Sabah Uyandığınızda Hissettiğiniz Baş Ağrısına Dikkat!
Baş ağrısı her yaştan insanın zaman zaman maruz kaldığı son derece yaygın bir durumdur. Neyse ki çoğu zaman başka sorunlara neden olmadan, ilaç almadan geçip gider. Ancak migren ağrıları ya da küme baş ağrıları gibi kronik durumlarda ağrıların altında yatan sorunları belirlemek yeterli değildir. Günlük hayatı zorlaştıran kronik baş ağrılarının tedavi edilmesi gerekir. Yani her sabah baş ağrısıyla uyanmak başka ciddi sağlık problemlerinin potansiyel belirtisi olabilir.
Baş ağrısı şikayetiyle hastaneye gittiğinizde bunun altında yatan başka sağlık problemlerine teşhis koymak adına doktorunuzun size soracağı sorular şunlardır:
- Baş ağrıları ne kadar süredir devam ediyor?
- Baş ağrıları şiddetli bir şekilde mi hissediliyor?
- Baş ağrıları vücudun başka bir yerinde gerçekleşen değişimden mi kaynaklanıyor? (Kilo vermek ya da almak gibi)
- Baş ağrısını arttıran ya da azaltan şeyler var mı? Varsa bunlar nelerdir?
- Ağrı başın hangi bölgesinde başlıyor?
- Ağrı başta yayılarak ilerliyor ve başka bölgelere taşınıyor mu?
- Ağrı ile birlikte herhangi bir görüş bozukluğu ya da denge problemi var mı?
- Baş ağrısı günün hangi saatinde başlıyor?
Bilim insanları baş ağrısı ile uyku problemleri arasında bir bağlantı olduğu konusunda hemfikirler. Herhangi bir şekilde uyku düzensizliği yaşayan insanlar, sabah uyandıklarında baş ağrısı hissetme durumunu diğer insanlara kıyasla 2-8 kat daha fazla ve daha şiddetli yaşarlar. Baş ağrısına eşlik eden diğer semptomlar; gün içinde sürekli uyuma ihtiyacı duymak, huzursuz bacak sendromu ve gece çene kenetlenmesi ya da başlangıçta farkında olmadan dişleri sıkma (gıcırdatma) gibi belirtiler olabilir. Bu semptomların seyrettiği rahatsızlıklarda obstrüktif uyku apnesi ve uykusuzluk en yaygın görülen durumlardır. Bununla birlikte sirkadiyen ritim bozuklukları yani vücudun biyolojik saatinde meydana gelen değişiklikler, narkolepsi ve uyurgezerlik de baş ağrısıyla güne başlamanın altında yatan gerçek sebepler olabilir.
Uyku alışkanlığınızı düzenlemek sabah hissedilen baş ağrılarını kontrol altına almanız konusunda size yardımcı olabilir. Bunun için:
- Her gün aynı saatlerde uyumaya ve uyanmaya özen gösterin.
- Yaşa bağlı olarak değişmekle birlikte uykuda geçirdiğiniz zamanı 7-8 saat ile sınırlandırın. Erken yaşlarda bu süre daha uzun olabilir.
- Uyuduğunuz odanın tamamen karanlık, sessiz ve optimal ısıda olmasını sağlayın.
- Uyku düzenini bozan kafein, nikotin ve alkol kullanımından kaçının.
- Beyni uyararak uykusuzluğa yol açan yatakta televizyon izleme, kitap okuma, bilgisayarda ya da telefonda zaman geçirme gibi alışkanlıklarınızdan vazgeçin. Yatağa girdiğiniz anda uyumaya odaklanın.
- Meditasyon gibi sizi uykuya hazırlayacak sakinleştirici aktiviteler deneyebilirsiniz.
Sabah hissettiğinizde uyandığınız baş ağrısına, ağrı tipine göre bulantı, kaslarda gerilme ya da bulanık görme eşlik ediyorsa, ağrı başın farklı bölgelerinde, örneğin; kafa derisinden başlayıp boyun bölgesine kadar yayılıyor olabilir. Uyku bozuklukları kadar hormonal değişikliklerin de tetiklediği baş ağrısı çok farklı sebeplerden kaynaklanabilir. Bunların en yaygın olanları:
Sinüs baş ağrısı
Sinüs baş ağrıları, yanak üst kısmı, burun ve gözlerin arkasında bulunan sinüs bölgesinin iltihaplanmasından kaynaklanır. Başın ön kısmında ve yüzde yoğunlaşan karakteristik sinüs baş ağrıları, özellikle sabah güne başlarken şiddetli bir şekilde kendini gösterir. Alerji kaynaklı olarak geçici bir süre hissedilen baş ağrısına ya da kronikleşen sinüs baş ağrılarına genellikle boğaz ağrısı, burun ve geniz akıntısı eşlik eder.
Aşırı ilaç kullanımından kaynaklı baş ağrısı
Wisconsin Üniversitesi Hastanesi’nin gerçekleştirdiği bir çalışmaya göre; haftada 2 kez ya da daha fazla ağrı kesici ilaç kullanmak baş ağrılarını tetikliyor. Başın her iki tarafında, sabah uyandığınızda hissedilen ağrı ilaçların etkisiyle daha da şiddetleniyor ve bu durum ayda 15 defadan fazla tekrarlanıyor. Bu tip baş ağrıları genellikle aspirin, asetaminofen, kafein, narkotik, tramadol, migren ilaçları ve dekonjestan içeren ilaçlardan kaynaklanıyor. İlaç kullanımını azaltmak ya da tamamen kesmek birkaç hafta alsa da sabah uyandığınızda hissettiğiniz baş ağrısını azaltır.
Gerginlik baş ağrısı
Gerginlik baş ağrıları, baş ve boyun bölgeniz bir mengene ile sıkıştırılıyormuş gibi hissettiren kasılma benzeri ağrılardır. Dönemsel olarak ya da nadiren ortaya çıkan gerginlik baş ağrıları stres, anksiyete ve öfke gibi tetikleyicilerin etkisi altındadır. Kronikleşen, sabah uyandığınızda ve gece geç saatlerde hissettiğiniz baş ağrıları gerginlikten kaynaklanıyor olabilir.
Küme baş ağrısı
Küme baş ağrısı, ‘çalar saat’ etkisi gösteren sıkıntılı bir ağrı türüdür. Çünkü küme baş ağrısı çekenler sabahın erken saatlerinde ya da gece uykunun en yoğun olduğu saatlerde birden ağrı ile uyanırlar. Küme baş ağrısı genellikle aniden başlar ve kısa sürer. Fakat bu ataklar her gün, gün içinde 4 kez tekrarlayabilir. Küme baş ağrısı tekrar ortaya çıkana kadar bazen aradan aylar geçebilir. Yüksek oksijenli alanlarda zaman geçirmek, hayat tarzında bazı küçük değişiklikler ve ilaç kullanımı küme baş ağrısı ile mücadelede size yardımcı olabilir.
Siz de sabahları baş ağrısı ile uyanıyor ve uyku düzeniniz ile yaşam tarzınıza dikkat ettiğiniz halde 4 haftadan uzun süren baş ağrıları yaşıyorsanız eczaneden ilaç alıp ağrıyı geçiştirmeye çalışmak yerine mutlaka uzman bir hekime muayene olmalısınız.
Kaynak: