AKUT LÖSEMİLER:
Habis tümör hücresi özelliğindeki akyuvarların, kan yapıcı organlarda anormal ve denetsiz bir biçimde çoğalmaları ve bu çoğalmanın hastalığın başlangıcından beri özellikle genç akyuvarları içermesi “Akut lösemi” olarak adlandırılır. Anormal çoğalan hücrelerin tipine göre başlıca dört çeşit akut lösemi vardır. Bunlar sırasıyla
1) Akut lenfoblastik lösemi (ALL),
2) Akut mieloblastik lösemi
3) Akut monoblastik lösemi ve
4) Akut stemcell lösemisidir.
Anormal olarak çoğalan bu hücreler kemik iliği, kan, sinir sistemi, deri, böbrekler, lenf bezleri gibi çeşitli doku ve organları sararlar. Tedavi edilmeyen lösemi olayları, birkaç ay gibi kısa bir süre içinde ölümle sonuçlanır. Ölüm çoğunlukla, kısaca “Lösemik hücreler”de kanser hücresi özelliğindeki akyuvarların, kemik iliğini sarıp normal kan hücrelerinin oluşum ve gelişimlerini engellemelerinden doğan komplikasyonlara bağlıdır. Lösemik hücrelerin kemik iliğini sarmaları sonucu yeterince üretilemeyen trombo- sitler, kanda trombosit azalmasıyla sonuçlanan bir tablo yaratırlar. Bu da hastada kanama eğilimini çoğaltır. Yeterince üretilemeyen normal akyuvarlar, kanda normal akyuvar azlığı, “Lökopeni” ile sonuçlanan bir tablo yaratırlar. Kanda fazla sayıda ve anormal olarak genç akyuvarlara rastlanabilir. Kemik iliğinde yeterince üretilemeyen alyuvarlar “Anemi”ye neden olurlar. Trombosit azlığının (trombosit öpeni] neden olduğu kanamalar ya da “Lökopeni”nin ve anormal işlevli lökositlerin neden olduğu mikrobik hastalıklara karşı direnç azlığı, ölüme yol açan nedenler olabilirler.
Akut lenfoblastik lösemiler, genellikle çocukları tutan bir kan kanseridir. Öteki lösemiler herhangi bir yaşta ortaya çıkabilirler. Lösemileri yaratan kesin nedenler henüz bilinmemektedir. Radyoaktif ışınlar birtakım lösemi vakalarında etken olarak saptanmıştır. Örneğin, röntgen uzmanlarında lösemilere, genel ortalamaya göre % 9 kez daha sık rastlanmaktadır. Atom bombasının deneme ya da savaş amacıyla patlatıldığı bölgelerde, patlama sırasında ışına hedef olan kişilerde lösemi görülme sıklığı artmıştır. Benzolle çalışan işçilerde yüksek oranda lösemi ve aplastik anemi görülmektedir. Bazı virüslerin ve özellikle bazı “RNA virüslerinin lösemiye neden olabileceği düşünülmektedir. “Down sendromu”nda (Mongoloidlerde) akut lösemi görülme sıklığı genel orandan 20 kez daha fazladır. Down sendromunda, 22 numaralı kromozomda “Filadelfia” kromozomu denilen anormal bir kromozom oluşur. Filadelfia kromozomu “Kronik mieloid lösemi”li hastalarda da bulunmaktadır.