Mantıksız görünebilir, fakat anoreksiya nervoza yani yeme bozukluğu yaşayan biri hastaneye kaldırıldığında tedavi genellikle kaloriyi kısma ile başlar. Günümüzde yapılan yeni araştırmalar ise bu yeme kısıtlamalarının hastanede güvenle esnetilebileceğini gösteriyor.
Çalışmanın başyazarı Andrea Garber düşük kalorili bir diyete başlamanın ani kalp krizine neden olabilen sıvı ve elektrolitlerdeki büyük değişimleri, komayı ve hatta ölümü bile önlediğinin uzun bir süre düşünüldüğünü söyledi. Garber; Kaliforniya Üniversitesi, San Francisco Yeme Bozuklukları Programı’nda beslenme uzmanıdır.
Bu çalışma yıllardır yapılmasına rağmen, uzmanlar kalori artışının iyileşmeyi hızlandırabileceğinden şüphe duyuyor. Dahası, güncel tıp teknolojisi ve laboratuvar olanakları ile doktorlar güvenli bir şekilde sağlıktaki değişimleri inceleyebilir ve gerekirse hızlı bir şekilde tedaviyi ayarlayabilirler.
Çalışmada ilk gün yaklaşık 1400 kalori olan normal tedaviyle, günde 2000 kaloriyle başlayan tedavi karşılaştırıldı. Araştırmacılar fazla kalorinin güvenle verilebileceğini, aynı zamanda hastaların fazla yemek yiyerek “tıbbi stabiliteye” üç gün daha erken ulaştıklarını gözlemlediler.
Garber, “Bu iki yaklaşım ilk ve en büyük randomize (kontrollü çalışma) klinik çalışmasıdır. Şu an daha yüksek kalori çalışmasını desteklemek için güçlü bir kanıtımız var.” dedi. Dahası yüksek kalori çalışması, hastanede yatış süresinin kısalmasının 20.000 dolar kadar önemli bir maliyet tasarrufu sağladığını gösterdi.
Anoreksiya nervoza, ABD nüfusunun yaklaşık %0,6’sını ömür boyunca etkiler. Ulusal Ruh Sağlığı Enstitüsüne göre bu hastalık, kadınlarda erkeklerden üç kat daha sık görülüyor.
Anoreksiya olan insanlar kasıtlı olarak önemli ölçüde kilo kaybetmeye çalışırlar. Genellikle tüm kalori alımını ve yedikleri yiyecek çeşitlerini ciddi şekilde kısıtlarlar. Ulusal Yeme Bozuklukları Derneğine (NEDA) göre, bunlara ek olarak çok daha fazla egzersiz yapabilirler. NEDA, tedavinin genellikle psikolojik destek ve beslenme danışmanlığıyla olduğunu söyledi. Kişinin ne kadar ciddi şekilde yediğini kısıtlamasına bağlı olarak hastanede tedavi de gerekli olabilir.
Yeni çalışma, anoreksiya nervoza ya da yeni teşhis edilen atipik (alışılmamış) anoreksiya nervoza hastası 111 genci (12-24 yaş) konu alıyor. Atipik anoreksiya zayıf olmayan fakat anormal yeme ve egzersizden kaynaklanan sağlık sorunlarına sahip gençlerde ortaya çıkar.
Gönüllüler hastaneye gelir gelmez günde 1400 kaloriyle başlayan kontrol grubuna ya da 2000 kalori alan ikinci bir gruba (deney grubuna) seçkisiz olarak (rastgele) atandı. Sonra iki gruba da günde 200 kalori artışı yapıldı. Gönüllülere verilen yemek bitirilmediğinde, yenilmeyenlerin kalorisi hesaplandı ve alınmayan kalorilerin yerini tutması için yüksek enerji içeren bir sıvı içirildi.
Daha yüksek kalorili gruptakilerin yavaş ya da düzensiz kalp atışı ve düşük kan basıncı gibi rahatsız edici durumlarında hızlı bir azalma görüldü. Çalışma, hastanede yatış süresinin kısaldığını da ortaya koydu.
Garber eskiden haftalarca hastanede kalınabildiğini, hatta kısıtlanan kalori diyetinde daha fazla kilo kaybedildiğini ekledi. “Çoğu çocuk ve aileler bir an önce hastaneden çıkmak isterler. Okul günlerini kaçırıyorlar ve gençler arkadaşlarıyla birlikte olmak istiyorlar. Hastaneden ne kadar erken çıkarlarsa o kadar erken yoğun psikiyatrik bakıma girebilirler.” dedi.
Maddi durum ana etken olmasa da maliyet her zaman endişe verici bir durumdur. Standart tedavi (kontrol grubu) grubundakiler için hastane masrafları 57.000 dolar iken, yüksek kalorili hasta için ortalama 38.000 dolardır.
Araştırmacılar farklılık olup olmadığını gözlemlemek için hastaları en az 12 ay takip etme kararı aldı.
Garber aileler için, “Evde yapılmaması, hastanede yakın tıbbi gözetim altında uygulanması gereken bir tedavidir.” şeklinde bir uyarı notu ekledi.
New York Northwell Health Syosset Hastanesi Kilo Kontrol Merkezi’nde kıdemli bir psikolog olan Dina Hirsch çalışmayı inceledi. Hirsch, “Bu tür bulgular, gençlerde anoreksiyayı tedavi etmek için kanıta dayalı tedavi kılavuzlarının oluşturulması açısından önemlidir. Daha hızlı kilo kontrolü açısından iyi sonuçlar almakla kalınmaz, aynı zamanda hasta memnuniyeti de arttırılabilir ve onları ayakta tedaviyle iyileşmek için hazırlayabilir.” dedi.
Ayrıca hastanede daha fazla gıda vermek, ayakta tedavi başladığında ailelere de yardımcı oluyor. Hastalar iyileştikçe günde 3000 veya daha fazla kaloriye ihtiyaç duyabilir. Yüksek kalorili beslenme olmadan, hastalar ve ebeveynler bunu imkânsız bir hedef olarak görebilir. ”Ancak, hastanede fazla kalori tüketmek ebeveynlere çocuklarını bu tür yemeklerle beslemesi için gerekli güveni verebilir ve hastalar taburcu olduktan sonra da ebeveynler yüksek kalori tüketimine devam etmeye ikna edebilir.” diyerek Hirsch ekleme de yaptı.
Yazar: Serena Gardon
Kaynak: U.S. News
Çeviren: Sevil Sahil
Düzenleyen: İrem Taşdemir