Akciğer kanseri, akciğerlerde başlayan bir kanser türüdür. Akciğer kanseri, dünya çapında kanser ölümlerinin önde gelen nedenidir.
Sigara içenler en büyük akciğer kanseri riskine sahiptir. Ancak hiç sigara içmemiş kişilerde de akciğer kanseri ortaya çıkabilir. Akciğer kanseri riski, içtiğiniz sigara süresinin uzunluğu ve sayısı ile artar. Uzun yıllar sigara içtikten sonra bile sigarayı bırakırsanız, akciğer kanserine yakalanma şansınızı önemli ölçüde azaltabilirsiniz.
Akciğer kanseri belirtileri
Akciğer kanseri tipik olarak ilk aşamalarında herhangi bir belirtiye neden olmaz. Akciğer kanseri semptomları tipik olarak hastalık ilerledikçe ortaya çıkar.
Akciğer kanseri belirtileri şunları içerebilir:
- Geçmeyen yeni bir öksürük
- Az miktarda bile olsa kan öksürmek
- Nefes darlığı
- Göğüs ağrısı
- Ses kısıklığı
- Kilo kaybı
- Kemik ağrısı
- Baş ağrısı
Ne zaman doktora görünmen gerekiyor?
Sizi endişelendiren kalıcı semptomlarınız varsa doktorunuzdan randevu alın.
Sigara içiyorsanız ve bırakamadıysanız, doktorunuzdan randevu alın. Doktorunuz, danışmanlık, ilaçlar ve nikotin replasman ürünleri gibi sigarayı bırakmak için stratejiler önerebilir.
Akciğer kanseri teşhisi
Sağlıklı insanları akciğer kanseri için test etmek
Akciğer kanseri riski yüksek olan kişiler, düşük doz BT taramalarını kullanarak yıllık akciğer kanseri taramasını düşünebilirler. Akciğer kanseri taraması, genellikle uzun yıllar yoğun sigara içen veya son 15 yıl içinde sigarayı bırakan 55 yaş ve üstü kişilere sunulmaktadır.
Akciğer kanseri riskinizi doktorunuzla tartışın. Birlikte akciğer kanseri taramasının sizin için doğru olup olmadığına karar verebilirsiniz.
Akciğer kanserini teşhis etmek için testler
Akciğer kanseri olabileceğinizi düşünmek için bir neden varsa, doktorunuz kanserli hücreleri aramak ve diğer hastalıkları ekarte etmek için bir dizi test isteyebilir.
Testler şunları içerebilir:
- Görüntüleme testleri. Akciğerlerinizin röntgen görüntüsü anormal bir kitle veya nodülü ortaya çıkarabilir. BT taraması, akciğerlerinizdeki röntgende tespit edilemeyen küçük lezyonları ortaya çıkarabilir.
- Balgam sitolojisi. Öksürüğünüz varsa ve balgam üretiyorsanız, balgamın mikroskop altında incelenmesi bazen akciğer kanseri hücrelerinin varlığını ortaya çıkarabilir.
- Doku örneği (biyopsi). Biyopsi adı verilen bir prosedürle anormal hücrelerin bir örneği alınabilir. Doktorunuz, bronkoskopi de dahil olmak üzere çeşitli şekillerde biyopsi yapabilir; burada doktorunuz, boğazınızdan aşağı ve ciğerlerinize geçen ışıklı bir tüp kullanarak akciğerlerinizin anormal alanlarını inceler. Lenf düğümlerinden doku örnekleri almak için boynunuzun tabanında bir kesi yapılarak göğüs kemiğinizin arkasına cerrahi aletlerin yerleştirildiği mediastinoskopi de bir seçenektir. Diğer bir seçenek de, doktorunuzun şüpheli hücreleri toplamak için göğüs duvarınızdan ve akciğer dokusuna bir iğneyi yönlendirmek için X-ışını veya CT görüntüleri kullandığı iğne biyopsisidir. Bir biyopsi örneği, lenf düğümlerinden veya karaciğeriniz gibi kanserin yayıldığı diğer alanlardan da alınabilir.
Bir laboratuarda kanser hücrelerinizin dikkatli analizi, ne tür akciğer kanserine sahip olduğunuzu ortaya çıkaracaktır. Gelişmiş testlerin sonuçları, doktorunuza hücrelerinizin prognozunuzu belirlemenize ve tedavinize rehberlik etmesine yardımcı olabilecek belirli özelliklerini söyleyebilir.
Kanserin boyutunu belirlemeye yönelik testler
Akciğer kanseriniz teşhis edildiğinde, doktorunuz kanserinizin kapsamını (evresini) belirlemek için çalışacaktır. Kanserinizin evresi size ve doktorunuza en uygun tedavinin karar vermesine yardımcı olur.
Evreleme testleri, doktorunuzun kanserin akciğerlerinizin ötesine yayıldığına dair kanıt aramasına izin veren görüntüleme prosedürlerini içerebilir. Bu testler CT, MRI, pozitron emisyon tomografisi (PET) ve kemik taramalarını içerir. Her test her kişi için uygun değildir, bu nedenle hangi prosedürlerin sizin için doğru olduğunu doktorunuzla konuşun.
Akciğer kanserinin evreleri, 0 ile IV arasında değişen Roma rakamları ile gösterilir ve en düşük aşamalar akciğerle sınırlı kanseri gösterir. Evre IV’te kanser ilerlemiş kabul edilir ve vücudun diğer bölgelerine yayılmıştır.
Akciğer kanseri tedavisi
Siz ve doktorunuz, genel sağlığınız, kanserin türü ve evresi ve tercihleriniz gibi bir dizi faktöre bağlı olarak bir kanser tedavi planı seçersiniz.
Bazı durumlarda tedavi görmemeyi tercih edebilirsiniz. Örneğin, tedavinin yan etkilerinin potansiyel faydalardan daha ağır basacağını hissedebilirsiniz. Bu durumda doktorunuz, ağrı veya nefes darlığı gibi yalnızca kanserin neden olduğu semptomları tedavi etmek için rahat bir bakım önerebilir.
Ameliyat
Ameliyat sırasında, cerrahınız akciğer kanserini ve bir miktar sağlıklı doku payını çıkarmak için çalışır. Akciğer kanserini ortadan kaldırmaya yönelik prosedürler şunları içerir:
- Kama rezeksiyonu Sağlıklı doku marjı ile birlikte tümörü içeren küçük bir akciğer bölümünü çıkarmak için
- Segmental rezeksiyon akciğerin daha büyük bir bölümünü çıkarmak, ancak tüm bir lobu çıkarmak için
- Lobektomi bir akciğerin tüm lobunu çıkarmak için
- Pnömonektomi bütün bir akciğeri çıkarmak
Ameliyat geçirirseniz, cerrahınız kanser belirtilerini kontrol etmek için göğsünüzdeki lenf düğümlerini de çıkarabilir.
Kanseriniz akciğerlerle sınırlıysa ameliyat bir seçenek olabilir. Daha büyük bir akciğer kanseriniz varsa, doktorunuz kanseri küçültmek için ameliyattan önce kemoterapi veya radyasyon tedavisi önerebilir. Ameliyattan sonra kanser hücrelerinin geride kalma riski varsa veya kanserinizin tekrarlama riski varsa, doktorunuz ameliyattan sonra kemoterapi veya radyasyon tedavisi önerebilir.
Radyasyon tedavisi
Radyasyon tedavisi, kanser hücrelerini öldürmek için X ışınları ve protonlar gibi kaynaklardan yüksek güçlü enerji ışınları kullanır. Radyasyon tedavisi sırasında, bir makine etrafınızda hareket ederken bir masaya yatarsınız ve radyasyonu vücudunuzdaki hassas noktalara yönlendirirsiniz.
Lokal olarak ilerlemiş akciğer kanseri olan kişiler için, radyasyon ameliyattan önce veya ameliyattan sonra kullanılabilir. Genellikle kemoterapi tedavileriyle birleştirilir. Ameliyat bir seçenek değilse, kombine kemoterapi ve radyasyon tedavisi birincil tedaviniz olabilir.
İlerlemiş akciğer kanserleri ve vücudun diğer bölgelerine yayılmış olanlar için radyasyon tedavisi ağrı gibi semptomları hafifletmeye yardımcı olabilir.
Kemoterapi
Kemoterapi, kanser hücrelerini öldürmek için ilaçlar kullanır. Bir veya daha fazla kemoterapi ilacı kolunuzdaki bir damardan (intravenöz olarak) verilebilir veya ağızdan alınabilir. Bir ilaç kombinasyonu genellikle haftalarca veya aylarca süren bir dizi tedavide verilir ve iyileşebilmeniz için arada ara verilir.
Kemoterapi genellikle ameliyattan sonra kalan kanser hücrelerini öldürmek için kullanılır. Tek başına veya radyasyon tedavisi ile birlikte kullanılabilir. Kemoterapi, kanserleri küçültmek ve çıkarılmasını kolaylaştırmak için ameliyattan önce de kullanılabilir.
İlerlemiş akciğer kanseri olan kişilerde kemoterapi ağrıyı ve diğer semptomları hafifletmek için kullanılabilir.
Stereotaktik vücut radyoterapisi
Radyocerrahi olarak da bilinen stereotaktik vücut radyoterapisi, kansere birçok açıdan birçok radyasyon demetini hedefleyen yoğun bir radyasyon tedavisidir. Stereotaktik vücut radyoterapi tedavisi tipik olarak bir veya birkaç tedavide tamamlanır.
Stereotaktik vücut radyoterapisi, ameliyat olamayan küçük akciğer kanserli kişiler için bir seçenek olabilir. Beyin dahil vücudun diğer bölgelerine yayılan akciğer kanserini tedavi etmek için de kullanılabilir.
Hedeflenen ilaç tedavisi
Hedeflenen ilaç tedavileri, kanser hücrelerinde bulunan belirli anormalliklere odaklanır. Hedeflenen ilaç tedavileri bu anormallikleri bloke ederek kanser hücrelerinin ölmesine neden olabilir.
Pek çok hedefe yönelik tedavi ilacı akciğer kanserini tedavi etmek için kullanılır, ancak çoğu ilerlemiş veya tekrarlayan kanserli kişiler için ayrılmıştır.
Bazı hedefe yönelik tedaviler yalnızca kanser hücreleri belirli genetik mutasyonlara sahip kişilerde işe yarar. Bu ilaçların size yardımcı olup olamayacağını görmek için kanser hücreleriniz bir laboratuarda test edilebilir.
İmmünoterapi
İmmünoterapi, kanserle savaşmak için bağışıklık sisteminizi kullanır. Vücudunuzun hastalıklarla savaşan bağışıklık sistemi kanserinize saldırmayabilir çünkü kanser hücreleri bağışıklık sistemi hücrelerinden saklanmalarına yardımcı olan proteinler üretir. İmmünoterapi, bu sürece müdahale ederek çalışır.
İmmünoterapi tedavileri genellikle lokal olarak ilerlemiş akciğer kanserleri ve vücudun diğer bölgelerine yayılmış kanserleri olan kişiler için ayrılmıştır.
Palyatif bakım
Akciğer kanseri olan kişiler, genellikle kanserin belirti ve semptomlarının yanı sıra tedavinin yan etkilerini de yaşarlar. Palyatif bakım olarak da bilinen destekleyici bakım, semptomlarınızı en aza indirmek için bir doktorla çalışmayı içeren özel bir tıp alanıdır.
Doktorunuz, kanser tedavisi sırasında ve sonrasında rahat olmanızı sağlamak için teşhisinizden hemen sonra bir palyatif bakım ekibi ile görüşmenizi tavsiye edebilir.
Bir çalışmada, tanı konduktan hemen sonra destekleyici bakım almaya başlayan, ilerlemiş küçük hücreli dışı akciğer kanseri olan kişiler, kemoterapi ve radyasyon gibi tedavilere devam edenlere göre daha uzun yaşadılar. Destekleyici bakım görenler, gelişmiş ruh hali ve yaşam kalitesi bildirdiler. Ortalama olarak, standart bakım alanlardan neredeyse üç ay daha uzun süre hayatta kaldılar.
.