-
genelde denizcilikte kullanılan yük istifleme ölçüsü. gemi ambarlarının, hangi çeşit yükü ne kadar alabileceğini hesaplamak için kullanılan yükün (varsa) ambalajı dahil hacmini gösteren ölçüdür. genelde cbft olarak ifade edilir.
örnek vermek gerekirse; dökme buğdayın istif faktörü 44 ile 49 arasındadır. yüklenecek gemi ambarları da toplamda 220500 cbft, yüklenmesi planlanan buğdayın da istif faktörü olarak verilirse bu gemiye teorik olarak 4793 m/ton civarı yüklenebilir. tabii ki pratikte ambarları tamamen ağzına kadar doldurmanız mümkün değildir. yaklaşık %5 ile %10 arası boşluk kalır.
uygun haplama ile (kürekle sağa sola dağıtma işlemine denir) %5'e kadar düşürülebilir. bu da böyle bir gemi için hacim/ağırlık dengesine efektif yüklenmiş sayılabilir ve fazla bir navlun kaybına neden olmaz.
diğer bir örnek üzerinden gidersek; dökme hurda yüklenmesi durumunda 50 ila 65 arasında istif faktörü bulunur. aynı gemi için (57 ortalama alıyoruz) 3868 m/ton civarı yüklenebilir. fakat pratikte bu yük için en fazla 3000 ton civarı yükleme yapılabilir.
hurda çok fazla havaleli yük olduğundan dolayı gemi ambarlarında yükleme yapılamayan çok fazla boşluk kalır ve geminin navlun kaybı çok yüksek olur, eski gemiler dışında pek tercih edilmez. (yükleme/tahliye esnasında gemiye fazla zarar verilmesi de buna etkendir)
stowage factor değerleri günümüzde internetten kolaylıkla ulaşılabilir olsa da eskiden bu değerlerin bulunan kitapçıklar bulunurdu ve bunlar hazine değerindeydi.