Beyin üzerine araştırmalar yapan bilim insanları, beynimizin yaşam boyunca nasıl değiştiğini kontrol eden bir genetik program tespit ettiler.
Program; beyin genlerinin bir kişinin yaşamında işlev silsilesini gerçekleştirirken, farklı zamanlarda nasıl ve ne zaman ifade edildiğini kontrol ediyor.
Uzmanlar, beyin dokusunun bir örneğinde ifade edilen genlere bakarak, bir kişinin yaşını söyleyebilecek kadar zamanlama yapmanın kesin olduğunu belirtiyor.
Bilim insanları rahimdeki gelişmeden 78 yaşına kadar süren insan ömrü boyunca, beyin dokusu örneklerinde gen ifadesini ölçen mevcut verileri analiz ettiler.
Farklı genlerin ne zaman ifade edildiğine dair zamanlama yapmanın, yaşam boyunca sıkı bir şablon izlediğini bulmuşlardır.
Araştımaya göre, beyinde olan gen ifadesindeki değişikliklerin çoğunun orta yaşa kadar tamamlandığı bulundu.
Gen programı erkeklerle karşılaştırıldığında kadın beyninin erkekten daha yavaş yaşlandığını görüldü.
Ekip, genlerin en büyük oranda yeniden yapılanmasının, genç yetişkinlik döneminde 26 yaş civarında tavan yaparak oluştuğunu buldu. Bu değişiklikler şizofreni ile ilişkili aynı genleri de etkiledi. Genetik değişikliklerin doğuştan varolan durumdan kaynaklanmasına rağmen; ekip, bu durumun şizofreni hastalarının neden genç yetişkinliğe kadar belirti göstermediğini açıklayabildiğini söyledi. Çalışma, farelerde de genetik programın bulunduğunu, ancak daha kısa olan ömürleri boyunca hızla değiştiğini keşfetti. Bu, beyin yaşlanması takviminin tüm memeliler arasında paylaşıldığını ve milyonlarca yıl yaşında olabileceğini öne sürmektedir.
Bilim insanları, araştırmacıların bir sonraki planlarının genetik programın nasıl kontrol edildiğini incelemek olduğunu ve bunun, beyin yaşlanmasının yol haritasını değiştirecek tedavilere öncülük edebileceğini söylediler.
Ayrıca bu plan, şizofreni ve diğer zihinsel sağlık sorunları olan genç yetişkinler için yeni tedavilere ilişkin ipuçları da tutabilir.
ELife dergisinde yayınlanan araştırma, Medical Research Council (Tıbbi Araştırma Konseyi), Wellcome Trust (Merhaba Güven) ve Avrupa Birliği Yedinci Çerçeve Programı tarafından finanse edildi.
Edinburg Üniversitesi Genlerin Bilişsel Laboratuvarı Başkanı Profesör Seth Grant, “Bu genetik programın keşfi, yaşam boyunca davranış ve beyin hastalıklarını anlamanın tamamen yeni bir yolunu açıyor” dedi.
Edinburgh Üniversitesi Klinik Beyin Bilimleri Merkezi Araştırma Sorumlusu Dr. Nathan Skene, “Birçok kişi, beynimizin yaşlanmaya başlayınca tükendiğine inanıyor, ancak çalışmamız gösteriyor ki, beyin yaşlanması sıkı sıkıya genlerimiz tarafından kontrol ediliyor.” dedi.
Kaynak: https://medicalxpress.com