Karbondioksit (CO2) deniz suyu tarafından emildiğinde, deniz suyu pH'ını, karbonat iyonu konsantrasyonunu ve biyolojik olarak önemli kalsiyum karbonat minerallerinin doygunluk durumlarını azaltan kimyasal reaksiyonlar meydana gelir.
Bu kimyasal reaksiyonlar kısaca "okyanus asitleşmesi" veya "OA" olarak adlandırılır. Kalsiyum karbonat mineralleri, birçok deniz organizmasının iskelet ve kabuklarının yapı taşlarıdır. Artık yaşamın çoğunun okyanusta toplandığı bölgelerde, deniz suyu kalsiyum karbonat minerallerine göre aşırı doymuştur. Bu, kalsifiye organizmaların iskeletlerini ve kabuklarını inşa etmeleri için bol miktarda yapı taşı olduğu anlamına gelir. Bununla birlikte, okyanus asitlenmesinin devam etmesi, okyanusun birçok bölümünün bu minerallerle yeterince doymamış olmasına neden oluyor, bu da bazı organizmaların kabuklarını üretme ve koruma yeteneklerini etkileyebilir.
Sanayi Devrimi'nin başlangıcından bu yana, yüzey okyanus sularının pH'ı 0.1 pH birimi düşmüştür. Richter ölçeği gibi pH ölçeği de logaritmik olduğundan, bu değişiklik asitlikte yaklaşık yüzde 30'luk bir artışı temsil eder. Gelecekteki tahminler, okyanusların karbondioksiti emmeye devam edeceğini ve okyanus asitliğini daha da artıracağını gösteriyor. Olağan emisyon senaryoları gibi işe dayalı gelecekteki karbondioksit seviyeleri tahminleri, bu yüzyılın sonunda okyanus yüzey sularının yaklaşık yüzde 150 daha yüksek asitlik seviyelerine sahip olabileceğini ve bu da okyanusların deneyimlemediği bir pH ile sonuçlandığını göstermektedir. 20 milyon yıldan fazla.
Okyanus Yaşamı Üzerindeki Etkiler
Okyanusun pH'ı, doğal süreçlerin bir sonucu olarak sınırlar içinde dalgalanır ve okyanus organizmaları, normalde deneyimledikleri değişikliklerden kurtulmak için iyi bir şekilde uyarlanmıştır. Bazı deniz türleri daha aşırı değişikliklere uyum sağlayabilir ancak çoğu acı çekecek ve muhtemelen nesli tükenecek. Bunu kesin olarak bilemeyiz, ancak 55 milyon yıl önceki son büyük asitlenme olayında, derin deniz omurgasızları dahil bazı türlerde kitlesel yok oluşlar yaşandı. Daha asidik bir okyanus, denizdeki tüm deniz yaşamını yok etmeyecek, ancak deniz suyu asitliğindeki yüzde 30'luk artış, şimdiden bazı okyanus organizmalarını etkiliyor.
Mercan Resifleri
Resif yapan mercanlar, kendi evlerini kalsiyum karbonattan yaparak, mercan hayvanlarını barındıran ve diğer birçok organizmaya yaşam alanı sağlayan karmaşık resifler oluşturur . Asitleşme, önceden var olan mercan iskeletlerini aşındırarak mercan büyümesini sınırlayabilir ve aynı zamanda yenilerinin büyümesini yavaşlatabilir ve sonuçta ortaya çıkan daha zayıf resifler erozyona karşı daha savunmasız hale gelir. Bu erozyon sadece fırtına
dalgalarından değil, aynı zamanda mercanlara giren veya yiyen hayvanlardan da kaynaklanacak. Yakın zamanda yapılan bir araştırma , yaklaşık 2080 yılına kadar okyanus koşullarının o kadar asidik olacağını ve aksi takdirde sağlıklı mercan resiflerinin bile yeniden inşa edebileceklerinden daha hızlı aşınacağını tahmin ediyor.
Asitleşme, daha evlerini inşa etmeye başlamadan önce mercanları da etkileyebilir. Sadece birkaç mercan türünün yumurtaları ve larvaları üzerinde çalışıldı ve daha asidik su, plankton içindeyken gelişimlerine zarar vermedi . Bununla birlikte, asitli sudaki larvalar, yerleşmek için iyi bir yer bulmakta ve yetişkinliğe ulaşmalarını engellemekte daha fazla sorun yaşadılar.
İstridye, Midye ve Denizyıldızı
Genelde midye, midye, kestane ve denizyıldızı gibi kabuklu hayvanlar, tıpkı mercanlar gibi, kabuklarını daha asidik suda yapmakta zorlanırlar . Yüzyılın sonunda midye ve istiridyelerin sırasıyla yüzde 25 ve yüzde 10 oranında daha az kabuk üretmesi bekleniyor. Kestaneler ve denizyıldızları çok iyi çalışılmamıştır, ancak kabuk benzeri parçalarını mercanların kullandığı aragonit kalsiyum karbonat formundan daha hızlı çözünen bir tür kalsiyum karbonat olan yüksek magnezyum kalsitten oluştururlar. Bu, bu organizmalar için daha zayıf bir kabuk anlamına gelir ve ezilme veya yenme şansını artırır.
Bununla birlikte, bu organizmalar üzerindeki önemli etkilerden bazıları, yetişkin kabuk oluşturmanın ötesine geçer. Midyelerin, dalgalı sörf sırasında kayalara yapıştıkları meşhur byssal ipleri, asitli suda da tutunamaz . Bu arada istiridye larvaları kabuklarını büyütmeye bile başlayamazlar. İlk 48 saatlik yaşamlarında, istiridye larvaları büyük bir büyüme hamlesi geçirir ve kabuklarını hızla oluşturur, böylece beslenmeye başlarlar. Ancak daha asidik deniz suyu, oluşmadan önce kabuklarını yiyor; bu, ABD Pasifik Kuzeybatı'sında büyük istiridye ölümlerine neden oldu .
Bununla birlikte, bu büyük başarısızlık evrensel değildir: araştırmalar, kabukluların (ıstakoz, yengeç ve karides gibi) daha yüksek asitlik altında daha da güçlü kabuklar ürettiğini bulmuştur. Bunun nedeni, kabuklarının farklı şekilde yapılmış olması olabilir. Ek olarak, mor deniz kestaneleri gibi bazı türler daha yüksek asiditeye adapte olmuş veya bunu yapma kabiliyetine sahip olabilir.
Tabii ki, bu organizmaların kaybı, diğer birçok hayvan için besin ve yaşam alanı olduğundan, besin zincirinde çok daha büyük etkilere sahip olacaktır.
ASIL PROBLEM NE?
1. CaCO3 (Kalsiyum Karbonat) habitatını kaybediyoruz.
2. Kireçlenme oranları düşüyor.
3. Okyanusların karbon alımı değişebilir.
4. Sadece kabuklu olanlar değil, tüm deniz organizmaları etkilenir.
Yazar: Gamze CİVELEK