Bununla birlikte, bu iki ülkenin stratejik ortaklığının konusu, modern uluslararası düzene karşı muhalefetlerinde göreceli olarak yetersiz ele alınmaktadır. Ancak bu işbirliğinin tarihi neredeyse 30 yıl!
Pyongyang ve Tahran'da bu kadar yaygın olan nedir?
Onları birleştiren ilk şey, başlıca doğrudan askeri, politik ve ideolojik rakipleri olan ABD'dir.
İkincisi, her iki ülkenin de ideolojilerinde “maksimum bağımsızlık ve kendi kendine yeterlilik” e bağlı olmalarıdır. Dahası, bu iki toplum görece kapalı ideokratik oluşumlar. Bu nedenle, mevcut küresel eğilimlere olan düşmanlıkları genel olarak mantıklıdır.
Üçüncüsü, öz tanımlarında baskın resmi ideolojik tutumlar "sömürge sendromu" tarafından belirlenir.
Dördüncüsü, dış ve iç politikanın bağımsızlığıdır. Soğuk Savaş sırasında bile, her iki ülke de dış politikada yüksek derecede bağımsızlık gösterdi. DPRK SSCB'nin dostane bir devletiydi, ancak buna sadık ve kontrollü bir müttefik demek imkansızdı.
O yıllarda, Juche fikri hem Batı emperyalizmine hem de Sovyet modeline bir alternatif olarak konumlandırılmıştı. Durum İran ile benzer. Humeyni'nin Amerika Birleşik Devletleri'ni “büyük şeytan” ve SSCB'yi “küçük şeytan” ile karşılaştırdığını hatırlamak yeterlidir. Humeyni'nin eserlerinde Marksizm-Leninizm'e genellikle "tanrısız sapkınlık" denir.
Dolayısıyla, her iki rejim için bireysel askeri-politik bağımsızlık için ortak mücadele, tek başına eylemlerden daha kârlıydı. Ve 1980-e yıllarında başladı.
Kısa Çizgiler 1980
İslam devriminin hemen ardından, 1979, İran dış politika izolasyonundaydı. 1980’te başlayan Irak’la savaş, Tahran’ı acilen silah, mühimmat ve ilaç tedarikçilerini aramaya zorladı. İşte Pyongyang mükemmel bir ortaktı.
İlk olarak, DPRK bağımsız olarak çeşitli silahlar ve askeri teçhizatlar üretti: küçük silahlardan оружия güçlü roket sistemlerine.
İkincisi, DPRK’nın askeri ihracatı ABD veya SSCB tarafından kontrol edilmedi - bu Pyongyang’ın oldukça güvenilir ve öngörülebilir bir tedarikçi olarak kullanılmasına izin verdi.
Üçüncüsü, Kuzey Kore kronik olarak döviz ve enerji sıkıntısı çekiyordu ve İran ikisini birden sunabiliyordu.
Dördüncü olarak, Kuzey Kore ürünleri çok pahalı değildi.
1983'ten beri İran, Kuzey Kore'den çeşitli silah ve askeri teçhizat almaya başladı. Irak ile savaşın bitiminden önce Tahran DPRK'dan şunları aldı: tanklar T-62, kendinden tahrikli topçu 170 mm kalibreye, 240 mm kalibreye sahip ağır salvo sistemlerine, Sovyet saha silahlarının yerel kopyalarına ve 122 mm ve 130 mm kalibreye sahip obüslere monte edilir.
Ancak, İran’ın ihtiyaçları yalnızca askeri mallarla sınırlı değildi. Dolayısıyla Tahran da yaygın olarak ilaç dağıtıyordu. Bununla birlikte, DPRK'da balistik füzelerin satın alınması ikili işbirliğinde gerçek bir atılım haline geldi. İran bu tür yerel askeri ürünlerin ilk yabancı alıcısı oldu. Roket teknolojisi alanındaki işbirliği, en başarılı ortaklık alanı haline geldi [1].
Irak, kısa menzilli balistik füzeleri Р-17 (dünya medyasında Sovyetler Birliği'nde sıkça kullanılan ortak kelime olarak adlandırılır). Öte yandan Kuzey Kore, Mısır'da iki benzer füze sistemi satın aldı ve ardından Sovyet füzelerini kopyaladı.
Tahran, fiyatı esas olarak petrol tedariki için ödedi. Dahası, bu malzemelerin ölçeği etkileyiciydi.
80-90-ler'in başında İran'ın Kuzey Kore için bir enerji tedarikçisi olarak rolü yaygın olarak göz ardı edilmektedir. Genellikle SSCB'nin çöküşünün ve daha sonra petrol ve petrol ürünlerinin arzının sonlandırılmasının ülkedeki enerji ve gıda felaketinin tek nedeni olduğu iddia ediliyor. Bununla birlikte, 1980-x'in sonunda - 1990-lerin başlangıcı, SSCB'nin rolü o kadar da değiştirilemez değildi.
Irak-İran savaşının sona ermesi ve buna bağlı olarak İran’ın askeri ithalat ölçeğinin azaltılması, DPRK’nın yakıt dengesini Perestroyka’dan ve SSCB’nin çöküşünden çok daha fazla etkiledi. Sadece sayılara bak.
1989’te DPRK, 2650’in bin ton yağını ithal etti. SSCB toplam 500 bin ton, ancak İran 920 bin ton teslim etti. 1990'ta fark daha da belirginleşti: sırasıyla 410 bin ton ve 980 bin ton. Toplam ithalat 2450 bin tonu buldu. Yani, 1989-1990 yıllarında, Pyongyang, İran'dan gelen petrol arzına SSCB'den daha fazla ihtiyaç duyuyordu!
Ve sonra 1991 yılı geldi. Bu yıl SSCB var olmaktan çıktı. Ancak İran’dan yapılan teslimatlar da durdu. Irak'la yapılan savaş 1988'ta sona erdi ve üç yıl sonra, daha önce verilen büyük miktardaki silahların (savaş yıllarında) yağının ödenmesi tamamlandı. İran bu yıl toplam 220 bin ton petrol teslim etti. Yani, SSCB'nin çöküşü nedeniyle, Pyongyang 410 bin ton petrolü kaçırdı (geçen yıla göre), ancak İran'daki arzlardaki düşüş 760 bin ton kadardı.
Bu nedenle, İran’ın askeri ithalatının azaltılması, Kuzey Kore 1990 felaketinin ortaya çıkması için sosyalist kampın yıkılmasından daha az önemli olmayan bir faktör olduğu ortaya çıktı.
Eğlence başlıyor
1991’da ölen İran Körfezi’ndeki savaş, Tahran’ın ait olduğu “Amerika düşmanları” için Pyongyang’ın değerini tekrar yükseltti.
Irak balistik füzelerinin, en azından bir şekilde bölgedeki Amerikan birliklerine ve nesnelerine ulaşan tek silah olduğu ortaya çıktı. İran bu deneyimi çabucak not aldı. İran'ın bu alandaki yeteneklerini artırmasına gerçekten ciddi yardım edebilecek tek ülke Kuzey Kore'ydi. Bu nedenle, İranlılar hem füze programlarına hem de bu alanda DPRK ile işbirliğine çok daha fazla kaynak çekmeye başladı.
İşbirliği birkaç yöne gitti, yıllar boyunca aksan değişti.
1. Bitmiş balistik füzelerin ithalatı. İran ilk kısa menzilli balistik füzeleri ve ardından orta menzilli füzeleri ithal etti.
2. Bileşenlerin ithalatı ve bunlardan füze üretiminin kurulması İran'da zaten. Mecazi olarak, "tornavida düzeneği". Bu durumda, Kuzey Koreli uzmanlar ayrıca İran'daki üretim tesislerinin yapımında da yer aldı. Burada da ilk önce kısa menzilli füzeler vardı, sonra orta menzilli.
3. İran topraklarında roket parçalarının ve montajlarının üretiminin kurulması.
4. Ortak füze sistemleri ve yeni füze sistemlerinin üretimi. Dış pazarlarda yeni roket teknolojilerinin aranmasında birbirlerine yardım etmek. 1990’te, ana tasarım bürosunun şartsız olarak rolü Pyongyang’a aittir. Tahran da konunun mali yönünü ele aldı.
Ayrı ayrı, her iki ülke de, 2000'lerin ortasına kadar bu kadar ciddi füze silahları üretemezdi. Dahası, Amerikan kuvvetleri ve bölgelerindeki müttefikleri için gerçek bir tehdit olması için yeterlidir.
DPRK, sivil teknolojiler ve materyaller için dünya pazarına erişemedi ve aynı zamanda yabancı para birimine erişim konusunda muazzam zorluklarla karşılaştı. İran'ın yeterli teknolojik potansiyeli yoktu. Ancak, birlikte ikisi de vardı. 1990-e ve 2000-ler üzerinde, her iki ülke de tam verimli orta menzilli balistik füzeler aldı ve roket endüstrilerini yeni bir seviyeye getirdi.
Günlerimiz
Bu başarılar, Amerikan’ın ulusal ve bölgesel füze savunmasının kabiliyetleri hakkındaki gerginliğini önceden belirledi. Dinamiklere bakmak yeterli. Örneğin, 1991’te ABD’nin tek bir olası askeri rakibinde (BM Güvenlik Konseyi dışında) orta menzilli balistik füzeler yoktu. 2013'te iki doğrudan rakip bu füzelere sahip - bu İran ve DPRK.
1991’te, Üçüncü Dünya’dan ABD’nin tek bir bölgesel muhalifi olmayan biri, yörüngeye yük taşıyabilen kendi füzelerine sahipti. 2013’te hem İran hem de DPRK “uzay kulübü” üyesidir.
Ancak, balistik füzeleri kendileri güçlü bir argüman değildir. Nükleer savaş başlığı ile donatılmışlarsa, onlar kozlardır. ABD’nin bu iki muhalifinden ikisi de, uluslararası yayılmaya neden olmayan krizlerin merkez üssü. Dahası, DPRK zaten üç nükleer test gerçekleştirdi ve İran, uranyum zenginleştirme teknolojisinde uzmanlaştı.
Pyongyang ve Tahran'ın nükleer alanda aktif olarak işbirliği yaptığı açıktır, ancak burada çok az doğrulanmış somutluk vardır. Ancak medyaya bakıldığında, başka bir önemli yön genellikle yok oluyor. Son yıllarda, askeri teknolojiler alanındaki derin işbirliği yine geleneksel silahlar alanına yayılmıştır.
Her iki ülkenin de askeri yetenekleriyle benzer sorunları var.
Birincisi, bölgesini tam kapsamlı bir Amerikan hava saldırısından korumayı başaramamak.
İkincisi, belirli sistemleri ithal ederek, problemlerinin çoğunu çözme konusunda ciddi sınırlamalar vardır. Her iki ülke de çeşitli yaptırımlar altında.
Üçüncüsü, düşmanın teknolojideki muazzam üstünlüğü sorununa çeşitli asimetrik çözümler yaratma ihtiyacı.
Bu nedenle, son yıllarda çıplak gözle İranlıların her yönden Kuzey Kore teknolojisini ve fikirlerini hizmetlerine çekmeleri dikkat çekicidir. Öncelikle denizde savaş alanında. Bu ultra küçük denizaltılar, Kuzey Kore'ye benzer. Ve aynı zamanda Kuzey Koreli meslektaşlarından da kopyalanan göze çarpmayan yüksek hızlı saldırı tekneleri. Genel olarak mevcut resimlerinin analizi "en azından birkaç farklılık buluyor" oyununa benzer bir hale geldi.
Ayrıca iki ülkede de, görünüşe göre, yeni nesil hava savunma sistemleri oluşturma alanında işbirliği var. Neredeyse aynı zamanda, orada yeni uçaksavar füzesi sistemleri üzerinde çalışmalar başladı ve orada başladı! Her iki ülkede de bu tür sistemlerin test edilmesi düzenli olarak rapor edilmektedir. C-300'in hem orada hem de orada sistemler için bir ilham kaynağı olarak adlandırıldığına bakılırsa, genel olarak işbirliği önceden belirlenmiştir [2].
İran'ın stratejik siteleri de Kuzey Koreli ile giderek daha benzer hale geliyor. Öncelikle dünyanın artan derinleşmesi nedeniyle. Bir zamanlar, Kuzey Koreli mühendisler bir zamanlar kulaklarından çıkan Hizbullah'ın tahkimatına yardım ettiklerini düşünürler.
Tüm bunlardan ne gibi sonuçlar çıkarılabilir?
İlk olarak, ABD iki ayrı ülke tarafından değil, tamamen gerçek bir askeri-politik ittifak tarafından karşı çıkıyor. Temel özellik, çeşitli alanlarda tam ölçekli ve uzun vadeli askeri teknik işbirliğinin varlığıdır. Ve sadece dış politika beyanları değil.
İkincisi, bu ülkelerden birine karşı ABD savaşı, diğerine karşı savaş uygulamak için mükemmel bir eğitim alanı olacaktır. Burada ve oradaki taarruz ve savunma potansiyelinin yapısı her yıl giderek daha da aynı oluyor. Bu nedenle, biriyle başa çıkmanın tek tecrübesi başka bir durumda geçerli olacaktır.
Üçüncüsü, bu rejimlerden birinin ölümü, diğerinin öngörülebilir gelecekte korunma şansını önemli ölçüde azaltacaktır. Bu nedenle Amerikan’ın İran’a yönelik askeri operasyonu veya gelecekte iç devrim, Kuzeydoğu Asya’daki Amerikan yeteneklerini önemli ölçüde güçlendirmektedir.
Dördüncüsü, İran ve DPRK'nın roket teknolojisi alanındaki başarıları devam edecek. Amerikan “One Gate War” kavramıyla birleştirilen bu, küresel bir füze savunma sisteminin kurulmasını kaçınılmaz kılıyor. DPRK veya İran'da orta menzilli veya uzun menzilli savaş füzelerinin yaratılması tek bir şey anlamına gelir - benzer füzelerin başka bir ülke tarafından erken alınması.
Kıtalararası füzelerin yörüngelerinin fiziği göz önüne alındığında, İran’ı ABD’ye ve AB’ye ateşleme durumunda, füzelerin bir kısmı Doğu Avrupa ve Rusya topraklarına uçabiliyor. Daha doğrusu, bu gibi seçenekler tamamen fiziksel olarak izin verilebilir ve teknik olarak mümkün olabilir, ancak bunun tersi garanti edilemez.
Elbette, Amerikan füze savunması çalışmaları yalnızca DPRK ve İran'ın faaliyetleri ile açıklanmıyor. Uzun vadeli hedef açıktır - uzun vadede Rus ve Çin nükleer füze yeteneklerini sınırlandırabilecek bir sistem oluşturmak. Ancak İran ve DPRK'nın prestij ve güvenliklerini Rusya ve Çin'in dış politikası için rahatlıkla değiştirmeyi kabul etmeleri pek olası değil. Dolayısıyla, Moskova ve Pekin’in Washington’la sökülmesi hiçbir yere gitmeyecek.
Beşinci olarak, yukarıdakilerin hepsine bakıldığında, DPRK ve İran’ın ABD’ye karşı olan muhaliflerindeki ortaklığının küresel ölçekte önemli bir faktör haline geldiğini bile söyleyebiliriz.
[1] Bermudez Joseph S. DPRK'nın gelişimi. 1999. cns.miis.edu/opapers/op2/op2.pdf
[2] İran, Rus C-300 hava savunma sistemine bir muadili geliştirme konusunda ilerleme kaydettiğini; http://ria.ru/world/20120417/628394504.html