İyi ayarlanmış su değerleri, iyi işlev gören, güzel bir akvaryumun garantisidir. Gelin, size nasıl yapılacağını gösterelim.
Tropikal denizlerin balıkları ve omurgasızları için optimum sıcaklık aralığı 24 ilâ 27°C arasındadır. Minimum sıcaklık 20, maksimum sıcaklık 30°C olmalıdır. Ancak bu aşırı sıcaklık değerleri asla uzun süreli olmamalıdır. Ayarlı bir ısıtıcı (örn. JBL ProTemp S 25 ) yardımıyla arzu edilen sıcaklığı ayarlayabilirsiniz; ayarlı ısıtıcı bu sıcaklığı otomatik olarak sabit tutacaktır. Eğer su sıcaklığı 30°C'yi aşarsa ya da uzun süreli olarak 29°C'de kalırsa, soğutucu kullanılması gerekmektedir ( JBL Cooler ). Üstün kaliteli JBL termometresi size su sıcaklığını okunaklı bir ölçek üzerinde 0,5 derecelik adımlarla gösterir. Bunun istisnası Akdeniz ve Atlantik Okyanusu canlılarının yaşadığı akvaryumlardır; bunların sıcaklığı 24°C'yi aşmamalıdır. Burada, suyun sıcaklığını düşürecek soğutma cihazlarına gerek vardır. Ancak bunların fiyatları pek uygun değildir.
Tuz içeriği (ya da salinite) bir kilogram deniz suyunda binde (‰) olarak çözünmüş tuz miktarını belirtir. Deniz suyunun tuz içeriği ortalama olarak ‰34,7'dir. Ancak bu oran denizin coğrafi konumuna göre değişir. Akvaristikte 25°C'de, ‰33 ilâ 36 oranında tuza denk gelen 1,022 (normal) ilâ 1,025 (Kızıl Deniz) arasında bir su yoğunluğu kabul görmüştür. Su yoğunluğu yalnızca deniz suyu akvaristiğinde belirleyici bir rol oynar ve özel bir yoğunluk ölçerle, yani hidrometreyle ölçülür. Bu, suyun tuz içeriğini belirlemeyi sağlayan bir alettir. Hidrometreler sabit bir su sıcaklığında kalibre edilir. Eğer ölçülen suyun sıcaklığı bu kalibrasyon sıcaklığından farklıysa, ölçüm hatasını düzeltmek için ilgili tablolardan düzeltme katsayıları temin edilebilir. Okuma kesinliği 0,0005 birim olan profesyonel ..., JBL Hassas Hidrometre sonuçları sıcaklığa göre düzeltme ölçeği içeren entegre bir termometreye sahiptir! Hidrometrenin ölçtüğü değer su seviyesi hizasından okunur, cama temas eden suyun seviyesinden değil, çünkü camdaki suyun seviyesi suyun yüzey gerilimi nedeniyle biraz yüksektir. Yoğunluğu tuz veya su katarak kesin bir şekilde ayarlayabilirsiniz.
Karbonat sertliği (KS) bir akvaryumun düzgün işlev görmesinden sorumlu olan en önemli faktörlerden biridir. KS suyun pH değerini dengeler ve böylece akvaryumun yaşam sigortasını oluşturur. Karbonat sertliği asla 7° dKH'nin altına düşmemeli, 10° dKH'yi de aşmamalıdır. Bundan daha yüksek değerler zararlı olmamakla birlikte, diğer su değerlerinde sorun çıkarır. Örneğin, 10'un üzerindeki KS değerlerinde kalsiyum ve magnezyum değerlerini arzu edilen düzeyde ayarlamak güçleşir. Yükseltme: JBL CalciuMarin ilave ederek KS değerini ve kalsiyum miktarını artırabilirsiniz. Kireç reaktörleri, KS değerini ve kalsiyum miktarını artırmaya yönelik teknik bir yöntem sunar. Burada, ayrı bir kapta kireç içeren bir materyalin içinden su geçirilir. Kireç reaktörüne CO2 (karbondioksit) katılarak pH değeri yaklaşık 6'ya düşürülür ve kirecin suda çözünmesi sağlanır; daha sonra bu su damla damla akvaryuma verilir. JBL KH Test ile deniz suyunuzun KS değerini birkaç dakika içerisinde kesin bir şekilde ölçebilirsiniz.
pH değeri suyun asit içeriğini gösterir. Deniz suyu alkalik olup pH değeri 7,9 ile 8,4 arasındadır. İdeal olanı, sabah pH değerinin 8,0 olmasıdır, bu daha sonra gün boyunca 8,3'e çıkabilir. Eğer pH değeri çok düşük, ya da çok yüksekse, lütfen pH değerinin dengeleyici faktörü olan KS değerini ölçün. Eğer karbonat sertliği değeri çok düşükse, pH değerinde sert dalgalanmalar olabilir. KS değerini 7° ile 10° dKH arasındaki normal aralığa getirdiğinizde pH değeri de tekrar normal aralığına dönecektir. Eğer biyolojik aktif bir filtre (yani özelliği suyu sadece mekanik olarak süzmekten ibaret olmayan bir filtre) kullanıyorsanız, o zaman bu filtre asit üretir ve pH değerinin düşmesine neden olur. Bu tür filtrelere son filtre materyali olarak biraz mercan kırığı koyun. Bu, oluşan asitleri bağlar, bir yandan da suya arzu edilen KS ve kalsiyum kazandırır. Ayrıca, yanlış ayarlanmış bir kireç reaktörü de pH değerinin düşmesine neden olabilir. Kireç reaktörünün İÇİNDEKİ suyun pH değeri düşük, yani 6,0 civarında olmalı ve akvaryuma damla damla verilmelidir. Eğer pH değeri düşük olan bu sudan akvaryuma fazla miktarda verilirse, akvaryumun pH değeri de düşecektir.
Kalsiyum (Ca), özellikle mercanların sağlıklı gelişmesi için çok önem taşıyan, ancak diğer omurgasızlar ve balıklar için de gerekli olan çok önemli bir makro elementtir. Denizlerde kalsiyum miktarı 380 ile 460 mg/l arasındadır. İdeal değerler 440 mg/l civarındadır. Bu değerlerin önemli oranlarda artırılması mercanların gelişmesine bir yarar sağlamayacağı gibi, KS ve magnezyum gibi diğer su değerlerinde sorun yaratır. JBL CalciuMarin ilave ederek kalsiyum değerini artırabilirsiniz. Kireç reaktörleri, KS değerini ve kalsiyum miktarını artırmaya yönelik teknik bir yöntem sunar. Burada, ayrı bir kapta kireç içeren bir materyalin içinden su geçirilir. Kireç reaktörüne CO2 (karbondioksit) katılarak pH değeri yaklaşık 6'ya düşürülür ve kirecin suda çözünmesi sağlanır; daha sonra bu su damla damla akvaryuma verilir. JBL Magnezyum/Kalsiyum Test ile suyunuzdaki kesin magnezyum miktarını bir kaç dakika içerisinde ölçebilirsiniz.
Magnezyum (Mg), karbonat sertliği ile kalsiyum içeriğinin yanı sıra, düzenli olarak ölçülmesi ve gerektiğinde düzeltilmesi gereken üçüncü faktördür. Okyanus sularındaki magnezyum miktarı 900 ile 1400 mg/l arasında değişir. Akvaryumlarda 1200 mg/l düzeyinde bir magnezyum miktarı kabul görmüştür. Magnezyum düzeylerinin çok düşük olduğu durumlarda akvaryumcular arasında çok revaçta olan kireçli kırmızı deniz yosunları gelişmez ya da çok zayıf gelişir. Su sınırlı miktarda mineral ve tuz özümseyebildiğinden çok yüksek miktarlarda magnezyum bulunmasının da bir anlamı yoktur. Suyun özümseme kapasitesinin çok yüksek magnezyum içeriği tarafından işgal edilmesi diğer önemli minerallerin yeterli miktarda çözünmemesine veya çökelmesine yol açar. JBL MagnesiuMarin ilave ederek suyunuzdaki magnezyum oranını ideal değere ayarlayabilirsiniz.
Amonyum (NH4) azot bozunum metabolizmasının ilk kademesini oluşturur. 4 haftadan fazla işlev gören akvaryumlarda amonyum tespit sınırının altında olmalıdır. Yüksek amonyum değerleri sadece yeni bir akvaryumun başlangıç aşamasında ölçülmelidir. Amonyum, pH değerinin 7,0'ın üzerinde olduğu ortamlarda zehirli amonyağa (NH3) dönüşür. Bu nedenle, amonyum testi yapılırken pH değeri de ölçülmeli ve ekteki tabloya bakılarak ne kadar amonyumun zehirli amonyağa dönüştüğü belirlenmelidir. Yüksek amonyum değerleri bakteri dengesinin, örn. ilaç uygulaması sonucunda, olumsuz etkilenmiş olduğuna işaret eder. ... vererek JBL Denitrol deniz suyunuza milyonlarca canlı ve amonyum bozundurucu bakteri katmış olursunuz.
Nitrit (NO2) amonyumun bakteriyel bozunumu sırasında meydana gelir ve balıklar için yüksek ölçüde zehirlidir. Sorunsuz bir akvaryumda nitrit derhal nitrata (NO3) dönüştürüldüğünden ölçüm sınırının altındadır. Ölçülür düzeyde nitrit bulunması akvaryumdaki bakteri dengesinde bir sorun olduğuna işaret eder ki, bunun nedenlerinin açığa çıkarılması gerekmektedir. Örneğin ilaç uygulamaları bakteri kültürlerini çok olumsuz etkileyebilir. JBL Denitrol ilavesiyle deniz suyunuza milyonlarca canlı ve amonyum bozundurucu bakteri katmış olursunuz.
Nitrat (NO3) zehirli değildir, ancak yosunlar için bir besin maddesidir. Hatta, deniz suyu akvaryumlarında düşük konsantrasyonlarda nitrat bulunması pek çok mercanın büyümesini de destekler. 50 mg/l üzerindeki nitrat konsantrasyonlarında özel bir filtre materyalinin ( JBL BioNitrat EX ) kullanılmasını öneriyoruz; bu filtre materyaline bakteriler yerleşir ve materyalin içindeki düşük oksijen içeriği nedeniyle nitratı bozundururlar. Eğer çok mercan yetiştiriyorsanız ve suyun nitrat değeri sıfıra yakınsa, nitrat vererek mercanların büyümesini destekleyebilirsiniz. Bunun için tatlı su akvaristiğinde kullanılan bir ürün uygundur ( JBL ProScape N Makroelement ). Dozajın küçük adımlar halinde denenmesi gerekmektedir.
Fosfatlar (PO4) balıklar ve omurgasızlar için zararsız olmakla birlikte, yosunların temel besin maddesi olarak yosun çoğalmasına zemin hazırlarlar. Aşırı yosunlanma sorunu ile karşılaşırsanız, suyunuzun fosfat değerini ölçün (içine tuz katarak deniz suyu hazırlamakta kullandığınız su da dahil olmak üzere). Çok yüksek fosfat değerlerini suya etkin bir fosfat giderici ( JBL PhosEX ultra ) vererek düşürebilirsiniz; bu ürün fosfatı yan etki olmaksızın sudan emer.
JBL'de Su analizi çevrim içi laboratuvar size su değerlerinizi doğrudan girme ve analiz ettirmek üzere bize iletme olanağı sunuyoruz.