Bakteriler, bazı tek hücreli canlıları belirtmek için kullanılan terim. Bakteriler konusundaki bilgiler son yüzyıllardaki teknik ilerlemelere sıkı sıkıya bağlıdır. Eskiçağ bilginleri, doğrudan gözlem ve düşünme yoluyla “mikropların” varlığını bulmuşlardı; İlk mikroskoplarsa , mikropların görülmesini sağladı. Geliştirilmiş mikroskopların sayesinde, bakteriler ile tek hücreli hayvanlar ve tek hücreli bitkiler arasındaki fark belirlendi. Bakteriler ile virüslerin ayrımı ise , elektron mikroskopun bulunmasından sonra yapılabildi. Ama, bu alandaki ilerlemeler bitmediği için, bakterilerin tümünü kapsayacak kesin ve eksiksiz bir tanım vermek, henüz olanaksızdır. Bakteriler çok küçük organizmalardır; tek başlarına çıplak gözle görülemezler. Tipik bakterilerde her canlı, karmaşık yapılı bir çeperle çevrili tek bir hücreden oluşmuştur. Çeperin içinde, daha üst hücrelerin çekirdeklerindeki yapıları içeren bir merkez cisim bulunur; ama bu merkez cisim, üst canlılardakinin tersine, bir zarla çevrili değildir. Hücrenin genetik yapıları merkez cisim içindedir; bölünmeler sonucu ortaya çıkan yeni hücreler, bu genetik yapılar sayesinde özgül niteliklerini korurlar. Ama bakterilerin yanı sıra, onlar kadar yaygın olan mavi su yosunları da hücrelerinde gerçek bir çekirdek olmayan merkez cisim taşırlar. Bu nedenle söz konusu iki organizma, prokaryotlar (ilkel çekirdekli organizmalar) terimi altında toplanır.
Bakteriler enzim yapabilirler ve yüksek bir antijen etkileri vardır. Çok sayıda organik maddeyi ayrıştırmayı sağlayan enzimleri taşıma özelliği, bakterileri doğada son derece etkili kılar. Ayrıca, canlı varlıklarla ilişkiye girdiklerinde, taşıdıkları antijenlere karşı genellikle özel antikorlar oluşmasına yol açarlar. Ama bu sayılanlar da bütünüyle bakterilere özgü nitelikler değiller. Sözgelimi enzim yapma yeteneği maya mantarlarında da vardır; ama bunlar, hücre yapılarıyla bakterilerden kolayca ayırt edilebilir.
Bakteri grubu bir kez kabaca da olsa belirlendikten sonra, bakterilerin birbirlerinden çok farklı türlere ayrıldıkları görülür. Sınıflandırılmalarında, belirgin bakteri özellikleri içeren bir merkez öbek ile 3 ayrı öbek ortaya çıkar. Birinci öbek mantarlarla, ikinci öbek suyosunlarıyla, üçüncü öbek birhücrelilerle benzer özellikler taşır.