Ayrılmalardan Sonra Görülen Sağlıklı ve Sağlıksız Belirtiler
Depresyonun belirtileri orta şiddetli veya yoğun olabilir. Bu nedenle yaşadığınız üzüntünün normal bir tepki mi, yoksa depresyon gibi ciddi bir durumun işaretçisi mi olduğunu anlamak genellikle zordur.
İlişkiniz sonlandığında, iyileşme sürecinde yas tutmanız normaldir. Ancak bu durum, yaşadığınız her türlü duygunun normal karşılanması anlamına gelmemektedir. Ayrılıklardan sonra sağlıklı ve sağlıksız belirtiler görülür. Bu belirtiler arasındaki farkları bilmek depresyon yaşayıp yaşamadığınızı anlamanıza yardımcı olacaktır.
|Ayrılıklardan sonra yaşanan sağlıklı belirtiler:|
|Öfke ve kızgınlık|
|Ağlama ve üzüntü|
|Korku|
|Uyuyamama|
|Eskiden keyif alınan şeylere karşı ilgi kaybı|
Bu belirtiler sorunlara yol açabilir. Ancak ayrılmanın neden olduğu normal belirtileri yaşıyorsanız bu duygu durumunuz zamanla düzelecektir. Herkes için bu zaman aralığı farklıdır.
Ayrıldıktan sonra üzüntü ve acı yaşamanız normal olsa da birkaç hafta içinde belirtileriniz düzelmiyorsa veya daha da kötüye gidiyorsa doktorunuzla konuşun.
Depresyon teşhisi konması için şu belirtilerin beşini veya daha fazlasını en az iki hafta boyunca hissediyor olmanız gerekmektedir:
- Neredeyse her gün, günün tamamında üzgün, boşlukta veya çaresiz hissetmek
- Önceden keyif alınan şeylere karşı ilgi kaybı
- Kilo verme ve iştah kaybı ya da kilo alma ve iştahın artması
- Çok fazla ya da çok az uyumak
- Elde titreme ya da yerinde duramama gibi hareketlerde artış gözlenmesi ya da konuşmanın ve hareketlerin yavaşlaması
- Günün çoğunluğunda enerjisiz hissetmek
- Değersiz hissetmek
- Odaklanmakta ve karar vermekte zorlanmak
- Ölüm ve intihar hakkında düşünmek
Depresyon, ayrılık yaşayan herkesin başına gelebilir ancak bazı kişiler daha büyük risk altındadır. Depresyonun nedeni değişiklik gösterebilir fakat daha önce depresyon ya da başka bir duygu durum bozukluğu yaşadıysanız bu durumu tekrar yaşayabilirsiniz. Hormonal değişimler ya da işinizi veya sevdiğiniz birini kaybetmek gibi hayatınızda sürekli büyük değişiklikler yaşıyorsanız bu durumlar da depresyona katkıda bulunabilir.
Depresyon Tedavi Edilmediğinde Ne Olur?
Ayrıldıktan sonra depresyonun belirtilerinin tanımlanması ve yardım alınması komplikasyon riskini azaltır. Tedavi edilmediğinde duygusal acınızı bastırmak için alkole veya uyuşturucuya yönelebilirsiniz. Depresyon, fiziksel sağlığınızı da etkiler. Eklemlerinizde ağrı, baş ağrısı ve nedeni açıklanamayan mide ağrısı yaşayabilirsiniz. Ayrıca, kronik stres bağışıklık sisteminizi zayıflatarak sizi enfeksiyonlara ve hastalıklara karşı korunmasız hâle getirebilir. Duygularınızı bastırmak için yemek yemeniz aşırı kilo almanıza neden olarak kalp hastalıkları ve diyabet riskini artırır.
Depresyonun neden olabileceği diğer değişiklikler:
- Panik atak
- Evde, iş yerinde ve okulda sorunlar
- İntihar düşünceleri
Depresyonun Tedavisi
Belirtilerinize bağlı olarak doktorunuz duygularınızla baş etmenize yardımcı olması için antidepresan verebilir.
Doktorunuzun verebileceği ilaçlar arasında şunlar bulunur:
|İşlevleri||İlaçlar|
|Seçici serotonin geri alım engelleyiciler||Fluoksetin (Prozac) ve paroksetin (Paxil)|
|Serotonin adrenalin geri alım engelleyiciler||Duloksetin (Cymbalta) ve venlafaksin (Effexor XR)|
|Trisiklik antidepresanlar||İmipramin (Tofranil) ve Nortriptilin (Pamelor)|
|Monoamin oksidaz inhibitörleri||Tranilsipromin (Parnate) ve fenelzin (Nardil)|
Antidepresan kullanmanın neden olduğu riskleri anladığınızdan emin olun. Bazı ilaçlar cinsel yan etkilere, iştahın artmasına, uyuyamamaya ve kilo almaya neden olabilir.
Profesyonel Yardım Dışında Depresyonla Baş Edebilmenin Yolları
1) Egzersiz Yapın
Fiziksel aktiviteler bağışıklık sisteminizi güçlendirir ve enerjinizi artırır. Egzersiz yapmak vücudunuzun daha fazla endorfin üretmesini sağlayarak moralinizi düzeltir. Haftada en az 3 gün 30 dakika egzersiz yapmayı hedefleyin.
2) Kendinizi Meşgul Edin
Hobi edinin ve zihninizi meşgul edin. Kendinizi depresif hissederseniz kitap okuyun, yürüyüşe çıkın ya da evde yapabileceğiniz bir proje başlatın.
3) Yeterince Uyuyun
Yeterince uyumak akıl sağlığınızı düzeltecek ve ayrılıkla başa çıkmanıza yardımcı olacaktır.
4) Bitkisel ve Doğal Çözümler
İlaç kullanmak istemiyorsanız doktorunuzdan depresyonda kullanılan kantaron, S-Adenozil metiyonin ve bir tür balık yağı olan Omega-3 yağ asitleri hakkında danışabilirsiniz. Bazı takviyeler, ilaçlarla birlikte kullanılamaz. Bu nedenle kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışmalısınız. Depresyon için akupunktur, masaj ve meditasyon gibi alternatif tedavilerden de faydalanabilirsiniz.
Ayrılıklardan Sonra Destek Alın
Ayrılığı atlatmak, arkadaşlarınızdan ve ailenizden destek aldığınızda çok daha kolay olacaktır. Bu süreci tek başınıza atlatmak zorunda değilsiniz. Etrafınızı sizi cesaretlendirecek pozitif insanlarla doldurun. Kendinizi yalnız veya korku dolu hissediyorsanız sevdiğiniz birini arayarak bir plan yapın.
Sizi yargılayacak ya da eleştirecek olumsuz insanlardan uzak durun. Bu durum depresyonu kötüleştirebilir ve ayrılığın etkisinin geçmesini daha da zorlaştırabilir.
Ayrıldıktan sonra yaşadığınız depresyonla ve yalnızlıkla yeni arkadaşlar edinerek veya eski arkadaşlarınızla görüşerek mücadele edebilirsiniz. İş arkadaşlarınızla öğle yemeği veya akşam yemeği için dışarı çıkmak ya da yeni insanlarla tanışmanızı sağlayacak topluluklara katılmak yardımcı olacaktır.
Depresyonunuz psikoterapi gerektirecek kadar ciddi değilse bile destek grubuna katılmanızın faydası olacaktır. Kulübe katılın, kursa yazılın veya gönüllülük yapın. Evinizin yakınında bulunan ayrılık veya boşanma gibi durumlar için oluşturulmuş destek gruplarına veya akıl sağlığı ve depresyon sorunu yaşayan kişiler için oluşturulmuş destek gruplarına gidebilirsiniz. Sizinle benzer deneyimleri yaşamış insanlarla tanışabilir, yaşadığınız duygularla başa çıkmak için bazı teknikler öğrenebilirsiniz.
Ayrılıktan Sonra Yaşanan Depresyonun İlerleyişi
Ayrılmanın verdiği duygusal gelgitlere rağmen bu durumun atlatılması mümkündür. Tedavi alındığında gidişat oldukça olumludur ancak bunun için uzun süredir devam eden olumsuz hislerinizi ve üzüntünüzü görmezden gelmemelisiniz. İyileşme süreci herkes için farklılık gösterir. Ancak ailenizin, arkadaşlarınızın ve doktorunuzun yardımıyla depresyonun üstesinden gelip biten ilişkinizi arkanızda bırakarak hayatınıza devam edebilirsiniz.
İntiharı Önlemek
|Birinin intihar edeceğini veya kendine ya da bir başkasına zarar vereceğini düşünüyorsanız:|
|112 acil servisi arayın.|
|Yardım gelene kadar kişinin yanında kalın.|
|Kişinin kendine zarar verebileceği her türlü silahı, bıçağı, ilacı ve diğer eşyaları uzaklaştırın.|
|Dinleyin ama yargılamayın, tartışmayın, tehdit etmeyin ya da bağırmayın.|
Kaynak: Healthline