Sahipli Çiftçiler İttifakı başkanı Hugh Locke. “Sadece ağaç krallığının tamamında eşsiz olan bu eşsiz besin özelliklerine sahip değil, aynı zamanda çok az nem ve çok az besin maddesi gerektirir. Ve bu şey bir yılda tohumdan 13 feet’e kadar büyüyor. Böylece beklemek zorunda kalmadan ağacı dikmenin geri dönüşünü elde edebilirsin.”
Moringa’nın yüksek besin içeriği, ihracatı yerine yetiştiren aileler için ana gıda kaynağı olarak kullanılıp kullanılmaması gerektiği konusunda sorular ortaya koymaktadır. Curtis her zaman bu soruyla yüzleştiğini ve bunun geçerli bir endişe olduğunu düşündüğünü söylüyor ama birçok alanda insanların düzenli olarak yemediğini not ediyor. Curtis’in gördüğü şekilde, moringa’nın faydalarını görmek isteyen yabancılar ya yerel insanlara yemelerini söyleyebilir, çünkü onlar için iyidir ya da ürün için güvenilir bir pazar yaratırlar ve umarım yerel halkın kendi beslenmelerini başka şekillerde geliştirmeleri için maddi olarak güçlendirirler. “Bunlardan biri diğerinden çok daha zorlayıcı” diyor.
Bazı gözlemciler bile bu gerginliğin bir ihracat piyasası inşa etmek için en güçlü durumlardan biri olabileceğini düşünüyor: Yiyeceklerin başka bir yerdeki popülaritesi, yerel tüketimin ve daha sonra beslenme alımının da artmasına neden olabilir.
Jed Fahey, Johns Hopkins Üniversitesi Cullman Kemokoruma Merkezi müdürü, yirmi yıl boyunca moringa okudu. Güney Asya ve Afrika’da, “ya çok yaygındır, ya da bazı yerlerde bile kıtlık yiyeceği, ve tabii ki kıtlık gıdalar bir nevi küçümsülür.” Bir ihracat pazarı inşa etmek, “yerel halkın değerini artırabilir ve ikinci bir bakış atabilirler, görmezden gelmek ya da çit direkleri ya da yakacak odun için kullanmak yerine, onu kullanmaya daha yatkın olabilirler. “diyor.
Bu kötü beslenmeden muzdarip insanlar için derin faydalar olabilir. Bir çalışmada, örneğin, püresi moringa eklemenin yetersiz beslenen çocukların kilo almasına ve besin eksikliklerinden daha çabuk kurtulmasına yardımcı olabileceğini bulundu.
Moringa batılı bir süper gıda haline getirildiğinde, ancak sağlık üzerindeki etkileri daha az netleşir, UNAM’da (Meksika’nın ulusal üniversitesi) evrimsel biyoloji profesörü ve dünyanın en iyi moringa araştırmacılarından biri olan Mark Olson’u uyarır.
“Bir ürün taze bir sebzeye ne kadar yakın olursa ve bir hokey takviyesinden veya bir ilaçtan daha uzaksa o kadar iyidir” diyor, özellikle özler ve konsantrelere karşı uyarıda bulunuyor ki buna “muhtemelen tehlikeli” ve “tamamen test edilmemiş” diyor. İnsanlara dondurulmuş veya taze yapraklar için uluslararası bir marketten alışveriş yapmalarını tavsiye ediyor.
Çevresel Risk
Bu ürünlerin verdiği söze rağmen, baobab ve moringa talebi artan ekosistem riskleri de beraberinde getirmektedir. ICRAF ağaç araştırması projesi lideri Ramni Jamnadass, baobab da dahil olmak üzere yerli ürünlerin büyük çoğunluğu üzerinde çok az araştırma yapıldığını ve mevcut hasat uygulamalarının sürdürülebilirliğini veya ölçeğini değerlendirmenin bir yolu olmadığını belirtti. Öte yandan Moringa çok kolay çoğalıyor ve o kadar hızlı büyüyor ki bazen istilacı bir tür olarak görülüyor. Araştırmalar da az olduğu için, bunun büyük bir endişe olup olmayacağını gösteren çok az kanıt var.
Curtis ve Fahey’in sunduğu iyimser görüşlere rağmen, insanları kendi besin değerinden faydalanmak yerine ihracat için bir ürün satmaya teşvik etmek hala soruları ortaya çıkarıyor. ICRAF McMullin, “Potansiyel ekonomik pazarına, özellikle de uluslararası pazara teşvik etmek açısından zarar vermediğinize çok dikkatli olmalısınız,” diyor. “Bir şeyi ekonomik açıdan çok değerli hale getirdiğinizde, özellikle beslenme açısından da yararlanabilecek topluluklar için erişilemez hale gelir.”
Talep arttıkça, üretimin tek kültüre benzemeye başlayacağı ve bu da ekinlerin kendilerini tehlikeye atmak da dahil olmak üzere bir takım çevresel sonuçlar doğurabileceğine dair endişeler de var. ICRAF eski araştırma direktörü Roger Leakey, yerli bitkilerin büyüdükleri çeşitli ekosistem nedeniyle kısmen yerel zararlılara ve hastalıklara karşı doğal olarak dirençli olduğunu açıklıyor. “Zaten tüm böcekler ve canavarlar var, vahşi bir durumda sadece onları kemiriyor — ama eğer bu büyük ziyafet aniden onlara sunulursa, tüm mahsulü genişletecek ve yok edecekler” diyor. “Bu yüzden bu şeyleri uluslararası emtia olarak satmaya başlarsak, insanların bu tür riskleri anlaması konusunda çok dikkatli olmalıyız. Onları yetiştirmeye nasıl devam edeceğimiz konusunda çok dikkatli düşünmeliyiz.”
Olson, moringa bu risklerle karşı karşıya kalabileceğini kabul ediyor – herhangi bir mahsul gibi. “Küresel tarımsal bilmeceyi” işaret ediyor ve asıl soru küresel önceliklerle ilgili. “Toplum olarak ne istediğimize karar vermeliyiz. Kısa vadeli çok yüksek üretim istiyor muyuz yoksa bize uzun vadeli istikrar sağlayacağını düşündüğümüz şeylere mi bahse giriyoruz? Ve bu sadece moringa değil.
Bu arada, diğer ürünlerin organizatörleri de uluslararası pazarlar geliştirerek ağaç büyümesini teşvik etmek istiyor. Güney Amerika’nın bazı batı ülkelerinde popüler hale gelen Güney Amerika kutsal ağacının yapraklarından yapılan geleneksel bir içecek olan Yerba arkadaşı, doğal olarak biyolojik çeşitlilik açısından zengin bölgelerde yetişir ve bazı şirketler bunu yerel halkı yerli ormanı korumaya teşvik etmek için kullanıyorlar. ormansızlaşan alanları reforest. ICRAF gen bankası müdürü Alice Muchugi, Afrika’da ve dünyada küresel bir pazardan faydalanabilecek birçok geleneksel gıda olduğunu söylüyor — demirhindi, safou, maymun portakalı (Strychnos cocculoides) ve hünjube (Ziziphus mauritiana), Birkaç isim vermek için.
Jamnadass için en acil zorluklardan biri, ağaçların faydalarını, yetiştirme yöntemlerini ve ağaçların karşılaştığı tehditleri incelemek ve çiftçilerle işbirliği kurmak – çünkü bağışçılar genellikle daha hızlı büyüyen ekinlere çekiliyor.
“Ağaçlar büyümek için zaman alacak. Ama sonra uzun, çok uzun bir süre oradalar” diyor.