Osmanlı İmparatorluğu'nda ilk banknotlar, idari, sosyal ve yasal reformların gündeme geldiği Tanzimat Dönemi'nde, reformların finanse edilmesi amacıyla basıldı.
İlk Osmanlı banknotları, Abdülmecit tarafından 1840 yılında "Kaime-ı Nakdiye-ı Mutebere" (Para Yerine Geçen Kağıt) adıyla hazine bonosu niteliğinde çıkarıldı. Elle yapılan ve resmi mühür taşıyan bu paralar, 1842 yılından itibaren matbaada bastırılmaya başlandı.
Evrak-ı nakdiyeler, Cumhuriyet'in ilk yıllarında para bastırılamadığından 1927 sonuna kadar tedavülde kaldı.
Türkiye Büyük Millet Meclisi, 30 Aralık 1925'te kabul ettiği kanunla, devletin egemenlik ve bağımsızlık sembolü olması nedeniyle yeni banknotların bastırılmasına karar verdi.
Maliye Bakanı Abdülhalik Renda başkanlığındaki komisyon 1, 5, 10, 50, 100, 500 ve bin liralık kupürlerden oluşan banknotların basılmasını kararlaştırdı.
Filigranlı kağıtlara kabartma olarak basılan banknotlar, 1 Kasım 1928 Harf Devrimi'nden önce bastırıldığı için ana metinleri eski yazı Türkçe, kupür değerleri ise Fransızca yazıldı.
Tedavülde bulunan mevcut evrak-ı nakdiyeler, 4 Aralık 1927'den itibaren dolaşımdan çekildi. Türkiye Cumhuriyeti'nin bu ilk banknotları ise 5 Aralık 1927'de dolaşıma çıkarıldı.
ABD Başkanı Donald Trump, 6 Aralık 2017'de, ABD'nin Kudüs'le ilgili yeni yaklaşımını açıklayarak, "Kudüs'ü resmen İsrail'in başkenti olarak tanıma zamanı gelmiştir. Tel Aviv'deki büyükelçiliğimizin Kudüs'e taşınması talimatını verdim." dedi.
İsrail ile Filistin arasındaki sorunlara yeni bir perspektifle bakmak gerektiğini dile getiren Trump, ABD'nin Kudüs'ü, resmen İsrail'in başkenti olarak tanıdığını belirtti.
Belli başlı diğer olaylar:
4 Aralık
1897- Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasında barış anlaşması imzalandı.
1920- Ankara'da maaşlarını alamayan öğretmenler ilk kez grev yaptı.
1929- Türk parasının değerini yükseltmek için alınacak önlemlerle her yerde yerli malı kullanılmasını hedefleyen bir kararname yayımlandı.
1933- Eskişehir Şeker Fabrikası kuruldu.
1943- İnönü-Churchill-Roosevelt arasında Kahire Konferansı yapıldı.
1955- Türkiye'de ilk elektrikli tren, İstanbul'da Sirkeci- Halkalı arasında çalışmaya başladı.
1961- İngiltere'de doğum kontrol hapları serbestçe satışa çıkarıldı.
5 Aralık
1901- Çok sayıda çizgi filme imza atan Walt Disney, ABD'nin Chicago kentinde doğdu.
1920- TBMM'de "Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Grubu" kuruldu, Mustafa Kemal, Grup Başkanlığı'na seçildi.
1921- Britanya İmparatorluğu, İrlanda devrimci grubu Sinn Fein ile anlaşmaya vardı ve İrlanda bağımsız bir devlet oldu.
1923- Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu kuruldu.
1926- İzlenimcilik akımının kurucularından Fransız ressam Claude Monet öldü.
1927- Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Washington Büyükelçisi Ahmet Muhtar, güven mektubunu sundu.
1927- Cumhuriyet döneminin ilk kağıt paraları tedavüle çıkarıldı.
1933- ABD'de 14 yıldır devam eden içki yasağı kaldırıldı.
1934- Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı tanındı.
1978- Sovyetler Birliği, Afganistan ile 20 yıllık dostluk anlaşması imzaladı.
1987- Cibali Tütün Fabrikası yandı.
1997- Irak'ın kuzeyinde bazı kamplara yerleşerek kış mevsimini geçirmeye hazırlanan teröristlere karşı "Süpürme Harekatı" başlatıldı.
2003- Türk Telekomünikasyon AŞ'nin hızlı internet uygulaması ADSL kullanıma açıldı.
2016- GÖKTÜRK-1 uydusu, Fransız Guyanası'ndan fırlatıldı.
2019 - Koli bandıyla duvara yapıştırılmış bir muzdan oluşan sanat eseri, ABD'de 120 bin dolara satıldı.
6 Aralık
1492- Kristof Kolomb, altın araştırmaları yapmak için Santo Domingo Adası'na vardı.
1877- Thomas A. Edison, ilk ses kaydını yaptı.
1936- Çok sayıda şiiri bestelenen Şair Leyla (Saz) Hanım öldü.
1940- Yunanistan, Arnavutluk'ta Premete kentini işgal etti.
1959- ABD Başkanı Eisenhower, resmi ziyaret için Türkiye'ye geldi.
2013- Ürdün, BM Güvenlik Konseyi üyeliğine seçildi.
2017- ABD Başkanı Donald Trump, Kudüs'ü resmen "İsrail'in başkenti" olarak tanıdığını, Tel Aviv'deki Amerikan Büyükelçiliğinin Kudüs'e taşınacağını açıkladı.
2021- Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü sahibi ve Cumhurbaşkanlığı Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulu Üyesi Prof. Dr. Şaban Teoman Duralı, 74 yaşında hayatını kaybetti.
7 Aralık
1842- New York Filarmoni Orkestrası ilk konserini verdi.
1894- Süveyş Kanalı'nı hayata geçiren Fransız diplomat Ferdinand de Lesseps öldü.
1921- Sadrazam Sait Halim Paşa, Roma'da bir Ermeni tedhişçi tarafından öldürüldü.
1925- İstiklal Mahkemesi, Erzurum'da çalışmalarına başladı.
1932- Muhsin Ertuğrul'un "Bir Millet Uyanıyor" filmi gösterime girdi.
1944- Reşad Ekrem Koçu'nun İstanbul Ansiklopedisi'nin ilk fasikülü çıktı.
1958- İstanbul'da, sokaklarda hulahop çevirmek yasaklandı.
1972- Apollo 17 uzay mekiği, Cape Canaveral Uzay Üssü'nden fırlatıldı.
1974- "Hayali Küçük Ali" olarak tanınan Karagöz oynatıcısı, yazar Mehmed Muhiddin Sevilen 88 yaşında öldü.
1988- Nemrut Dağı Ulusal Parkı açıldı.
1988- Ermenistan'daki depremde yaklaşık 100 bin kişi öldü.
1991- Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonunun (DİSK) Genel Kurulu 11 yıl aradan sonra toplandı.
1992- Fotoğraf sanatçısı yönetmen Şahin Kaygun, 41 yaşında vefat etti.
2002- Türkiye güzeli Azra Akın, Londra'da yapılan yarışmada dünya güzeli seçildi.
2004- Sahnede kaza sonucu komaya giren tiyatro sanatçısı Eren Uluergüven'e beyin ölümü tanısı konuldu.
2017- Gök bilimciler en uzak süper kütleli kara delik keşfetti. 13 milyar ışık yılı uzaktaki kara deliğin kütlesinin Güneş'inkinin yaklaşık 800 milyon katı büyüklükte olduğu belirlendi.
2018- Çin, Ay'ın karanlık yüzüne inecek keşif aracı Çang'ı-4'ü uzaya fırlattı.
8 Aralık
1911- Mustafa Kemal, Bingazi-Derne-Tobruk bölgesinde yerli halkı örgütleyerek, İtalyan kuvvetlerine karşı başarılı direnişlerde bulundu.
1941- Amerika ve İngiltere, Japonya'ya savaş ilan etti.
1967- Kıbrıs'taki kriz sonrasında Yunan askerlerinin adadan tahliyesine başlandı.
1980- Şarkıcı John Lennon, bir hayranı tarafından 40 yaşında öldürüldü.
1992- TBMM, Somali'ye asker gönderilmesini kararlaştırdı.
1995- Kamu Emekçileri Sendikaları Konfederasyonu (KESK) kuruldu.
9 Aralık
1893- İstanbul'da günlerdir süren soğuk hava yüzünden Haliç dondu.
1917- Kudüs, İngiliz ordularının işgal etmesiyle Osmanlı Devleti'nin elinden çıktı.
1923- İstanbul'da, Ağa Han'ın Başbakan İsmet Paşa'ya gönderdiği mektubu yayımlayan gazeteciler tutuklandı.
1925- Yerli kumaştan elbise giyilmesi kanunu çıktı.
1926- Darülelhan'da (konservatuvar) Türk müziği öğretimine son verildi.
1928- Latin harfleriyle ilk mezar taşı dikildi. Avukat Ali Kemal Bey, annesi Aliye Hanım'ın mezar taşını Latin harfleriyle yazdırdı.
1938- Başkent Ankara'nın yeni tren garı hizmete açıldı.
1949- Birleşmiş Milletler, Kudüs'te yönetimi aldı.
1950- Harry Gold, II. Dünya Savaşı sırasında atom bombasının sırlarını Sovyetler Birliği'ne verdiği için 30 yıl hapisle cezalandırıldı.
1952- Tiyatro sanatçıları Ruhi Su, Ulvi Uraz, Aclan Sayılgan, Kemal Bekir Özmanav, Süheyl Terek tutuklandı. Sanatçıların Paris'te faaliyet gösteren İleri Jön Türkler örgütüyle ilişkileri olduğu iddia edildi.
1957- Kurtuluş Savaşı komutanlarından emekli Tümgeneral Ali İhsan Sabis hayatını kaybetti.
1987- Gazze Şeridi'ndeki Cebaliye mülteci kampına İsrail askerinin saldırısı ile intifadanın ilk şehitleri verildi.
2007- "İktisadın duayeni" olarak tanınan Prof. Dr. Sabahattin Zaim, 81 yaşında İstanbul'da tedavi gördüğü hastanede vefat etti.
2015- Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Taraflar Konferansı'na katılan 38 ülkenin, küresel jeotermal enerjinin payını artırmak için Küresel Jeotermal İttifakı'nı kurduğu açıklandı.
2016- Dünyanın yörüngesinde dolaşan ilk Amerikalı astronot, eski denizci ve senatör John Glenn, 95 yaşında hayatını kaybetti.
2017- Birleşmiş Milletler, 1990 yılında Kuveyt'i işgali nedeniyle Irak'a uyguladığı yaptırımları kaldırdı.
10 Aralık
1774- Kazak isyanı önderi Pugaçev idam edildi.
1896- Nobel ödülünün yaratıcısı İsveçli bilim adamı Alfred Nobel öldü.
1901- İlk Nobel ödülleri verildi.
1918- Trabzon'da Faik Ahmet (Barutçu) tarafından "İstikbal" gazetesinin ilk sayısı çıkarıldı.
1919- Kaptan Ross Smith, İngiltere'den Avustralya'ya uçan ilk insan oldu.
1923- Türkiye Cumhuriyeti ile Arnavutluk hükümeti arasında Dostluk Antlaşması imzalandı.
1948- Birleşmiş Milletler Meclisi, İnsan Hakları Beyannamesi'ni kabul etti. Türkiye, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'ne kabul oyu verdi.
1948- Türkiye, BM Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) üyesi oldu.
1986- Türk asıllı Bulgar halterci Naim Süleymanov (Süleymanoğlu), Avustralya'da Türkiye'ye iltica etmek istediğini bildirdi.
1988- Türkiye'de ilk karaciğer nakli gerçekleştirildi. Ameliyatı Hacettepe Üniversitesinden Prof. Dr. Mehmet Haberal yaptı. Bursalı Ahmet Aktaş'ın karaciğeri, korneaları ve böbrekleri beş hastaya nakledildi.
2000- İsveç'teki Avrupa Kros Şampiyonası'nda, Türkiye genç bayanlar takımda gümüş, aynı kategoride Elvan Can ile tarihinde ilk kez bronz madalya kazandı.
2009- Bursa'nın Mustafakemalpaşa ilçesindeki bir maden ocağında meydana gelen grizu patlamasında 19 işçi hayatını kaybetti.
2013- Kimyasal Silahların Yasaklanması Örgütü (OPCW), Suriye'deki kimyasal silahların imha edilmesi yönündeki yoğun çabalarından dolayı, 2013 Nobel Barış Ödülü'ne layık görüldü. Örgütün Genel Direktörü Ahmet Üzümcü, ödülü Nobel Barış Ödülü Komitesi Başkanı Thorbjörn Jayland'dan aldı.
2015- Türk Hava Yolları, Fransa'da düzenlenecek 2016 Avrupa Futbol Şampiyonası'nın (EURO 2016) ilk resmi havayolu ortağı oldu.
2019- Finlandiya'da 34 yaşındaki Sanna Marin, dünyanın en genç başbakanı olarak göreve başladı.
2022- Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi, insani yardımları tüm BM yaptırımlarından muaf tutmaya yönelik karar tasarısını onayladı. ABD ve İrlanda tarafından sunulan tasarı, 14 lehte oyla kabul edilirken Hindistan çekimser kaldı. Oylamada, aleyhte oy veren ülke olmadı.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Türkiye'nin, Mali Eylem Görev Gücünün (FATF) gri listesinden çıkışı sürecinde son aşamaya gelindiğini belirtti. Şimşek, FATF ekibi tarafından Türkiye'ye yapılacak ziyaret akabinde hazırlanacak değerlendirme raporu haziran ayındaki Genel Kurul toplantısında ele alınacak ve bu toplantıda ülkemize yönelik gri liste kararının kaldırılması bekleniyor.
6 yaşında evlendirilme davasında sanık Kadir İstekli, Yusuf Ziya Gümüşel ve Fatıma Gümüşel'in hapis cezası ile cezalandırıldıkları kararı istinaf mahkemesi bozdu. 20. Ceza Dairesi Kadir İstekli'nin iki suçtan cezalandırılması gerekirken tek suçtan cezalandırıldığı, anne Fatıma Gümüşel ve baba Yusuf Ziya Gümüşel'in ise anne ve baba olmalarından dolayı cezanın arttırılması gerektiğini belirterek kararın usul ve esas yönünden bozulmasına karar verdi. Sanıklar yeniden hakim karşısına çıkacak.
Galatasaray'ın Arjantinli futbolcusu Mauro Icardi, Ankaragücü maçındaki hareketi nedeniyle tedbirsiz olarak PFDK'ye sevk edildi.
Almanya, kişisel kullanım amaçlı esrarı kısmen yasallaştırma yolunda ilerliyor. Yeni yasa, ülkeyi Malta ve Lüksemburg'tan sonra esrarı yasallaştıran 3. Avrupa Birliği ülkesi haline getirecek. Tartışmaların ardından Almanya parlamentosunun esrar kullanımını kısmen yasallaştırması bekleniyor. Yasa değişikliği, Almanya'yı Malta ve Lüksemburg'dan sonra esrarı kişisel kullanım için yasallaştıran üçüncü Avrupa Birliği ülkesi yapacak.
Cumhurbaşkanı Erdoğan, Balıkesir'de düzenlenen mitingde konuştu. Gündemine yerel seçimleri ve hayat pahalılığını alan Erdoğan, "Dünyanın başının belası olan enflasyon bizim de canımızı yakıyor. Amacımız Türkiye Yüzyılı rotamızı koruyarak bu fırtınalı küresel iklimden ülkemizi sağ selamet çıkarmaktır." ifadelerini kullandı.
Kara para aklama ve vergi kaçırma gibi 4 ayrı suçtan tutuklu bulunan Dilan Polat'ın Instagram'daki sosyal medya hesabından aylar sonra bir paylaşım yapıldı. Polat çiftinin yer aldığı paylaşımdaki "Geciken adalet, adalet değildir." cümlesi ise dikkatlerden kaçmadı.
İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, AK Parti çadırını ziyareti sırasında görevlilerden AK Parti'ye üye olma teklifi aldı. İmamoğlu, teklife "Ne kadar çok istiyorsunuz beni" yanıtını verdi. İmamoğlu, seçim sürecinin barış içinde tamamlanmasını dileyerek "1 Nisan'da hepimiz komşuyuz, arkadaşız, akrabayız." dedi.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Gazze'deki savaş sonrası planı ortaya çıktı. Planda İsrail'in, işgal altındaki Batı Şeria'dan gelen tehditleri engellemek amacıyla Ürdün'ün batısındaki tüm alan üzerinde "güvenlik kontrolünü" sürdüreceği belirtildi. Planda ayrıca Gazze'nin yeniden inşasının bölgenin silahsızlandırılmasından sonra başlayacağı ve BM kurumlarının kapatılacağı da yer aldı.
Ankara'da bir ilkokulda kafasını okul sırasına çarptıktan sonra fenalaşan 10 yaşındaki bir kız çocuğu beyin kanaması geçirdi. Baba, kızının öğretmeni tarafından darp edilmiş olabileceğini ve saatlerce baygın halde okulda tutulduğunu iddia etti. Okul yönetimi ise iddialarla ilgili konuşmazken, adli sürecin takipçisi olacaklarını belirtti.