Kış Uykusu Nedir? Kış Uykusuna Kimler Yatar?
BİRÇOK hayvan, soğuğa karşı koyabilir ve hangi mevsimde olursa olsun, anayurdundan ayrılmaz. Buna karşılık bazı türler, sonbahardan başlayarak, daha ılıman bölgelere göçer ve ilkbahara kadar orada kalır. Buna kışlama denir. Gene bu soğuk mevsimde, bazı türler de iyice korunan bir ine sığınıp birkaç ayı derin bir uykuda geçirir: Bu da kış uykusu’na yatmadır.
Soğuk mevsim, vahşi hayvanlar için son derece çetin bir dönemdir; ‘hayvanlar sert iklim koşullarına karşı koyabilmeye yetecek kadar yiyecek bulamaz: Kış uykusu, bu sakıncayı giderecek bir çaredir: Uyku sırasında vücut hareketsiz olduğundan ihtiyaçları da azalmıştır.
Kış uykusuna yatan memelilerde (dağ sıçanı, kirpi, yarasa, yediuyuklayan, sincap) içgüdü, hayvanı sonbahar sonunda, yedek yağ biriktirmesi için daha çok beslenmeye yöneltir. Sonra birkaç aylık bir uykuya dalan hayvan ancak ara sıra (aşağı yukarı her üç haftada bir) idrar yapmak için uyanır. O süre içinde organizma ağır çalışır: Söz gelimi dağ sıçanında nabız vuruşları 88’den 15’e düşer, solunum dakikada 16’dan 2’ye, vücut ısısı da 37°C’den 10°C’ye iner. Bu olgu, sürüngenlerde, kurbağalarda ve balıklarda daha da belirgindir: Vücut ısısı o kadar düşebilir ki hayvan, ölüme pek yakın bir hal alır.