PROJE ADI
Proje çalışması hakkında genel bir fikir oluşturan tek bir cümle (mümkünse 12 kelimeyi geçmeyen) proje adı olmalıdır.
PROJE ÖZETİ
Her projenin proje hakkında genel bir fikir oluşturacak kısa ve anlaşılır bir özeti
yazılmalıdır. Unutulmamalıdır ki projeyi değerlendirecek jüri ve projeyi okuyanlar, en kısa
zamanda en iyi şekilde projenizi anlamak isteyecektir. Özetin tamamı, 150-250 kelime
arasında olmalıdır. Proje özetinde çalışmanın ayrıntılarından, yorumlardan ve
kaynaklardan bahsedilmez. Özette; kullanılan yöntem, yapılan gözlem ve elde edilen
temel bulgular ve sonuçlardan birkaç cümle ile bahsedilir. Ayrıca proje özetinin altına,
proje konusunu genel olarak yansıtan en fazla beş kelimeden oluşan anahtar kelimeler
verilir. İdeal olan başlarken taslak bir özet oluşturup, çalışma bittiğinde proje
raporunun içeriğine uygun bir şekilde özeti güncellemektir.
PROJE AMACI
Bu bölümde doğrudan projenin amacına, somut hedeflerine ve içeriğine
odaklanılmalıdır. Önerilen proje konusunun çözülmesi gereken ya da önceden çalışılmış
aydınlatılması gereken bir problem olup olmadığı, hangi eksikliği nasıl gidereceği veya
hangi sorunlara çözüm getireceği açıklanmalıdır. Hazırlanan projenin ilgili akademik jüriye
sunulacağı dikkate alınarak değerlendirmeye hiçbir katkı sağlamayacak genel konu ve
tarihçe anlatımlarından kaçınılmalıdır.
GİRİŞ
Giriş, araştırma konusu hakkında yapılmış araştırmaların sonuçlarının ve bu
alanda cevapsız olan soruların bilimsel makalelere dayandırılarak anlatıldığı (kaynak
taraması) bölümdür. Bu bölümde çalışmanızın diğer benzer çalışmalardan ayrılan
yönlerini belirtiniz. Bu çalışmayı, literatürdeki hangi boşluğu doldurmak için yaptığınızı ve
literatürde yer alan benzer çalışmalardan neyi, nasıl farklı yapacağınızı açıklayınız.
Benzer çalışmalardan nasıl yararlandığınızı ve sizin çalışmanızın neleri hedeflediğini
açıklayınız. Bu kısımda mutlaka bu şablonun sonunda belirtilen kurallara göre kaynakça
gösterimi yapınız. Alıntılarda intihal yapmayınız.
Bu bölümün sonunda, ayrıca, araştırma sorusunun (problemini) ne olduğu, nasıl
ele alınacağı ve hipotezin ne olduğu kısaca belirtilir.
YÖNTEM
Araştırma yönteminin, veri toplama araçlarının, deney ve gözlem düzeneklerinin ve
verilerin analiz yönteminin verildiği bölümdür. Bu bölümde aşağıdaki kısımlara ve alt
başlıklara yer verilir:
– Çalışmanın metodu veya araştırma deseni,
– Çalışma grubunuz, evreniniz, örnekleminiz (çalışmanızda kişilerden veri
toplamışsanız), çalışma sahanız, yeriniz ve bunların özellikleri,
– Veri toplama araçlarınızın neler olduğu, onları siz geliştirdiyseniz bunu nasıl
yaptığınız ve veri toplama süreciniz,
– Gözlemlerinizi, saha çalışmalarınızı ve bunları nasıl gerçekleştirdiğiniz, verileri
nasıl analiz ettiğiniz ve bunun için hangi araç ya da yazılımları kullandığınız,
– Deney düzenekleri, malzemeleri ve deneysel süreçleri (deneysel bir çalışma ise).
– Deneysel çalışmalarda deney düzeneği, verilerin nasıl toplandığı açıkça
anlatılmalıdır. Deney düzeneğindeki önemli ölçüm cihazlarının (ne olduğu,
ölçüm aralığı, duyarlılığı vb). kimyasal ve biyolojik malzemenin temel özellikleri
belirtilmelidir. Örneğin bir voltmetre kullanılıyorsa bunun ölçüm aralığı 5-30 Volt
olan bir voltmetre olarak belirtilmesi ya da optik özellikleri incelenen bir cam
levhanın 25 mmx10 mmx1 mm boyutlarında, görünür bölgedeki ışığı geçiren bir
cam plaka gibi detaylı açıklanmalıdır. Araştırmanın nerede, kimler tarafından
yapıldığı, ne kadar sürdüğü ve kaç kez hangi koşullar altında tekrarlandığı gibi
bilgilerin açık, öz ve anlaşılır bir şekilde verilmesi gerekir.
– Deneylerin nerede, kimler tarafından yapıldığı, ne kadar sürdüğü ve kaç kez
hangi koşullar altında tekrarlandığı gibi bilgilerin açık, öz ve anlaşılır bir şekilde
verilmesi gerekir. Bu kısımda çalışılan laboratuvarın özellikleri de belirtilmelidir.
– Kullanılan analiz ve hesaplamalar bu bölümde verilmelidir.
İŞ-ZAMAN ÇİZELGESİ
Projenin iş-zaman çizelgesine sahip olması çok önemlidir. İlk haftadan itibaren
araştırma projenizin süresi boyunca ulaşmanız gereken hedefleri ve zamanlarını belirten
aşağıda verilene benzer bir iş-zaman çizelgenizin olması gerekir. Bazen işler ters gidebilir
ve iş-zaman çizelgenizi değiştirmeniz gerekebilir. Ancak haftalık veya aylık hedefleri
gösteren bir programa sahip olmak çok önemlidir. Ne tür hedefler belirlemeniz gerektiğini
danışmanınıza sorun ve bunları haftalık olarak gerçekleştirmeye çalışın.
BULGULAR
Bu bölümde aşağıdaki bilgilere yer verilmelidir:
– Çalışmada toplanan veriler ve verilere ait analiz sonuçları verilir.
– Sonuçlar verilirken bulguların amaçlara uygunluğuna dikkat edilmelidir.
– Araştırma bulguları tablo, şekil, resim, çizelge gibi araçlarla yorum yapmadan
sunulur. Tablo, şekil, resim, çizelge gibi görsellere mutlaka numara ve açıklama
verilmelidir. Ayrıca görsellere metin içerisinde mutlaka atıfta bulunulmalıdır.
Metin içerisinde görsellere yapılan atıflarda “aşağıdaki, yandaki, yukarıdaki vb.”
ifadelerden kaçınılmalıdır. Bunun yerine “Tablo 2’de görüldüğü gibi…” ifadeler
kullanılmalıdır.
SONUÇ VE TARTIŞMA
Proje raporunun en önemli kısımlarından birisi bu bölümdür. Bu bölümde, proje
çalışması ile elde edilen bulgular araştırma sorusuna veya problemine uygun olarak
yorumlanır. Sonuçlar, sayısal değerler ve/veya sözlü olarak ifade edilir. Sonuçları
tartışırken kaynak araştırmasında yer alan benzeri çalışmalarla karşılaştırmalar yapılır.
Sonuçlarınızı olumsuz yönde etkileyen etkenler varsa bu bölümde açıklanır.
ÖNERİLER
Bu bölümde benzer çalışmalar yapacak olanlara yol göstermesi bakımından
öneriler varsa belirtilir.
KAYNAKLAR
Bu bölümde, proje sürecinde yararlanılan ve proje raporu içerisinde atıf yapılan tüm
kaynaklar listelenir. Kaynaklar APA yazım kuralları ve kaynak gösterme biçimine göre
listelenir. Bu rehberde yer almayan durumlar ile karşılaşılması halinde APA’nın web
sayfasına (http://www.apastyle.org) başvurulması önerilir.
Kaynak yazımı ile ilgili kurallar sonraki alt bölümde verilmiştir.
EKLER
Metin içerisinde yer almaları halinde konuyu dağıtacağı düşünülen veya çok uzun
metinlerden oluşan, çeşitli araştırma bulgularına dayalı çok uzun tablolar, formüller,
ayrıntılı deney verileri, bilgisayar programları, anketler vb. EKLER bölümünde verilebilir.
Araştırmayı yapmak için alınan yasal izinler, yazışmalar, gerekirse e-posta örnekleri de
burada verilmelidir. Eklerin her biri için uygun bir başlık seçilerek metin içerisinde geçiş
sıralarına göre “Ek 1., Ek 2…” şeklinde, ayrı bir sayfadan başlayacak şekilde yer almalıdır.
KAYNAK: TÜBİTAK