Bomba Hadisesi - Bizi Terörün Bombaları İle Tanıştıran İlk Eylem - 1905
Bizdeki ilk bomba hadisesi 1905in 21 Temmuzunda İstanbulda, Yıldız Camiinin önünde yaşanmış ve patlama 26 kişinin hayatına malolmuştu... Günlerden cuma idi, zamanın hükümdarı Abdülhamid cuma selâmlığına çıkmıştı, yani merasimle cuma namazına...
-
Bomba Hadisesi - Bizi Terörün Bombaları İle Tanıştıran İlk Eylem - 1905
Bizdeki ilk bomba hadisesi 1905in 21 Temmuzunda İstanbulda, Yıldız Camiinin önünde yaşanmış ve patlama 26 kişinin hayatına malolmuştu...
Günlerden cuma idi, zamanın hükümdarı Abdülhamid cuma selâmlığına çıkmıştı, yani merasimle cuma namazına gitmişti. Yıldız Camiinde kılınan namazın tamamlanmasından hemen sonra, caminin yanıbaşına bırakılmış bir arabanın içine önceden yerleştirilmiş olan saatli bomba Abdülhamidin geçmesine birkaç saniye kala patladı.
Padişah yara almadan kurtuldu, arabasına bindi, dizginleri eline aldı, saraya kendi kullandığı arabasıyla döndü ama patlamada 26 kişi öldü, 58 kişi yaralandı ve merasim için camiye getirilmiş olan atlardan 20 kadarı da telef oldu.
PADİŞAHI SOHBET KURTARDI
Hemen açılan tahkikat hem hadisenin sorumlularını ortaya çıkarttı, hem de İstanbulun son anda nasıl büyük bir tehlikeden kurtulmuş olduğunu gösterdi: İşin gerisinde Ermeni komitacılar vardı. Abdülhamidi öldürdükten sonra Babıâliyi, Tüneli, Galata Köprüsünü, Osmanlı Bankasını uçuracak; elçilikleri ve önde gelen resmi daireleri de yerle bir edeceklerdi.
Ermeni komitacılar Yıldızda patlayan bombayı kendileri hazırlamamış, taşeronluğu Avrupalı teroristlere vermişlerdi ve bomba uzmanı terör ekibinin başında Charles-Edouard Joris isminde Belçikalı bir anarşist vardı. Bombayı o imal etmiş ve Yıldız Camiine bırakılan arabaya o yerleştirmişti. Abdülhamidin daha önceki cuma selâmlıklarını dikkatle izlemiş, camiden çıkmasıyla arabasına binmesi arasında 1 dakika 42 saniye bulunduğu belirlemiş, seksen kilo patlayıcı ile yirmi kilo demir, çelik ve çividen yapılmış olan bombanın saatini buna göre ayarlamıştı. Hükümdarın hayatını, Şeyhülislâm Cemaleddin Efendi ile o gün cami kapısında uzun süren bir sohbete dalması kurtardı.
İstanbulda hemen bir tutuklama furyası başladı. Jorise yardım etmek için Avrupadan gelmiş olan teroristlerin hemen tamamı yabancı bandıralı gemilere binip İstanbuldan çoktan ayrılmışlardı ama Joris ile birkaç adamı hâlâ şehirde idiler ve hemen yakalandılar.
Teroristlerin mahkemeye çıkartılacaklarının açıklanmasından sonra Babıâli ve saray yabancı diplomatların baskınına uğradı. Elçilikler Joris sivildir, dolayısıyla onu yargılayacak olan hâkimlerin de sivil olması ve aralarında askerlerin bulunmaması gerekir" diyorlardı. Hükümet yapılan diplomatik baskıya dayanamadı ve sivil bir soruşturma komisyonu kurdu. Başkanlığı bir paşa ama sivil bir paşa, Ticaret ve Bayındırlık Bakanlığı Müsteşarı Necip Melheme yapıyor; Başsavcı Cemal Bey ile bir diğer savcı, Necmeddin Molla da Necip Melhemeye yardım ediyorlardı.
NOTA VERDİLER
Sorgulamalar başlar başlamaz Belçika Büyükelçisi nasıl yaptı ise yaptı ve Jorisin ifadesi alındığı sırada yanında hazır bulunmayı başardı! Savcılar Padişahın canına niçin kastedildiği" sorusunun cevabını ararlarken, büyükelçi teroristin haklarının ihlâl edilip edilmediğini" araştırmakla meşguldü! Derken, sadece sivil hâkimlerin yeraldığı bir mahkeme kuruldu ve duruşmalar birkaç ay devam etti. Karar celsesinden bir gün önce, 1905in 17 Aralıkında, Belçikanın İstanbuldaki büyükelçisi zamanın Osmanlı Dışişleri Bakanlığı olan Hariciye Nezaretine bir nota gönderdi ve Mahkûm edilmesi halinde Jorisin kendilerine iadesini isteyeceklerini" bildirdi. Büyükelçi, iade talebini İstanbul ile Brüksel arasında 3 Ağustos 1838de imzalanan Kapitülasyon Andlaşmasının 8. maddesine dayanarak yapıyordu.
BOMBACI SERBEST BIRAKILDI
Mahkeme kararını Belçikanın nota vermesinden bir gün sonra, yani 18 Aralıkta açıkladı ve Jorisi idama mahkûm etti. Belçika Büyükelçisi ise Babıâliye hemen ertesi günü bir daha başvurup hiç sıkılmadan Jorisin iadesini tekrar talep etti ve sadece Belçika değil, bütün Avrupa Asamazsınız!" diye tutturdu! Babıâli çaresizdi, baskıların üstesinden gelemedi ve inanılmayacak bir karar verildi: Joris serbest bırakıldı, Avrupaya gönderildi ve kamuoyunu yatıştırmak için Kan dökmekten hoşlanmayan padişahımız efendimiz, canına kasteden katili bile affetme yüceliğini göstermiştir" şeklinde bir resmi bildiri bile yayınlandı. İşte, bundan 110 sene önce yaşadığımız, tarihlere Bomba hadisesi" diye geçen ve bizi terörün bombaları ile tanıştıran ilk eylemin hikâyesi...
Kaynak: Murat Bardakçı - Habertürk
-
Türkiyeyi yabancı devletlerin çıkarlarına göre yönetmekte direnen Sultan II. Abdülhamide önce bin türlü iftira atılarak, halkının gözünden düşürülmeye çalışıldı...
Olmayınca, bir dizi suikast düzenlendi ki, en etkilisi Yıldız Suikasti" olarak tarihe geçen menfur saldırıdır. Padişah bu suikasttan saniye farkıyla kurtulmuştur.
Ölümcül suikastı Samuel Fayn kod adını kullanan Kristofor Mikaelyan isimli bir Rus Ermenisi planlamıştır. Saat ayarlı bombayı patlatma işini ise Edouard Joris isimli bir başka Ermeni üstlenmiştir. Bir de yardımcısı vardır: Herkese kızı olarak tanıttığı Robina isimli bir kadın...
Viyanada Neseldorfer Wagenbefcu Fabriks Geselschaft firmasına özel olarak yaptırılıp parçalar halinde deniz yoluyla İstanbula soktukları bir faytona 80 kilo patlayıcı maddeyle 20 kilo demir parçası yüklediler. Patlayıcı yüklü arabayı da Padişahın her zaman Cuma namazlarını kıldığı Yıldız Camiinin önüne getirip, arabasının yanına çektiler.
Cehennem Makinesi" adı verilen ve bombayı istenilen zamanda patlatacak olan araç ise Fransadan getirtilmişti.
DERİN ORGANİZYONU GÖRÜYOR MUSUNUZ?
Bütün bunlar tamamlandıktan sonra, 21 Temmuz 1905 cuma günü fayton, Abdülhamitin dört at koşulu arabasının yanına bırakılmış, Padişahın camiden çıkması beklenmeye başlanmıştı.
Son derece dakik olan Padişah, camie gireceği ve çıkacağı saatleri hiç sektirmezdi. Bu tür keşifleri çok önce yapmışlar ve suikastı buna göre plânlamışlardı.
Sultan II. Abdülhamid, caminin kapısında belirince, Kristofor Mikaelyan ile herkese kızı olarak tanıttığı Robina isimli kadın, Cehennem Makinesini çalıştırarak, bomba 1 dakika 42 saniye sonra patlayacak duruma getirdiler.
II. Abdülhamid her zamanki gibi, caminin merdivenlerinden inecek ve dört yüz metre ileride bekleyen arabasına binecekti.
Fakat bu sefer küçük bir gecikme yaşandı. Şeyhülislâm Cemaleddin Efendi,Padişahın yolunu kesmiş, bazı konularda bilgi sunmak istemişti.
Aralarındaki konuşma biraz uzadı. Zamana ayarlı bomba o sırada korkunç bir gürültüyle patladı.
Herkes paniğe kapılmış, amaçsızca sağa sola koşuşturma başlamıştı. Aralarında sadece Padişah soğukkanlılığını koruyabilmişti. Merdiven başında bir heykel gibi kıpırtısız duruyor, sakin olmalarını söylüyordu.
Bu nasıl bir metanet, kadere nasıl bir teslimiyetti.
Nihayet herkes toparlandı. Ağlayanlar vardı. Padişah, hiçbir şey olmamış gibi maiyetine emretti:
Arabamı çekiniz, burayı kordon altına alınız, sorumluları tutuklayınız!.."
Padişaha yeni bir araba getirdiler. Ağır ağır olay yerinden ayrıldı.
Başlatılan soruşturma sonunda Edouard Joris yakalanıp yargılandı ve idama mahküm edildi.
Fakat Sultan II. Abdülhamidin başka plânları vardı. Bir süre sonra tetikçiyi hapishaneden aldırıp Yıldız Sarayına getirtti. Joris idama götürüldüğünü zannetmişti. Kendisini Padişahın huzurunda bulunca, çok şaşırdı. Acaba kendi elleriyle mi öldürmek istiyordu?
Fakat suikastçının hiç ummadığı bir şey daha olacak, Ermeni teröristlerin Osmanlı aleyhine yaptıkları çalışmaları Saraya bildirmesi şartıyla serbest kalacaktı... Üstelik hatırı sayılır miktarda bir de maaş bağlanacaktı.
Kabul edince, Avrupaya gönderildi ve ömür boyu, öldürmek istediği Padişaha çalıştı.
Yavuz Bahadıroğlu
-
Belcikali suikastcinin serbest birakilmasi beni gicik etti,cok sayida insani olduren bu adami hangi sebeblerle biraktiklarini hic anliyamiyorum.
Facebook Yorumları
- Önceki Osmanlı Padişahları Neden Hacca Gitmezdi?
- Sonraki Osmanlı İmparatorluğu ve Fotoğrafçılık
Bomba Hadisesi - Bizi Terörün Bombaları İle Tanıştıran İlk Eylem - 1905
Konu Bilgileri
Şu An Görüntüleyenler
Bu Konuya Gözatan Kullanıcılar
Şu anda 1 kullanıcı bu konuyu görüntülüyor. (0 kayıtlı ve 1 misafir)