Osmanlı İmparatorluğu borçlarını ödeyemeyince ne oldu?
2018-01-23 19:01:11
Osmanlığı İmparatorluğu, borç yükünü fazla taşıyamadı ve sonunda ilk borç alışından 21 yıl sonra, 1875’te resmî bir bildiri yayınlayarak 5 yıl süre ile borç taksitlerinin sadece yarısını ödeyebileceğini ilan etti. Bu durum, aynı zamanda devletin iflasının da ilanıydı. Karar Avrupa’da, şiddetli protestolarla karşılandı. Ancak Osmanlı hükümeti vadettiği yarım ödemeleri de yapamadı ve Nisan 1876'da borçların ödenmesini tamamen durdurdu. Bu olayın ardından çıkan 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nda ise Avrupa kamuoyu, borçlarını ödememesinden dolayı Osmanlı’ya karşı bir tavır alarak, imparatorluğu Rusya karşısında yalnız bıraktı.
Savaş bitene kadar borç meselesi bir müddet gündem dışında kaldı. Savaşın ardından toplanan Berlin Kongresi’nde, Osmanlı maliyesinin kontrolü için milletlerarası bir kurul teşkil edilmesi yönünde tavsiye kararı alındı. İflasın ilan edildiği 1875 yılında, Osmanlı hükümetinin iki üyesi olan Sadrazam Mahmud Nedim Paşa ve Divan-ı Ahkam-ı Adliye Nazırı Midhat Paşa, kendi aldıkları karar gereği piyasadaki devlet tahvillerinin değerinin düşeceğini bildikleri için, bu karar açıklanmadan ellerinde bulunan tahvilleri satarak haksız kazanç sağladılar. Maliye Nazırı Yusuf Paşa ise elinde tahvil bulunmasına rağmen bu yola tenezzül etmemişti.