Bu tür haplar ilişkiden sonra 12 saat içinde alındıklarında en etkilidir ve koruyuculuğu %90 civarındadır. İkinci güne kalırsa %75,üçüncü güne kalırsa %58 etkilidir. Üç günden sonraki kullanımlarda etkili olmayacağı kabul ediliyor.
Bu yöntemin kullanıma sunulma nedeni "korunmayın! nasıl olsa bu haplar gebeliği engelleyecektir" mesajı vermek değildir. İstenmeyen bir ilişki olduğunda (tecavüz gibi) ya da bir yöntem kullanılmakta iken aksilik olduğunda (prezervatifin delinmesi/kayması ya da doğum kontrol hapının unutulması gibi) ek yöntem olarak kullanılmalıdır.
İLİŞKİ SONRASI HAPLAR 4 TİPTİR
• Sadece progesteron hormonu içerenler: 2 tablet birlikte alınır. Yumurtlamayı durdurarak gebeliği önler.
• Estrojen ve progesteron hormonu içerenler: 2 tablet hemen alınır, 2 tablet ise 12 saat sonra alınır. Hem yumurtlamayı durdurarak hem de rahim içini ceninin yerleşmesine uygun olmayan bir hale getirerek etki eder.
• Progesteron resptör modülatörü ulipristal asetat: En etkili olan ilaçtır, ilişki sonrasında 5 güne kadar alınabilir. Ancak ülkemizde bulunmamaktadır.
• Mifepriston (RU-486): Sadece Rusya ve Çin'de bulunmaktadır.
Bu konuda iki önemli konuya vurgu yapmak doğru olur:
• Yöntemin %100 etkili değildir.
• Sürekli kullanım için uygun değildir.
SPİRAL DE TAKILABİLİR
Gebeliği önlemek için acil korunma gereken durumlarda spiral de takılabilir. İlişkiden sonra gebelik oluşsa bile döllenmiş yumurtanın rahime yerleşmesi en erken 5 gün sonra olur. Bu süre içinde spiral takılırsa gebelik önlenebilir. Gebeliğin engellendiği anlaşıldığında yani adet kanaması başladığında spiral çıkarılabilir; ya da yerinde bırakılarak etki süresi boyunca kullanılabilir. (BRK)