Tendon, kasların kemiklere bağlandığı kalın lifli kordlardan biridir. Tendinit ise, tendonlarda meydana gelen iltihap ve tahriştir. Bu durum, eklemlerin hemen dışında hassaslığa ve acıya neden olur.
Tendinit, yani tendon iltihabı vücuttaki herhangi bir tendonda meydana gelebiliyorken, omuzlar, dirsekler, bilekler, dizler ve topuk, tendinitin en fazla yaygın olduğu vücut bölümleridir.
Çeşitli tendinit problemleri için yaygın olarak kullanılan bazı isimler şu şekildedir;
- Tenisçi dirseği,
- Golfçü dirseği,
- Atıcı omzu,
- Yüzücü omzu,
- Koşucu dizi,
- Beyzbolcu omzu,
- Atlayıcı dizi gibi isimler kullanılmaktadır.
Eğer tendinit şiddetli ve tendonda yırtığa yol açıyorsa, bireyin cerrahi müdahale onarımı gerekebilir. Ancak çoğu tendinit vakası, dinlenme, fiziksel terapi ve ilaç tedavisi ile acı azaltılabilir ve sorun başarılı bir şekilde tedabi edilebilir.
Tendinit İşaret ve Semptomları
Tendinitten meydana gelen ağrı, oldukça ağır bir ağrıdır. Ve tendinitin meydana getirdiği ağrı, etkilenen alan ya da etkilen bölge etrafında yoğun şekilde görülür. Sakatlanan bölgenin hareket ettirilmesi durumunda ise, problemin meydana getirdiği ağrı artar. Problemin etkilediği alan hassastır ve bu bölgeye biri dokunduğunda artan bir acı hissedilir. Etkilenen bölgenin hareket etmesini zor hale getiren bir gerginlik hissedebilirsiniz. Ayrıca, bölgede şişliklerde oluşabilir.
Eğer tendinitin semptomları oluşursa, sorunun olduğu bölgeyi dinlendirin ve buzlu tedavi uygulayın. Birkaç günlük dinlenme sonrası semptomlarda bir düzelme meydana gelmiyor ise, doktora başvurmanız da fayda olacaktır.
Tendinit Nedenleri
Tendinit daha çok, etkilenen bölgedeki tekrarlı küçük darbeler ya da aniden ve daha ciddi olarak oluşan sakatlanmalar nedeniyle oluşur. Tendinite neden olan bazı durumları sıralamak gerekirse;
- Bahçıvanlık,
- Eğilme,
- Marangozluk,
- Ev temizleme,
- Kürekle iş yapmak,
- Boyama yapmak,
- Fırçalamak,
- Tennis oynamak,
- Golf oynamak,
- Kayakçılık gibi durumlar tendinit probleminin oluşmasına neden olabilir.
Evde ya da işte vücudun yanlış duruşu, egzersiz öncesi kötü şekilde gerilme ya da ısınmak ya da bir spor faaliyeti ile faal olarak ilgilenmek, bireyde tendinitin oluşma riskini arttırır. Tendinite neden olan risk faktörleri ise,
- Baskılı, yumuşak dokulu anormal ya da kötü şekilde yerleşmiş kemik ya da eklem. (Bacaklardaki uzunluk farkları gibi)
- Romatizmal eklem iltihapları, gut, psoriatik eklem iltihabı, tiroid bozukluklar ya da sıra dışı ilaç reaksiyonları gibi diğer durumların baskısı,
- Tendonların aşırı ya da çok fazla kullanıldığı, hareket ettirildiği zaman olur.
- Bazen de bir enfeksiyon sonucu tendinite neden olabilir. Özelliklede, kedi ya da köpeğin el ya da parmağı ısırması sonucu oluşan enfeksiyonlar sonucu tendinit oluşabilir.
Risk faktörleri genel anlamda, bireyin uğraştığı işlerle, işi ile, yaşı ile ya da belirli bir spora katılımı ile ilgilidir. Tendinitin diğer risk faktörleri;
- Yaş: İnsanlar yaşlandıklarında vücutlarında bulunan tendonlar daha esnemez hale gelir. Daha az esnek olan tendonlar ise, sakatlanmaya açık duruma gelir.
- Meşguliyet: Tendinit, iş hayatında etkin şekilde yer alan insanlarda yer almayanlara göre daha yaygındır.
- Tekrarlanan hareketler,
- Aksi, sakar pozisyonlar,
- Sarsılma,
- Zorlu efor sarf etme gibi durumlar tendinite neden olur.
- Sportif Faaliyetler: Eğer birey tekrarlanan hareketleri içeren belirli bir spor faaliyetine katılıyorsa, tendinitin gelişme riski daha muhtemeldir. Özellikle de bu teknikler uygun değilse. Bu tip faaliyetlerden bazıları;
- Basketbol,
- Beysbol,
- Bowling,
- Golf,
- Koşu,
- Yüzmek,
- Tennis gibi sportif faaliyetler tendinit gelişiminin risk faktörleri grubunda yer alırlar.
Tendinit Teşhisi
Doktora bazı semptomlardan dolayı gittiğinizde doktorunuz, tıbbi geçmişinizi sorgular ve acının yoğun olduğu bölgede fiziksel bir muayene yapar. Doktorlar, bireyin hassasiyetini ve hareket aralığını incelerler.
Doktorlar muayene sırasında birtakım bilgiler sorabilirler. İsteyebilecekleri bazı bilgiler şu şekilde olabilir;
- Bireyin vücudunda ağrının oluştuğu alandaki, son zamanlarda olan ya da daha öncesinde gelişen bir sakatlık durumu,
- Bireyin geçmişteki ya da o andaki fiziksel ve sportif aktiviteleri,
- Bireyde daha önce herhangi bir tıbbi durumun teşhis edilip edilmediği,
- Bireyin aldığı, bütün reçeteli ilaçlar, reçetesiz ilaçlar ve bitki destekleri gibi bilgiler doktor tarafından istenebilecek bazı bilgilerdir.
Eğer doktor sadece fiziksel muayene yaparak herhangi bir teşhis koyamaz ise, diğer bazı testleri isteyebilirler. Bu testlerden bazıları, X ışınları, MR taramaları ya da ultrason gibi testlerdir.
Tendinitin Engellenmesi
Bazı önlemler alarak vücudunuzda tendinit oluşumuna engel olabilirsiniz. Vücudunuzda tendinit oluşumunu engelleyici bazı basit adımları kullanarak, tendinit oluşum riskini azaltabilirsiniz. Bu engelleyici durumlar ise şu şekilde sıralanabilir;
- Fiziksel olarak fit kalmak ve kas gücünü inşa etmek.
- Egzersiz yapmadan önce vücudun ısınma hareketleri ile alıştırılması.
- Aşırı ve tekrarlayıcı hareketleri yapmaktan kaçınmak.
- Eğer bir atletseniz başka hareketler denemek.
- Bir masa işiniz var ise ya da diğer işlerinizi yaparken, doğru bir duruş, pozisyonda hareket edin.
- Aynı pozisyonda çok uzun bir süre aynı şekilde kalmayın, periyodik olarak vücudunuzu hareket ettirin.
- İşte çalışırken ve atletik aktiviteler sırasında doğru, uygun ekipmanlar kullanın.
Eğer vücudunuzun bir bölgesinde bahsedilen semptomlardan bazılarına rastlarsanız, yaptığınız işi bırakın ve 20 dakikalık bir ara alın. Acı hissedilen bölgeyi dinlendirin ve buz tedavisi uygulayın.
Tendinit Tedavisi Nasıl Yapılır?
Tendinit tedavisinin genel amacı, bireyde oluşan acıyı dindirmek ve oluşan iltihabı azaltmak. Sıklıkla oluşan tendinite tedavisini kendi başınıza bakım yaparak halledebilirsiniz. Bu kendi başınıza yapabileceğiniz tedavi, dinlenmek, buz tedavisi ve reçetesiz olarak alınabilen ağrı kesiciler olabilir.
1.İlaç Tedavisi
Doktorlar, tendinit için bazı ilaç tedavilerini önerebilirler.
- Ağrı kesiciler: Aspirin, naproksen sodyum veya ibuprofen, tendinit ile ilişkili olan rahatsızlığı gidermek için kullanılabilir. İltihap giderici ilaçlardan olan lokal kremler (Avrupa’da ve Amerika’da popüler olarak kullanılmaktadırlar), oral olarak kullanılan iltihap giderici ilaçların meydana getirdiği yan etkiler gibi etkiler olmadan acının dindirilmesinde etkili olabilirler.
- Kortikosteroidler: Doktorlar, bazen tendinitten kaynaklı acıyı dindirmek için tendon etrafına kortikosteroid ilaç enjekte edebilir. Kartikos enjeksiyonu, iltihabı azaltır ve acının azalmasına yardımcı olur. Kartikosteroidler, 3 aydan uzun süren kronik tendinite sahip olanlar için önerilmez. Bunun nedeni tekrar tekrar enjeksiyon yapılması, tendonu zayıflatır ve tendonun yırtılma riskini arttırır.
- Trobosit zengin plazma: Bu tedavi biçiminde, bireyden kan örnekleri alınır ve bu kan örnekleri döndürülür. Bunun amacı, pıhtı hücrelerini ve iyileşme faktörlerini filtrelemektir. Çözüm ise, kronik tendon tahrişi olan bölgeye yeniden enjeksiyon yapılmasıdır. Hala üzerinde araştırmalar yapılıyor olsa da, kronik tendon tahrişi olan bölgedeki trombosit zengin plazma enjeksiyonu, birçok kronik tendon durumu için faydalı sonuçlar göstermektedir.
2.Terapi
Etkilenmiş olan kas-tendon bölgesinde gerilme ya da güçlendirme gibi belirli özelliklerdeki egzersiz programlarından yardım alınabilir. Örnek olarak, eksantrik güçlendirme, kronik tendon iltihabının tedavisinde etkili olduğunu göstermiştir. Bu terapi türünün yöntemi, uzatma sırasında kasların kasılmasına vurgu yapmaktır.
3.Cerrahi Müdahale ve Diğer Prosedürler
Bireyin tendonundaki sakatlığın şiddetine bağlı olarak cerrahi onarım gerekli olabilir. Özellikle de eğer, tendon, kemikten ayrılmışsa cerrahi müdahale önemli hale gelir.
Kronik tendon iltihabı için, kusurlu dokulara odaklanılmıştır. Sağlıklı tendon dokularını çevreleyen alanı bozmadan, ultrason rehberliğinde oldukça küçük bir şekilde tasarlanmış olan araçlarla kusurlu tendon dokusunun alınmasını içeren tedavi seçeneğidir. Bu tedavi ile açık ameliyat aynı amaçlıdır. Ancak bu tedavi seçeneği, lokal anestezi altında yapılır. Çoğu insan, 1 ya da 2 ay içinde normal aktivitelerine dönerler.