Toplumsal Sapmanın Nedenleri Nelerdir?
Toplumsal yaşamın varlığı ve düzeni; normlar, değerler ve kontrol mekanizmalarıyla sağlanır.
Sosyalleşme süreci, insanların toplum hayatında kendilerinden beklenen biçimde hareket etmelerini sağlamaktadır; ancak toplumda bütün bireylerin toplumsal değer ve normlara uygun davranmaları her zaman mümkün değildir.
Bazı insanlar olumlu ya da olumsuz kural dışı davranışlarda bulunabilir. İşte bireylerin toplumun değer ve normları dışına çıkan davranışlarına toplumsal sapma denir.
TOPLUMSAL SAPMANIN NEDENLERİ
- Savaş, göç, ihtilâl gibi hızlı değişme dönemleri (daha fazla sorunla yüz yüze kalmasından dolayı) sapma davranışlarına neden olabilir.
- Bireyin sosyalleşme sürecinde toplumun kültürünü, değer yargılarını öğrenememesi, onun topluma yabancılaşmasına yani sapmasına yol açar.
- Toplumdaki yaptırımların ve cezaların caydırıcılık özelliğinin olmaması; işsizlik, adaletsiz gelir dağılımı gibi ekonomik nedenler ile; kişilik bozukluğu, zekâ geriliği gibi psikolojik nedenler de sapma davranışına neden olur.
- Kültürel çatışmalar da toplumsal sapmaya yol açan nedenlerden biridir. Örneğin köyden kente ya da bir ülkeden başka bir ülkeye göç eden insanlar, tamamıyla farklı bir kültürel ortama girdikleri için zaman zaman toplumla bütünleşmede zorlanırlar, çatışmalar yaşarlar.
Kaynak: MEB HAYAT BOYU ÖĞRENME GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YAYINLARI AÇIK ÖĞRETİM OKULLARI, Sosyoloji 1 kitabı.