Güneydoğu Asya kaya sanatları, Avrupa’dan ya da Avustralya’dan çok daha az çalışılmış bir konuydu ve o bölgelerden çok daha sonradan yapıldıkları düşünülüyordu. Ancak son yapılan araştırmalarla Asya kıtasındaki bazı mağara resimlerinin en az Avrupa’dakiler kadar eski olduğunu ortaya çıkardı.
Sulawesi/Endonezya’da bulunan el şablonlarının 40.000 yıl öncesine tarihlendiği belirlendi. Güneydoğu Asya’nın günümüze ulaşan kaya sanatları, bölgenin ilk insanlarının, 50.000 yıl önce burada olduğunu gösteriyor.
Aslında Avrupa, Afrika ve Güneydoğu Asya’daki el motifleri, hayvan figürleri gibi mağara sanatları birbirine oldukça benziyorlardı. Aralarında sadece tek bir ince detay vardı; Avrupa’nın aksine, Güneydoğu Asya’da kaya sığınaklarında bulunan sanatların, önceden düşünüldüğü gibi “derin mağara” etkisinde yapılmamış olması.
Griffith Üniversitesi Kaya Sanatları Profesörü Paul Tacon: “Avrupa’daki derin mağaraların aksine, Güneydoğu Asya’nın günümüze ulaşan en eski kaya resimleri, çoğunlukla kaya sığınaklarında bulunuyor. Bir süredir Avrupa’da tartışılan “çizilen kaya resimlerinde derin mağaraların etkisi” konusu da böylelikle çürümüş oluyor. Çünkü burada bulunan resimler Avrupa’dakilerle neredeyse aynı. ”
Buna benzer bir örnek Çin’deki Xianrendong kaya sanatı alanında karşımıza çıkıyor. Kırmızı aşı boyasıyla yapılmış boğanın başı, öndeki ayakları ve gövdesi, öne çıkarılmak için kayanın çıkıntılı bölgelerine denk getirilmiş. Ayrıca boğanın gözü, kayada oluşan doğal bir deliğe göre ayarlanmış.
Asya’da Bulunan Mağara Resimleri Avrupa’dakilerle Aynı Stilde
Bulunan sanatların başında natüralist şekilde betimlenmiş vahşi hayvanlar ve bazı bölgelerde el şablonları geliyor. Profesör Paul Tacon: “erken Avrupa sanatı ve en eski güneydoğu asya kaya resimleri genellikle kayaların yüzeyine göre yapılmış. Bu erken insanlar, gittikleri her yeri insanlaştırmışlar ve yabani yerleri kültürel yerlere çevirmişler. Bu da, bugüne kadarki sanat süreci için bir başlangıç niteliği taşıyor” dedi.
Tacon sözlerine şöyle devam etti; “Bu buluntular kesinlikle sanat yapmanın başlangıcıyla ilgili tartışmaların odağını değiştiriyor ve temel insan davranışı kökeninin Avrupa yerine Afrika’daki atalarımızla başladığı düşüncesini destekliyor. Bu sonuçlar Güneydoğu Asya ve Avrupa kaya sanatıyla birlikte Avustralya kaya sanatına olan bakış açımızı da oldukça etkiliyor. Günümüze ulaşan en eski kaya sanatına sahip olan Kuzey Avustralya’da da benzer şekilde natüralist hayvanlar ve el şablonları var.”
Şimdiki sorular ise; bu tür dizaynlar yapma pratiği, ilk yayılım gerçekleştiğinde mi Avustralya’ya görüldü? Diğer bölgelerden bağımsız olarak aynı tür dizaynlar mı yapıldı? Ya da henüz bilinmeyen bir kültürel temas yoluyla mı gerçekleşti? Her üç olasılık da aynı derecede ilgi uyandırıcı.