ÜNİTE — 8
YÜRÜTMENİN DURDURULMASI
- Yürütmenin durdurulması kararı, iptali için başvurulan idari işlemin
hukuka uygunluk karinesini askıya alarak uygulamasını en geç dava
sonuçlanıncaya kadar erteleyen idare hukukuna özgü bir yargı
kararıdır.
- İptal davası açılmış olsa bile idari işlemin uygulanması asıl, hukuka
aykırılığı konusunda kuşkuları olan bir idari işlemin ileride telafisi
güç veya imkânsız zararlarını ortadan kaldırmak için yürütülmesinin
durdurulması ise istisnaidir.
- İdari işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız
zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması
şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe gösterilerek
yürütmenin durdurulmasına karar verilebilir.
- İdari işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar,
yürütmenin durdurulması kararı verilmediğinde ileride verilecek
iptal kararının anlamsız hâle gelmesi, yani iptal kararından sonra
idari işlem hiç yapılmamış gibi bir olgunun gerçekleşmesini
engelleyen bir durum ortaya çıkması halinde söz konusu olacaktır.
- İdari işlemin açıkça hukuka aykırı olması ise, mahkemenin, dava
dilekçesine ve bu dilekçeye eklenen belge ve delillere ilk bakışta
gözlemlediği hukuka aykırıklardır.
- İdari Yargılama Usulü Kanunu, taraflara yürütmenin durdurulması
kararlarına karşı itiraz edebilme imkânı tanımıştır.
- İtiraz mercilerinin vermiş oldukları kararlar kesindir, bunlara karşı
herhangi bir itiraz yolu söz konusu değildir.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. Yürütmenin durdurulması kararı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Yürütmenin durdurulması kararı iptali için başvurulan idari işlemin
hukuka uygunluk karinesini askıya alır.
b) Yürütmenin durdurulması ancak bir iptal davası ile birlikte talep
edilebilir.
c) İptal davasından ayrı olarak açılan bir tam yargı davasında
yürütmenin durdurulması talep edilemez.
d) İptal davası ön şartlar nedeniyle reddedilse dahi, eğer yürütmenin
durdurulması için gerekli olan koşullar varsa, yürütmenin
durdurulması kararı verilebilir.
e) Yürütmenin durdurulması kararı, idari işlemin uygulanmasını en geç
dava sonuçlanıncaya kadar erteleyen, idare hukukuna özgü bir yargı
kararıdır.
2. Yürütmenin durdurulması kararı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Danıştay’da veya idari mahkemelerde dava açılması, dava edilen
idari işlemin yürütülmesini durdurmaz.
b) Yürütmenin durdurulması kararı geçici bir tedbir niteliğindedir.
c) Eğer iptal davası reddedilirse, yürütmenin durdurulması kararı
kendiliğinden ortadan kalkmaz. İptali istenen işlemi idare tekrar
uygulamak istiyorsa, mahkemeden yeni bir karar almak zorundadır.
d) Eğer iptal davası kabul edilir ve idari işlem iptal edilirse, dava
konusu işlem geçmişe etkili olarak ortadan kalkacağı için
yürütmenin durdurulmasına gerek kalmaz.
e) Vergi mahkemelerinde, vergi uyuşmazlıklarından doğan bir dava
açılırsa,yürütmenin durdurulması talep edilmese dahi, tarh edilen
vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümlerin ve bunların zam
ve cezalarının dava konusu edilen bölümünün tahsil işlemleri durur.
3. Yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlara karşı itiraz, kararın tebliğini
izleyen günden itibaren kaç gün içinde yapılmalıdır?
a) 7 gün
b) 10 gün
c) 15 gün
d) 30 gün
e) 60 gün
4. Danıştay Dava Dairelerince verilmiş yürütmeyi durdurma kararlarına karşı
itiraz edilecek merci aşağıdakilerden hangidir?
a) Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları
b) Bölge İdare Mahkemesi
c) Danıştay 1. Dairesi
d) Danıştay Başkanlar Kurulu
e) İçtihadı Birleştirme Kurulu
5. İdare mahkemelerince tek hâkim tarafından verilen yürütmeyi durdurma
kararlarına karşı itiraz edilecek merci aşağıdakilerden hangidir?
a) Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurulları
b) Bölge İdare Mahkemesi
c) Danıştay 1. Dairesi
d) Kararı veren idare mahkemesi
e) En yakın idare mahkemesi
6. Aşağıdakilerden hangisi yürütmeyi durdurma kararının verilebilmesi için
gerekli olan şekil şartlarından biri değildir?
a) Taraflardan birinin talepte bulunması
b) İptal davasının açılmış olması
c) Teminat gösterilmesi
d) Kararın gerekçeli olması
e) İdari işlemin açıkça hukuka aykırı olması
7. Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için gerekli olan esasa
ilişkin şartlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için idari işlemin
uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması
gerekir.
b) Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için idari işlemin
açıkça hukuka aykırı olması gerekir.
c) “Telafisi güç veya imkânsız zarar şartı” veya “açık hukuka aykırılık”
şartlarından birinin bulunması yürütmenin durdurulması kararının
verilebilmesi için yeterlidir.
d) Hâkim, vereceği yürütmenin durdurulması kararında, hangi
gerekçelerle idari işlemin açıkça hukuka aykırı olduğunu belirtmesi
gerekir.
e) İdari işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zarar,
yürütmenin durdurulması kararı verilmediğinde ileride verilecek
iptal kararının anlamsız hâle gelmesi, yani iptal kararından sonra
idari işlem hiç yapılmamış gibi bir olgunun gerçekleşmesini
engelleyen bir durum ortaya çıkması halinde söz konusu olacaktır.
8. Yürütmenin durdurulmasına dair verilen kararlar kaç gün içerisinde yazılır
ve imzalanır?
a) 7 gün
b) 15 gün
c) 30 gün
d) 45 gün
e) 60 gün
9. Yürütmenin durdurulması kararının sonuçlarıyla ilgili aşağıdakilerden
hangisi yanlıştır?
a) Yürütmenin durdurulması talebi reddedilirse, idari işlemin
yürütülebilirliği hiçbir kesintiye uğramadan devam eder.
b) Yürütmenin durdurulması talebi reddedildiğinde aynı sebeplere
dayanılarak ikinci kez yürütmenin durdurulması isteminde
bulunulamaz.
c) Yürütmenin durdurulması talebi kabul edildiğinde idari işlemin
varlığı ortadan kalkmaz, sadece idari işlemin icrailik (yürütülebilirlik)
ve kanunilik özellikleri askıya alınır.
d) Yürütmenin durdurulması kararı geçmişe etkili olarak uygulanır.
e) Yürütmenin durdurulması kararı bağlayıcı nitelikte olmayan bir yargı
kararıdır.
10. Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için gerekli olan şekle ve
esasa ilişkin şartlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Uygulanmakla etkisi olan idari işlemlerin yürütülmesi, idarenin
savunması alınmaksızın durdurulabilir.
b) Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için gerekli olan
teminat şartı, adli yardımdan faydalanan kişiler için geçerli değildir.
c) Yürütmenin durdurulmasına ilişkin talep, dava dilekçesi ile birlikte
davanın başlangıcında yapılabileceği gibi, iptal davası açıldıktan
sonra nihai karar verilinceye kadar davanın her aşamasında da
yapılabilir.
d) Yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için hukuka
aykırılık olgusunun kesin olarak saptanması gerekir.
e) İdari yargı yerleri re’sen (kendiliğinden) yürütmenin durdurulması
kararı veremez.
Cevap Anahtarı —-1.D, 2.C, 3.A, 4.A, 5.B, 6.E, 7.C, 8.B, 9.E, 10.D
ÜNİTE — 9
TAM YARGI DAVASI
- Tam yargı davaları, idarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu
hizmetini tesis ederken yapmış olduğu işlem veya eylemlerinden
dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından, uğranılan zararın
giderilmesi amacıyla açılan idari davalardır.
Tam yargı davasının açılabilmesi için kişisel bir hakkın ihlali gerekir
ve bu davaların amacı uğranılan zararın giderilmesidir. Kişisel bir
hakkın ihlal edilip edilmediği araştırıldığı için subjektif nitelikte olan
tam yargı davalarında verilecek kararlar sadece taraflar açısından
sonuç doğurur.
- Tam yargı davasının dört türü bulunmaktadır. Bunlar tazminat
davaları, istirdat davaları, vergi davaları ve idari sözleşmeden doğan
davalardır.
- Tahkim yolu öngörülen imtiyaz sözleşmelerinden doğan
uyuşmazlıklar dışında kalan ve Danıştay ile vergi mahkemelerinin
görev alanına girmeyen tüm tam yargı davalarına ilişkin
uyuşmazlıklar, idare mahkemeleri tarafından çözümlenir.
- İdarenin işlem ve eylemi sebebiyle ancak para ile ölçülebilir bir
menfaati ihlal edilenler, yahut maddi veya manevi bir zarara
uğramış olanlar, tam yargı davası açabilirler.
- Menfaat ihlaline ve kişisel hak ihlaline maruz kalan kişiler, tam yargı
davasını, iptal davası ile birlikte açabileceği gibi, iptal davasından
bağımsız olarak iptal davasından önce veya sonra da açabilir.
- Bir idari eylem dolayısıyla hakkı ihlal edilmiş olan kişiler, doğrudan
doğruya tam yargı davası açamazlar. Dava açmadan önce idareye
uğradıkları zararın tazmini için başvurarak bir ön karar almak
zorundadırlar.
- Mahkeme, süresi içinde açılmayan tam yargı davasını reddeder ve
bu dava bir daha açılamaz. Tam yargı davalarında süre, davanın idari
işlem veya eylemden dolayı açılmasına göre değişmektedir.
- İdarenin kusurlu veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereğince
sorumlu tutulması, tam yargı davasının esasına ilişkin koşullarını
oluşturmaktadır.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. Tam yargı davası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Tam yargı davasına sadece idari işlemler konu olabilir.
b) Tam yargı davalarının amacı, ihlal edilen hakkın tazmin edilmesi,
yani uğranılan zararın giderilmesi, veya eski durumun geri
getirilmesidir.
c) Tam yargı davası subjektif mahiyettedir.
d) Tam yargı davasının açılabilmesi için kişisel bir hakkın ihlali gerekir.
e) Tam yargı davaları, idarenin yürütmekle yükümlü bulunduğu kamu
hizmetini tesis ederken yapmış olduğu işlem veya eylemlerinden
dolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafından, uğranılan zararın
giderilmesi amacıyla açılan idari davalardır.
2. Tam yargı davasının nitelikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
a) Tam yargı davası sonucunda verilecek kararlardan ilgili olan herkes
yararlanabilir.
b) Tam yargı davasının açılabilmesi için menfaat ihlali yeterlidir.
c) Tam yargı davası objektif mahiyettedir.
d) Tam yargı davasında dava konusu idari işlem iptal ettirilerek
işlemden önceki durumun geri getirilmesi amaçlanmaktadır.
e) İdari işlemler, eylemler veya sözleşmeler tam yargı davasının
konusu olabilir.
3. Aşağıdakilerden hangisi tam yargı davasının bir çeşidi değildir?
a) Tazminat Davaları
b) Eda Davaları
c) İstirdat Davaları
d) Vergi Davaları
e) İdari Sözleşmelerden Doğan Davalar
4. Aşağıdakilerden hangisi tam yargı davasının açılabilmesi için gerekli olan
ön şartlardan biri değildir?
a) Davanın görevli ve yetkili yargı merciinde açılması
b) Bir hakkın ihlal edilmiş olması
c) İdarenin kusurlu veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereğince
sorumlu tutulması
d) İdari işlem, eylem veya sözleşmelerden doğan bir zararın söz
konusu olması
e) Davanın süresi içinde açılması
5. Bir idari eylem dolayısıyla hakkı ihlal edilen kişinin, tam yargı davası
açmadan önce, uğradığı zararın tazmini için idareye başvurması gerektiği
süre, aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
a) Zarara sebep olan idari eylemi, yazılı bildirim veya başka bir surette,
öğrendikleri tarihten itibaren 6 (altı) ay ve her hâlde eylem
tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
b) Zarara sebep olan idari eylemi, yazılı bildirim veya başka bir surette,
öğrendikleri tarihten itibaren 1 (bir) yıl ve her hâlde eylem
tarihinden itibaren 2 (iki) yıl içinde
c) Zarara sebep olan idari eylemi, yazılı bildirim veya başka bir surette,
öğrendikleri tarihten itibaren 60 (altmış) gün ve her hâlde eylem
tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
d) Zarara sebep olan idari eylemi, yazılı bildirim veya başka bir surette,
öğrendikleri tarihten itibaren 1 (bir) yıl ve her hâlde eylem
tarihinden itibaren 5 (beş) yıl içinde
e) Zarara sebep olan idari eylemi, yazılı bildirim veya başka bir surette,
öğrendikleri tarihten itibaren 30 (otuz) gün ve her hâlde eylem
tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
6. Bir idari işlemin uygulanması dolayısıyla ortaya çıkan zarar için açılmak
istenen tam yargı davası kaç gün içinde açılmalıdır?
a) İdari işlemin tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün
b) İdari işlemin tebliğini izleyen günden itibaren 60 gün
c) İdari işlemin uygulanma tarihinden itibaren 60 gün
d) İdari işlemin uygulanma tarihinden itibaren 30 gün
e) İdari işlemin tebliğini izleyen günden itibaren 1 yıl
7. İdari işlemlerden doğan zararlara karşı açılan tam yargı davaları ile ilgili
aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Eğer bir idari işlem, ilgilinin kişisel hakkını ihlal ediyorsa, ilgili kişi
hem dava konusu idari işlemin iptali istemiyle iptal davasını hem de
uğradığı zararın tazmini talebiyle tam yargı davasını birlikte açabilir.
b) İlgili kişi, idari işlemin iptali talebi ile dava açtıktan ve bu dava karara
bağlandıktan sonra da, uğradığı zararın tazmini için tam yargı davası
açabilir.
c) İlgili kişi isterse iptal davası açmadan da, doğrudan doğruya idari
işleme karşı tam yargı davası açabilir.
d) İdare hukuka uygun bir işlem yapmış olsa dahi uğranılan zararın
tazmini için tam yargı davası açılabilir.
e) İlk önce iptal davası açılır ve işlem iptal edilmezse, tam yargı davası
açılamaz.
8. İdari eylemler veya hizmetlerden kaynaklanan tam yargı davalarında
yetkili mahkeme aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
a) İdari eylemi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki yer mahkemesi
b) Eylemin yapıldığı yer mahkemesi
c) Davacının ikametgâhının bulunduğu yer mahkemesi
d) Kamu görevlisinin görev yaptığı yer mahkemesi
e) Kamu görevlisinin son görevli olduğu yer mahkemesi
9. İdari işlemlerden doğan tam yargı davalarında yetkili mahkeme
aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
a) Dava konusu idari işlemi yapan idari merciin bağlı veya ilgili olduğu
kuruluşun bulunduğu yer mahkemesi
b) Tarafların anlaşma yoluyla belirlemiş oldukları yer mahkemesi
c) İdari işlemin yapılmasına katılan mercilerden birisinin bulunduğu
yer mahkemesi
d) Dava konusu idari işlemi yapan idari merciin bulunduğu yer
mahkemesi
e) Davacının bulunduğu yer mahkemesi
10. İdari yargı yerlerinde açılması gerekirken, Adli Yargı içinde bulunan Asliye
Hukuk Mahkemesinde açılan bir tam yargı davası, hangi anda açılmış
sayılır?
a) Asliye Hukuk Mahkemesinde davanın açıldığı tarihte
b) Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararı verdiği tarihte
c) Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının Yargıtay tarafından
onaylandığı tarihte
d) Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararının davacıya yazılı
olarak bildirildiği tarihte
e) Davacının Yargıtay kararının kendisine yazılı olarak bildirildiği
tarihten sonra dava açtığı tarihte
Cevap Anahtarı 1.A, 2.E, 3.B, 4.C, 5.D, 6.C, 7.E, 8.B, 9.D, 10.A
ÜNİTE — 10
DAVA DİLEKÇESİ
•İdari davalar; Danıştay, İdare Mahkemesi ve Vergi Mahkemesi
başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılır.
•İmzalanmamış bir dava dilekçesi mahkeme tarafından reddedilir.
Yine aynı şekilde imzanın davacıya ait olmadığının anlaşılması
üzerine de dilekçe reddedilir.
•İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. maddesinin ikinci fıkrası, idari
dava dilekçesinde gösterilmesi gereken hususları düzenlemiştir.
•Dava dilekçesi, 3. maddede yazılan hususları içermiyorsa, otuz gün
içinde 3. maddeye uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya
eksiklikleri tamamlanmak üzere yargı organları tarafından reddedilir.
•Dava dilekçeleri ve davaya ilişkin her türlü evrak Danıştaya veya ait
oldukları mahkeme başkanlıklarına ya da bunlara gönderilmek üzere
idare veya vergi mahkemesi başkanlıklarına verilir.
•İdare veya vergi mahkemesi bulunmayan yerlerde ise dava dilekçesi
asliye hukuk mahkemelerine veya yabancı memleketlerde Türk
konsolosluklarına verilebilir.
•Kural olarak her idari işlem aleyhine ayrı ayrı dava açılması gerekir.
Ayrıca kişiler, kendileri ile ilgili davaları, her ne kadar farklı kişileri
ilgilendirse de, tek başlarına açarlar.
•Birden fazla işleme karşı tek bir dilekçe ile dava açılabilmesi için, ilk
önce bu idari işlemlerin aynı kişi ile ilgili olması gerekir. Ayrıca idari
işlemler arasında maddi veya hukuki yönden bağlılık ya da sebepsonuç
ilişkisinin bulunması gerekmektedir.
•Birden fazla kişinin tek bir dilekçe ile dava açabilmesi için davacıların
hak veya menfaatlerinde iştirak (ortaklık) bulunması ve davaya yol
açan maddi olay veya hukuki sebeplerin aynı olması şartlarının bir
arada bulunması gerekmektedir.
•Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına veya
4. maddede yazılı yerlere verilen dilekçelerin harç ve posta ücretleri
alındıktan sonra deftere derhal kayıtları yapılarak kayıt tarih ve sayısı
dilekçenin üzerine yazılır. Dava bu kaydın yapıldığı tarihte açılmış
sayılır.
•İdari davanın açılmasıyla dava konusu hakkın zaman aşımına
uğraması engellenir.
•Bir davanın yargılaması devam ederken, konusu,tarafları ve maddi
sebepleri aynı olan bu dava, başka bir yargı yerinde yeni bir dava
şeklinde açılırsa, karşı taraf mahkemeye başvurarak derdestlik
itirazında bulunabilir.
•Bir idari dava açıldığında mahkeme harekete geçmek ve bir hüküm
vermek zorundadır.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. Aşağıdaki dava türlerinin hangisinde uyuşmazlık konusu olan miktar dava
dilekçesinde belirtilmeden dava açılamaz?
a) İptal Davası
b) Tespit Davası
c) Tam Yargı Davası
d) İstirdat Davası
e) Eda Davası
2. Bir dava dilekçesinin, İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. maddesinde
belirtilen hususları içermemesi dolayısıyla mahkeme tarafından
reddedilmesi üzerine, kaç gün içerisinde dava dilekçesi 3. maddeye uygun
şekilde yeniden düzenlenir veya eksiklikleri tamamlanır?
a) 7 gün
b) 15 gün
c) 20 gün
d) 30 gün
e) 60 gün
3. Danıştaya veya ait oldukları mahkeme başkanlıklarına verilmeyip de bunlara
gönderilmek üzere diğer yerlere verilmiş dava dilekçeleri en geç kaç gün
içerisinde Danıştay veya ait oldukları mahkeme başkanlıklarına gönderilir?
a) 3 gün
b) 7 gün
c) 15 gün
d) 20 gün
e) 30 gün
4. İdare veya vergi mahkemesi bulunmayan yerlerde dava dilekçesi aşağıda
gösterilen mahkemelerden hangisine verilir?
a) Danıştay İdari Dava Dairesi Kurulu
b) Danıştay Vergi Dava Dairesi Kurulu
c) Sulh Hukuk Mahkemeleri
d) Ağır Ceza mahkemeleri
e) Asliye Hukuk Mahkemeleri
5. Birden fazla idari işleme karşı tek bir dilekçe ile dava açılabilmesi için gerekli
olan koşullar arasında aşağıdakilerden hangisi yoktur?
a) İdari işlemlerin aynı kişi ile ilgili olması
b) İdari işlemler arasında maddi ve hukuki bağlılığın bir arada bulunması
c) İdari işlemler arasında sebep-sonuç ilişkisinin bulunması
d) İdari işlemlerin aynı yargı düzeninin görev alanına girmesi
e) İdari işlemlerin dava açma sürelerinin geçirilmemiş olması
6. Bir idari davanın, herhangi bir sebeple harç veya posta ücreti verilmeden
veya eksik verilerek açılması üzerine yapılacak işlemlerle ilgili
aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Mahkeme, dilekçeyi doğrudan reddetmez, aksine harç veya posta
ücretinin verilmesi veya tamamlanması hususunda ilgiliye ilk tebliğini
yapar.
b) İlk tebliğden itibaren 30 gün içinde ilgililer harç veya posta ücretini
verebilir veya tamamlayabilir.
c) İlk tebliğden sonra harç veya posta ücreti verilmez veya
tamamlanmazsa, mahkeme, bu sefer de dilekçeyi reddetmez ve ikinci
bir tebliğde bulunur.
d) İkinci tebliğden itibaren ilgililer 60 gün içinde harç veya posta ücretini
vermez veya tamamlamazsa dava açılmamış sayılır.
e) İkinci tebliğden itibaren ilgililer 30 gün içinde harç veya posta ücretini
vermez veya tamamlamazsa dava açılmamış sayılır.
7. Bir idari dava açıldıktan sonra, posta ücretinde tebliğ işlemlerinin
yapılmasını engelleyecek şekilde azalma olması hâlinde, yapılacak işlemlerle
ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Mahkeme, posta ücretinin tamamlanması için ilgiliye ilk tebliğini
yapar.
b) İlk tebliğden sonra 30 gün içerisinde ilgililer posta ücretini
tamamlayabilir.
c) İlk tebligata rağmen posta ücreti tamamlanmazsa mahkeme ikinci
tebliğini yaparak 30 gün içerisinde ilgili kişilerden posta ücretini
tamamlamalarını ister.
d) İkinci otuz günlük süre geçtikten sonra posta ücreti yatırılmazsa,
mahkeme, dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verir.
e) Dosyanın işlemden kaldırılması kararının tebliğinden itibaren ilgili
kişiler 6 ay içinde eksikliği gidererek dilekçenin yeniden işleme
konulmasını talep edebilirler.
8. Dava dilekçesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
a) Dava dilekçesinin davacı tarafından imzalanması gerekir.
b) Dava dilekçesi, davacı tarafından imzalanmışsa, dava vekillerinin veya
temsilcilerinin dava dilekçesini imzalamasına gerek yoktur.
c) Birden fazla davacı varsa, davacıların tümünün dava dilekçesini
imzalaması gerekir.
d) Dava dilekçesi, davacı tarafından imzalanmamışsa, dilekçe mahkeme
tarafından reddedilir.
e) Dava dilekçesindeki imzanın davacıya ait olmadığı anlaşılırsa dilekçe
reddedilir.
9. Aşağıdakilerden hangisi İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. maddesine
göre, dava dilekçesinde bulunması gereken unsurlardan biri değildir?
a) Dava konusu işlemin hukuka aykırılığını gösteren mevzuat hükümleri
b) Tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları
veya unvanları ve adresleri ile gerçek kişilere ait Türkiye Cumhuriyeti
kimlik numarası
c) Davanın konu ve sebepleri ile dayandığı deliller
d) Davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihi
e) Vergi, resim, harç, benzeri mali yükümler ve bunların zam ve
cezalarına ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu
miktar
10. Dava dilekçesinde bulunması gereken hususlarla ilgili aşağıdakilerden
hangisi yanlıştır?
a) Dava dilekçesi, İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 3. maddesinde
yazılan hususları içermiyorsa, otuz gün içinde 3. maddeye uygun
şekilde yeniden düzenlenmek veya eksiklikleri tamamlanmak üzere
yargı organları tarafından reddedilir.
b) Dava dilekçesinde bulunması gereken hususların eksikliği dolayısıyla
verilecek dilekçe ret kararı ilk inceleme aşamasında verilebileceği gibi,
yargılamanın her aşamasında da verilebilir.
c) Dava dilekçesi, 3. madde belirtilen hususları içermemesi dolayısıyla
reddedilir ve yeniden verilen dilekçede aynı yanlışlıklar yapılır ve
eksiklikler doğru şekilde tamamlanmazsa, dilekçe tekrar düzeltilmesi
için bir daha reddedilir.
d) Tam yargı davalarında uyuşmazlık konusu miktar belirtilmezse dilekçe
reddedilir.
e) Kamu görevlilerinin açtıkları tam yargı davalarında, zarar önceden
tespit edilemeyeceği için, miktar belirtilmese de dilekçe kabul edilir.
Cevap Anahtarı —– 1.C, 2.D, 3.A, 4.E, 5.B, 6.D, 7.E, 8.B, 9.A, 10.C
ÜNİTE — 11
DOSYALARIN İNCELENMESİ VE DURUŞMA
•İlk incelemenin, yedi açıdan kanunda belirtilen sıralamaya göre yapılması gerekmektedir.
•İdari yargıda dava açıldığında, dava dilekçeleri, ilk olarak, açılan davanın idari yargı düzeninde açılması gereken bir dava olup olmadığı ve idari yargı düzeni içinde davayı çözümlemekle görevlive yetkili bir mahkemede açılıp açılmadığı yönünden incelenmektedir.
•İdari yargı yerlerinde dava açılmadan önce, idari bir makama başvurulması kanun tarafından öngörülmüşse, yani davadan önce idareye başvurmak zorunlu ise, bu başvuru yerine getirilmeden dava açılması durumunda idari merci tecavüzü söz konusu olur.
•Davanın avukat olmayan bir vekil tarafından açılması hâlinde, dava dilekçesi reddedilir. Bu durumda davacı, otuz gün içerisinde bizzat kendisi veya bir avukatı aracılığı ile davasını yenileyebilir.
•Bir idari işleme karşı dava açılabilmesi için, o işlemin kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olması gerekmektedir. Dava konusu yapılan işlem bu nitelikleri haiz değilse, dava reddedilir.
•İdari yargılama usulünde genel dava açma süreleri, idari davalarda altmış, vergi davalarında ise otuz gündür.
•Davanın hasım gösterilmeden veya yanlış hasım gösterilerekaçılması hâlinde, dava dilekçesinin tespit edilecek gerçek hasma tebliğine karar verilir.
•Davacı, davalının sunmuş olduğu ikinci savunma dilekçesine karşı artık yeniden cevap veremez. Ancak, davalının ikinci savunmasında, davacının cevaplandırmasını gerektiren hususlar bulunduğu, davanın görülmesi sırasında anlaşılırsa, davacıya cevap vermesi için bir süre verilir.
•Aydınlatılması gereken olay, tarafların karşılıklı olarak sundukları iddia ve cevaplardan sonra yeterince açıklığa kavuşmamış ise, mahkeme, resen araştırma yetkisini kullanarak, taraflardan veya ilgili diğer yerlerden, davayla ilgili ellerinde olan bilgi ve belgelerin verilmesini isteyebilir.
•Duruşma, iddia ve savunma makamlarının mahkeme önünde sözlü olarak açıklama yapmalarını içeren sürece denilmektedir.
•İdari Yargılama Usulü Kanunu, davaların, dosyanın tekemmülünden, yani dilekçelerin verilmesi, gerekli bilgi be belgelerin toplanması aşamasından sonra, en geç altı ay içinde sonuçlandırılmasını emretmektedir.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. Bir idari eylem dolayısıyla oluşan zararın tazmini için açılacak tam yargı
davalarında, tam yargı davası açılmadan önce, hangi süreler içerisinde ilgili
idareye başvurulması gerekmektedir?
a) Zarara sebep olan idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 6 (altı) ay ve
her hâlde eylem tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
b) Zarara sebep olan idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 1 (bir) yıl ve
her hâlde eylem tarihinden itibaren 2 (iki) yıl içinde
c) Zarara sebep olan idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 60 (altmış) gün
ve her hâlde eylem tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
d) Zarara sebep olan idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 1 (bir) yıl ve
her hâlde eylem tarihinden itibaren 5 (beş) yıl içinde
e) Zarara sebep olan idari eylemin öğrenilmesinden itibaren 30 (otuz) gün
ve her hâlde eylem tarihinden itibaren 1 (bir) yıl içinde
2. Avukat olmayan bir vekil aracılığı ile açılan davada, dilekçenin reddine karar
verildikten sonra kaç gün içerisinde dava yenilenebilir?
a) 7 gün
b) 15 gün
c) 30 gün
d) 60 gün
e) 90 gün
3. İdari yargılama usulünde, vergi davaları için genel dava açma süresi
aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
a) 15 gün
b) 20 gün
c) 30 gün
d) 60 gün
e) 90 gün
4. Davalar, dosyanın tekemmülünden sonra en geç ne kadar süre içerisinde
sonuçlandırılmalıdır?
a) 30 gün
b) 60 gün
c) 3 ay
d) 4 ay
e) 6 ay
5. İdari yargı yerleri, dava dilekçesi üzerinde yapacakları ilk incelemede,
aşağıdakilerin hangisini diğerlerine göre daha önce incelerler?
a) Ehliyet
b) Süre aşımı
c) İdari merci tecavüzü
d) Görev ve yetki
e) Husumet
6. İdari yargıda duruşma yapıldıktan sonra, kaç gün içerisinde karar verilmesi
gerekir?
a) 10 gün
b) 15 gün
c) 20 gün
d) 30 gün
e) 60 gün
7. İlk inceleme işlemlerinin, dava dilekçesinin alındığı günden itibaren kaç gün
içerisinde bitirilmesi gerekmektedir?
a) 15 gün
b) 7 gün
c) 20 gün
d) 60 gün
e) 30 gün
8. İdari yargı yerlerinde açılması gerekirken, Adli Yargı içinde bulunan Asliye
Hukuk Mahkemesinde açılan bir dava, hangi anda açılmış sayılır?
a) Asliye Hukuk Mahkemesinde davanın açıldığı tarihte
b) Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararı verdiği tarihte
c) Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının Yargıtay tarafından onaylandığı
tarihte
d) Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik kararının davacıya yazılı olarak
bildirildiği tarihte
e) Davacının Yargıtay kararının kendisine yazılı olarak bildirildiği tarihten
sonra dava açtığı tarihte
9. İdari yargıda duruşma ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
a) Duruşmayı mahkeme başkanı yönetir.
b) Duruşmalar genel ahlakın veya kamu güvenliğinin gerekli kıldığı hâller
dışında açık olarak yapılır.
c) Duruşma talebi dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda yapılabilir.
d) Taraflardan yalnız biri gelirse, duruşma açılmaz ve inceleme evrak
üzerinden yapılır.
e) Duruşmalı davetiyeleri en az otuz gün önce taraflara gönderilir.
10. Aşağıdakilerden hangisi “kararlarda” bulunması gereken hususlardan biri
değildir?
a) Kararın tarihi ve oy birliği ile mi, oy çokluğu ile mi verildiği
b) Duruşmalı davalarda, duruşma tutanağı
c) Yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiği
d) Davacının ileri sürdüğü olayların ve dayandığı hukuki sebeplerin özeti
istem sonucu ile davalının savunmasının özeti
e) Kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçesi ve hüküm; tazminat
davalarında hükmedilen tazminatın miktarı
Cevap Anahtarı———–1.D, 2.C, 3.C, 4.E, 5.D, 6.B, 7.A, 8.A, 9.D, 10.
ÜNİTE — 12
İDARİ YARGI KARARLARINA KARŞI BAŞVURU YOLLARI (KANUN YOLLARI)-I
•Temyiz ilk derece mahkemesince verilen bir kararın üst derece mahkeme tarafından hukuka uygunluk bakımından denetlenmesini ifade eder. Bu kapsamda idari yargı kararlarına karşı kullanılan kanun yollarından en önemli ve en sıklıkla kullanılan kanun yolunun temyiz olduğunu ifade etmeliyiz.
• İlk derece mahkemesi olarak daha önce de belirttiğimiz idare ve vergi mahkemelerinin nihai kararları kural olarak temyiz edilecek yargı kararları olarak karşımıza çıkar. Ancak bu ilk derece mahkemelerinin tüm kararlarının temyize konu olacağı anlamına gelmez. İdare ve vergi mahkemelerinin tek hâkimle vereceği yargısal kararlar temyizin kapsamı dışında tutulmuştur.
•İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 49. maddesinde, birinci derece mahkemesi tarafından verilen kararlara karşı hangi sebeplerle temyiz talebinde bulunulabileceğine ilişkin olarak üç sebep sayılmıştır. Bu sebepler kanunda “bozma sebepleri” adıyla yer almıştır. Bu sebepler: Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, usul hükümlerine uyulmamış olması ve hukuka aykırı karar verilmiş olmasıdır.
•Temyiz incelemesi sonucu ilgili merci; onama, düzelterek onama ve bozma kararları verebilir.
• Temyiz incelemesinden geçirilmediği için hukuka aykırılık tespiti yapılamayan kararların yeniden incelenmesi taraflardan bağımsız bir şekilde talep edilmesi ve hukuka aykırılığın giderilmesi amacıyla kanun yararına bozma kurumu öngörülmüştür.
•Danıştay Başsavcısı tarafından talep edilmesi ile gerçekleştirilecek inceleme sonrası hukuka aykırı karar verilmiş olduğu tespit edilirse karar bozulur.
DEĞERLENDİRME SORULARI
I. Temyiz
II. Kanun yararına bozma
III. İtiraz
1- Yukarıda sayılan kanun yollarından hangisi ya da hangileri olağanüstü kanun yolu
olarak nitelendirilebilir?
a) Yalnız I
b) Yalnız II
c) I ve II
d) I ve III
e) Yalnız IIII
2. Aşağıdaki kararlardan hangisi hakkında temyiz incelemesi talebinde
bulunulamaz?
a) İdare mahkemelerinin heyet hâlinde verdiği kararları
b) Vergi mahkemeleri heyet hâlinde verdiği kararları
c) Danıştay’ın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davalar
d) İdare mahkemelerinin tek hâkimle verilen kararlar
e) Bölge İdare Mahkemelerinin itiraz incelemesi dışındaki kararları
3. Aşağıdakilerden hangisi temyiz mercilerinden biri değildir?
a) Danıştay İdari Dava Daireleri
b) Danıştay Vergi Dava Daireleri
c) Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu
d) Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulu
e) Bölge İdare Mahkemeleri
4. Aşağıdakilerden hangisi temyiz dilekçesinde bulunması gereken unsurlardan
biri değildir?
a) Temyiz incelemesine yetkili mercii ismi
b) Taraflar
c) Temyiz edilmesi talep edilen mahkeme kararının, verilmiş olduğu
makam, tarih ve sayısı
d) Mahkeme kararının temyiz talebinde bulunan kişiye tebliğ edildiği tarih
e) Verilen mahkeme kararının bir özeti
I. Onama
II. Bozma
III. Düzelterek Onama
5- Yukarıda sayılan karar çeşitlerinden hangisi ya da hangileri temyiz incelemesi
sonucu verilebilecek kararlardandır?
a) Yalnız I
b) Yalnız III
c) I ve III
d) II ve III
e) I, II ve III
6. Aşağıdakilerden hangisi kanun yararına bozma talep edebilecek kişiyi ifade
eder?
a) Danıştay Başkanı
b) Danıştay Başsavcısı
c) Bölge İdare Mahkemesi başkanı
d) Taraflar
e) Menfaati bulunan üçüncü kişiler
7. Kanun yararına bozma kararına ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
a) Taraflar talepte bulunabilirler.
b) Menfaati bulunan üçüncü kişilerin talep etme hakkı bulunmaktadır.
c) Resmi Gazete’de yayınlanır.
d) Ana kararın yeniden yargılamasını gerektirir.
e) Yürütmenin durdurulması kararı verilebilir.
8. Kanun yararına bozma talep edilebilmesi için aşağıdakilerden hangi sebebin
bulunması gerekir?
a) Hukuka aykırı karar verilmiş olması
b) Usul kurallarına aykırı karar verilmiş olması
c) Sürelere uyulmadan karar verilmiş olması
d) Tarafların gerçeğe aykırı beyanda bulunmuş olması
e) Kanun yararına bozma talep eden tarafın menfaatine aykırı bir karar
verilmiş olması
9. Kanun yararına bozma kurumu hangi davalar için istenebilir?
a) Temyiz istemi reddedilen davalar
b) Bozma kararı verilen davalar
c) Temyiz incelemesinden geçmemiş davalar
d) Onama kararı verilmiş temyiz davaları
e) İtiraz talebi reddedilen davalar
10. Kanun yararına bozma talep edilebilmesi için süre ne kadardır?
a) Sebebin öğrenilmesinden sonra 30 gün
b) Sebebin öğrenilmesinden sonra 3 ay
c) Sebebin öğrenilmesinden sonra 6 ay
d) Sebebin öğrenilmesinden sonra 1 yıl
e) Sebebin öğrenilmesinden sonra makul sürede
Cevap Anahtarı –1.B, 2.D, 3.E, 4.A, 5.E, 6.B, 7.C, 8.A, 9.C, 10.E
ÜNİTE — 13
İDARİ YARGI KARARLARINA KARŞI BAŞVURU YOLLARI (KANUN YOLLARI)-II
•Temyiz ve kanun yararına bozma kurumu yanında, idari yargılama hukuku kapsamında ikisi olağan kanun yolu olarak kabul edilen kararın düzeltilmesi ve itiraz müesseselerini ve yine olağanüstü kanun yolu olarak kabul edilen yargılamanın yenilenmesi kurumu bulunmaktadır.
• İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 47. maddesinde ifade edildiği üzere “İdare ve vergi mahkemelerinin itiraz yolu açık olan kararları temyiz edilemez.” hükmü kapsamınca itiraz kurumu temyiz ile birlikte idari yargılama hukuku kapsamındaki tüm kararların denetimini sağlayan önemli bir kanun yolu olarak karşımıza çıkmaktadır.
•İtiraz talep edilecek kararlar idare ve vergi mahkemelerinin tek hâkimle verdikleri kararlar ile İYUK 45. maddede sayılan davalara ilişkin kararlardır.
•Kararın düzeltilmesi temyiz veya itiraz yolu neticesi verilen kararın tekrar gözden geçirilmesini talep etmek isteyen taraflara sunulmuş bir başka kanun yoludur.
•Yukarıda sayılan kanun yollarına başvurulmasına rağmen kesinleşen bir yargı kararı kural olarak hukuksal gerçek olarak kabul edilecek ve hiçbir merci tarafından bu karara dokunulamayacaktır. Kararın gerçeğe aykırı olduğunun sonradan anlaşılması hâlinde karara dokunulmaması adalet ve hukukla uyuşmayacağından bu durumlara özgü olarak kanunca olağanüstü bir kanun yolu olarak yargılamanın yenilenmesi kurumu tesis edilmiştir.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. Aşağıdakilerden hangisi tek hâkimle verilen kararların temyizi olarak
nitelendirilebilir?
a) Temyiz
b) İtiraz
c) Kanun yararına bozma
d) Kararın düzeltilmesi
e) Yargılamanın yenilenmesi
2. İtiraz incelemesi yapmakla yetkili mahkeme aşağıdakilerden hangisidir?
a) Danıştay
b) İdare Mahkemeleri
c) Vergi Mahkemeleri
d) Bölge İdare Mahkemeleri
e) Asliye Hukuk mahkemeleri
3. Aşağıdakilerden hangisi itiraz talebi sonucu verilebilecek kararlardan biri
değildir?
a) Yetkisizlik
b) Onama
c) Düzelterek onama
d) Yeniden karar tesisi
e) Bozma
4. Aşağıdaki sürelerden hangisi itiraz talebi süresini ifade eder?
a) 7 gün
b) 15 gün
c) 30 gün
d) 60 gün
e) 3 ay
5. Aşağıdakilerden hangisi karar düzeltilmesi sebepleri arasında sayılamaz?
a) Kararın esasına etkisi olan iddia ve itirazların karşılanmamış olması
b) Belgelerde hile ve sahtekârlığın ortaya çıkması
c) Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kararı
d) Aynı kararda birbirine aykırı hükümlerin bulunuyor olması
e) Usul ve kanuna aykırı bir şekilde karar verildiği iddiası
6. Aşağıdaki mercilerden hangisinin verdiği karar hakkında yargılamanın
yenilenmesi talebinde bulunulamaz?
a) Danıştay İdari Dava Dairelerinin Kararları
b) Danıştay Dava Daireleri Kurulu Kararları
c) Bölge İdare Mahkemesi Kararları
d) İdare Mahkemeleri
e) Vergi Mahkemeleri
7. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin sözleşmeye aykırılık tespit ettiği
durumlarda yargılamanın yenilenmesi talebi için öngörülen süre
aşağıdakilerden hangisidir?
a) 30 gün
b) 3 ay
c) 6 ay
d) 1 yıl
e) 10 yıl
8. Çelişik hükümlerin varlığı halinde yargılamanın yenilenmesinin talep
edilebilme süresi ikinci kararın kesinleşmesini takiben ne kadardır?
a) 30 gün
b) 3 ay
c) 6 ay
d) 1 yıl
e) 10 yıl
9. Yargılamanın yenilenmesi talebi için öngörülmüş genel süre aşağıdakilerden
hangisidir?
a) 30 gün
b) 60 gün
c) 3 ay
d) 6 ay
e) 1 yıl
10. Aşağıdakilerden hangisi yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunabilecek
kişiler arasında gösterilemez?
a) Danıştay Başsavcısı
b) Dava lehine sonuçlanan taraf
c) Dava aleyhine sonuçlanan taraf
d) Davada menfaati bulunan üçüncü kişiler
e) Davaya müdahil olanlar
Cevap Anahtarı—-1.B, 2.D, 3.A, 4.C, 5.C, 6.B, 7.D, 8.E, 9.B, 10.A
ÜNİTE –14
İDARİ YARGI KARARLARININ UYGULANMASI
•Yargı davaları sonrası verilen kararlar bağlayıcıdır ve uygulanma zorunluluğu bulunmaktadır. İdari yargı uyuşmazlıkları ve açılabilecek davalar neticesinde kesinleşen hükümlerin uygulanması, idari işlemlerden menfaat ihlali tespit edilenler bakımından idari işlemin iptal edilmesi, tam yargı davaları bakımından lehine sonuçlananlar açısından tazminatın ödenmesi ve tespit davaları açısından yokluk tespitinde bulunulması bir zorunluluktur.
•Yine Anayasanın 138. maddesi ve İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 28. Maddesi yargı kararlarının gecikmeksizin uygulanması gerektiğini ifade etmektedirler. İdari yargı kararlarının ne kadar bir süre içerisinde yerine getirilmesi zorunluluğuna ilişkin olarak da açık bir hükme rastlamaktayız. Buna göre idare verilen idari yargı kararlarını en geç 30 gün içinde yerine getirmek zorundadır. Buradaki 30 günlük süre idare için yargı kararının tebliğinden itibaren en geç 30 gün içinde ancak makul bir süre dâhilinde, yani
30 günün sonuna kadar beklemeksizin gecikmeden uygulanması gerekliliğini ifade eder. İdarenin kararların tebliği tarihinden başlayan 30 günlük süresi içerisinde söz konusu olaya ilişkin olarak tespit edilecek makul süreyi aşması hâlinde, yani 30 günlük süre bitmemiş olmasına rağmen mahkeme kararının uygulanması içi nyeterli makul sürenin geçmiş olmasına rağmen, idare tarafından yerine getirilmemesi hâlinde karar uygulanmamış sayılır ve idarenin sorumluluğu gündeme gelir.
•İdari yargı kararlarının idarece uygulanmasının yapılıp yapılmadığının denetimine ilişkin olarak dünyadaki uygulamaları itibari ile farklı uygulamalar bulunsa da Türkiye’de yargı kararlarının uygulanıp uygulanmadığının denetlenmesi usulü olarak dava açma usulünün öngörüldüğü söylenebilir.
DEĞERLENDİRME SORULARI
1. İdari yargı kararlarının uygulanması için kanunda belirtilen süre ne
kadardır?
a) 7 gün
b) 10 gün
c) 30 gün
d) 60 gün
e) 6 ay
2. İptal davasının sonuçlarına ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi
söylenebilir?
a) Belli bir tazminata hükmedilir.
b) Sadece davanın taraflarına ilişkin hüküm ifade eder.
c) Geçmişe etki eder.
d) İdari işlemin var olup olmadığı tespitinde bulunur.
e) Yürütmenin durdurulmasını sağlar.
I. Biri işlemin yetki unsuru nedeniyle iptal edilmesi hâlinde yetki sahibi
tarafından işlemin yenilenmesi
II. Bir işlem biçim yönünden hukuka aykırı bulunup iptal edilmişse aynı
işlem biçim eksiklikleri giderilerek yenilenebilmesi
III. Tesis edilen işlemin sebep unsuru yönünden bir sakatlık tespit edilerek
mahkemece iptal edilmesi hâlinde aynı idari işlemin başka bir sebebe
dayanılarak yeniden yapılabilmesi
3- Yukarıda sayılan hâllerden hangisi ya da hangileri iptal kararına rağmen
işlemin yeniden tesis edilebilmesi durumlarındandır?
a) Yalnız I
b) Yalnız III
c) I ve III
d) II ve III
e) I, II ve III
4. Yargı makamı tarafından iptal edilen idari işlem olumsuz nitelikte bir işlem
ise kararı uygulayacak olan idarenin iptal edilen bu işlem üzerine olumlu
bir işlem yapma zorunluluğunun ilişkin ifade aşağıdakilerden hangisidir?
a) Kendiliğinden sonuç doğuran iptal kararı
b) İşlemin yenilenmesini engellemeyen iptal kararı
c) Aksine işlem yapmayı gerektiren iptal kararı
d) Hukuksal durumlarda değişiklik yapılmasını gerektiren iptal kararları
e) İptal kararının uygulanmasında imkânsızlık durumu
5. Mahkeme kararlarının hiç uygulanmamasından bahsedebilmek için kararın
tesisinden itibaren ne kadar bir sürenin geçmesi gerekmektedir?
a) 30 gün
b) 6 ay
c) 1 yıl
d) 3 yıl
e) 10 yıl
6. Bir idari yargı kararının gecikmeli uygulanması için aşağıdakilerden hangisi
söylenebilir?
a) 30 gün içerisinde uygulanmaması hâlinde söz konusu olur.
b) 30 gün geçmiş olsa bile makul süre içinde uygulanması hâlinde söz konusu
olur.
c) 1 yılı aşkın süreden sonra uygulanması hâlinde söz konusu olur.
d) Maddi imkânsızlık oluşmasından sonra uygulanması halinde söz konusu
olur.
e) Hukuki imkânsızlık oluşmasından sonra uygulanması hâlinde söz konusu
olur.
7. İdare yargı kararının gereklerini şeklen yerine getirmekle birlikte esasa
ilişkin olarak bir uygulamanın gerçekleşmediği hâller nasıl ifade edilir?
a) Kararın uygulanmaması hâli
b) Kararın gecikmeli uygulanması hâli
c) Kararın kısmen uygulanması hâli
d) Kararın tümüyle uygulanması hâli
e) Kararın muvazaalı uygulanması hâli
8. Kamu görevlisinin sorumluluğuna başvurulabilmesi için hangi ön koşul
aranır?
a) Kasıt
b) İhmal
c) Kusur
d) İyi niyet
e) Bilgisizlik
9. Kamu görevlisinin sorumluluğuna ilişkin davanın açılacağı yargı düzeni
aşağıdakilerden hangisidir?
a) İdari yargı
b) Adli yargı
c) Askerî yargı
d) Anayasa yargısı
e) Hesap yargısı
10. Aşağıdakilerden hangisi kamu görevlisinin idari yargı kararlarını
uygulamamasından doğan sorumluluklarından biri değildir?
a) Cezai sorumluluk
b) İdari sorumluluk
c) Tazmin sorumluluğu
d) Vicdani sorumluluk
e) Siyasi sorumluluk
Cevap Anahtarı—-1.C, 2.C, 3.E, 4.C, 5.C, 6.B, 7.E, 8.A, 9.B, 10.D