Danimarka, Litvanya, Polonya, Suudi Arabistan ve Tayland, trans yağları azaltma çalışmalarında kaydettikleri ilerlemenin karşılığında, başarılarını tasdik eden sertifikalarla ödüllendirildi. DSÖ tarafından açıklanan rakamlar, REPLACE (T. İkame Et) adlı girişimin ilk beş yılında bu ülkelerden elde edilen önemli sonuçları ortaya koyuyor ve endüstriyel olarak üretilen trans yağ asitlerinin ( iTFA) ortadan kaldırılması için ideal uygulama politikasını hayata geçirdiklerini teyit ediyor.
Resolve to Save Lives Kalp Damar Sağlığı Kıdemli Başkan Yardımcısı Dr. Renu Garg FoodNavigator'a yaptığı açıklamada, “DSÖ, ödüllerin trans yağların küresel olarak ortadan kaldırılması yolunda kaydettiğimiz ilerlemeyi göstermenin harika bir yolu olduğuna karar verdi. REPLACE girişiminin başlatılmasından bu yana dünya nüfusunun yarısı gıdalarındaki bu zehirli kimyasaldan korunuyor. Trans yağın azaltılma sürecinin politikaların kabul edilmesiyle başladığını, ancak bununla bitmediğini, trans yağların ortadan kaldırılması politikasının başarılı bir şekilde uygulanmasının kararlılık gerektirdiğini, ancak ödül alan ülkelerin ortaya koyduğu biçimde bunun yapılabileceğini kabul etmek istedik” ifadelerini kullandı.
Trans yağlar nedir? DSÖ neden bunları kullanımdan kaldırmak istiyor?
Trans yağ asitleri (TFA) iki şekilde ortaya çıkan yarı katı ila katı yağlardır. İlk form endüstriyel olarak üretilir ve ikincisi doğal olarak meydana gelir.
Endüstriyel olarak üretilen trans-yağ asitleri, kalp damar hastalığı ve diyabet riskinin artması da dahil olmak üzere ciddi sağlık sorunlarıyla ilişkilidir. Bununla birlikte, tüketiminin hiçbir besinsel faydası yoktur.
Gıda endüstrisi son yıllarda gıda üretiminde meydana gelen trans yağ asitlerinin kullanımını büyük ölçüde azalttı. Ancak margarin gibi birçok kızarmış, paketlenmiş ve işlenmiş gıdada ve ticari olarak pişirilmiş kek, turta ve kurabiyelerde hala büyük miktarlarda bulunuyor.
Avrupa Komisyonu, "epidemiyolojik ve kontrollü insan müdahalesi çalışmalarından elde edilen kanıtlar, yüksek düzeyde trans yağ asitleri (TFA) içeren diyetlerin tüketiminin koroner kalp hastalığı riskini artırdığını gösteriyor" şeklinde uyarıda bulunurken, Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA), "TFA alımlarının mümkün olduğunca düşük olması gerektiği” ifadelerini kullanıyor.
2018 yılında DSÖ, endüstriyel olarak üretilen trans yağ asitlerinin 2023 yılı sonuna kadar küresel gıda tedarikinden tamamen ortadan kaldırılmasına yönelik iddialı bir hedef belirlemişti. Bu hedefe ulaşılamamış olsa da önemli bir ilerleme kaydedildi. DSÖ, 2025 yılı için önerilen yeni bir hedefle birlikte, tüm ülkelerdeki tüm gıda tedarik zincirlerinden çıkarılması yönündeki çabalarını sürdürüyor.