Bilkent'ten Mahler dizisine son nokta...
Türkiye koşullarında 20 yıllık bir orkestranın, bu süre içinde kült besteci Gustav Mahler'in (1860-1911) her biri hem nitelik, hem büyüklük bakımından ayrı görkem taşıyan 10
senfonisini ülkemizde ilk kez tamamlamış olması, alkışlanacak bir olgudur. Bilkent Senfoni Orkestrası 8 Şubat akşamı, Mahler'in 10. Senfonisini şef Işın Metin yönetiminde seslendirerek bu alkışı hak etti... Üstelik bu bir saatlik yorucu yapıtın önünde, Antonin Dvorak'ın (1841-1904) ünlü Viyolonsel Konçertosu'nda Laslo Fenyö'ye de eşlik etti.
Lazslo Fenyö (d.1975) çalışmalarını Almanya merkezli olarak sürdüren Macar bir çellist. Yıldızı 2004 yılında Uluslararası Pablo Casals yarışması'nı kazandıktan sonra parlamaya başladı. Lübeck'te ünlü pedagog David Geringas ile çalışması onun sadece mükemmel bir solist değil, ayni zamanda iyi bir öğretici olmasını da sağladı. Halen Almanya'nın Karlsruhe Müzik Akademisi'nde ders vermekte olan Fenyö'nün yüksek lisans öğrencileri arasında Bilkent çıkışlı Türk çellist Elif Dimli de bulunuyor. Fenyö, hem gelişkin teknik becerisi, hem de yapıtların içindeki duyguyu özenle dışavurumu sayesinde, elindeki 1695 tarihli Matteo Goffriller çellonun hakkını veriyor. Slav renkleriyle süslü ama sağlam bir klasik yapıt olan Dvorak konçertoda Fenyö, bir solist olarak tüm üstün özelliklerini sergiledi. Yoğun alkış karşısında da çello edebiyatının önemli mihenk taşlarından Bach süitlerden bir bölümle etkinliğini taçlandırdı. Fenyö'yü Türkiye'deki öteki orkestraların da davet listelerinde görmek isteriz.
BSO'nun konserin ikinci yarısında seslendirdiği Mahler'in 10. Senfonisi, bestecinin ölüm korkusu ve aşk acısını yansıtan ama bir yandan dünya halinden kurtulmaya duyduğu özlemi dile getirdiği son yapıtı. Eşi Alma'nın başka erkeklere eğilimi, erkeklerin de çekici Alma'ya yoğun isteminin getirdiği aşk acısı, bestecinin hastalıkları ve ölümünün yaklaştığı inancıyla bireşince ortaya çıkan psikolojik durumu, herşeye karşın arada beliren umut filizlerinin renkleriyle örülü olarak yapıtta algılamak mümkün. Mahler, hiçbir şeye arzuladığı gibi ulaşamıyor ve eserin özü “ulaşamamak” olarak ortaya çıkıyor. Aslında Mahler'i daha iyi anlamak için, eşi Alma üzerine yazılmış, Ayşe Öktem'in iyi çevirisiyle François Giraud'dan Türkçeye kazandırılmış, Pan'dan yayımlanan “Alma Mahler veya Sevilme Sanatı” adlı kitabı okumalarını salık veririm.
Mahler'in ilk iki bölümü tümüyle, üçüncü bölümünü yarı yarıya yazdığı, son iki bölümün ise notlarından ve hazırladığı özet partisyondan yararlanarak Deryck Cooke tarafından tamamlandığı senfoninin Ankara'da ilk kez seslendirilmesi ve Bilkent'in böylece 20 yıllık tarihinde bu dev diziyi tamamlamış olması önemli bir müzik olayıdır. Şef Işın Metin ve orkestranın tamamı, kutlamaya değer bir etkinlik gösterdiler. Sanatseverler adına kendilerine teşekkür ediyorum.
09.02.2014