Makat Apsesi Nedir?
Makat bölgesinde yani büyük abdest bozduğumuz bölge çevresinde meydana gelen içi irin, iltihap dolu şişliklere makat apsesi yani anal apse denir. Makat apsesinin ilk belirtilerinden biri makatta ağrı ve makata dokununca ele şişlik hissi gelmesidir.
Makat Apsesi Neden Olur
Makat abseleri genellikle makat girişinin hemen içindeki makat salgı bezlerinin tıkanması ile olur. Salgı bezinin tıkanması infeksiyona, bu da makat çevresindeki farklı alanlara yayılarak abseye neden olabilir. Abseler deriden kendiliğinden boşalabilir ya da bir doktor tarafından boşaltılabilir. Abselerin yüzde doksanı makat iç salgı bezlerinin akut infeksiyonu sonucu oluşur.
Makat Absesinin Belirtileri Nelerdir?
Makat abseleri belirtiler ile kolayca ayırt edilebilirler, bu belirtiler:
- Makat bölgesinde veya kalçalarda ağrı
- Makattan irin gelmesi
- Kalın barsağın makata açılan kısmında kızarıklık
- Kabızlık
- Şiddetli, sürekli ve zonklayıcı ağrı
- Makat dokusunun sertleşmesi
- Halsizlik, ateş, titremeler, gece terlemeleri ve kırıklık
- Derinin tahrişi
- Kalın barsağın son kısmından,makatta kanama
- Makat alanında veya kalçalarda şişme
- Makat bölgesinde yumru oluşması
- Ağrılı barsak hareketleri
- Karnın alt bölgelerinde ağrı
- Ağrı- Oturunca kötüleşen makat veya kalça bölgesinde sürekli ve zonklayıcı ağrınız olabilir
Makat Absesinin Nedenleri Nelerdir ve Risk Faktörleri Nelerdir?
Makat absesi diğer birçok hastalıkla ilişkili kökleri olan bir hastalıktır. Makat absesinin sık nedenleri tıkanmış bir makat salgı bezi ve infekte olmuş makat çatlağı (fissür) dır. Bununla birlikte, makat absesinin bu genel nedenlerinin dışında aşağıdaki sorunlarda makat absesine neden olabilirler.
- Cinsel yolla bulaşan infeksiyonlar veya makattan seks gibi diğer cinsel aktiviteler makat absesi yapabilir
- İltihabi barsak hastalıkları olan ülseratif kolit ve Crohn hastalığı
- Kortikosteroid içeren ilaçlar veya prednizon veya kemoterapi ilaçları gibi ilaçlar
- HIV veya AIDS veya Immun sistemle ilişkili diğer hastalıklar
- Şeker hastalığı
- Sürekli veya ağır kabızlık veya ishal
- Prednizonu da içeren steroid kullanımı
- Kemoterapi
- Makatın veya kalın barsak son kısmının cinsel yolla bulaşan infeksiyonları
- Hidradentis suppurativa (köpek memesi hastalığı), derinin nadir bir durumu
- Makat çevresi deri ve makat kanalının arasındaki dokunun parçalanması makat absesine neden olabilir
- Kan dolu makat çıbanının açılması da makat absesine neden olabilir.
- Kaşıntı
- Arkada yarık
- Kalın barsağın son kısmında yapışıklık
- Akut apadisit
- Gebelik
- Makat bölgesine yabancı cisimlerin yerleştirilmesi
- Divertikülit
- Pelvik (leğen kemiği içinde) infeksiyon
- Uzun yıllardır E.coli bakterisi makat abselerinin en sık nedeni olmuştur. Bununla birlikte, günümüzde, Stafilokok bakterilerinin de makat abselerine neden olabildikleri görülmüştür.
Makat Apsesi Nasıl Teşhis Edilir?
Makat abselerinin çoğuna fizik muayene ile tanı konur. Eğer bir abse makat kanalından içeri doğru ilerlemişse doktorunuz, içeriye daha iyi bakabilmek için, ışıklı, esnek bir endoskopla endoskopi yapmak isteyebilir.
Makat Absesi Nasıl Tedavi Edilir?
Makat abseleri hiç tedavi edilmeden ya da yalnızca antibiyotikle tedavi ederek nadiren düzelir. En sık uygulanan ve en basit tedavi enfekte alandan irini doktorunuzun boşaltmasıdır. Bu işlem sıklıkla doktorun ofisinde yapılır. Doktorunuz o alanı uyuşturmak için ilaç kullanacaktır. Eğer makat abseleri tedavisiz bırakılırsa daha çok cerrahi tedavi gerektirecek ağrılı makat çatlaklarına dönüşür. Amerikan Kolon ve Rektal Cerrahları Birliği’ne (ASCRS) göre makat absesi olan hastaların yaklaşık yarısı ilerleyen zamanda makat çatlağı görülecektir.
Çok daha ağır bir enfeksiyonu önlemek için abseler boşaltılmalıdır. Bazen bu lokal anestezi altında doktorun ofisinde yapılabilir. Daha geniş abselerin bir cerrah tarafından ameliyathane odasında boşaltılması gerekebilir. Sadece antibiyotikler abseyi iyileştirmeyecektir.
Makat apsesini patlatmak bu işi kendimizi yapması tehlikelidir, enfeksiyone sebep olabilir.
Makat Apsesi Evde Tedavi
Makat apsesi tedavisi için pişmiş sıcak soğan, lokum gibi ürünler apsenin üzerine konması apsenin irinin akmasını sağlayıp tedaviye yardımcı olabilir. Ancak bu gibi yöntemler doktora danışılmadan yapılmamalıdır.