AKP ve MHP’nin seçim öncesi yaptığı değişiklikle, ittifakı oluşturan partilerin çıkaracağı milletvekili sayısı D’Hondt sistemi ile belirlenecek.
Seçimlerde D’Hondt yöntemi uzun yıllardır ülkemizde kullanılıyor. Ancak bu sistemi büyük ölçüde geniş kesimlerden oy alabilen siyasi partilerin işine yarayan bir sistem olarak biliniyor.
D’HONDT SİSTEMİ NEDİR?
D’Hondt sistemi, Ghent Üniversitesi medeni hukuk bölümünden akademisyen ve matematikçi Belçikalı Victor D’Hondt tarafından 1878’de tasarlanan nispi temsil sistemine deniyor.
Sistem Türkiye’ye 1961 Anayasası’yla girmişti. Bugün Arjantin, Avusturya, Belçika, Bulgaristan, Çekya, Doğu Timor, Ekvador, Finlandiya, Galler, Hırvatistan, İskoçya, İsrail, İzlanda, Japonya, Kolombiya, Macaristan, Makedonya, Paraguay, Polonya, Portekiz, Romanya, Sırbistan, Slovenya, Şili ve Kuzey Kıbrıs’ta uygulanıyor.
D’HONDT SİSTEMİNİN ÖZELLİKLERİ NELER?
D’Hondt sistemi ile bir siyasi parti bir seçim bölgesinde bir milletvekili çıkardığında oyları ikiye, iki milletvekili çıkardığında oyları üçe, üç milletvekili çıkardığında oyları dörde, dört milletvekilindeyse toplam oyları beşe bölünüyor.
Sistem bu sayede yüksek oy alan partilere daha fazla vekil çıkarma imkânı verirken, küçük partilerin vekil çıkarmasının da önüne geçiyor.
D’HONDT SİSTEMİNE ÖRNEK
Örnek bir hesaplamaya göre, yedi milletvekili çıkaracak bir seçim bölgesinde A partisi 60 bin, B partisi 25 bin, C partisi de 14 bin oy almış olsun. Her partinin aldığı oy toplamı, sırasıyla 1’e, 2’ye, 3’e, 4’e bölünür ve o seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısına ulaşıncaya kadar bu işleme devam edilir.