II. Abdülhamid'in Osman Paşa'sı esas kendisini tarihin eşsiz şahsiyetleri arasına yazdıran olay Plevne Savunmasında parlayan yıldızı…
Osman Paşa'nın en büyük başarısı 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'ndaki Plevne Savunması oldu. 145 günlük savunmadan sonra kuşatmayı yarmak amacıyla giriştiği huruç hareketi sırasında şehir çıkışında yaralandı ve esir düştü.
Rus Çarı II. Aleksandr bizzat teselli etti Paşa'yı esir düşmesine rağmen teslimiyet sembolü olan kılıcını almadı.
Çar ile Paşa'nın yüz yüze gelmesine dair bir hikaye anlatılır. Paşa'ya boyun eğdiremeyen Çar, küçük bir hileye başvurur ve huzuruna getirilmesinden önce boyunu öğrenip daha alçak bir kapı yaptırır… Maksadı kapıdan geçmek için de olsa Paşa'nın huzuruna başını eğilerek çıkmasını sağlamak…
Paşa bu kurnazlığı sezerek kapıdan sırtı önde, arka arya girmiş diye anlatır tarihçiler…
Ne kadar doğru ne kadar yanlış bilinmez ama haklarında yazılanlara bakılınca söylenene inanmamak da pek mümkün değil…
Osman Paşa, müdafaa hattı stratejileriyle esir bulunduğu dönemde hem Rus Çarı, hem de dönemin komutanları tarafından örnek alındı. Bir süre Bugot, Bükreş, Harkof ve Saint Petersburg'da esaret hayatı yaşadı. Rus Çarı tarafından kendisine kahramanlığını takdir amacıyla çifte kartal nişanı verildi.
Plevne Savunması'nda esir düşmesine rağmen gösterdiği başarı ve kahramanlık nedeniyle II. Abdülhamid tarafından 1878 yılında Gazi unvanı verilerek, İstanbul'a döner dönmez, 14 Mart 1878 tarihinde Hassa Müşirliğine getirildi. Ölümünün sonuna kadar bu makamda kaldı.
***
Demek istediğim sadece kazananlar kahraman olmaz… Kaybederken kahraman olmak da mümkün hem de ne kadar güzel mümkün!
***
Tuna nehri akmam diyor
Etrafımı yıkmam diyor
Şanı büyük Osman Pasa
Plevne'den çıkmam diyor
Olur mu böyle olur mu
Evlât babayı vurur mu
Sizi millet hainleri
Bu dünya size kalır mı
Düşman Tuna'yı atladı
Karakolları yokladı
Osman Paşa'nın kolunda
Beşbin top birden patladı
Kılıcımı vurdum taşa
Tas yarıldı baştan başa
Askerinle binler yaşa.
Nâmı büyük Osman Paşa
Dipnot: Osman Paşa anekdotu için Nurullah Baldöktü'ye teşekkürler…
Başarılı sanayicimiz Yusuf Sarıbekir'e de selam olsun, memleketinde yazılan tarihle...