Genel Tanıtım
Diş Ağrısı Nedir?Diş ağrısı, dişin içinde veya çevresinde gelişen ağrıya verilen isimdir. Daha küçük çaplı diş ağrıları bireyin evde kendiliğinden edebileceği geçici bir diş eti tahrişinden kaynaklanabilir. Ancak daha ciddi ve ağır diş ağrıları, kendi başlarına iyileşmeyecek ve bir diş hekimi tarafından tedavi edilmesi gereken diş ve ağız problemlerinden kaynaklanırlar.
Dişin içinde bulunan pulpa, sinirler, dokular ve kan damarlarıyla dolu yumuşak bir yapıya sahiptir. Bu pulpa sinirleri insan vücudundaki en hassas sinirler arasında yer alır. Bu sinirler tahriş olduğunda veya bakteri ile enfekte olduğunda, apseye ve şiddetli ağrıya neden olabilirler.
Bir diş ağrısının kendisi doğrudan ölümcül değildir. Ancak dişinizde veya vücudunuzun herhangi bir bölümünde tedavi edilmemiş bir enfeksiyon her zaman için vücudun kalanına yayılabilir.
Bu enfeksiyon yayılmasıyla hasta olmak mümkündür ve bu hastalık ciddi, hatta hayatı tehdit eden bir durum halini alabilir. Eğer diş ağrısı düzelmiyorsa, diş hekiminize başvurmak gereklidir.
Nedenleri
Diş Ağrısının Olası Nedenleri Nelerdir?Diş ağrısına neden olabilecek sebepler arasında genel olarak:
- Diş çürüğü.
- Dişin merkezinde gerçekleşen bakteriyel bir enfeksiyondan dolayı oluşan diş apsesi,
- Diş çatlağı ya da kırık diş,
- Diş dolgusunda bir hasar,
- Sakız çiğneme, dişleri sıkma veya birbirine sürtme gibi tekrarlayan hareketlerden kaynaklanan diş yıpranması,
- Diş eti enfeksiyonu,
- Diş etlerinden diş çıkması, yani diş patlaması,
- Yirmilik dişler gibi nedenlerden dolayı dişlerin çekilmesi bulunur.
Belirtiler
Diş Ağrısının Belirtileri Nelerdir?Diş ağrısının en yaygın belirtisi, adından da anlaşılacağı üzere keskin, zonklayan, gidip gelebilen veya sürekli devam eden diş ağrısıdır. Bazı vakalarda ağrı, sadece dişe basınç uygulandığında, mesela bir şeyi ısırırken ortaya çıkar.
Diş çevresinde şişlik görülebilir. Bireyde ateş veya baş ağrısı görülebilir. Enfekte olan dişten kötü bir tada sahip akıntı ve ağızdan kötü bir koku yayılabilir.
Bununla birlikte diş ağrısıyla birlikte nefes alma ve yutmada sorun yaşanıyorsa hemen bir diş hekimine başvurulması tavsiye edilir.
Tedavi Yöntemleri
Diş Ağrısı Nasıl Geçer?
Dişin içinden değil etrafından kaynaklanan ağrılar bazı vakalarda diş hekimine başvurmadan önce kendiliğinden düzelebilir. Diş etindeki geçici tahrişten ve kızarıklıktan kaynaklanan ağrılar birkaç gün içinde çözülebilir.
Bu süre zarfında, çiğneme için etkilenen alanın kullanılmamasına özen gösterilmelidir. Yumurta ve yoğurt gibi yumuşak yiyecekler tüketilmelidir. Eğer dişlerde hassaslık varsa, bilhassa tatlılardan ve çok sıcak ya da çok soğuk yiyeceklerden kaçınmak gereklidir.
Diş Ağrısı Nasıl Doğru Tedavi Edilir?
Çeşitli diş sorunları ile ilgilenen doktorlar diş hekimleridir. Eğer diş ağrısı giderek artıyorsa, geçici, ev yapımı ağrı kesici çözümler yeterli olmaz.
Bu sebeple bu çözümler uygulandıktan sonra ağrı kısa süre içerisinde hafiflemezse, bir veya iki günden daha uzun süren bir diş ağrısı varsa, çok şiddetli bir diş ağrısı varsa, ağız tamamen açıldığında ateş, kulak ağrısı veya acı artışı varsa, ağızda veya yüzde şişlik varsa en kısa zamanda diş hekimine başvurulması önerilir.
Bireyin başvuracağı diş hekimi, öncelikle ağrının nerede olduğunu, ne zaman başladığını, ne kadar şiddetli olduğunu ve ağrıyı ağırlaştırıp hafifleten öğelerin olup olmadığını soracaktır.
Bu soruların ardından diş hekimi fizik muayene de gerçekleştirecek ve bireyin ağzını, dişlerini, diş etlerini, çenesini, dilini, boğazını, sinüslerini, kulaklarını, burnunu ve boynunu kontrol edecektir. Diş ağrısının nedenini belirlemeye yardımcı olması için bir röntgen çekilmesi de mümkündür.
Diş enfeksiyonlarının doğru teşhisi ve tedavisi, yüzün ve kafatasının diğer kısımlarına ve muhtemelen kan dolaşımına yayılmasını önlemek için önemlidir. Diş ağrıları son derece rahatsız edici olabilir, ancak ağrı tedavi edildiği sürece kalıcı değildir. Diş hekimi ağrıyı hafifletebilir ve ağızdaki enfeksiyonların vücuda yayılmasını önleyebilir.Diş ağrısının tedavisi, ağrıya neyin sebep olduğuna bağlıdır. Eğer bir çürük diş ağrısına neden oluyorsa, diş hekimi bu çürüğü temizleyerek dolgu yapacak, veya gerekirse dişi çekecektir. Diş ağrısının nedeni diş sinirinin bir enfeksiyonu ise, kanal tedavisine, yani enfekte olmuş puplayı çıkarma ve sızdırmaz bir malzeme değiştirme tedavisine ihtiyaç duyulabilir. Bu enfeksiyona diş pulpasının bulunduğu boşluğa sızan bakteriler neden olur.
Eğer çenede ateş veya şişlik varsa, diş hekimi bir antibiyotik reçete edebilir. Küçük bir yiyecek parçası diş etlerinin altına yapışarak enfeksiyona neden olabilir. Bu durumda, diş hekimi derin bir temizlik önerebilir veya ardından gerekirse başka periodontal yani diş eti tedavisi uygulayabilir.
Diş Ağrısı Nasıl Önlenir?
Bir çok diş ağrısı vakası diş çürümesinin sonucu ortaya çıktığından dolayı, ağız hijyenine özenle dikkat etmek bundan kaynaklı diş ağrılarını önleyebilir:
- Düzenli olarak florürlü diş macunu ile dişleri fırçalamak,
- Günde en az bir kez diş ipi kullanmak,
- Profesyonel temizlik için yılda iki kez diş hekimine danışmak iyi ağız hijyeni uygulamaları arasında sayılır.
Bununla birlikte şeker miktarı düşük yiyecekleri tercih etmek dişlerin daha uzun süre sağlam kalmasına yardımcı olabilir.
Diş Ağrısı İçin Evde Tedavi Mümkün mü?
Bir diş ağrısını geçici olarak rahatlaması için birkaç yöntem kullanmak mümkündür:
- Dişi ılık tuzlu su ile durulamak, tuzlu suyun dişler arasındaki döküntüleri gevşetmesi, dezenfektan görevi görmesi ve iltihabı azaltması sayesinde diş ağrısını hafifletebilir. Bir çay kaşığı tuzu bir bardak ılık su ile karıştırmak ve bu tuzlu karışımla ağzı iyice temizlemek yeterli olabilir.
- % 3’lük bir hidrojen peroksit çözeltisi ile ağzı temizlemek iltihabı ve ağrıyı azaltmaya yardımcı olabilir. Bunun için hidrojen peroksit, eşit miktarda su ile seyreltilmelidir. Kullanımdan sonra ağız iyice durulanmalı, ve çözelti kesinlikle yutulmamalıdır.
- Bir havluya sarılı soğuk bir buz kompresini bir kaç saatte bir 20 dakika boyunca ağrılı bölgede tutmak şişlik ve ağrıların hafiflemesi için yardımcı olabilir.
- Reçetesiz satılan ağrı kesici ilaçlar ağrı ve iltihabı azaltabilir.
Diş Ağrısı İçin Doğal veya Bitkisel Tedaviler
Her zaman olduğu üzere doktor tarafından doğrudan tavsiye edilmeyen bitkisel ilaç veya takviyelerin herhangi bir tıbbi sorunu çözebileceğine dair bir bilimsel kanıt yoktur. Bununla birlikte bu tür bitkisel ilaç ve takviyeler, başka tıbbi durumlar için alınan ilaçlarla etkileşime girerek farklı yan etkilere yol açabilir.
Bu nedenle herhangi bir doğal tedavi yöntemini denemeden önce, bireyin kendisine uygun olup olmadığını öğrenmesi için doktora başvurması tavsiye edilir.
Bununla birlikte ağrıyı uyuşturan ve iltihabı azaltan doğal bir antiseptik olan karanfil yağı diş ağrısını hafifletmek için işe yarayabilir. Bir pamuk topuna az miktarda karanfil yağı sürülerek ve ağrılı bölgeye uygulanabilir veya küçük bir bardak suya bir damla karanfil yağı döktükten sonra ağız içinde gargara yapılabilir.
Vanilya özündeki ekstrat geçici olarak ağrıyı hafifletir ve antioksidanları bölgenin iyileşmesine yardımcı olur. Ekstraktı dişe ve diş etine günde birkaç kez uygulamak için bir pamuk yararlı olacaktır.
Nane çayının sakinleştirici özelliğinden faydalanmak için nane yapraklarını kaynatılabilir ve sonrasında soğutarak ağrılı bölgeye uygulayabilirsiniz.
Ezilmiş sarımsak ve karanfilden yapılan bir macun etkilenen bölgeye uygulanabilir. Sarımsak içerdiği antimikrobiyal allisin sayesinde zararlı bakterileri öldürebilir ve ağrıyı hafifletebilir.