Kehribar kalıpları, milyonlarca yıl evvel oluşurken canlıları da içine hapsedebildiği için hayvanların uzak geçmişte neye benzediğine ve genel olarak evrime dair birçok bilgiyi bizlere sağlıyor. Yeni bir modül da eski bir yengeç tipinin en uygun korunmuş halini bizlere sunuyor.
Çin’de bulunan bir kehribar modülü, içinde barındırdığı 2 mm’lik yengeç fosiliyle bilim insanlarını heyecanlandırdı. Cinsinin en âlâ korunmuş örneği olan yengeç, yengeçlerin evriminde tanımlanamayan milyonlarca yıllık boşluğu doldurdu.
Kehribara hapsolmuş 100 milyon yıllık yengeç fosili:
Fosili inceleyen Alberta Üniversitesi araştırmacıları, evrimsel boşluğu dolduran yengeç hakkında “Bu yengeç, bize yengeçlerin yaşadığı döngü hakkında farklı bir kıssa anlatıyor. Yengeç evrimi çok heyecan duyulan bir mevzu; zira tarih boyunca yengeç gibisi birçok tıp, birbirinden bağımsız biçimde evrimleşti.”
Şu ana kadar yengeçlerin denizlerden ayrılıp kara yengeçleri ve sonrasında tatlı su yengeçleri olarak ayrıldığı vakit, 50 ila 70 milyon yıl önceye tarihleniyordu. Yengeçi inceleyip DNA ve RNA fark ve benzerliklerinin toplanmasıyla oluşturulan moleküler kayıtlara işleyen bu araştırmacılarsa kara ve deniz olarak yaşanan ayrımın 100 ila 125 milyon yıl evvel yaşandığını saptadı.
Bilgisayarda yapılan taramalarla birlikte 100 milyon yaşındaki yengeçin ‘mükemmel’ durumda olduğu ve tek bir anteninin dahi eksik olmadığı görüldü. Yavru olduğu varsayım edilen ve “Cretapsara athanata” ismi verilen yengecin hem karada, hem de tatlı suda yaşamış olduğu düşünülüyor.