2006 Bütçesi'nin gelir kalemleri, 'vergilere zam geliyor' korkusu yarattı. Mahalli idarelere aktarılan paylar tablolara yansıtılınca ilk bakışta rekor vergi artışı yapılıyor izlenimi oluştu.
Meclis'e sunulan 2006 Yılı Bütçesi'nin gelir kalemlerindeki artış oranları "Acaba vergilere zam mı yapılacak?" kuşkusu yarattı. Ancak Maliye Bakanlığı, bütçe gelirlerinin gösterildiği "B Cetveli"nde bu yıl farklı bir uygulama başlattı. Öteden beri vergi geliri olarak toplanan ancak mahalli idarelere ve bazı fonlara aktarıldığı için Maliye'nin performansı içinde gözükmeyen paylar, bu kez bütçeye yansıtıldı. Bir anlamda "brüt vergi geliri" tahsilatını gösteren tablolar, ilk bakışta "vergide sürpriz artış" olasılığını gündeme getirdi.
ASIL ARTIŞ YÜZDE 11 Örneğin, bütçede, 2006 yılı vergi gelirleri 146 milyar 449 milyon YTL olarak görülüyor. Ancak bu tutardan 14.4 milyar YTL düzeyindeki vergi iadeleri ile bir o kadar olması beklenen mahalli idare payları düşüldüğünde net hasılatın 118 milyar YTL civarında olması öngörülüyor. Böylece 2005'te 107 milyar YTL civarındaki vergi geliri ortalama yüzde 11 artışla 118 milyar YTL'ye yükseliyor. Maliye yetkilileri, "Eskiden mahalli idare paylarını vergi gelirleri arasında değerlendirmiyorduk. Oysa, bu gelirler de mükelleften tahsil ediliyor. Hem gerçekçi vergi yükünü hem de idarenin vergi toplama ve toplanan payların dağılımındaki etkinliğini göstermek gerekiyor. Tabi 2005'le kıyaslama yapılırken, netleştirilmiş tutarları esas almak daha doğru. Yoksa şok vergi artışı planlanmıyor" dediler.
EK GELİR SAĞLANACAK 2005 yılında yüzde 5 büyüme ve yüzde 5 enflasyon hedefleniyor. Her iki oranın bileşik bazdaki hesabı, 2005'te vergi gelirlerinin ortalama yüzde 10-11 aralığında artacağına işaret ediyor. Bu oranın üstündeki vergi geliri artışı tahminleri ise "ek gelir" seçeneğini gündeme getiriyor. Mali idare ekonomik büyümenin üstünde gelişim sağlayacak sektörlerde daha fazla vergi geliri elde etmeyi planlıyor. Bu açıdan bakıldığında, "İçki ve tütün mamullerinden alınan ÖTV'de net bazda yüzde 17.1, dayanıklı tüketim mallarından alınan ÖTV'de yüzde 20, Özel İletişim Vergisi'nde yüzde 22.2, Motorlu Taşıtlar Vergisi'nde yüzde 15.9" hasılat artışı öngörülmesi dikkati çekiyor. Maliye, içki ve sigarada vergi ayarlaması planlıyor. Ancak, Özel İletişim Vergisi'ndeki artış, yeni abone sayısındaki gelişmelere ve konuşma sürelerindeki uzama beklentisine bağlanıyor. Dayanıklı tüketim malları ve otomobil satışlarında da artış olacağı ve gelir etkisinin yüksek olacağı ifade ediliyor.