Afenfosfobi, hafofobi, hapnophobi, haptofobi veya quiraptofobiapodrya olarak da bilinen haffobi, dokunulması gereken bir kişiyi temsil eden korku. Etimolojik olarak fobi kelimesi "korku, terör veya panik" anlamına gelir.
Hafefobi, belirli bir fobinin bir parçası olup, korku veya fobiyi belirli bir öğeye odaklar, bu durumda, başka bir kişi tarafından dokunulma gerçeği.
Genel olarak, insanlar bizim "kendi alanımız" veya kişisel alan olarak adlandırdığımız şeyi koruma eğilimindedir. Bu durumda, bu özel fobi, kişisel korunma eğiliminin daha da artması anlamına gelir.
Örneğin, hafife fobisi olan insanlar kendi alanlarını aşırı koruma eğilimindedir, örneğin kirlenme veya istiladan korkarlar.
Bu durumda, kişinin dokunmaktan veya dokunulmaktan korktuğu belirli bir fobidir.
Yabancılara karşı özel bir fobi olmadığını vurgulamalıyız. Aslında, hafife fobisi olan kişi, kendisi tarafından bilinen insanlardan bile korunmaktadır.
Bu fobiden karşı cinsten olmayan kişiler hakkında konuştuğumuzda, hafiffobiye "kontrfofobi" veya "agrafobi" denir.
Her durumda, ender görülen bir fobi olduğu konusunda uyarmalıyız. Bu fobiyi "spesifik" olarak adlandırıyoruz, çünkü acı çok yoğun olmasına rağmen, başka bir kişi tarafından dokunulmadan önce, bu durumda belirli bir element üzerinde kristalleşiyor.
Bu anlamda, kişi önlemek için bir dizi strateji hazırlar veya uygular. Örneğin, kendisiyle çok fazla korkuya neden olan (dokunulma gerçeği) yüzleşmekten kaçınmayı başardığı kaçınma davranışları.
Özel fobiler, ve bu durumda hafife fobisinde, kişi korkulan duruma tanık olduğu veya öngördüğü (veya ona dokunan birinin durumunda olduğu) nedeniyle aşırı veya irrasyonel olan yoğun ve kalıcı bir korku yaratır. veya bunu öngörür).
Spesifik fobilerin etiyolojisi ve epidemiyolojisi
Genel olarak, spesifik fobiler genellikle ayrı bir tetikleyiciye sahiptir ve çocukluk ve ergenlik yıllarında kurulur ve geliştirilir, yetişkinlikte tedavi edilmezse birçok vakada devam eder.
Kişinin hafifobi geliştirmekle sonuçlandığı nedenleri, kötü bir öğrenmeden kaynaklanmaktadır. Hafıza fobisi olan kişi genellikle kendisini yüz tutan ve çevresine bu şekilde tepki veren olumsuz bir deneyime maruz kalmıştır.
Bu nedenle, kişi, örneğin onu bu şekilde tepki vermesine neden olan bir istila durumu yaşayabilir.
Belirli fobilerin etiyolojisi ve oluşumuyla ilgili farklı teoriler geliştirilmiştir. Bunlardan bazıları, örneğin psikanalitik nitelikte, bazıları ise daha bilişsel-davranışsal niteliktedir.
Klasik şartlandırma yoluyla fobilerin kökeni açıklanmıştır, böylece kişinin maruz kaldığı korkunun, bu durumda başkaları tarafından dokunulması, yetersiz bir öğrenmede kökeni vardır.
Belirli fobilere müdahale etmezseniz, dersiniz kronik olma eğilimindedir. İnsanların birden fazla fobiye sahip olmasının çok yaygın olduğunu belirtmek önemlidir.
Genel olarak, belirli bir fobisi olan kişi genellikle ortalama 3 durumdan veya cisimden korkar (DSM-5, 2013) ve belirli fobisi olan kişilerin yaklaşık% 75'i birden fazla durumdan veya nesneden korkar.
Örneğin Amerika Birleşik Devletleri'nde, genel popülasyondaki belirli fobilerin yıllık prevalansı% 7-9'dur ve Avrupa ülkelerinde, Asya, Afrika ve Latin Amerika ülkelerinde, % 6 civarında, daha düşüktür. % 2 ila 4'ten fazla.
Ancak, belirli fobilerin genel yaygınlığından bahsettiğimizi vurgulamalıyız, hafife fobisi, nadir görülenlerin özel bir fobisidir, çünkü nadirdirler.
Yefobi belirtileri
Hafıza fobisi olan kişinin gösterdiği belirtiler, ilk başta, bu durumun önünde yoğun ve kalıcı bir korku. Aşırı ve irrasyonel olan ve kişinin dokunulma gerçeğinin oluşacağından korktuğu için meydana gelen bir korku.
Bu durum ortaya çıktığında, panik atakla sonuçlanabilecek olan kişide anksiyete tepkisi tetiklenir.
Çocuklarda ağlama, öfke nöbetinin başlangıcı, sevilen birine tutunma veya örneğin hareketsiz kalmak gibi semptomlar ortaya çıkabilir.
Yoğun korkuya ek olarak, DSM-5 (Zihinsel Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı) uyarınca bu spesifik fobiyi teşhis etmek için tanısal kriterlerin bir parçası olan diğer semptomlar, bu durumun derhal anksiyeteye neden olması ve önlenmesi gerçeğidir. veya aktif olarak korku veya yoğun endişe ile direnmek.
Ek olarak, hafifobik olarak kabul edilmek için altı ay veya daha uzun sürmeli ve iş, sosyal ya da insan işleyişinin diğer önemli alanlarında klinik olarak önemli rahatsızlıklara ya da bozulmaya neden olmalıdır.
Tüm fobilerde olduğu gibi, hafife fobisinden bahsettiğimiz zaman, kişi korkulan durumda olmaktan korktuğu zaman özerk bir hareketlilik vardır; Bu durumda, başka bir kişi tarafından dokunulma fikrinden önce.
Bu durumda, kişi korku çeker ve taşikardi, çarpıntı, terleme, daha hızlı nefes alma, kan basıncında artış ve daha az gastrointestinal aktivite gibi semptomlara sahip olan sempatik sinir sistemini harekete geçirir.
Ek olarak, kişi korktuğu için, kaçınma davranışları (kişi bu durumla yüzleşmekten kaçınır) yanı sıra tehditleri en aza indirmeyi ve kendilerini daha iyi bir endişe azaltıcı bulmayı hedefleyen güvenlik arama davranışları ortaya çıkar.
değerlendirme
Spesifik fobiler, acı çeken kişinin yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyebilecek bir endişe sorunudur. Bu nedenle ve bunlara müdahale edebilmek için tedavinin başarılı olması için iyi bir değerlendirme yapılması önemlidir.
DSM-5'te toplanan çeşitli spesifik fobiler vardır, örneğin: hayvanlar, doğal ortam, kan, enjeksiyonlar veya yaralanmalar ve başka bir fobinin alt grubuna ek olarak durum fobileri.
Ayrıca, bu belirli fobilerin çoğunun filogenetik bir açıklamaya sahip olduğu düşünülür, örneğin hayvanların korkusu gibi türlerin yaşadığı ve hayatta kalmasına yardım ettiği korkusundan kaynaklanabileceğini düşünür.
Maruz kalmadan önce tipoloji içinde en sık konuştuğumuzdan, en sık durumun durumsal olduklarını söyleyebiliriz, bunu doğal çevrenin fobileri, kan olanları, enjeksiyonlar ve yaralar ve son olarak da hayvanlardan biri söyleyebiliriz.
Hafifefobinin belirli bir fobi olarak değerlendirilmesi dört yöntemle yapılabilir: nitelikli bir profesyonel ve uzman tarafından yapılan mülakatla, değerlendirme oturumlarında hastalara sunulan kişisel kayıtlar, anketler veya öz raporlar uzmana daha fazla bilgi edinmesi ve gözlemin kendisi için yardımcı olacaktır.
Röportaj farklı şekillerde yapılabilir; bununla birlikte, DSM-IV, bu tanı kılavuzunun kendi ölçütlerini takip eden bir tanı görüşmesine sahiptir, ADIS-IV (Brown, DiNardo ve Barlow, 1994).
ADIS-IV, Anksiyete Bozuklukları için Görüşmedir ve bu sorunları bir ila iki saat arasında değerlendirir. Aynı zamanda ruh hali problemleri, uyuşturucu bağımlılığı bozuklukları, hipokondri veya somatizasyon bozuklukları gibi diğer klinik dikkat problemlerinin değerlendirilmesine izin verir.
Ayrıca, hastanın psikolojik bozukluklarının aile öyküsünü veya tıbbi öyküsünü de değerlendirir, böylece hastanın problemi geçmişinin daha eksiksiz bir değerlendirmesini sağlar.
Bununla birlikte, eğer uzman bir psikoloğumuz varsa ve kaygı sorunları hakkında eğitilmişsek, görüşme yoluyla hafife fobisinin iyi bir değerlendirmesi yapılabilir.
Bu değerlendirme ile psikolog, sorunun tarihçesi, dalgalanmaları, sorunu çözmeye çalışmak için daha önce ne yaptığını, neler başardığını, sınırlamaları ve tedaviye yönelik motivasyonunun ne olduğu hakkında bilgi edinmelidir. hedefleriniz ve sunduğunuz beklentiler.
Bilişsel, motorlu, vb. Değerlendirmenin yanı sıra, korktuğu ve kaçındığı durumlar hakkında (ana odağın kişinin başkaları tarafından dokunulması korkusu olduğu dikkate alınarak) dikkate alınmalıdır. semptomlar mevcut ve yoğunluğu, süresi ve sıklığı görüyor.
Problem davranışını sürdüren hem kişisel hem de durumsal değişkenleri ve yaşamınızın farklı alanlarına nasıl müdahale ettiğini de değerlendirmeliyiz.
Başta söylediğimiz gibi, değerlendirme anketler ve öz raporlar aracılığıyla da yapılabilir.
Haftefobiyi değerlendirirken ortaya çıkan sorun, nadir görülen bir fobiyle karşı karşıya gelmemizdir, bu yüzden bu fobiyi değerlendirmek için belirli bir araç bulmak zordur, bu nedenle diğer yollarla bilgi edinmek daha iyidir. tartıştığımız röportaj.
Değerlendirmede bir başka yararlı araç, durum, günün saati, kim olduğu, daha önce ne olduğu ve kişinin ne yaptığı, durumdaki düşünceleri veya düşünceleri de dahil olmak üzere kendi kendine kayıt olabilir.
Son olarak, gözlem, aynı zamanda, fofobiyi değerlendirmenin bir aracı olabilir. Doğal durumu değerlendirmek bunu yapmanın bir yoludur (psikoloğu gözlemleyebilirsiniz, ancak mümkün değilse, örneğin bir aile üyesi olabilir bir yardımcı terapist yapabilirsiniz).
Psikolojik tedavi
Davranışın açıklanmasına göre, yetersiz öğrenmeye dayanarak, bu sorunun çözülmesi için müdahale edebileceği bilişsel-davranışsal psikolojik teknikler yoluyla olacaktır.
Böylece, kişinin tekrar koşullanmayı öğrenmesi fobileri bitirmek için iyi bir stratejidir; Bu durumda, senfoni ile.
Hafıza fobisi gibi belirli fobileri çözmek için daha fazla kanıt ve daha büyük bilimsel titizlik gösteren tedaviler in vivo maruz kalma (EV), katılımcı modellemesi ve Öst tedavisidir (Bados, 2009).
Örneğin, in vivo maruz kalma, korku ya da kaçınma davranışını azaltarak iyileşir. Hasta ile tedaviyi uygulamak için, onunla bir anlaşmaya varmak, yaşadığı sorunu açıklamak ve takip edilecek tedaviyi haklı çıkarmak önemlidir.
İn vivo maruz kalma, hastanın kaygı ile korktuğu durum arasındaki ilişkiyi ortadan kaldırmasına, kaygıyı yönetmeyi öğrenmesine ve korktuğu olumsuz sonuçların gerçekten ortaya çıkmadığını doğrulamasına izin verir.
İn vivo ortamda iyi bir pozlama yapmak için, maruz kalmanın aşamalı olması ve hızın hastanın ihtiyaçlarına göre (ve onunla hemfikir olunması) yeterli olması önemlidir.
Düşükten yükseğe kaygıyı sipariş etmek ve her zaman hasta için en az kaygıya neden olan durumlardan başlayarak bir hiyerarşi sipariş edilmelidir.
Bir hiyerarşi veya birkaç kişi inşa edilebilir ve hasta, korkulan durumun neden olduğu kaygının üstesinden gelinceye kadar, bu durumda, dokunulma korkusuyla kendini açığa vurmalıdır.