Hücre Hücre Arası Bağlantılar
İnsan vücudunda bir trilyondan daha fazla hücre vardır. Bunların çoğu birbirleri ile bağlantılıdır. Bir grup araştırmacı hücreler arasındaki bağların nasıl çalıştığını, bu bağlara bir çekme kuvveti uygulandığında nasıl yanıt verdiklerini, ne kadar süre dayandıklarını incelediler. Araştırmacılar en yaygın adezyon proteinlerine (kaderinler gibi) bir çekme kuvveti uygulandığında üç tip bağ olduğunu gördüler. Bu bağlar ideal, kanca (catch) ve kayan (slip) bağlardır. Bu bağlar uygulanan kuvvete karşı farklı şekilde davranış gösterirler. İdeal bağlar hiç etkilenmezken kanca bağları uzun bir süre kuvvete karşı direnirler. Kayan bağlar ise artan kuvvetle bağ kurma zamanı düşer.
Araştırmacılar ideal bağların şimdiye kadar yapılan çalışmalarda hiç görülmediğini belirtirken ideal bağlarının keşfini, kanca bağların kayan bağa geçiş tipini incelerken bulduklarını belirttiler.
Kısaca açıklayacak olursak ideal bağlar nanoboyutlu şok emici gibi davranırken kanca bağlar nanoboyutlu emniyet kemeri gibi çekildiğinde daha da güçlenirler. Kayan bağlar ise artan kuvvetle bağ zayıflayarak kopar.
Deneyler nasıl yapıldı?
Araştırmacılar, tek molekül kuvvet ölçümlerini atomik kuvvet mikroskobu ile gerçekleştirdiler. Mikroskobun ucunu ve yüzeyi kaderinlerle kapladılar ve ucu yüzeye yakınlaştırarak bağların oluşmasını imkan verdiler. Belli süre sonra ucu geri doğru çektiler ve sabitleyerek bağların sabit çekme kuvvetine ne kadar süre dayanabildiğini ölçtüler.
Deneyin önemi
Hücrelerin yapışması ile ilgili problemlerin kanser ve kardiyovasküler problemleri gibi hastalıklara yol açtığı biliniyor. Araştırmacılar yaptıkları deneyler ile hücreler arasındaki bu tip bağlantıların normal fizyolojide ve kanser gibi hastalıkların olduğunda ne tür role sahip olduğunu anlamaya çalışıyorlar. İlerde bir gün kanser hücrelerinin, hücreler arasındaki bu bağlar hedef alınarak öldürüldüğünü öğrenirseniz şaşırmayınız.