İngiliz Hayranı Amerikalı Bir Ressam Edwin Austin Abbey ve Shakespeare Portreleri. Ressam ve illüstratör Edwin Austin Abbey (1852-1911) Amerika’da doğmuş fakat kariyerinin çoğunu İngiltere’de geçirmiştir. İngiliz kültürünü, özellikle William Shakespeare’in eserlerini çok sevmiştir. Abbey; İngiltere’yi ilk kez 1878’de bir illüstrasyon projesinin araştırması için ziyaret etmiş, İngiltere’ye adeta âşık olmuş ve 1883 yılında temelli olarak taşınmıştır.
Çeviren: Betül Kap
Edwin Austin Abbey, “King Lear”, Act I, Scene I, 1898. New York, The Metropolitan Museum of Art.
Çok sayıda Shakespeare eserinin de içinde bulunduğu onlarca kitaba illüstrasyonlar yaparak kariyerinde başarı yakalamıştır. Ne var ki ilerleyen zamanlarda muhtemelen John Singer Sargent ile diğer Amerikalı ve İngiliz arkadaşlarından etkilenerek yağlı boyaya geçmiştir. Abbey’nin Shakespeare tabloları oldukça ihtişamlı ve çarpıcıdır.
Abbey’nin üslûbu, arkadaşlarının da benimsediği Rafael öncesi sanat görüşüyle* yakından ilişkilidir. Bu görüşün benimsediği zengin renk kullanımını, detaycılığı ve ortaçağ izlerini kullanmıştır. Birçok insan, Abbey’nin tarzının tiyatro eserleriyle çok sayıda ortak özelliğinin olduğunu söylemektedir. Bu durum, Shakespeare’in piyeslerini tasvir etmesiyle ünlü bir ressam için oldukça normaldir.
Dolayısıyla Abbey’nin Shakespeare tabloları genellikle bir tiyatro sahnesinin resmedilmiş hali gibidir. Ana figürlerin yüzü ve jestleri öne dönüktür, figürlerin hareketleri seyirciyle bir koreografi içinde gibidir. Genellikle göz alıcı kırmızı renkte olan detaylı dönem kıyafetleri de sahneyi tamamlamaktadır. Ortaçağ ve Rönesans dönemi elbiseleri Abbey’nin eserlerinde yoğun bir şekilde yer almaktadır.
Abbey’nin hayatında olmasa bile eserlerinde ince bir tiyatro zevki görülür. Abbey, eserlerinde genellikle Avon’un Ozanı’nın (Shakespeare) en etkileyici trajedilerinden en çarpıcı sahneleri tasvir etmiştir. Gloucester Dükü Richard ve Leydi Anne eserinde, Shakespeare’in Kral Üçüncü Richard adlı eserinden gergin bir an resmedilmektedir. Bu, Richard’ın, kocası biraz önce öldürülmüş Leydi Anne’i baştan çıkarmaya çalıştığı sahnedir.
Leydi Anne’in kocasının cenaze töreninin tam ortasıdır, insanlar yas tutmaktadır. Richard’ın kırmızı pelerini ve merkezde olması hemen göze çarpmaktadır. Kötü bir karakter olduğu bellidir. Ayrıntılı elbisesiyle Leydi Anne ondan uzak durmaya çalışmakta fakat arkadaki yas tutan insan kalabalığı sebebiyle olduğu yerde kalmış gibi görünmektedir. Arkadaki figürler, siyah başlıkları ve kırmızı saplı mızraklarıyla arkadaşça olmaktan çok uzaktır hatta tehdit edici bir havadadır. Arkada köşeye yakın kısımda iki erkek çocuğu görülmektedir. Üçüncü Richard’ın tahtı elde tutmak için iki genç prensi öldürdüğü düşünülür, bu tablodaki iki genç bahsi geçen prenslere oldukça benzemektedir.
Bu eser tek bir sahneyle öylesine bir entrika hissi yaratmaktadır ki izleyiciler devamında ne olduğunu merak etmektedir. Kral Lear tablosunda da gördüğümüz gibi bu, Abbey’nin Shakespeare tablolarının ayırt edici bir özelliğidir. Bu durum muhtemelen Abbey’nin illüstratör geçmişine dayanmaktadır.
Tam bir İngiliz hayranı olan Abbey, aynı zamanda II. Edward’ın 1902’deki taç giyme töreni gibi yakın zaman İngiliz tarihini de resmetmiştir. Bu tablo şu anda Buckingham Sarayı’nda asılıdır. Amerika’dan da iki önemli işle görevlendirilmiştir. Boston Halk Kütüphanesi için Kutsal Kase’yi Aramak gibi bir dizi duvar resmi yapmıştır. Aslen Filedelfiya’lı olan ressam, Pensilvanya Eyalet Başkenti binası için Pensilvanya tarihini gösteren, uzun bir duvar resmi serisi yapma görevi almıştır. Ne yazık ki duvar resmi serisini tamamlayamadan hayatını kaybetmiştir.
Abbey’in ölümünden sonra karısı Mary Gertrude, eşinin mirasını korumak için çok çaba göstermiştir. İlk olarak, bir kısmı yapılmış Başkent duvar resimlerinin John Singer Sargent gibi bazı sanatçılar tarafından tamamlanmasını sağlamıştır. Abbey’le birçok benzerliği olan Pensilvanya doğumlu ressam ve illüstratör Violet Oakley, kendi Başkent duvar resimlerindeki başarısı sebebiyle Abbey’nin eserlerini tamamlaması amacıyla işe alınmıştır.
Sonrasında Bayan Abbey, eşinin bütün kağıt, eskiz vb. koleksiyonunu düzenlemiş ve Yale Üniversitesi Sanat Galerisine bağışlamıştır. Onun sayesinde bugün eserlerin tamamı Yale’dedir ve çoğu internet üzerinden görülebilmektedir. Koleksiyonda Shakespeare trajedilerinin farklı sahnelerini tasvir eden yüzlerce eser bulunmaktadır.