Covid 19’un doğumundan bu yana bilim adamları, SARS-CoV-2’nin bulaşmasında büyük ve küçük damlacıkların rolünü tartıştılar. Ancak dergideki son bulgular Doğa İletişimi SARS-CoV-2 ve grip gibi havadaki virüsleri inceleyen araştırmacıların, diğer küçük taşıyıcıların rolüne daha yakından bakmaları gerekiyor: mikroskobik toz.
William RortBerkeley’deki California Üniversitesi Kimya Mühendisliği Profesörü, “Verilerimiz havadaki mikroskobik parçacıkların gribi geçirebileceğini açıkça gösteriyor” diyor. Havayla taşınan köpükler olarak adlandırılan bu parçacıklar, deri ve dışkıdan mikroskobik doku parçalarına veya (kobaylar söz konusu olduğunda bu çalışmada kullanılan model hayvanlar) kafes çöplerine kadar her şeyden oluşur.
Virüsler toz parçacıkları üzerinde hareket edebilir ve havada kontamine olmayan organizmalara gidebilir; Tıpkı konuştuğumuzda veya hapşırdığımızda ağzımızdan ve burnumuzdan çıkan havadaki damlacıklarda olduğu gibi. “Bu kadarını zaten biliyorduk, ancak virüsle ilişkili parçacıkların yeni ana bilgisayarlara bulaşmada rol oynayıp oynamadığına dair çok az veri vardı” diyor Rort.
Havadaki partiküllerin hastalık bulaşmasındaki rolü üzerine yapılan araştırmalar, ortamdaki toza değil, hayvan vücudundan çıkan damlacıklara odaklanmıştır. Ancak Rurat ve meslektaşları, işin içinde toz parçacıklarının da olduğunu varsaydılar ve bu nedenle daha fazla bilgi için kobaylara başvurdular.
İlk deneyde araştırmacılar, mikroskobik parçacıkları ölçen Parçacık Aerodinamik Sayacı (APS) adlı bir cihaz kullanarak grip bulaşmış hayvanları izlediler. Her bir gine domuzunun kafesinden çıkan parçacık sayısının ne kadar hareket ettiğiyle oldukça ilişkili olduğunu buldular. Kemirgenin hareketi ne kadar büyükse, etrafa o kadar çok parçacık saçılmıştı. Enfeksiyonların bitişik kafeslerde hayvandan hayvana nasıl yayıldığını inceleyen önceki çalışmalar benzer sonuçlar buldu. Bununla birlikte, bu çalışmalar enfeksiyonların solunan damlacıklardan kaynaklandığı sonucuna varmıştır. Yeni deney, bir kafesten diğerine giden partiküllerin önemli bir kısmının, kobayların kafeslerindeki hareketleri ile ortaya çıkan ve solunan partiküller olmayan toz partikülleri olduğunu gösteriyor. Gine domuzları, istirahat halindeyken havaya büyük parçacıklar salmadı.
İlgili Makaleler:
Araştırmacılar daha sonra havadaki parçacıkların ne kadarının kobaylar tarafından üretildiğini bilmek istediler. Bunu yapmak için, canlı ve anestezi uygulanmış domuz yavrularını ve ölü domuz yavrularını alüminyum folyo içinde burun deliklerinde sadece bir delikle kapladılar ve hayvanlardan çıkan parçacıkların sayısını izlemek için APS kullandılar. Gine domuzlarının serbestçe hareket ettikleri ve kafeslerinde üstü örtülmeden yapıldığı bir deneyde, iki kat daha fazla parçacık üretildi. İkinci deneyde, nefes almayan ölü kobaylar, yaşayan kobayların boyutlarında parçacıklar üretti. Son deneyde, araştırmacılar gribe karşı güvenli bir domuzu viral bir maddeyle kapladılar ve enfekte olmayan bir kobayın yanındaki bir kafese yerleştirdiler. Enfekte olmayan kobay, güvenli domuz kafesinden çıkan partiküller yoluyla griple enfekte oldu. Tüm bunlar, Rürtt’ü toz partikülleri yoluyla bulaşmanın gine domuzlarında gribin bulaşmasında önemli bir rol oynayabileceğine ikna etti.
Guinea piglerin insanlar kadar hijyenik olmadıkları ve soğuk ortamlarda yaşadıkları için, insanlardan daha fazla toz parçacığı yaydığını düşünebilirsiniz. Ancak insanlar da aynı miktarda mikroskobik toz partikülleri yayarlar ve virüslerimizin ölü deri, çevresel partiküller ve diğer partiküllerle birlikte yayılmadığını düşünmek için hiçbir neden yoktur (bu kişisel havadaki partikül bulutuna Pigpen etkisi denir).
Yeni insan çalışmasının sonuçlarının SARS-CoV-2 için de geçerli olup olmadığı ve grip dikkate alınmalıdır. Ruert, grubunun SARS-CoV-2 virüsünün havadaki fumigantları hakkındaki sonuçlarının da doğru olduğuna dair kanıtlar olduğunu söylüyor. Ancak, daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğu konusunda uyarıyor.
Yeni makale, bu yılın başlarında yayınlanan ve virüsü toz parçacıkları yardımıyla yayma fikrini destekleyen başka bir çalışmadan alıntı yapıyor. Araştırmacılar Wuhan’daki iki hastaneye baktılar ve viral genetik materyalin en yüksek konsantrasyonlarının, hasta odalarında değil, sağlık çalışanlarının kişisel koruyucu ekipmanlarını çıkardıkları odalarda olduğunu buldular. Sebebin, çalışanların koruyucu ekipmanlarından ve değiştirirken giysilerinden çıkan viral partiküller olabileceğini varsaydılar. Bu, insanların (ve giysilerinin) mikropların hareket etmesi için bir yol olabilecek tozu üretme şekline bir örnektir. Araştırmacılar, yerdeki dezenfektanların ve giysilerin kendilerinin tekrar tekrar kullanılması ve hava temizleyicilerin kullanımının artması da dahil olmak üzere daha katı önlemler aldıktan sonra virüsün artık havada tespit edilemeyeceğini söyledi.
Neyse ki, Covid 19’un havadaki damlacıklar yoluyla yayılma oranını azaltmak için şu anda uygulanmakta olan halk sağlığı stratejilerinin çoğu, havadaki köpükler için de faydalıdır. Bilim adamları bu toz bulutlarının ne kadar tehdit edici olduğundan hala tam olarak emin olmasalar bile, maske takmak, diğerlerinden uzak durmak ve kalabalık veya kötü havalandırılan alanlardan kaçınmak yardımcı olacaktır.