ABD Temsilciler Meclisi’nin Cumhuriyetçi ve Demokrat üyeleri, Küresel Medya Dairesi’nin (USAGM) yeni CEO’su Michael Pack'in attığı adımlar nedeniyle, Amerika'nın Sesi (VOA) ve diğer resmi yayın kuruluşlarının yabancı izleyiciler nezdinde itibarlarını yitirme riskiyle karşı karşıya olduklarından endişe duyduklarını açıkladı.
Pack, Haziran ayında göreve başladığından bu yana attığı adımlardan dolayı eleştirilerle karşı karşıya kaldı.
Michael Pack, ABD tarafından finanse edilen yayıncılık çalışmalarını modernize etmek için Kongre’nin oluşturduğu yeni pozisyonda görev yapmak üzere Başkan tarafından atanan ilk CEO.
Perşembe günü düzenlenen oturumda Kongre üyeleri ilk defa, VOA'in, Radio Free Asia ve diğer devlet destekli yayın kurumlarının çatı kuruluşu olan USAGM’de Pack’in yaptığı değişiklikleri, kamuya açık bir şekilde inceleme fırsatı buldu.
Michael Pack ise, Temsilciler Meclisi Dışişleri Komisyonu Başkanı Eliot Engel'in celbine rağmen, daha önceden planlanmış başka bir işi olduğunu bildirerek oturuma katılmadı.
Demokrat Komisyon Başkanı Engel, "Komisyonumuza ve USAGM'deki rolüne muazzam bir saygısızlık gösterdi. Kendisi bu iş için yanlış kişi. İstifa etmeli. İstifa etmezse de Başkan onu kovmalı" dedi.
350 milyonluk hedef kitle
USAGM’in yıllık 800 milyon doları bulan bütçesi, 62 dilde, her hafta yaklaşık 350 milyon kişiye ulaşan haber programları için kullanılıyor.
Komisyonun üst düzey Cumhuriyetçi üyelerinden Teksas Temsilcisi Michael McCaul, Pack'in oturuma katılmama kararıyla "Kongre iradesini gözardı ettiğini" söyledi.
McCaul, USAGM'nin Açık Teknoloji Fonu'na (OTF) sağlanan 18 milyon dolarlık bütçeyi dondurma adımına, özellikle tehlikeli bir karar olarak dikkat çekti.
Pack USAGM’in başına geçtiğinden bu yana, Radio Free Europe / Radio Liberty, Radio Free Asia ve Middle East Broadcasting Network'ün başkanlarını kovdu. İnternet özgürlüğü teknolojilerini teşvik etmek için federal hibeleri kullanan bir grup olan Açık Teknoloji Fonu'nun yönetim kurulunu değiştirmeye çalıştı ve yabancı gazetecilerin ABD’de çalışmasına olanak için veren J-1 vizelerini yenilemeyi durdurdu.
Vize yenilemelerinin gözden geçirilmesi
USAGM, Temmuz ayı başlarında J-1 yenileme sürecinin gözden geçirildiğini duyurdu ve bunun sonucunda VOA'in İngilizce dışındaki dillerde yayın yapan bölümlerinde çalışan birkaç yabancı gazetecinin çalışma izinleri sona erdi. Bu gazetecilerden en az beşi ABD’yi terk etti.
Perşembe günkü oturumda konuşanlar arasında geçen ay idari izne ayrılan USAGM Mali İşler Müdürü Grant Turner; Pack'in göreve gelmesinden iki gün önce istifa eden eski VOA Direktörü Amanda Bennett, Pack tarafından görevden alınan eski Radio Free Europe / Radio Liberty Başkanı Jamie Fly, OTF Yönetim Kurulu Başkanı Karen Kornbluh ve OTF Yönetim Kurulu Üyesi, eski ABD büyükelçilerinden Ryan Crocker vardı.
Katılımcılar, Haziran ayından bu yana uygulanan değişikliklerin, yayın ağlarının işleyiş sürecini nasıl etkilediğini ve ABD Küresel Medya Dairesi gazetecilerinin, haberlerine siyasi müdahaleden koruyan bağımsız habercilik kalkanını tehlikeye attığını anlattı.
Afganistan, Irak, Pakistan, Suriye, Kuveyt ve Lübnan'da büyükelçilik yapmış olan Crocker, “Bu kalkandaki çatlakların, USAGM'in tüm imajını yıkacağından çok endişeliyim" dedi.Crocker, "Doğruları söyleme konusundaki itibarımız, ulus olarak gücümüzün temel bir unsuru olmuştur. Şimdiyse itibarımız, sadece milli değerlerimizi değil, ulusal güvenliğimizi de riske atarak tehlikede" diye konuştu.
Tanıklar, bağımsız habercilik için varolan güvenlik kalkanı ihlallerini şu şekilde sıraladı: Kurumların internetteki ana sayfalarına başyazı yerleştirme talebi, USAGM'in ABD seçimlerinin haberleştirilmesi hakkındaki yazı işleri toplantılarına katılma girişimleri, VOA'in Gazetecilik Etiği ve Standartlarından Sorumlu Editörü Steven Springer'ın görevinin kaldırılması; yayın kuruluşlarının başındaki isimlerin topluca işten çıkarılmaları; J-1 vizelerinin yenilenmemesi; ve Pack'in radyo röportajlarında VOA'nin "casus yerleştirmek için harika bir yer" olduğu yönündeki açıklamaları.
Hem Cumhuriyetçi hem Demokrat temsilciler ve tanıklar, bu yorumların USAGM gazetecilerini tehlikeye atabileceğini söylediler.
''İnanılmaz derecede tehlikeli''
Eski Radio Free Europe / Radio Liberty başkanı Jamie Fly, "USAGM başkanı için göreve, Kremlin'in USAGM gazetecileri hakkında kullanabileceği bir basın bülteni yazmakla başlaması inanılmaz derecede tehlikeli" dedi.
USAGM’in eski Mali İşler Müdürü Grant Turner da, kurumun güvenilirliğine verilen zararla ilgili endişelerini dile getirdi ve komisyonda, Michael Pack döneminde tanık olduğu “kötü yönetim, görevin kötüye kullanılması, hukuk ihlalleri” gibi uygulamaları kurumda çalıştığı 17 yılda daha önce hiç görmediğini söyledi.
Eski bir bağımsız film yapımcısı ve muhafazakar bir vakfın başkanı olan Pack röportajlarında, USAGM için aldığı kararları savunmuş ve Küresel Medya Dairesi’nin editoryal bağımsızlığını korumak ve misyonunu gerçekleştirmede daha etkili hale getirmek istediğini söylemişti.
Pack ayrıca, başlatılan denetim sürecinin, eski yönetimlerin ele almadan bıraktığı, ciddi ve yıllardır süren güvenlik sorunlarını ortaya çıkardığını söylemişti.
Pack, geçen Eylül ayında adaylığının görüşüldüğü Senato Dış İlişkiler Komisyonu oturumunda, VOA'nın editoryal bağımsızlığını zorunlu kılan yasalara bağlı kalma sözü vermişti.
Pack, "Tüm kurum, gazetecilerinin bağımsız olduğu, hiçbir siyasi etkinin haberleri nasıl aktarmaları ve ne söylemeleri gerektiği konusunda baskı oluşturamayacağı inancı üzerinde duruyor. Bu güven olmazsa bu kurum ayakta duramaz” şeklinde konuşmuştu.
Pack'in Senato'daki iki yıllık onay süreci, Demokratlar’ın belgesel yapım şirketinin mali kaynaklarını kötüye kullandığını iddia etmesinden sonra partiler arası çekişmeye sahne olmuştu. Cumhuriyetçi senatörlerse bir film yapımcısı ve eski medya yöneticisi olarak Pack’in deneyimini öne çıkarmıştı.
''Kötü inceleme prosedürleri''
Cumhuriyetçi Temsilci Scott Perry, Perşembe günkü oturumda, Pack'in eylemlerini savundu ve kısa süre önce yayınlanan bir Personel İşleri Dairesi (OPM) raporuna işaret etti. Rapor, kurum, personelinin yüzde 40'ının son 10 yılda uygun bir şekilde güvenlik soruşturmasından geçmediği tespitinde bulunuyor.
Perry, "Pack’in reformları, olması gerektiği gibi, kayda değer derecede kamu denetiminden geçti. Ancak, USAGM'in onlarca yıldır süren kötü denetim prosedürleri, ABD ulusal güvenliğini tehdit etmeye devam ediyor ve bu tamamen süreci yanlış yönetenlerin hatası" dedi.
Bazı komisyon üyeleri de oturumun katılımcılarına, Pack'in kurum içindeki casuslar hakkındaki yorumlarının etkisiyle ilgili sorular yöneltti.
Demokrat Temsilci Joaquin Castro, "Sayın Pack, delil olmaksızın, bu gazetecilerin başka bir ülkede başka bir yerde iş bulmaları halinde, yalnızca geçim kaynaklarını değil, güvenliklerini de tehdit edebilecek, gerçekten iftira niteliğinde iddialarda bulundu" ifadelerini kullandı.
"Gazeteciye kim güvenecek?"
Teksas Temsilcisi Castro, "ABD hükümetinden biri, bir gazeteciyi casus olarak etiketlediğinde, başka bir ülkede o gazeteciye kim güvenecek? Kim onları başka bir yerde işe alacak? Pack, inanılmaz derecede pervasızca hareket etti ve sadece bunun için bile işinden atılmalı" şeklinde konuştu.
Eski Radio Free Europe / Radio Liberty Başkanı Jamie Fly ise CEO'nun yetkilerini daraltmanın yolları konusunda önerilerde bulundu. Fly, yayın kuruluşlarının rollerini ve ABD dış politikasını izleyiciye en iyi nasıl sunacağını açıklığa kavuşturmak için, Kongre’nin yeni bir uluslararası yayın yasası kabul etmesini önerdi.