Kuzey Kore’den Japonya’ya kaçmayı başaran 5 kişi, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un’a ‘Japonya’dan ülkeye geri dönüş planı’ nedeniyle tazminat talep ederek dava açtı.
Dava, 1959-1984 yılları arasında Japonya’da yaşayan yaklaşık 93 bin etnik Koreliyi Kuzey Kore’ye gitmeye zorlayan tartışmalı yerleşim planından Pyongyang hükümetini sorumlu tutmayı amaçlıyor.
Bu program öncelikle Japon takımadalarında ikamet eden Korelilere yönelikti, ancak bu kişilerin Japon eşleri de komünist Kuzey Kore’de vaat edilen ‘dünya cenneti’ propagandasının cazibesine kapıldı.
Ne olmuştu?
Japonya’nın 1910-1945 yılları arasında Kore Yarımadası’nı sömürgeleştirmesi sırasında milyonlarca Koreli gönüllü olarak ya da istemeyerek Japonya’ya gitti.
Japonya 2. Dünya Savaşı sonunda teslim olduğunda, yüz binlerce Koreli harap olmuş ülkelerine dönme konusunda isteksiz kaldı. Koreliler Japon vatandaşlığından çıkarıldı ve vatansız hale getirildi.
Kuzey Kore, 1959’da Kore Savaşı’nda öldürülen işçileri telafi etmek amacıyla denizaşırı ülkelerde yaşayan Korelileri eve getirmek için bir program başlattı.
Birçoğu, ücretsiz sağlık, eğitim sistemleri, garantili iş ve barınma vaadinde propaganda filmlerine inandı.
Pyongyang tarafından finanse edilen, Japonya ve Kuzey Kore’deki Kızılhaç dernekleri tarafından yürütülen geri dönüş programına toplam 93 bin 340 kişi katıldı.
Korelileri yabancı olarak gören Japon hükümeti de, bu planı destekledi.
Ancak gerçek durum tamamen farklıydı, Kuzey Kore’de yoksulluk ve kıtlık hakimdi.
Davacılar ne istiyor?
Geri dönüş programına katılan ve daha sonra Kuzey Kore’den kaçmayı başaran 5 kişinin her biri 100 milyon yen (762 bin euro) tazminat talebiyle bugün Tokyo’daki mahkemeye başvuruda bulundu.
Davacılar Kuzey Kore’yi, ‘insan haklarından yararlanmanın genellikle imkansız olduğu’ Kuzey Kore’ye gitmeleri için sahte reklamlarla kandırmakla suçluyorlar.
Davacıların avukatı Kenji Fukuda geçen ay yaptığı açıklamada, “Kuzey Kore’nin bir kararı kabul etmesini veya tazminat ödemesini beklemiyoruz. Ancak mahkeme davacılar lehine karar verirse Japon hükümetinin Kuzey Kore ile müzakere edebileceğini umuyoruz” ifadelerini kullanmıştı.
Japonya’ya kaçmayı başaran Kuzey Korelilerin bir kısmı, ülkede kalan ailelerinin akibeti konusunda endişeli.
Davacılardan biri olan Iko Kawasaki, “Aileme ne olduğunu bilmiyorum, koronavirüs kapmış olabilir veya açlıktan ölmüş olabilirler” dedi.
2018’de başlayan tarihi davada karar bugün günü belirlenecek.