ntv.com.tr 19.11.2020 - 10:41 | Son Güncelleme : 22.11.2020 - 09:34
email@example.com
Sadece iki yıl önce Eritre'yle uzun yıllar süren savaşı sona erdiren Etiyopya'da tansiyon yine yükseliyor.
Kasım ayının başında ülkenin kuzeyinde yer alan Tigray eyaletini yöneten Tigray Halk Kurtuluş Cephesi'ne (THKC) geniş çaplı askeri operasyon başlatıldı.
"Etiyopya'da bir iç savaş yaşanır mı?, Bölgedeki çatışmalar Afrika Boynuzu'nun geneline sıçrar mı? Türkiye bugüne kadar kime yakın açıklamalarda bulundu?" sorularının cevaplarını aradık.
Başbakan Ahmed saldırı emrini açıklarken, "Etiyopya'da suç unsuruna yer yok. Bardağı taşıran son damla Kuzey Komutanlığı'na saldırı oldu. Anayasayı koruyacak ve savunacağız. Anayasal düzeni ve hukukun üstünlüğünü yeniden sağlayacağız" ifadelerini kullandı.
Tigray ülke nüfusunun sadece yüzde beşini oluştursa da uzun yıllar Eritre - Etiyopya savaşında ileri karakol görevi gördü. Uluslararası Kriz Grubuna göre eyalette 250 bine yakın silahlanmış milis bulunuyor.
Uzun yıllar savaşın dibinde yer alan eyaletteki milislerin iyi askeri eğitime sahip olduğu belirtiliyor. Ayrıca Etiyopya ordusunun en büyük ordugahı Eritre sınırındaki Tigray'da bulunuyor.
Tigray bölgesel yönetimi Başkanı Debretsion Gebremichael, bir yandan Afrika Birliği'nden arabulucu olmasını isterken diğer yandan merkezi yönetime meydan okuyor.
Başbakan Abiy Ahmed ise bölgede istikrar sağlanana kadar diyaloga yaklaşmayacaklarını ifade ediyor. Ahmed'in istikrardan kastı ülke siyasetinde uzun yıllar etkili olan THKC'nin Etiyopya sahnesinden çekilmesi.
Operasyon 15. gününe girerken Başbakan Abiy Ahmed, Etiyopya ordusunun üçüncü aşamaya geçtiğini duyurdu.
Ahmed, ordu birliklerinin Tigray'ın başkenti Mekelle'ye doğru ilerlerdiklerini aktardı.
Tigray'da Eritre savaşı nedeniyle yerlerinden olan binlerce mülteci bulunuyordu.
Uluslararası kuruluşlara göre çatışmalardan önce bölgedeki mülteci sayısı 200 bine yaklaşmış durumdaydı.
Çatışmaların başlamasıyla durum daha kötüleşti. Merkezi yönetim Tigray'ın iletişim kanallarını kapattı ve bölgede uluslararası temsilcilerin girişinine izin vermiyor.
Etiyopya'nın sınır komşusu Sudan çatışmaların başlamasının ardından sınırı kapattığını duyurmuştu. Ancak çatışmalardan kaçan binlerce kişinin gittiği ilk yerlerden biri Sudan.
Şimdiye kadar 30 bine yakın mültecinin Sudan'a geçtiği bildirildi.
Bağlar başlatılan operasyonun ardından tamamen koptu. Merkezi yönetim, Tigray'daki yönetimi feshederek yerine yeni bir yönetim atadı.
Ayrıca başkent Addis Ababa'daki parti yöneticilerinin dokunulmazlığı kaldırıldı ve parti üyelerine yönelik gözaltılar başlatıldı.
Gözaltılarda çok sayıda silah ve mühimmat da ele geçirildi.
Araştırmacı Yücel sözlerine şu ifadelerle devam etti:
Bu çatışma ortamının şimdilik ne kadar süreceğini kestirmek zor ama bu biraz da tarafların tutumuna bağlı. Etiyopya ordusu (ENDF) Tigray bölgesinin güney kısmında kontrolü sağladığını açıkladı. Operasyonun hedefi Tigray'ın başkenti Mekelle ve TPLF'nin askeri ve siyasi gücünü kısıtlamak üzerine kuruldu. Peki Mekelle'nin kontrol altına alınmasıyla çatışma biter mi aslında kestirmesi güç kısım burası. TPLF'nin çatışmayı kırsal ve dağlık bölgelerde sürdürmesi hem ülke hem de bölge istikrarı için kötü tabloların ortaya çıkmasına neden olabilir.
Yücel'e göre ülkenin uzun yıllar sürecek bir gerilim yaşayıp yaşamayacağını belirleyecek en temel şey yapılan operasyonun süresi.
Yücel, çatışmaların Afrika Boynuzu'nun geneline sıçramasıyla ilişkin, "Tigray bölgesinin konumunu göz önüne alınca Eritre ve Sudan'a yakınlığı da hesaba katılınca bir bölgesel çatışmayı tetiklemesi zayıf ama kulak arkasına itilecek bir durum değil. Bunun da sonucunu Etiyopya ordusunun operasyonunun süresine bağlı olduğu söylenebilir. Uzun süren bir çatışmanın bölge istikrarına olumsuz bir katkı sağlaması şüphe götürmez bir gerçek" yorumunda bulundu.