Ocak '17
Yeni Verilere Göre İngiltere'deki Plak Satışları Dijital Albümlerden Daha Fazla Gelir Getirdi
Son zamanlarda müzik endüstrisinde şekillenen tuhaf bir eğilim ortaya çıktı. Internet üzerinden müzik dinlemeye olanak sağlayan streaming hizmetleri öne çıktıkça, müzik indirmek geçmişin bir parçası olmaya başladı. Aynı zamanda, Entertainment Retailers Association'ın (ERA) yeni verilerine göre plak tekrar yükselişe geçti ve hatta bazı pazarlarda indirilen dijital müzikten bile daha büyük bir gelir akışı haline geldi.
BBC tarafından paylaşılan verilere göre, geçen hafta plak albüm satışları İngiltere'deki müzik satışlarının yaklaşık 3 milyon dolarını, indirilen dijital albümler ise 2.6 milyon dolarını oluşturdu. Bu kesinlikle ilginç bir eğilim olsa da, dikkat edilmesi gereken birkaç nokta daha var.
Birincisi, bu veriler yalnızca albüm satışlarına atıfta bulunuyor ve bu nedenle, bütün olarak indirilen albüm sayısından daha fazla olan tek başına indirilen şarkı sayısını hesaba katmıyor. Ancak, bütün olarak indirilen albümler sonunda daha fazla gelir getiriyor.
Buna ek olarak, geçen hafta gerçekleşen 120.000 plak albüm satışına karşın 295.000 dijital albüm satışının açıkça gösterdiği gibi plak albümlerin fiyatı dijital albümlerin fiyatından daha yüksek.
Buna rağmen, bu şaşırtıcı bir istatistik ve plak endüstrisi için önemli bir büyümeye işaret etmekte. Geçen yılın aynı haftasında, plak albümler toplam satışların 1,5 milyon dolarını, dijital olarak indirilenler ise 5,6 milyon dolarını oluşturmaktaydı.
2007'de plak formatı neredeyse yok olmaya yüz tutmuştu ancak o zamandan beri 8 yıl üst üste büyüme gösterdi. Dahası, BBC'nin bu yıl daha önce yaptığı bir ankete göre ilginç olan, plak satın alanların onları mutlaka dinlemek için satın almıyor olduğu. Ankete göre katılanların yüzde 48'inin satın aldıkları plakları çalmadıklarını, yüzde 7'sinin ise plakları çalacak bir pikaba dahi sahip olmadığını gösterdi.
ERA başkanı Kim Bayley’e göre “Kısa süre öncesine kadar dijital olarak indirmek geleceğin ta kendisiydi. Pek az kişi 1948’de icat edilmiş ve bir plastik parçası üzerine müzik basmaktan ibaret olan bir albüm formatının bugün 2016’da dijitalden daha fazla satacağını tahmin edebilirdi.”
Bu muhtemelen streaming hizmetlerinin ortaya çıkmasının bir sonucu. İnsanlar her ay bir çok albüm satın almakla streaming hizmetlerine bir defada aylık ücret ödemek arasındaki fiyat farkını plaklara yatırıyorlar. Aynı BBC anketine göre, plak satın almalarının en yaygın nedenlerinden biri bunu "sevdikleri bir sanatçıya karşı iyi niyet göstergesi" olarak görmeleri.
İnternetten müzik indirme ve satın alma alışkanlığı giderek daha az yaygın hale gelirken, bu yılın başında yayınlanan bir rapora göre Apple iTunes’dan müzik indirme uygulamasını kaldırmayı düşünüyordu ancak şirket bu iddiayı reddetti.
* Bu makale 6 Aralık 2016’da yayımlanmıştır. Ayrıntılı bilgi için tıklayınız.
İnternet dünyasının ve dijitalleşmenin en etkili olduğu sektörlerin başında müzik geliyor. Sıkıştırılmış ses dosyalarının (mp3) dolaşıma sokulması iki farklı olguyu kışkırttı; müziğin korsan kullanımı ve internetin getirdiği yeni kullanım biçimleri üzerinden gelişen ekonomi. Yaygın değişle dijitalleşme hem bir tehdit hem bir fırsat oluşturdu. Başlangıçta korsan kullanımların yaygınlaşmasının tam bir yıkımla yol açacağı öngörülüyordu. Ama tahribatın boyutları korkulduğu kadar olmadı. Müzik endüstrisi yeni iş modelleriyle “korsan” kullanımlara karşı etkili yanıtlar geliştirdi.
Önce Steve Jobs ve Apple’ın çağın fetiş nesnelerinden olan Ipod, Ipad, I phone gibi aletlerle yaygın kullanım bulan Itunes vb.. uygulaması, ardından müzik kullanımını ucuzlatan ve çeşitlendiren Spotify ve müzik videolarıyla en önemli dinleme ve keşfetme platformlarından biri olan Youtube endüstrinin yeni gelir alanları olarak ortaya çıktı. Herkes artık dijital müzik devriminden söz edip eski formatların sonlandığından söz ederken sürpriz plak satışlarının artışından geldi.
Dijital müziğin doyurmayı başaramadığı müzikal kalite, görsel tasarım, elle dokunma duygusu gibi alanları başta plaklar olmak üzere, box-set’ler, sınırlı basım CD’ler hatta yeniden gündeme gelen kaset basımları doldurmaya başladı. Hatta plak satışlarının ilk çeyrekte dijital satış cirolarını geçmesi gündeme geldi. Gerçi bu elmalarla armutları kıyaslama gibi bir görüntü verse de yine de fiziki satışların bir dönem daha devam edeceğinin işareti.
Plak son derece pahalı üretim girdisi olan bir format ve buna bağlı olarak da satış fiyatları oldukça yüksek, dolayısıyla birim adetlerdeki artış yüksek cirolara neden oluyor. Aynı şeyi karlılık açısından söyleyebilmek ise mümkün değil. Dijital müzik ise bunun tam tersi. Elma armut kıyaslamasına ilişkin benzetmenin nedeni de bu.
Ama yine de yakın gelecekte plak satışları yükselecek gibi görünüyor. DJ performanslarında kullanılması, 24 byte ses aralığı, koleksiyon değeri gibi faktörler bu yükselişin önemli nedenleri arasında; üstelik pikap endüstrisinin üretime geçmesi de avantaj. Benzer bir durum ses taşıyıcısı (CD vb..) içermesinin yanı sıra sanatçıya ilişkin başka tür materyallerin yer aldığı (gelişkin görsel ve yazılı malzeme içeren kitapçıklar) Box-set satışlarında da bir artış gözleniyor.
Bütün bu gelişmeler basit fiziki formatlardaki çöküşten kaynaklanan açığın dijital gelirler kadar yaratıcı fiziksel format satışlarından da kapanacağını gösteriyor. Müzik endüstrisinin hala ayakta durabilmesinin sırrı da bu sanırım.
Funda Lena'nın Türkiye'deki Plak Satışları Analizi:
Grafik Türkiye’de 2005-2015 yılları arasında yerli ve yabancı plaklar için alınmış toplam bandrol sayısını gösteriyor.
Veriler incelendiğinde Türkiye’de plak satışlarının 2007 yılından sonra yükselmeye başladığı görülüyor. 2007’de başlayan yükseliş 2012 yılına kadar artan bir ivmeyle devam ediyor. 2012 yılında yerli ve yabancı plaklar için alınan toplam bandrol sayısı 114.969 düzeyine ulaşıyor. 2012 yılından 2013 yılına gelindiğinde ise hem yerli hem yabancı plakların üretiminde büyük bir düşüş yaşanmış ardından tekrar yükseliş trendine geçiliyor. 2015 yılı, hem yerli hem yabancı plaklar için alınan bandrol sayısı bakımından son 11 yılın en yüksek değerlerine ulaşıldığı yıl olarak göze çarpıyor. Söz konusu yılda toplam 128.934 adet bandrol alınmıştır.
MÜ-YAP tarafından sağlanan bu istatistikler, plaklara olan talebin Türkiye’de de artmakta olduğunun göstergesidir.
(KPY, 2017)