Türkiye'nin dünyada üretici ülkeler sınıflandırması içinde yer alabilmesinin ihracatı ne ölçüde başarı ile gerçekleştirdiğine bağlı olduğu belirtiliyor. Bu anlamda da üretim miktarı, endüstri kalitesi, altyapı ve kullanılan girdiler, finans ve pazar şartları olarak adlandırılan, dünyada kabul görmüş rekabet kriterleri doğrultusunda Türkiye'de yaş meyve ve sebze sektörünün yapılandırılması gerekiyor. Aksi durumda Türkiye'nin önemli üretici olması tek başına bir anlam ifade etmiyor.
İhracatın üretime
oranı çok düşük
Elde edilen verilere göre, 2001 yılında dünya meyve üretimi 468 milyon 261 bin ton civarında yer alıyor. Söz kon~|~usu üretimin yüzde 2.3'ünün Türkiye tarafından karşılandığı görülüyor. 2001 yılı dünya sebze üretimi 753 milyon 263 bin ton civarında olup, Türkiye'nin bu üretimden aldığı pay yüzde 3.8 oranında bulunuyor. İhracatın üretime oranı çok düşük, yani ortalama yüzde 3.5 civarında olduğu belirtiliyor Suudi Arabistan, 2001 yılında Türkiye'den 122 milyon dolar tutarında, Türkiye'nin sebze ihracatının yüzde 18'ine tekabül eden kısmını ithal etmiş. Suudi Arabistan'ı yüzde 17.9 ile Almanya, yüzde 14.6 ile Rusya Federasyonu ve yüzde 10 ile Romanya takip ediyor. Yunanistan, Fransa, Yugoslavya Federal Cumhuriyeti, Hollanda, Avusturya ve Azerbaycan, Türkiye'nin diğer önemli pazarları arasında yer alıyor.
Türkiye'nin 2001 yılındaki meyve ihracatının değer olarak yaklaşık yüzde 20'si Rusya Federasyonu'na, yüzde 13'ü Almanya'ya, yüzde 11'i Suudi Arabistan'a, yüzde 9'u Ukrayna'ya, yüzde 8'i Avusturya'ya, yüzde 5.4'ü İngiltere'ye, yüzde 5'i Hollanda'ya ve yüzde 4.8'i Romanya'ya yönelmiş bulunuyor.
İhracat çok düşük
Türkiye'de yaş meyve ve sebze üretimi miktar itibariyle önemli olmasına karşın, ihracatın üretime oranının çok düşük olduğu belirtiliyor. İhracata konu olan meyve ve sebze çeşitlerinin uluslararası piyasalarda talep edilen çeşitlere uygun olmayışı ve üretimden tüketime miktar ve kalite kayıtlarının yüksekliği, bu yapının en önemli nedenleri arasında yer alıyor.
Türkiye açısından dünya yaş meyve ve sebze ticareti incelendiğinde AB ülkeleri, Orta Doğu ülkeleri, Bağımsız Devletler Topluluğu ülkeleri ve Doğu Avrupa ülkeleri dikkat çekiyor. Romanya ve Ukrayna dünya yaş meyve ve sebze ithalatında önemli paya sahip olmayan ancak Türkiye'nin ihracatından önemli pay almaya başlayan ülkeler olarak göze çarpıyor. Bu ülkelerin ortalama ithalat artış hızları, dünya ortalama ithalat artış hızının üzerinde bulunuyor. Rusya Federasyonu ise dünya ithalatı ve Türkiye ihracatı içinde önemli yere sahip bir ülke durumunda. Aynı zamanda ortalama ithalat artış hızı dünya ortalama hızından yüksek bir düzeyde seyrediyor. İngiltere ve Almanya dünya ithalatı ve Türkiye ihracatından önemli pay alan ülkeler olarak dikkat çekerken, ortalama ithalat artış hızları, dünya ortalama ithalat artış hızından düşük bir oranda bulunuyor.