KELLE PAÇA HAKKINDA!
Kelle paça (Farsça: Kalepaça), küçük ve büyükbaş hayvanların kesilmiş kelle ve ayak bölümleri; bunlardan yapılan yemeklerin adı.
Hem kafa bölümü (özellikle yanak) hem de ayak bölümü (kıkırdak) bol miktarda kollajen içermektedir.
Türkiye’de haşlaması söğüş (soğuk) olarak veya çorba (Kelle paça çorbası) şeklinde özellikle kahvaltıda yenir. İşkembecilerde ayrıca kelle yemeği hazırlanır.
İran’da Tahran’ın batısında bulunan Kazvin şehri “kalepaça”sıyla bilinir ve kelle paça lokantaları sabahın erken saatlerinde açıktır.
Kafkasya’da haş (Azerice: xaş, Ermenice: Խաշ, Gürcüce: ხაში) adı ile bilinmektedir. Haş da çorba olarak özellikle kahvaltılarda yenir. Azerbaycan’da Haş, Kelle paça ve Baş-ayak olarak da adlanır.
Azerbaycan mutfağında haş hazırlanışı;
Kelle ve ayaklar ocak ateşinde iyice ütülür, tüyler hepsi yakınır. Hiç tüy kalmamalıdır. Sonra, hepsini beyazlayıncaya kadar, bıçakla kazımak gerekir. Ayakların kıl dağarcığı çıkarılır. Bir müddet suda ıslattıktan sonra, tekrar temizlenir. Burnun içi yere vurarak temizlenir ve yıkanır. Bu ara karın da suda iyice yıkanarak temizlenir. Sonra tuz ve yeteri kadar su ilave edip kaynatılır. Bu zaman yaranmış köpük yığılır. Piştikten sonra et çıkarılarak iri kemiklerden ayrılır ve doğranıp yeniden piştiği suya koyulup 1-2 taşım kaynatılır. Sarımsaklar ayıklanıp havanda dövülür ve hazır yemeğin suyundan biraz alınarak buna katılır ve yemek zamanı arzuya göre servis olunur.
Pakistan, Afganistan, Kuzey Hindistan genelinde ve Güney Hindistan’ın Haydarabad şehri ile civarında siri paya adıyla tüketilir.
Küçük ve büyükbaş hayvanların kesilmiş kelle (sir, سر) ve ayak (paya, پایا) bölümlerinden yapılır. Hem kelle bölümü (özellikle yanak) hem de ayak bölümü (kıkırdak) bol miktarda kollajen içermektedir.
Yakıt olarak odun ve kömürün kullanıldığı dönemde gece başlayarak sabaha kadar yavaş yavaş pişirilirdi. Çorba gibi sulu yemek şeklinde kış aylarında ekmekle birlikte kahvaltı olarak yenir. Bu yemeğin tarifleri bölgeden bölgeye farklılık gösterir. Çorbanın temeli, sote edilmiş soğan, domates ve sarımsak malzemeleridir.
Siri paya içeren köriye nihari denir. Aslında nihari, Babür İmparatorluğu’nun Müslüman aristokrat sınıfında yaygın bir yemektir. Ancak 18. yüzyılda aristokratların fakirleşip halk sınıfına kaymasından dolayı, halk yemeği haline geldi ve Delhi’den bugünkü Pakistan ve Bangladeş’e kadar yayılıp popüler oldu.
Diyeceğim odur ki Kelle paçanın balkanlardan geldiği doğru değildir. Her öğün yenir, insanı zımba gibi yapat içinden sağlık fışkırır
Alıntı
KELLE PAÇA HAKKINDA!