Amasya Çökeleği
Sağılan sütler, süzüldükten sonra oda sıcaklığında iki gün bekletilir. Bekletme sırasında sütün asitliği yükseldiği için pıhtılaşma meydana gelir. Pıhtılaşarak çöken süt,” ağaçtan yapılan yuvarlak yayığa konup, sütün üzerine süt miktarı kadar su ilave edilir. Yayık yüksekçe bir yerden asılır ve ileri geri sallanarak çalkalanır. Çalkalama işlemi bir saat sürmelidir. Yayık içinde çalkalanan sütün yüzeyinde yağ oluşan yağlar alınarak, altta kalan yağsız kısım bir tencereye boşaltılır ve kaynatılır. Kaynatma ile pıhtı dibe çöker, çöken kısım bezden yapılan bir torbanın içine konup suyunu bırakması için üzerine ağırlık konur. Suyu uzaklaştırılan çökelek tuzlanır sonra çömleğe sıkıca bastırılır. Toprağa çömlek boyunda çukur açılarak, çukur tabanına düz bir taş konur. Çömleğin ağız kısmı bu tabana gelecek şekilde gömülerek ortalama 6 ay bekletilebilir. Bu süre sonunda çıkarılarak tüketilir.