Yardım:Değişiklik özeti
|Ceviz kabuğuna sığacak şekilde bu sayfa: Sayfada yaptığınız değişiklikleri mümkün mertebe özet olarak belirtiniz.|
Bütün maddelerin değiştirme sayfasında, ana değişiklik kutusunun altında; aşağıdaki resme benzeyen küçük bir "özet" kutucuğu bulunur.
Maddedeki değişikliklerinizi bitirdiğinizde "sayfayı kaydet" butonuna basmadan önce bu kutucuğu doldurmanız tavsiye edilir. Bu sayede sayfanın geçmişini inceleyen diğer kullanıcılar maddenin gelişimi hakkında fikir sahibi olabilecekler ve vandallarla editörleri kolayca ayırt edebileceklerdir. Maddenin sadece herhangi bir alt bölümünde değişiklik yapmışsanız (ilgili bölümün "değiştir" bağlantısına tıklayarak), sistem otomatik olarak değişiklik yaptığınız bölümün adını /* ve */ işaretleri arasına yazacaktır. Yine bu durumda da yaptığınız değişiklik hakkındaki bilgiyi bölüm adının yanına eklemeniz tavsiye edilir. Bu özet kutucuğunu boş bıraktığınızda sistemin sizi uyarmasını istiyorsanız Tercihlerim sayfanıza giderek "sayfa yazma alanı" sekmesinin altındaki ilgili ayara ulaşabilirsiniz.
Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]
- Özet kutucuğuna maksimum 200 karakter girebilirsiniz. Daha fazla metin yazma veya yapıştırma girişimi olduğunda sistem yalnızca ilk 200 karakteri kabul edecektir. Örneğin, 195 karakter içeren bir özet girdikten sonra 10 karakter daha girmek isterseniz (sona veya ortaya) ilk 5 karakter alınacak, kalan 5 karakter alınmayacaktır.
- Maddedeki değişikliğinizi yapıp "önizlemeyi göster" butonuna tıkladığınızda sayfayla birlikte özetinizin de önizlemesini görürsünüz.
Tavsiyeler[değiştir | kaynağı değiştir]
- Ana tavsiyemiz şudur: Daima özet kutucuğunu doldurun. Kısa bir özet bile hiç özet olmamasından daha iyidir. Bu özet kutucuğunu doldurmanız, diğer kullanıcılara mantıksız gelebilecek bir değişiklik yapmışsanız (özellikle, maddenin herhangi bir yerinde silme işlemi uygulamışsanız) daha da büyük gereklilik arz etmektedir (vandal muamelesi görmemeniz için). Ayrıca yazdığınız özet, yaptığınız değişiklikleri tam olarak anlatmalıdır. Örneğin yazdığınız özette, yaptığınız bir değişiklikten bahsedip başka bir değişiklikten bahsetmezseniz başka bir kullanıcı öteki değişikliğin önemsiz olduğu ve değiştirilebileceği kanısına ulaşabilir. Bu durumları önlemek için yazdığınız özete "çeşitli", "ve benzerleri" gibi ibareler ekleyebilirsiniz.
- Yazdığınız özet sayesinde, diğer kullanıcılar yaptığınız değişiklikleri kontrol etmeyebilirler. Ayrıca, genellikle özet kutucuğunu dolduran kişilerin ilgili maddeye yaptıkları katkıların uzmanlık derecesinde olduğu izlenimi oluşur. Eğer yaptığınız değişiklik "küçük değişiklik"se ve bunu ilgili kutucuğu işaretleyerek belirtmişseniz özet kutucuğunu doldurmanıza gerek yoktur. Ancak imlâ hatalarını özet kutucuğunda belirtmeniz tavsiye edilir.
- Maddeye küçük bir ekleme yapmışsanız bu eklemenizi kopyalayıp özet kutucuğuna yapıştırmanız tavsiye edilir. Bu sayede minimum emekle maksimum bilgi vermiş olursunuz. Bu durumda özetinizin başına bm ("bütün metin"in kısaltması) eklemeniz tavsiye edilir. (özet kutucuğunda kullanabileceğiniz kısaltmalar hakkında bilgi için, bu sayfanın Kısaltmalar bölümüne bakın). Bu sayede, yaptığınız değişikliğin ölçüsünü bilen kullanıcılar değişikliğinizi kontrol etme gereksinimi duymacaktırlar. Yine bu sayede, kullanıcılar Son değişiklikleri, Sayfa geçmişini ve Kullanıcı katkılarını son derece efektif bir şekilde kontrol edecekler ve değişikliği kontrol etmek için sayfayı açmalarına gerek kalmadığı için de wiki sunucularından büyük bir yük kalkacaktır.
- Eğer eklemeniz 200 karakterden fazlaysa değişikliklerinizi daha önce anlattığımız şekilde özetlemeniz gerekir. Ancak buna ek olarak, örneğin 400 karakterlik bir eklemeniz varsa bu 400 karakterin tamamını özet kutucuğuna kopyalayabilirsiniz, bu durumda ilk 200 karakter özet kutucuğuna geçecek ve değişiklik hakkında yeterli bilgi verebilecek kaba bir "özet" oluşacaktır.
- Ne yazık ki, değiştirme kutusundaki tek bir satır (enter tuşuyla oluşturulan) özet kutucuğuna kopyalanabilmektedir. Diğer satırlar için ayrı ayrı kopyalama ve yapıştırma işlemleri uygulanmalıdır. Bunun sonucunda, örneğin, madde işaretli bir "ayrıca bakınız" listesini özet kutucuğuna kopyalamak pek kullanışlı değildir. Bu sorunu çözümü ise listeyi yeni satır oluşturmadan, her liste öğesinin başına yıldız işareti koyarak oluşturmak, sonra bu kodları özet kutucuğuna kopyalamak ve en son olarak da ana değişiklik kutusunda her yıldız işaretinin başına gelip enter tuşuna basarak madde listemizi oluşturmaktır.
- Özetinizi son derece anlaşılır bir dille yazın, eğer yazacağınız özet çok uzun sürecekse bu özeti maddenin tartışma sayfasına yazıp özet kutucuğuna "bkz: Tartışma" yazmanız tavsiye edilir.
- "Sayfayı kaydet" butonuna bastıktan sonra artık özet değiştirilemeyecektir, işte bu yüzden özeti yazarken imlâ hatası yapmamanız son derece önemlidir.
- Özeti yazarken büyük bir hata yapıp "Sayfayı Kaydet" butonuna basarsanız, maddenin "değiştir" düğmesini ikinci kez tıklamanız, maddenin içeriğinde değişiklik yapmadan özet kutucuğunu doğru bilgilerle doldurmanız tavsiye edilir. Maddenin içeriğini değiştirmeyen bu tür değişikliklere sahte değişiklik diyoruz.
Özetin gözükeceği yerler[değiştir | kaynağı değiştir]
Özetler aşağıdaki yerlerde siyah renkli ve italik olarak gözükür:
- Sayfa geçmişinde - sayfada yapılan değişiklikler listesi.
- Kullanıcı katkılarında - ilgili kullanıcının yaptığı değişikliklerin listesi
- İzleme listesinde* - izlenen sayfalardaki son değişiklikler (yalnızca oturum açmış kullanıcılar için)
- Sayfa farklarında - iki sayfa arasındaki değişiklikleri gösteren sayfa
- Son değişikliklerde - son değişikliklerin listesi
- Vikipedi IRC kanallarında - tüm değişikliklerin gerçek zamanlı listesi
- İlgili değişikliklerde - ilgili sayfaya bağlantı vermiş olan tüm sayfalardaki son değişikliklerin listesi
- Yeni sayfaların listesinde: yeni sayfalardaki değişikliklerin listesi.
* İzleme listenizin yalnızca izleme listenizdeki herbir maddedeki son değişlikten ibâret olmasını istemiyorsanız gelişmiş İzleme listesini kullanın.
Kısaltmalar[değiştir | kaynağı değiştir]
Tecrübeli kullanıcılar (özellikle çok fazla değişiklik yapanlar) genellikle, vakit kazanmak için özetlerinde kısaltmalar kullanırlar (özellikle kayıtlar türündeki değişikliklerde). Örneğin, "rv" veya "gd" sayfayı geri döndürürken kullanılır. Bu kısaltmalar dikkatli kullanılmalıdır, tecrübesiz kullanıcılar için kafa karıştırıcı olabilirler, ancak genellikle imlâ hatası vb. küçük değişiklikler için son derece uygundurlar. Özetlerde sık kullanılan kısaltmalar için İngilizce Vikipedi'deki Edit summary legend sayfasına Türkçe Vikipedi'deki için ise Özet kısaltmaları sayfasına bakın.
Arama[değiştir | kaynağı değiştir]
Gerek Vikipedi'nin arama fonksiyonu, gerekse de hâricî arama motorları özetleri aramasına dâhil etmez.