Hipertansiyon en çok, yaşlı kedilerde görülür. Genellikle kronik böbrek yetmezliği veya hipertiroidizm gibi başka bir hastalık ile ilişkilidir. Hipertansiyon, kedinin vücuduna çok zarar verir. Yüksek tansiyon, küçük kan damarlarında sızmaya hatta yırtılmaya neden olabilir.
Genelde yüksek tansiyon olarak anılan hipertansiyon, kedinin arteriyel kan basıncı normalden daha yüksek olduğunda ortaya çıkar. Başka bir hastalıktan kaynaklandığında, sekonder hipertansiyon denir. Hastalığın kendisi direkt yüksek tansiyon olduğunda ise primer hipertansiyon denir. Hipertansiyon; kalp, böbrekler, gözler ve sinir sistemi başta olmak üzere kedinin sağlığını etkiler. Sistemik hipertansiyon hem köpekleri hem de kedileri etkileyebilir.
Kedilerde primer hipertansiyonun nedeni bilinmemektedir. Bununla birlikte, genetik bir bileşeni olabilir. Peki bu hipertansiyon formu ne kadar yaygın? Yapılan bir çalışmada kronik böbrek yetmezliği olan kedilerin yüzde 65’inin, hipertiroidizmli kedilerin yüzde 87’sinin hafif yüksek tansiyona sahip olduğu bulundu. Çalışmadaki hipertansiyonu olan kedilerin yaşları 4 ila 20 arasındaydı.
Tüm hipertansiyon vakalarının yüzde 80’ini oluşturan ikincil hipertansiyon, böbrek hastalığı, hormonal dalgalanma ve hipertiroidizm gibi çeşitli faktörlerden kaynaklanabilir.
Nadir de olsa diyabet, kedilerde hipertansiyonun bir nedeni olabilir. Kedinizin hipertansiyonu olduğundan şüpheleniyorsanız, veterinerinize başvurun.
Evcil hayvanlarda tansiyon, insanlarda olduğu gibi ölçülür. Genelde kedinin patisine veya kuyruğuna şişirilebilir bir manşet geçirilir ve tansiyonu ölçülür. Doğru bir sonuç elde etmek için kedinin yeterince uzun süre sabit tutulması önemlidir.
Kedilerde kan basıncı standartları:
150/95 – minimum risk vardır ve bir tedavi önerilmez.
150/99 ila 159/95 – bu okumalarda müdahale kesinlikle tavsiye edilmez.
160/119 ila 179/100 – organ hasarı riskini sınırlamak için tedaviye başlanmalıdır.
180/120 – diğer ciddi komplikasyonların derecesini sınırlamak için acil tedavi uygulanmalıdır.
Genellikle beş ila yedi tansiyon ölçümü yapılır. İlk ölçüm okunurken kedinin heyecan seviyesi dikkate alınır. Sonuçlar tutarsız ve anlaşılmaz ise prosedürün tekrarlanması gerekebilir.
Öncelikle yüksek tansiyonun altında yatan neden tedavi edilir. Bunun dışında kedinin kan basıncını sürekli kontrol altında tutmak için ilaç kullanılır. Tercih edilen ilaç bir kalsiyum kanal blokeri ya da bir beta bloker olur. Beslenmede ise veteriner sodyum oranı düşük bir diyet önerebilir.
Bu süreçte kedinin kan basıncı düzenli olarak kontrol edilmelidir. Kedinin ilaca verdiği reaksiyonu ölçmek için veteriner bazı testler yapabilir.