Gördes'te bu deyim, bir insanın olumsuz ve beklenmedik tavırlarına maruz kalan kişilerce söylenen bir söz. Bir günde, beş günde izlenen haller değil, uzun vadede, birbirine eklene eklene gözlemlenmiş menfi haller; bunların bıraktığı hayret, şaşkınlık ve kırıklıklardan sonra ortaya çıkmış bir sonuç cümlesi: Sıdkım sıyrıldı!
Bu sonuç cümlesi; kırılan, şaşkınlığa düşen ve bir nevi zımni saldırıya maruz kalanın, ömrü billah maruz bırakana yaklaşamayacağının senet cümlesi oluyor: Sıdkım sıyrıldı!
Bilin ki bunu söyleyen, gerçek anlamda bir karakter bozulması ve şahsiyet dağılmasını gözlemlemiştir! Ayrıca, incinip kırılmıştır!
Muhatabından ne kadar uzak durabilirse o kadar uzak kalacaktır ömrünün bundan sonraki safhasında...
Bu deyimde beni heyecanlandıran "sıyırmak" fiili elbette!
"Sıdk" kelimesinin anlamını ve genişleme alanını önce söyleyelim yine de:
Türk Dil Kurumunun Türkçe Sözlük'ünde kelime "1.Doğruluk, gerçeklik 2. İçten bağlılık" anlamlarıyla verilmiş. Üzerinde durduğumuz deyimdeki anlamı ise "içten bağlılık". Demek oluyor ki "İçten bağlılığım yok oldu!"
İşte, sıyırmak fiili "yok olma"yı, "uzaklaşma"yı ifade ediyor. Sıyırmak fiilinin somut anlamı, fasülyeyi kılçığından sıyırmak, yemeğin (tabağın) dibini sıyırmak fiillerinde çok belirgin. Birbiriyle temas halindeki iki ve daha fazla nesneyi, tam olarak birbirinden ayırmak ve nesneler arası bir iz, bir bulaşık bırakmamak.
Beni heyecanlandıran anlam da burada yatıyor işte! Öylesine kırgın ve inciniksiniz ki, yüreğinizdeki içten bağlılık, fasülyenin kılçığından sıyrılması gibi uzaklaşıp gidiyor ve belki de yok oluyor!
Sıdkınız, bağlılığınız yüreğinizden soyuluyor! Yüreğiniz, bağlılık ve sevgiyle oluşan o hattan uzaklaşıyor, sıyrılıyor!
Bir de, sıyrılmak fiilinin mecazi olarak ulaştığı başka anlamları var! Rakipleri arasından sıyrılmak, benzerleri içinden sıyrılmak gibi. Bunlarda da temel anlam, farklılaşıp uzaklaşmak!
Hayat insana, kendi yüzlerini ve insanların binlerce yüzünü gösteriyor!
Yol arkadaşlarınız, dostlarınız, kardeş belledikleriniz ve sevdiklerinizle yaşayıp gidiyorsunuz. Ama bir zaman oluyor ki, onlarla taban tabana ters düşüyor, doğrularınız ve hak uğruna dilsiz şeytan olmak istemiyorsunuz! Sözleriniz, başka yüzlerini çıkarıyor ortaya adam bellediklerinizin!
Öyle bir an geliyor ki işte bu deyimi sarfetmek zorunda kalıyorsunuz: Sıdkım sıyrıldı!
Sıdk bir kez sıyrıldı mı, yerine dönemiyor bir daha!
Kim, fasulyenin sıyrılan kılçığını yerine yapıştırabilmiştir ki bu güne kadar!
En iyisi, sıdkımızın sıyrıldıklarından uzakta durmak ve de sıdk ile bağlanacağımız dostlar edinmek!
Türk toplumunun ve Gördes'in bu bilgece deyimi karşısında saygıyla eğilmek istiyorum!
Sıdk ile dolu bayramlar olsun hepinize!
Yazı 5 Temmuz 2016 tarihinde https://www.gazetegordes.com/yazarlar/prof-dr-ayse-ilker/sidki-siyrilmak/889/ yayınlanmıştır.
FACEBOOK YORUMLAR