Serbest T4 Nedir Ve Görevleri Nelerdir
Serbest t4 testi tiroid fonksiyonlarının değerlendirilmesinde kullanılan bir testtir. T4 testi, tiroid düşüklüğü yahut tiroid fazlalığı gibi rahatsızlıkların teşhisinde kullanılan bir metoddur. T4 ve T3 tiroid bezinde üretilen hormonlardır. Hipofizden salgılanan TSH hormonu, bu hormonların ne kadar üretilmesi gerektiğini belirler.
Serbest t4 hormonu nedir kısmına gelirsek; kan dolaşımındaki T4 ve T3 hormonu proteinlere bağlanır. Az bir kısmı ise bağlanmamış halde bulunur. Serbest T4 tahlilleri, T4 tahlillerine göre daha fazla tercih edilir; zira kandaki protein seviyesinden çok fazla etkilenmez.
T4 ve T3 hormonlarının görevlerine göz atacak olursak neler görürüz bir bakalım:
- Vücudun ürettiği ve sarf ettiği enerji miktarını kontrol ederler.
- Serbest t4 hormonu soluk alıp verişi düzenlerler.
- Kolesterol seviyesini dengelerler.
- Kalbin sağlıklı ve düzenli çalışmasına yardımcı olurlar.
- Sinir sistemi fonksiyonlarına görev alırlar.
- Kilo kontrolü sağlar.
- Beyin gelişiminde aktif rolleri vardır.
- Kadınlarda adet periyotlarını düzenlerler.
T4 ve T3 seviyeleri normal aralıklarda olmazsa bazı sorunlar yaşanabilir. O sorunları da şöyle sıralayabiliriz:
- Çarpıntı, taşikardi türü kalp sorunları
- Aşırı hareketlilik ve aşırı yorgunluk
- Depresyon
- Cilt problemleri
- Uyku problemleri
- Titreme ve kas problemleri
- Fazla yahut düşük kilo problemi
- Görme sorunları
- Kısırlık
- Gelişim geriliği ve metabolizma sorunları
Serbest T4 Yüksekliği Belirtileri Nelerdir?
Kanda T4 oranı yüksekse bu bazı belirtilerle ortaya çıkar. Bu belirtileri sıralayacak olursak;
- Kaygı, stres
- İshal
- Uykusuzluk
- Kalp atışlarının hızlanması
- Kas ağrısı
- Ellerde titreme
- Halsizlik ve güçsüzlük
- Görme bozuklukları ve ışığa duyarlılık
- Göz çevresinde şişlik, tahriş ve kuruluk.
Serbest T4 Düşüklüğü Belirtileri Nelerdir?
Hipotiroidizm olarak da bilinen t4 düşüklüğü ise şu belirtilere neden olur:
- Ciltte kuruluk
- Kilo artışı
- Depresyon
- Kabızlık
- Saçlarda dökülme
- Soğuğa karşı duyarlılık
- Ciltte ödem
- Guatr hastalığı
- Kadınlarda adet düzensizliği
Serbest T4 Normal Değerleri Kaç Olmalıdır?
Görüldüğü üzere T4 yüksekliği ve düşüklüğü birtakım problemlere sebep olur. Peki t4 normal değerleri ne olmalıdır, serbest t4 referans aralığı nedir, hangi aralıklar normal kabul edilir bir bakalım.
- Serbest t4 değerleri 0.7-2.0 ng/dl seviyeleri arasında yer alır.
- Serbest t4 yetişkinlerde 5.4 – 11.5 mcg/dl seviyeleri arasında,
- Çocuklarda 6.4 – 13.3 mcg/dl seviyeleri arasında,
- Bebeklik çağında ise 11.8 – 22.6 mcg/dl arasındadır.
Serbest T4 Düşüklüğü Gebelik Etkileri
Serbest t4 düşüklüğü gebelik sürecinde ne gibi etkilere sebep olur bir bakalım.
- Hipotiroidi, yani t4 düşüklüğü gebelikte düşüklere neden olabilir,
- Preeklampsi denilen gebelik zehirlenmesine yol açabilir
- Doğum sonrasında bebekte zeka geriliğine yol açabilir.
- Ancak tedavi ile bu riskleri en aza indirgemek mümkündür.
Bebek kendi tiroid hormonunu gebeliği 16 ile 18. haftasından sonra üretebilir. Bu zamana kadarsa fetusun büyüme ve gelişmesi annenin tiroid hormonları, yani t3 ve serbest t4 hormonu ile sağlanır. Bu sebeple annenin tiroid hormonlarının normal seyirde olması çok önemlidir. Tiroid hormonları bebeğin gelişim ve vücut işlevlerini, bilhassa da beyin gelişimini en çok etkileyen hormonlardır.