Arpacık, göz kapağının üzerinde veya içinde kırmızı ve ağrılı bir şişliğe neden olan bir tür enfeksiyondur. Yaygın görülen bir durumdur. Göz kapağında hassasiyet ve yanma hissi, kaşıntı, göz akıntısı gibi belirtilere de neden olabilir. Rahatsız edici ve ağrılı olsa da genellikle ciddi bir sağlık sorunu oluşturmaz. Çoğu zaman basit ev tedavileriyle 1-2 hafta içinde kendiliğinden düzelir. Arpacığa nazikçe ılık suyla kompres uygulamak, irinin daha kolay salınmasına ve ağrı ve şişliğin giderilmesine yardımcı olur. Arpacık bulaşıcıdır, yastık kılıfı, havlu çarşaf gibi malzemelerin ortak kullanımı sonucu bakteri bir diğer kişiye aktarılabilir. Eğer arpacığınız bir haftadan uzun sürdüyse ve görüşünüzü etkiliyorsa mutlaka bir doktora danışın.
Arpacık nedir?
- Dış arpacık: Göz kapağının dış kenarı boyunca, kirpiğin dibinden doğru büyür. Çoğunlukla kirpik folikülündeki ya da yağ veya ter bezlerindeki bir enfeksiyon nedeniyle oluşur ve sivilce gibi görünebilir. Sararabilir, irinle dolabilir ve ağrılı olabilir.
- İç arpacık: Şişlik göz kapağının içinde gelişir. Dış arpacığa göre daha acı vericidir. Çoğunlukla, göz kapağındaki, gözü kaplayan filmin bir bölümünü oluşturan bir salgıyı üreten meibomius bezindeki bir enfeksiyondan kaynaklanır.
Şalazyon nedir?
Göz kapağında iltihaplanmaya neden olan başka bir durum da şalazyondur. Kirpiklerin yakınındaki küçük yağ bezlerinden birinde tıkanma olduğunda meydana gelir. Arpacıktan farklı olarak, şalazyon genellikle ağrılı değildir ve en çok göz kapağının iç tarafında belirgindir. Genişlerse, göze baskı yapabilir ve bulanık görmeye neden olabilir.
Arpacık neden çıkar?
Göz kapaklarında, özellikle kirpiklerin çevresinde çok sayıda minik yağ bezi vardır. Arpacık, bu yağ bezlerine giren ve tahriş eden bakterilerden (genellikle stafilokok bakterileri) kaynaklanır. Normalde göz derisinde zararsız bir şekilde bulunan bu bakteriler, bazen ölü deri hücreleri, kir ve yağ ile birlikte sıkışarak yağ bezlerini tıkayabilirler ve çoğalarak arpacık oluşmasına neden olurlar.
Arpacık risk faktörleri
Aşağıdaki durumlar, arpacık riskini artırabilir:
- Son kullanma tarihini geçmiş kozmetik ürünler kullanmak,
- Yatmadan önce göz makyajını temizlememek,
- Kontakt lensleri takmadan önce dezenfekte etmemek,
- Elleri iyice yıkamadan kontakt lensleri takmak ya da çıkarmak,
- Kötü beslenmek,
- Uyku eksikliği,
- Hane halkından birinin arpacığı olması,
- Blefarit (göz kapağı enfeksiyonu)
Gözde arpacık belirtileri
- Göz kapağında küçük bir yumru
- Ağrı
- Kırmızılık
- Hassasiyet ve yanma hissi
- Göz kapağında şişlik
- Göz kaşıntısı
- Göz kapağı düşüklüğü
- Göz akıntısı ve göz kapaklarının kenarlarında kabuklanma
- Işığa karşı hassasiyet
- Gözü açıp kaparken rahatsızlık
- Gözde bir nesne olduğu hissi
Arpacık genellikle küçük bir sivilce ile başlar. Sonrasında sivilcenin olduğu bölge ya da tüm göz kapağı şişebilir. Genellikle tek bir gözde görülür. Ancak aynı gözde birden fazla arpacık olabilir. Arpacık genellikle görme sorunlarına neden olmaz.
Arpacık tedavisi
- Antibiyotik tedavisi: Göz kapağına uygulamak için antibiyotikli göz damlaları veya topikal bir antibiyotik krem reçete edilebilir. Göz kapağı enfeksiyonu devam ederse veya göz kapağının dışına yayılırsa, oral antibiyotik de kullanmak gerekebilir.
- Drenaj: Eğer antibiyotik tedavisine rağmen arpacık iyileşmezse doktor küçük bir kesiyle irini boşaltabilir.
Arpacık nasıl geçer?
Ilık kompres yapın
- Temiz bir bezi ılık suyla ıslatın. Su çok sıcak olmamalıdır.
- Bezi nemli olacak ama damlamayacak şekilde sıkın.
- Ardından dikkatlice gözünüzün üzerine yerleştirin ve 5-10 dakika boyunca gözünüzde tutun.
- Bunu günde 3-4 kez tekrarlayın.
Göz kapaklarınızı temizleyin
- Göz yakmayan bir bebe şampuanını biraz ılık suyla karıştırın
- Bir pamukulu çubuk ya da temiz bir bez yardımıyla göz kapaklarınızı nazikçe silin.
- Temizlik için salin solüsyonu da kullanabilirsiniz.
Ilık çay poşeti kompresi yapın
- Kaynamış bir bardak suya bir siyah çay poşetini koyun.
- Çay yaklaşık 1 dakika demlendikten sonra biraz ılımasını bekleyin.
- Poşeti 5-10 dakika gözünüzde tutun.
- Eğer iki gözde de arpacık varsa her göz için ayrı bir çay poşeti kullanın.
- Günde iki kez bu uygulamayı yapın.
Ağrı kesiciler
Eğer çok ağrınız varsa ibuprofen veya parasetamol gibi reçetesiz bir ağrı kesici kullanabilirsiniz. Doğru dozu için kullanma talimatını okuyun. Ağrınız günlük hayatınızı olumsuz etkileyecek boyuttaysa doktorunuzu arayın. 16 yaşın altındaki çocuklara aspirin vermeyin.
Makyaj yapmayın
Arpacık varsa makyaj yapmaktan kaçının. Makyaj, gözü daha fazla tahriş edebilir ve iyileşme sürecini geciktirebilir. Ayrıca bakteriler makyaj malzemelerinize ve aletlerinize bulaşabilir ve enfeksiyonu diğer gözünüze de yayabilirsiniz. Yeniden kullanılabilir fırçalarınızı düzenli olarak yıkayın. 3 aylıktan eski göz makyaj ürünlerini atın.
Kontakt lens kullanmayın
Arpacığı patlatmayın
Arpacık ne kadar sürede geçer?
Çoğu arpacık basit ev tedavileriyle birkaç günde kendi kendine iyileşir. Bazen süreç 7-10 gün de sürebilir. Ancak arpacık çoğu zaman ciddi tıbbi bir sorun değildir. Sadece rahatız edicidir.
Arpacık bulaşıcı mı?
Arpacık bulaşıcıdır. İçindeki bakteriler günlük kullandığınız havlular, yastık kılıfları, çarşaflar bezlerle ya da ellerinizle başkalarının gözlerine de bulaşabilir ve o kişide de arpacık veya başka bir enfeksiyon oluşmasına neden olabilir.
Arpacığı önlemek
- Gözlerinize dokunmadan önce ellerinizi sabun ve suyla yıkayın.
- Kirli havluları gözlerinize değdirmeyin.
- Son kullanma tarihi geçmiş makyaj malzemeleri kullanmayın.
- Kontakt lensleri düzenli olarak dezenfekte edin ve temizleyin ve kontak lenslerinizi takmadan önce ellerinizi mutlaka yıkayın.
- Göz kapaklarınızı yukarıda bahsettiğimiz şekilde düzenli olarak temizleyin.
- Her gece uyumadan önce göz makyajınızı çıkarın.
- Arpacığı olan biriyle havlu ya da yastık kılıfı paylaşmayın.
Arpacık tehlikeli mi?
Eğer arpacığınız;
- Büyüyorsa,
- Gittikçe daha acı verici oluyorsa,
- Birkaç günlük ev tedavisi ile düzelmediyse,
- Görme sorunlarına neden oluyorsa
- Tekrarlıyorsa mutlaka doktorunuza görünün.
Konjunktivit, blefarit veya selülit gibi sorunlardan kaynaklanıyor olabilir.
Source link