Okul ve Eğitim ve Coğrafya Forumunda Coğrafyada Çay Nedir? Konusunu Okuyorsunuz..
çay nedir coğrafya,
cay nedir,
coğrafyada çay nedir,
çay coğrafya
-
13 Kasım 2012 13:47
Asel
Bayan Üye
Coğrafyada Çay Nedir?
Çay ne demektir?
Bir başka akarsuya (dere, çay) veya denize ve göle (ırmak, nehir) dökülen sular.
Kaynak suları ve yağışlar önce ince su akıntıları, sonra coşkun seller meydana getirir ve bunlar dağlardan aşağı, bazen çağlayanlar halinde iner. Yamaçları, daracık vadiler yaparak oyar, geçerken kopardığı çeşitli maddeleri (çakıltaşı, toprak) sürükler. Yamaçların eğimi azaldıkça, ince akıntılar ağır ağır derelere dönüşür.
Dereler, düzlükte artık sakin sakin akar ve taşıyamadığı alüvyon fazlasını bırakır, böylece, bir birikinti meydana getirir. Başka kolların getirdiği sularla giderek çoğalan akarsu, yatağını (yatak: akarsuyun aktığı çukur çığır) oyar ve bulunduğu vadiye biçim verir. Bu biçim, vâdiyi oluşturan kayaların niteliğine bağlıdır: kayalar sertse vâdi dardır, yumuşak arazide ise genişler. Çoğu zaman akarsu, vadinin bütün dibini kaplamaz, bazen menderes adını verdiğimiz zikzaklar çizerek ince bir suyolu halinde uzar gider.
Akarsu, suların çok yükseldiği dönemlerde (taşkın) vâdinin bütün dibini örter, insanlar, baraj ve bent yaparak, çoğu zaman feci sonuçlar doğuran bu taşkınların önünü almağa çalışırlar.
Akarsular birbirinden beslenir, en küçükler büyüklere kol halinde bağlanır; dereler ırmaklara, onlar da göllere ve denizlere dökülür.
Irmaklar denizlere çeşitli biçimlerde dökülebilir. Denizde gelgit ve akıntı güçlüyse, ırmağın taşıdığı tortuları uzaklara, açık denize sürükleyebiliyorsa, akarsuyun ağzında bir haliç oluşur, deniz tortuları sürükleyemiyorsa, o zaman tortular ırmağın ağzında toplanır ve bir delta oluşur (Nil v.b.). Deltalar giderek denizi doldurur. Anadoluda İlkçağda Büyük Menderes ağzında işlek bir liman olan Efes kenti, B. Menderesin denizi doldurması yüzünden bugün kilometrelerce içeride kalmıştır.
-
Sponsor Bağlantılar
Bugün
Coğrafyada Çay Nedir? isimli yazıya yorum yazın.