Nazlı Ilıcak has been a journalist since 1969 and in jail since July 29, 2016. She was a columnist for Tercüman, Meydan, Hürriyet, Akşam, Yeni Şafak, Dünden Bugüne Tercüman, Bugün, Takvim, Sabah and Bugün newspapers. She served as the deputy for Istanbul with the Virtue (Fazilet) Party in the Turkish parliament in 1999. In 2015, she founded the Özgür Düşünce newspaper with the people who were dismissed from the Bugün newspaper.
She was detained on July 26, 2016. He was accused of “giving a subliminal message by implying a coup” before the 15th of July coup attempt. Ilıcak was jailed for alleged membership of a terrorist organization. The prosecutor demanded a sentence of up to three times aggravated life sentence and an additional sentence of 7.5 to 15 years. At the end of the trial, she was sentenced to aggravated life imprisonment on charges of attempting a coup d’état. The decision, upheld by the Court of Appeal, was taken to the Court of Cassation. After the trials she was sentenced to 8 years and 9 months of imprisonment for the crime of “knowingly and willingly aiding and organisation without being a member” then she was released, given the time she had already served.
The trial restarted at October 8th, 2019.
After the retrials in the 2nd hearing of the case at November 4th, 2019, she was sentenced to 8 years and 9 months of imprisonment for the crime of “knowingly and willingly aiding and organisation without being a member” then she was released, given the time she had already served.
Ilıcak was also sentenced to 5 years and 10 months imprisonment for publishing a military document in Bugün newspaper.
Nazlı Ilıcak was detained on July 26, 2016. She made the following defense statement to the prosecutor:
“I’m a victim of coups. Since I had the character of standing next to the victims, I was convinced that religious people were relentlessly attacked after 17-25 December corruption investigations. I realized these people were not actually victims, especially when the coup body offered the Chief of General Staff to talk to Fethullah Gülen, the one-dollar bills [possession of one dollar bills are seen as evidence of FETÖ membership by Turkish courts] were found on the people involved in the coup attempt, the unconditional instructions were given to open fire on the police and the citizens, and when the parliament was bombed. I also think I was mistaken. I’m sorry that I realized this structure is not a religious structure, not an oppressed structure but an organizational structure.”
Ilıcak applied to the Constitutional Court while she was waiting for the indictment to be written, but she didn’t receive a response. She then applied to the European Court of Human Rights (ECHR). The Court accepted the case without waiting for the exhaustion of domestic remedies in Turkey and asked the Turkish government for its defense regarding Ilıcak’s application in June 2017.
The indictment was completed on April 11, 2017, the Istanbul Prosecutor for the Office of Terror and Organized Crimes.
In the indictment, President Tayyip Erdoğan, the Turkish Grand National Assembly and the 65th Government were mentioned as the victims of the crime.
One-hundred fifty-five pages of the 247-page indictment did not include “acts by media elements” or prosecuted journalists.
Topics such as “stopping the vehicles which belonged to the National Intelligence Organization and were allegedly carrying weapons to Syria, the Sledgehammer and Ergenekon investigations against the Turkish Armed Forces, the 15th of July coup attempt, FETO / PSS / Fethullahist Terrorist Organization / Parallel State Structure,” were mentioned in the pages.
Notably, the indictment defines the murder of journalist Hrant Dink, the editor-in-chief of the Agos Newspaper, as “the terrorist organization’s first armed action that has been the subject of a public trial.”
In the indictment, the defendants were described as “media elements of the terrorist organization.” The defendants allegedly took part in “a political and social chaos environment for the purposes of the terrorist organization.” The indictment also stated the defendants were guilty of “membership of an armed terrorist organization” and that they had committed the crime of “attempting a coup.”
The day before the coup attempt, on July 14, 2016, a program aired on Can Erzincan TV was used as evidence in the indictment against Nazlı Ilıcak, Ahmet Altan and Mehmet Altan. On that day, Ahmet Altan was the guest on the program, prepared and presented by Nazlı Ilıcak and Mehmet Altan.
Nazlı Ilıcak, made the following statements on that program:
“The former president of Peru, Fujimori, did a state coup in a palace coup manner, this is what is being done. Such actions will be accounted for. These are constitutional violations, not only corruptions, there are clear constitutional violations. One day these will be accounted for. What you do to the liberties, the damage you cause is so unlawful even when compared with the period of Menderes, it is not comparable with today’s unlawfulness.”
One of Nazlı Ilıcak’s articles, published on Dec. 17, 1978 before the Sept. 12, 1980 military coup in the Tercüman newspaper, was mentioned as an accusation in the indictment. In this article Ilıcak wrote, “Martial law is put into force in 13 provinces. Our nation, thirsty for peace, calls out from the heart: Hello, soldier …”
The indictment also mentioned that Ilıcak had a picture where she is throwing snowballs with Zekeriya Öz, the prosecutor who was in charge of Ergenekon and the 17-25 December corruption and bribery operation that involved the names of Ministers and their sons.
For Nazlı Ilıcak, the indictment demanded a sentence of three times aggravated life imprisonment based on the following accusations:
-In accordance with Article 309/1 of the Turkish Penal Code, “attempting to overthrow the constitutional order of the Republic of Turkey or to establish another order instead or prevent the enforcement of this order”;
-In accordance with Article 311/1, “attempting to abolish the parliament or prevent it from doing its duties”;
-In accordance with Article 312/1, “attempting to overthrow the Government of Turkey or to prevent it from doing its duty”
As well as the accusations mentioned above, a prison sentence of 7.5 to 15 years was demanded based on the Article 220/7 of the Turkish Penal Code, “committing crimes on behalf of a terrorist organization without being a member of it.”
The first hearing of the trial was held on June 19-23, 2017. Ilıcak stood before the judge for the first time after 11 months in prison and defended herself with the following statements:
“I don’t see my connections or interest with the FETÖ. I’m a person who is over 70. I had no relationship with any terrorist organization throughout my life nor was I involved in any religious community. I cannot logically have any relationship with this coup. Why would I want a theocratic coup? Why would I want Fethullah Gülen to rule the Republic of Turkey? I owe all my achievements, my stance, to the secular republic. Do I want to be a Nazlı Ilıcak in the regime of Saudi Arabia? Would I like to live like a woman in the Iranian regime? I was already supporting this government until the end of 2013. Then I joined the opposition. I am not the enemy of Tayyip Erdoğan, I am only a dissident. Is dissidence a crime?”
On Sept. 19, 2017, Nazlı Ilıcak made the following defense during her second hearing:
“’Nazlı Ilıcak knew about the coup in advance. As she knew about the coup, she tweeted and made speeches with an intention to prepare the ground for the coup.’ These accusations should be proven. You have to explain why I wanted the coup, and why I wrote those articles to prepare the coup. The elements of a coup require violence and coercion. Without violence and coercion, there is no coup. No coup attempt. What happened to Menderes and his friends is the same thing that is happening to journalists now.”
During the fourth hearing on Dec. 11, 2017, Ilıcak made the following statement:
“The indictment says, ‘Nazlı Ilıcak prepared the groundwork for the 12 September coup.’ I struggled during 12 September, I spent three months in prison and the Tercüman newspaper was closed because of my articles. I said that Turkey was becoming autocratic, but if this is a crime, then 50-60 percent of Turkey’s population committed that crime and continues to do so.”
At the same hearing, the prosecutor disclosed his legal opinion on the merits. The prosecution demanded an aggravated life imprisonment for Nazlı Ilıcak in accordance with Article 309/1 of the Turkish Penal Code “attempting to overthrow the constitutional order of the Republic of Turkey.” Thus, one of the accusations, “committing crimes on behalf of the terrorist organization without being a member of it,” charge was dropped.
During the last hearing of the trial on Feb. 12-16, 2018, Ilıcak made her final defense on the merits. Ilıcak briefly said: “There is no credibility of hiding behind the 15th of July excuse, and ruling all journalists as terrorists or coup plotters. I’m neither a coup plotter nor a terrorist. I’m just a journalist.”
The Verdict
The Istanbul 26th High Criminal Court disclosed its decision on Feb. 16, 2018. Ilıcak was given an aggravated life sentence, in accordance with Article 309/1 of the Turkish Penal Code, for “attempting to overthrow the constitutional order of the Republic of Turkey.” The court ruled for Ilıcak to remain in pretrial detention. In the reasoned decision of the court; Ahmet Altan, Mehmet Altan and Nazlı Ilıcak allegedly “participated in the coup attempt together.”
The Appeal
Ilıcak appealed the decision. The appeal trial began at the 2nd Regional Criminal Court of the Istanbul Regional Court of First Instance on Sept. 21, 2018.
Nazlı Ilıcak, in her first defense of the appeal, said:
“I saw the criminal face of the community after 15th of July because they’re an insidious organization. I was charmed by the smiling faces, beautiful schools, the religious structure that helped the poor. And today, I admit that I was fooled. What I did was merely journalism.”
At the first hearing, the prosecution disclosed its opinion on the merits. The prosecutor demanded the approval of the aggravated life sentence decision by the Istanbul 26th High Criminal Court.
The second hearing of the appeal was held on Oct. 2, 2018. Ilıcak said the following in her defense:
“Being subjected to accusations such as being a ‘terrorist’ or a ‘spy’ for two years and all my being efforts put down hurt me a lot. Almost all of the columnists like me have been released, including those who wrote for the Zaman. If you weigh the evidence on the conscientious scales, you will agree that I have not committed the charges against me.”
At the second hearing; the 2nd Criminal Chamber of the Istanbul Regional Court of Justice upheld the Istanbul 26th High Criminal Court’s decision of aggravated life imprisonment for Ilıcak. Thus, Ilıcak was convicted after 2.5 years of arrest in accordance with Article 309/1 of the Turkish Penal Code, “attempting to overthrow the constitutional order of the Republic of Turkey.”
In the reasoned decision of the Court of Appeal, the following statements were mentioned for Mehmet Altan, Ahmet Altan and Nazlı Ilıcak:
“It was impossible for them to have prior knowledge of the coup attempt unless they were in unity with the terrorist organization in mentality and action and to speak in a way to shape the public opinion beforehand, and that the threat cannot be explained by freedom of the press and expression.”
The Constitutional Court
The Constitutional Court reached a decision on May 3, 2019 about Nazlı Ilıcak’s appeal about the violation of her rights. Therefore, the Constitutional Court decided that there was no violation of “personal liberty and security” and “freedom of expression and press.”
The Constitutional Court rejected the claim that Nazlı Ilıcak was arrested just because of her actions which are in the scope of freedom of expression and press.
The Court of Cassation
Ilıcak also appealed against the Court of Appeal’s trial. In the appeal to the Court of Cassation, the following statements were used:
“The evidence against her is related to journalistic actions. It does not constitute a crime even according to the Press Law. To commit the crime of attempting a coup requires being a member of that organization. However, it was clearly stated in the indictment that Ilıcak was not a member of the organization.”
The Chief Public Prosecutor’s Office of the Court of Cassation demanded the reversal of the decision. The court asked the journalists, who were tried together with Ilıcak, to be tried on charges of “deliberately and willingly assisting the terrorist organization, not on “attempting to overthrow the constitutional order.”
The 16th Penal Chamber of the Court of Cassation reached a decision on July 5, 2019 and reversed the decision of aggravated life imprisonment about Nazlı Ilıcak.
It was attention-grabbing that the Court of Cassation’s decision was reported as news by the Anatolian Agency before the other journalists and lawyers.
In the decion of the 16th Penal Chamber, it was stated that there wasn’t sufficient evidence for Ilıcak’s commiting the crime of removing the constitutonal order.
In the decision, it was stated that the Turkish Penal Law regards being a member of an organization in its hierarchical structure on the condition that it involves “permanence, variety and intensity.”
The Chamber also stated that the first instance trial was not based on any evidences about all these conditions. In the decision of the chamber, it was stated that Ilıcak and Ahmet Altan were public figures, so it was quite normal that they defended their ideas.
However, the Court of Cassation claimed that Nazlı Ilıcak and Ahmet Altan exceeded the limits of criticism in their talks and columns. Their talks and columns are evaluated by these words:
“At a time when FETÖ/PDY’s (…) probability of an armed insurrection or attempting a coup was very high, (…) approaching the process as usual and seeming to be voicing oppositions corresponds to making an effort to conserving the quasi-legitimacy of the organization in the eyes of the wide public which composes of the sympathizers of it. Therefore, these actions cannot be regarded in the scope of journalism (…)”
The 16th Penal Chamber stated that Ilıcak and Altan should be prosecuted according to TCK 314/2 which refers to “aiding an armed terrorist organization though not being a member of its hierarchical structure.”
The Chamber rejected Altan’s and Ilıcak’s demand for release. The court also ruled that though the same accusations were directed to Mehmet Altan, he should be acquitted of the charges.
After the reversal of decision by the Court of Cassation, the file was sent to the first instance court of Instanbul 26th Heavy Penal Court.
The first hearing of the retrial will be held on Oct. 8, 2019.
Re-Trial Process
In the 1st hearing Nazlı Ilıcak’s request to be released was denied. In the restarted trial she is being accused of “assisting an organisation without being a member”.
Decisive hearing of the case took place at November 4th, 2019. Ilıcak took part through SEGBİS.
Ilıcak, taking the stand firstly at the hearing asked “Do you take defence statements?”. Presiding judge responded “You don’t ask questions to us, I will ask. You have the opinion as to the accusations, are you going to make any statements?”. Then Ilıcak started her defence as to the accusations.
Ilıcak said “Opinion accuses me of working in a paper called ‘Özgür Bugün’, such paper doesn’t exist. I worked at Bugün. There were many coups in Turkey, first time a thing called ’Media extent of the coup’ was invented. People without knowing each other were said to be involved in the ‘media extent of the coup’. Some of the accusations against me and allegations against Mehmet Altan are similar. The principle of equality will be damaged, if I’m accused because of the same TV Program while he is requested to be acquitted.
Presiding Judge, first warned Ilıcak to present her defence quickly then said ‘he will have to remove the most of the audience’ in case there’s anyone standing up in the audience.
Ilıcak, continuing her defence said that “When Zekeriya Öz was still on duty, I made a denunciation against him about the Oda TV case. Therefore the interview i made about Öz doesn’t create evidence for me supporting the terrorist organisation. It is said that I was making ‘propaganda’ by sharing tweets of ‘Kaç Saat Oldu’ and ‘Fuat Avni’. But I wasn’t given the content of these tweets. Any other accounts was linked wit FETÖ, except ‘Fuat Avni’. Constitutional Court decision says I made some tweets when ‘it was known that the coup was made by FETÖ’. That is a wrong assumption, it wasn’t clearly known at July 15-16-17th. Also my tweets against the coup were ignored.”
Presiding judge once again warned Nazlı Ilıcak to present her defence quickly. “This court will not work until midnight, make your defence accordingly.”
Ilıcak requested to be acquitted within the scope of the First Package of Judicial Reforms.
After the defences were completed, last statements of the suspects were asked.
Ilıcak said, “I request to be released if not for the fact that all the journalists that were being tried according to the article 220/7 of the TPC were either tried without a detention or released, for my age and the time I already served”
The board after the 2-hour break sentenced Ilıcak to 8 years 9 months imprisonment for the crime of “knowingly and willingly aiding an organisation without being a member”. The court, then considered the time she already served and released her.
Yargıtay’ın bozma kararının ardından, İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nde yeniden başlayan yargılamanın 2. duruşmasında, tutuklu gazeteci Ahmet Altan, duruşmaya; Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) üzerinden katıldı. Tutuklu gazeteci Nazlı Ilıcak ile tutuksuz yargılanan gazeteci Mehmet Altan ise duruşmada hazır bulundu.
Duruşma kimlik tespiti ile başladı.
Yargıtay’ın bozma kararının ardından yeniden başlayan yargılama kapsamında 8 Ekim 2019 tarihinde yapılan ilk duruşmada mahkeme, bozma kararına uymuştu.
Duruşma savcısı da 31 Ekim 2019 tarihli esas hakkındaki mütalaasında, Yargıtay’ın bozma kararı doğrultusunda görüş bildirdi.
Savcı celse arasında sunduğu mütalaasında, Ahmet Altan ve Nazlı Ilıcak’ın “üye olmamakla birlikte silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etme” suçlamasıyla alt sınırdan uzaklaşılarak cezalandırılmasını, Mehmet Altan’ın ise beraatine karar verilmesini talep etti.
Duruşmada ilk olarak söz alan Nazlı Ilıcak, “Savunma alıyor musunuz?” diye sordu. Mahkeme başkanı, “Siz bize soru sormayın ben sorayım. Mütalaa elinize gelmiş beyanda bulunacak mısınız?” diye karşılık verdi. Ilıcak bunun üzerine esasa karşı savunmasını yapmaya başladı.
Ilıcak, “Mütalaada ‘Özgür Bugün’ diye bir gazetede çalıştığım iddia edilmiş, öyle bir gazete yok. Bugün gazetesinde çalıştım. Türkiye’de çok sayıda darbe oldu, ilk defa ‘darbenin medya kolu’ diye bir icat çıkarıldı. Birbirini tanımayan insanlar ‘darbenin medya kolu’nda yer aldı. Mehmet Altan’la bana yöneltilen bazı iddialar örtüşmektedir. Onun için beraat talep edilirken, çıktığımız program benim için suçlama talebi yapılırsa eşitlik ilkesi zedelenmiş olur” dedi.
Mahkeme Başkanı, önce Ilıcak’ı savunmasını daha hızlı yapması için uyardı ardından da salonda ayakta izleyici bulunması halinde izleyicilerin “çoğunu salondan çıkarmak zorunda kalacağını” söyledi.
Beyanlarına devam eden Ilıcak, “Zekeriya Öz görevdeyken Oda TV davasıyla ilgili hakkında suç duyurusunda bulundum. Bu nedenle Öz hakkında yaptığım röportaj terör örgütünü desteklediğime delil oluşturamaz. ‘Kaç Saat Oldu’ ve ‘Fuat Avni’ tweetleri paylaşarak ‘propaganda’ yaptığım söyleniyor. Ama bu tweetlerin içeriği bana verilmedi. ‘Fuat Avni’ dışında diğer hesaplar FETÖ ile ilişkilendirilmedi. AYM kararında darbenin ‘FETÖ tarafından yapıldığı bilindiği bir tarihte’ bazı tweetler attığım söyleniyor. Yanlış bir varsayım, 15-16-17 Temmuz’da tam olarak bilinmiyordu. Üstelik darbe aleyhtarı tweetlerim görmezden gelindi” ifadelerini kullandı.
Mahkeme Başkanı, Nazlı Ilıcak’ı savunmasını daha hızlı yapması için bir kez daha uyardı. “Mahkememiz gece yarısına kadar çalışmayacak, savunmanızı ona göre yapın” dedi.
Ilıcak, “Attığım tweetler bir bütünlük içerisinde değerlendirilmeli. Darbenin kurmaca olduğu tezine karşı geliyorum, kenetlenme çağrısında bulunuyorum. Oysa Yargıtay darbeye ‘tiyatro’ denmesini bile eleştiri kabul etti” dedi.
Ilıcak 1. Yargı Paketi kapsamında beraatini talep etti:
“Eren Erdem’in tahliyesiyle TCK 220/7’den (Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etmek) tutuklu yargılanan kalmadı. Ben ‘bilerek, isteyerek’ bir yardım suçu işlemedim, dolayısıyla beraatimi talep ediyorum. Beraat kararı vermezseniz dahi tahliyemi talep ediyorum.”
Ardından söz alan Ahmet Altan, mahkeme başkanının Nazlı Ilıcak’a yönelttiği Anayasa Mahkemesi’nin “ihlal yok” yönündeki kararına yönelik sorusunu yanıtlayacağını söyledi.
Altan, Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) “hak ihlali yoktur” kararının Mehmet Altan kararıyla birçok açıdan çeliştiğini ifade etti. Altan, AYM başkanı Zühtü Arslan’ın da muhalefet şerhiyle bunu açığa çıkardığını belirtti.
Altan, şunları söyledi:
“Ben hayatımda ilk kez, bir savcının sanığa yönelttiği suçu bizzat kendisinin işlediğini itiraf ettiği bir mütalaa okudum. Savcı, benim 15 Temmuz’daki ‘darbenin gerçekleşeceğini beyan ettiğimi’ iddia ediyor. Bu yalan. Böyle bir beyanım yok ve bu dosyada böyle bir beyanda bulunduğumun bir belgesi de bulunmuyor. Savcıya göre, birisi darbenin olacağını biliyorsa mutlaka darbecilerle eylem birliği içindedir. Bu kadar net. Peki, sonra ne diyor? ‘Silahlı bir darbe gerçekleştirme ihtimalinin kuvvetle muhtemel olarak görüldüğü bir dönemde’ yazılmış yazılar. Demek 15 Temmuz’dan önce kuvvetli bir darbe ihtimali varmış. Ve savcı bu darbe ihtimalini görüyor ve biliyormuş. Savcı, bir darbe ihtimalini, darbecilerle eylem birliği olmadan bilmenin mümkün olamayacağını söylediğine göre sormak istiyorum: Bir darbe ihtimali olduğunu hangi darbecilerle eylem birliği yaparak öğrendiniz? Bir darbe ihtimali olduğunu bildiğiniz halde neden bir soruşturma başlatmadınız? Bu bilgiyi neden devletin diğer yetkilileriyle paylaşmadınız? Ortada yüzlerce insanın hayatına mal olan çok ağır bir suç var. Ve biz belki de ilk kez bu darbenin devlet içinde birileri tarafından bilindiğini açıkça söyleyen bir itirafla karşı karşıyayız.”
Son olarak dava kapsamında tutuksuz yargılanan Mehmet Altan mütalaaya karşı beyanda bulundu. Mehmet Altan ise şunları söyledi:
“Savcı AYM, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Yargıtay kararıyla hukuken çöp sayılan iddianamedeki iddiaları yukardaki yargı kararları yokmuş gibi aynen tekrarlamakta beis görmemiş. Şimdi unutturulmak istense de o gözaltı ‘subliminal mesaj’ vermek gibi mizahçılara konu olan bir suçlama ile başladı. Ne oldu o ‘subliminal mesaj’ hikâyesi? O iddianameyi hazırlayan ve Perşembe gecesi İzmir’e tayini çıkan savcı soruşturmanın gizliliğini yok sayarak şahsım aleyhine gerçeğe aykırı yakıştırmalarla rezil bir algı operasyonu yürüttü. Örneğin, çok eski seyahatlerden kalmış, üçte biri yırtık, tedavülden kalkmış bir doları, ahlak ve utanmayı bir kenara koyarak lekeleme aracı olarak kullandı.”
Mahkeme başkanı araya girerek, “Esasa dönük beyanları alıyoruz. Mütalaa çerçevesinde konuşun. Bir daha uyarmayacağım. Oturtacağım yerinize” dedi.
Mehmet Altan savunmasını şöyle sürdürdü:
“Örneğin, gözaltına aldırdığı tarihten dört yıl önceki bir konferansı bahane ederek, emrindeki iki polise tutturduğu bir tutanakla delil imal etmeye kalktı. Bunlarla yetinmedi evrakta da sahtecilik yaptı. Duruşma savcısının mütalaasında tekrarladığı manasızlıklar böyle bir savcının marifetleri. Sadece bu süreçte kasıtlı bir şekilde bu zulmün parçası olan herkese sormak gerek ‘bir gün yargılanırsanız aynı hukuksuzluğun ve uyguladığınız bu zulmün muhatabı olmak ister misiniz?’ Şunu da hatırlatmak isterim, iddianame savcısıyla ilgili sıraladığım bütün bu rezaletler belgelenmiş ve HSK’ya iletilmiştir. Bu dava süreci boyunca anayasal sistemi yok saymak isteyen bir iradenin, devlet içinde fiilen çaba gösterdiğine şahit oldum.”
Sanıkların esasa karşı beyanlarını tamamlamalarının ardından sanık avukatlarının beyanlarına geçildi.
Nazlı Ilıcak’ın avukatı Kemal Ertuğ Derin, müvekkilinin örgüte yardım ettiği yönündeki iddiaların gerçeği yansıtmadığını söyledi. Avukat Derin, mahkumiyetin kesin bir delile dayanmak zorunda olduğunu belirterek, yargı paketinde yer alan değişiklikler gereğince müvekkilinin beraatini talep etti.
Ahmet ve Mehmet Altan’ın avukatı Figen Albuga Çalıkuşu son olarak söz aldı. Ahmet Altan’a yöneltilen suçlamalara ilişkin konuşan Çalıkuşu, “Milletin egemenlik hakkını devrettiği yargı organlarından olası bir darbenin önlenmesi beklenir. 16 Haziran 2016’da Ankara’da bir savcı iddianamesinde darbe olabileceğini yazmıştı. Ama sanki tek devlet yetkilisi Ahmet Altan’mış da önleyemediği için yargılanıyor. Suç duyurunda bulunuyorum eğer darbe biliniyorsa ve önlenmemişse sorumluluğu olanlar yargılansın” dedi.
Mahkeme başkanı araya girerek, “Sesinizi yükseltmeyin. Bir daha uyarmayacağım. Mikrofonunuzu kapatacağım. Dosya kapsamında kalarak savunmanızı yapın” dedi.
Savunmasına devam eden Çalıkuşu, “Düşüncenin nasıl suç haline getirildiğini özetlemek istiyorum. Suç da delil de sadece düşünce. AYM, Ahmet Altan başvurusuna ilişkin ‘ihlal yoktur’ dedi ama ‘suçludur’ demedi. Suça konu eylem gazetecilik faaliyetidir. Düşüncenin korunmasına dair AİHM’im ve AYM’nin Mehmet Altan kararı, Yargıtay kararı var. Bunların hepsi bağlayıcı. Bu süreçte Terörle Mücadele Kanunu (TMK) yasası değişti. Yeni çıkan yasa değişikliğinden müvekkil yararlanmalıdır çünkü gazetecilik faaliyeti dışında suç işlediğine dair delil yoktur. Hukuksal bir zulüm var” diye konuştu.
Mahkeme başkanı bir kez daha Çalıkuşu’nun sözünü keserek, “Zulüm varsa zulmeden de vardır. Kimi kastediyorsunuz?” diye sordu. Çalıkuşu ise, “Hukuksal olarak diyorum kimseyi kastetmiyorum. İki duruşma arasında dört dilekçe verdim. Duruşmaya yeni atanan savcı Ceza Muhakemeleri Kanunu’na (CMK) hakim mi, değil mi bilmiyorum” dedi.
Mahkeme başkanı yine araya girdi ve “Sözlerinizi biraz daha etiketleyerek, uyarı almayacağınız şekilde konuşmanızı rica ediyorum” dedi. Çalıkuşu, Ahmet Altan’ın 1138 günlük tutuklu süre geçirdiğini anımsatarak tahliye ve beraat talebinde bulundu.
Çalıkuşu, Mehmet Altan hakkında da beyanda bulunarak, iadesi yapılmayan altı dolarlarının ve dijital materyallerin iadesi ile birlikte beraatini talep etti.
TBMM Avukatı Ali Büyüközdemir ise önceki beyanlarını tekrarlayarak katılma talebini yineledi.
Öte yandan TBMM adına müdahil avukat Selçuk Akgün’ün, 31 Ekim 2019 tarihinde, mahkemeye dilekçe vererek Yargıtay’ın bozma kararına uymaktan vazgeçmesini talep ettiği öğrenildi. Akgün dilekçesinde, İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nden tutuksuz sanık Mehmet Altan dahil tüm sanıklar açısından ağırlaştırılmış müebbet cezasında direnilmesini talep etti.
Savunmaların tamamlanmasının ardından sanıklardan son sözleri soruldu.
İlk olarak söz alan Nazlı Ilıcak, “220/7’den yargılanan tüm gazetecilerin ya baştan tutuksuz ya da tahliye edildiklerini hatırlatarak beraat vermeyecekseniz bile yaşım ve kaldığım süre itibariyle tahliyemi talep ediyorum” dedi.
Ahmet Altan, “Hukuka uyulmasını istiyorum” derken Mehmet Altan da “Yargıtay kararına göre beraatimi talep ediyorum” ifadelerini kullandı.
Duruşmaya iki saat kadar ara veren mahkeme heyeti, kararını açıkladı.
Mahkeme, “Örgüt içindeki hiyerarşik yapıya dahil olmamakla birlikte, silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım” suçunu işlediği iddiasıyla Ahmet Altan hakkında 7 yıl hapis cezası verdi. Cezayı yarı oranında arttırarak 10 yıl 6 ay hapis cezası veren mahkeme, tutuklulukta geçirdiği süreyi göz önüne alarak Altan’ın tahliyesine hükmetti.
Nazlı Ilıcak hakkında “hiyerarşik yapısına dahil olmamakla birlikte, silahlı terör örgütüne bilerek ve isteyerek yardım etmek” suçlamasıyla 7 yıl hapis cezası veren mahkeme, cezayı önce yarı oranında arttırdı. Mahkeme daha sonra, yargılama sırasında pişmanlık gösteren tutum ve davranışları sebebiyle cezayı 1/6 oranında indirerek Ilıcak’ın 8 yıl 9 ay hapis cezasıyla birlikte tahliyesine hükmetti. Mahkeme ayrıca, Ahmet Altan ve Nazlı Ilıcak hakkında yurtdışına çıkış yasağı verdi.
Mehmet Altan hakkında cezalandırılmasına yeter kesin delil bulunmaması nedeniyle beraat kararı veren mahkeme, Altan’ın adli kontrol tedbirlerinin de kaldırılmasına hükmetti.
Duruşma Öncesi
Adliye girişinde, izleyiciler ve gazeteciler X-Ray cihazından geçirildi. 10.00’da başlaması beklenen duruşma, 10:20’de başladı. Duruşmayı izlemek isteyen gazeteciler ve tutuklu yakınları isim listesine göre alındı. Her tutuklu için ailelerinden üç kişi sınırlaması uygulandı. Kalan boş yerlere ise gazeteciler alındı. Duruşma öncesi çok sayıda kişi adliyede bir araya geldi.
Mahkeme Salonu Koşulları
Duruşmanın görüldüğü salon orta büyüklükteydi. Salonda, izleyiciler için 25 kişilik oturma yeri ayrılmıştı. Avukat ve sanıklar için de ayrı ayrı yerler hazırlanmıştı. 15 kişi tutuklu yakını ve sivil toplum örgütü temsilcisi salona alındı. Kalan beş kişilik yere de gazeteci alındı.
Duruşmaya Katılım
Duruşmayı P24, Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF), Britanya ve Galler Barosu İnsan Hakları Komisyonu, MLSA, TGS, Article19, Uluslararası Af Örgütü temsilcileri ve CHP milletvekili Sezgin Tanrıkulu izledi.
Çok sayıda gazeteci, salonda yer olmadığı için duruşmaya alınmadı. Gazeteciler ile güvenlik görevlileri arasında tartışma yaşandı. “Yuh”lama seslerinin duruşma salonundan duyulması üzerine, gazeteciler salona alındı. İzleyici sıralarında yer kalmaması üzerine, ayakta kalan bazı gazeteciler ve yurttaşlar mahkeme başkanının talimatı ile dışarı çıkarıldı.
Gözlemler
Duruşma yaklaşık olarak 20 dakika geç başladı. Duruşmaya katılanlar aileler sık sık salondan çıkarak diğerlerinin katılması için yer açtı. Sanık ve avukatların tahliye talebine karşılık mahkeme başkanının her defasında suçlamanın üst sınırını hatırlatması ve bunu kararda da belirtmesi dikkat çekti.
Mahkeme başkanı, her duruşma olduğu gibi bu duruşmada da sanıkların savunmalarına sık sık müdahale etti.
İzleyicilere sık sık “dışarı çıkarılacakları” söylendi.
Yargıtay’ın bozma kararının ardından yargılama İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nde yeniden başladı.
Duruşmaya tutuklu olarak yargılanan Ahmet Altan Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) üzerinden katıldı. Tutuklu gazeteci Nazlı Ilıcak ile tutuksuz yargılanan Mehmet Altan ise duruşma salonundaydı.
Duruşma kimlik tespiti ile başladı. Mahkeme heyeti, Yargıtay’ın bozma kararıyla ilgili beyanları alacağını belirtti.
Önce, savcılık mütalaası açıklandı. Savcılık; mahkemenin, Yargıtay’ın bozma kararına uymasını ve tutuklu sanıkların tutukluluklarının devamını talep etti. Savcının ardından sanıklar beyanda bulundu.
İlk olarak söz alan Nazlı Ilıcak; mahkemeden, Yargıtay’ın yeniden yargılama kararına uyulmasını talep etti. Kısa bir beyanda bulunan Ilıcak, yargı reformu paketinin de göz önünde bulundurulmasını isteyerek “Üç yılı aşkın süredir tutukluyum. 75 yaşındayım. Suç vasfının değişmesine istinaden tahliyemi talep ederim” dedi.
Ilıcak’tan sonra söz alan kapatılan Zaman Gazetesi’nin Marka Pazarlama Müdürü Y.Ş., hakkındaki suçlamaları reddetti. Otuz yedi aydır temelsiz gerekçelerle tutuklu olduğunu söyleyen Ş., mahkemenin ilk yargılama da yaptıkları savunmaları dikkate almadığını belirtti. Beyanlarında mahkemeyi eleştirmesi üzerine heyet başkanı, Şimşek’i; savunmasını Yargıtay’ın bozma kararıyla sınırlı tutması konusunda önce uyardı, ardından da salondan atmakla tehdit etti. Ş’nin “Sizi Allah’a havale ediyorum” sözleri üzerine ise heyet başkanı, Ş.’nin dışarı çıkarılması yönünde talimat verdi ve Ş. duruşma salonundan çıkarıldı.
Ahmet Altan ise savunmasında şunları söyledi:
“Bu davanın başından beri bir imkânsızı gerçekleştirmeye, fikirleri yargılamaya uğraşıyorsunuz. Bunu başarmak mümkün değildir. Fikirlerin sınırsızlığı yargının sınırlarının içine sığmaz.
Yargının sınırlarını hukuk belirler. Yargı bu sınırların dışına çıkıp fikirleri cezalandırmak istediğinde hukukla çatışır. Hukuksuz bir yargıyla karşılaşırız. Yargının, varlık nedeni olan hukukla çatışma, kendi can damarlarını keserek intihar etmesi anlamına gelir. Üç yıldan beri ben karşımda intihar eden, kan revan içinde bir yargı görüyorum. Acıklı bir görüntü bu. Zaten bu görüntü yüzünden ben bütün bu süreç boyunca ‘sübliminal mesaj’, ‘manevî cebir’, ‘soyut tehdit’ gibi hukukla hiçbir ilgisi olmayan tuhaf gerekçelerle karşılaşıyorum. Bunlar, hukukî gerekçe değil, bunlar bir yargının intihar mektubu. Biz savunmalarımızda sürekli olarak hukuku hatırlatarak yargının bu kanlı intiharını, bu acıklı sonunu engellemeye, onu kurtarmaya uğraşıyoruz.”
Heyet başkanı, “Eğer bu mahkeme bizim savunmalarımızı ciddiyetle dinleseydi Anayasa Mahkemesi’nin kararına uymamak gibi vahim bir hataya sürüklenmez, kendi varlık nedeniyle çatışmazdı” sözlerinin ardından Ahmet Altan’ı da beyanlarını Yargıtay’ın bozma kararıyla sınırlı tutması konusunda uyardı. Bunun üzerine Altan “Biz üç senedir sabırla bekliyoruz. Sizden de biraz sabırlı olmanızı bekliyorum. Neden sabırlı değilsiniz” dedi.
Mahkeme başkanının daha sonra kendisini ikinci kez uyarması üzerine Altan, sözlerini; “Bugün size tavsiyem hukuka uymanız, yargının sınırları dışına çıkmamanız, fikirleri yargılamaya kalkmamanızdır. Bu tavsiyeye uyup uymamak sizin bileceğiniz iş” sözleriyle bitirdi.
Ahmet Altan’ın ardından, tutuksuz gazeteci Mehmet Altan söz aldı. Altan, Anayasa Mahkemesi (AYM) ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) ardından Yargıtay 16. Ceza Dairesi’nin de hakkındaki suçlamaların yersiz olduğuna hükmettiğini söyledi. Altan ayrıca Yargıtay’ın kararında gerek Anayasa Mahkemesi, gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının bağlayıcılığını vurguladığının da altını çizdi.
Altan, şunları söyledi:
“AYM ve AİHM tarafından verilen kararların ‘derece mahkemelerini ve daireyi de bağlayan kararlar’ olduğunun hükme bağlanmasının da burada defalarca altının çizilmesi gereklidir. Yargıtay 16. Ceza Dairesi kararına Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı da itiraz etmemiştir. Karar oybirliğiyle alınmıştır. Ayrıca Yargıtay 16. Ceza Dairesi benim için verilen iki kararı içtihat haline getirerek İstanbul 27. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görüşülmekte olan Cumhuriyet Gazetesi Davası’nın bozma gerekçesinde de kullanmıştır. Bir üst mahkemeye yaptığım itiraz bağlamında Anayasal suç işleyerek İstanbul 27. Ağır Ceza Mahkemesi’nin de beni tahliye etmediğini anımsatmak isterim. Kararımın içtihat olarak bu davada da kullanılmış olması bu açıdan da anlamlıdır.
Bir ilk derece mahkemesinin heyeti, üstelik ağır ceza mahkemesi heyeti Yargıtay Ceza Genel Kurulu’ndan da geçmiş bir içtihada nasıl ‘yanlış anlam’ yükler? Hukuk bilgisi yetersiz olduğu için mi yanlışlık yapar, şahsen tanımadığı suçsuz insanlara görevli bir düşmanlık yapmak için mi? İki ihtimal de korkunç ama nihayetinde şahsıma da bu düşmanlık yapıldı. (…) Şimdi soruyorum, suçsuzluğum daha ilk baştan belli iken bu düşmanlık kime ne kazandırdı, elinize ne geçti?”
Mahkeme başkanının, Mehmet Altan’ı da beyanlarını tamamlaması için uyarması üzerine Altan, 16 Şubat’taki savunmasına atfen “Yargıladığınız gibi yargılanmak ister miydiniz? Vicdanınıza sorun ve öyle karar verin” ifadeleriyle sözlerini noktaladı ve hakkındaki yurt dışına çıkış yasağının kaldırılmasını istedi.
Ardından avukat Büşra Şimşek söz aldı. Heyet başkanı; Y.Ş.’nin avukatı ve kızı Büşra Şimşek’i beyanlarından dolayı uyardı. Mahkeme Başkanı, mahkeme heyetinin değişmesini talep eden Şimşek’in tutanakta yapılan bir yanlıştan bahsetmesine sert tepki gösterdi. Mahkemeyi “yalancılıkla suçladığını” iddia eden mahkeme başkanı, Şimşek’e; hakkında baroya suç duyurusunda bulunulacağını ve salondan çıkarılacağını söyledi.
Avukat Figen Albuga Çalıkuşu ise Ahmet Altan için yaptığı savunmada; Yargıtay 16. Ceza Dairesi’nin, “üye olmamakla birlikte silahlı terör örgütüne yardım” suçlamasını kabul etmediğini söyledi. Suçun unsurlarının oluşmadığını söyleyen Çalıkuşu “Soruyorum: Ahmet Altan örgütün terör örgütü olduğunu biliyor muydu? Örgütün darbe hazırlığı yaptığını biliyor muydu?” dedi ve 27 aydır tutukluluğu devam eden Altan’ın tahliyesini talep etti.
Avukat Çalıkuşu, Yargıtay’ın beraat edilmesi yönünde hüküm verdiği Mehmet Altan için yaptığı savunmada ise 26. Ağır Ceza Mahkemesi’nin daha önce Anayasa Mahkemesi’nin dosyayla ilgili verdiği ihlal kararına uymadığını hatırlattı. Çalıkuşu’nun savcının ve hâkimler heyetinin isimlerini teker teker sayması üzerine ise heyet başkanı, “isimlerimizi okumayın” diye uyardı.
Avukatların beyanlarının ardından ara karar için duruşmaya bir saat kadar ara verildi.
Aranın ardından mahkeme heyeti, Yargıtay 16. Ceza Dairesi’nin kararına uymaya, tutuklu yargılanan beş sanığın da tutukluluklarının devamına hükmetti.
Tutuksuz yargılanan Mehmet Altan’ın yurtdışına çıkış yasağı kaldırıldı.
Heyetin dosyadan çekilmesine yönelik talebi de reddeden mahkeme, söz konusu kararla ilgili bir hafta içinde bir üst mahkeme olan İstanbul 27. Ağır Ceza Mahkemesi’ne itiraz edilebileceğini belirtti.
Soruşturmanın genişletilmesine yönelik talepler de reddedildi.
Mahkeme heyeti duruşmayı 4 Kasım 2019 saat 10:00’a bıraktı.
Duruşma Öncesi
13:30’da başlaması beklenen duruşma, 13:40’ta başladı.
Duruşmayı izlemek isteyen gazeteciler ve tutuklu yakınları isim listesine göre alındı. Her tutuklu için ailelerinden üç kişi izleyici olarak alındı. Kalan boş yerlere ise gazeteciler alındı.
Mahkeme Salonu Koşulları
Duruşmanın görüldüğü salon küçük bir salondu. Salonda, izleyiciler için 25 kişilik oturma yeri ayrılmıştı. Avukat ve sanıklar için de ayrı ayrı yerler hazırlanmıştı. Tutuklu yakını ve sivil toplum örgütü temsilcilerinden oluşan 15 kişi salona alındı. Kalan beş kişilik yer ise gazetecilere ayrıldı.
Duruşmaya katılım:
Duruşmayı P24, Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF), Britanya ve Galler Barosu İnsan Hakları Komisyonu, Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA), Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), Article19 ve Uluslararası Af Örgütü temsilcileri izledi.
Genel Gözlemler
Duruşma yaklaşık olarak 10 dakika geç başladı. Duruşmaya katılan aileler sık sık salondan çıkarak, dışarıda kalanlara yer açtı.
Mahkeme başkanı, ilk yargılamada olduğu gibi sık sık sanık savunmalarına müdahale etti. Aynı zamanda avukatların aralarında dosya üzerinde konuşmasına ve izleyicilerin aralarında konuşmasına da müdahale etti. Avukat ve izleyicilerin dışarı çıkarılacağını söyledi.
Sanık ve avukatların tahliye talebine karşılık mahkeme başkanının her defasında suçlamanın üst sınırını hatırlatması ve bunu kararda da belirtmesi dikkat çekti.
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Indictment)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Reasoned Judgement)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Defense)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (The Constitutional Court's Judgement)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Defense on the Merits of the Case)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Judgement Minutes of the Hearing)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Judgement Minutes of the Hearing (CoA))
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Notification of the Prosecutor's Office (CoC))
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (Notification of the Prosecutor's Office (CoC))
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial (The Court of Cassation's Judgement)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial 1. Standing (Minutes of the Hearing)
Ahmet Altan, Mehmet Altan, Nazlı Ilıcak vd. - “Messages of Subliminal Coup” Trial 2. Standing (Minutes of the Hearing)
Nazlı Ilıcak’s article titled, “Military Intelligence and Tahşiyes” which is used as an accusation against her, was published on Jan. 2, 2015 in the Bugün newspaper. The investigation against Ilıcak was initiated upon the complaint from Turkish Land Forces. When she was prosecuted for ’revealing information that should remain confidential regarding the security of the state with the aim of espionage,” she was already in pretrial detention in the Bakırköy Women’s Prison as part of a trial known as FETÖ Media Main Case.
The 3-page indictment against Ilıcak was completed on Jan. 12, 2018, prosecutor of the Criminal Investigation Bureau for the Crimes against the Constitutional Order. The Ankara 15th Criminal Court accepted the indictment on January 24, 2018. However, since Ilıcak’s article was published in a newspaper in Istanbul, the court ruled for a lack of jurisdiction. The indictment was approved by the Istanbul 26th Criminal Court. The case was opened on March 7, 2018.
The indictment claimed Ilıcak had published a document dealing with a religious group called the Tahşiyecis, a group allegedly opposed to Fethullah Gülen. The indictment claimed the document was destroyed by the General Chief of Staff. Ilıcak was accused of espionage for revealing a document that should have remained confidential.
In the indictment, life imprisonment was sought for Ilıcak on charges of “revealing information that should remain confidential regarding the security of the State” under the Article 330/1 of the Turkish Penal Code.
The first hearing of the trial was held on April 9, 2018. The prosecutor claimed that a document regarding the “Tahşiyeci”, which was declared to have been destroyed by the General Chief of Staff, was mentioned in her column and therefore it had been used for the purpose of espionage. This investigation against Ilıcak was initiated upon the complaint of the Land Forces Command. During her first hearing, Ilıcak said; the document in question was not a document that should remain confidential and it was shared on social media even before her article.
Ilıcak reiterated that according to Article 26 of the Press Law, the lawsuit on offenses allegedly committed through daily newspapers should be filed within four months of the publication date. She stated that the case against her had exceeded the time-limit and demanded that the case be dropped.
At the hearing on May 23, 2018, the court accepted the Ministry of National Defense’ request to join the case. The public prosecutor also requested an investigation into whether the article, which is allegedly a crime, was shared on any television program or social media account. The court accepted this request and decided to send an official petition to RTÜK, the TV and Radio Regulation Institute.
Prosecutor disclosed his legal opinion on the merits at a hearing on Sept. 6, 2018. The public prosecutor said Ilıcak mentioned a confidential document, which was destroyed by General Staff, in her article and distributed this document to press organizations, and therefore shall be sentenced to life imprisonment for political and military espionage.
Against the legal opinion of the merits of the case, Ilıcak defended herself by saying that the 4-month time-out period expired. Ilıcak said the document in question was sent to her via Twitter by a person she did not know, and she demanded her acquittal.
The Verdict
The last hearing was held on Jan. 22, 2019. Ilıcak was sentenced to 5 years and 10 months imprisonment.
Önceki duruşmaların sarkması nedeniyle 11.00’de başlaması gereken duruşma, öğleden sonraya sarktı, 13.30’da başladı. Heyetin yerini almasıyla duruşma salonu 13.30’da açıldı.
Mahkemenin hükmünü vererek yargılamayı sonlandırdığı 5. duruşmaya Nazlı Ilıcak, Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi’nden yapılan Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) bağlantısıyla katıldı. Duruşmada Ilıcak’ın avukatı Kemal Ertuğ Derin de hazır bulundu.
Duruşmanın açılışında Mahkeme Heyeti Başkanı, “sen” diye hitap ettiği yargılanan Nazlı Ilıcak’a, “Beni duyabiliyor musun Nazlı Ilıcak?” diye sordu ve olumlu yanıt almasının ardından “Biz de seni duyuyoruz” dedi.
Ardından dosyadaki gelişmeleri aktaran Mahkeme Heyeti Başkanı, önceki duruşmada Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’ndan (RTÜK) istenen yazının geldiğini ve dava dosyasına konulduğunu bildirdi. Mahkeme Başkanı, “ancak RTÜK’ten gelen 2 DVD ve 9 CD’nin, mahkemenin sorduğu soruların yanıtını içermediğini” söyledi.
Ilıcak’a “Esas hakkındaki mütalaaya karşı beyanda bulunmuşsunuz” diyen Mahkeme Heyeti Başkanı, RTÜK’ten gelen bu belgelere ilişkin savunmasını istedi.
Nazlı Ilıcak da belgeleri inceleme fırsatı bulunmadığını belirterek, usule ilişkin itirazını şöyle açıkladı:
“Yeni belgeler gelmiş. Bu belgeleri muhakkak görmem lazım. Bunları görmeden savunma yapamam. Maalesef sayın mahkemeniz bana bu belgeleri göndermedi. (RTÜK’ten) 2 DVD ve 9 CD’nin geldiğini yeni öğrendim. Esas hakkındaki mütalaa üç cümleden ibaret. Bu üç cümle benim bu belgeleri dağıttığımı söylemekte. Benim mutlaka CD’lerin içeriğini görerek savunma yapmam lazım. Görmeden nasıl savunma yapabilirim? Siz yeni bir heyet olarak geldiniz. Bu davayı başından beri takip etmediniz. Bu da adil yargılamaya aykırı bence. Belgeleri incelemeden savunma yapmam da adil yargılamaya ikinci aykırılık. Bu belgeleri bana 1 ay önce gönderseniz bile inceleyemezdim. 75 yaşındayım, gözlerim yüzde 70 oranında görmüyor. Katarakt ameliyatı olmam lazım. Başvurdum. 1 ay sonraya gün verdiler. Ancak 1 ay sonra ameliyat olacağım. Gözlükleri iki kat takıyorum, göremiyorum, okuyamıyorum. İçeriğe girerek savunma yapmıyorum ama şu hususu size usûl olarak sunmak istiyorum: Basın Kanunu’nun 26. maddesi, gazetede yayınlanan bir haber hakkında 4 ay içinde dava açılması gerektiğini söylemekte…”
Bu esnada Mahkeme Heyeti Başkanı araya girerek, Ilıcak’a; “Bunları davanın ilk celsesinde, 9 Nisan 2018’de anlatmışsınız. Tekrar etmenize gerek yok. Ben sözü size bırakacağım. Son celsede RTÜK’e yazılan yazıyı, ne sorulduğunu size okuyup hatırlatayım, sonra devam edin” dedi.
Ardından Mahkeme Heyeti Başkanı, önceki duruşmada RTÜK’e yazılan, Ilıcak’ın katıldığı TV programlarında yargılanmasına sebep olan, kapatılan Bugün Gazetesi’ndeki yazısında açıkladığı belgeyle ilgili yayın ve duyuru yapılıp yapılmadığının araştırılmasına ilişkin yazıyı okudu.
Hakim daha sonra da RTÜK’ten gelen yanıtı Ilıcak’a okudu.
RTÜK’ten mahkemenin sorularına gelen cevap yazısı şöyleydi:
“6112 Sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun’un 25. maddesine göre, ‘özel medya hizmet sağlayıcılar, yaptıkları her yayının kaydını bir yıl süreyle muhafaza etmekle yükümlüdür’. Söz konusu yayın kaydı kurumumuz arşivinde bulunmamaktadır. Yayın tarihi bir yıllık yasal saklama süresini aştığından, söz konusu yayın kuruluşu da 668 No’lu ‘Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Dair Düzenleme Yapılması Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararname’ ile kapatıldığından dolayı, yayın kuruluşundan da yayın kaydını istememiz mümkün olmamıştır. Ancak Üst Kurul arşivinde yapılan aramada, Nazlı Ilıcak’ın yayın kayıtları bulunmuş ve mahkemenize sunulmuştur.”
Ardından Mahkeme Heyeti Başkanı sözü yeniden Nazlı Ilıcak’a bıraktı. Nazlı Ilıcak ise beyanlarına şöyle devam etti:
“Arşivde bulunan 2 DVD, 9 CD gönderilmiş. Bunları görüp tetkik etmedim. Üç satırlık bir esas hakkında mütalaa var. Afaki olarak ‘Nazlı Ilıcak bunları dağıttı’ gibi… Ne suçudur anlamadım. Görmediğim bu DVD ve CD’lere dayanarak da bu iddialara destek bulunabilir. Ben bundan mutmain olmadan savunma yapamam. Maalesef çok acayip suçlamalarla karşı karşıyayım. Usul hakkında size şunu anlatmak istiyorum. Yargılandığım o yazımı İstanbul Cumhuriyet Savcısı Umut Tepe gördü ve takipsizlik kararı verdi. Hakkında takipsizlik kararı verilen bir yazıdan 3 yıl sonra dava açılıyor, yargılanıyorum.”
Bu arada Mahkeme Başkanı yeniden söze girerek, “Gördüm, takipsizlik kararı vermişler. Dosyanın tamamını okudum. Takipsizlik kararını gördüm” dedi.
Sonrasında ise Ilıcak ile Mahkeme Heyeti Başkanı arasında bir diyalog yaşandı:
Nazlı Ilıcak: “Orada Umut Tepe, milli güvenlik açısından da yazıyı incelemiş ‘Her ne kadar Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde gazetecilere bazı sınırlamalar getirildiyse de milli menfaatler gerektirdiğinde gazeteci yazabilir’ demiş. Bundan 3 sene sonra bana dava açılıyor. Yargıtay’ın kararı var. Ben anlatıyorum Yargıtay kararını sonra yeniden mahkûm oluyorum.”
Mahkeme Heyeti Başkanı: “Bütün içinizdekileri bu dosyaya boşaltmayın, beyanlarınızı bu dosyayla sınırlayın. Talebinizi aldık.”
Nazlı Ilıcak: “Talep olarak şunu da söylüyorum. Türkiye büyük reformlar gerçekleştirmeye çalışıyor. Sayın Adalet Bakanı’na da sesimi duyurmak istiyorum. 75 yaşında bir kadın, yargılandığı bir dosyadan tekrar yargılanıyor. 3 yıl sonra tekrar bir dava açılıyor. Kanuna uyulmuyor. Reformları hepimiz destekliyoruz ama mevcut kanunlara uyulmasını istiyorum.”
Mahkeme Heyeti Başkanı: “Kaç defa söyleyeceksiniz?”
Nazlı Ilıcak: “Bunu önemli bulduğum için dikkat çekmek için söylüyorum.”
Mahkeme Heyeti Başkanı: “5 kez söylediniz. Dikkat çekmek istiyorsanız 2 kere söyleyin yeter.”
Daha sonra RTÜK’ten gelen belgelere karşı savunma yapması için Nazlı Ilıcak’ın avukatı Kemal Ertuğ Derin’e söz verildi.
Avukat Derin, “Celse arasında gelen 2 DVD ve 9 CD’nin Nazlı Ilıcak’a tebliğini talep ediyorum. Esas savunmamız için süre talep ediyorum” dedi.
Mahkeme Heyeti Başkanı ise “Size daha önce savunmanız için süre verilmiş, eğer savunma yapmayacaksanız, sizi bu hakkınızdan vazgeçmiş sayacağız” dedi.
Bunun üzerine Avukat Kemal Derin ise şu savunma ve taleplerde bulundu:
“Basın Kanunu’nun 26. maddesinde düzenlenen hak düşürücü süreyi mahkemenizin takdirine bırakıyorum. Yargıtay’ın Can Dündar ve Erdem Gül hakkındaki kararında belirttiği üzere, 4 aylık hak düşürücü sürenin dikkate alınması gerekir. TCK’nın 330/1 maddesi yönünden yapılan ‘devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları bakımından niteliği itibarıyla gizli kalması gereken bilgileri siyasal veya askerî casusluk maksadıyla açıklamak’ suçlaması delille ve belgeyle ispatlanamamıştır. Söz konusu yazıda belge, siyasal ve casusluk maksadıyla açıklanmamıştır, belge açıklandığı tarihte belge alenileşmiş, kamuya mal olmuş durumdadır. Nazlı Ilıcak da gazeteci olarak bunu haber yapmış. Haberin taraflarının şikâyeti üzerine, savcı tarafından bir soruşturma yapılmış ve müvekkilim takipsizlik kararı almıştır. Beraat talep ediyoruz.”
Ardından müzakere için duruşmaya 15 dakika kadar ara verildi. Daha sonra taraflar yeniden mahkeme salonuna alınarak karar açıklandı.
Savcı, “Esas hakkındaki mütalaamızı mahkemeye sunmuştuk. Esas hakkındaki mütalaamızı aynen tekrar ederiz” dedi.
Mahkeme dosyada gelinen aşamayı yeterli görerek kararını açıkladı ve yargılamayı sonlandırdı.
Nazlı Ilıcak için iddianamede cezalandırılmasının istendiği, “siyasi ve askeri casusluk” suçunun düzenlendiği TCK’nın 330/1. maddesi yönünden ceza vermedi.
Mahkeme, Nazlı Ilıcak’ın, “devletin güvenliği veya iç veya dış siyasal yararları bakımından niteliği itibariyle gizli kalması gereken bilgilerini açıklamak” suçunu işlediğine hükmederek önce 7 yıl cezalandırılmasına hükmetti. Ardından cezada indirim uygulayarak Ilıcak’ı 5 yıl 10 hapis cezasına çarptırdı.
Kararın gerekçesinin daha sonra açıklanacağğını bildiren mahkeme, istinafta itiraz yolunun açık olduğuna hükmetti. Tutuklulukla ilgili herhangi bir tasarrufta bulunmayan mahkeme, karşı vekalet ücreti ve yargılama giderlerini de Ilıcak’ın ödemesine karar verdi.
Duruşma Öncesi
Duruşma öncesinde hiçbir açıklama, protesto ya da destek gösterisi gerçekleşmedi.
Mahkeme Salonu Koşulları
Mahkeme salonunun fiziki koşulları yapılan yargılama açısından yeterliydi.
Duruşmaya Katılım
Duruşmayı Nazlı Ilıcak’ın asistanı dışında görevleri icabı takip eden 7—8 kadar gazeteci dışında izleyen olmadı.
Genel Gözlemler
Mahkemede duruşmanın aleniyeti ilkesine aykırı bir durum gözlenmedi, takip etmek isteyenler duruşmaya alındı ve salonda elektronik aygıtların kullanımına yönelik bir müdahale olmadı. Yapılan yargılama yönünden ise mahkemenin, bu aşamada hükmüne esas alıp almadığı ancak gerekçeli karar açıklandığında öğrenilebilecek olan RTÜK’ün yazısına karşı Nazlı Ilıcak’a savunma yapması için süre ve imkân vermeden karar vermesi dikkat çekti.
Gazeteci Nazlı Ilıcak’ın İstanbul 26. Ağır Ceza Mahkemesi’ndeki yargılamasının dördüncü duruşmasına; Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi’nden Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) üzerinden katıldı.
Duruşmada Nazlı Ilıcak, hakkında müebbet hapis cezasının talep edildiği esas hakkındaki mütalaa karşısında savunma ile başladı. Ilıcak, savunmasında şunları söyledi:
“Yazının yayın tarihi Ocak 2015. Basın Kanunu’nda zaman aşımı var. 4 aylık hak düşürücü süre var. Savcı, ‘bunun şartları oluşmadı’ diyor. Ama hangi şartlar oluşmadı bunu açıklamıyor.
Sayın Savcı, dört aylık hak düşürücü süreyi bildiği için ‘acaba başka şekilde nazlı Ilıcak’ı bu suçla ilişkilendirebilir miyiz’ diye Emniyet’e yazı yazdı. Yazının başkaları tarafından ne şekilde yayınlandığını sordu. Emniyet’ten gelen rapor benim lehime. İki tane yayın tespit etti. Bir tanesi benimle ilgili değil. Bugün TV’de içeriği belli olmayan bir yayın yapılmış. Bugün TV’nin yöneticisi ben değilim. Benim yazımı tanıtmış olabilir. O haber benim bir eylemim değil.
İkincisi, iki buçuk dakikalık bir montaj video. Benim yaptığım bir montaj değil, dış ses eklemişler. Montaj videoda iki farklı bölüm var. Birinde ben dönemin TÜSİAD Başkanı’nın konuşmasına atıfta bulunuyorum. ‘Tahşiyecilerle Gülen cemaati arasında bir husumet olabilir ama, nasıl cemaat terör örgütü oluyor. Hidayet Karaca Ekrem Dumanlı sorgulanıyor. Bunu doğrusu anlamış değiliz’ diyor. TÜSİAD Başkanı’nın sözleri bunlar.
Videonun son bölümünde benim cümlelerim var. TÜSİAD Başkanı’na hak vererek, ‘Tahşiye operasyonundan bir terör örgütü çıkarılamaz. Böyle bir terör örgütü yaratılmıştır’ diyorum.
Sözde delil diye gösterilen montaj video, TÜSİAD Başkanı’nın bu sözlerine dayanarak beyanlarım. Bunun davamızla ilgisi yok. Davamızla ilgili olan bir devlet sırrını açıklama meselesi…
O belgeyi, yayın kuruluşuna vermiş olsaydım, yayın kuruluşu o belgeyi yani 5-6 sayfalık belgeyi sayfalarını taramak suretiyle kendi oynattığı videoda gösterirdi. Dağıtmış olsaydım, benim sütunumdaki kapak sayfasını koymakla yetinmezdi.
O belge bana twitter açık hesabımdan geldi. Belgeyi kötü niyetle başkaları ile paylaşmak gibi bir maksadım oysaydı, ‘rt’ yapmak suretiyle çok yaygınlaşmasını o anda sağlayabilirdim. 1 milyon 300 bin takipçim var, 1 milyon 300 bin kişiye o belgeyi ulaştırabilirdim. Sayın Savcı, somut olguya, somut olaya dayanmadan ‘Nazlı Ilıcak o belgeyi çeşitli medya kuruluşlarına dağıtmıştır’ diyor.
Can Dündar ve Erdem Gül’ün MİT Tırları davasında… Ülkenin güvenliğini ilgilendiren bir konu. Can Dündar hakkında bu belgeyi temin etmekten dava açabilirsiniz. Belgeyi yayınlamaktan dolayı olan davayı düşürüyorum, dedi. Erdem Gül’ün temin edip etmediği konusunda kuşku vardır. Alt mahkeme ‘temin etmedi’ dediği için hak düşürücü süreden yararlanarak Erdem Gül’ü beraat ettirmiştir.
Casuslukla suçlanıyorum. Gerçekten rencide oluyorum. 40 yıldır bu vatana hizmet etmiş bir gazeteciyim. Memleket menfaatlerini, hukukun üstünlüğünü üstün tuttum. Demokrasiyi her şeyin fevkinde savundum. AK Parti’nin önü kesilmek istenince, Refah Partisi’nin önü kesilmek istenince ben savundum. Benim yapım casusluk, devletin menfaatleri aleyhine eylem yapacak bir yapı değil.
Casusluk gibi mütalaa edilmesi için, bir dış devletin bununla ilişkilendirilmesi lazım. MİT Tırları dosyasında Yargıtay şöyle dedi: Suriye’nin BM Daimi Temsilcisi belge 29 Mayıs’ta Cumhuriyet Gazetesi’nde yayınlanınca, 5-6 gün sonar 5 Haziran’da şikayet etti. Bunu inceleyin, Suriye BM Daimi Temsilciliği yararlanmış bu belgeden, dedi. Benim belge, Tahşiyeciler raporundan yabancı bir ülke yararlanmadı. Yararlanacak bir durum yok.
Hak düşürücü süreden yararlanmak suretiyle, çünkü tartışmaya açık bir durum değil, beraatimi ve davanın düşürülmesini talep ediyorum.”
Nazlı Ilıcak’ın avukatı Kemal Ertuğ Derin ise şu savunmayı yaptı:
“Yazı 2 Ocak 2015, iddianamede yer alan suç tarihi 3 Temmuz, ki bu askeri savcının cumhuriyet savcısına ihbar ettiği tarih. Dava 12 Ocak 2018’de açılmı. Basın Kanunu’nun 26. maddesi gereğince günlük yayınlar açısından dava açma süresi dört aydır. Hukukun üstünlüğü ve basın özgürlüğü adnı davanın düşürülmesi gerekir. Belge, bilgi, delil yoktur. Müvekkilimin 40 yıllık gazeteci olduğu gözönüne alındığında casus olması hayatın olağan akışına aykırıdır. Müvekkilimin beraatini talep ediyorum.”
Ilıcak’ın avukatı Tuğper Derin de şu savunmayı yaptı:
“Basın Kanunu açıktır. Süre geçmiştir.
Casusluk özel kasıt ile işlenen bir suçtur. Müvekkilimin belgeyi temin için özel bir çabası yoktur. Twitter hesabından kendisine gelmiş, kimden gelmiş belli değil. Zaten alenilik kazanmıştır. Aleniyet kazandığı için yorum yapmıştır. Ayrıca bir casus aranacaksa, kim göndermiş onun bulunması gerekir. Esas casus odur. Müvekkilimin beraatini talep ediyorum.”
Mahkeme heyeti, savcıya görüşünü sordu. Savcı, “Bir önceki celse, esas hakkındaki mütalaamızı sunmuştuk. Aynen tekrar ederiz” dedi.
Mahkeme heyeti başkanı, ara kararında, RTÜK’ten daha önce istenen yazının, bir daha istenmesine hükmetti.
Ara kararda, “Dosyanın incelenmesinde 06.06.2018 tarihinde mahkememizin müzekkeresine istinaden talep edilen yayının, kanal adı, program adı, yayın saati, yayın tarihi belirtildiği taktirde; var ise üst kurul arşivinden değilse yayın tarihinden itibaren bir yılı geçmişse ilgili yayın kuruluşundan temin edilerek, mahkememize gönderilecektir” ifadeleri kullanıldı.
Ara kararla birlikte duruşma 22 Ocak 2019 saat 11.00’a ertelendi.
Ilıcak’ın tutukluluğunun devamına karar verildi.
Duruşma Öncesi
Saat 10.30’da başlayacağı belirtilen duruşma saat 12.00’de başladı. Mahkeme heyeti, öğle tatiline girmeden duruşmayı tamamladı.
Mahkeme Salonu Koşulları
Mahkemenin görüldüğü duruşma salonu ortalama büyüklükte, havalandırılmış ve temizdi.
Duruşmaya Katılım
Duruşmaya Nazlı Ilıcak’ın kızı Asıl Ilıcak, P24 temsilcisi, HDP İstanbul Milletvekili Hüda Kaya katıldı. Ilıcak’ı avukatı Kemal Ertuğ Derin ve Tuğper Derin savundu.
Genel Gözlemler
Ilıcak’ın SEGBİS üzerinden savunması alınırken, yanında avukatının olmaması, Ilıcak’ın sadece duruşma salonundaki avukatları tarafından savunulması dikkat çekti.
Savunmasını sunarken, bulunduğu odaya zaman zaman kadın infaz koruma memurunun girdiği, Ilıcak’ın “Kapıyı kapatır mısınız, şaşırıyorum” demesinden anlaşıldı.
Ilıcak’ın SEGBİS üzerinden yaptığı savunması sırasında ilginç bir an yaşandı. Ilıcak savunmasını sürdürürken oldukça bunaldığı gözlemlenen mahkeme başkanı, savunmayı “keserek” kendilerinin geçici heyet olduğunu söyledi. Mahkeme başkanı, “Dosyada bazı eksiklikler var, geçici heyetiz, mütalaa sunulmuş fakat karar celsesi” diyerek Ilıcak’a savunmasını kısa tutmasını söyledi.
Aynı hakimin Ilıcak hakkında, ilk derece mahkemesi sıfatıyla ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası kararı veren heyetin üyesi olması dikkat çekti.
Ilıcak ise “Bugün karar vermeyecek misiniz efendim? Esas heyete anlatın diyorsunuz değil mi” sorusunu yöneltti. Mahkeme Başkanı ise “Yani siz bilirsiniz” dedi. Bunun üzerine Ilıcak, kısaca beraatini talep etti.
Mahkeme başkanı, verilen ara kararı, Ilıcak’a, “RTÜK araştırma yapmamış. Emniyet araştırması var, ama RTÜK araştırması yok. Temin etmemiz lazım. Tamam?” sözleri ile anlatma ihtiyacı hissetti.
Nazlı Ilıcak - “Disclosure of Information Relating to the Security and Political Interests of the State” Trial (Indictment)
Press in Arrest is a database, monitoring, documentation and collective memory study of Press Research Association.
+90 (312) 945 15 56 | firstname.lastname@example.org
Licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.