Besinler ince bağırsaktan geçerken kıllı parmaklara benzeyen bu çıkıntılara takılır. Villusların üstündeki küçük tüycüklere “mikrovillus” denir ve ince bağırsağınızın bu kısmının bütünü “fırçamsı yüzey” olarak bilinir, çünkü devasa büyüklükte, kıldan bir fırçaya benzer. Fırçanın kılları (villus ile mikrovillus) yeni sindirilmiş gıdanın akışı esnasında besinleri süpürür. Daha sonra besinler, epitel duvarınızın hücrelerini sıkıca bir arada tutan özel kanallar olan “sıkı bağlar”a yönlendirilir. (Bu hücrelere enterosit de denir.) Sıkı bağlardan geçen besinler, bedeninizin her yerine besin taşıyan kan dolaşımınıza karışır. Sindiriminiz iyi çalıştığında sıkı bağlarınız, bağırsak duvarından geçen en küçük gıda molekülleri dışında her şeyi tutar. Sıkı bağlar gevşemeye başladığında geçirgen bağırsak başlar.
İlginizi Çekebilir: Geçirgen Bağırsak Diyeti
Bağırsak Nasıl Çalışır?
Bağırsak epitel astarı, ondan salgılanan faktörlerle birlikte, konağı ortamdan ayıran bir bariyer oluşturur. Patolojik koşullarda, epitelyal astarın geçirgenliği, lümen içindeki toksinlerin, antijenlerin ve bakterilerin kan akışına girmesine izin vererek bir “sızıntılı bağırsak” yaratabilir. Genetik yatkınlığı olan bireylerde, sızdıran bağırsaklar çevresel faktörlerin vücuda girmesine izin verebilir ve otoimmün hastalığın başlamasını ve gelişmesini tetikleyebilir. (1)
Artan kanıtlar bağırsak mikrobiyotasının epitel bariyerini desteklemede önemli olduğunu ve bu nedenle vücuda giren çevresel faktörlerin düzenlenmesinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Son birkaç rapor, probiyotiklerin sıkı bağlantı proteinlerinin üretimini arttırarak sızdıran bağırsakları tersine çevirebileceğini göstermiştir; ancak, ek ve uzun dönemli çalışmalar yapılması gerekmektedir. Tersine, bir sızıntı bağırsağını kolaylaştırabilen ve otoimmün semptomları indükleyebilen patojenik bakteriler, antibiyotik tedavisi kullanılarak iyileştirilebilir. Bu nedenle, bağırsak mikrobiyotasının modüle edilmesinin, bağırsak geçirgenliğini düzenlemek için potansiyel bir yöntem olarak kullanılabileceği ve duyarlı bireylerde otoimmün hastalıkların seyrinin değiştirilmesine yardımcı olabileceği varsayılmaktadır. (1)
İyi bir sindirim sistemi sağlığı için kilit noktalardan biri incebağırsağınızdır, çünkü sindiriminizin büyük bölümü burada gerçekleşir. İncebağırsağınız gerçekten harika bir organdır. Karnınızın içine rahatça sığsa da 5-6 metreden uzunluğu vardır. İncebağırsağın iç kısmında “villus” olarak bilinen küçücük çıkıntılar bulunur.
Besinler ince bağırsaktan geçerken kıllı parmaklara benzeyen bu çıkıntılara takılır. Villusların üstündeki küçük tüycüklere “mikrovillus” denir ve ince bağırsağınızın bu kısmının bütünü “fırçamsı yüzey” olarak bilinir, çünkü devasa büyüklükte, kıldan bir fırçaya benzer. Fırçanın kılları (villus ile mikrovillus) yeni sindirilmiş gıdanın akışı esnasında besinleri süpürür. Daha sonra besinler, epitel duvarınızın hücrelerini sıkıca bir arada tutan özel kanallar olan “sıkı bağlar”a yönlendirilir. (Bu hücrelere enterosit de denir.) Sıkı bağlardan geçen besinler, bedeninizin her yerine besin taşıyan kan dolaşımınıza karışır. Sindiriminiz iyi çalıştığında sıkı bağlarınız, bağırsak duvarından geçen en küçük gıda molekülleri dışında her şeyi tutar.
İnce Bağırsak Nasıl Bozulur?
Doğal olmayan, iyi çiğnenmeyen, karışık, birbirine zıt veya fazla yenen yemekler midede çürüyerek bağırsaklara iner. Bağırsaklardaki tek hücreliler ve yabancı mikroplar bunlardan çeşitli zehirler üretir ve bu zehirler, toksinleri kana karıştırmadan dışarı atmakla görevli bağırsak tüycüklerini çürütür. Tüycüklerin çürümesiyle kelleşen bağırsakların sonucunda sıkı bağlarda hasar oluşur ve koruma görevini yapamaz. Faydalı maddelerin yanına zararlı maddeleri de kana karıştırır.
Geçirgen Bağırsak Nasıl Başlar?
Geçirgen bağırsak, incebağırsağınızın besinleri emme becerisini sekteye uğratır. İncebağırsağınızın harika olmasının sebebi kısmen budur çünkü tüm o kıvrımlar ve villuslarla devasa bir yüzey alanına sahiptir. Yüzey alanı ne kadar büyük olursa o kadar fazla besin emilimi olur. Plaj havlusu ile bir parça kağıt havlu peçetenin su emme kabiliyeti gibi.
Ancak villus ve mikrovillusların hasar görmesi incebağırsağınızın yüzey alanını daraltır ve besinleri emme kabiliyeti çok azalır. Her ne kadar klasik modern tıp bu durumu sadece çölyak hastalığı için kabul etse de, yedikleri besinlerin faydasından tümüyle yararlanamayan, geçirgen bağırsağa sahip insanların da dahil olduğu durumdur.
Geçirgen bağırsak potansiyel besin emilimini sınırlamakla kalmaz, bağırsak duvarlarınızın geçirgenleşmesine ve sıkı bağlarınızın birbirinden ayrılmaya başlamasına da sebep olur. Ardından tüm yasaklı unsurlar bağırsağınızdan kaçarak kan dolaşımınıza girer.
Bunların arasında toksinler, zararlı mikroplar ve kısmen de sindirilmiş gıda vardır. Son araştırmalar, geçirgen bir bağırsağın, kanserin ön koşullarından biri olduğu düşüncesine de dayanmaktadır.
Geçirgen Bağırsağınız Olup Olmadığını Nasıl Anlarsınız?
Size hali hazırda bir otoimmün hastalık teşhisi konduysa kesinlikle geçirgen bağırsak durumunuz olmuştur ve hâlâ da vardır. Aslında bir otoimmün hastalığınız olsun ya da olmasın, standart bir insan gibi beslenen ve yüksek stresli yaşam biçimleri sürdüren neredeyse herkes bir derecede geçirgen bağırsağa sahiptir. Bazı şikayetler bağırsak sağlığınızın durumuyla ilgili bilgi verebilir. Eğer aşağıdaki şikayetlerin herhangi biri sizde varsa ve özellikle de bu şikayet yoğun veya sık sıksa geçirgen bağırsağınız olduğu da neredeyse kesindir.
Geçirgen Bağırsağın Sebepleri Nelerdir?
- Bağışıklık sistemi: Sık sık soğuk algınlığı geçirme, grip olma ve enfeksiyon kapma, eklem ağrısı, kas ağrısı, otoimmün hastalıklar
- Beslenme: Demir eksikliği/anemi, omega-3 yağ asiti eksikliği, vitamin eksiklikleri
- Beyin: Anksiyete, depresyon, bilinç bulanıklığı
- Deri: Akne, egzama, rozasea (gül hastalığı)
- Enfeksiyonlar – bağırsak: Parazit, ince bağırsakta aşırı bakteri çoğalması (SIBO) veya aşırı mantar çoğalması (candida)
- Hormonlar: Adet düzensizlikleri, adet öncesi sendromlar, menopoz öncesi ya da menopoz şikayetleri
- Kemikler: Osteopeni, osteoporoz
- Metabolizma: Aşırı kilo, obezite, diyabet
- Sindirim sistemi: Şişkinlik, kabızlık, ishal, kilo kaybı, yağ emilim bozukluğu
Gıda Duyarlılıklarına Sebep Olan Etkenler
- alkol
- süt ürünleri
- yumurta
- gluten
- GDO’lar
- tahıllar ve sözde-tahıllar
- bakliyat
- patlıcangiller (patates, domates, patlıcan, biber)
- şeker
Kemoterapi Bağırsak enfeksiyonları ve dengesizlikleri:
- Parazitler
- Sıbo
- Aşırı mantar çoğalması
İlaçlar:
- Asit bloke eden ilaçlar
- Antibiyotikler
- Doğum kontrol hapları
- Nonsteroid anti-inflamatuar ilaçlar (asprin, ibuprofen ve reçete edilen nonstreoid olmayan anti-inflamatuar ilaçlar)
- Prednizon mikotoksinler (toksik küf)
Radyasyon Stres:
- fiziksel stres (hastalık, yetersiz uyku)
- duygusal stres (ailevi, şahsi ve iş kaynaklı)
Ameliyatlar
Yukarıda saydığımız şikayetleriniz varsa, bağırsaklarınızın durumunu Kırmızı Pancar testi ile kontrol edelim.
Kırmızı Pancar Testi
Bu testi 1 kez yaptıktan sonra 3 gün ara verip tekrar yapınız.
Bunun için, 1 tane kırmızı pancar (100-150 gr) rendelenerek, limon suyu, sarımsak ve zeytinyağı ile salata yapılır. Kırmızı pancar salatası yedikten 3 saat sonra idrar kontrolüne başlanır, 36 saate kadar kontrol etmeye devam edilir. Bağırsak sağlıklı ise, kırmızı pancarın rengi kana karışmaz ve idrara çıkmaz. İdrarın rengi normal olur. Bağırsak hasta ise pancarın rengi kana karışır, idrar da kırmızı renk alır.
Bu durumda pancar vücuttan tamamen çıkana kadar (24-36 saat) idrarın rengi kırmızı kalabilir. Bu, bağırsakların hasta olduğunun işaretidir. İdrarın rengi ne kadar kırmızı ise, bağırsak da o kadar bozulmuştur. Eğer renk hafif kırmızı ise bu durum normal sayılır. İdrar bir kaç saat boyunca kırmızı olup da ara ara temiz renk verirse, bağırsaklar bölge bölge bozulmuş demektir.
Geçirgen Bağırsak Zararı Nedir?
Öncelikle, toksinler ve zararlı mikroplar, normalde bağırsağınızın içinde kalması ve emilim sırasında dışarı atılması gereken unsurlar kan dolaşımınıza karışmaya başlar. Kan dolaşım sisteminiz çok fazla toksik atık ile dolmaya başlar ve siz de yan etkilerini kendinizde görmeye başlarsınız. Sivilce, sık sık grip, baş ağrısı ve gaz sorunlarınız başlar. Bağışıklık sisteminizin ben zorlanıyorum sinyalleridir. Ama durum daha da kötüleşir, çünkü bağırsağınız tüm o zararlı toksinlerle mikropların yanı sıra bedeninizin hiç tanımadığı biçimlerdeki kısmen sindirilmiş gıdayı da sızdırır.
Bağışıklık sisteminizin bildiği aminoasitler ve glükoz molekülleri yerine daha büyük ve yabancı gıda parçaları kan dolaşımınıza karışır. Tabir doğru ise yediğiniz gıdalar minik posalar olarak kanınızda dolaşmaya başlar. Artık bağışıklık sisteminiz gerçekten delirmiştir.
Bu düşmanlar, gluten, süt proteinleri, yumurta proteinleri ve başka zaman olsa yemesi sizin için sağlıklı olabilecek başka gıdalar için antikorlar üretmeye başlar.
Bu gıdalardan yediğiniz her sefer antikorlar bağışıklık sisteminizi uyarır ve sisteminiz bu düşmanlara karşı inflamatuar bir saldırıyı tetikler. Tüm yan etkileriyle birlikte kronik bir inflamasyon geliştiren bağışıklık sisteminiz artık aşırı derecede yoldan çıkmıştır ve kesinlikle otoimmün hastalığına bir seviyeden giriş yapmışsınızdır. Çok uzun süre bu durumda kalırsanız çoklu otoimmün hastalığa yakalanabilirsiniz.
Not: Hastalık başladığında doğru tedaviyi almazsanız, zamanla başka hastalıklarda çıkmaya başlar. Bazen de kendini hiç belli etmeden bir anda bütün hastalıklar ortaya çıkar.
Hastalıkların sebebi; bağışıklık sisteminizin kanınızdaki düşmanlara sürekli saldırması, hastalık için kullanılan ilaçlar, beslenmenin halen bozuk olması, evinizdeki ve dışarıdaki düşmanlardır.
Massachusetts General Hospital’daki Çölyak Araştırma Merkezi’nin kurucusu ve yöneticisi ve Harvard Medical School’da profesör olan Dr. Alessio Fasano, gluten ve geçirgen bağırsak konusu araştırmasında, bir otoimmün hastalık varsa mutlaka geçirgen bağırsak probleminden kaynaklanıyor demektedir. Yani geçirgen bağırsak sizde mutlaka otoimmün veya herhangi bir hastalık yapar buna kanserde dahildir. Tüm hastalıkların tedavisi öncelikle beslenmeyi düzeltmek, geçirgen bağırsak veya tüm bağırsak sorunlarını çözmek ile başlar.
Tedavi için geçirgen bağırsak diyetini uygulayınız. Beslenmenizle birlikte bağırsaklarınız kısa zamanda düzelecektir.