This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?
https://tr.scribd.com/doc/76640783/7-sinif-seri-ve-paralel-baglama
03/19/2013
text
original
Seri ve paralel bağlama konusunu, dirençlerin seri ve paralel bağlanması, lambaların seri ve paralel bağlanması, pillerin seri bağlaması olarak anlatmaya çalışalım. Dirençlerin Seri Bağlanması Dirençlerin uç uca eklenmesi ile meydana gelen bağlamadır.
Dirençlerin Paralel Bağlanması Dirençlerin birer uçları aynı noktada birleştirilerek elde edilen bağlama şeklidir.
R1 R2 R3
Paralel bağlı devrelerde eşdeğer direnç şu şekilde hesaplanır.
I1
R1
I2
R2
V 2
V 1 I V
1 R
eş
= 1 +1 + 1 R R2 R 3
1
Eğer direnç sayısı iki tane ise şu şekilde hesaplanır.
Seri bağlı devrelerde toplam direnç (eşdeğer direnç) devredeki tüm dirençlerin toplamına eşittir. Eş değer direnç devredeki her bir dirençten daha büyüktür.
= Reş
R1 R2 R1 R2 +
R1
R = R + R + ..... 2
eş 1
R2
R=
eş
Eşit büyüklükte çok sayıda direnç paralel olarak bağlanırsa eşdeğer direnç bu dirençlerden bir tanesinin direnç sayısına bölünmesi ile hesaplanır.
Seri bağlı direnç eklendikçe devredeki eş değer direnç de artacaktır. Seri bağlı devrelerde her bir dirençten eşit büyüklükte akım geçer.
R n
n = Direnç Sayısı
Paralel bağlı devrelerde eşdeğer direnç en küçük dirençten daha küçüktür.
R1
I1 I2 I3
I =I1=I2
Seri bağlı devrelerde, devredeki toplam gerilim her bir direncin uçları arasındaki gerilimlerin toplamına eşittir.
R2 R3
V1 V2 V 3
V =V1+V2
I V
7. Sınıf Fen ve Teknoloji
7. - Piller seri bağlanınca toplam gerilim artar. V toplam V 1 V2 V3 www. Paralel bağlı lambaların parlaklıkları eşittir. Paralel bağlı lamba sayısı arttıkça lambaların parlaklıkları değişmez. Paralel bağlı lamba sayısı arttıkça devrenin elektrik akımı artar. I =I1+I2+I3 Paralel bağlı devrelerde büyük dirençten küçük akım. Sınıf Fen ve Teknoloji Seri ve Paralel Bağlama Paralel bağlı devrelerde dirençlerin gerilimi aynıdır. Seri bağlamada pil sayısını değiştirmeden ampul sayısı arttırılırsa lambaların parlaklıkları azalır. Pillerin uç uca bağlanması ile oluşur. küçük dirençten büyük akım geçer. L M K. Pillerin Seri Bağlanması K Lambaların parlaklıkları sıralamasında en parlak K lambası. Paralel bağlı lamba sayısı arttıkça lambaların ışık verme süreleri azalır.com .sbsfenci. Paralel bağlı lamba sayısı arttıkça eşdeğer direnç azalır. L M Ampullerde bir dirençtir. pilin (-) kutbuna bağlanır. M lambalarının parlaklıkları eşittir. en az parlak (sönük) yanan ise M lambasıdır. Seri bağlı lambalardan biri duyundan çıkarılır ya da lambalardan biri patlarsa diğer lambalarda söner. Devreye ampul eklendikçe devreden geçen akım miktarı azalır. Seri bağlamada devreye ampul eklendikçe devredeki ampullerin ışık verme süreleri artar. Devreye ampul eklendikçe devrenin eşdeğer direnci artar. L. Ampullerin Paralel Bağlanması Birer uçların bir noktada birleşmesi ile oluşan bağlamadır V =V1 =V2= V 3 Paralel bağlı devrelerde toplam akım her bir dirençten geçen akımların toplamına eşittir. Bağlama yapılırken pilin (+) kutbu. K=L=M Paralel bağlı lambalardan biri duyundan çıkarılır veya lambalardan biri patlarsa diğer lambalar yanmaya devam eder. K Ampullerin Seri Bağlanması Ampullerin uç uca eklenmesi ile oluşan bağlama şeklidir. Toplam gerilim her pilin gerilimi toplanarak bulunur. Seri bağlamada her lambadan eşit miktarda akım geçecektir ve lambaların parlaklıkları eşit olacaktır.
K lambasının bulunduğu devrede 1 pil 1 ampulü ışıtmakta L lambasının bulunduğu devrede 2 pil 2 ampulü ışıtmakta M lambasının bulunduğu devrede 3 pil 3 ampulü ışıtmaktadır. Özdeş K. A anahtarını kapatırsak akım üzerinde direnç olmayan yolu takip eder ve K lambası söner.7. Büyük akımın geçtiği yerdeki lamba daha parlak yanacaktır. L ve M lambalarının parlaklıkları sıralamasına bakalım. K lambasının sönmesine neden olan olay kısa devre olarak adlandırılır. R1. küçük direnç üzerinden büyük akım geçer. Kısa Devre L Akım ile diren ters orantıdır.sbsfenci. En büyük direnç L lambasının olduğu yerdeki direnç olduğuna göre parlaklığı en az olan L lambasıdır. Direnci en küçük olan ise M lambasının olduğu yerdeki direnç olduğuna göre en parlak yanacak olan da M lambası olacaktır. V V V Şekildeki devrelerdeki piller ve ampuller özdeş olup. Parlaklıkları sıralaması M>K>L K A Şekildeki devrede A anahtarı açık iken K ve L lambaları yanar. En fazla akımda K lambası üzerinden geçeceğinden K en parlak yanacaktır. Lambaların ışık verme süreleri azalır. L ve M lambalarının parlaklıklarını sıralayalım. Lamba başına düşen pil sayısı eşit olduğundan üç ampulünde parlaklıkları eşittir.com . K>L=M olacaktır. L ve M paralel bağlı olduğundan parlaklıkları eşittir. K M Özdeş pil ve özdeş lambalardan oluşan devrelerdeki K. Lambaların parlaklıkları artar. Başka bir değişle büyük direnç üzerinden küçük akım. Sınıf Fen ve Teknoloji Seri ve Paralel Bağlama Örnek: Örnek: L Pillerden biri ters bağlanırsa devreden akım geçmez. www. R2 ve R3 dirençleri arasında R2>R1>R3 ilişkisi olduğuna göre K. L ve M lambaların parlaklıklarına bakacak olursak. Örnek: Örnek: K R1 L R2 M R3 Seri olarak bağlanmış lambalar paralel olarak bağlanırsa.
3 Ω luk direncin bulunduğu yerde kısa devre olduğundan 3 Ω u eşdeğer direnç hesaplarken değerlendirmeye almayacağız. Tuğba ve İlker’in tahminlerinden sadece Tuğba’nınki doğrudur. 1. Lambaların ışık verme süreleri azalır. Devrenin eşdeğer direnci 6 Ω olacaktır. 4 ve 5 numaralı anahtarları kapatmak yeterli olacaktır.3 ve 5 numaralı anahtarları kapatmak yeterli olacaktır. 2. Lambaların parlaklıkları artar.com . d) Bütün lambaların yanması için. Gül. b) Yalnız L lambasının yanması için. Devrenin eşdeğer direnci azalır.7. bütün anahtarları kapatmak gerekmektedir. Seri bağlı lambalar paralel olarak bağlanırsa. Sınıf Fen ve Teknoloji Seri ve Paralel Bağlama Örnek: Soru:2009 SBS 3 6 Şekildeki devrenin eşdeğer direncini bulalım. 2.3 ve 5 numaralı anahtarlar kapatılmalıdır.sbsfenci. e) K ve L lambalarının beraber yanması için. Örnek: Çözüm: a) Yalnız K lambasının yanması için. www. 2. c) Yalnız M lambasının yanması için. 1 numaralı anahtarı kapatmak yeterli olacaktır. Doğru cevap B seçeneğidir.
com . Her üç ifadeyi de test edebiliriz. Yorumlara bakalım. Burada bu ifadeyi test edebiliriz. çünkü devremizde seri ve paralel bağlı durum var. II-Paralel bağlı devre elamanlarının üzerinden geçen akımların toplamı. çünkü paralel bağlı kollardan bir kolda 2 diğer kolda 1 lamba var. III-Devrede direnci küçük olan koldan yüksek. İfadesini test edebiliriz. çünkü devrede seri bağlı durum var. www. Doğru cevap D seçeneğidir. 2 ve 3 numaralı lambaların parlaklığı değişmez. Sınıf Fen ve Teknoloji Seri ve Paralel Bağlama Soru: 2010 SBS Soru: 2008 SBS Çözüm: L anahtarı kapatılıp K anahtarı açılırsa 1 numaralı lamba söner. 2. İfadesini test edebiliriz.7.sbsfenci. 4 numaralı lamba yanar. Doğru cevap A seçeneği olur. ana koldan geçen akıma eşittir. İfadesini test edebiliriz. I-Seri bağlı devre elamanların hepsinin üzerinden eşit akım geçer. Devrenin eşdeğer direnci değişmez Ana koldan geçen akım değişmez.3 ve 4 numaralı lambalar birbirine paralel olur. direnci büyük olan koldan düşük akım geçer. Çözüm: Devreye baktığımızda seri ve paralel bağlı lambaların olduğu görülmektedir.
This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?