ISLAHAT FERMANI, padişah Abdülmecit tarafından Paris antlaşmasından önce yayımlanan ıslahat, programıdır (1856 Kırım savaşı sırasında, Ruslara karşı birlikte savaştığımız Ingiltere ve Fransa, Osmanlı halkından olan Hıristiyanlara daha bazı haklar tanınmasını istemişlerdi. Osmanlı devleti, Paris antlaşmasına bu konuda bir madde konulmasının önüne geçmek için Islahat fermanının yayımlanmasını gerekli gördü-Islahat fermanının bir örneği, Paris konferansına gönderildi. Islahat fermanı, daha önce çıkarılan Tanzimat fermanına (Bak.) eklenen yeni maddelerden oluştu. Bu fermanda, bütün Os-manii halkının can, mal, ırz ve namusunun korunması; kanun önünde eşitlik; devlet hizmetlerine, askerlik görevine ve okullara Müslüman olmayanların da alınması: vergilerde eşitlik, iltizam usulünün kaldırılması: mahkemelerin açık yapılması, ticaret, ceza ve cinayet davaları için karma mahkemelerin kurulması; Hıristiyanlara inanç özgürlüğü tanınması; Patrikhanenin ıslah edilmesi; rüşvetin kaldırılması; resmi yazılarda Hıristiyanlar için kötüleyici deyimlerin kullanılmaması ön görüldü.
Hıristiyan halka bu haklar tanındığı halde, büyük Avrupa devletlerinin bu konuda yeni isteklerde bulunmalarının önüne geçilemedi,