AKKÖY Küçük Asya'nin batısında arkaik Milet Şehri'nin kuzeyinde bir köydür. İsmi Türkçe'den gelmektedir. Evlerinin duvarları beyaz taşlardan yapıldığı için Akköy denilmiştir. 1922 yılından önce bu köyde dört bin kadar Yunanlı yaşıyordu. Bu Yunanlılar, 1770 yılında 26. Padisah III.Mustafa ve Sadrazam Ivazzade Halil Paşa veya 9. Sadrazam Silahtar Mehmet Pasa zamanında, bu bölgede, deprem, sıtma, kolera gibi tabii afetler sonucu azalan bölge nüfusunu takviye etmek ve bölge topraklarını işlenir hale getirmek için Yunanistan'ın Peloponisu ve Girit yörelerinden getirilen insanlardı.
Bu insanlar geldikleri Akköy'de çiftçilik ve bilhassa tütün işlerinden anlayan insanlardı. Aşağı yukarı geldiklerinden elli altmış yıl sonra 1821'de Yunanistan'ın egemenliğine kavuşması ile bu insanların bir çoğu tekrar Yunanistan'a belki de geldikleri Peloponisu ve Girit'e geri döndüler.
Akköy'den ayrılmayanlar ise 150-155 yıl bu köyde yaşayıp çoğaldılar ve nihayet 5 Eylül 1922 günü gün batımına doğru bir kısmı Didim denizinde bekleyen Yunan gemileri ile bir kısmı da Samsun Dağları yollarında Sisam Adasına ve diğer yakın Yunan adalarına kaçmak suretiyle Türkiye'yi terk etmişlerdir.
Akköy'de 1870 yılında Yunanistan'dan getirilerek yerleştirilen Yunanlılar 1870 yılında Milet harabelerindeki kazı çalışmaları için gelen Alman arkeologların yardımı ile bir ilkokul ve öncesinde Ayiyos Georgiya adını verdikleri bir kilise inşa etmişler.
Yunanca'dan Tercüme edilen Eystratiu I.Draku'nun (Mikrasiana Pragmatie, Atina 1988) adlı eserin 41.sayfasında 1884'de Akköy başlığında, Akköy'ün Milet harabelerine yakın önemli bir yer olduğu burada 200 Hiristiyan ailenin ikamet ettiği burada güzel bir okul ile güzel bir kilisenin mevcut olduğu, köyün okulunda 40 öğrenci ve bir öğretmen olduğu, bu öğretmene ayda 200 mecit (bir mecit 20 kuruş idi) ödendiği, kilisenin Akköy'ün güneybatısında bulunduğu ayrıca bu köyün bir mahallesinde Hıristiyanların diğer bölgesinde Müslümanların oturduğu bu Müslümanların Balat Köyü'nden gelip yerleşen otuz zengin ailenin insanları olduğu kaydı bulunmaktadır
Akköy bölgenin en eski köylerinden birisi olmasının yanısıra halende süren tarımsal faaliyetler nedeni ile de ekonomik ve zirai anlamda önem taşımaktadır.
Akköy Kütüphane binası
Kayda değer bir örnek restorasyon çalışması olarak dikkat çeker.
1800'lü yıllarda zengin bir tüccarın depo olarak kullandığı binada Mavişehir Kovela (Halk arasındaki adıyla SuluBatak) limanına gelen guletlerin getirdiği ingiliz kumaşları, fransız porselenleri ve envai çeşit malzemenin depolandığı söylenir. Buradan da Menderes kanalıyla Kuşadası ve diğer iç bölgelere dağıtımı yapılan mallar için Akköy önemli bir ticaret merkezidir o zamanlar.
Hatta bazı kaynaklarda Venediklilerin Komşu Balat köyünde Konsolosluk açmalarınadair yazışmalara da rastlanır.
Alıntı; Didim Guide
Linkback: http://www.restorasyonforum.com/gezi-fotograflariniz/akkoydidim-egede-eski-bir-rum-koyu-t5758.0.html