Karaciğer Yağlanması ve Büyümesi Kan Değerleri
Karaciğer yağlanması ve büyümesi; yavaşlayan metabolizma, beslenme ve alışkanlıklar, hipotiroid gibi etkenlerden etkilenir. Karaciğer yağlanması, karaciğer hücrelerinde normalden fazla yağ birikmesi sonucunda olur. Hipotiroid durumunda metabolizma yavaşlar ve karaciğer yağlanır. Tiroidin kanda az olması durumunda kolesterol ve trigliserit gibi karaciğerde yağlar artar ve karaciğer büyümesi olur. Karaciğer yağlanması ve büyümesi olan kişiler rutin olarak karaciğer fonksiyon testlerine baktırmalıdırlar.
Karaciğer yağlanması daha çok kilolu kişilerde görülür. Ayrıca şeker hastalığı olanlar, tansiyon hastası olanlar ve hipotiroidi olan kişilerde de sıklıkla görülür. Tanı için kan tahlili ve ultrason muayenesi yapılır. Karaciğer enzimleri olan AST, ALT ve GGT yüksek çıkarsa büyüme ve yağlanma büyük ihtimal vardır. Fakat sadece bu testler yeterli değildir. Araştırmalar özenle yapılmalıdır.
Karaciğer Yağlanmasının Nedenleri Nelerdir?
1)Alkole bağlı karaciğer yağlanması (buna alkolik karaciğer de denir)
2)Alkol dışındaki nedenlerden olan karaciğer yağlanması
- Obezite,
- Şeker hastalığı,
- Hızlı kilo verme ve açlık,
- Hipertansiyon,
- Kortizon içeren ilaçların uzun süreli kullanımı,
- Aşırı A vitamini alımı
Karaciğer Yağlanması ve Büyümesi Belirtileri
Karaciğer yağlanması özel bir belirti vermez. Bazı kişilerde karın sağ üst bölümünde doluluk hissi, çabuk yorulma ve halsizlik gibi belirtiler verir. Bu belirtiler spesifik değildir. Nadiren iştahsızlık ve kilo kaybı gibi belirtiler görülür.
Karaciğer Tahlilleri
Karaciğer yağlanması için AST(SGOT), ALT(SGPT), GGT, ALP (alkalen fosfataz) gibi değerlere bakılır. Bu değerlerdeki yükselme karaciğerde hasar olduğunu gösterir. Ayrıca serum bilirubin, protrombin zamanı, alfa fetoprotein, mitokondriyal antikor varlığı testleri de yapılmalıdır. Bu testlerin hepsi kanda yapılır. En spesifik olanlar ise ALT ve AST’dir. Arıca virüs testleri de yapılabilir. AST ve ALT karaciğer hasarını gösterirken, GGT ve ALP karaciğer hasarı ile birlikte safra yollarındaki hasarı gösterir.
- ALT (Alanin transaminaz): Bu bir enzimdir ve protein üretimi sırasında kullanılır. Karaciğer hücrelerinin parçalanmasıyla kana geçer. Karaciğer hasarında çok fazla kana karışır ve değeri çok yükselir. AST’den daha spesifiktir.
- AST( Aspartat aminotransferaz): Aynı ALT gibi enzimdir ve karaciğer hücrelerindeki hasar sonucunda kana çok fazla geçer. Fakat karaciğer yanında kalp ve kasta da bulunduğu için ALT ile beraber yükselmesi anlamlıdır.
- GGT (Gama glutamiltransferaz): Safra kanallarını ilgilendiren enzimdir. Safra kanalları tıkalı olunca ALP ile beraber artar. Ayrıca aşırı alkol alımında da artar. Aşırı alkol alımı karaciğer yağlanmasına yol açar.
Tüm bu kan tahlillerinden sonra değerlerin yüksek çıkması sonucunda doktor ultrason muayenesi yapar ve karaciğer büyümesi kesin olarak bulunur. Bu durumda uzman hekim en doğru tedaviyi uygulayacaktır.