Meme Kanseri Nedir?
Memede gelişen birçok tümör türü bulunmaktadır. Bunlar meme dokusu içindeki konumları ve uzak yerlere yayılım yapıp yapmamalarına göre birbirinden ayrılır.
Tümörler memede sütün yapıldığı yer olan lobüllerde meydana gelebilir. Bu durumda kanser, lobüler meme kanseri veya karsinomu adını alır. Duktal karsinom ise sütü meme başına taşıyan kanallarda oluşan kanserlere verilen isimdir.
Ek olarak, erken evrede bir tümörün, meme içinde henüz oluştuğu yerle sınırlı olması in situ veya non-invaziv olarak tanımlanır. Benzer bir yaklaşımla, tümörün memenin başka kısımlarına yayılması ise invaziv veya infiltratif olarak isimlendirilir.
Bu durumda dört kombinasyon bulunmaktadır:
- İn situ lobüler karsinom (LCIS), gerçek bir kanser olarak ele alınmaz ancak ileride kanser olasılığının arttığını gösterir.
- İnfiltratif (invaziv) lobüler karsinom (ILC), invaziv meme kanserlerinin %5'ini oluşturur.
- İn situ duktal karsinom (DCIS), non-invaziv meme kanserleri arasında en sık görüleni ve en iyi tedavi edilebilenidir.
- İnfiltratif (invaziv) duktal karsinom (IDC), en sık görülen meme kanseri olup invaziv meme kanserlerinin %80'ini oluşturur.
Meme kanseri yayıldığında koltuk altı lenf nodlarında da kanser hücreleri bulunabilir. Aksiller lenf nodları adı verilen bu nodlara ulaşan bir kanser, vücudun başka bölgelerine de yayılabilir. Aksiller lenf nodu tutulumu aynı zamanda yinelemenin (rekürrens) de bir göstergesidir. Meme kanseri başka organlara yayıldığı zaman metastatik meme kanseri adını alır. Kemikler, karaciğer ve akciğerler; meme kanserinin sık yayılım gösterdiği organlardandır.
Risk Altındaki Kişiler
Bir kadında meme kanseri görülme riski yaşla birlikte artar, 35 yaşından genç kadınlarda olasılık oldukça düşüktür. Bir kadının tüm yaşamı boyunca meme kanserine yakalanma riski 8'de 1'dir.
Aşağıdaki faktörler meme kanseri riskini arttırırlar (alfabetik sırada verilmiştir):
- Âdet düzeni: İlk âdetini 12 yaşından önce görme veya 55 yaşından sonra menopoza girme
- Ailede meme kanseri öyküsü
- Çocuk sahibi olmama veya ilk çocuğunu 30 yaşından sonra doğurma
- Genetik değişiklikler: BRCA1 ve BRCA2 gibi genlerde meydana gelen değişiklikler
- Irk: Beyaz ırkta daha yüksek risk bulunmaktadır
- İyi huylu meme hastalığı
- Kişide meme kanseri öyküsü
- Östrojen replasmanı (hormon replasman tedavisi veya HRT): Menopoz sonrası 5 yıl veya daha uzun süreli tedavi
- Radyasyon: Özellikle bebeklik veya çocukluk döneminde göğüs bölgesine radyasyon alınması
- Yaşam tarzı: Günde bir kadeh veya daha fazla alkollü içki tüketilmesi
Meme kanseri belirtileri
Erken evre meme kanseri olan bir kadında ağrı veya başka şikâyetler bulunmayabilir. Ancak kanser ilerledikçe aşağıdaki belirtiler ortaya çıkar:
- Memede, meme çevresinde veya koltuk altında şişlik veya sertlik
- Meme şekli veya boyutunda değişme
- Meme başında akıntı veya hassasiyet; meme başı çekilmesi
- Memede çukurlaşma; meme derisinde portakal kabuğu görünümü
- Meme derisi, areola (meme başı çevresindeki renkli halka) veya meme başında gözle görülen veya hissedilen bir değişiklik
Bu belirtiler bulunan kadınların doktora başvurmaları önem taşımaktadır. Belirtilerin sebebi kanser olmasa bile emin olmak için muayene ve tetkik yapılması gereklidir.