Güney Afrika'da yapılan geniş çaplı bir araştırmanın sonuçlarına göre Pfizer/BioNTech aşısının iki dozu, Omicron varyantının neden olduğu enfeksiyona karşı sadece yüzde 33 etkili; ancak hastaneye yatış riskini yüzde 70 oranında önlüyor.
Omicron varyantının ilk tespit edildiği Güney Afrika'da aşının etkinliğine ilişkin yapılan geniş çaplı analiz, Omicron'un daha bulaşıcı olduğunu ve Pfizer aşısının Omicron'a karşı Delta'daki kadar etkili olmadığını gösteren ilk bulguları doğrular nitelikte.
Analiz, iki doz Pfizer aşısı olan yetişkinlerin yüzde 41'inde görülen 211 bin pozitif Covid-19 test sonucunu kapsıyor. 15 Kasım ve 7 Aralık tarihleri arasında tespit edilen pozitif Covid-19 testleri arasından 78 bininde Omicron varyantı saptandı. Çalışma, Güney Afrika'nın en büyük özel sağlık sigortası firması Discovery Health ve Güney Afrika Tıp Araştırma Konseyi tarafından yürütüldü.
Güney Afrika ve Botsvana’dan bilimadamları, çalışmayı Omicron varyantının ortaya çıktığının açıklandığını izleyen haftalarda gerçekleştirdi. Uzmanlar, sonuçların ön bulgu olduğunu ve bağımsız bilimadamlarınca değerlendirilmediğini kaydetti.
Güney Afrika'da Omicron varyantının yol açtığı enfeksiyon dalgasının ilk üç haftasında toplanan verilerin zaman içinde değişebileceği belirtiliyor.
Güney Afrika'nın en kalabalık bölgesi olan Guateng'de Omicron varyantı nedeniyle enfeksiyon vaka sayısı hızla artmıştı.
Johns Hopkins Üniversitesi verilerine göre Güney Afrika'da yedi günlük ortalama vaka sayısı son iki haftada hızla yükselişe geçti. 29 Kasım'da 100 binde 8,07 olan yeni vaka sayısı, 13 Aralık'ta 100 binde 34,37'ye çıktı. Ancak ölüm oranları aynı dönemde artış göstermedi.
"Omicron Güney Afrika’da Delta’nın yerini aldı"
Discovery Health'ın CEO'su Dr. Ryan Noach, "Güney Afrika'daki Genomik Gözlem Ağı'nın yürüttüğü olağanüstü süreç, Güney Afrika'daki yeni enfeksiyonların yüzde 90'ından fazlasının Omicron kaynaklı olduğunu ortaya çıkardı. Omicron, eskiden baskın olan Delta varyantının yerini aldı" dedi.
Dr. Noach, "Omicron kaynaklı dördüncü dalga, eski salgın dalgalarına kıyasla, yeni enfeksiyon vakaları açısından, çok daha hızlı bir yükseliş sergiliyor. Ulusal veriler, bu dalganın ilk üç haftası boyunca, hem yeni enfeksiyon vakaları hem de pozitif Covid test oranlarında katsayısal artış olduğunu ortaya koyuyor. Bu durum, yeni varyantın çok bulaşıcı olduğunu ve toplum içinde hızla yayıldığını gösteriyor" şeklinde konuştu.
Araştırmanın sonuçları, Güney Afrika’da şu anki salgın dalgasının ilk haftasında, Pfizer aşısının iki dozunu alan kişilerin, aşısızlara kıyasla Omicron kaynaklı enfeksiyonlara karşı yüzde 33 oranında korunmaya sahip olduğunu ortaya koyuyor. Bu veri, Pfizer aşısının önceki koruma oranı olan yüzde 80'den hızla gerilediğini gösteriyor. Bunun nedeninin, Omicron varyantındaki geniş kapsamlı spike proteini mutasyonlarına bağlı olarak antikorların etkinliğinin azalması olduğu düşünülüyor.
Sonuçlar ayrıca iki doz Pfizer aşısını olan aynı kişilerin, araştırmanın kapsadığı dönemde Omicron varyantı kaynaklı hastaneye yatış riskinin yüzde 70 oranında azaldığına işaret ediyor. Güney Afrika'da Delta varyantının baskın olduğu dönemdeyse hastaneye yatış riski, Pfizer'ın iki dozuyla yüzde 93' azalmıştı.
Öte yandan araştırma, hastaneye yatışa karşı korunmanın 18'den 79'a tüm yaş gruplarında geçerli olduğunu, yaşlı kişilerde korunma seviyesinin bir miktar azaldığını ortaya koyuyor. Buna göre 60-69 yaş arasındaki kişiler, iki doz Pfizer aşısıyla hastaneye yatıştan yüzde 67, 70-79 yaş arasındakiler de yüzde 60 oranında korunuyor. Hastaneye yatış riskine karşı korunma ayrıca şeker hastalığı, kalp hastalığı, yüksek tansiyon ve yüksek kolesterol gibi kronik bazı rahatsızlıklarda da tutarlı düzeyde seyrediyor.
"Yeniden enfekte olma riski yüksek"
Araştırma ayrıca Omicron varyantının yeniden enfekte olma riskini yükselttiğini ortaya koyuyor. Daha önce Covid-19 geçiren kişilerin Omicron varyantıyla yeniden enfekte olma riski, daha önceki varyantlara kıyasla daha yüksek.
Öte yandan Omicron kaynaklı hastaneye yatış riskinin daha düşük olduğu gözleniyor. Omicron varyantıyla enfekte olan yetişkinler arasında hastaneye yatanların oranı, Güney Afrika'nın 2020 yılı ortasında geçirdiği enfeksiyon dalgasıyla kıyaslandığında yüzde 29 daha düşük. Bu oran, kişilerin aşı statüsüne göre verilerin yeniden düzenlenmesiyle ortaya çıktı.