Hemanjiom
Hemanjiom ve lenfanjiomlar çocukluk çağının en sık rastlanan benign tümörlerdir. Fetuste primer olarak endotelial hücreleri etkileyen bir patoloji olan anjiomalar konusunda çok çeşitli sınıflamalar yapılmıştır. Çok varyasyon göstermeleri ve klinik ve histopatolojilerinin birbirine karışabilmesi sınıflamaların çeşitliliğini ortaya getirmiştir.Thomson 1979' da hemanjiom ve lenfanjiomları kliniklerine göre sınıflandırmıştır. Mulliken ve Glowacki 1982' de klinik ve histolojik karakterlerine dayanarak bu malformasyonlaarı iki ana gruba ayırdı:
*Hemanjiomlar ve vasküler malformasyonlar.
Bu yararlı bir sınıflamadır. Fakat "ne yapalım" "nasıl yapalım" sorularına ikna edici bir cevap veremez. Tedavi şekli ve zamanını saptayabilmek açısından lezyonun dinamiğine göre yeni bir sınıflama ortaya atıldı:
* Yüksek akımlı ve
* Ddüşük akımlı malformasyonlar.
Bunlar radyolojik deyimlerdir ve lezyondan geçen kan akımının hızını ve arteryel ve venöz komponentler arasındaki şant oranını belirtir. Ör: yüksek akımlı lezyonlarda arterler ve venler aynı anjiografide birlikte görülür. Yine Mulliken ve Glowacki ile Pasky ve ark. vasküler malformasyonları hücresel dinamiklerine göre sınıflandırdılar. Hücresel dinamik lezyonlar (Hemanjiom, pyojenik granuloma ve senil anjioma) belirgin bir progresyon ve regresyon fazı gösterir. Proliferatif faz 3H-thymidine uptake artışı, tümör anjiogenesis faktör görülmesi, mast hücre aktivitesi, ve sinsitial hücre formasyonu göstermesiyle karakterizedir.
Hücresel adinamik lezyonlar ise (lenfanjiom, vasküler ektaziler, anjiokeratomlar, konjenirtal AVM) proliferasyon ve regresyon fazlarına sahip değildirler.
Çilek tipi (=strawberry) hemanjiom içinde steroid reseptörleri görülmesi (estradiol), fakat kavernöz hemanjiomlarda bunun görülmemesi sınıflama prognoz ve tedavi için başka bir kriter olabilir.
Lenfadenopatiler
Lenfadenopati, muayenelerde sıkça karşılaşılan bir olgudur. Diş çürüğü, bakteriyel ya da virütik enfeksiyonlar gibi, Aids veya lenfomadan daha basit nedenlerden de oluşabilen lenfadenopati, kanser türlerinde de görülebilmekte, tanıda geç kalınması önemli tıbbi sorunlara yol açmaktadır. Hasta, boyun, koltuk altı ve kasık bölgesinde ele gelen yaygın veya lokal bir kitle nedeniyle hekime başvurur.
Tiroglossal Kist
Embriyonal dönemdeki tiroglossal kanaldan köken alırlar. Foramen çekumdan sternuma kadar uzanan hat üzerinde herhangi bir yerde yerleşebilir. Tüm doğumsal boyun kitlelerinin % 70'ini oluştururlar. (Resim 9, 10) Genellikle 2-10 yaş civarında bulgu verirler. Boyun orta hattında yer alan bu kitlelerin en önemli özelliği ağız açık iken dil hareketleri ile yer değiştirmesidir. Hastada cilt fistülü olmuşsa hemen her zaman enfeksiyon vardır. Başlıca görüldüğü bölgeler; dil kökü, intralingual, suprahiyoid, infrahiyoid, pretiroid, pretrakeal bölgelerdir(Resim 11). En sık infrahiyoid bilgede görülür.
Tedavisinde hyoid korpusuyla beraber total eksizyon yapılmalıdır. Ancak operasyondan önce tiroid sintigrafisi mutlaka yapılmalıdır. Hastadaki tek tiroid dokusu burası olabilir ve cerrahi sonrası hasta tiroidsiz kalabilir.
Tortikollis
Baş ve boynun yana doğru eğikliği ve rotasyonel çarpıklığı ile karakterize bir hastalıktır. En sık görülen nedeni sternokleidomastoideus kasının tek taraflı olarak kısalığına bağlı müsküler tortikollistir. Bunun dışında konjenital, nörojenik, inflamatuvar, travmatik ve psikonörotik kökenli de olabilir. Müsküler tortikollisde sternokleidomastoideus kasında doğum sırasında bir zorlanma veya muhtemelen beslenme bozukluğuna bağlı olarak ilk aylarda bir kitle palpe edilir. Bu kitle birkaç ay içinde kaybolurken , kasta kısalık ve kontraktür gelişir. Kliniği çok belirgindir. Tek taraflı kısalmış sternokleidomastoideus kasının çekmesi sonucu baş bu tarafa doğru eğilir ve yüz sağlam tarafa doğru döner. Kemik anomali olup, olmadığının saptanması için mutlak surette radyolojik inceleme yapılır. Ayırıcı tanı açısından KBB ve göz muayeneleri yaptırılır.
Dermoid Kist
Embryonik yaşamın başlarında kabaca 3 hücre tabakası bulunur. Bu tabakalar farklılaşarak değişik hücre ve doku gruplarını, sonunda da organları oluştururlar. Bu tabakalara germ hücre tabakaları adı verilir. Germ hücreleri kadınlarda yumurtalık, erkeklerde ise testislerde bulunur ve yumurta ile sperm hücresinin yapımından sorumludur. Bu hücrelerden gelişen tümörler pekçok değişik dokuyu barındırma yeteneğine sahiptirler. Genelde baskın olan germ tabakası ektoderm adı verilen tabakadır. Bu tabakadan başta deri ve deri ekleri olmak üzere değişik dokular gelişir. Bu nedenle yumurtalıkta görülen iyi huylu germ hücre tümörleri "dermoid kist" olarak adlandırılmaktadır.
Aslında bu adlandırma çok gerçekçi değildir, çünkü dermoid kist adı ile anılan kitlenin içinde pekçok değişik doku bulunabilir. Bu kitle için doğru ve günümüzde bilimsel çevrelerde kabul edilen ad "matür teratom"dur. Bunun yanında aynı patolojiyi tanımlamak için kullanılan diğer terimler "matür kistik teratom" ve "benign ovarian kistik teratoma"dır.