Melek Yatırımcılık Nedir?
Melek yatırımcılık, özellikle başlangıç aşamasındaki girişimlerin finansman ihtiyacını karşılamak amacıyla, özel olarak para yatıran ve risk alan yatırımcılar tarafından sağlanan bir tür yatırımdır. Bu yatırımcılar, genellikle girişimin ilk aşamasında, çoğu zaman özel olarak yatırım yapan ve risk alan yatırımcılardır. Özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelere ve/veya yeni girişimlere yönelik riskli yatırımlar yapmak isteyen yatırımcılar arasında yaygındır. Yatırımcılar, çoğunlukla hibrit yatırımlar oluşturmak için para, stratejik danışmanlık veya çeşitli diğer kaynaklar sağlayabilir.
Melek Yatırımcı Kimdir?
Melek yatırımcı, bir kişi veya bir grup olarak tanımlanabilir. Bu kişiler veya gruplar, genellikle küçük ve orta ölçekli girişimler için yüksek riskli sermaye sağlayan, özel yatırımcılar olarak bilinir. Yatırımcılar, genellikle çok başlangıç sermayesi arayan girişimcilerin ihtiyaçlarına yanıt verebilecek kapital kaynakları sağlamak amacıyla, özel sermaye fonlarının veya özel sermaye şirketlerinin sağladıkları sermayeye benzer şekilde, çok başlangıç sermayesi sağlar.
Risk Sermayesi nedir?
Risk Sermayesi, bir girişimin ya da şirketin finansal kaynaklarını kullanarak yüksek potansiyeli olan fikirleri ve projeleri desteklemek için kullanılan bir sermaye türüdür. Risk sermayesi, genellikle arz ve talebi artırmak veya yeni bir pazar yaratmak için yenilikçi ürünleri, hizmetleri veya iş modellerini desteklemek için kullanılır. Risk sermayesi, genellikle ticari kayıtların dışında veya daha uzun vadeli bir finansal yatırım olarak kabul edilir.
Kimler Melek Yatırımcı Lisansı Alabilir?
Melek yatırımcı lisansı, yeterli sermaye sahibi olan, finansal yatırımının özgürlüğünü kullanmaya ve riskleri kabullenmeye istekli olan ve bu alanda yenilikçi olan özel yatırımcılara verilir.
Melek yatırımcılık lisansının şartları nedir?
Melek yatırımcılık lisansının şartları konusunda her ülkede farklılıklar olabilir. Örneğin, ABD’de, melek yatırımcılık lisansının alınabilmesi için söz konusu yatırımcının bir melek yatırımcı grubu aracılığıyla bağlantısının olması gerekmektedir. Ayrıca, melek yatırımcılar genellikle en az 500.000 dolarlık bir net varlık sahibi olmalıdır. Yatırımcının yaşı, finansal durumu ve yatırım deneyimi de lisans alım sürecinde değerlendirilir.
Türkiye’de Melek Yatırımcılık Lisansının şartlarına ilişkin düzenlemeler, melek yatırımcıların lisans alma şartlarını, lisansın alınmasının usulünü, melek yatırımcının yetkilerini, denetim mekanizmasını ve diğer konuları kapsamaktadır.
Tebliğ hükümleri gereğince, melek yatırımcıların lisans alabilmesi için;
1. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmaları,
2. Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak, herhangi bir borsa veya aracı kurumda çalışmış olmaları veya
3. Finansal piyasalardaki deneyimlerinin kapsamı, melek yatırımcılığın gerektirdiği bilgi ve deneyimi kapsayacak şekilde olması gerekmektedir.
4. Yatırımcıların, başvuru esnasında sahip oldukları menkul ve gayrimenkul bütününden oluşan kişisel servetinin toplam değeri 1.000.000 TL ve üzerinde olmalıdır.
5. lisansı almadan önceki 2 sene özelinde, kişinin yıllık gayrisafi geliri her iki yıl için de 200.000 TL ve üzerinde olmalıdır.
6. Melek yatırımcı lisansı almadan önceki 5 yıl içinde en az 2 yıl, yıllık cirosu 25.000.000 TL ve üzerinde olan bir şirkette genel müdür yardımcısı veya bu pozisyona denk ya da üst bir görevde çalışmak,
7. En az bir yıl boyunca melek yatırım ağlarından birine üyeliği bulunan ve yönetmeliğin 26. maddesi esasınca belirtilen niteliklere sahip, halka açık olmayan en az 3 şirkette bu melek yatırımcı olarak ortak olmak,
8. Finans kurumlarında fon veya portföy yöneticisi pozisyonunda ya da KOBİ, proje, kurumsal finansmanı birimlerinde veya girişim sermayesi yatırım ortaklıkları da dahil olmak üzere, girişim sermayesi şirketlerinde müdür pozisyonuna denk ya da üst görevlerde 2 yıl iş tecrübesine sahip olmak,
9.Yurtiçi kuluçka merkezleri veya teknoloji geliştirme merkezlerinde en az 2 yıl tecrübesi olan ve bu merkezlerdeki en az 3 girişime 20.000 TL ve üzerinde sermaye desteği sağlayan kişiler başvuru yapabilme hakkına sahiptirler
Melek yatırımcı adaylarının, lisans almaları için Sermaye Piyasası Kuruluna başvurmaları gerekmektedir. Başvuruların kabul edilmesi için, başvuru sahibinin Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak, melek yatırımcılık faaliyetlerini yürütebilecek düzeyde yeterli bilgi ve deneyime sahip olması gerekmektedir.
Start-uplar nasıl yatırımcı bulur?
1. Girişimci Eğitimleri: Yatırımcılarla doğrudan bağlantı kurma olanağı sunan girişimci eğitimleri, yatırımcıların girişimcilere çekilmesi için ideal bir yerdir. Girişimciler, bu eğitimler sayesinde yatırımcıların veya başka bir girişimcinin mentorluğunu alabilir.
2. Sosyal Medya: Sosyal medya, girişimcilerin kendi ürünlerini ve hizmetlerini tanıtmalarına ve yatırımcılara ulaşmalarına olanak sağlamaktadır. Girişimciler, sosyal medya platformlarını kullanarak potansiyel yatırımcıların ilgisini çekmeyi başarabilirler.
3. Girişimcilik Yaz Okulları: Girişimcilik Yaz Okulları, girişimcilerin yatırımcılarla etkileşim kurması için harika bir fırsattır. Bu okullarda öğrenciler, potansiyel yatırımcılarla konuşma ve ürünlerini ve hizmetlerini sunma olanağı bulurlar.
4. Girişimcilik Yatırım Platformları: Girişimcilere, çeşitli yatırım platformları aracılığıyla doğrudan yatırımcılarla bağlantı kurma olanağı sunmaktadır. Bu platformlar, yatırımcıların potansiyel girişimciler arasından seçim yapmalarına izin verir.
5. Girişimci Buluşmaları: Girişimci Buluşmaları, girişimciler ve yatırımcılar arasında bağlantı kurmaya olanak sağlar. Girişimciler, buluşmalarda ürünlerini ve hizmetlerini tanıtabilir ve yatırımcılara seslenebilir.
Start-upların yatırım alırken kullandıkları evraklar nelerdir?
1. Girişiminiz hakkında bir özet rapor
2. Girişiminizin ticari potansiyeli hakkında bir rapor
3. Finansal durumu hakkında bir rapor
4. Girişiminizin geleceğini etkileyebilecek riskleri değerlendirmek için bir rapor
5. Varlıklarınızın listesi
6. Stratejik hedefleriniz hakkında bir rapor
7. Mevcut ve gelecekteki satış potansiyeliniz hakkında bir rapor
8. Girişiminizin kurumsal yapısı hakkında bir rapor
9. Kurucuların ve önemli çalışanlarınınız hakkında özgeçmiş
10. Girişiminizin hukuki durumu hakkında bir rapor
11. Çalışanlarınızın listesi
12. Yatırımcıların sermaye yatırımının kontrolü hakkında bir rapor
13. Teknik altyapınız hakkında bir rapor
14. Yatırım için bir sözleşme
16. Geçmiş, mevcut ve vadesi gelmemiş borçlarınızın listesi
17. Girişiminizin teşvik ve desteklerinden yararlanma listesi
18. Gizlilik sözleşmesi