Gelişim. Bu dünyada her insan ilerlemek üzere hareket eder. Bazı ilerici insanlar için her zaman yol açık. Dünyaca ünlü bir düşünür, "Eğer hayat sana bir limon verirse, sen ondan limonata yap" demiş. Yani, insanoğlunun dünyaya gelmesi bir hediye, ondan sonra bütün işler kendi elimizde, hepsi kendimize bağlı. Bence, bu durumda insanın kendini geliştirmesi için bir insanı örnek alması ona yardım eder.
Mesleki kariyer. Günümüzde insanlar arasında kariyer mi, yoksa aile mi daha önemli, diye bir tartışma var. Bazıları kariyer yapmak için ailelerinden ayrılıyorsa, bazıları aile için kariyerden vazgeçer. Yani, beş parmağın beşi de aynı değil. Bence, mesleki kariyeri de aileyi de beraber götürebiliriz. Ben üniversiteden mezun olduktan sonra elbette mesleki kariyer yapacağım, ama bu benim aile kurmama engel olamaz. Aile çoğu zaman sadece kadınlar için engel olmuştur. Örneğin, eğer ben gazetecilik bölümünden mezun olursam, gazeteci olarak çalışma planım var. İnşaallah, mesleki kariyeri yurtdışında da burada da yapabilirim. İyi bir gazeteci olursam, kendimi adam olarak daha iyi geliştirebileceğime inanıyorum.
Hobiler. Her bir insanın boş zamanlarını faydalı değerlendirmek için yaptığı bir şeylerle uğraştığı bellidir. Her insanın hobisi farklı. Örneğin, şarkı söylemek, dans etmek, müzik dinlemek veya spor yapmak gibiler hobiler olabilir. Boş zamanlarımda faydalı işlere harcamak üzere şiir yazmak, kitap okumak ve satranç oynamak gibi işlerle (hobilerle) uğraşırım. Ama hobi insanın sevdiği bir iştir. Sevdiği işi insan hiçbir zaman kötü yapmaz, yani insanın yeteneğiyle ilgili şeyler de mutlaka olabilir.
Yabancı dil. Dil - insanoğlunun fikir alışverişi için önemli bir araçtır. Dil toplumlar kadar eski bir olgudur. Dilsiz toplumu hayal etmek mümkün değil. Daha doğrusu dil en eski şey. İlk olarak, insanın kendi ana dilini iyi bir seviyede bilmesi lazım. Kırgız halkında: "Ana dilim - ana sütüm," - diye bir atasözü vardır. Daha doğrusu ana dilini bilmeden Rusça konuşup, Kırgız değil, "Kirgiz" olanlar, "Mankurt" olanların sayısı gün begün çoğalmaktadır. Bir Kırgız Kırgız için kutsal olan üç şeyi yaparsa mankurt olur: ana dilini unutmak, halkını satmak ve annesini öldürmek. Günümüzde yabancı dilin önemi çoktur. En azından İngilizce bilmek çok önemlidir. Kaç dil bilirsen o kadar gönül bilirsin diyorlar. Mesela, benim kişisel gelişimimde dilin rolü büyük. En az dört dil bilsem diyorum. Bunun faydası çok, ziyanı yoktur.
Spor. Spor insanın sağlıklı yaşamasının bir yoludur. Spor yaşam kaynağı. Dünyadaki insanların arasındaki ilişkilerin iyileşmesi için sporun ve sanatın rolu büyüktür. Ayrıca spor çok önemlidir. Spor, egzersiz yapmadan sağlıklı yaşam hayal etmemiz mümkün değil. Mesela, benim bir günüm şöyle geçer: Sabahleyin saat 7:00'de kalkar, stadyumda koşar ve her türlü egzersizleri yaparım. Benim için yurtta veya üniversitede merdivenlerden çıkıp inmek, yurttan üniversiteye kadar yaya gidip gelmek de bir spordur. Yani, her hareketimin benim için spor olduğunu, bana fiziksel, ruhsal olarak çok iyi etkileri olacağını düşünüyorum.
Özel ilgi alanlarım. Benim özel ilgi alanım edebiyat. Daha doğrusu kitap. Kitap bilgi kaynağıdır. Ben Aytmatov'un eserlerinden, Osmonov'un şiirlerinden çok zevk aldım ve alacağım.
Teknoloji. XXI.yüzyıl yeni teknoloji yüzyılıdır. Biz gençler, XXI.yüzyılda teknolojisiz hiçbir şey yapamayız. Çünkü biz artık teknolojiye alıştık. Teknoloji işimizi kolaylaştırınca tembel de olduk. Yani teknolojinini yararlarının yanı sıra zararları da vardır. Basit şeyleri bile teknolojinin yardımıyla yapıyoruz. İnşaallah, teknoloji daha da ilerlerse her şeyi evde oturarak kumandayla yapacağız. Bir taraftan da daha da tembelleşeceğiz anlamına geliyor bu. Bu da olumsuz yanı tabiki.
Yukarıdaki yazdıklarımdan başka bir de "adam" olarak gelişmeliyiz. Yani, dünyaca ünlü Cengiz Aytmatov'un "Ne zaman insanoğlu insan olur?" sorusunun cevabı benim için çok önemlidir. Daha doğrusu, kendimi bir adam olarak görüp, bilip ve yanlışlarımı, eksiklerimi bilip, azaltıp, ona göre kendimi tanıyıp, tanıdıktan sonra kendimi daha iyi geliştirebilirim diye düşünüyorum. Zor olan bilim adamı olmak değil, "İNSAN" olmaktır.
05.03.2009
Ulan Egizbayev
(Türkçe öğreniminde 6. ay)