Pandemiye sebep olabilecek yeni bulaşıcı hastalıkların çoğu, araştırmacıların Uganda mağarasındaki bir yarasa popülasyonunun izini sürdüğü insanlara bulaşan hayvan virüslerinden geliyor. Yeni bir analiz, COVID-19 salgınının ekonomik bedeli ile bu “yayılma olaylarının” olasılığını azaltmanın maliyetlerini tartıyor.
Tropik ormansızlaşmanın azaltılması ve yaban hayatı ticaretinin sınırlandırılmasının, salgın hastalıkların başlamasından önce durdurulmasının uygun maliyetli bir yolu olabileceğini ortaya çıktı. Yaklaşık her iki yılda bir, herhangi bir virüs hayvanlardan insanlara bulaşıyor ve COVID-19 gibi bir pandemi tüm dünyaya yayılıyor. İnsanlar doğal dünyaya daha fazla girip, SARS, Ebola, HIV ve muhtemelen yeni koronavirüs de dahil olmak üzere hastalıklar giderek artıyor.
Bir yayılmanın bir salgına dönüşüp patlamaması, virüsün kendisinin nitelikleri ve insanların buna nasıl tepki verdiği de dahil olmak üzere birçok faktöre bağlıdır. Ancak bazı biyologlar, pandemiye hazırlıklı olmanın ilk olarak ormansızlaşmayla mücadele ederek, çiftlik hayvanlarını izleyerek ve yaban hayatı ticaretini sınırlayarak yayılma olaylarının olasılığını azaltmakla başlaması gerektiğini savunuyor. 24 Temmuz Science’daki bir analize göre, bu tür müdahaleler her yıl kabaca 20 ila 30 milyar dolara mal olacak. Bu fiyat etiketi, yalnızca bu yıl için kaybedilen gayri safi yurtiçi hasılada 5 trilyon ABD dolarını aşan tahmini küresel COVID-19 maliyetiyle karşılaştırıldığında çok az kalıyor.
Bilim adamları ve gazeteciler, gerçeğe ulaşmak için sorgulama, gözlemleme ve doğrulama konusunda temel bir inancı paylaşırlar. Science News, bilim disiplinlerinde önemli araştırma ve keşifler hakkında rapor veriyor. Duke Üniversitesi’nde bir biyolog olan Stuart Pimm, “COVID yüz binlerce insanı öldürdü ve ekonomide büyük bir bozulmaya neden oldu” diyor. “Bunun gibi başka bir felaket riskini azaltmak için yapabileceğimiz birçok akıllı, nispeten ucuz şey olduğunu gösterdik.” Ormanlar yayılmayı önlemek için önemli bir cephe hattıdır. Bu tür orman kaybı birçok yerde hızlanırken, bazı ülkeler önlem aldı. Brezilya 2005’ten 2012’ye kadar arazi kullanımı bölgelendirmesi uyguladı ve insanlara ağaçları kesmemeleri için para vererek ormansızlaşmayı yüzde 70 azalttı.
Bu ve benzeri programların maliyetlerine dayanarak, araştırmacılar ormansızlaşma oranlarının yılda 1,5 milyar ila 9,5 milyar dolarlık yatırımlarla küresel olarak yarıya indirilebileceğini, bu da biyolojik çeşitliliği korurken ve karbon emisyonlarını azaltarak yayılma riskini azaltabileceğini tahmin ediyor. Yaban hayatı pazarları ve yasa dışı yaban hayatı ticareti de insanları vahşi hayvanlar ve virüsleri ile temas ettirmektedir. Amerika Birleşik Devletleri, dünyanın dört bir yanından gelen egzotik ve bazen nesli tükenmekte olan evcil hayvanlar için büyük bir pazardır. Çin’de yaban hayatı çiftçiliği, kültürel beslenme tercihlerini destekleyen ancak aynı zamanda yayılma olayları riskini artırabilen yaklaşık 20 milyar dolarlık bir sektördür. Örneğin, SARS muhtemelen bir Çin yaban hayatı pazarında ortaya çıktı.
Ancak sadece Çin’deki yabani et ticaretine son vermek ormansızlaşmayı yarıya indirmekten çok daha pahalıya mal olacak. Araştırmacılar, kârlı yabani et pazarından elde edilecek potansiyel karlara karşı koymanın yılda yaklaşık 19 milyar dolara mal olacağını öne sürüyorlar. Potansiyel sıcak noktalardaki virüslere karşı vahşi hayvanları tarayabilecek programların izlenmesi, yıllık ek olarak 120 milyon ila 340 milyon dolar arasında bir maliyete neden olacaktır. Çin’de hükümet, Şubat ayında yaban hayatı ticareti ve tüketimi ticaretini yasakladı, ancak bu yasağın ayrıntıları ve uzun vadeli beklentileri belirsizliğini koruyor.