Bir bebeğin doğumu; heyecan, sevinç, korku ve kaygı gibi güçlü duyguların karmaşasını tetikleyebilir, fakat depresyon beklediğiniz bazı şeylerin olmaması olarak da tanımlanabilir. Birçok yeni Anne doğumdan sonra sık sık ağlama nöbetleri ve hızlı solunmayı içeren ‘bebek stresi’ deneyimini yaşarlar. Ancak bazı yeni Anneler doğum sonrası depresyonu olarak bilinen bu depresyonu daha uzun ve şiddetli yaşayabilirler. Aşırı bir doğum sonrası depresyonu olarak bilinen Pospartum psikozu doğumdan sonra nadiren gelişir. Doğum sonrası depresyonu kusur yada bir zayıflık biçimi değildir, bazen sadece doğum esnasında bir karışıklık da olabilir. Eğer doğum sonrası depresyon yaşıyorsanız, ilk tedaviler depresyon belirtilerini kontrol altına almanıza yardımcı olabilir ve bebeğinizi sevebilirsiniz.
Sponsorlu Bağlantılar
BELİRTİLERİ:
Doğum sonrası depresyon belirtileri ve işaretleri depresyon türüne bağlı olarak değişir.
Bebek stresi belirtileri ve septomları son birkaç günde veya bir iki hafta içinde şu belirtiler görülebilir.
- ruh hali
- kaygı
- üzüntü
- sinirlilik
- ağlama
- dikkatsizlik
- uykusuzluk
Doğum sonrası depresyon belirtileri:
doğum sonrası depesyonu ilk olarak ‘ bebek stresi’ depresyonu olarak baş gösterebilir fakat belirti ve bulguları bebeğinizle ilgilenme yeteneğini ve gündelik işleri yapabilmenize müdahale ederek daha yoğun ve uzun sürer.
Doğum sonrası depresyon belirtileri şunları içerebilir:
- -Iştah kaybı
- -Uykusuzluk
- -Yoğun sinirlilik ve öfke
- -Aşırı yorgunluk
- -Cinsel ilgi kaybı
- -Yaşam sevinci eksikliği
- -Utanç, suçluluk veya yetersizlik duyguları
- -Şiddetli duygu durum dalgalanmaları
- -Bebeğinizle bağlanmada zorlanma
- -Aile ve arkadaşlardan uzaklaşma
- -Kendine yada bebeğine zarar verme düşünceleri.
Doğum sonrası depresyon denilen bu postpartum depresyonu tedavi edilmezse birkaç ay veya daha uzun sürebilir.
Sponsorlu Bağlantılar
Postpartum psikozu:
Genellikle doğumdan sonraki ilk iki hafta içinde gelişen nadir bir durumdur – – postpartum psikoz ile belirti ve semptomları daha şiddetlidir. Postpartum psikoz belirtileri ve semptomları şunları içerebilir:
- -Konfüzyon ve oryantasyon bozukluğu
- -Halüsinasyonlar ve sanrılar
- -paranoya
- -Kendinize ya da bebeğe zarar girişimleri
Ne zaman bir doktora görünmeli:
Bebeğinizin doğumundan sonra depresyonda olduğunuzu hissediyorsanız, bunu itiraf etmeye isteksiz veya mahcup olabilirsiniz. Ama depresyon belirtileri bu özelliklerden herhangi birine sahipseniz doktorunuzla irtibata geçmek önemlidir:
Iki hafta sonrasında durumunuz kötüye gidiyorsa bundan bıkmayın
Senin için zor olan bebek bakımını kolaylaştır
Senin için zor olan gündelik görevlerini yapmaya çalış
Kendine ve bebeğine zarar verecek düşüncelerden vazgeç
Eğer doğum sonrası psikozu geliştirdiğinizden şüpheleniyorsanız, hemen tıbbi yardım isteyin. Beklemeyin ve iyileşmesi için umutlanmayın. Postpartum psikozu hayatı tehdit eden düşünce veya davranışlara yol açabilir.
DOĞUM SONRASI DEPRESYON NEDENLERİ:
Doğum sonrası depresyonun tek nedeni yoktur. Fiziksel, duygusal ve yaşam tarzı faktörlerin bütünü bir rol oynayabilir.
Doğumdan sonra, fiziksel değişiklikler vücudunuzdaki hormonların dramatik bir düşüşü (östrojen ve progesteron) doğum sonrası depresyona katkıda bulunabilir. Tiroit bezi tarafından üretilen ,yorgun, halsiz ve depresif duygu bırakabilen diğer hormonlar da aniden düşebilir. Kan hacmindeki değişiklikler, kan basıncı, bağışıklık sistemi ve metabolizma kötü ruh hali ve yorgunluğa katkıda bulunabilir.
Duygusal faktörler. Uykudan yoksun ve bunalmış olduğunuzda, en küçük sorunları bile ele almada rahatsızlık duyabilirisiniz . Yeni doğan bir bebeğin bakımı için yeteneğiniz hakkında endişeli olabilirsiniz. Kendinizi tanıma konusunda daha az istekli ya da mücadeleci hissedebilirsiniz. Hayatınız kontrolünü kaybettiğinizi de hissedebilirsiniz. Bu faktörlerden herhangi biri postpartum depresyona katkıda bulunabilir.
Yaşamtarzı faktörleri: Birçok yaşam tarzı faktörleri bebek isteme veya olgun kardeşler, zor emzirme, mali sorunlar ve eşiniz ya da diğer sevdiklerinize destek eksikliği de dahil olmak üzere, doğum sonrası depresyona yol açabilir.
RİSK FAKTÖRLERİ:
Postpartum depresyonu sadece ilk çocukda değil, herhangi bir çocuğun doğumdan sonra da gelişebilir.
Eğer hamilelik sırasında ya da diğer zamanlarda depresyon geçmişiniz varsa risk artar.
Bir önceki gebelik sonrası postpartum depresyonuna sahiptiniz.
Böyle gebelik komplikasyonları, hastalık ya da iş kaybı gibi geçen yıl boyunca stresli yaşadığınız olaylar,
Siz eşiniz ya da diğer önemli kişilerle yaşadığınız sorunlar
Siz zayıf bir destek sistemine sahipseniz
Siz maddi sıkıtılar yaşıyorsanız
Gebeik planlanmayan veya istenmeyen bir durumsa
Postpartum psikoz riski bipolar(her iki yönlü) bozukluk olan kadınlar için daha yüksektir.
KOMPLİKASYONLAR:
Doğum sonrası depresyon tedavi edilmezse anne-çocuk arasındaki ilişkiye ve aile problemlerine Seben olabilir. Doğum sonrası depresyon tedavisi olmayan annelerin çocuklarında öfke nöbetleri, hiperaktivite uyku ve yemek yememe gibi davranış bozuklukları olması daha muhtemeldir. Dil gelişimindeki gecikmeler de daha sık görülür.
RANDEVUNUZA HAZIRLIKLI OLUN:
Eğer doğum sonrası depresyon belirtileri varsa doktorunuzu arayınız. Utanç ya da kaygı sizi durdurmasına izin vermeyin. Postpartum depresyon yaygındır ve doktorunuz sizin hatanız olmadığını biliyor. Sizin ve bebeğinizin sağlığını korumak için, durumun en kısa sürede tedavi edilmesi gerekir.
NE YAPABİLİRSİNİZ?
- -Yaşadığınız depresyon belirtilerini ve ne kadar süredir olduğunu yazın.
- – Sizde teşhis edilen fiziksel ve ruhsal bütün sağlık sorunlarını medikal çözümleriyle birlikte yazın
- – Doktorunuza geçmişte herhangi bir depresyon teşhisi veya ruhsal sağlık bozukluğu yaşadığınızı söyleyin.
- – İlaçlar, vitaminler ve besin takviyeleri de dahil olmak üzere tüm ilaçların listesini yapın
- – Randevunuzda size yazdığınız şeyleri hatırlamanızda yardımcı olabilecek güvenebileceğiniz bir aile bireyini de kendinizle birlikte götürün.
- – Doktorunuza soracak soruları yazın.
Olası doğum sonrası depresyon gören biri için Doktora sorulması gereken sorular şunlardır:
Bana konulan teşhis nedir?
- Ne tür bir tedavi benim durumuma yardım etmesi olasıdır?
- Sizin teklik ettiğiniz tedavi türünün ne tür olası yan etkileri vardır?
- Bende ki belirtiler tedavi ile geliştirmek için ne kadar süre ve ne zamana ihtiyaç vardır?
- Yazacağınız ilaçlar çocuk emzirme sürecinde alınması güvenlimi?
- Ne kadar süre tedavi edilmem gerekir?
- Nasıl bir yaşam tarzı değişikliği belirtileri yönetmeme yardımcı olabilir?
- Ne kadar sıklıkla takip ziyaretleri için görünmeliyim?
- Ben diğer akıl sağlığı sorunları riski altında mıyım?
- Ben başka bir bebeğe sahip olursam, tekrarlayan bu durumun riski altında mıyım?
- Başka bir bebek varsa bir tekrarını önlemek için herhangi bir yolu var mı?
- Bu konuyla alakalı sahip olabileceğim herhangi yazılı bir kaynak var mı?
- Hangi web sitelerini tavsiye edersiniz?
Bir şey anlamazsanız herhangi bir zamanda daha fazla bilgi sormak için tereddüt etmeyin.
Doktorunuzdan neler beklenebilir:
Olası doğum sonrası depresyon gören bir kişi için, doktor ya da ruhsal sağlık kuruluşu şu soruları sorabilir:
- – Depresyonun belirtileri nedir ve ilk ne zaman başladı?
- – Zaman aşırı belirtileriniz daha kötüye mi yoksa daha iyiye mi gitti?
- – Depresyon etkileri çocuk bakımı yeteneğinizi etkiliyor mu?
- – Umduğunuz kadar bebeğinize bağlandığınızı hissediyor musunuz?
- – Uyuma fırsatınız olduğunda uyuyabiliyor musunuz ve uyanma vaktinde de yataktan kalkabiliyor musunuz?
- – Enerjinizi ne kadar olduğunu tanımlayabilir misiniz?
- – İştahınız değişti mi?
- – Sinirli, kızgın, heyecanlı olduğunuzu ne sıklıkta söyleyebilir siniz?
- – Kendinize veya bebeğinize zarar verebilecek düşüncelere sahip misiniz?
- – Bebeğinizi bakımı için kendinize ne kadar destek veriyorsunuz?
- – Ekonomik durum veya ailevi ilişkiler gibi ne kadar sıklıkla stres altındasınız?
- – Bipolar rahatsızlık ve ruhsal hastalık gibi teşhis edilen diğer medikal rahatsızlıklara sahip mi siniz?
- – Geçmişte diğer psikiyatrik teşhisler veya zihinsel hastalıklardan tedavi gördünüz mü? Gördüyseniz hangi tür terapi yardımı aldınız?
BU ARADA YAPABİLECEKLERİNİZ:
Doktorla randevunuzu beklerken, size yakın oturan insanlarla sohbet etmeye başlayın ve yardıma ihtiyaç duyduğunuzu onlara hissettirin, eğer birileri bebeğinize bakabileceğini teklif ederse sizde bu arada biraz dinlenebilir, uyuyabilir veya biraz şekerleme yapabilirsiniz hatta film izleyebilir tanıştığınız arkadaşınıza kahve getirebilirsiniz. Yalnızlığınızı kırabilir tekrardan kendinizi bir insan gibi hissedebilirsiniz.
Eğer herhangi bir noktada kendinize veya bebeğinize zarar vereceğinizi düşünüyorsanız bebeğinizi eşinize veya başka sevdiğiniz birine teslim edin ve hemen 112 veya acil yardım asistanınızın telefonunu arayın.
YAPILAN TESTLER VE TEŞHİSLER:
Mental Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabı (DSM) postpartum depresyonu majör depresyonun bir alt dalı olarak düşünmektedir. Amerikan Psikiyatri Birliği tarafından yayınlanan DSM, zihinsel sağlık şartlarını teşhis etmek ve sigorta şirketlerinin tedavi masraflarını geri ödeme yapabilmek için zihinsel sağlık tedarikçileri tarafından kullanılmaktadır.
DSM(Mental bozuklukların tanısal ve İstatiksel Kurumu) ye göre doğum sonrası depresyonu teşhis edebilmek için majör depresyonun belirti ve teşhisleri doğumdan sonra dört hafta içinde geliştirilmesi gerekir. Majör depresyon bölümünde şu belirtiler içermektedir.
- -Günün en kötü ruh hali, neredeyse her gün
- -Yapmaktan zevk aldığınız alışagelmiş aktivitelerde azalma
- -İştahınızda veya kilonuzda beklenmedik kayda değer değişiklikler
- -Uyuyamama (insomnia) veya aşırı uykululuk (hipersomnia)
- -Huzursuzluk veya önemli yavaşlatılmış hareketleri
- -Yorgunluk ya da enerji kaybı
- -Değersizlik duyguları
- -Karar verme, Konsantrasyon, Düşünebilme yeteneğinde azalma
- -Ölüm ya da intiharı tekrarlayan düşünceler
Kısa vadeli bebek stresi formu ve daha şiddetli bir depresyon şeklini birbirinden ayırt etmek için, doktorunuz bir depresyon tarama anketi doldurmanızı isteyebilir. Ayrıca, doktorunuz büyük olasılıkla bir tiroidin belirtilere ve semptomlara katkıda olup olmadığını belirlemek için kan testleri yapacaktır.
TEDAVİLER VE İLAÇLAR:
Tedavi ve iyileşme zaman depresyon ve bireysel ihtiyaçların şiddetine bağlı olarak değişir.
Bebek Stresi
Bebek Stresi genellikle bir iki hafta veya birkaç gün içinde kendi kendine kaybolur. Bu arada olabildiğince dinlenin. Aile ve arkadaşlarınızdan yardım kabul edin. Diğer yeni anneler ile iletişime geçin. Ruh halinizi kötü yapabileceğinden dolayı alkolden kaçının. Eğer kontrol altına alınmayan bir tiroidiniz varsa, doktorunuz bunu reçete edebilir.
Postpartum depresyon
Doğumdan sonraki depresyon genellikle doktora danışma ve ilaç ile tedavi edilir.
Danışmanlık. Bir psikiyatrist, psikolog ya da diğer ruh sağlığı uzmanı ile endişelerini konuşarak yardımcı olabilir. Danışma sayesinde, duygularınızla başa çıkmak, sorunları çözmek ve gerçekçi hedefler belirlemek için daha iyi yollar bulabilirsiniz. Bazen aile ya da ilişki terapisi de yardımcı olur.
Antidepresanlar: Antidepresanlar postpartum depresyon için kanıtlanmış bir tedavidir. Eğer emziren bir Anne iseniz, sizin alacağınız herhangi bir ilacın anne sütüne etki edeceğini bilmeniz önemlidir. Ancak, bazı antidepresan ilaçlar çok az yan etki riski ile bebeğinizi etkileyerek emzirme döneminde kullanılabilir. Belirli antidepresanların potansiyel risklerini ve yararlarını tartmak için doktorunuzla görüşün.
Hormon tedavisi: Bazı kadınlarda doğum sonrası depresyonun belirti ve teşhislerini kolaylaştıran Östrojen yenilenmesi, çocuk doğumunda östrojenin hızla düşmesini önleyerek doğuma yardımcı olabilir. Doğum sonrası depresyon için hormon tedavisinin etkinliği üzerine araştırma ise oldukça sınırlıdır. Antidepresanlar gibi, hormon tedavisinin potansiyel riskleri ve yararlarını belirlemek için doktorunuzla görüşün.
Uygun tedavi ile, doğum sonrası depresyon genellikle birkaç ay içinde kaybolur. Bazı durumlarda, doğum sonrası depresyon çok daha uzun sürer. Bu kendinizi iyi hissetmeye başladıktan sonra tedaviye devam etmek önemlidir. Çok erken tedavinin durdurulması bir nükse yol açabilir.
Postpartum psikozu:
Postpartum psikoz genellikle hastanede acil tedavi gerektirir.
Güvenliğiniz temin altına alındığında, bir grup ilaçların bir arada kullanımı – örneğin antidepresanlar, antipsikotik ilaçlar ve duygudurum düzenleyiciler gibi – belirtileri kontrol etmek için kullanılabilir. Bazen elektrokonvülsif tedavi (EKT) de tavsiye edilir. ECT sırasında nöbet sırasında olduğu gibi beyinde benzer dalgalar üretmek için küçük miktarda elektrik akımı beyninize uygulanır. Elektrik akımları tarafından tetiklenen kimyasal değişimler hemen sonuç almak istediğiniz diğer tedavilerin başarısız olduğu durumlarda depresyon septomlarını azaltabilir.
Bir Annenin bebeğini emzirme kabiliyetiyle postpartum psikozu tedavisine meydan okuyabilirsiniz. Anneyi bebekten ayırma emzirmeyi zorlaştırabilir. Emzirme dönemindeki Annelere postpartum psikoz tedavisi için önerilen ilaç tedavisi kesinlikle tavsiye edilmez. Eğer doğum sonrası psikoz yaşıyorsanız, bir sağlık ekibi bu zorlukları aşmanızda yardımcı olacaktır.
Yaşam tarzı ve evdeki çözümler:
Postpartum depresyonu genellikle kendi başınıza tedavi edilebileceği bir durum değildir, ama tedavinizin gelişme planını ve hızlı iyileşmenizde kendiniz bir şeyler yapabilirsiniz.
Sağlıklı yaşam tercihleriniz olsun; günlük programınız da evde bebeğinizle yürümek gibi fiziksel aktiviteler, sağlıklı yiyecekler tüketme ve alkolden sakınma.
Gerçekçi beklentiler oluşturun; her şeyi yapacaksınız diye kendinize baskı uygulamayın, mükemmel ev işleri için beklentilerinizi kontrol altına alın, yapabileceğinizi yapın gerisini bırakın, yardıma ihtiyaç duyduğunuz da çekinmeden isteyin.
Kendinize zaman ayırın; dünyanın sizin etrafınızda aşağı düştüğünü hissediyorsanız bile, kendinize biraz zaman ayırın, güzel giyinin ve evden uzaklaşın, bir arkadaşınızı ziyaret edin veya bir işe koşun, veya eşinizle yalnız zaman geçirmek için program yapın.
Olumlu bir şekilde algılayın; Olumsuz bir durumla karşılaştığınızda, düşüncelerinizi olumlu tutun, Hatta istenmedik bir durum değişmese bile, düşünme tarzını değiştir ve olumlu yönde cevap vermeye çalış – bilişsel davranışçı Terapistten nasıl davranılması gerektiği konusunda kısa bir kurs da alabilirsin.
Yalnız olmaktan kaçının; Kendini nasıl hissettiğinle alakalı eşinle, ailenle ve arkadaşlarınla konuş, diğer Annelerin deneyimlerini sorarak öğrenmeye çalış, doğum sonrası depresyonu olan yeni anneler ve kadınlar için kurulan yerel destek grupları konusunda doktorundan bilgi almaya çalış.
Doğum Sonrası Depresyonla Başa Çıkma ve Destek alma:
Doğum sonrası depresyon yeni bir bebeğe yakın olan herkes için duygusal dalgalanmalara neden olabilecek gerginliğe sahip olabilir. Yeni bir Anne depresyonda olduğu zaman, bebeğin babasının depresyon riski de artabilir ve eşleri etkilense de etkilenmese de yeni babalar zaten depresyonun artma riski altındadırlar.
Bebeğin doğum sürecini takip eden yorucu stresli dönem, depresyonun olmasından daha
da zordur. Depresyonla mücadele etmede; özellikle gücünün yettiğinden daha fazla çalışarak ve kendini yeteri kadar dinlenmemiş hissettiğinde eşine kızmaya başlayabilirsin. Fakat şunu bilmen gerekir ki Depresyon kimsenin hatası değildir. Sert bir tavırla veya olumlu bir davranışa sabit olamaz. Depresyon tedavi gerektiren tıbbi bir hastalıktır.
Eğer ailenizde doğum sonrası tedavide başa çıkmada sıkıntılar yaşıyorsanız, doktorunuzla görüşün, Depresyon tedavi edilebilir bir durumdur. Ne kadar geç yardım alırsanız o kadar geç tam donanımlı eşinize yardım edebilir ve yeni bebeğinizi seversiniz.
Önlemler:
Depresyon geçmişiniz varsa özellikle de doğum sonrası depresyonu, hamile olduğunuzu anlar anlamaz doktorunuzla paylaşın. Doktorunuz depresyon belirti ve bulguları açısından yakından izleyecektir. Bazen hafif depresyon destek grupları, danışmanlık ya da diğer tedaviler ile tedavi edilebilir. Diğer durumlarda, antidepresanlar tavsiye edilir – hamilelik sırasında bile. Bebeğinizin doğumundan sonra doktorunuz doğum sonrası depresyon belirtileri taramak için bir erken postpartum checkup önerebilir. Daha önceden tespit etmek için, erken tedavi başlayabilir. Eğer doğum sonrası depresyon geçmişi varsa, doktorunuz Doğumdan hemen sonra antidepresan tedavi önerebilir.
Sponsorlu Bağlantılar