Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Ne Yapar?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın temel amacı, fiyat istikrarını sağlamaktır. TCMB, fiyat istikrarını sağlarken uygulayacağı para politikasını ve kullanacağı para politikası araçlarını doğrudan kendisi belirler. Mevduat ve kredi işlemlerinde uygulanacak faiz oranları, çekle ödemeler, bankalar tarafından ayrılması gereken zorunlu karşılıklar, banknot basımı, Türk Parasının Kıymetini Koruma Kanunu kapsamındaki bazı kambiyo uygulamaları gibi para piyasasını etkileyen önemli düzenlemeler, Merkez Bankası tarafından yapılır.
TCMB, yaptığı bu düzenlemeler ile piyasadaki kayıtlı para miktarını değiştirme, faiz oranları ve döviz fiyatlarını yönlendirme gibi bir etkiye sahip olur. TCMB, banka ve para piyasasının en güçlü ve belirleyici gücüdür. TCMB’nın temel görevleri arasında; açık piyasa işlemleri yapmak, hükümetle birlikte TL’nin iç ve dış değerini korumak için gerekli tedbirleri almak, kur rejimini belirlemek, finansal sistemde istikrar sağlamak amacıyla para ve döviz piyasaları ile ilgili düzenleyici tedbirleri almak, malî piyasaları izlemek vardır.
Temel yetkileri arasında ise banknot ihracı, hükümetle birlikte enflasyon hedefinin belirlenmesi ve buna uyumlu para politikasının saptanması; kanunda belirtilen para politikası araçlarını kullanmak ve uygun bulacağı diğer para politikası araçlarını da doğrudan belirlemek ve uygulamak; nihaî kredi mercii olarak bankalara kredi vermek; malî piyasaları izlemek amacıyla bankalar ve diğer malî kurumlardan ve diğer kuruluşlardan gerekli bilgileri istemek, istatiksel veri toplamak bulunmaktadır.