Sezgisel beslenme, sizi vücudunuzun ve onun açlık sinyallerinin uzmanı yapan bir yeme biçimidir. Esasen, geleneksel bir diyetin tam tersidir. Neyden kısıtlama yapılacağını ve ne veya ne zaman yenileceği konusunda yönergeler dayatmaz. Bunun yerine, bu seçimleri yapacak en iyi kişinin, siz olduğunuzu söyler.
Sezgisel yeme, gıdaya ve vücut görünümüne karşı sağlıklı bir tutumu destekleyen bir yeme biçimidir.
Buradaki anafikir, acıktığınızda yemek yemeniz ve doyduğunuzda yemeyi bırakmanız gerektiğidir.
Neyi, ne zaman ve nasıl yiyeceğiniz konusunda diyet kitaplarına ve sözde uzmanlara güvenmek, sizi vücudunuza ve onun sezgilerine güvenmekten uzaklaştırabilir.
Sezgisel olarak yemek yemek için vücudunuza nasıl güveneceğinizi yeniden öğrenmeniz gerekebilir. Bunu yapmak için öncelikle fiziksel ve duygusal açlığı birbirinden ayrı değerlendirmeniz gerekir;
Fiziksel açlık; Bu biyolojik dürtü size besinleri yenilemenizi söyler. Kademeli olarak oluşur ve mide guruldaması, yorgunluk veya sinirlilik gibi farklı sinyaller verir. Herhangi bir yemek yediğinizde tatmin olur.
Duygusal açlık; Bu, duygusal ihtiyaçtan kaynaklanır. Üzüntü, yalnızlık ve can sıkıntısı, genellikle rahatlatıcı yiyecekler olan yiyecekler için istek uyandırabilen duygulardan bazılarıdır. Yemek yemek suçluluk duygusuna ve kendinden nefret etmeye neden olur. Bu durum zaman zaman çok mutluyken yemek yemek olarak ta kendini gösterebilir.
Sezgisel Beslenmenin Tarihi:
Sezgisel Beslenme terimi, 1995 yılında Evelyn Tribole ve Elyse Resch tarafından yazılan bir kitabın adı olarak ortaya atılmıştır. Bununla birlikte, kavramın kökleri daha önceki fikirlere dayanmaktadır. İlk öncüler arasında 1978'de "Fat is a Feminist Question"ı yayınlayan Susie Orbach ve 1982'den beri duygusal yeme hakkında yazan Geneen Roth yer alıyor.
Bundan önce Thelma Wayler, 1973'te Vermont merkezli Fox Run'da Green Mountain adlı bir kilo yönetimi programı kurdu.
Program, diyetlerin işe yaramadığı ve yaşam tarzı değişikliklerinin ve kişisel bakımın uzun vadeli sağlık için daha önemli olduğu ilkesi üzerine inşa edildi.
Sezgisel Beslenme Prensipleri;
Diyet zihniyetini reddedin.
Diyet zihniyeti, sizin için çalışacak bir diyet olduğu fikridir. Sezgisel yeme anti-diyettir.
Açlığınızı onurlandırın.
Açlık senin düşmanın değildir. Tam tersi açlık hissettiğimiz zamanlar vücudumuz için bir dinlenme aynı zamanda detoks vaktidir. Vücudunuzu besleyerek erken açlık belirtilerinize yanıt verin. Aşırı acıkmanıza izin vermeyin çünkü aşırı acıkırsanız muhtemelen aşırı yemek yersiniz.
Yemeklerle barışın.
Yiyecekler size kilo aldırmaz. Yanlış yeme alışkanlıkları size kilo aldırır. Bu yüzden yiyecekler ile savaşmak yerine vücudunuzu dinleyin ve dilediğiniz yemekleri yiyin.
Doygunluk hissine kulak verin.
Vücudunuz acıktığınızda size söylediği gibi, doyduğunuzu da size söyler.
Yeterince yediğinizi hissettiğinizde, rahat tokluk sinyallerini dinleyin. Yemek yerken, yemeğin tadının nasıl olduğunu ve kendinizi ne kadar aç veya tok hissettiğinizi görmek için kendinize bakın.
Vücudunuza saygı gösterin.
Vücudunuzu nasıl göründüğü ve yanlış olduğunu düşündüğünüz şeyler için eleştirmek yerine, onun olduğu gibi yetenekli ve güzel olduğunu kabul edin.
Egzersiz yapın.
Vücudunuzu zevk aldığınız şekilde hareket ettirmenin yollarını bulun. Odağı kilo vermekten enerjik, güçlü ve canlı hissetmeye çevirin.
Peki Araştırmalar Sezgisel Beslenme ile ilgili ne diyor?
Şimdiye kadar yapılan araştırmalar, sezgisel yemeyi daha sağlıklı psikolojik tutumlar, daha düşük vücut kitle indeksi (VKİ) ve kilo kontrolü ile ilişkilendirdi, ancak bu kilo kaybı değildi.
Bu makale "İçgüdüsel Yeme" (Sezgisel Beslenme) kavramı ile sağlık kılavuzları arasındaki ilişkileri incelemektedir. İçgüdüsel yeme, yemek seçimleri ve yeme boyutları ile ilgili olarak patlayıcı ve tokluk hislerine duyarlı, zevk alma, açlık doygunluk sinyallerine güvenme, ihtiyaçlara saygı, yeme içinde duygusal nedenler anlama gibi avcı içeren bir yaklaşımdır. Makalede yapılan kapsamlı bir yükleme, Sezgisel Beslenme yaklaşımının düşük vücut ağırlığı, düşük vücut kitle indeksi, düşük kan basıncı, düşük hayali risk, iyi sinir sağlık, düşük düzensiz yeme bozukluğu (yeme bozulması) boyunca, ve sağlıklı bir beslenme yükü ile ilgili olduğunu açığa çıkarır. Ayrıca, sezgisel yeme yaklaşımı, diyetisyen ve diğer sağlık çalışanları tarafından etkili bir beslenme stratejisi olarak yönlendirilir.
Sezgisel Beslenmenin en büyük faydalarından biri daha iyi bir psikolojik sağlıktır.
Sezgisel yeme çalışmalarına katılanlar, daha az depresyon ve kaygı yaşarken benlik saygısını, beden imajını ve genel yaşam kalitelerini iyileştirdi.
Bu makale, "İçgüdüsel Yeme" (Sezgisel Beslenme) kavramı ile sağlık göstergeleri arasındaki ilişkileri incelemekte ve bu yaklaşımın sağlıklı bir beslenme alışkanlığı olabileceğini öne sürmektedir. İçgüdüsel yeme, açlık ve tokluk hislerine duyarlılık, zevk alma, açlık doygunluk sinyallerine güvenme, bedensel ihtiyaçlara saygı, yeme içindeki duygusal nedenleri anlama gibi faktörleri içeren bir yaklaşımdır. Makale, bir dizi araştırmanın sonuçlarını özetleyerek, içgüdüsel yeme yaklaşımının düşük vücut ağırlığı, düşük vücut kitle indeksi, düşük kan basıncı, düşük kardiyovasküler risk, iyi psikolojik sağlık, düşük yeme bozukluğu davranışları ve sağlıklı bir beslenme alışkanlıkları ile ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, içgüdüsel yeme yaklaşımının, diyetisyenler ve diğer sağlık uzmanları tarafından kullanılabilecek etkili bir beslenme stratejisi olarak önerildiği belirtilmektedir.
Bir diğer araştırma kadınların yeme davranışlarına ve tutumlarına bakmış ve daha fazla sezgisel yeme belirtisi gösterenlerin düzensiz yeme davranışları sergileme olasılıklarının daha düşük olduğunu bulmuştur.
Bu makale, yetişkin kadınlarda içgüdüsel yeme ile ilişkili psikososyal faktörleri incelemek için yapılan sistematik bir derlemeyi özetlemektedir. 2006 ve Eylül 2015 arasında yayınlanan 24 kesitsel çalışma, Sezgisel Beslenme ile daha az yeme bozukluğu, daha olumlu bir beden imajı, daha iyi duygusal işlev ve diğer birçok psikososyal faktör arasında ilişki olduğunu göstermiştir. Ancak, tüm çalışmalar kesitsel olduğu için içgüdüsel yeme ile psikososyal faktörler arasındaki ilişkinin yönü hakkında sonuç çıkarılamaz. Çalışmaların çoğu ABD'deki üniversite öğrencileri üzerinde yapıldığı için, sonuçlar kadın yetişkinlerin genel nüfusuna uygulanamaz. Gelecekteki çalışmaların bu kesitsel bulguları doğrulamak için yapılması gerekmektedir ve içgüdüsel yemenin yeme bozukluklarını azaltabileceği, beden imajı endişelerini ve kadınların psikolojik sağlığı ve refahını destekleyebileceğini göstermesi gerekmektedir.
Sezgisel yemenin yararları üzerine araştırmaların artması gerekiyor. Mevcut araştırmalar, sezgisel yemenin düzensiz yeme, olumlu vücut imajı ve duygusal esenlik gibi şeyler için faydalı olabileceğini göstermektedir. Ancak, bu bulguların çoğu kesitsel çalışmalardan elde edilmiştir. Bu nedenle, gelecekte yapılacak daha fazla prospektif çalışma, sezgisel yemenin etkilerini daha net anlamamıza yardımcı olacaktır.
Sonuç olarak Sezgisel Beslenme, insanların yeme alışkanlıklarını yönetirken vücutlarından gelen sinyallere odaklanan bir yaklaşımdır. Bu yaklaşım, insanların yemek yeme sürecini daha sürdürülebilir hale getirebilir. Ancak sezgisel yemenin yaygınlaşması için daha fazla eğitime, farkındalık çalışmasına ve araştırmaya ihtiyaç vardır.
Dyt. Hasan Keçici