Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı döviz endeksli mevduat hesabı modeli büyük bir merakla incelenmeye başlandı. Bazı uzmanlar, söz konusu modelin dönüştürülebilir mevduata benzer olduğuna da dikkat çekiyor. Peki dönüştürülebilir mevduat hesabı nedir? DCM nasıl çalışır? Ayrıntılar burada...
Dışarıdan döviz girişini teşvik etmek amacıyla Dövize Çevrilebilir Mevduat (DÇM) hesapları ilk kez 1967 yılında açılmıştı.
DÖVİZE ÇEVRİLEBİLİR MEVDUAT HESABI NEDİR? NASIL YAPILIR?
Hesap sahibine dövizli işlem hakkı tanındı. TCMB hesaplara, Hazine adına, kur garantisi vermişti. Diğer bir deyimle kur farkları bütçeden karşılandı. Ancak DÇM’lerin anapara ve kur farkı ödenmeleri, verilen kur garantisi nedeniyle, Hazine’ye aşırı yük olmaya başlar.
O tarihlerde yurtdışındaki işçiler ve ihracatçılar ilk hesapları açar ve toplamı 3,5 milyar doları bulan döviz Türkiye’ye gelir. DÇM’lerin para arzı artışına ve enflasyonun hızlanmasına neden olmaya başladıkları değerlendirilir ve kullanımına sınırlandırmalar getirilir. Ancak 1977 yılının ilk aylarından sonra yeni hesap açılması çok yavaşlamaya başlayınca TCMB ve bankalar, eski DÇM’lerin vadesi gelenlerinin paralarını geri ödemede zorlanmaya başlarlar.
Sonunda sistem 1978 yılında bitirilir. Bu borçlar, 1981 yılından sonra devlet tarafından üstlenilir.