Samanyolu Galaksisi'nin kalbindeki süper kütleli karadeliğin daha önce düşünüldüğü kadar uykuda olmadığı yeni bir araştırmada belirtildi.
Aralarında Fransa'daki Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi'den isimlerin de yer aldığı gökbilimciler, Samanyolu'nun merkezindeki süper kütleli karadelik Sagittarius A*'ın yaklaşık 200 yıl önce uzun bir uyku döneminden çıktığını keşfetti.
Geçen hafta Nature adlı bilimsel dergide yayımlanan yeni araştırma, Güneş'ten yaklaşık 4 milyon kat daha büyük bu devasa kozmik cismin geçmişteki uyanışını ortaya çıkardı.
Daha önceki çalışmalar, galaksilerin ortasındaki ultra kütleli karadeliklerin civarlarındaki maddeyi yuttuktan sonra uykuya daldığını göstermişti.
Fransa'daki Strasbourg Astronomi Gözlemevi'nden, çalışmanın baş yazarı Frederic Marin, AFP'ye şöyle dedi:
Etrafındaki her şeyi yedikten sonra kış uykusuna yatan bir ayıyı düşünün.
Araştırmacılar artık, 19. yüzyılın başlarında bir yıllık bir süre boyunca kendisine yaklaşan kozmik cisimleri yutan karadeliğin, daha sonra tekrar durgunluk haline geçtiğine inanıyor.
Yine de bu müthiş devasa varlıkla gezegenimiz arasındaki mesafe, Dünya'yla Güneş arasındaki mesafenin yaklaşık iki milyar katı olduğundan, karadeliğin aktif hale gelmesi Dünya üzerinde bir etki yaratmadı.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Öte yandan yaklaşık 200 yıl önce yayılan X-ışını yankısını tespit eden araştırmacılar buna dayanarak, radyasyonun ilk baştaki yoğunluğunun süper kütleli karadeliğin halihazırda yaydığından en az 1 milyon kat daha fazla olduğunu söylüyor.
Bilim insanları, X-ışınlarındaki ani yükselişin "ormanda gizlenmiş tek bir ateşböceğinin aniden Güneş kadar parlak hale gelmesine" benzediğini belirtiyor.
Araştırmacılara göre yeni bulgular Sagittarius A* yakınındaki moleküler bulutların normalden daha güçlü parlamasının nedenini de açıklıyor.
Bilim insanları galaktik bulutların Sagittarius A*'ın 200 yıl önce yaydığı X-ışınlarını yansıtmasının buna yol açtığını ifade ediyor.
Çalışmada bilim insanları, X-ışınını yüksek hassasiyetle tespit edip ışının yerini belirlemek için ilk kez kullanıma açılan NASA'nın IXPE uydusundan yararlandı.
Araştırmacılar halihazırda Sagittarius A* gibi bir karadeliğin uyku durumundan aktif hale geçmesi için ihtiyaç duyulan fiziki mekanizmaları saptamaya çalışıyor.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Independent Türkçe için çeviren: Kerim Çelik
© The Independent