"Pardon bir Sezar salatası alabilir miyim?" şeklinde siparişin verilmesiyle başlayan muhabbet, masada karşınızda oturan arkadaşınıza "Sen koskoca imparator ol, fırtınalar estir, sonra adını bir salataya versinler" diye biter. Çünkü bizde bunu söylemeyene salata vermezler.
Peki şimdi biz hangi Sezar’dan bahsediyoruz? Yani koskoca Roma imparatoru Julius Caesar mı bu marullu salataya ismini veren? Niye bir salataya Caesar (Sezar) ismini verirler ki?
Sahi hiç merak ettiniz mi? Kim ola ki bu Sezar?
Biz merak ettik ve cevabı sizin için araştırdık. Meğer bizim bildiğimiz Sezar değilmiş! Şimdi bir şehir efsanesinin bitişine tanık olmak için sizi yazının devamını okumaya davet ediyoruz.
Tarihin tozlu sayfaları, marulun yaprakları aralanıyor: Caesar kim?
Salataya ismini veren Sezar bir imparator değil, bir profesyonel aşçıydı. Caesar Cardini. 1896’da İtalya’da doğup 1. Dünya Savaşı’nın ardından ailesiyle birlikte Amerika’ya göç eder. Evleri San Diego’da, ancak dönemin içki yasakları nedeniyle Tijuana, Mexico’da bir restoran açarlar ki o dönemde pek çok Amerikalı, içki yasakları nedeniyle rahat rahat içebilmek için sınırı geçip Tijuana’ya gidiyordu.
Bu noktadan sonra Caesar (Sezar) salatasının doğuşuyla ilgili 3 tane rivayet var.
1. Rivayet: Hotel Casesar’s Palace’ın sahibi ve şefi olan Caesar Cardini, 1924 yılının 4 Temmuz’unda (Amerika’nın bağımsızlık günü) yine kalabalık müşteri grubuyla uğraşıyordur. O hafta tahmin ettiğinden fazla müşteri gelince kilerdeki malzemelerin çoğu tükenir, Caesar Cardini ise etrafındaki mevcut malzemelerden bir salata yapar. Adı "Caesar Salad" olur.
2. Rivayet: Sezar salatasının isminin aslında "Aviator salad" (Havacı/pilot salatası) olduğu ve San Diego’dan Amerikalı bir havacı için hazırlandığı da yine hikayeler arasında yer alıyor.
3. Rivayet: "Aviator salad" ile benzer bir hikaye bu da. Birkaç asker Caesar Cardini’nin restoranında uzun süren bir gecenin ardından fazla içip sokağa çıkma yasağı saatlerini kaçırınca restoranda kalmak zorunda kalır. Sabah Şef Cardini onlara bir salata hazırlar. "Aviator salad" isimli salata, daha sonra Caesar salad olarak ismine sahip olur.
Bu salatanın Avrupa’ya gelişi hikayesinde ise aşk var.
Aşkı uğruna tahtını terk eden İngiltere Kralı VIII. Edward, o zamanlar sevgilisi, daha sonra karısı olan Mrs. Wallis Simpson ile 1920’li yıllarda San Diego’da tanışır. Simpson, sık sık Tijuana’ya Cardini’nin restoranına gidip Caesar salatasından sipariş ediyordur. Cardini ise salatayı Simpson’ın yanında hazırlar sürekli. Seyahati pek seven Simpson, Avrupa’da her gittiği yerde bu salatayı sipariş ettiğinden salatanın ünü Avrupa’da da böylece yayılmış olur.
Biraz dedikodu yapalım: Caesar salatasına dair özellikler ve ilginç bilgiler
Bu salatanın 100 yıla yakın eskimeyen bir şöhreti var. Öyle ki Amerikalı şefler ve oyuncular arasında adeta müptelası olan var. Ve üzülerek söylüyoruz ki şimdilerde kafelerde gördüğünüz salatalar, orijinal tarif değil. Nereden mi biliyoruz? İlginizi çekecek bilgiler var elimizde. Özetlemek gerekirse...
- Salatanın orijinali marulla yapılıyor. Her marul yaprağının içine malzemeler konuyor ve yenmek istediğinde malzemelerle doldurulan yapraklar birer birer alınıyor.
-Orijinal tarifinde salata, çatalla değil, elle yeniyor.
-Şef Caesar Cardini’nin kardeşi Alex, daha sonraları Mexico City’de restoran zinciri açtı ve menüye "Orijinal Alex Cardini Caesar Salatası" koydu. Orijinal tariften tek farkı, salataya ançüez de eklemişti. Şimdilerde Amerika’nın lüks ve pahalı restoranlarında yapılan Caesar salatalarının pek çoğu da ançüezli hazırlanıyor.
-ABD’li şef, yazar ve TV programcısı Julia Child, 1920’li yıllarda Cardini’nin restoranını ziyaret eder ve Cardini, Child için salatayı kendisi hazırlar.
-Amerikalı Hollywood yıldızı yakışıklı aktör Clark Gable sırf bu salatayı yemek için sık sık Tijuana’ya gelirdi. Sadece o mu? Bu salata etrafında yıldızlar hiç eksik olmazdı.
-1948 yılından itibaren Caesar Cardini, kızı Rosa ile birlikte dillere destan Caesar salata sosunun patentini aldı ve şişeleyip satmaya başladı.
Bu vesileyle "Sezar’ın hakkı Sezar’a" diyerek Roma İmparatoru Julius Caesar’dan da bir özür dileyelim. Bugüne kadar her salata siparişimizde kendisini andık, hatta belki de biraz güldük. Kusura bakma İmparator Sezar