1 Monosakkaridler organizmadaki metabolik reaksiyonlara tek başlarına giremezler. Bu nedenle evvela aktifleşmeleri gerekir. Monosakkaridlerin aktif formu, fosforik asitle yaptığı esterlerdir
2
3 Glukoz, galaktoz ve mannoz da 2. karbona bağlı OH grubunun NH2 grubu ile yer değiştirmesi sonucu sırasıyla glukozamin, galaktozamin ve mannozamin meydana gelir. Bu bileşiklere amino şekerler denir.
4
5 β-d-glukozamine NH2 grubu üzerinden asetil grubu bağlamasıyla da N-Asetil-β-Dglukozamin oluşur.
6
7 Yapılarında 2-10 monosakkarid bulunan moleküllerdir Tabiatta çoklukla disakkaridlere rastlıyoruz. Bunlardan da 3 tanesi önemli olup isimleri sükroz, laktoz ve maltozdur.
8 Disakkaridler, monosakkaridlerdeki reaktif aldehid veya keton gruplarıyla alkolik hidroksil grubunun birleşmesi ve bir molekül su çıkması ile oluşur. Bu şekliyle iki monosakkaridi bağlıyan bağ glikozidik bağdır.
9 Disakkaridlerde aldehid veya keton gruplarının glikozidik bağa katılması veya serbest halde bulunuu disakkaridin davranışını belirler. Şöyle ki bu gruplar bağa katılmışsa o disakkarid redüktif değildir ve osazon teşkil etmez. Buna karşılık, serbest aldehid veya keton grubuna sahip bir disakkarid redüktiftir ve osazon oluşturur.
10 Disakkaridlerin isimlendirilmesi genellikle kõsa isimleri ile yapılır, örneğin laktoz, sükroz gibi. Ancak kapsamlı bir isimlendirme için belirli kuralların uygulanması gerekir. Glikozidik bağa hemiasetal hidroksil grubunu veren monosakkaridin isminin sonuna.il. eki gelir. Bağın tipi, monosakkaridin piranoz veya furanoz formunda oluşu belirtilir.
11 Örneğin laktoz, β-d-glukopiranozil-(1-4)- β - D-glukopiranoz olarak isimlendirilir.
12 Çok sayıda monosakkaridin oluşturduğu büyük yapılı moleküllerdir. Glikan adı da verilen bu yapılarda monosakkaridler glikozidik bağla birbirlerine bağlanır. Tekrarlanan ünitesi aynı tip monosakkaridden meydana gelmiş olan polisakkaridlere homopolisakkarid, farklı monosakkaridlerden oluşanlara heteropolisakkarid ismi verilir.
13 Monosakkaridlerin depolanmış formları (depo polisakkaridleri) olup başlıcaları şunlardır: 1. Nişasta: Bitkisel kaynaklıdır. Amiloz ve amilopektinden oluşur. Amiloz nişastanın % unu meydana getirir.eriyebilen nişasta ismini de alır.
14
15 Granüler yapıdadır ve bu granüller birbirine α-(1-4) glikozidik bağla bağlanmış glukoz rezidülerinden oluşmuştur. Bu itibarla genel formülü (C6H10 O5)n dir. n sayısı arasında değişir ve amilozun helikal bir yapıda olduğu düşünülmektedir.
16 Nişastanın içeriğindeki ikinci yapı ise amilopektin dir. Bu madde nişastanõn % lik kõsmını oluşturur ve birbirlerine α-(1 4) ve α -(1 6) bağlanmış glukoz rezidülerinden meydana gelir,suda erimez. Yapısında düz ve dallı zincirleri birarada içerir. Amilopektinde iki dallanma noktası arasında ortalama 25 glukoz rezidüsü bulunur.
17
18 Nişasta soğuk suda erimez. Sıcak su ile süspansiyon haline gelir ve ısıtılmaya devam edildiğinde giderek jel kıvamını kazanır.
19 3. Dekstrin: Nişastanın hidrolizi sırasında açığa çıkar. Nisbeten küçük yapılı glukoz polimerleridir. Eriyebilen nişasta da bu gruba dahildir. Dekstrinler alkol ile çöktürülür. Đyot ile daha önce bildirilen renkleri verirler. Sindirimlerinin kolay olması nedeni ile bebeklerin beslenmesinde kullanılırlar.
20 4. Dekstran: Birbirlerine α(1-3), α(1-4), α(1-6), glikozidik bağları ile bağlanarak ağ şeklinde bir yapı oluşturan glukoz ünitelerinden meydana gelir. Bazı mikroorganizmalar tarafından sentezlenir (Leuconostoc mesenteroides).
21 5. Đnülin: Früktoz ünitelerinden meydana gelmiş bir karbonhidrat bileşiğidir. Suda çözünen ancak böbrek tubuluslarından geri emilmeyen bir madde olduğu için glomerüler filtrasyon hızının ölçülmesinde kullanılır. Soğan ve sarımsakta bulunur. Beyaz renkli ve tatsızdır. Đyotla renk vermez.
22 6. Selüloz: Birbirlerine β(1 4) glikozidik bağı ile bağlanmış glukoz ünitelerinden meydana gelir. Bitkilerin iskeletini oluşturur. Sekonder yapısında bulunan hidrojen bağları sayesinde fibriler bir yapıya sahip olan selülozdan oluşan her madde yapı dayanıklı bir karakter kazanır.
23 7. Kitin: β(1-4) glikozidik bağı ile bağlanmış N-Asetil-D- glukozamin birimlerinden oluşur. Dünyada en çok bulunan polisakkaridlerdendir. Artropodların (böcek, midye, yengeç vb) iskeletlerini oluşturur.
ÖĞR.GÖR.DR. ENGİN YARALI 1 Gıda maddesi : Besin olarak hizmet eden ve bununla beslenme ve diğer ihtiyaçları karşılayan maddelerdir. Besin maddesi ( besin elementi ) : Geniş ölçüde madde ve enerjiyle ilgili
İki ve üç kovalent bağa sahip moleküller doymamış olarak isimlendirilirler. Her biri tek kovalent bağa sahip hidrokarbona, doymuş hidrokarbon denir ve mevcut bağlarından biri kopmadan yeni bir atom bağlanamaz.
ELEMENT VE BİLEŞİKLER 1- Elementler ve Elementlerin Özellikleri: a) Elementler: Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel ya da kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere
BÖLÜM - 11 KARBONHİDRAT METABOLİZMASI 8.1- GENEL BAKI. Memelilerde başlıca enerji kaynağını karbonhidratlar sağlar. Yine alınan besin maddelerinin % 60 kadarını karbonhidratlar oluşturur. Besinlerle alınan
4. Organik Kimyada Fonksiyonel Gruplar Bileşikleri reaktivitelerine göre sınıflandırmaya imkan veren yapısal özelliklere fonksiyonel grup denir. Fonksiyonel grup büyük bir molekülün bir parçasıdır; kendine
ORGANİZMANIN ÖNEMLİ METABOLİK DURUMLARI Metabolizma durumları Memelilerde ana hatları ile en az iki metabolizma durumu önemlidir. Bunların birincisi besin maddelerinin kana emildiği beslenme (rezorpsiyon),
ELEMENTLER VE SEMBOLLERİ Elementi oluşturmak için aynı tip atomlar bir araya gelir. Bir elementin bütün atomları birbiriyle aynı iken, farklı elementlerin atomları birbirinden farklıdır. Bazı elementleri
TRANSLASYON VE PROTEİNLER Translasyon ve proteinler Translasyon; mrna, trna, ribozomlar ve polipeptid zincir sentezinin başlaması, uzaması ve sonlanması için gerekli çeşitli translasyon faktörleri arasındaki
ÜZÜMÜN BİLEŞİMİ ve İNSAN SAĞLIĞI ÜZERİNE ETKİLERİ ÖZET Prof. Dr. Turgut CABAROĞLU, Araş. Gör. Murat YILMAZTEKİN Çukurova Üniversitesi Gıda Mühendisliği Bölümü Ülkemizde en çok tüketilen meyve olan üzüm,
PROTEİN VE AMİNO ASİT METABOLİZMASI Protein ve amino asitlerin vücuda alınması 70 kg ağırlığında bir erişkin insan için günde yaklaşık 75 g kadar protein gerekmektedir. Hayvansal gıdalar ve baklagiller
FOTOSENTEZ Giriş Bir organizma, enerji ve karbon iskeleti için kullandığı organik bileşikleri ya ototrofik ya da heterotrofik olmak üzere iki yoldan karşılar. Ototroflar, O 2ʼ den ve ortamdan elde ettikleri
SU KİMYASI DERS NOTLARI PROF.DR. MEHMET YAMAN FIRAT ÜNİVERSİTESİ Fen Fakültesi Kimya Bölümü 2005 1 SU KİMYASI İçme suyuna ait özellikler 4 gruba ayrılır. 1 Fiziksel ve duyu organlarına hitap eden özellikler
1 1 H NMR SPEKTRAYA ÇEVRESEL ETKİLER Ref. e_makaleleri, Enstrümantal Analiz Çekirdeklerin bulunduğu kimyasal çevre enstrümanın responsunu etkiler. Bir NMR spektrumdan sinyallerin sayısı, şiddeti, konumu
34 ĐÇĐNDEKĐLER Bölüm 1. ph ve Vücudun Normal Reaksiyonu Bölüm 2. AsitBaz Dengenin Düzenlenmesi Bölüm 3. AsitBaz Denge Bozuklukları AsitBaz Denge Bozukluklarının Kompansasyonu Bölüm 4. Kan Gazları Ölçüm
Asitler-Bazlar-Tuzlar Prof Dr Arif ALTINTAŞ Asitler Asitler kimyada önemli bir bileşik sınıfını oluşturur. Günlük gıda maddelerinin bir çoğunda asit vardır. Canlıların yaşamsal faaliyetlerinde asitlerin
1 3. ENERJİ VE ENTALPİ (Ref. e_makaleleri) ENERJİ Termodinamiğin birinci kanunu, mekanik enerjinin korunması ilkesinin genişletilmiş bir halidir. Enerjinin bir sistemden diğerine transfer edilmesi iş ve
ÜNİTE 11 Asitler ve Bazlar Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra, Asit ve baz kavramlarını bilecek, Zayıf asit, zayıf baz, kuvvetli asit, kuvvetli baz kavramlarını tanıyacak, Titrasyon ve ph kavramlarını
Farmakokinetik ve Klinik Toksikolojiye Uyarlanması Doç. Dr. Atila KARAALP Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Ab. D. Haydarpaşa İstanbul İçerik Farmakoloji Farmakodinamik Toksikodinamik
Ö.Gör.Dr. Hüseyin Aksel EREN DERSİN İÇERİĞİ Tekstil terbiyesinde kullanılan suyun özellikleri Tekstil terbiye proses suyundan beklentiler Su kaynaklı problemler Proses suyu hazırlık işlemleri Tekstil atıksuları
Doç. Dr. Şeyda KORKUT ÇEV354 SU KALİTESİ YÖNETİMİ Sürdürülebilir kalkınma için en önemli yaşamsal kaynaklardan biri sudur. 20. yüzyılda dünya nüfusu 19.yüzyıla oranla üç kat artmasına rağmen, su kaynaklarının
BESLENMEDE SÜTÜN ÖNEMİ Hazırlayanlar Araş. Gör. Reyhan Nergiz Ünal Prof. Dr. H. Tanju Besler Hacettepe Üniversitesi - Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Şubat - 2008 ANKARA Birinci
DNA REPLİKASYONU VE REKOMBİNASYONU Replikasyon Watson ve Crick in DNA nın yapısını önermelerinin ardından bilim adamları DNA nın nasıl kopyalandığı üzerinde yoğunlaşmıştır. DNA nın kendini kopyalamasına
ERİTROSİTLER VE HEMOGLOBİN METABOLİZMASI Eritrositler Dolaşım sisteminde belirli bir süre kalan hücrelere kan hücreleri adı verilmektedir. Eritrositler, içerdikleri hemoglobine O 2 bağlayarak taşıyan kırmızı