Romney Koyunu
Romney Koyunun Tarihçesi Nedir?
Romney ırkı, 13.yüzyılda İngilterenin güneydoğusunda Kent ve Sussex şehirlerinin Romney Marshes koyunlarından köken almaktadır. Romney koyunu Güneydoğu İngiltere'nin geri kalanına yayıldığından dolayı "Kent Koyunu" olarak tanındı. Dünya çapında popülaritesi arttıkça "Romney" adıyla benimsendi.
Birleşik Krallık Irk Topluluğu, 1895 yılında kuruldu. İngiliz anavatanlı Romney koyununun, Güneydoğu İngiltere’deki kökenleri olduğu gibi kalmıştır. Fakat Romney ırkı, dünya çapında birçok yönden geliştirilmiştir. İngiltere yıllardır Romney ırkı ihracatının birincil kaynağıdır.
1900 ve 1955 yılları arasında, 18.000 koç ve 9.000 Romney ırkı koyun, İngiltereden, Yeni Zelanda, Patagonya, Avustralya, Portekiz, Brazilya, Kanada ve Güney Kaliforniya gibi 43 ülkeye gitti.
Romney ırklarının İngiltere’den ihracatının onaylanması ilk olarak, Kent ve Stone şehirlerinden 1853 yılında Cornwall üzerinden Yeni Zelanda'ya giden 20 sevkiyattı.
1855 yılında, Yeni Zelanda’da 60.000 Merinos bulunmaktaydı. Fakat Romney Koyunu, tüm ülkede Merinos koyunlarının yerini alarak çok daha hızlı yayıldı. 1904 yılında Yeni Zelanda Romney Marsh Birliği kuruldu. 1965 yılında, Yeni Zelanda’nın yerli sürüsünün %75’i Romney ırkıydı.
1990’ların ortasında, Romney koyunları, Yeni Zelanda koyun sürülerinin Coopworth koyunları (Border Leicester kökenli Romney melezi) ve Perendale koyunları (Cheviot kökenli Romney melezi) ile %58'ini oluşturmaktadır. (2000 yılında 45 milyon olduğu tahmin edilmektedir). Geri kalanını %16.6'sını Merinos ve %5.5'ini Corriedales ırkı oluşturmaktadır.
1904 yılında Amerika’nın Oregon eyaletinde, Monmouth ailesinin erkekleri ve William Riddell ilk Romney koyunlarını popülaritesinin çok hızlı arttığı Kuzey Amerikaya ithal etti. 1912 yılında, dünya gezgini ve koyun uzmanı Joe Wing tarafından Amerikan Romney Yetiştiriciler Birliği kuruldu.
Günümüz Amerikan Romneyi, ırkın gelişmesini arttıran Yeni Zelanda kan hattı son zamanlarda artan ve Kuzey Amerika bünyesinde çok çeşitli gen havuzunun devam etmesine yardım eden İngiliz ürünüdür. İlk doğal renkli safkan Romneyler, 1972 yılında Oregon’da Morris Culver tarafından Birliğe kayıt edildiler.
Romney Koyunlarının Karakteristik Özellikleri Nedir?
Çeşitli iklim koşulları ve yönetim sistemleri altında yapağı ve et üretim kabiliyetleriyle ispatlanmış Romney Irkı gerçekten çok yönlü bir ırktır.
Romney ırkını sessiz yapısı, kendine has eşsiz yapağısı, etinin kalitesi ve lezzeti, kuzulama yüzdesi, melezleme programları, ticari ve safkan olduğundan dolayı mükemmel bir seçim haline getirir. Bu cüsseli ve uzun yapağılı ırk, geniş bir yüze sahiptir, beyaz yapağılıdır. Hem erkekleri hem de dişileri boynuzsuzdur.
Romney ırkı taban çürüğüne, karaciğer parazitlerine ve sıklıkla nemli otlaklarda koyunların başına bela olan diğer sorunlara karşı direçlidir.
Romney koçları yaşının 6-7.aylarında cinsel olgunluğa ulaşmaya başlar ve orta-geniş cüsseli koyunların içinde büyür.
Romney koçları uzun ömürlüdür ve yaklaşık 20 yaşına kadar verimli olabilirler. Amerikan Romney koyun doğurganlığı çeşitli yem ve coğrafi şartlar altında yüksek kuzulama yüzdesiyle defalarca doğrulanmıştır.
Yüksek kazançlı ve çok kaliteli 3.6 kg ile 6.8 kg arasında kırkılmış yapağı üreten Romney koyunları iyi kondisyonlu satış kuzuları yetiştirebilir.
Romneyi en iyi anne ırkı yapan diğer özellikler, sakin oluşu, nazik duruşu, doğurganlığı, süt üretimi, kolay doğum yapması, enerjik kuzuları ve doğal annelik iç güdüsünün olmasıdır.
Dişi Romney kuzuları yaşının 8-10.aylarında kızgınlık dönemine girerler ve olgun koyunlar eylülden ocak ayına kadar ürerler. Birçok sürüde koyunlar düzenli olarak ikiz doğum yaparlar. Doğru beslemeyle üçüz doğum yapabilirler.
Romney ırkı yapağısı ağırdır. Romney ya renkli ya da beyaz yapağıya sahip olabilir. Kuzey Amerika ve İngiltere’de doğal renkli Romneyler (yapağısı beyaz olmayan siyah, gri, gümüş renginde olan) resim paletindeki doğal renkler gibi dokumacılar için çok değerli olmaya başladı.
Olgun Romney Koyunlarının Kilosu Nedir?
Romneyler diğer ırklara göre nispeten daha büyük koyunlardır. Romney dişileri 85 kg, Romney koçlar ise 120 kg’a ulaşabilmektedir.
Kaynakça
en.wikipedia.org
theromneymarsh.net
http://afs.okstate.edu/breeds/sheep/romney/
Written by
Murat KANATVeteriner Hekim
BreedsMore
IllnessesMore
Forage cropsMore
- Патологическая физиология голодания Arina TARAN
- Дефицит фосфора (гипофосфатемия) Hipofosfatemi Arina TARAN
- Какие бывают кормораздатчики для ферм КРС? Irina Makarova
- Кормушки для овец Diana Myakisheva
- Питание домашних коз: что едят, виды корма и правила кормления Alina Arslantürk
- Важность минералов питании сельскохозяйственных животных Irina Makarova