

Vakfiyelerde vâkıflar, vakfın yönetimi ve görevliler, akarların veya nukudun işletilmesi, vakıf gelirinin harcanması ve hayır hizmetleri, kişilere yapılan tahsisatlar ve süknâ ile ilgili bir takım şartlar ortaya koymuşlardır. Bir görevin veya tahsisatın ikinci ya da üçüncü şahıslara yüklenmesi durumunu da meşrut kılma, meşrûta, şeklinde tanımlamıştır. Vâkıfların çoğunlukla câmi mescit olmak üzere kütüphane, medrese, mektep gibi yapıların yanında veya yakınında tahsis ettikleri diğer bir tanımla meşrut kıldıkları evler zamanla meşrûta veya meşrûtahane olarak anılmışlardır. Vakıflarda görevlilere tahsis edilen özellikle imam ve müezzinlere ait meşrûtalar, siyâsi ve sosyal değişim ve dönüşümler sonucunda beraberinde bazı sorunları da gündeme getirmiştir. Bu çalışmada meşrûta kelimesinin vakfiyelerde taşıdıkları anlamların yanısıra vakıf görevlilerinin barınmaları için tahsis edilen meşrûtaların vakfedilme şartları, bulundukları mekânlar ve mimâri özellikler tanımlanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Vakıf, vâkıf, meşrûta, meşrûtahane, meşrutunleh