Küresel kriz, son yıllarda Doğu Avrupa’yı cazip yatırım yeri olarak gören Amerikan sermayesini tekrar batıya yönlendirdi. İstikrara ve uzman işgücüne önem veren ABD sermayesi, Almanya’da yatırımlara girişiyor.
Amerika Birleşik Devletleri'nde yeni bir yönetim iş başında. Ancak yönetim değişikliğine rağmen Amerikan ekonomisinden kötü haberler gelmeye devam ediyor. Büyük holdinglerin ve şirketlerin çoğu mali zorluklarla karşı karşıya. Peki ekonomik kriz Amerikan şirketlerinin Almanya'da faaliyet gösteren şubelerini nasıl etkiliyor? Almanya, Amerika'daki krizden ne ölçüde etkileniyor? Almanya bir yatırım yeri olarak Amerikalı yatırımcılar için ne kadar çekici? Bütün bu sorulara, Almanya'daki Amerikan Ticaret Odası'nın öncülüğünde yıllık olarak yapılan 'İş Dünyası Barometresi' araştırmasıyla yanıt arandı.
Almanya başı çekiyor
Microsoft, McDonalds, Ford ya da Hewlett-Packard... Çok sayıda Amerikan şirketinin Almanya'da şubesi var. İnanılması zor olsa bile, Almanya kriz döneminde Amerikalı yatırımcılar için cazibesini korumaya devam ediyor. Almanya'daki Amerikan Ticaret Odası AmCham ile danışmanlık şirketi Boston Consulting Group'un ortaklaşa yürüttüğü 'İş Dünyası Barometresi' araştırmasının sonuçlarına göre, Almanya Avrupa'daki en cazip yatırım yerleri sıralamasında, 61 Amerikan şirketi ve 110 milyar Euro ciro ile başı çekiyor.
Almanya'daki Amerikan Ticaret Odası AmCham'ın Başkanı Fred Irwin, bunun Almanya'daki üretimin kalitesinden kaynaklandığını söylüyor. Irwin şunları söylüyor: "Bu zor dönemde Almanya en yetkin olduğu alana yoğunlaşmak zorunda. Amerikan şirketleri Almanya'yı özellikle ürün ve üretim sürecindeki kalite nedeniyle tercih ediyor. Almanya'yı farklı kılan özelliklerinden biri de insanları, yani daha doğru bir ifadeyle insanların nitelikli ve başarılı olması, çok sayıda uzman elemanın bulunması. Yüksek vasıflı uzman elemanlar Amerikan şirketlerinin gözünde, şirket faaliyetlerini uzun dönemli olarak sürdürebilmek için vazgeçilmez konumda."
Almanya pazar olarak da tercih ediliyor
'İş Dünyası Barometresi' araştırmasına katılan Amerikan şirketlerinin yüzde 71'i, Almanya’nın bir yatırım yeri olarak bir önceki yıla göre değerinden hiç bir şey kaybetmediğini belirtiyor. Hatta şirketlerin yüzde 10'u Almanya'nın daha gözde bir yatırım yeri haline geldiği kanısında. Bu, sadece üretimin kalitesi ile ilişkilendirilmiyor. Danışmanlık şirketi Boston Consulting Group'tan Christian Veith, Amerikan şirketlerinin Almanya'yı bir pazar olarak da tercih ettiğini belirtiyor. Almanya'nın Avrupa'daki en zorlu, ancak en önemli pazar olduğunu belirten Veith, "Almanya'da, gelecek yıl da tüketimin gerilememesi bekleniyor. Bu biraz da Almanya'daki tasarruf oranının diğer ülkelere göre daha yüksek olmasına bağlı. Dolayısıyla Amerikalı tüketicilerin aksine Alman tüketicilerin, önümüzdeki yıl da para harcamaya devam edecekleri beklentisi hâkim" sözleriyle umutlu olduklarını ifade ediyor.
Doğu Avrupa cazibesini yitiriyor
2009: Yeniden yapılandırma yılı
Alman tüketicilerin nispeten düşük borç oranı, Almanya'daki emlak piyasasının istikrarlı yapısı ve altyapının oldukça iyi durumda bulunması Almanya'yı bir yatırım yeri ve pazar olarak öne çıkaran özellikler arasında gösteriliyor. Amerikalı yatırımcılar için Almanya bu özellikleri nedeniyle İngiltere, Fransa ve İspanya gibi Avrupa'nın büyük ekonomilerden daha ilginç, Doğu Avrupa ülkelerinden de daha cazip bir yatırım yeri haline geliyor. Avrupa İş Dünyası Barometresi'nin yatırım yerleri sıralamasında, Doğu Avrupa son yıllarda en cazip yatırım bölgesi olarak birinciliği elden bırakmıyordu. Ancak Amerikan şirketleri kriz döneminde, istikrara daha fazla önem vermeye başladı. Mali krizin Doğu Avrupa ülkelerinde yarattığı kur dalgalanmaları, bu piyasaların 'güvensiz' görülmesine neden oluyor. Öte yandan Doğu Avrupa ülkelerinin en önemli avantajı ücretlerin düşük olması. Danışmanlık şirketi Boston Consulting Group'tan Christian Veith, Almanya'nın bir yatırım yeri olarak olumlu özelliklerinin yanı sıra dezavantajları da olduğuna dikkat çekiyor. Veith, "büyüme yok, ya da büyümeye konsantre olunmuyor. İstihdam piyasası çok katı düzenlemelere tabi, işgücü maliyetleri çok yüksek, vergi yükü gittikçe artırılıyor. Bütün bunlar şu anlama geliyor: Gelecekte Almanya'da çok az yetişmiş eleman olacak" şeklinde konuşuyor.
Amerikan şirketleri genel itibariyle Almanya'nın ekonomik krizi diğer ülkelere nazaran daha az yara alarak atlatacağı görüşünde birleşiyor. 2009, yeniden yapılandırma yılı olarak hafızalara kazınacak. Almanya'daki Amerikan şirketlerinin yüzde 41'i işçi çıkarılacağını, her iki şirketten biri de ciroda gerileme yaşanacağını belirtiyor.
2009: Yeniden yapılandırma yılı