Gluten intoleransı hala büyük bir rahatsızlığa neden olabilmektedir. Ancak insanlar bazen semptomlarını denemek ve yönetmek için yaşam tarzı değişikliklerini kullanmaktadırlar. Glüten intoleransı genellikle çölyak hastalığı ile karıştırılır, ancak bunlar ayrı şeylerdir.
Çölyak hastalığı ciddi bir otoimmün hastalıktır ve bir kişinin sindirim sistemine zarar verebilir. Bununla birlikte, çölyak hastalığından farklı olarak, gluten intoleransı semptomlarının neden ortaya çıktığı belli değildir. Bağışıklık sisteminin dahil ettiği veya gastrointestinal veya GI yoluna zarar verdiği gözükmemektedir. İnsanlar ayrıca buğday alerjisi olabilmekte, gluten intoleransı ile karşılaşabilmektedirler.
Buğday alerjisi yaşamı tehdit edici olabilir, çünkü bazı semptomlar nefes almayı bozabilir veya bilinç kaybına neden olabilir, bu da çölyak hastalığı veya glüten intoleransı durumundaki gibi değildir.
Gluten intoleransının semptomları çölyak hastalığından veya buğday alerjisinden daha az şiddetlidir ve insanlar bu durum hakkında daha az şey bilirler.
Bu makalede, insanların glüten intoleransı ile ilişkili olduğu ve hangi yiyeceklerin glüten içerdiği 7 belirtiye dikkat çekilecektir.
Gluten İntoleransının 7 Belirtisi
Bu semptomların çoğu gluten tüketiminden kısa bir süre sonra ortaya çıkar. Bununla birlikte, semptomların tam kombinasyonu değişebilir. Glüten intoleransı bildiren kişiler, normal diyetisyenlerimize glüten içeren gıdalar yediklerinde en sık rastlananlardan bazıları olarak aşağıdaki semptomları not ederler.
- İshal ve kabızlık
Gluten intoleransı oluşan kişiler, düzenli ishal ve kabızlık vakalarının sık görülen bir semptom olduğunu söylemektedirler. Bazen bu tür sindirim sorunlarına sahip olmak normaldir, ancak çoğu günlerinde onları deneyimlemek, altta yatan bir durumu gösterebilir.
Çölyak hastalığı olan kişilerde ishal ve kabızlık da görülebilir. Ayrıca, rahatsızlık besleyici madde emilimine neden olduğu için özellikle hoş olmayan kokulu dışkılar da olabilir.
- Şişkinlik
İnsanların gluten intoleransı vakalarında bildirdikleri çok yaygın bir semptom da şişkinliktir. Bu, rahatsız edici ve kalıcı bir mide hissi anlamına gelir. Gaz birikimini hissetmek de yaygındır. Aşırı yeme, şişkinliğin en yaygın nedenidir. Ayrıca birkaç farklı nedenden dolayı da olabilir. Gluten intoleransı olan kişilerde, şişkinlik hissi düzenli olarak meydana gelebilir. Bu durum yedikleri yiyecek miktarı ile ilgili değildir.
- Karın ağrısı
Benzer şekilde, birkaç farklı neden, karın ağrısına yol açabilir. Fakat yine de, glüten intoleransını bildirenler, sıklıkla oluşan karın ağrısını, normal zamanlar da da bir sebep olmaksızın görebilmektedir.
- Yorgunluk
Yorgunluk, insanların bir çoğun da herhangi bir tıbbi durumla ilgili olmayan birçok farklı nedene sahip olabileceğinden, tanımlamakta zorlanabilecekleri başka bir semptomdur. Gluten intoleransı olan kişiler, günlük işleyişe zarar veren sürekli yorgunluk haline sahip olabilirler.
- Mide bulantısı
Gluten intoleransı olan kişiler, özellikle gluteni içeren bir yemek tükettikten sonra mide bulantısı yaşayabilirler. Bulantı birçok nedene sahip olabilir, ancak glutenli yiyecekler yedikten sonra sıklıkla görülürse, gluten intoleransının bir belirtisi olabilir.
- Baş ağrıları
Düzenli baş ağrılarının olması glüten intoleransı olan kişilerde ortaya çıkabilecek bir başka semptomdur.
- Diğer semptomlar
Gluten intoleransı olan kişiler bu semptomların birçoğunu düzenli olarak yaşayabilir. Daha az yaygın olmasına rağmen, diğer semptomların gluten intoleransı ile ortaya çıkması da mümkündür.
Bunlar şunları içerebilir:
- Eklem ve kas ağrısı
- Depresyon veya kaygı
- Karışıklık
- Şiddetli karın ağrısı
- Anemi
Nasıl teşhis edilir?
Glüten intoleransından şüphelenilirse, ilk olarak çölyak hastalığı veya buğday alerjisi gibi daha ciddi bir durumun bulunmamasının sağlanması önemlidir.
Daha sonra, çölyak hastalığı veya bir buğday alerjisine işaret edebilecek antikorların varlığını saptamak için analiz edilen bir kan numunesi alınması ve test edilmesi gerekmektedir. Bazı durumlarda, diğer testler de gerekli olabilir.
Bir diyetisyen daha ciddi bir duruma karar verdiğinde, bunun için herhangi bir test yapılmadığından, gluten intoleransının mevcut olup olmadığı konusunda sizi bir hastaneye ve doktora yönlendirebilir.
Gluten intoleransının mevcut olup olmadığını belirlemek için insanların en yaygın kullandıkları yöntem, glüteni yemekten azaltmak veya kaldırmaktır. Böylelikle semptomlardaki değişiklikleri izleyerek sebebini öğrenebilmektedirler.
Bir kişinin, hangi yiyecekleri tükettiğini ve hangi semptomlara sahip olduğunu kaydetmesi için, bir yemek günlüğü tutması yardımcı olabilir.
Kaçınılması gereken yiyecekler
Gluten intoleransı olan kişiler, içinde gluten bulunan herhangi yiyeceklerden kaçınmaya çalışırlar. Bunlar:
- Buğday ve herhangi bir türevi
- Malt dahil olmak üzere arpa
- Çavdar
- Genellikle biradan türeyen bira mayası
Bu eleme politikası birçok farklı türde yiyecek ve içeceği dışlar. Gluten içeren en yaygın yiyecek ve içecekler şunlardır:
- Makarna
- Ekmek ve hamur işleri
- Birçok pişmiş ürün
- Erişte
- Kraker
- Hububat
- Krep, gofretler
- Bisküvi
- Birçok sos
- Bira
- Malt içecekler
Gluten intoleransı olduğundan şüphelenen kişiler, herhangi bir yemek değişikliği yapmadan önce tıbbi yardım almalıdır.
Eğer bir kişi çölyak hastalığı geçirmemişse de, gluten tüketimini azalttığında daha iyi hissediyorlarsa, yemek değişiklikleri yaparken dikkat etmelidir.
Kişinin yeme içme konularında kendine dikkat etmesi, vitamin eksiklikleri gibi olumsuz sağlık sorunlarından ve gluten intoleransı gibi rahatsızlıklardan kaçınması için önemlidir.