Rusya'nın posta tarihi ve posta pulları
İlk posta hizmetleri tarihi
Kayıtlar 10ncu yüzyılda bir kurye sisteminden bahseder. İlk mektuplar bir tomar formunda balmumlu veya kurşun damga lı olarak taşınıyordu. Bu mühürlerin bilinen en erken tarihi 1079 olup Tmutarakan valisi Ratibor'dan bahseder. Hayatta kalan en erken zarf 1391 yılında La Tana'dan (günümüzde Azov Kalesi) Venedik'e gönderilmiş olan zarfdır.
16ncı yüzyıla göre posta hizmetleri 1.600 yer ihtiva ediyor ve posta Moskova'dan Novgorod'a 3 gün alıyordu. 1634 yılında Polonya ile Rusya arasındaki antlaşma Varşova'ya bir hat tesis etti. Bu Rusya'nın ilk uluslararası düzenli servisi haline geldi. I. Petro posta sistemini daha düzenli yapan kanunlar çıkardı. Böylece 1716 yılında Moskova ve Sankt Peterburg'da ilk Postane açıldı.
Rusya'nın bilinen en erken postacılık hizmetleri amblemi 1765 yılına tarihlenir. Bu tek bir hatta latince harflerle yazılmış olan "ST.PETERSBOVRG" ifadesi şeklindedir. Fakat posta işareti olarak kullanmak için ilk resmi bonservisi 1781 yılına kadar gelmedi.
Antiye'nin ilk görünümü 1845 yıllarıdır. Zarf şeklinde olan bu formlar için Petersburg ve Moskova'da yerel haberleşmede kullanılmak üzere tasarlanmış ve ücreti 5 rubleydi. Bu fikir iyi işliyordu ve 1 Aralık, 1848 yılında Rusya'da boydan boya genişletildi.
Posta pulları
Posta pul 1856 yılı Eylül ayın olduğunda dünyayı silip süpürüyordu, Rus yetkilileri de ayni şeyi yapmaya karar verdiler.İlk pullar 1857 yılı 10 Aralık tarihinde satıştaydı fakat 1 Ocak, 1858 yılına kadar kullanımı geçerli değildi. Yaklaşık 12,8 gramlık mektuplar için 10-kopeklik değer uygulanacaktı. Delikleri açılmamış bu pullar Rusya armasını gösteriyor ve tipografi yöntemi kullanılarak kahverengi ve mavi olarak basılmışlardı. Bunu 10 Ocak'ta 20 kopek, 30 kopeklik delinmişpullar ayni dizaynda fakat farklı çift renkteki pullar takip ediyordu. Kağıt orijinal olarak numarayla filigranlanıyordu. Bu yöntemde kısa sürede terk edildi. 1858 yılından sonraki baskılar düzenli olarak örgü kâğıt üzerinedir.
Bir 5k (kopek) bölgesel pul 1863 yılında tanıtıldı ve takip eden sonraki yıllarda yeni ortak dizaynlı oval içindeki armasıyla 1k, 3k ve 5k lık pullar tanıtıldı. Bu yöntem uluslararası posta ücretlerine uymak için yapıldı. Çünkü daha önceleri postanede nakit ödemelerin önceden yapılması isteniyordu. 1866 yılından sonra pullar "laid paper" şeklinde ifade edilen birbiri üzerine ağ baskısı yapılmış kâğıt üzerine filigramlı ve dalgalı desenli olarak Slav alfabesinde basıldı. Kağıdın dokusu genel olarak yataydı fakat her bir değerin azınlığı için doku dikeydir.
1874 yılında, Rusya 22 ülkeden şekillenen Dünya Posta Birliği'den bir oldu.
Arma dizaynı 1785 yılında değiştirildi ve 2k ve 8k değerler ve 7k 1879 yılında kaldırıldı. 7k ayrıca Fiskal pul olarak altıgen desende basıldı. Bunlar çok nadirdir.
14 Aralık 1883 tarihli yeni bir basım güncelleştirilmiş bir dizaynda görüldü. Düşük değerler tek renkte basıldı. Yeni yüksek değerler 14k, 35k ve 70k idi. 1884 Ocak ayında 3,5 Rublelik ve 7 Rublelik pullar görüldü. Fiziksel olarak bunlar diğer var olan pullardan daha genişti.
1889 yılında dizayn tekrar değitirildi. Bu defa "çift başlı kartal" ın altındaki korna şeklini boydan boya geçen bir yıldırım ve 1902 yılından sonraki basımlarda kağıdın genel dokusu yatay olarak değiştirildi.
1909 yılında yeni bir seri yayımlandı. Bu seride eski ve yeni dizynlar birlikte kullanıldı. Bütün bu pullar örme kâğıt üzerine tekrar kullanımı engellemek amacıyla eşkenar dörtgen şeklinde basıldı.
Rusya'nın anma serisi ilk pulları 2 Ocak 1913 yılında "Romanov hanedanı"nın 300ncü yıl anısının belirtilmesi şeklinde görüldü. 17 pul Kremlin, Kışlık Saray ve Romanov Şatosu görüntüsü olduğu kadar, Çar'ların çeşitli portrelerini gösteriyordu. Fakat 1915 ve 1916 yıllarında hükümetin I. Dünya Savaşı baskısı altında dağılmasıyla pek çok dizayn kalın kâğıt üzerine basıldı ve kağıt para olarak kullanıldı. 7k ve 14k pullar ayrıca yokluk dolayısıyla 10k ve 20k ya surşarjlandı.
Devrim
1917 Rus Devrimi dönemi pulculuk açısından karıştırlmıştır; ülkedeki postaneler kendi hallerine terkedilmişlerdir. Ayrılmış cumhuriyetler ve grupların bir miktarı kendi yeni pullarını bazı durumlarda daha çok reklam amaçlı olmalarına rağmen basdılar.
Onların kendi pullarının mevcut basımının içerdikleri:
- Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti
- Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti
- Ermenistan Demokratik Cumhuriyeti
- Kuzeybatı Ordusu
- Batum
- Uzak Doğu Cumhuriyeti
- Letonya
- Sibirya
- Güney Rusya
- Transkafkasya Demokratik Federatif Cumhuriyeti
1917 yılında "Rusya Geçici Hükümeti" eski Çar dizaynlarını yeniden basdı. Fakat onları perfore etmeden sattı. İlk Rusya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti pulu 1918 yılında zinciri kesen bir kılınç resmini gösteren iki değerle görüldü. Bu pulların büyük miktarı piyasada iken az bir kullanım gördü ve kaldırılan kopyaları iyi durumda olan pullardan daha değerliydi.
Enflasyon un hakim olduğu yıl sonrası sonraki pullar 1921 yılında görüldü. Bu setin değer aralığı 1 Rubleden 1.000 Rubleydi. Sonraki yıllar gelecek yıllara kadar bu pullar çeşitli yollarla yüzeyindeki değerler 100.000 Rubleye kadar sürşarjlandı.
1922 yılındaki para reformu para değerini 10.000 = 1 oranıyla değiştirdi. Bu pullar Ekim Devriminin beşinci yılı anısına olup Çar pulları, beş sivri köşeli yıldız ile orak ve çekiç işaretlerini içeren şekillerle sürşarj edildi. İşçi, köylü ve asker portreli pullar bu yılda görüldü.
Aunus'a Finlandiya işgali
1919–1921 Doğu Karelya Cumhuriyeti'ni işgal eden Finlandiya'lı gönüllü bir grubun Aunus seferi vardı (Fince Aunus ve Rusca Olonets Karelia). Yerel yönetimler tarafından Aunus ordusu için basılmış pullar vardı. Onlar 1917 yılından üzerleri Aunus ile sürşarjlanmış Finlandıya sınırlandırmalarıydı.
Dış bağlantılar
Kaynakça
- Stanley Gibbons Ltd: various catalogues
- Encyclopaedia of Postal History
- Rossiter, Stuart & Fowler, John (1991 yeniden basım). World History Stamp Atlas. pub: Black Cat. ISBN 0-7481-0309-0.
- Rusya pulları
Kaynakça
- See, for example, http://web.inter.nl.net/hcc/Langenberg/Zemstvo.html.