Makale gövdesi kopyası
2016 yılında, İngiltere’deki Bristol Üniversitesi’nde deniz biyoloğu olan Stephen Simpson, Great Barrier Reef’in bir parçası olan Avustralya’nın Lizard Adası’ndaki bir çalışma alanına geri döndü. Resifleri parçalayan ve mercanları alt üst eden arka arkaya siklonlar 2014 ve 2015’te vurdu, ardından 2016’da mercan ekosistemini harap eden büyük bir ağartma olayı izledi. Tüm bunlardan sonra Simpson, “Mezarlıkta yüzmek gibiydi” diyor.
“Kesinlikle harap” hisseden Simpson ve yüksek lisans öğrencisi Timothy Gordon, kederlerini eyleme aktarmaya karar verdiler. 2017’de düzinelerce yeni minyatür resif inşa etmek için mercan molozlarını yığdılar. Resifler sağlıklıyken yapılan kayıtları çalmak için yakınlara hoparlörler yerleştirdiler. Bu hoparlörlerin yanındaki resiflere iki kat daha fazla genç balık yerleşti. Simpson, “Resif topluluğunu yeniden inşa etmeye başlayabileceğimizi bulduk” diyor.
Simpson ve Gordon’un projesi, sesin okyanusun geleceğini garanti altına almak için kritik bir araç olabileceğini gösteren, sayıları giderek artan araştırma çabalarından sadece biri. Avustralya’daki Adelaide Üniversitesi’nde yüksek lisans öğrencisi olan Brittany Williams, yeni bir makalede, hem okyanusta hem de karada ekosistemleri restore etmeye yardımcı olmak için sesi kullanan veya sesin hayvanları nasıl çektiğini inceleyen projeleri gözden geçirdi. “Sesin büyük potansiyele sahip olduğu bu kelimeyi ortaya çıkarmak istedik” diyor.
Bu potansiyel, sağlıklı bir okyanusun gürültülü olması gerçeğinden kaynaklanmaktadır: balıklar ıslık çalar ve homurdanır, deniz kestaneleri deniz tabanındaki yiyecekleri sıyırır, yunuslar ciyaklar ve dikenli ıstakozlar antenlerini keman gibi çalarlar. Hayvanlar tüm bu gürültüyü sever. Büyük bir şehrin koşuşturmacası gibi, sağlıklı bir yaşam alanının tanıdık gürültüsü de kalıcı bir yuva arayan genç yaratıkları cezbeder.
Bu daha önceki deneylerin bazılarında, bilim adamları, Arktik kırlangıçları ve mermer murreletler de dahil olmak üzere deniz kuşlarını yeni yuvalama alanlarına çekmek için kuş çağrıları yayınladılar. Okyanusta, araştırmacılar, ilk haftalarını açık okyanusta yüzerek geçirdikten sonra, bebek balıkların bir mercan resifini bulup yerleşmek için kullandıkları ipuçlarından birinin ses olduğunu buldular. Simpson, “Balığın eve dönüş yolunu duyabileceğini fark ettik” diyor.
Simpson, “Su altındaki akustik dünya, çoğu hayvanın hayatta kalması için kritik öneme sahiptir” diyor. “Gözlerimiz açıkken etrafta yüzdüğümüzde, gerçekten görmediğimiz bir şekilde dünyayı onların bakış açısından görmeye başlıyoruz.”
Williams’ın kendi araştırması, sesin gücünü gösteriyor. Avustralya’daki yüksek lisans derecesi sırasında başlayan deneylerde, sesin istiridye larvalarının nereye yerleşeceklerini seçmelerine nasıl yardımcı olabileceğini inceledi. Williams, mikroskop olmadan ancak fark edilebilecek kadar büyük olan minik hayvanların, seçtikleri yere ulaşmalarına yardımcı olmak için “bir tür kanat çırpan” küçük bir ayağı olduğunu söylüyor. “Sonra ona yapışırlar ve yetişkin istiridyeye dönüşürler ve sonsuza kadar orada kalırlar.”
Laboratuarda Williams, istiridye larvalarını kavanozlara koydu ve bazılarına eskiden istiridye resifinin olduğu çorak bir bölgeden bir kayıt çaldı. Diğer istiridyelere hiçbir şey çalınmazken, üçüncü bir grup, çıtırdayan ve çıtırdayan karideslerle patlayan restore edilmiş bir resifin sesini duydu. Geri yüklenen resifi duyan larvaların, kavanozun dibine yerleşip tutunma olasılığı diğerlerine göre yaklaşık iki kat daha fazlaydı.
Farkı görünce, “Vay canına, neredeyse inanamıyorum!” dedim. Williams diyor. “Koşarak amirlerime haber verdim” Sonuçlar, Williams’ı doktora yapmaya ve bu araştırmaya devam etmeye motive etti, diyor. “Her şeyi çözmede biraz rol sahibi olmak heyecan verici.”
Simpson şimdi Karayipler’de seslerin oradaki balıkları ne kadar iyi çektiğini görmek için deneyler yapıyor. Williams, istiridye larvalarını çekmek için resif sesleri çalarak kendi saha deneylerine başladı. İstiridyelerin ses manzarasının hangi unsurlarını en çok sevdiğini ve onları yiyecek balıkları çekmeden larva istiridyelerini çekmenin mümkün olup olmadığını öğrenmeyi umuyor.
Simpson, ses oynatmanın yakında vahşi doğada resif restorasyon projelerini geliştirebilecek heyecan verici bir araç olduğunu söylüyor. İnsanlar zaten resifleri yeniden inşa ediyor ve okyanus yaşamının onları doldurmasını bekliyor. Ses bu süreci hızlandırabilir.