Problem çözme problemleri keşfetmeyi, analiz etmeyi ve çözmeyi içeren zihinsel bir süreçtir. Problem çözmenin nihai amacı engellerin üstesinden gelmek ve sorunu en iyi çözen bir çözüm bulmaktır.
Bir problemi çözmek için en iyi strateji büyük ölçüde duruma bağlıdır. Bazı durumlarda, insanlar konuyla ilgili öğrenebilecekleri her şeyi öğrenir ve daha sonra bir çözüm bulmak için gerçek bilgiyi kullanır. Diğer durumlarda ise, yaratıcılık ve iç görü en iyi seçenektir.
Problem Çözme Adımları
Bir problemi doğru bir şekilde çözmek için bir dizi adımı takip etmek önemlidir. Birçok araştırmacı bunu problem çözme döngüsü olarak adlandırıyor. Bu döngü sırayla resimlenirken, insanlar nadiren bir çözüm bulmak için katı bir dizi adım izlerler.
Sorun çözme adımlarını sırayla takip etmek gerekli değildir, istenilen çözüme ulaşılana kadar adımları atlamak ve hatta adımlar arasında defalarca geri gitmek yaygındır.
Aşağıdaki adımlar stratejiler geliştirmeyi ve bilgiyi organize etmeyi içerir.
- Sorunun Belirlenmesi: Açık bir adım gibi görünse de, sorunu tanımlamak her zaman göründüğü kadar basit değildir. Bazı durumlarda, insanlar bir sorunun kaynağını yanlış tanımlayabilir ve bu da onu işe yaramaz hale getirmek için girişimlerde bulunabilir.
- Sorunun Tanımlanması: Sorunu tamamen çözebilmek için sorunu tamamen tanımlamak önemlidir.
- Strateji Oluşturma: Bir sonraki adım, sorunu çözmek için bir strateji geliştirmek. Kullanılan yaklaşım duruma ve bireyin kendine özgü tercihlerine bağlı olarak değişecektir.
- Bilgilerin Düzenlenmesi: Bir çözüm bulmadan önce mevcut bilgiyi düzenlememiz gerekir. Sorun hakkında ne biliyoruz? Ne kadar fazla bilgi mevcut olursa, o kadar iyi hazırlanırız ve doğru bir çözüm bulmak zorunda kalırız.
- Kaynakları Tahsis Etme: Elbette, bir problemi çözmek için her zaman sınırsız para, zaman ve diğer kaynaklar yoktur. Bir sorunu çözmeye başlamadan önce, bunun ne kadar yüksek önceliğe sahip olduğunu belirlemeniz gerekir. Önemli bir sorunsa, muhtemelen sorunu çözmek için daha fazla kaynak ayırmaya değer. Bununla birlikte, bu oldukça önemsiz bir sorunsa, o zaman mevcut kaynaklarınızın çoğunu bir çözüm bulmak için harcamak istemezsiniz.
- İlerlemeyi İzleme: Etkili problem çözücüler bir çözüme doğru ilerledikçe ilerlemelerini izleme eğilimindedir. Hedeflerine ulaşmak için iyi bir ilerleme kaydetmiyorlarsa, yaklaşımlarını yeniden değerlendirecekler veya yeni stratejiler arayacaklar.
- Sonuçların Değerlendirilmesi: Bir çözüme ulaşıldıktan sonra, soruna en iyi çözüm olup olmadığını belirlemek için sonuçları değerlendirmek önemlidir. Bu değerlendirme, cevabın doğru olduğundan emin olmak için bir matematik probleminin sonuçlarını kontrol etmek gibi acil olabilir veya birkaç ay tedaviden sonra bir terapi programının başarısını değerlendirmek gibi geciktirilebilir.