Nesne: Belirtili Nesne, Belirtisiz Nesne
Nesnenin Tanımı
Nesne: Yüklemde bildirilen ve öznenin yaptığı işten doğrudan etkilenen öğe nesnedir.
* Dolayısıyla sadece fiil cümlelerinden yüklemi geçişli fiil olanlar nesne alır. Az da olsa isim cümleleri de nesne alabilir.
* Düz tümleç de denir.
* Yükleme sorulan "ne?, neyi?, kimi?" sorularının cevabıdır.
Nesnenin Türü
Nesne Çeşitleri
Belirtili nesne ve belirtisiz nesne olmak üzere ikiye ayrılır.
Belirtme hâl eki alanlara belirtili; yalın hâlde olanlara da belirtisiz nesne denir.
] Belirtisiz nesnenin kullanılması ile belirtili nesneninki arasında belirgin anlam farkı vardır. Nesnenin yeri de önemlidir. Belirtili nesnenin cümle içinde belirli bir yeri yoktur. Kullanıldığı yere göre cümleye değişik anlamlar katar.
] Belirtisiz nesne daima yüklemden hemen önce gelir. Yüklemle belirtisiz nesne arasına "de, dahi, bile" edatlarından başka bir kelime giremez.
* Bazı nesneler belirtme hâl eki almadıkları hâlde anlamca belirtili nesnedir.
Nesne'nin Sayısı
Bir cümlede birden fazla nesne bulunabilir; ancak bu nesneler belirtili veya belirtisiz olma bakımından aynı özelliği taşımalıdır.
* Bazı cümlelerde ikinci nesne, birincinin açıklayıcısıdır.
Surların önünde, kemerlerinden hâlâ o ilk girişten bir akis saklayan kapılara bakarak, Türk tarihinin en güzel ve en büyük iklimlerinden biri olan o "Mayıs günü"nü, bize bu şehri ve onun emsalsiz güzelliklerini hediye eden günü beraberce yaşardık. (AHT)