Uzay istasyonları nedir sorusunu uzay ile ilgilenen çoğu kişi bir kere bile olsun sormuştur. Uzay boşluğunda insan faaliyetlerini barındırmak veya desteklemek için tasarlanmış bir platformdur. İstasyonlar veya diğer uzay araçları arasındaki temel fark, hareketlerini güçlü roketlerden sağlayamamasıdır. Uzay istasyonlarına ulaşmak için roketlerle donatılmış diğer uzay araçları kullanılmaktaydı. Bir uzay istasyonunun ömrü haftalar, aylar veya hatta yıllar olabilmektedir. Ağırlıksız bir ortamda çok sayıda bilimsel deney yapmak ve uzun süreli uzay yolculuğunun canlılar üzerindeki etkisini incelemek için kullanılmaktadır. Uzay istasyonları nedir sorusunun kısa cevabı bu olacaktır.
Uzay İstasyonlarının Tarihi
SALYUT 1
Sovyetler Birliği, 1970’lerde Salyut olarak bilinen bir dizi uzay istasyonunu fırlattı. Salyutlar, tek bir uçuşta yörüngeye fırlatılan tek modüllü, oldukça basit yapılardı. Sovyetler Birliği, Amerika Birleşik Devletleri’nin 20 Temmuz 1969’da Ay’a inip liderliği ele geçirmesinden sonra uzay yarışını kaybetmemek için her zamankinden daha uzun bir süre uzaya insan göndermeyi planladı. Bilim insanları, insan vücudunun uzaya nasıl tepki vereceğini öğrenmek için uzayda bir laboratuvar kurmayı planladı. Salyut tam tamına 24 gün uzayda kalabilmiştir. Salyut, uzay istasyonları nedir diye soranların bilmesi gereken en önemli uzay istasyonudur. Bunun sebebi ise ilk uzay istasyonu olmasıdır.
SKYLAB
NASA bilim adamları, 1960’ların sonlarında yörüngede gerçekleştirilecek bir deney programı geliştiriyorlardı. Skylab uzay istasyonu, araştırma tesisi olarak hizmet etti. Bu deneyin insan denekleri 3 astronot olacaktır. Sıfır yerçekiminde yaşamanın insan vücudu üzerindeki etkileri bilim adamları için bir araştırma konusuydu. Skylab 1973 ve 1979 yılları arasında fırlatılmaktaydı. Bir atölye, bir güneş gözlemevi ve çeşitli deneyler yapmak için diğer sistemlerden oluşuyordu.
SOYUZ-APOLLO
Daha büyük bir uzay istasyonu yapmak için iki rakip ulusun birlikte çalışması ve uyumsuz iki uzay gemisinin birleştirilmesi gerekliydi. Dünyayı sarsan bir açıklama 1975 yılında ABD ve SSCB tarafından yapılmaktadır. Tek bir uzay istasyonu oluşturmak için çabalarını birleştireceklerdi. Bu iş birliği, uzay yarışındaki gerilimi azaltacak ve soğuk savaşın çözülmesinin bir sembolü olarak hizmet edecek. Uzay istasyonları nedir araştırmasını yapanların bilmesi gereken en önemli uzay istasyonlarından biridir. Bunun sebebi iki ulusun ilk kez beraber çalışmasıdır.
Mir
Şubat 1986’da, büyük bir uzay gemisinin ilk modülü bir Sovyet roketiyle fırlatılmaktadır. Mir Uzay İstasyonu, tamamlandığında yaklaşık 130 ton ağırlığında olacaktı. Bu da onu tek bir roketle yörüngeye gönderilemeyecek kadar büyük hale getirecekti. Bu yüzden uzaya 6 ayrı parça halinde gönderilmesi gerekiyordu.
Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS)
Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS), çoğu ülkeyi tek bir girişim altında birleştiren, uzayda insanlar tarafından inşa edilmiş en büyük yapıdır. Birincil bileşenleri 1998 ve 2011 yılları arasında tamamlanmıştır. Uluslararası Uzay İstasyonu’na göre, şimdiye kadar 18 farklı ülkeden 241 ziyaretçi geldi. 152 vatandaşla Amerika bu listede en kalabalık ülkedir ve onu 48 vatandaşla Rusya takip etmektedir.
Ulusların uzay ajansına yaptıkları mali ve kaynak katkılarına göre astronotların uzay istasyonunda geçirdikleri süre ve araştırma süreleri dağıtılıyor. Uluslararası Uzay İstasyonu, 15 farklı ülkeden destek alıyor. Uzay istasyonuna ana finansman katkıda bulunanlar NASA (Amerika Birleşik Devletleri), Roscosmos (Rusya) ve Avrupa Uzay Ajansı (ESA); diğer ortaklar arasında Japonya Havacılık ve Uzay Araştırma Ajansı ve Kanada Uzay Ajansı da bulunmaktadır. Uluslararası Uzay İstasyonu, anlaşmaya göre 2024’e kadar çalışacak, ancak bunu 2028’e kadar uzatmayı planladıklarını da bildirdiler.
harika