Uçuk; ağız, yüz veya burun çevresinde görülebilen küçük ve ağrılı kabarcıklardır. Bazen ateş kabarcığı olarak adlandırılır ve herpes simpleks virüsü tip 1’den (HSV-1) kaynaklanır. Çocuklar, enfekte olmuş bir insanın kullandığı yemek aletlerini kullanmak, enfekte birini öpmek ya da o kişi tarafından öpülmek suretiyle uçuk olabilir.
Çocuklarda da uçuk olabilir. Uçuk çok yaygındır ve birçok çocuk, okul öncesi çağlarında HSV-1 ile enfekte olur. Yaralar genellikle yaklaşık bir hafta içinde kendi kendine iyileşir. Uçuk, dudakların üzerinde veya yakınında oluşan küçük ve kırmızı kabarcıklardır. Diş etlerinde, yanakların iç kısmında veya ağız çatısında daha az görülür. Uçuğa, her 10 kişiden 7’sinin taşıdığı herpes simpleks virüsü neden olur.
Çocuklara Nasıl Bulaşır?
Muhtemelen birinin öpmesiyle çocuğa herpes simpleks bulaşır. Virüs tükürükle taşınabileceğinden, gözle görülür bir risk faktörü olmayabilir. Genital herpes varsa, bebeğinize doğum sırasında işitme kanalı yoluyla bulaşmış olabilir.
Virüsün, herhangi bir yaşta görünür uçuk oluşmadan da taşınma olasılığı vardır. Yani siz ya da çocuğunuz virüsü farkında olmadan senelerce taşıyabilirsiniz. Çocuğunuz virüsü aldıktan sonra, vücudunda kalır ve sinir hücrelerinde saklanır. Zaman zaman virüs uyanabilir ve uçuk oluşumunu tetikleyebilir. Nelerin virüsü harekete geçirdiği belli değildir, ancak aşağıdaki nedenlerle gerçekleşme ihtimali yüksektir:
- Yorgunluk
- Stres
- Ateş
- Soğuk algınlığı
- Güneş ışığı
Uçuk Belirtileri Nelerdir?
Çocuğunuz ilk kez uçuk çıkarıyorsa;
- Diş etleri şişer ve ağız çevresi ağrımaya başlar.
- Birkaç gün sonra, dudaklarında ya da çevresinde sığ ve ağrılı bir uçuğa dönüşen küçük bir kabarcık kümesine sahip olabilir.
- Ardından boynunda ateş ve lenf bezlerinde şişlik olabilir.
- Daha sonra, uçuk kabuklanır ve iyileşmeye başlar.
Bütün alevlenme yedi gün ile 10 gün arasında sürer, bu süre boyunca çocuğunuzun mutsuz ve acı hissetme olasılığı vardır. Ağız ağrısı çocuğun yemek yemesini veya sıvı tüketmesini zorlaştırabilir. Çocuğunuz tekrar uçuk çıkarırsa, ilk belirtiler herhangi bir şişlik veya ağrısız kabarcıklar olacaktır.
Çocuklarda Uçuğu Tedavi Etmenin En İyi Yolu Nedir?
Çocuğunuzun uçuğu tedaviye ihtiyaç duymadan iyileşir. Bu arada, çocuğunuzun daha iyi hissetmesine aşağıdaki şekillerde yardımcı olabilirsiniz:
- Uçuk ortaya çıkmaya başlar başlamaz dermatoloğunuz ile görüşün. Önerisine göre antiviral krem ve şurup kullanılması
- Bebekler için önerilen parasetamol veya ibuprofen yangıyı, ağrıyı ve acıyı hafifletir. İlaç üzerindeki dozaj bilgilerini kontrol edin veya eczacınıza veya doktorunuza çocuğunuza ne kadar verileceğini sorun.
- Uçuk çıkaran küçük çocuklar, özellikle dehidrate olma riski altındadır. Ağzı ağrıyorsa ve su içmek istemiyorsa, pipet kullanın. Çocuk için, daha az acı verici olabilir.
- Çocuğunuzun tırnaklarını kısa ve temiz tutun ve vücudunun diğer kısımlarına bulaşmasını önlemek için ya da virüsü başka birine bulaştırmaması için ellerini düzenli olarak yıkadığından emin olun. Ayrıca, havlularını ailenin geri kalanından ayrı tutun ve uçuğa dokunmasını ya da sıkmasını engelleyin.
- Gözlerine dokunmasını engelleyin. Enfeksiyonu gözlerine aktarırsa ciddi bir göz enfeksiyonu (oküler uçuk) oluşabilir. Çocuğunuzun göz kapağında, gözünün yüzeyinde veya burnunun ucunda ağrılı bir yara varsa, derhal doktorunuzu arayın.
Çocukların Uçuk Kapmasını Nasıl Önleyebilirsiniz?
Eğer sizin uçuğunuz varsa, infeksiyonun aktidf döneminde çocuğunuzu öpmemeye çalışın. Güneş ışığına maruz kalmak bağışıklığı azaltacağı için bir uçuk salgınını tetikleyebilir. Bu sebeple, yürümeye yeni başlayan çocuğunuza, güneşli bir günde dışarı çıkarmadan önce, en az 30 SPF’li bir güneş koruyucu sürün. Ayrıca güneş koruyucu içeren bir dudak kremi de uygulamanız gerekir.
Kendiliğinden Ortadan Kalkar
Genellikle, Herpes Simpleks-1 (HSV-1) ağızda veya yüzde uçuğa neden olurken, herpes simpleks-2 (HSV-2) genital bölgede lezyonlara neden olur, bu da genital herpes ile sonuçlanır.
HSV-1 sebebiyle oluşan uçuk, genellikle yaklaşık bir hafta içinde ortadan kaybolur. Her ne kadar hiçbir ilaç enfeksiyonu tedavi etmese de, salgının süresini kısaltan ve uçuğu daha az ağrılı hale getiren bazı yöntemler mevcuttur.
Serin yiyecekler ve içecekler rahatsızlığı hafifletebilir ve asetaminofen de ağrıyı hafifletebilir. Reye sendromu ile ilişkili olduğundan, viral enfeksiyonları olan çocuklara aspirin verilmemelidir. Çocuğunuzda aşağıdaki durumlar görülüyorsa, doktora götürmelisiniz:
- Bağışıklık sistemini zayıflatan başka bir sağlık sorununa sahipse, (bu durum herpes simpleks virüsünün yayılmasını ve vücudun diğer kısımlarında sorunlara yol açmasını sağlayabilir)
- 7 ila 10 gün içinde kendiliğinden iyileşmeyen yaralar varsa,
- Gözlerinin yakınında herhangi bir yara varsa,
- Sık sık uçuk çıkarmaya başladıysa.