Pap Smear de denilen, pevik muayene sırasında serviksten alınan sürüntünün yayma yapılarak incelenmesine dayanan tanı testidir. Sitoloji uygulaması ilk olarak 1943 yılında Dr. Georges Papanicolaou'nun vajinal smear ile servikal kansere tanı konabileceğini ileri sürerek başlamıştır.
Dünya çapında iki dakikada bir, bir kadın serviks kanserinden ölmektedir. Tarama programları, serviks kanserinin azalmasında önemli bir etkiye sahip olmasına rağmen hala kadınlar serviks kanseri nedeniyle ölmektedir.
Servikal Smear Kimden, Ne Zaman ve Nasıl Alınmalıdır? Serviks kanseri sık rastlanan kanserlerden biri olduğuna ve tarama sayesinde hastalık ve buna bağlı ölümlerde yüksek oranda azalma saptandığına göre bütün kadınlar smear testi ile taranmalıdır. İlk rahim ağzı tarama testi 18 yaşından sonra veya ilk cinsel deneyimden sonra yapılmalıdır. Jinekolojik muayene esnasında vajinal spekulum takıldıktan sonra serviks görülür. Herhangi bir kanama olmadığından emin olunduktan sonra bir spatul ve fırça vasıtasıyla hücreler toplanır. Burada hem endoservikal kanaldan hem de ektoservikstan örnek alınmalıdır. Smear preparatlarında bulunan elemanlar servikal ve vajinal hücreler, bakteriler, trikomanonas, candida gibi vajinal enfeksiyon etkenleri, kan elemanları ve spermler bulunabilir.
Smear testi (PAP testi) hangi amaçla yapılır? Rahim ağzı kamserlerin ve prekanseröz (kanser öncesi) lezyonların erken tanımasıdır. Normal jinekolojik muayenenin bir parçası olup ağrılı bir işlem değildir. Meme kanserinden sonra dünyada kadınlarda en sık görülen ikinci kanser türü rahim ağzı kanseridir.
Servikal Smear alınacak kişinin koşulları: Smear alınırken hasta en az iki gün cinsel perhizde bulunmuş (cinsel ilişkiye girmemiş), vajen yıkanmamış, vajinal tedavi uygulanmamış ve muayene dahil tüm jinekolojik girişimlerin (endoservikal kültür hariç) yapılmamış olması gerekmektedir. En sık sigara kullananlar, çok eşli kadınlar, HPV enfeksionu taşıyanlar ve OKS (doğum kontrol hapı) kullananlarda görülmektedir. Rahim ağzı kanseri çok sinsi bir kanserdir. ve varolduktan yıllar sonra ortaya çıkar. Genelde şikayetler ortaya çıktıktan sonra ne yazık ki hastalık çoktan yayılmıştır. Tanı Pap-smear testinde anormal bulgular görültüyse tanı için daha ileri yöntemlere başvurulur. Aşağıdaki belirti ve bulgular serviks kanserinde görülebilir. Vajinal kanama, beklenmeyen anormal vajinal akıntı, pelvik ağrı, cinsel ilişki sırasında ağrı veya lekelenme. Gebelerde tarama ilk üç ayda yapılmalıdır. İlk üç ayda yapılan smear almanın düşük veya bebek ölümüne yol açmadığı kesindir. Ancak leke tarzı kanama olabilir.