İNAKTİF AŞI NEDİR?
İnaktive edilmiş aşı (veya öldürülmüş aşı ), kültürde büyütülen ve akabinde hastalık üretme kapasitesini yok etmek için öldürülen virüs partikülleri, bakteriler yahut öteki patojenlerden oluşan bir aşıdır . Etkisizleştirilmiş aşılar için patojenler, denetimli şartlar altında büyütülür ve enfeksiyon yeteneğini azaltmak ve böylelikle aşı kaynaklı enfeksiyonu önlemek için öldürülür. Virüs, ısı yahut formaldehit üzere bir yol kullanılarak öldürülür.
Etkisizleştirilmiş aşılar ayrıyeten virüsü etkisiz hale getirmek için kullanılan metoda bağlı olarak sınıflandırılır. Bütün virüs aşıları, ısı, kimyasallar yahut radyasyon kullanılarak büsbütün yok edilen virüs partikülünün tamamını kullanır. Split virüs aşıları, virüsü bozmak için bir deterjan kullanılarak üretilir. Alt ünite aşılar, virüsün kopyalanması yahut hayatta kalması için gerekli olan yahut aykırı tepkilere neden olabilecek öbür bileşenleri kaldırırken, bağışıklık sistemini virüse cevap vermesi için en âlâ uyaran antijenlerin saflaştırılmasıyla üretilir.
Etkisizleştirilmiş virüsler, bağışıklık sistemi tarafından canlı virüslere nazaran daha zayıf bir cevap üretme eğiliminde olduğundan, patojene karşı tesirli bir bağışıklık reaksiyonu sağlamak için immünolojik yardımcı hususlar ve çoklu “güçlendirici” enjeksiyonlar gerekebilir. Zayıflatılmış aşılar ekseriyetle sağlıklı beşerler için tercih edilir zira tek bir doz çoklukla inançlı ve çok tesirlidir. Bununla birlikte, birtakım beşerler zayıflatılmış aşıları alamazlar zira patojen kendileri için çok fazla risk oluşturur (örneğin, yaşlılar yahut bağışıklık yetmezliği olan kişiler). Bu hastalar için inaktive edilmiş bir aşı muhafaza sağlayabilir.
Örnekler
Tipleri şunları içerir:
– Viral :
o Enjekte edilmiş çocuk felci aşısı ( Salk aşısı )
o Hepatit A aşısı
o Kuduz aşısı
o Birçok grip aşısı
o Kene kaynaklı ensefalit aşısı
– Bakteriyel :
o Enjekte edilen tifo aşısı
o Kolera aşısı
o Veba aşısı
o Boğmaca aşısı
Düzenek
Patojen partikülleri yok edilir ve bölünemez, fakat patojenler, bağışıklık sistemi tarafından tanınmak üzere bütünlüklerinin bir kısmını korur ve uyarlanabilir bir bağışıklık reaksiyonu uyandırır. Gerçek üretildiğinde aşı bulaşıcı değildir, fakat uygun olmayan inaktivasyon sağlam ve bulaşıcı partiküllere neden olabilir. Düzgün üretilen aşının öldürülen patojenler yine yapmadığından, güçlendirici doz bağışıklık reaksiyonunu güçlendirmek için periyodik olarak gereklidir.
1.İnaktif Aşılar
?Gelenekselleşmiş metotlarla üretilir.
?Virüs parçalanıp etkisiz hale getirilerek bedenimize ziyan verilmeden bağışıklığımız uyarılır.
?Uzun periyot tesirleri konusunda öteki aşılara kıyasla daha net konuşulabilir.
?Öldürülmüş virüs ihtiva etmelerinden ötürü birinci basamakta daha inançlı olduğu kabul edilir.
?2-8°C’de saklanabilir.
?Üretimi başkalarına nazaran daha sıkıntı ve yavaştır.
?Türkiye’de yapılan faz III çalışmasının orta kıymetlendirme sonuçlarına nazaran aşının aktifliği %91,25 olarak tespit edilmiştir.
?Sinovac aşısı bu sınıfa girmektedir.