Ormanların azalması nedeniyle ve fosil yakıtlarla kirletilen atmosferdeki karbondioksit artışı tarım ürünlerinin vitamin, protein ve mineral gibi besin değerlerini kötü etkilediği dünya genelinde farklı üniversitelerde bulunan bilim insanlarının yaptığı araştırmada ortaya çıktı. Sonuçlar Scientific Reports dergisinde yayımlandı.
Ülkemizde daha önce bu konuyla ilgili bilgi veren uzmanlar, tarım ürünlerindeki vitaminin geçmişe göre çok fazla azaldığını belirtiyordu.
Karbondioksit küresel ısınmaya katkıda bulunuyor. Atmosferdeki karbondioksit seviyesi 1958 yılından günümüze yüzde 30 oranında artmış durumda. Enerji kaynağı olarak fosil yakıtların kullanılması, ormanların azalması gibi insan kaynaklı etkinlikler bu artışın en önemli nedenlerinden.
Araştırmacılar Çin ve Japonya’daki pirinç yetiştirilen alanlarda 18 farklı pirinç türüyle bir deney yaptı. Havadaki karbondioksit oranı arttıkça pirinçlerin yapısındaki protein ile demir ve çinko minerallerinin miktarının azaldığı belirlendi. Ayrıca B1, B2, B5 ve B9 vitaminlerinin miktarının da karbondioksit oranındaki artışa bağlı olarak azaldığı anlaşıldı. B6 vitamininin miktarı aynı kalırken, E vitamininin miktarı ise arttı.
Bitkiler havadaki karbondioksiti, topraktaki suyu ve mineralleri güneş ışığı etkisiyle oksijene ve besin maddelerine dönüştürür. Bu süreç fotosentez olarak isimlendirilir. Bitkilerin fotosentezle ürettiği besin maddelerinin türleri ve miktarları topraktaki minerallerin ve atmosferdeki karbondioksitin seviyesiyle yakından ilişkilidir.
Topraktaki minerallerin atmosferdeki karbondioksit miktarıyla orantılı olarak artmaması bir dengesizliğe neden oluyor. Karbondioksitin tarım ürünlerinin besin değerlerini kötü yönde etkilemesinin nedeninin bu durum olduğu belirtiliyor.