Kuzey Kutup Dairesi'nde (Arktik), kış mevsimindeki azami deniz buzu genişliğinde son 2 yıldır görülen rekor düşük seviyelerinin ardından bu yıl da belirgin bir artış kaydedilmediği bildirildi.
ABD Havacılık ve Uzay Ajansının (NASA) internet sitesinde yer alan açıklamada, Arktik bölgesinde 13 Mart'ta ölçülen azami kış buz genişliğinin bu yıl, ölçümlerin yapılmaya başlandığı 1979'dan bu yana görülen en düşük 7. seviyede olduğu belirtildi.
Kış aylarının sonunda buz örtüsünün erimeye başlamadan önce ulaştığı en geniş boyutu ifade eden azami yüz ölçümü 2019'da 14 milyon 780 bin kilometrekare olarak ölçüldü. Bu, kış yüzölçümünün geçen yıla göre yalnızca 300 bin kilometrekare arttığını gösteriyor.
Kış azami yüz ölçümü son iki yılda rekor düşüklükte gerçekleşmişti. 2017'de ölçülen 14 milyon 420 bin kilometrelik kış yüzölçümü, ölçümlerin yapılmaya başlandığı 1979'dan bu yana görülen en düşük seviye olarak kayıtlara geçmişti. 2018'de ise önceki yıla göre 60 bin kilometrekarelik bir artış gerçekleşmiş ve 14 milyon 480 bin kilometrekare olarak ölçülmüştü. Bu da kaydedilen en düşük ikinci seviye olmuştu.
2019 azami kış yüz ölçümü, 1981-2010 yıllarındaki ortalama azami kış yüzölçümünden 860 bin kilometrekare daha küçük oldu.
TEKSAS EYALETİ KADAR BUZ KÜTLESİ ERİDİ
NASA uzmanları bunun, yıllar içinde Kuzey Kutup Dairesi'nde, ABD'nin Teksas eyaletinin yüz ölçümü kadar genişlikteki deniz buzu örtüsünün yok olduğu anlamına geldiğine dikkati çekti.
NASA'nın Goddard Uzay Uçuş Merkezi'nden Melinda Webster, "Bu yılki seviye rekor düşük düzeyde olmasa da azami yüz ölçüm halen kış deniz buzunda sürekli azalma eğilimine işaret ediyor." değerlendirmesinde bulundu.
Arktik Okyanusu'nu çevreleyen buz örtüsünün yüz ölçümü her yıl kış aylarında genişleyip yaz aylarında daralıyor. Buz örtüsü mart ayında kış mevsiminin azami genişliğine, eylül ayında ise yaz mevsiminin asgari genişliğine ulaşıyor. Güney Kutup Dairesi'nde ise mevsimsel olarak tersi gerçekleşiyor.
Arktik buz örtüsünün daralması, iklim değişikliğinden atmosfer olaylarına, hayvan ve bitki yaşamından yerli insan topluluklarının geçim kaynaklarına kadar çok farklı alanları etkiliyor. Eriyen buz örtüsü, gemicilik rotalarının değişmesine, kıyı erezyonunun artmasına ve okyanus devridaiminin yavaşlamasına yol açıyor.
Kuzey Kutup Dairesi'ndeki azami kış buz örtüsü, 1979'dan bu yana her 10 yılda ortalama yüzde 2,8 oranında küçülüyor. Asgari yaz buz örtüsü genişliği ise her 10 yılda ortalama yüzde 13,5 oranında azalıyor.