KuruşKuruş İlk kez Fransa Kralı XI. Louis tarafından gros adıyla ve gümüş sikke olarak tedavüle sürüldü (1250). Ardından tüm Avrupa ülkelerine farklı para birimi olarak yayıldı. Osmanlı İmparatorluğu ilk kez I. Bayezid zamanında kuruşu kullandı (1392). Kızıl Kuruş altını, Beyaz Kuruş ise sikkeyi ifade ediyordu. Kuruşun rayici ise, I. Selim zamanında 40 birim olarak belirlendi.
Arslanlı adı verilen bir başka kuruş ise 35 birim akçeydi. Kuruş olarak anılan büyük gümüş sikkeler, ilk kez II. Süleyman tarafından Osmanlı darphanesinde bastırıldı. Bakır, gümüş ve altın madenlerinden çeşitli dirhemlerle bastırılan kuruş, Osmanlı dönemi boyunca evrim geçirdi. Türkiye Cumhuriyeti'nce de liranın yüzde biri olan para birimi olarak kullanıldı.
Kuruş Türk lirasının yüzde biri değerindeki para birimi. Osmanlılar zamanında kesilen paralardan birinin adı da kuruştur. Kuruş kelimesi o devirde yalnız başına kullanıldığı zaman gümüş madeni parayı ifade ederdi. Avrupa’da aynı mana ile kullanılırdı. Fransa krallarından Saint Louis zamanında madeni paralarla islahat yapılarak ihrac olunan gümüş sikkelere Gros tournois adı verilmişti. Avrupa devletleri yanında Osmanlılar da bu tabiri kendi lisanlarına uydurmuşlar ve öyle kullanmışlardı. İtalyanlar Grosso, Almanlar Grechen, Osmanlılar ise Kuruş olarak benimsemişlerdir. Osmanlı sultanlarından Hüdavendigar Gazi Murad Hanın Bosna ve Sırbistan seferleri sırasında oralarda kullanılan gümüş paraları doğuya gönderdiği, kuvvetli ihtimal olarak kabul olunmaktadır. Avrupa ile devamlı temas ve seferlerde bulunan Osmanlılarda onların kullandıkları paraların alınması tabii bir olaydır. İkinci Sultan Süleyman Han (1687-1691) devrinde, Avrupalıların kullandıkları büyük gümüş paralar gibi sikkeler (para) bastırılarak, bunlara kuruş adı verilmiştir. Bunlar 833 ayarında, dört cm çapında altı dirhem (19,2 gr) ağırlığındaydı. Osmanlı kuruşu adı verilen bu gümüş paralara 1688 yılından sonra rastlanmaktadır. Çeşitli zamanlarda kuruşlar, çeşitli ağırlık ve büyüklüklerde tekrar basılmıştır. Sultan Abdülmecid Han (1839-1861) devrinde bir kuruş, halis gümüşten olmak üzere yarım dirhemden az basılmıştı. Bunların ikilikleri olduğu gibi yarısı olan yirmi paralıkları da vardı. Osmanlılar devrinde Kuzey Afrika ülkelerinde de az sayıda kuruş basıldı.
Kuruşun küçük birimleri: Yarımlık, yirmilik veya yarım kuruşluk, onbeşlik, onluk ve beşlikler de vardı.
Kuruşun büyük birimleri: Altmışlık (birbuçuk kuruş), ikilik (iki kuruş), yüzlük (iki buçuk kuruş)tür.
Kaynak: Rehber Ansiklopedisi
KuruşLiranın yüzde biri değerinde Türk parası:
"Kırmızı meşin üzerine yaldızlı en iyi cildi beş kuruşa yapardı."- H. C. Yalçın.
Kuruşliranın yüzde biri değerinde türk parası.
KuruşTürkçe Kuruş kelimesinin İngilizce karşılığı.
[Kuruş] n. piastre, penny, doit, mite
KuruşTürkçe Kuruş kelimesinin Fransızca karşılığı.
piastre [la]
KuruşTürkçe Kuruş kelimesinin Almanca karşılığı.
n. Gründung