Tam 17 yıl önce bugün 8372 kişi, Srebtrenitsa'da öldürüldü. Çeşitli illerden "güvenli" olduğu gerekçesiyle Srebrenitsa'ya toplanan Boşnaklar, etrafı dağlarla çevrili bu çukur kentte rahat rahat "temizlenebildi". Bosna Hersek'in her yerinde savaş izleri var. Bir yerlerde okumak ya da fotoğrafları görmek yeterli olmuyor, canlı canlı yaşamak lazım. Başkentin en lüks binalarında bile mermi izlerini gördüğü zaman, savaşta yıkılan Mostar Köprüsü'nden yürüdüğü zaman, başka bir soykırım yaşanan Tuzla kentine gitmek istediğinizde "Gitmeyin, orada insan yaşamıyor, üzülürsünüz." uyarısı aldığı zaman anlıyor bunun ne demek olduğunu. Tanıştığın her insanın ailesinde, babaların-abilerin-amcaların ölü olması ya da Bosna Hersek'ten sonra Sırbistan'a gideceğinizi söylediğinizde size korku dolu gözlerle bakmaları ne yaşadıklarını hissettirebiliyor ancak.
Daha önce Bosna Hersek yazılarımda koyduğum fotoğrafları yeniden paylaşıyorum. Gördüğünüz gibi Saraybosna'da yolların kenarı mezarlıklarla dolu. Tabii bunlar cesetleri bulunabilenler yalnızca.
Mermi izi bulundurmayan ev yok....
Ve Mostar'da tahrip edilmeyen tek ev bu. Sadece bu ev var düşünebiliyor musunuz.
İstanbul'a döndüğümde E-5 in kenarındaki duvarlardaki delikleri görünce içim ürpermişti. Mermi izleri nasıl etkilediyse, o havalandırma deliklerini görünce bile içim acımıştı. Ben 10 gün yaşamış bir insan olarak bu ruh halindeysem, bu acıları yaşamış insanlar ne hissediyorlardır düşünemiyorum. Tek dileğim, dünyanın her yerinde her an var olan fiziki ve psikolojik savaşların bitmesi. Bunun da insan egosunun törpülenmesinden başka yolu yok.