Liu Bang
Kısaca: İmparator Liu Bang, M.Ö 206 – M.Ö 220 yılları arasında hüküm sürmüş Batı Han hanedanlığının kurucusudur. Liu Bang, Çin tarihinde toplumun alt tabakalarından... ...devamı ☟
Bir köylü ailesinden gelen Liu Bang, gençliğinde Qin hanedanlığı döneminde bir mahallede küçük memuriyet yaptı. Açık yürekli ve cömert karakterli olan Liu Bang’ın elinden pek iş gelmezdi. Hüküm giymiş suçluları serbest bıraktığı gerekçesiyle peşi bırakılmayan Liu Bang, Mang ve Dang dağlarına kaçtı. M.Ö 209 yılında Liu Bang, memleketinde Chen Sheng ve Wu Guang liderliğindeki köylü ayaklanmasına katıldı, sonra orduyla Qin devletinin başkenti Xianyang’ın kapısına kadar dayanarak Qin hanedanlığının hakimiyetine son verdi. Liu Bang, Qin hanedanlığının başkentine geldiği zaman, ağır vergi hukuk sistemini ortadan kaldırdı, halkla “Adam öldürene ölüm, başkalarını yaralayan ve hırsızlık yapana ceza” hükümleri üzerinde anlaştı. Dolayısıyla Liu Bang, halk tarafından sevgiyle karşılandı.
Bunu müteakip Liu Bang, Qin hanedanlığına karşı ayaklanan diğer büyük bir ordunun lideri Xiang Yü ile dört yıl süren bir savaş yaptı. M.Ö 202 yılında Liu Bang, 300 bin kişilik bir askeri güçle Xiang Yü’yü ve ordusunu kuşattı. Sonuçta Xiang Yü intihar etti. Zafer kazanan Liu Bang, M.Ö 202 yılında Shandong’da imparator oldu ve Han hanedanlığını kurdu.
Kritik anlarda her zaman tehlikeyi atlatmayı başaran Liu Bang, bunu insanları iyi kullanmasına borçluydu. Liu Bang, merkez Hanzhong’a geldiği sıralarda orduda sık sık firar olayları yaşandı, küçük bir komutan olan Han Xin’in adı da firarilere karıştı. Bunun haberini alan general Xiao He, Liu Bang’a haber vermeye zaman bulamadan kendisiyle görüşmek için Han Xin’in peşine düştü ve onu geri çağırarak Liu Bang’a tavsiye etti. Liu Bang, Xiao He’nin sözünü dinleyerek, adı hiç bilinmeyen küçük bir komutan olan Han Xin’i generallik görevine getirdi. Han Xin, sonuçta Liu Bang’ın iktidarı ele geçirerek Han hanedanlığını kurmasında büyük hizmet verdi.
Liu Bang’ın serüvenlerle dolu yaşam öykülerinden bahsedilirken “Hong Men Yan”, yani “Hong Men Şöleni Hikayesi”, ilk akla gelendir. Askeri güç açısından zamanında Liu Bang’dan kat kat güçlü olan Xiang Yü, Liu Bang’ı yok etmeye kalkar ve imparator olmak ister. Bunu öğrenen Liu Bang, Xiang Yü huzurunda suçunu kabul etmek üzere, yanında askeri danışmanı Zhang Liang’ı götürerek davetli olarak Xiang Yü tarafından kamp yeri Hong Men’de kendisi için düzenlenen şölene gider. Xiang Yü’nün adamı, bu fırsattan faydalanarak Liu Bang’a karşı suikast düzenlenmesini önerir. Şölen esnasında Xiang Yün’nün generali Xiang Zhuang, kılıç oyunu bahanesiyle Liu Bang’ı öldürmeye kalkar. Bu kritik anın farkına varan Zhang Liang, Liu Bang’ın koruması Fan Kuay’e Liu Bang’ı koruma altına alma emrini verir. Kısa bir zaman sonra tuvalete gidermiş gibi yapan Liu Bang, Fan Kuay’nın korumasında keçiyolundan kışlaya döner. Geri dönüp çadıra giren Zhang Liang, Xiang Yü’ye hediye sunarak ve Liu Bang’ın artık ayrıldığını bildirerek kendisiyle vedalaşır. İşte bu, tarihteki meşhur “Hong Men Yan Şöleni Hikayesi”dir. Kaçmayı başaran Liu Bang, güçlenerek nihayet Xiang Yü’yü yenerek Batı Han hanedanlığını kurdu.
Tahta çıktıktan sonra Liu Bang, bir dizi önlem alarak üretimi canlandırıp geliştirdi. Yıllar yılı sürmüş savaş sonucu nüfus bir hayli azalmıştı. Ülke çapında bütün suçlulara af ilan edildi, toprak ve savaş köleleri serbest bırakıldı, askerlerin evlerine dönmelerine izin verildi. Daha sonra angarya azaldı, Qin hanedanlığında uygulanan askeri hizmetlere göre arazi ve ev takdim sistemine devam edildi. Liu Bang, farklı soylardan kral ve prensleri kovarak birleşmiş merkezileştirilmiş devleti güçlendirdi, ülkeye aynı soydan dokuz kral ve prensi tayin etti ve Guandong bölgesindeki altı büyük soylu ve tanınmış kahraman aileden 100 bin kişilik bir kitleyi ülkenin önemli bölgesi olan Guanzhong’a yerleştirdi.
Qin devleti yok olduktan sonra Çin’in kuzeyinde yaşayan azınlık milliyetlerden biri olan Hunlar, fırsat bilerek güneye doğru inmeye çalıştı. Han hanedanlığının ilk yıllarında Hunlar sürekli saldırdı. M.Ö 200 yılında Liu Bang, bizzat kendisi orduyla sefere çıkarak düşmanı cezalandırmaya gitti ve Baydeng’de (bugünkü Shanxi eyaletinin kuzey-doğusunda) 300 bin kişilik Hun süvari birliği tarafından yedi gün yedi gece kuşatıldı. Tehlikeden zor bela kurtulan Liu Bang, ikili ilişkileri yumuşatarak huzur sağlamak için Hunların han ve kağanlarına kız verme ve sınır ticareti yapma vb. barış politikası uygulamaya başladı.
Gençliği çok hareketli geçmiş olan Liu Bang, Konfüçyusçüleri küçümsüyordu. İmparatorluk koltuğuna çıktıktan sonra Liu Bang, “İktidarı at üzerinde elde ettim. Şiirin, kitabın bir yararı yoktur” diye düşündü. Vezir Lu Jia, imparator Liu Bang’a “Devleti at üzerinde elde etmiştiniz de, yine at üzerinde mi yöneteceksiniz?” şeklinde sordu. Liu Bang, Qin devletinin çökmesinin nedenlerini araştırarak ibret dersi çıkarmak üzere Lu Jia’ya kitap yazmasını emretti. İmparator Liu Bang, Han Gaozu döneminin 12. yılında Yingbu ayaklanmasını bastırmak için çıktığı seferde gizlice atılan bir okun hedefi oldu, sonra ağır hasta düşerek öldü.