Evsel atıklar: İnsanlar ihtiyaçlarını karşılamak ve hayatlarını devam ettirebilmek için bazı kaynakları kullanmaları sonucunda ortaya çıkan işe yaramayan çevre için tehlike oluşturan her türlü madde atık olarak adlandırılır. Evde kullanılan atık sular, atık yağlar, kâğıt, poşet, pil, şişe, kutu, plastikler, eskimiş elbiseler, metaller, eskimiş elektronik araçlar, sebze, meyve ve yemek atıkları evsel atıklardır. Bitki ve hayvan kaynaklı atıklara organik atık denir.
Geri dönüşüm: Atık malzemelerin fiziksel ve kimyasal işlemler ile ham madde olarak tekrar imalat süreçlerine kazandırılmasına geri dönüşüm denir. Geri dönüşümün sembolü aşağıdaki gibidir.
Geri Dönüşümün Önemi
- Ham madde ihtiyacını azaltarak doğal kaynaklarımızın korunmasını sağlar.
- Enerji tasarrufu sağlar.
- Atık miktarını azaltarak çevre kirliliğinin önlenmesine katkı sağlar.
- Geri dönüşüm geleceğe ve ekonomiye yatırım yapmamıza yardımcı olur.
Geri Dönüşümü Olan Maddeler:
Demir, bakır, alüminyum, piller, kâğıt, plastik, kauçuk, cam, akümülatörler, araç lastikleri, elektronik atıklar ve organik atıklar geri dönüşümü olan maddelerdir.
Geri Dönüşümü Olmayan Maddeler:
Ampul, floresan, ayna, yiyecek bulaşmış kâğıtlar, karbon kâğıdı, işlem görmüş meyveler ve artıkları, motor yağı plastik şişeleri, antifriz kapları, benzin ve yağ ilave şişeleri geri dönüşümü olmayan maddelerdir.
Geri dönüşümün aşamaları:
- Ayırma: Plastik, kağıt, cam ürünler için ayrı ayrı toplama alanlarda ayrıştırılır.
- Sınıflandırma: Ayrılan atıklar sınıflandırılır.
- Değerlendirme: Değerlendirilebilen atıklar, fiziksel ve kimyasal işlemlerden geçirilerek yeni ürünler oluşur.
Tıbbi Atık: Sağlık kurum ve kuruluşları ile tıbbi araştırma yapan laboratuvarların çalışmalarından arta kalan tüm atıklar tıbbi atıktır. Bunun dışında evde yapılan tıbbi bakım (kullanılmış yara bandı, sargı bezi, pamuk, şırınga vb.) esnasında oluşan atıklar da tıbbi atıktır. Tıbbi atık sembolü aşağıdaki gibidir.
Atık kontrolü ile ilgili sorumlu kuruluşlar
TAP (Taşınabilir Pil Üreticileri ve İthalatçıları Derneği): “Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği” kapsamında, atık pillerin toplanması ve ortadan kaldırılması ile ilgili sorumluluklarını yerine getirmek amacıyla kurulmuştur.
ÇEVKO ( Çevre Koruma ve Ambalaj Atıkları Değerlendirme Vakfı İktisadi İşletmesi): “Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği” kapsamında çalışan işletmelerin ambalaj atıkları yönetimi konusundaki sorumluluklarını yerine getirmek amacıyla kurulmuştur.
AGED (Atık Kâğıt ve Geri Dönüşümcüler Derneği): “Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği” kapsamında, atık kâğıtların toplanması, depolanması ve geri dönüşümü amacıyla yetkilendirilmiş kuruluş olarak hizmet vermektedir.
PETDER (Petrol Sanayi Derneği): “Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği” kapsamında, atık motor yağlarının toplanması, taşınması, geri kazanımı ve ortadan kaldırılması ile ilgili sorumlulukları yerine getirmek amacıyla kurulmuştur.
Yeniden kullanma: Evde kullanılan bazı araçları, eşyaları, mobilyaları ve kıyafetleri çöpe atmak ya da geri dönüşüme göndermek yerine tekrar kullanabiliriz. Kullanılabilir durumdaki mobilyalar, çalışır durumda olup kullanılmayan elektronik araçlar, küçük gelen kıyafetler başkalarının ihtiyacını karşılayabilir. Yeni bir elektrikli süpürgenin alınmasıyla çalışır durumda olan eski elektrikli süpürge, ihtiyacı olan başka insanlar tarafından kullanılabilir.Böylece hem ekonomik tasarruf yapmış hem de çevreyi daha az kirletmiş oluruz.
“EVSEL ATIKLAR VE GERİ DÖNÜŞÜM” KONU ANLATIMINI PDF OLARAK İNDİR.