Vertigo baş dönmesi demektir. Hafif dengesizlikten, yataktan kalkamayacak kadar değişik şiddette olabilir.
Vertigoyu hastalar, etrafın, duvarların fırıl fırıl dönmesi olarak tarif ederler. Eğer dönme olmadan, sadece bir sersemlik varsa, bunu vertigodan çok dizziness (dengesizlik) olarak tanımlamalıdır.
Vertigo, hastaların günlük aktivitelerini kâbusa çevirebilecek, hastayı yatağa düşürüp gözlerini dahi açamayacağı anlar yaşatabileceği gibi, sadece zaman zaman bir kayma hissine ve denge kaybına da neden olabilen bir rahatsızlıktır.
Denge, iç kulaktaki denge organımız, beyin, göz ve vücuttaki kas iskelet sistemindeki yapıların birlikte çalışması ile sağlanabilmektedir. Bu sistemler arasındaki koordinasyonu sağlayan da beyindir. Bu nedenle bu yapıları ilgilendiren birçok hastalıkta baş dönmesi görülebilir.
Baş dönmesi her hasta tarafından farklı anlatılır. Her taraf dönüyor, yer ayağımın altından kayıyor, bir yana doğru kayıyorum, kafamın içi boşalıyor, ayağım boşluğa basıyor gibi şikâyetler olabilir.
Kulak hastalıklarına bağlı baş dönmelerinde kulak çınlaması, işitme azlığı, kulakta basınç hissi, bulantı-kusma, kulak akıntısı ve gözlerde kaymalar da kinik tabloya eşlik edebilir.
Nörolojik hastalıklara bağlı baş dönmelerinde ise baş ağrısı, uyuşmalar, felçler, vücutta karıncalanmalar, kuvvet kayıpları görülebilir.
İç Kulak Yapısı
Vertigoya yol açan nedenleri ana başlıklarla sınıflayabiliriz.
Kulağa Ait Başdönmesi Nedenleri:
- Vestibüler nörinit
- BPPV (İyi huylu pozisyona bağlı tekrarlayan baş dönmesi)
- Meniere hastalığı
- Orta kulak iltihabı (Otitis media)
- Labirent iltihabı (Labirentit)
- Kulakta Perilenf Fistülü
- Tümör (Akustik Nörinom, Menenjiom)
- İç kulağı etkileyen soğuk ve travma gibi durumlar
- bazı antibiyotik türleri de bu tür vertigoya neden olabilir.
- Bilateral vestibüler yetmezlik
Sık görülen kulağa ait başdönmesi yapan hastalıklar (periferik vestibüler hastalıklar) 6 başlıkta incelenmektedir. Bunlar vestibüler nörit, vestibüler migren, BPPV, Meniere Hastalığı, hiperventilasyon sendromu ve multisensöryel defisit sendromu iken daha az rastlanan periferik vestibüler hastalıklar ise otoimmün iç kulak hastalığı, süperior ve posterior semisirküler kanal dehisansı, akustik tümörler ve geniş vestibüler aquaduktus sendromlarıdır. Periferal vertigonun seyrek diğer nedenleri de herpes zoster oticus, labirent konküzyonu, perilenfatik fistül ve rekürren vestibülopatidir.