Bazı göz renkleri, dünyanın belli bölgelerinde diğerlerine göre daha yaygın olabilir. Mesela Türkiye’de kahverengi gözler daha yaygınken, renkli gözlere daha az rastlanılır. Bilim adamları dünyada en nadir bulunan göz rengi hangisidir sorusuna henüz somut bir yanıt veremiyor. Ancak bazı göz renklerine diğerlerine kıyasla gerçekten de daha seyrek rastlanılıyor. Bakalım bu göz renkleri hangileriymiş?
1. Yeşil Gözler
Yaygın bir söyleme göre dünya popülasyonun yalnızca %2’si yeşil gözlere sahip. Ancak bu sayının tam olarak nereden geldiği bilinmiyor. 7,3 milyar nüfusa sahip dünyanın 146 milyonu yeşil gözlere sahipse, bu neredeyse Rusya’nın tüm popülasyonuna denk geliyor. Aslında düşününce bu çok da ufak bir sayı değil ama bölgelere dağılımına göre yeşil gözlere kahverengiye nazaran daha seyrek rastlanılıyor.
Yeşil gözler, Kuzey ve Orta Avrupa’da yaygındır. Güney Avrupa ve Batı Asya popülasyonlarında da görülebilir. Daha önce de belirttiğimiz gibi, kahverengi saç ve gözler çoğu bölgede egemendir, ancak yeşil veya mavi gözler bazı ülkelerde daha yaygındır. Örneğin, İrlanda ve İskoçya’da nüfusun %86’sının gözleri mavi ya da yeşil renklidir. Avrupalı Amerikalılar arasında yeşil gözler, Kelt ya da Cermen kökenli insanlarda çok yaygındır. Yeşil gözler genellikle kadınlarda daha yaygın olma eğilimindedir.
2. Menekşe veya Kırmızıya Kaçan Gözler
Bu bazılarımız için biraz hayal kırıklığı olabilir ama insanlarda mor veya kırmızı renkli gözler doğal olarak oluşmaz. Bununla birlikte, bazı gözler belirli aydınlatma şekilleri veya makyajın da etkisiyle menekşe gibi görünebilir.
Mesela, Elizabeth Taylor menekşe gözleriyle ünlüdür. Ama gerçek şu ki, Taylor’un aşırı mavi gözleri, aslında aydınlatmaya bağlı olarak menekşe gibi görülür. Ama Elizabeth Taylor’da nadir rastlanan başka bir genetik mutasyon mevcuttur: kendisinin iki sıra kirpiği vardır!
Ciltte, saçta ve gözlerde tam eksiklik veya çok düşük pigment seviyesine neden olan bir durum olan albinizmi olan kişiler, bazen mor veya kırmızı renkte gözlere sahiplermiş gibi görünür. Ancak durum aslında bundan biraz daha karmaşık. Albinizmi olan insanların irislerinde pigment olmadığından, ışık gözün arkasından yansıyabilir. Aslında, gözlerinin kırmızı görünmesinin nedeni, fotoğrafta gözlerimizin kırmızı çıkmasıyla aynıdır: bu, ışığın gözün arkasından yansıması ve iris içinden geri dönmesi sonucu ortaya çıkar. Normal gözlerde ve aydınlatma koşullarında ışık, gözden böyle çıkamaz.
3. Kehribar Gözler
Sarıya çalan kehribar rengi gözler gerçekten de çok nadir bulunur. Bu renk gözlerde sarı, altın ve bronz tonları ağırlıktadır. Bazı kehribar renkli gözlerde atına çalan gri bir renk de görülebilir. Bazı kaynaklara göre bunun sebebi, lipochrome (pheomelanin adı da veriliyor) denilen pigmenttir. Kehribar gözlere “kurt gözleri” de denir çünkü kurtlarınki gibi sarı ve altın tonlarını fazlaca barındırır. Bu göz rengi; köpekler, kediler, baykuşlar, güvercinler ve balıklar gibi çeşitli hayvanlarda da bulunabilir.
4. Siyah Gözler
Genel kanının aksine, doğal siyah gözler insanlarda mevcut değildir. Gözlerinde çok fazla melanin bulunan bazı kişiler, aydınlatma koşullarına bağlı olarak siyah gözlere sahip gibi görünebilir. Ancak bu gerçekten siyah değil, sadece çok koyu kahverengidir.
5. Mavi ve Griye çalan Gözler
Mavi gözlü insanların irislerinin ön tabakasında melanin bulunmaz ya da çok az melanin bulunur. Böylece ışık göze girdiğinde, irisin arkasına çarpar ve sonra yansıtır. Stromadan geçerken, proteinlerin varlığı mavi ışığın saçılmasına neden olarak gözün mavi görünmesini sağlar. Mavi göz de oldukça nadir görülen bir göz rengidir.
Kaynak: 1