Güney Amerika’da yani Latin Amerika’da bağımsızlık hareketini başlatanlar sömürülen sınıf olmadı. Kırsal kesimdeki sömürülen kesim için cumhuriyetçilik radikal bir görüş olarak algılandı. Sömürülen kırsal kesimdeki toplum muhafazakar bir tutum sergiledi. Kreol liderlerin başlattığı bağımsızlık hareketi de toplumda eşitlik amacı ile yola çıkmadı. Güney Amerika’daki bağımsızlık hareketleri genellikle yönetimi ele geçirmek üzerine kurulu hareketlerdi. Kreoller nüfus olarak az oldukları için bağımsızlık mücadelesi için halka ulaşmak zorundaydı. Yani, alt tabakanın desteğini almadan bağımsızlık kazanamazlardı. Nativizm ve Amerika ilişkisi, bağımsızlık mücadelesi için önemlidir. Alt kesimi zafer stratejisi için motive edebilecek olan duygu, Amerikalılık yani Amerika doğumluluk oldu. Nativizm nedir? Americanos neden önemlidir?
Güney Amerika’da kreoller iktidarı ele geçirmek için hareketlilik içerisindeydi. Ancak toplumun alt kesimi, sömürülen kesim olmasına rağmen sessizliğini koruyor ve sömürgecilik rejimine destek veriyordu. Kırsal kesimdeki sömürülenler için cumhuriyetçilik radikal bir doktrindi. Kreol liderlerin bağımsızlık hareketinin başarılı olması için toplumun alt kesiminden destek alması gerekliydi. Güney Amerika’da nüfus olarak azınlıkta olan kreollerin iktidarı ele geçirebilmesi için çoğunlukta olan ve sömürülen kırsal kesimdeki nüfusu isyana ikna etmesi gerekiyordu. Kırsal kesimdeki sömürülenler ve kreollerin ortak noktada buluşabileceği tek yol, Amerika’da doğmuş olmalarıydı. Amerika’da bağımsızlık hareketleri eşitlik değil, Amerikalılık yani Amerika’da doğmuş olmak üzerine birleşti. Yerli halk, melezler ve Afrikalı köleler ile buluşulabilecek tek kimlik Amerikalılıktır. Nativizm nedir dersek, Amerika’nın bağımsızlık anahtarı denilebilir. Americanos, nativizm için anahtar kelimedir.
Nativizm nedir?
Nativizm, kreollerin zafere ulaşabilmesi için en önemli kozudur. Nativizm, doğum yeri ile tanımlanan bir Amerikalı kimliğidir. Nativizm kavramının anahtar kelimesi Americanos. Kreoller bağımsız mücadelesi için ezilen çoğunluğa yani halka ulaşmak zorundaydı. Kreollerin halka ulaşmasının ise tek çaresi Americanos kimliğini ortaya koyabilmekti. Meksika, Arjantin ve Brezilya‘da yurtseverlik davasında Amerikalılık kavramı üzerinde duruldu. Etnik köken ve geçmişten ziyade Amerika’da doğmuş olmak önem taşıyordu. Portekiz ve İspanya‘da doğanlar düşman olarak algılandı.
Nativizm, Amerika kıtasında yabancı düşmanlığını da beraberinde getirdi. Yabancı düşmanlığı, nativist duyguları da güçlendirdi. Sömürge dönemindeki aşağılanma ve bunun yarattığı nefret, nativist politikalar ile birlikte siyasi bir şekle büründü. Yüz yıllar süren benliği yok eden hegemonya, Amerikalı olmaya çalışan yığında politika bir patlamaya dönüştü. Toplumun kendisini Amerikalı olarak hissetmesi, Güney Amerika politikalarında dönüm noktası oldu. Portekiz sömürgesi, İspanyol sömürüsüne göre nispeten daha hafifti. Ancak Brezilya’da dahi Amerikalı kimliği ön plana çıkarıldı.
Nativizm ve liberalizm
Nativist politikalar ile Güney Amerika’daki liberal politikalar birbiri ile ilişkilendirildi. Nativizm ve liberalizm, ordu bütünlüğünün sağlanması için önemli bir fırsat oldu. “Yönetim kimin elinde olmalı? Halkın! Peki, halk kim? Americanos!” Nativist kimliğin cezbedici ihtişamı yurtseverler tarafından ıskalanamayacak kadar cazipti. Bağımsızlık dönemindeki gözdeliğinin kaynağı da bu cazibe oldu.
Americanos kimliği
Amerika kıtasında yönetilen Amerika doğumlu olduğu için yönetenin de Amerika doğumlu olması gerektiği vurgulandı. Bu vurgu, Amerika kıtasındaki ordulara da yansıdı. Orduların birlik ve düzenini sağlayabilmek için Americanos önemli bir araçtı. Aynı zamanda askerler için Americanos kimliği önemli bir motivasyon oldu. Amerika’da yükselen milliyetçilik akımı, Americanos üzerine inşa edildi.
Kreoller yeni kurulacak bağımsız devletlerde Amerika doğumlu bir topluluk olarak yöneten kesim olmayı amaçladı. Halk hareketlerinin arkasındaki tetikleyen güç de kreoller oldu. Bağımsızlık vurgusu, toplumsal tabanlar arası adalet ve eşitlik vurgusu içermiyordu. Yalnızca Amerika doğumlu olmanın ortak kimlik olarak benimsendiği yeni bir siyasi yapılanma içeriyordu.
Amerika kıtasında bağımsızlık için birbirinden farklı ve kültürel açıdan ortak noktası çok az olan grupları biraraya getirmek büyük bir başarıydı. Ekonomik ve sosyal çıkar değil, Amerikalı kimliği bu başarının anahtarı olmayı başardı. Kreoller iktidarı ele geçirirken birlikte hareket ettiği sömürülen kırsaldaki nüfus ile siyasal ve ekonomik bir ortaklık kurmadı. Bağımsızlık, sömürülen kesim için yalnızca despotun değişmesi anlamına geliyordu.
Facebook sayfamızı takip ediniz.
İlgi çeken kısa yazılar: