Alman botanikçi, fizyolog, mikrobiyolog, üniversite profesörü Theodor Wilhelm Engelmann 1883 yılında ışığın farklı dalga boylarında fotosenteze etkisini alg ve bakterilerle yapan bilim adamıdır. Biyoloji kaynaklarında bu deneye engelmann deneyi denilmektedir. Engelman deneyi ile fotosentezin hızına ışık renginin etkisi ispatlanmış oldu
Engelman Deneyi
- Beyaz ışığı bir plazmadan geçirerek kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi ve mor gibi farklı ışık dalga boylarını birbirinden ayırdı.
- Alglerdeki fotosentez hızını ölçmek için oksijensiz ortamda bulunan aerobik bir bakteriyi ve yeşil ipliksi alg plazmadan geçirerek farklı ışık dalga boylarını düşürdüğü mekanizmanın bulunduğu yere bıraktı.
- Deney sonucunda mor, kırmızı ve mavi ışıkların bulunduğu bölgeye oksijen seven aerobik bakterilerin daha fazla toplandığını gördü.
- Bu sonucu gören engelman oksijen seven bakterilerin en çok mor, mavi ve kırmızı ışıkta, en az ise yeşil ışıkta toplandığı sonucuna vardı.
- Yeşil ışıkta bakterilerin az toplanmasının nedeni alglerin klofil nedeniyle yeşil ışığı çok az soğurur. Bu bilgi doğrultusunda yeşil bölgede fotosentez gerçekleşme hızı oldukça yavaştır.
Engelman Deneyinin Sonucu
- Fotosentez gerçekleşme hızı sırasıyla en çok mor, mavi ve kırmızı ışıkta maksimum seviyeye ulaşmaktadır.
- Fotosentez hızının en az olduğu ışık formu yeşil ışıktır.
- Fotosentezin gerçekleşme hızı ışığın dalga boyu ile orantılı olarak artmamakta ve azalmamaktadır.
- Fotosentezin gerçekleşme hızını belirleyen etmen klorofilin absorbe etmesiyle orantılıdır.
- Yapılan bu deneyle klorofili en çok absorbe eden mor, mavi ve kırmızı ışıklar, en az absorbe eden ise yeşil ışıktır.
- Bu deney ile fotosentezin hızına etki ışık renkleri ispatlanmış oldu.