

Sesin yayılmasının önlenmesine ses yalıtımı denir. Ses yalıtımı yapılırken sesi geçirmeyen veya daha az geçiren yani sesi fazla soğuran yalıtım malzemeleri kullanılır. Aşırı gürültülü ortamlarda ses dalgalarının şiddeti fazla olduğu için bu ortamlar sağlık sorunlarına neden olur. Bu nedenle aşırı gürültülü ortamlarda yalıtım malzemelerinin kullanılması gürültüyü önler yani ses yalıtımı sağlar.
NOT :
1- Yan odadaki TV sesinin duyulması, sesin soğrulup iletilmesi nedeniyledir.
2- Kar yağdığında ortam daha sessiz olur. Bunun nedeni sesin kar tarafından soğrulmasıdır. Kar sayesinde sesin yansıması azalır. (Kar yokken asfalttan yansıyan ses etrafa yayılır. Kar varken kar sesi soğurduğu için yansıma azalır).
3- Sesin kontrol edilebilmesi için yansımasının, iletiminin ve soğrulmasının nasıl gerçekleştiğinin bilinmesi gerekir.
4- Binalar yapılırken ses yalıtımının sağlanması için duvarlar sıvanır ve duvarların arasına sesin soğrulmasını sağlayan ses yalıtım malzemeleri (köpük) konur.
5- Araba egzozlarındaki susturucular motor sesinin şiddetini azaltmak için kullanılır. Susturucularda art arda odacıklar yapılır veya sesi soğurcu maddeler kullanılır.
6- Ağaçlar, ortamdaki sesin soğrulmasını sağlar.
7- Odadaki eşyaların yumuşak ve pürüzlü yüzeye sahip olması sesi dağınık yansımaya uğrattığı için sesin daha fazla soğrulmasını sağlar.
8- Kapalı mekânlarda yankı oluşumunun engellenmesi için sesi yalıtan yalıtım malzemeleri kullanılmalıdır.
9- Sesin yansıma özelliğinden yararlanılarak maden yataklarının yeri belirlenebilir, deprem fayları belirlenebilir, deniz derinliği ölçülebilir.
10- Ses dalgaları kullanarak sudaki cisimlerin yerini ve derinliğini ayrıca denizlerin derinliklerini ölçmek için kullanılan cihaza sonar denir. Sonar cihazı ses dalgalarını gönderir ve ses dalgaları engele çarpıp yansıyarak tekrar cihaza ulaşır. Ses dalgalarının gönderildikten sonra tekrar geri gelmesi süresi hesaplanarak uzaklık ölçülebilir.
11- Ses ile ilgili çalışmalar çok eskilere dayanır.
• MÖ 500 yılında Yunan filozof ve bilim insanı Pisagor, titreşen yaylardan ortaya çıkan sesleri incelemiştir.
• M.Ö 400`de Yunan bilgin Arkides, bir cismin başka bir cisme çarpmasıyla ses elde edilebileceği fikrini ileri sürmüştür.
• MÖ 350 yılında Yunan filozof Aristoteles sesin, havanın hareketi ile kulaklarza ulaştığını öne sürmüştür.
• MÖ 425–221 yıllan arasında Çinliler, havadaki nemin telli çalgılardaki tellerin gerilimini etkilediğini gözlemleyerek tellerdeki gerilim ile çıkardıkları ses arasında bir ilişki olduğunu ileri sürmüşlerdir.
• Günümüzden yaklaşık 400 yıl önce İtalyan gök bilimci Galileo (Galib), ses dalgalarının frekansı ve incelik–kalınlık arasındaki ilişkiyi araştırmıştır.
• İtalyan elektrik mühendisi ve mucit Guglielmo Marconi (Guglelmo Markoni), 1901 yılında ilk defa okyanus ötesi kablosuz ses yayınını gerçekleştirmiştir.
Murat ÜSTÜNDAĞ


Bu konu 61362 kez okundu


Bu konuyu Site Admini Ekledi