BM Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO), 2007'nin son çeyreğinde patlak veren ve tüm dünyayı etkisine alan ekonomik krizinin üzerinden 5 yıl geçmesine karşın gelişmiş ekonomilerin kriz öncesi istihdam oranlarını ancak 2017'den sonra yakalayabileceğini açıkladı. Türkiye'de ise 2007-2012 döneminde işsizlik yüzde 1,6 azaldı.
ILO'nun "Çalışma Dünyası Raporu - Ekonomik ve Sosyal Dokuyu Onarmak" adlı raporuna göre, verileri incelenen 94 ülkenin yüzde 37'sinde istihdam oranı son yıllarda artarken, kriz öncesi dönemdeki düzeye henüz ulaşılamadı. Ülkelerin yüzde 33'ünde ise istihdam oranlarındaki düşüş devam ediyor. Kriz öncesi istihdam düzeyine, gelişmekte olan ekonomilerde 2015'te, gelişmiş ülkelerde ise 2017'den sonra ulaşılması bekleniyor.
Küresel düzeyde işsizliğin artmaya devam etmesi ve dünyada şu an toplam 200 milyon olan işsiz sayısının 2015'te 208 milyona ulaşması öngörülüyor.
İşgücü piyasasının krizden önceki zayıflığı, gelişmiş ekonomilerde dahi devam ediyor. Örneğin son 5 yılda, gelişmiş ve gelişmekte olan ekonomilerde bir yıldan uzun süren işsizlik oranında yüzde 60 artış yaşandı. İşgücüne katılımda ise 2007-2012'de yıllık ortalama yüzde 50'nin üzerinde düşüş oldu.
ILO raporuna göre, iş bulma konusundaki umutsuzluk, gelişmekte olan ve gelişmiş ekonomilerde toplumsal gerginliklere yol açtı. Bu tür sorunlar özellikle Güney Avrupa, Güney Asya ve Arap ülkelerinde gözlendi. Latin Amerika, Sahra-altı Afrika ve Asya'nın bazı bölgelerinde sosyal patlama riski arttı.
Krizin kayıpları telafi edilemedi
Küresel ölçekte istihdam oranı 2012'nin ilk çeyreğinde yüzde 55,7 olarak hesaplanırken bu rakam, 2007'nin ilk çeyreğine göre 0,9 puan geride kaldı. ILO verilerine göre 2013'te istihdamın dünya genelinde yüzde 57,6 olması bekleniyor.
Bunun yanısıra 2013'te işgücüne 16,7 milyon kişinin katılması öngörülürken, gelişmekte olan ekonomiler bu konuda dünya ortalamasına göre daha olumlu bir performans sergiliyor.
ILO raporunda, gelişmekte olan 28 ülkenin 13’ündeki 2012 istihdam oranlarının kriz öncesi rakamların üzerinde olduğu görülüyor. Bu ülkelerden yalnızca Jamaika, Ürdün, Fas ve Sri Lanka’da ekonomik kriz sonrası istihdam oranlarında devam eden bir düşüş göze çarpıyor.
Gelişmekte olan ülkelerde istihdamdaki büyüme rakamlarının 2013 itibarıyla yıllık yüzde 2,1 olması, çalışabilir nüfustaki artışın ise 2013-2018'te yavaşlaması bekleniyor. Böylelikle gelişmekte olan ülkelerde 2015'te istihdam rakamlarında kriz öncesi duruma dönülebileceği ümit ediliyor.
Türkiye'de kriz sonrası dönem
Ülkelere göre işsizlik oranlarına bakıldığında, 2007-2012 arasında kriz öncesi döneme göre Türkiye, Şili, Kolombiya, Almanya ve İsrail gibi ülkelerde işsizlik oranları yüzde 1,6 azaldı. Kriz öncesi dönemle karşılaştırıldığında gelişme gösteren ancak henüz eski düzeye ulaşamayan İzlanda, Güney Afrika, ABD ve İngiltere gibi ülkelerde ise işsizlik oranı yüzde 2,4 arttı. Ekonomisi kötüleşmeye devam edenlerden Yunanistan, İrlanda, Japonya, İspanya ve Portekiz gibi ülkelerde ise bu oran yüzde 3,9 artış kaydetti.
AB'de toplumsal huzursuzluk yükselişte -
ILO raporuna göre, kriz öncesi dönem olarak adlandırılan 2006-2007, kriz sonrasındaki 2011-2012 dönemiyle karşılaştırıldığında AB toplumlarının huzursuzluklarında artış dikkati çekiyor. AB ülkelerinde sosyal huzursuzluklarda yüzde 12 oranında bir artış tespit edilirken, diğer ülkeler ve bölgelerdeki artış yüzde 5'in altında kaldı.
Latin Amerika, Sahra Altı Afrika, Doğu Asya, Güney Asya ve Pasifik ülkelerinde ise kriz öncesi ve sonrası dönem karşılaştırıldığında toplumsal huzursuzluklarda yüzde 2 oranında azalma yaşandı.
Gelişmekte olan ülkelerde kriz öncesine göre gelir adaletsizliği ve fakirlik azalırken, orta gelir grubu genişledi. Buna karşın söz konusu ülkelerde toplumun geniş kesimleri, yoksulluk sınırının altına düşme riskiyle karşı karşıya.