Belçika'da kaç vekil genelkurmay başkanının adını bilir?
Toplantıyı düzenleyenler, Avrupa'daki gurbetçileri temsil eden bazı kuruluşların temsilcileriydi.
Konu, 22 Temmuz'da yapılacak seçimde, gurbetçinin yine unutulmuş olmasıydı. Irak gibi demokrasiyle yeni tanışan ülkelerin bile yurtdışındaki vatandaşlarına sağladığı oy kullanma hakkını, Türkiye'nin neden sağlamadığını soruyorlardı.
"Avrupalı Türklerin seçim Bildirgesi" başlığını taşıyan açıklamada, gurbetçiler özetle şöyle diyordu: "6,5 milyon insanımız, bugün ülke dışında yaşıyor. Bunun 4,2 milyonu, Batı Avrupa'daki gurbetçilerden oluşuyor. Bulunduğu ülkenin vatandaşlığına geçenler olsa da bunların çoğu hâlâ Türk vatandaşı. Dolayısıyla Türkiye'deki seçimlere katılmak en temel hakları. Ama 1995 yılındaki Anayasa Değişikliği ile bu konuda düzenleme yapılacağı sözlerine rağmen, gümrüklere sandık konmasından öte bir adım atılmadı."
Ayrıca oy kullanmaları halinde 25 vekil çıkarabilecek gurbetçilerin seçilme haklarını da kullanamadıkları belirtiliyor ve döviz kaynağı ya da lobi olarak görülen gurbetçinin Ankara'da temsil edilmemesinden duyulan rahatsızlık dile getiriliyordu. Avrupalı Türk İşadamları Birliği, Almanya Türk Toplumu ve Türkiye Araştırmalar Merkezi Vakfı gibi kurumların ve Almanya'daki Türk siyasetçilerden Ozan Ceyhun'un imzasını taşıyan bildiri, Demokrat Parti'nin Ankara birinci sıradaki gurbetçi adayına destek çağrısıyla sona eriyordu.
Yurtdışındaki Türklere oy imkanı verilmemesi, elbette demokrasimizin bir kusuru. Ama buna rağmen gurbetçi siyasete soğumuş değil. AB sürecindeki son gelişmeleri izlemek için bulunduğum Brüksel'de, gurbetçinin bu seçimi heyecanla izlediğine şahit oluyorum.
22 yıl önce meslek lisesi motor bölümü mezunu olarak Belçika'ya gelen ve şimdi önemli ticari faaliyetler yapan Ali Aktan'la yağmurlu bir Brüksel gününde, gurbette seçim havasını konuşuyoruz. Bütün kesimlerle sıcak ilişkisi olan Aktan, gurbetçinin 22 Temmuz nabzını veriyor: "Gurbetçi, ne kadar yoğun ve yorgun olsa da Türkiye haberlerini izlemeden yatmaz. Köşk sürecinde yaşanan haksızlığa tepki büyük. Bu yüzden insanlar mutlaka oy kullanmak istiyor. Bu açıdan seçimin tatile rastlaması da hiç değilse gümrükte oy kullanmak için bir fırsat."
Aynı zamanda Belçika Türk İşadamları Derneği başkan yardımcısı olan Ali Aktan'la sohbetimizde, gurbetçinin parti tercihlerini de konuşuyoruz. Kendisi ülkücü hareketle gönül bağı nedeniyle MHP'ye oy vereceğini söylese de gurbetçilerin çoğunun yaşadığı mağduriyet dolayısıyla AK Parti'ye oy vereceğini ifade ediyor. Bu arada kendisi de Abdullah Gül'e haksızlık yapıldığını kabul ediyor: "3 cumhurbaşkanını aynı yöntemle seçmişsiniz, sorun olmamış. AK Parti'ye gelince kuralı değiştiriyorsunuz. 5 yıldır hükümeti verdiğiniz insanlara cumhurbaşkanlığını vermiyorsunuz. Bunu haklı bulmak imkansız."
Aktan, Türkiye'nin AB üyeliğine sıcak bakan ve bu konuda umudunu koruyan bir gurbetçi: "Türkiye'de demokrasi ve insan haklarının yerleşmesi, gözüm gibi sevsem de askerin siyasete müdahalesinin son bulması ancak AB'ye üyeliğiyle olur. AB, ekonomik olarak bitiyor. Bu yüzden Türkiye'yi eninde sonunda alacak. Ama Gümrük Birliği'ne girerken, karşılığında bir şey almadan pazarımızı açmak yanlış olmuş. İspanya bunun için milyarlarca Euro aldı."
Belçika'da yaklaşık 180 bin Türk var. Çoğunluk Afyon Emirdağlılarda. Onları Kayseri ve Konyalılar izliyor. Türklerin en etkin sivil kuruluşlarından biri olan Emirdağ ve Yöresi Yardımlaşma Derneği'nin (EYAD) Başkanı Metin Eder'le de seçimi konuşuyoruz. Ona göre de seçime ilgi büyük: "Kahvelerde seçim konuşuluyor. Tatile rastladığı için gümrükte oy kullanırız, oy için uçakla gitmemize gerek kalmadı. Böyle olunca yaşlılar ve gençler de kullanabilecek." O da AK Parti'nin önde olduğunu söylüyor ve nedeni açıklıyor: "İlk kez 2 yıldır memlekete gittiğimizde fiyatları aynı buluyoruz. Enflasyon düşmüş, paradaki sıfırlar gitmiş. Bir de Türkiye'nin ve dünyanın desteğine rağmen Gül'ün seçtirilmemesine kızgınız. Gül Schaerbeek'teki işyerime uğrardı. İyi bir insan. Zaten sadece rahmetli İsmail Cem ve Gül zamanında bir dış politikamız oldu. Belçikalı dostlarımız da olanları anlayamıyor. Bir Belçikalı bana şöyle dedi: "İstersen bizim Meclis'e gidip anket yapalım, Belçika Genelkurmay başkanının adını bilen 5 vekil bile çıkmaz."
Bu partizanlıktan uzak ve demokratik görüşler, Türkiye adına şahsen beni umutlandırdı. Türkiye'den önce Avrupa Birliği'ne girmiş olan bu güzel insanlarımız, neden Türk siyasetinde daha iyi temsil edilmesin?
Abdülhamit BİLİCİ