Batılı ve Ukraynalı söylem, Rusya’nın işgalinden kaynaklanan zarar için tazminat ödemesi gerekeceğini iddia ediyor. Ukrayna İngiliz düşünce kuruluşu Ateşkes tarafından hazırlanan yeni bir raporda, Ukrayna’nın kurbanları için adaleti sağlamak için uluslararası hukuka dayalı tutarlı bir yol haritası tarafından desteklenmediği konusunda uyarıda bulundu.
Ukrayna’ya yönelik tazminatların nasıl işleyebileceğine ilişkin ilk ayrıntılı çalışmalardan biri olan raporda, tazminat talebini karşılayacak küresel bir mekanizmanın kurulmasında çok az ilerleme kaydedildiği belirtiliyor. Rusya Tazminat ödemek ve gecikmelerin bitmesi gerektiğini söylüyor.
Tarih, kovuşturulması muhtemel Rus askerlerinin veya politikacılarının sayısının düşük olduğunu gösterse de, başlatılan savaş suçu soruşturmalarının sayısıyla karşılaştırıldığında planların ne kadar geride olduğunun dikkate değer olduğunu söylüyor.
Ateşkes raporu, devlet tazminatlarının ödenmesinin uluslararası hukukta iyi yerleştiğini, ancak temel soruların yanıtlanması gerektiğini söylüyor.
Yanıtlanması gereken sorular şunları içerir: “Bu tür tazminatlar nasıl olmalıdır? Kime ve hangi yetkiye göre yapılacaktı? Böyle bir ölçekte tazminat verme ve idare etme görevini üstlenmek için ne tür bir mekanizma emanet edilebilir? Para nereden gelecek?”
Ateşkesin direktörü Mark Lattimer, Rusya’nın ödeme yapmasını sağlamak için mal varlıklarına yaptırımlar koymak için Birleşik Krallık ve diğer ulusal hükümetlerin ulusal ve uluslararası yasaları kullanarak, sivil hak sahiplerine tazminatları idare etme sorumluluğunu üstlenecek bir BM genel kurulu veya çok taraflı mekanizma öneriyor.
“Tazminat ödemekle ilgili yasal yükümlülük en ağır şekilde Rusya’ya düşüyor, ancak kendiliğinden ödeme yapmayacağı da aşikar. ABD büyükelçiliği rehine krizinin ardından kurulan İran-ABD talep mahkemesi örneği, yaptırım uygulanan varlıkların tazminatların ödenmesini sağlamak için kaldıraç olarak kullanılabileceğini veya alternatif olarak bu varlıkların ödeme yapmak için kullanılabileceğini gösteriyor. doğrudan tazminat.”
Rapor, farklı nedenlerle, ne uluslararası adalet mahkemesinin, ne uluslararası ceza mahkemesinin ne de Avrupa insan hakları mahkemesinin “Ukrayna’daki çatışmanın gerektirdiği kapsam ve ölçekte herhangi bir zamanda tazminata hükmedebilecek durumda” olmadığını tespit ediyor. BM genel kurulunun, Suriye örneğini izleyerek tazminatları belirlemek için bir soruşturma organı kurma yetkisine sahip olduğunu, ancak o zaman bile BM organının hiçbir yaptırım yetkisinin olmayacağını öne sürüyor. “Rusya’nın veto yetkisi, BM güvenlik konseyinin – ve onunla birlikte BM sisteminin – Rusya’ya karşı yaptırım eylemi yapmasının fiilen engellendiği anlamına geliyor.”
Tazminatlar konusunda fikir birliğinin olmaması, bireysel ulusal yasama organlarının ad hoc işlemlere başlamasına neden oldu. ABD ve Kanada, Rus oligarkları tarafından yurtdışında tutulan yatlar ve mülkler de dahil olmak üzere donmuş varlıkları yeniden kullanmak suretiyle tazminatların ödenebileceği yasal adımlara başladılar. AB şimdiye kadar Rusya’nın savaş suçları ve diğer insancıl hukuk ihlalleri için mali tazminat yerine büyük ölçüde cezai hesap verebilirliğe odaklanan planlar hazırladı. Örneğin tek başına Almanya, Mayıs ayından bu yana 4,5 milyar Euro (3,9 milyar sterlin) Rus varlığını dondurduğunu iddia ediyor.
Bir oligarkın malvarlıklarını basitçe dondurmaktan onlara el koymaya geçmek ve daha sonra, özellikle bu özel varlıkların yolsuzca kazanıldığına dair çok az kanıt varsa, Ukrayna halkına tazminat ödemesi için uluslararası bir organa teslim etmek büyük bir adımdır.
İkinci potansiyel gelir kaynağı, G7 bölgelerinde tutulan 300 milyar dolarlık (250 milyar sterlin) Rus merkez bankası rezervidir.
Avrupa’da ve İngiliz Muhafazakar çevrelerinde, Rus banka rezervlerine basit bir şekilde el konulmasına karşı direniş var. Ukrayna’nın güçlü bir destekçisi olan eski Muhafazakar dışişleri bakanı Sir Malcolm Rifkind, küresel finansal sisteme olan inanç üzerindeki etkisi konusunda endişeleri olduğunu itiraf etti. “Hukukun üstünlüğüne ve yargı sürecine inanan bir ülkeyiz. Sırf insanlar için üzülüyorsun diye, anlık bir siyasi yargıyla diğer insanların varlıklarına el koymazsın. Çok rahatsız edici bir emsal yaratıyor. Sonuçlar Ukrayna’nın çok ötesine geçiyor.”
ABD, Afganistan, Irak, İran ve Venezüella davalarında devlet varlıklarına el koymuş olsa da, Rusya’yı henüz terörizmin devlet sponsoru, gayri meşru veya ilan edilmiş bir savaşta düşman ilan etmedi, bu varlıkların ele geçirilmesi için önceki yasal dayanaklar.
Ateşkes raporu, Rusya’nın kolunu bükerek, küresel yaptırımların kaldırılmasını aşağılayıcı bir barış anlaşmasındaki basit bir maddenin aksine ödemeye bağlı hale getirerek “gönüllü olarak” tazminat ödemesini sağlamanın daha iyi olacağını öne sürüyor. Bu, 1990’da Irak’ın Kuveyt’i işgalinden sonra kullanılan modeli takip edebilir ve yeniden inşa maliyetlerini karşılamak için belirli bir petrol geliri dilimi oluşturabilir.
Raporda, Rusya’nın petrol gelirlerinin bir kısmını tazminata ayırmanın – Irak’ın bir BM tazminat komisyonunu finanse etmek için yapması gerektiği gibi – örneğin Rusya için petrolünü indirimli olarak satmaya zorlanmaktan daha avantajlı olabileceği öne sürülüyor.
“Yaptırımların birleşik etkisi ciddi ekonomik daralmaya yol açtığından ve Rusya Merkez Bankası’nın tahminlerine göre, ‘ters sanayileşme yılları’ olduğundan, müzakere masasına gelme teşvikleri pekâlâ yoğunlaşabilir.”
Ancak Irak parasını transfer etmek için kullanılan organ – BM tazminat komisyonu – yeni kapatıldı ve Rusya’nın yeni bir organın kurulmasına izin vermesi pek olası değil.
Kaynak : https://newslanes.com/2022/06/16/plan-needed-to-make-russia-pay-reparations-to-ukrainians-says-report/