Azerbaycan'ı, ulaşım yollarıyla Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti ve devamında Türkiye ile birbirine bağlamayı hedefleyen Zengezur koridoru projesinin Ermenistan tarafı hâlâ hazmedebilmiş değil.
Ermenistan ve Azerbaycan arasında geçtiğimiz günlerde sınır bölgesinde yaşanan çatışmalarda iki taraftan da onlarca asker hayatını kaybetti.
Bazı uzmanlar, çatışmaların nedenlerinden biri olarak Zengezur koridoru projesindeki düğümün çözülmemesine işaret etti.
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, çatışmalarla ilgili yaptığı açıklamada, çeşitli eleştirilerin yanında "Ermenistan'ın ortaya yeni şartlar sürdüğünü ve iletişim ile ulaşım yollarının açılması sürecini aksattığını" belirtti.
Ermenistan'ın en güneyinde yer alan eyalet, Syunik adını taşıyor.
Azerbaycan'da ise bu bölge için Zengezur ismi kullanılıyor.
Bu bölgenin doğusunda Azerbaycan, güneyinde İran, batısında ise Azerbaycan'a bağlı Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti yer alıyor.
Zengezur koridoru projesi ise bu bölgeden açılacak kara ve demiryolu ulaşımıyla Azerbaycan'ı doğrudan Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'ne bağlamayı hedefleyen projenin adı. Daha geniş anlamda ise proje Azerbaycan'ı doğrudan Türkiye'ye bağlamayı amaçlıyor.
Ermenistan yan çiziyor
2020 yılındaki 2. Dağlık Karabağ Savaşı, Rusya'nın arabuluculuğunda imzalanan bir ateşkes anlaşmasıyla sona ermişti.
Anlaşmanın 9. maddesinde Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti ile Azerbaycan arasında ulaşım yollarının açılması öngörüldü.
Bu maddede, "Bölgedeki tüm ekonomi ve ulaşım bağlantıları açılacaktır.
Ermenistan Cumhuriyeti; insanların, araçların ve malların her iki yönde engelsiz hareketini organize etmek için Azerbaycan Cumhuriyeti'nin batı bölgeleri ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasındaki ulaşım bağlantılarının güvenliğini garanti eder" ifadelerine yer verildi.
Metinde ayrıca, "Tarafların mutabakatı ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti'ni Azerbaycan'ın Batı bölgelerine bağlayan yeni ulaşım bağlantılarının inşası gerçekleştirilecektir" cümlesi yer aldı.
Azerbaycan bu madde ile iki ülkenin Zengezur koridoru konusunda anlaşmış olduğunu söylüyor.
Ermenistan ise ulaşım yollarının açılmasını desteklediğini ancak bu maddede Zengezur adının kullanılmadığı gibi Bakü'nün talep ettiği şekliyle bir koridor projesinden de bahsedilmediğini belirtiyor.
Azerbaycan Devlet Başkanı İlham Aliyev ise 2021 yılında devlete ait bir TV kanalına verdiği röportajda, "Zengezur koridorunun oluşturulması ulusal, tarihi ve gelecekteki çıkarlarımızla tam olarak örtüşüyor. Ermenistan istese de istemese de Zengezur koridorunu hayata geçireceğiz. Eğer Ermenistan isterse bu konuyu daha kolay çözeceğiz, istemezse zorla çözeceğiz" açıklamasında bulunmuştu.
Kaynak: Erivan'ın karın ağrısı Zengezur koridoru