İsrail Yüksek Mahkemesi, LGBTİ+ hakları için bir zafer olarak nitelendirilen tarihi bir kararla eşcinsel çiftlerin bir taşıyıcı anne aracılığıyla çocuk sahibi olmasının önünü açtı.
11 Temmuz Pazar günü Yüksek Adalet Divanı, eşcinsel çiftlerin taşıyıcı annelik haklarını reddeden yasanın yasa dışı olduğuna ve altı ay içinde kaldırılması gerektiğine karar verdi.
Oshri Buzaglo, karar açıklandıktan sonra Haaretz’e verdiği demeçte,
“Kalbim heyecanla çarpıyor” dedi. “Hala bir rüya, ama bugün ona biraz daha yaklaştık.”
Mevcut düzenlemelere göre, ebeveyn olmak isteyen İsrailli eşcinsel çiftler, bir taşıyıcı anneyle anlaşamıyorlar ve genellikle yurtdışında birini bulmanın ek maliyetlerinden ötürü cayıyorlardı.
Karar, 2010 yılında İsrail’in üst mahkemesine ilk kez bir dilekçe sunulduğundan bu yana 11 yıldan fazla süredir devam eden hukuk mücadelesini sona erdiriyor.
Dilekçe sahipleri bir açıklamada “Biz kazandık! Ve şimdi kesinleşti,” dedi. Bu, yalnızca İsrail’deki LGBTİ+’lar için değil, İsrail’deki herkes için eşitliğe doğru büyük bir adım. Karar hepimiz için önemli, çünkü herhangi bir keyfi ayrımcılık ülke için bir utançtır.’
“Kimsenin anne-babaya karşı ayrımcılık yapmaya ve sadece erkek ve kadın olmadıkları için herhangi bir şeye erişimlerini engellemeye hakkı yoktur.”
Yasa daha önce taşıyıcı anneliği bekar kadınlara da açacak şekilde genişletildi, ancak geçen yıl Şubat ayında mahkeme eşcinsel çiftleri dışlamaya devam etmenin “eşitlik ve ebeveynlik hakkına orantısız bir şekilde zarar verdiği” için yasa dışı olduğuna karar verdi.
Tartışmalı yasayı yürürlükten kaldırdı ve yeni bir yasa hazırlaması için parlamentoya bir yıl süre verdi – ancak İsrail’in güçlü bir liberal/muhafazakar ayrımıyla bölünmüş yeni koalisyon hükümeti bu süreye yetişemedi.
Geçen hafta, mesele dini hatlarda gerginlik yaratmaya devam ederken, devlet mahkemeden harekete geçmesini istedi ve mevcut siyasi durumda yasayı önceki karara göre değiştirmenin “mümkün olmadığını” söyledi.
Mahkeme Pazar günü yaptığı açıklamada, “Devlet bir yıldan fazla bir süredir yasada uygun bir değişiklik yapmak için hiçbir şey yapmadığından, mahkeme mevcut taşıyıcı annelik düzenlemesinin insan haklarına yönelik devam eden ciddi zarara katlanamayacağına karar verdi” dedi.
“Sonunda eşitlik!” diye tweet atan Sağlık Bakanı Nitzan Horowitz, bakanlığının mahkemenin kararını onaylamak için gerekli hazırlıkları başlatacağına söz verdi.
İsrailli LGBTİ+ aktivist grubu Aguda, kararı “eşitlik mücadelelerinde tarihi bir dönüm noktası” olarak kutladı.
Ancak ultra-Ortodoks Shas partisinin başkanı Aryeh Deri, bunu “devletin Yahudi kimliğine ağır bir darbe” olarak nitelendirirken, eski sağlık bakanı Yaakov Litzman, Yüksek Mahkeme yargıçlarının “Yahudi halkının geleceğini tehlikeye attığını ve devletin geleceğini yok ettiğini” söyledi.
Bazı eşcinsel çiftleri endişelendiren, bunun gibi sesler. Karar LGBTİ+ İsrailliler arasında geniş çapta kutlansa da birçok kişi devletin taşıyıcı annelik sürecini gereksiz yere zorlaştırmak için onları bürokrasi ile karşılaştırabileceğinden korkuyor.
32 yaşındaki eşcinsel bir erkek olan Yaniv Levy, Haaretz’e “Şüpheliyiz” dedi.
“Herkesin mutlu olduğu açık, kulağa önemli bir adım gibi geliyor. Ama dürüst olmak gerekirse Devletin bürokratik zorlukları üst üste yığacağına ve sadece ebeveyn olmak için lisans almak için sosyal hizmet uzmanları ve psikologlarla sohbet etmemizi sağlayacağına inanıyorum.”
“Gerçek sınav, sürecin aşamalarını belirlediklerinde olacak. Bu arada, bu iyi bir haber ama bir manşetten başka bir şey değil.”