Kişilerarası Duyarlılık: Başkalarını Anlamanın Anahtarı
Kişilerarası duyarlılık, başkalarının sözlü olmayan dillerinden bilgi almanıza izin veren bir yeterliliktir. İhtiyaçlarının, ruh hallerinin ve psikolojik gerçeklerin farkında olmayı içerir. Bu tür becerilerin empati etiketine dahil edilebileceğini düşünebilirsiniz. Ancak gerçekte kişilerarası duyarlılık bu boyutun çok ötesine geçer.
Kişilerarası duyarlılık uygulayan insanlar, sosyal ilişkiler dünyasını yönetmede daha iyidir. Bunun nedeni, başkalarının niyetlerini fark etmeleri ve sezmeleridir. Bu nedenle, ya yardım etmek, risklerden kaçınmak ya da daha zenginleştirici ve üretken ilişkiler kurmak için buna göre hareket edebilirler.
Sonuç olarak, kişilerarası duyarlılığın duygusal zekanın özünü oluşturduğunu öğrenmek muhtemelen sizi şaşırtmayacaktır. Bu, psikolojik iyi oluş üzerinde de büyük etkisi olan psikososyal bir değişkendir. Aslında, düşük duygusal zeka kontrolünün majör depresyon ve şizofreni ile nasıl ilişkili olduğunu destekleyen araştırmalar vardır.
Kişilerarası duyarlılığı iyi olan insanlar, iş tatmini ve liderlikte mükemmeldir.
Kişilerarası duyarlılık
Hepimiz, başkalarının durumlarını, tutumlarını ve ruh hallerini genel olarak değerlendirebilmemizi sağlayan temel psikolojik yeterliliklere sahibiz. Ancak, bu yeteneğe sahip olmamıza rağmen, hepimiz onu aynı şekilde geliştirmiyoruz.
Nitekim, sosyal ve duygusal boyutları ele alma ve anlama konusunda büyük becerilere sahip bazı insanlar var. Öte yandan, bu tür yetenekleri büyük ölçüde geliştirmesi gerekenler var.
Yani, kişilerarası duyarlılığı, başkalarının ne hissettiğini, ne düşündüğünü, kişiliğinin ne olabileceğini, ihtiyaç ve beklentilerini belirleme kapasitesi olarak tanımlayabiliriz. Falcı olmayı içermez. Aslında sözel olmayan sinyaller yoluyla bir dizi değerlendirme yapmayı içerir. Örneğin, jestler, ses tonu, duruşlar, hareketler, giyinme şekli ve benzerleri buna dahildir.
Ottawa Üniversitesi (Kanada), bugüne kadar sözel olmayan davranışlara çok az ilgi gösterildiğini vurgulayan bir araştırma yaptı. Bununla birlikte, gerçekte, bu tür bir dil ve onun anlayışı, hem sosyal alanda hem de organizasyonlar içinde büyük bir öneme sahiptir. Dolayısıyla tüm bu kodlara karşı duyarlı olmak, duygusal zekanın gelişmesinde belirleyicidir.
Kişilerarası duyarlılığın bileşenleri
Sözlerin ötesini görmek ve mesajı anlamak için dili aşan bir şekilde insanı deşifre etmek… Kim böyle bir yeteneğe sahip olmak istemez ki? Daha önce de belirttiğimiz gibi, hepimizin geliştirebileceğimiz temel duygusal becerileri vardır (Mayer, Salovey, Caruso). Ancak bunu yapabilmek için öncelikle kişilerarası duyarlılığı hangi bileşenlerin oluşturduğunu anlamamız gerekir:
- Davranışsal duyarlılık: Çevremizdeki insanların davranışlarını, tutumlarını ve eylemlerini anlamak.
- Duygusal duyarlılık: Başkalarının duygularını ilişkilendirmek ve anlamak ve buna göre hareket etmek.
- Sosyal duyarlılık: İnsanların ihtiyaçlarının, düşüncelerinin, kişiliklerinin ve inançlarının ne olduğunu deşifre etmek.
Daha önce de belirttiğimiz gibi, kişilerarası duyarlılık empati ile ilgilidir. Ancak, aynı değillerdir. Örneğin empati, duygusal ve bilişsel bir bağlantıdan yararlanır. Başka bir deyişle, diğerinin ne hissettiğini ve düşündüğünü algılarız. Bununla birlikte, kişilerarası duyarlılık, diğer insanların gerçekleri hakkında doğru ve kesin kararlar vermek için sözel olmayan sinyalleri okur.
Çevremizdeki insanların neye benzediğini anlamak ve tahmin etmek, kendi refahımızın anahtarıdır. Daha mutlu ilişkiler kurmamıza, sorunları çözmemize ve aynı zamanda bizim için verimsiz olabilecek durumlardan kaçınmamıza olanak tanır.
Kişilerarası duyarlılıklar ve psikolojik iyi oluş
Kişilerarası duyarlılık ve psikolojik iyi oluş, doğrudan ilişkisi olan iki değişkendir. Ayrıca, duygusal zeka yetkinliğine sahip kişilerin daha düşük bilişsel katılığa ve daha büyük bir iç kontrol odağına sahip olduklarını biliyoruz. Bu, ister çatışmaları çözsünler ister desteklerini versinler, sayısız senaryoda daha yetenekli oldukları anlamına gelir.
Kişilerarası duyarlı insanları tanımlayan diğer özellikler şunlardır:
- Daha dışa dönük ve bağlantı odaklı kişilikleri vardır.
- Başarma yeteneği ile birlikte açık ve meraklılardır.
- Titiz, gözlemci ve hoşgörülüdürler.
- Empatiktirler. Bununla birlikte, insanların sözlerinden çok jestlere daha fazla dikkat ve güvenilirlik verirler.
Lozan Üniversitesi (İsviçre), kadınların duygusal duyarlılık alanında daha yetenekli olmasına rağmen erkeklerin sosyal ve davranışsal duyarlılık boyutlarında da yetkin olduğunu gösteren bir araştırma yaptı. Bu nedenle, duygusal zeka kapasitesini hepimiz geliştirebiliriz gibi görünüyor.
Alıcı olmak ve başkalarının sinyallerini ve davranışlarını okumak, her duruma çok daha iyi uyum sağlamamızı ve tepki vermemizi sağlar. Bu, psikolojik esenliğin anahtarıdır ve aynı zamanda psikolog Howard Gardner tarafından tanımlandığı gibi, kişilerarası zeka üzerinde çalışmamıza izin verir.
Son olarak, yaşam yolculuğunda başarılı ve mutlu bir şekilde ilerlemek için, geleneksel zeka biçimi olarak bildiğimiz şeye sahip olmanın şart olmadığını güvenle söyleyebiliriz. Aslında gerekli olan sadece iyi sosyal ve duygusal becerilere sahip olmaktır. Aslında, kişilerarası duyarlılık, bizi her durumda ileriye götürmeye yardımcı olacak yol gösterici güçtür.İlginizi çekebilir ...