XX yüzyılın ilk yarısında. Dönen bir namlu bloğuna sahip top ve tüfek sistemlerinin gelişimi son derece yavaş ilerledi ve gerçek sonuçlar alınamadı. Ancak savaş sonrası dönemde bu mimari yeniden dikkat çekti ve sonunda hizmete girmeyi başaran yeni modeller ortaya çıktı. XNUMX'lerde hikayeler çok namlulu sistemler, bu güne kadar devam eden yeni bir çağ başlattı.
Havacılık için ve sadece değil
Savaş kullanımının sonuçlarının analizi havacılık İkinci Dünya Savaşı sırasında, artan atış hızına sahip toplar ve makineli tüfekler yaratma ihtiyacını gösterdi. Bu amaçla, 1946'da ABD Ordusu Hava Kuvvetleri, kod adı Vulcan olan yeni bir proje başlattı. Amacı, mümkün olan en yüksek performansa sahip küçük kalibreli bir silah yaratmaktı.
Meraklı ve neredeyse bariz bir çözüm önerildi silahlar General Electric'in bir bölümü. Tüm mekanizmaların elektrikli tahrikli 15 mm altı namlulu makineli tüfek üretimi için sağlanmıştır. T45 endeksine sahip deneyimli "Volcano" 1949'da üretildi ve test edildi. İlk başta, makineli tüfek 2500 dev / dak'ya kadar bir atış hızı gösterdi ve kısa sürede ikiye katlamak mümkün oldu. Ancak, bu silah, kalibre ile sınırlı, düşük ateş gücü nedeniyle müşteriye uygun değildi.
1952'de General Electric, geliştirmeyi tamamladı ve T45'e dayanan iki yeni silahı test etti. Bunlardan biri olan T171, 20x102 mm üniter mermi kullandı. Böyle bir kompleksin özelliklerinin optimal olduğu ortaya çıktı ve müşteri geliştirmeye devam etmesini emretti. Çalışmalar birkaç yıl daha devam etti ve 1959'da M61 Vulcan adı altında yeni bir silah hizmete girdi.
Deneysel olanlar dahil tüm versiyonların "Volkanları", bazı modern yeniliklerle klasik Gatling şemasına göre inşa edildi. Silahın temeli, kendi cıvataları ve elektrikli bir tetikle donatılmış altı namlulu dönen bir bloktu. Önce elektrikli ve sonra hidrolik olmak üzere harici bir sürücü kullanıldı.
M61'in ilk modifikasyonunda, bant mühimmat kullanıldı. Bununla birlikte, gelecekte, orijinal bağlantısız sistem lehine terk edildi - böyle bir silah M61A1 olarak adlandırıldı. Yakın geçmişte, hafif bir tasarıma sahip M61A2'nin bir modifikasyonu oluşturuldu. Yeni bileşenlerin devreye girmesi nedeniyle yangın hızı 6-6,6 bin dev / dak'ya getirildi.
M61 ve modifikasyonları, hem sıralı hem de askıya alınmış kurulumlarda ABD tarafından geliştirilen çeşitli uçak ve helikopterlerde kullanıldı. Kara platformlarına kurulum için GAU-4 veya M130 topunun bir modifikasyonu geliştirildi. Dış bir enerji kaynağı olmadan varilleri döndürmeyi mümkün kılan bir gaz motoru için sağlanmış tasarımı. M61A1, Mk 15 Phalanx uçaksavar sisteminin ana bileşenidir. filo... Helikopterlerde kullanılmak üzere tasarlanmış, Vulcan'ın düşük ateş ve geri tepme oranına sahip üç namlulu bir versiyonu olan M197 topunu da hatırlamalısınız.
Yetmişlerde, GAU-61 Avenger, M8'in doğrudan bir gelişimi oldu. Bu yedi namlulu 30-mm top, gelecek vaat eden AX saldırı uçağına takılmak üzere GE tarafından geliştirildi. Daha önce olduğu gibi, silahın işi bir hidrolik tahrik ve bağlantısız mermi besleme araçlarıyla sağlandı. Aynı zamanda, önceki örneklerin işleyişi dikkate alınarak belirlenen tasarımda çeşitli türlerde önemli değişiklikler yapıldı.
Daha sonra, GAU-8 temelinde, çeşitli kalibratörlerden birkaç yeni silah geliştirildi. azaltılmış gövde sayısı ile. Ayrıca, bu silah uçaksavar topçu sistemlerinin temeli oldu. Avenger topu ve buna dayalı ürünler, bir şekilde veya birkaç ülkede hizmet veriyor.
M61, GAU-8 ve bunların türevleri, Amerika Birleşik Devletleri ve diğer ülkelerde hala aktif olarak kullanılmaktadır ve öngörülebilir gelecekte hizmetten kaldırılması olası değildir. Tüm ana özelliklerin başarılı bir şekilde birleştirilmesi, hizmetin devamına katkıda bulunur. Bu başarının temeli, yeni teknolojilerin ve malzemelerin kullanılmasıydı. Ek olarak, Gatling planını başarıyla tamamlayan etkili bir harici sürücü ve başarılı bir mühimmat sistemi de belirtilmelidir.
Moladan sonra
SSCB'de kırklı yılların ortalarında, çok namlulu sistemlerin savaş öncesi projeleri üzerinde çalışmalar devam etti, ancak sınırlı yetenekler ve bariz avantajların olmaması nedeniyle kısa sürede durduruldu. Ülkemizde bu türden yeni projeler, Amerikan başarılarının raporlarından sonra ancak altmışlı yılların başında başlatıldı.
1963'te, gemi topçu montajı AK-630'un yaratılması başladı. Baş geliştirici Tula TsKIB SOO idi, enstrüman Enstrüman Tasarım Bürosu'nda tasarlandı. Kurulumun ana bileşeni, 30 mm altı namlulu makineli tüfek AO-18 idi. Varilleri sürmek için kendi gaz motoruna sahip geleneksel bir Gatling silahıydı. Bölünmüş bağlantılı bir mühimmat kemer sistemi kullanıldı. Namlu bloğu, içinde soğutucunun dolaştığı bir kasa ile kapatıldı.
AK-630, 30x165 mm'lik bir mermi kullandı ve 5 bin dev / dak'ya kadar bir ateş hızı gösterebilir. Yüzlerce atış patlamasına izin verildi, ardından soğutma için bir mola verildi. AK-630 kurulumları, tüm ana sınıflardan çeşitli gemi ve teknelere monte edildi ve hava veya yüzey tehditlerine karşı koruma sağlamak için tasarlandı. AK-630'un birçok taşıyıcısı hala hizmette.
AO-18 / AK-630 temelinde, çeşitli amaçlar için bir dizi silah oluşturuldu. Bu nedenle, elektrikli tahrikli bir AO-306P saldırı tüfeği ile donatılmış AK-18 kompleksi, düşük deplasmanlı platformlara kurulum için tasarlanmıştır. Yangın hızı, soğutma araçlarını terk etmeyi mümkün kılan 1 bin dev / dak ile sınırlıdır. İlginç bir gelişme, iki adet hızlı ateş eden 630 mm topla donatılmış AK-2M-30 "Duet" montajıdır. Yetmişli yılların ortalarında, 6x23 mm mermi için AO-18'in revize edilmiş bir versiyonu olan GSh-23-115 uçak silahı kabul edildi.
Yerli çok namlulu silahlar, ayrı cıvatalar ve tetiklerle klasik Gatling şemasını kullanır. Aynı zamanda, en önemli özellikleri, kendi gaz motorlarının varlığı ve namlu bloğunun ön tanıtımının sağlanmasıdır. Bu, tasarımı bir dereceye kadar karmaşıklaştırır ve ağırlaştırır, ancak daha fazla özerklik sağlar ve taşıyıcı için gereksinimleri azaltır. Genel olarak, bu yaklaşım kendini tamamen haklı çıkardı ve verilen mühendislik problemlerine çözüm sağladı.
Makineli tüfeklere dön
1960 yılında General Electric, M61 topunun başka bir versiyonunu test etmeye başladı. Bu sefer, tasarım 7,62x51 mm NATO tüfek kartuşu kullanmaya indirildi. Birkaç yıl sonra, böyle bir makineli tüfek birkaç tür birlik ile hizmete girdi. En çok ordu adı M134 ve Minigun takma adıyla bilinir. M134 kara, deniz ve uçak platformlarına, taretlere veya konteyner olarak monte edilebilir. Bu durumda, makineli tüfek gövdesi herhangi bir değişikliğe uğramaz.
"Minigun", M61'in daha küçük bir versiyonu ve tasarımını büyük ölçüde tekrarlıyor. Kendi kilitleri olan altı varilden oluşan bir blok kullanılır. Mekanizmaların çalışması, ayarlanabilir dönüş hızına sahip bir elektrik motoru tarafından sağlanır; maksimum ateş hızı - 6 bin dev / dak. Güç için, bağlantısız bir dergi veya bant, kartuşu makineli tüfeğe beslemeden önce bağlantıları çıkaran özel bir cihazla birlikte kullanılır.
Yakında, XM214 Microgun makineli tüfek, piyadeler tarafından kullanılmak üzere tasarlanmış, düşük dürtülü 5,56x45 mm kartuş için geliştirildi. Yerleşik bir pille çalışan elektrikli bir sürücü kullandı ve bir banttan kartuşlar aldı. Bu makineli tüfek beklentileri karşılamadı, bu yüzden büyük bir seriye girmedi ve hizmete girmedi.
Seksenlerin başından beri General Dynamics, GAU-19 makineli tüfek üretiyor. 12,7x99 mm kartuş kullanır ve üç veya altı namlulu bir blokla donatılabilir. Çekim bir elektrik motoru ile sağlanır; kartuşlar bir kayışla veya bağlantısız bir sistemle beslenir. 2010 yılında, aynı özelliklere sahip daha düşük bir kütleye sahip olan GAU-19 / B modifikasyonu sunuldu.
1968'de Sovyet çok namlulu makineli tüfekler üzerinde çalışmalar başladı. Sonuçları, aynı anda iki örneğin ortaya çıkması ve benimsenmesiydi - 7,62x7,62 mm R için odacıklı GShG-54 ve büyük kalibreli YakB-12,7 (12,7x108 mm). Her iki ürün de yerleşik ve askıya alınmış silahlar olarak kullanılacak gelecek vaat eden savaş helikopterleri için tasarlandı.
GSHG-7,62 makineli tüfek, Tula KBP tarafından geliştirilmiştir ve namluları döndüren bir gaz motoruna ve mekanik bir inişe sahip dört namlulu bir sistemdir. Bağlantısız veya bant besleme yardımı ile 6 bin dev / dak'ya kadar yangın hızı sağlanmaktadır. Seri çekim uzunluğu - 1 bin rds'ye kadar.
Büyük kalibreli YakB-12,7 de KBP'de oluşturuldu ve benzer bir tasarıma sahip; farklılıklar esas olarak daha güçlü bir kartuşun kullanımından kaynaklanmaktadır. Dört namlulu ve bir gaz motorlu bir makineli tüfek, 4,5 mermi / dk'ya kadar bir atış hızı geliştirir. Aynı zamanda, erken serinin silahları yetersiz güvenilirlik gösterdi. Birkaç yüz turdan sonra kire ve sıkışmaya duyarlıydı. Daha sonra, daha fazla güvenilirlik ve 12,7 bin dev / dak'ya kadar ateş hızı ile ayırt edilen YakBYu-5 makineli tüfek oluşturuldu.
Yeni Gatling makineli tüfeklerinin sadece ABD ve SSCB'de değil, diğer ülkelerde de yaratıldığı unutulmamalıdır. Örneğin son yıllarda Çin bu alandaki gelişmelerini fuarlarda sergiliyor. Bununla birlikte, temelde yeni çözümler ve radikal yenilikler gözlemlenmedi. Bu türden tüm modern projeler oldukça eski fikirlere dayanmaktadır.
Başarı nedenleri
XX yüzyılın başında. Gatling planının silahları birkaç on yıl boyunca sahneyi terk etti, ancak daha sonra geri döndü ve lider ordulara sağlam bir şekilde yerleşti. Başarısı, silah ustalarının yeteneklerinden ordunun ihtiyaçlarına kadar çeşitli faktörlerin başarılı bir kombinasyonundan kaynaklandı.
Zaten kırklı yıllarda, artan ateş oranına sahip uçak silahlarına ihtiyaç vardı ve bu kısa sürede M61 Vulcan silahının ortaya çıkmasına neden oldu. Havacılığın ve imha silahlarının hızlı gelişimi, hava savunma sistemleri geliştirme ihtiyacına yol açtı - ve bu alanda, Gatling planı da çok faydalı oldu. Daha sonra, sadece küçük kalibreli toplar değil, makineli tüfekler de potansiyellerini gösterdi.
Artan termal yüklere dayanabilen yeni varil alaşımlarının geliştirilmesi, işlenebilir yeni numunelerin ortaya çıkmasına katkıda bulundu. Ayrıca, geçen yüzyılın ortalarında, yeterince kompakt, güçlü ve ekonomik elektrik motorları ve alternatif sürücüler ortaya çıktı. Son olarak, potansiyel taşıyıcıların özellikleri arttı, bu da en kolay silahları güçlü geri tepme ile kurmayı mümkün kıldı.
Askeri teknolojinin gelişmesiyle bağlantılı olarak, çeşitli türlerde hızlı ateş sistemleri geçerliliğini koruyor ve M61 veya AO-18 toplarının yanı sıra M134 makineli tüfeklerin veya haleflerinin birliklerdeki yerlerini koruyacağı varsayılabilir. Yeni hedeflerle mücadele etmeleri gerekecek, ancak çalışma ilkeleri aynı kalacak ve verilen görevleri çözmek için uygun olacaktır.