Koronavirüse Karşı Etkili İlacı Bulduğunu Küba Açıkladı
Hangi ilaç?: Çin Ulusal Sıhhat Komisyonu doğrultusundan koronavirüs ile savaşmak amacıyla seçilen 30 ilaç arasında, bir Küba antiviral ilacı var: Interferon Alfa 2b. Bu ilaç Çin’de Küba-Çin şirketi ChangHeber doğrultusundan 2003 yılından beri üretilmektedir.
Interferon Alfa 2b, Covid-19‘a benzer özelliklere sahip virüslere karşı etkinliğini göstermiştir. Bu amaçla bir aşı değil, hastalığın şiddetini azaltmak amacıyla sarfedilen bir ilaçtır. Bugüne kadar, 1.500’den çok Çinli bu ürünle başarı ile tedavi edildi. 15’ten çok ülke başta Küba olmak üzere Venezuela, Panama ve Kosta Rika’da jullanılan bu ilacı kullanmak amacıyla Küba’ya bu ilacı kullanmak istediğini söyledi.
Küba’da tasarlanan ilaç, adanın biyoteknoloji endüstrisinin ilerlemesini gösteriyor. 1981’de Küba, dang virüsünün ölümcül bir salgınını durdurmak amacıyla ilk kez interferonları (bağışıklık sistemimizin hücreleri doğrultusundan natural olarak imal edilen proteinler) geliştirdi ve kullandı.
İnterferonlar ilk olarak 1950’lerin sonlarında bir Londra laboratuvarında tanımlandı 1970’lerde Amerikalı onkolog (kanser uzmanı) RandolphClark Lee bu hususta incelemelera devam etti.Clark Lee Küba’ya gitti, burada Fidel Castro ile tanıştı ve interferonun yeni bir şey bulunduğunu ve umut verdiğini söyledi. Kübalılar daha sonra süratli bir şekilde kendileri üretmeyi öğrendiler.
Birkaç hafta sonra Küba, sivrisinekler doğrultusundan bulaşan potansiyel olarak ölümcül bir hastalık olan bir dang humması salgını doğrultusundan vuruldu. Küba Sıhhat Bakanlığı, mahalli olarak imal edilen interferonu, dang salgınıyla baş etmeye çalışmak amacıyla kullandı ve bu da ölüm miktarını mühim ölçüde azalttı.
Küba Devrimi’nin (1959) başlangıcından itibaren hükümet sıhhat ve eğitime büyük yatırımlar yaptı. ABD’nin Küba’ya karşı gittikçe sertleşen ablukası göz önüne alındığında, Küba nüfusuna Küba’da olası bulunduğunca çok ilaç sağlamak bir öncelikti.
KÜBA İLGİ ÇEKEN ÇOK SAYIDA KONGRE DÜZENLEDİ
Yeni laboratuvarlarda ve inceleme merkezlerinde, Küba halkını etkileyen hastalıklara yönelik tedavi bulmayı hedefleyen projelere öncelik verilmiştir. Küba ilaç ve biyoteknoloji endüstrisinin gelişimi bu tür başladı. Bugün, Küba uyuşturucu listesindeki mahalli sıhhat sisteminde tüketimi onaylanan 857 ürünün 569’u ülkede üretiliyor.
Küba interferonuna geri dönelim. Dang humması denetim altına alındıktan sonra, Küba süratle uluslararası ilgi çeken çok sayıda kongre düzenledi. Güçlü bir halk sağlığına katkıda bulunma kapasitesine ve bilimsel yeniliklerin tıbbi düzeyde stratejik önemine inanan Küba hükümeti, bu sektörü ilerletmek amacıyla 1981’de Frentebiológico’yu (“biyolojik cephe”) yarattı.
Küba bilim adamları, çoklıkla Sovyetler Birliği’nde değil, batı ülkelerinde de okumak amacıyla yurtdışına gittiler. Araştırmalarında interferon klonlama deneyleri yaparak yeniliğe döndüler. 1980’lerin sonunda, Kübalılar seri üretime adapte edilebilen, interferon üretmenin seçenek bir yöntemini ilk keşfedenlerdi. Bu şekilde Interferon Alfa 2b doğdu.
Yeni hükümet, seneler süresince bir dizi dönüşüm yaşamış ilaç endüstrisinin mülkünü, topraklarını ve varlıklarını devraldı. 2012 yılında, BioCubaFarma, ilaç ve biyoteknoloji sektörlerindeki 31 üretim ve inceleme ve geliştirme (AR-GE) sitesini denetleyen bir koordinatör kuruluş olarak kuruldu.
Küba hükümeti, 1980’lerde uluslararası üne sahip Kalıtsal Mühendisliği ve Biyoteknoloji Merkezi’ni (CIGB) açtı.Bu inceleme merkezi, ilk incelemedan üretim ve ticarileştirmeye kadar bütün bilimsel döngüyü barındırıyor. İlk olarak, Küba halk sağlığı sistemi amacıyla ideal fiyatlı ilaçlar gerçekleştirmek hedefleniyor.
Bununla birlikte, birtakım mamüller merkezin kendi tetkikini finanse etmesine izin verecek şekilde pazarlanmaktadır. Küba şu anda aşağı yukarı elli ülkeye ilaç ve biyoteknolojik mamüller ihraç etmektedir. Biyoteknoloji endüstrisi Küba ekonomisine senede 500 milyon dolardan çok katkıda bulunuyor. ICOLD, mamüllerinin ihracatı ve know-how’ından 100 milyon doların üstünde kazanç elde etti.
Küba’da ise mamüller yalnızca Kübalıların sıhhat greksinimlerini karşılıyorsa geliştiriliyor.Bunun ek bir üstünlüğü var: Küba bilim adamlarının iç pazarları amacıyla geliştirdikleri şey, dünya genelinde geleneksel ilaç şirketlerinin ilaçlarının çoksını karşılayamayan beş milyardan çok insana da yarar sağlıyor. Küba, yurtdışında yüksek kaliteli farmasötik mamüllerin ticari satışı amacıyla bile dayanışma fiyatları uygulamaktadır. Küba’ya dönen kârlar CEO’ların ve hissedarların cebinde değil, Küba’daki herkes amacıyla bedava ve kaliteli halk sağlığı bakımı sağlamak amacıyla yatırılıyor.
Dünyaca ünlü Küba biyoteknoloji sektörü, hem halk sağlığı hem de Küba’nın mahalli ekonomik kalkınma planında giderek daha stratejik bir rol oynamaktadır. Mevcut koronavirüs krizinde de gördüğümüz gibi, Çin’de diğer yerlerde bulunduğu gibi koronavirüspandemisine (bir ya da daha çok kıtada çok süregelen olarak tespit edilen salgın) karşı mücadelede de mühim bir rol oynamaktadır.