Belki de Khmelnitsky hakkında bir araya getirilen diğer tüm yazarlardan daha fazla kitap ve makale yazılmıştır, ancak neredeyse tüm tarihçiler yaşamlarının sadece son yıllarını ilgilendirmektedir. Hop'un babasının gençliğine bu kadar dikkat edilmemesinin nedeni açıktır: Tıpkı diğer Konuşma Pospo askerleri gibi yaşadı. Yılın 1595'inde fakir bir asilzadenin ailesinde doğdu, gençliğinde Lviv Cizvit Koleji'nde gramer, şiir ve retorik dersleri aldı - o zamanki asilzadenin normal klasik dersi. 1620 yılında, babasıyla birlikte, hetman Stanislav Zolkiewski'nin Moldova kampanyasında yer aldığı ve Tsetsora yakınındaki Türklerle olan savaşta ateş vaftizini aldığı güvenilir bir şekilde bilinmektedir. Bu savaş sadece Polonya ordusu için ezici bir yenilgiyle değil, aynı zamanda Bogdan’ın babasının ölümüyle de sona erdi. Genç adam, annesinin aldığı yerden yakalandı. Ardından Khmelnitsky, Commonwealth'e liderlik eden bütün savaşlarda savaştı. 1633'te kral, Muscovy ile olan savaşta yer aldığı için ona bir kılıç verdi.
Ellinci yaş gününde Khmelnitsky, kariyerini Chigirinsky gardiyanı olarak net bir şekilde bitirdi. Sakbat yaşlı çiftliğini Sabbath çiftliğinde ve gösterişli bir gençliğin anılarını beklemek gibi görünüyor. Ancak kader aksi halde karar verdi. Dul, Khmelnitsky yeni bir eş almaya karar verdi, ama sevgilisi komşusu Chigirinsky alt krallığı Daniel Chaplinsky tarafından kaçırıldı. Bu arada, çiftlikle birlikte. Gerçekten, ne önemsiz olabilir. Doğru, Khmelnitsky’nin çiftlikle ilgili hakları çok tartışmalıydı. Hakaret eden Bogdan, suçluyu bir düelloya çağırmaya çalıştı ama pusuya düştü ve mucizevi bir şekilde kaçtı. Crown hetman'a şikayet etmek zorunda kaldı, sonra Khmelnitsky'nin kaybettiği dava başladı - onun için tek teselli Shabot için tazminat olarak ZNT 130 idi. Varşova'dan hiçbir şeyle dönmeyen Khmelnitsky, (Bohdan'ı vatana ihanet etmekle ve Tatarlarla ilişki kurmakla suçlayan Chaplinsky hakkında şikâyet etmeye devam etti. koşmak ve 11 Aralık 1647 o ve oğlu Zaporizhzhya Sich’e geldiler ve oradan Kırım’a yardım etmeye gittiler. İsteğin başarılı olduğu an, Kırım Han’ı Polonya’dan memnun değildi. baskınlar ödedi ve bunun yanı sıra yarımadanın hasadı kötü oldu ve bunun sonucunda da hayvan ölümleri Tatarlar savaş sırasında yağmalayarak zararlarını telafi edemediler.Khan Khmelnytsky'ye yardım etmeyi kabul etti ve Perekop komutasındaki dört bin askerin görevden alınmasına el koydu. Murza Tugay-Bey: Barikatların bir tarafında, yeni müttefikler arasında güven olmamasına rağmen, Tatarlar ve Kazaklar, yeminli düşmanlardı. Rehine olarak, Khmelnitsky Timosh Bakhchisarai'de kaldı ve Cossack kampında Tugay-beat garantili, Khan arkadan Khmelnitsky'yi vurmayacak.
18 Nisan 1648 Khmelnitsky Sich'e geldi ve Kırım'a yaptığı yolculuğun sonuçlarını açıkladı. Sich halkı onu coşkuyla karşıladı ve Zaporozhian birliğini Ataman'ın şefi olarak seçti. Hetman Khmelnitsky daha sonra çağrıldı. Nisan ayının sonunda, 1648, Khmelnitsky, halihazırda “intikam kampanyası” nda konuşmaya hazırlandığı on bin kişiyi (Tatarlar dahil) emrindeydi.
Zaporozhye'nin isyancılar tarafından ele geçirilmesi haberi Polonya yönetimini alarma geçirdi ve tomurcuklanmayı boğmaya karar verdi. Polonyalılar Kazaklarla savaşmak için güçlerini hızlı bir şekilde sözleşmeye aldılar ve o zaman Küçük Rusya'nın tüm nüfusu Kazaklar'a göründükleri anda katılmaya hazırlanıyordu ...
Taçlı hetman Nikolai Pototsky, dördüncü avangardı, oğlu Stephen'ın önderliğinde yolladı ve kayıtlı Kazakların yardımına gitmelerini emretti. Ancak, ilk fırsattaki kayıt Polonyalı komutanlarını kesintiye uğrattı ve Khmelnitsky'ye katıldı. Azınlıkta olan Polonyalılar geri çekilmeye çalıştı, ancak tamamen mağlup oldular.
Pototsky “isyancıları yaklaşık olarak cezalandırmaya” karar verdi ve zaferden şüphe duymadan Khmelnitsky'ye geçti. Ve o Korsun'un yakınında ezildi. Bu savaşta, barış zamanı boyunca Commonwealth'in tüm düzenli (kuvars) ordusu yok oldu - 30 binden fazla insan. Hetmans Potocki ve Kalinowski esarete dikildi ve Tugay-Bey'e yardım için ödeme olarak verildi. Tüm Polonya topçuları ve büyük vagonları Kazaklara askeri ganimet olarak gitti. Bu zaferlerin hemen ardından, İslam-Giray Han'ın önderlik ettiği Kırım Tatarlarının ana güçleri Ukrayna'ya geldi. Savaşacak kimse olmadığından (Han, Korsun yakınlarındaki Khmelnytsky'ye yardım etmesi gerekiyordu), ordu Kırım'a geri döndü.
Polonyalıların iki yenilgisinin haberi hızla Küçük Rusya'ya yayıldı. Köylüler ve ortaklar, Khmelnytsky kitlesine kitlelere katılmaya ya da partizan müfrezeleri oluşturmaya başladıklarında, Polonyalıların mülklerini parçaladılar, Polonya garnizonlarıyla kasabaları ve kaleleri ele geçirdiler. Köylüler ve vatandaşlar, yıllarca süren zulüm ve Polonyalıların intikamını almak için bütün zulümlerle çalıştılar.
Sol Bankanın en büyük kralı, Khmelnytsky isyanını öğrenen Vishnevetsky Prensi Jeremiah, ayaklanmayı pasifleştirmede Hetman Potocki'ye yardım etmek için kendi ordusunu topladı. Eğer vakti olsaydı, belki Khmelnitsky mağlup olurdu, ama çılgınca Jeremiah geç kalmıştı. Şimdi sadece diğer kabilelerini kurtarabilirdi. Polonya ve sosyal sistemiyle bir şekilde bağlantısı olan herkes Vishnevetsky ile birlikte gitti. Gentry, kiracılar, Yahudiler, Katolikler, Uniatlar, isyancıların ellerine düşerse, bağışlanmayacaklarını biliyordu. Gösterildiği gibi tarihyanılmıyorlardı. Yahudileri yakaladı, Kazaklar aşırı zulümle idam edildi. İsyancılar, özellikle rahiplerle birlikte, Polonyalılarla törene katılmadılar. Sol Banka'daki bu kendiliğinden yapılan pogromun bir sonucu olarak, 1648 yazının birkaç haftası içinde, tüm Polonyalılar, Yahudiler, Katolikler ve Polonyalılara sempati duyan ve onlarla işbirliği yapan birkaç Ortodoks beyininkiler ortadan kayboldu. Aşağıdaki gerçekler, nefretin yoğunluğuna tanıklık ediyor: toplam sayıdaki Ukrayna Yahudilerinin en az yarısı, yaklaşık 60 000 olarak tahmin edilen, köleler veya köleler tarafından kullanılmıştır. Yahudi kronikler Nathan G -over şunları yazdı: “Yakalanan Yahudilerden birinden, Kazaklar diri diri ve vücut köpeklere atıldı; diğerleri ağır yaralandı, ancak bitmedi, ancak sokağa atıldı, yavaşça ölüyor; birçoğu canlı canlı gömüldü. Emzirilen bebekler annelerin kollarında kesilmiş ve birçoğu balık gibi parçalar halinde kesilmiştir. Hamile kadınlar midelerini söküp, meyvelerini çıkardılar ve onları annenin yüzüne çırptılar ve diğer insanlar yırtık bir mideye canlı bir kedi dikti ve perişan ellerini kesip, dışarı çıkaramadılar. Diğer çocuklar mızrakla delindi, ateşe kavruldu ve annelerine getirildi, böylece etlerini tadabileceklerdi ... "
Birden Khmelnitsky genel halk ayaklanmasından kendisini uzaklaştırmaya çalıştı. Polonyalılarla görüşmelere başlayabilmesi için Kazak Konseyi'ni topladı. Ancak Polonyalılar müzakereleri yalnızca yeni bir ordu hazırlamak için zaman kazanmak için kullandılar. Doğru, Kazaklar müzakerelere ombudsmanlara gönderildi, ancak açıkça imkansız taleplerde bulunmak zorunda kaldılar. оружияPolonyalılardan alınan, Kazak müfrezelerinin liderlerinin çıkarılması, Tatarların kaldırılması). Bu koşulların okunduğu Rada, Bohdan Khmelnytsky'ye yavaşlığı ve müzakereleri nedeniyle şiddetle kızdı. Sıradan isyancıların taleplerini karşılayan Khmelnitsky, Polonya ordusunun görev yaptığı Volyn'e taşınmaya başladı. 21 Eylül ayında iki ordu Pilyavtsy yakınlarında bir araya geldi. Polonyalılar bir kez daha direnemedi ve koştu.
Ekim ayında, Bogdan Khmelnitsky yılı 1648, Lviv'i kuşattı. Eylemlerinin gösterdiği gibi, kenti işgal etmek niyetinde değildi, kendisini yaklaşımlarında güçlü puanlar almaya zorladı: Aziz Lazarus'un müstahkem manastırları, St. Magdalena, St. Jura Katedrali. Bununla birlikte, Khmelnitsky, Maxim Krivonos liderliğindeki asi köylülerin Yüksek Kale'ye saldırmasına izin vermedi. İsyancılar Polonyalı kaleyi ele geçirdi ve tüm savunucularını öldürdü, daha sonra vatandaşlardan Khmelnitski'ye Lviv'in duvarlarından çekilmek için dev bir fidye ödemesini istediler. Parayı aldıktan sonra Khmelnitsky Varşova'ya yürümeyi reddetti ve ordusunu tekrar Küçük Rusya'ya götürdü.
Bu karar tam anlamıyla Rzeczpospolita'yı kurtardı: sonuçta, yılın muzaffer 1648 kampanyasından sonra Kazaklar Polonyalıların örgütlü direnişiyle karşılanmayacaktı. Khmelnitsky doğrudan Varşova'ya gidebilir ve muhtemelen savunmasız Polonya başkentini alırdı.
Neden savaşçı Varşova'yı mahvetmeye karar vermedi? Evet, çünkü psikolojik olarak onun başkentiydi! Yarım yüzyıl boyunca, sadık bir şekilde Polonya krallarına hizmet etti. Zaporozhian ordusunun görevlileriyle birlikte seyahat ettiği Varşova’da, Kazakların maaşının geldiği ve emirlerin geldiği buradan geliyordu. Ne de olsa, isyanı bile arttıran Khmelnitsky, bir tür yasallığın ortaya çıkmasını sağlamaya çalıştı! Kazaklar isyanının Kral Vladislav'in rızası ile sürekli hatırlattı. Kendisi, Varşova'daki Kazak elçilerinden soylulara olan şikayetlerini dile getirdikten sonra, iddiaya göre: “Kılıcınız yok mu?” Diye sordu. O sırada Khmelnitsky, Ukrayna devletinin Moskova devleti altında Küçük Rusya'nın geçişi ile ilgili daha az bağımsızlık düşünmüyordu. .
Burada bir kazı yapmak ve 1648'ta kimin ve neyin silah aldığını dikkatlice bulmak gerekiyor.
Shlyakhta, köylülere baskı yapma ve fethedilen Küçük Rus nüfusu aracılığıyla rahatça yaşama hakkı için savaştı.
Tatarlar, iki nedenden dolayı Khmelnytsky kampanyalarına katıldı. Birincisi, ganimet uğruna ve ikincisi, hem Kazaklar hem de Polonyalılar, Kırım Hanlığı'nın düşmanlarıydı ve bir veya diğer tarafa yardım ederek İslam-Girey, stratejik rakiplerini zayıflattı.
Buna karşılık Bogdan için, Kırım Tatarları gerçek bir keşifti: sonuçta, pratikte kendi süvarileri yoktu. Horde ayrıca biniciler olarak doğdu. Buna ek olarak, Tatarlar, yalnızca Polonyalılara karşı savaşmaya değil, aynı zamanda Kazaklar arasından Hop muhaliflerinin konuşmalarını bastırmaya hazır, gerektiğinde, savaşçının kişisel bekçisi oldu. (Gördüğünüz gibi Letonyalı tüfek ve Çinli piyadelerin özel güvenlik cezaları, Bolşevik bir buluş değil!)
Köylüler, Bogdan’ın ordusunun en sayısız ve en uzlaşmaz parçası oldu. Uzun zamandır süren baskılarının, inanç zulmünün öcünü aldılar. Asıl amacı, Küçük Rusya'yı Polonya boyunduruğundan kurtarmaktı ve siyasi meselelere fazla ilgi duymuyorlardı. Çok sayıda, bencil olmayan, ancak pratik olarak silahsız ve en önemlisi - askeri nedene bağlı kalmaksızın, çocukluğundan beri savaşa hazırlanmakta olan beyler ile açık savaşta başa çıkma şansları yoktu.
Ancak, son isyancı grubu Kazaklar, eğitim veya cephanelikte centilmenlikten daha düşük değildi. Göreceli olarak küçük boyutlarına rağmen Kazaklar ayaklanmada başrol oynadı. İsyancıların müfrezelerinin lideri oldular, operasyon planları geliştirdiler, savaşa önderlik ettiler ve savaşlarda grev kuvvetleri oldular. Yani, modern anlamda Kazaklar, bir subay ve Bogdan ordusunda özel kuvvetlerdi. Ve hedefleri köylülerin hedeflerinden belirgin şekilde farklıydı. Kazaklar, Küçük Rusya'nın kralın gücünden kurtulmasını ve soylu olmalarını istemiyordu: sadece bir nezaket haline gelmek istediler.
Zaporozhian Kazakları Polonya sosyal sistemini tamamen tatmin etti - sadece kendi yerlerinden memnun değillerdi. Kazakların temel gereksinimleri sicilde bir artış ve onların nazik haklarının tanınmasıydı. Ayaklanma, bir tür iş anlaşmazlığıydı - beyler haklarını silahlarını savunmak için yasal (!) Bir hakka sahip olduğunu hatırlayalım. Kazakların mantığı iddiasız: "Bizi hizmetinize götürün - isyan etmeyeceğiz, almayacaksınız - sizi biraz soyacağız." Ve Kazaklar eylemlerini yalnızca Varşova'daki merkezi hükümetle pazarlık yapmak olarak algıladıklarından, Polonya devletliğini tahrip etmek istemediler. Bu tür düşünceler, özellikle magnatların saflarında yer almayı hayal eden, bütün bölgeleri güçlerine bağlı tutan ve köylüleri onlara sırtlarını eğmeye zorlayan hayalciler için çok güçlüydü. Genel olarak, Kazaklar, Khmelnitsky'den çok önce, beslenecek bir alan bulmaya çalıştılar. Aynı şekilde, yirminci yüzyılın son derece doksanlı yıllarında sahtekarlar, işletmelerin ve tüm endüstrilerin kontrolünü ele geçirmeye çalıştı. On altıncı yüzyılda Kazaklar Wallachia'yı bastırmak için birkaç kez çalıştı ve uşaklarını tahtına koymaya çalıştı. On yedinci ortasındaki Kazaklar inanılmaz şanslıydı: kader, Polonya boyunduruğunun köylü savaşı ile arındırılmış tüm Küçük Rusya'nın ellerine verdi. Bu bölgeyi ele geçirmenin, Commonwealth'in soylu sınıfının saflarına girmekten daha kolay olduğu ortaya çıktı.
Lvov yakınlarında, Varşova'ya gitmeye ve kurtuluşlarını tamamlamaya hazır olan Kazakların ve köylülerin özlemleri arasındaki fark açıktı. Aynısı, Kazakların önderlik ettiği tüm isyanlarda olduğu gibi tekrarlandı: İnsanların belirli Kazak çıkarları adına ihaneti. Kiev'e ulaşmadan önce bile, Khmelnitsky, soylulara bir kararsızlık vagonu yayınladı; Kiev'de, Khmelnitsky, kendisini Hetman'a kraliyet tüzüğü getiren Polonyalı büyükelçilerle bir araya geldi. Khmelnitsky, hetman'in “saygınlığını” kabul etti ve krala kendisine verilen onur için teşekkür etti. Bu, orduda büyük tahrişe neden oldu, bu yüzden Khmelnitsky'nin komisyoncularla müzakerelerinde oldukça kaçınılmaz davranması. Sonuç olarak, müzakereler hiçbir şeye yol açmadı ve Polonyalı Sejm asilerle savaşmak için kibar milisler toplamaya karar verdi.
1649'in baharında, Polonyalı kuvvetler Volyn'e yoğunlaşmaya başladı. Kırım Hanı ile birleşmiş olan Khmelnitsky, büyük bir Polonya müfrezesinin olduğu Zbarazh'a kuşatılmış. Kral Jan Casimir'in kendisi yirmi bininci orduyu kuşatmaya götürdü. Zborov 5 Ağustos ayında kraliyet güçleri isyancılar tarafından saldırıya uğradı. Polonyalılar savaşı açıkça kaybediyorlardı çünkü Tatarlar ve Kazaklar zaten kamplarına girip vahşi bir katliam gerçekleştirdiler. Biraz daha - kralın kendisi Kazaklar tarafından öldürülecekti veya yakalandı. Ancak Khmelnitsky, Jan Casimir'i esaretten ve Polonyalıların geri kalanının tamamen imha edilmesini önleyerek savaşı aniden durdurdu.
Ertesi gün, müzakereler başladı ve sözde Zborovsky Antlaşması imzalandı ve asilerin tüm başarılarını geçti. Bu antlaşmaya göre Küçük Rusya Polonya yönetimi altında kaldı, efendiler mülklerine geri döndü ve köylüler ayaklanmadan önceki gibi onlara hizmet etmek zorunda kaldılar. Ancak Kazaklar çok büyük bir kazanç elde etti - kadro, iki asistan alma hakkı olan toprakla donatılan kırk bin kişiye yükseldi. Şahsen, Khmelnytsky, Chigirinskoe'nun tüm iştiraklerinden ayrıldı ve yılda 200 000 gelir getiricilerini getirdi. Diğer Kazak liderleri kırılmadı. Ancak yine kayıt defterine dahil edilmedi. Aslında, Kazak subaylar ve süvari, bencil çıkarlar uğruna asilere şahsen ihanet etti.
Kısa bir süre sonra, Zborovsky antlaşmasının içeriğine tam olarak uyarak Polonya polisi, askeri müfrezelerle birlikte Küçük Rusya'ya dönmeye başladı. Bunlardan biri, Volyn'de daha önce devasa mülklere sahip olan beyefendi Koretsky idi. Ancak, kanlı bir savaştaki yerel köylüler orduyu Koretski'yi mağlup etti. Birden Khmelnitsky, Volyn köylülerinin gönüllü olarak beyefendilere teslim olduklarını ve daha sonra acımasızca çiftçilerle uğraşmalarını önerdi. Birçok köylü korkunç bir ölümle öldü: Hetmanın emirleriyle onlar etkilendi.
Ancak böyle bir kader dönüşü bile, zaten hürriyet yiyen Rus halkını teslim etmeye zorlamadı. Soylular, ateş ve kılıç yardımıyla mülklerine dönebildiler. Ve Kazaklar ile Khmelnitsky aktif olarak onlara yardım etti. Böylece devrimci lider olan Hetman Bogdan halka hain oldu.
Sıradan insanların tepkisi de oldukça doğaldı: Zaporozhian Sich’te, Hop’un babasına karşı bir isyan patlak verdi. Kazaklar, Commonwealth'in uzlaşmaz bir düşmanı olan radikal Kazak Jacob Khudoliya'yı yeni hetmanları olarak seçtiler. Polonya karşıtı konuşma dalgası şehirlerde ve kasabalarda dolaşıyordu, en büyüklerinden biri Kalnik kasabası sakinlerinin ayaklanmasıydı. Buna cevaben, Eylül ayında Khmelnitsky 1650, çeşitli ayaklanmalara ve ayaklanmalara katılmak için ölüm cezasını sağlayan kararını yayınladı. Kazakları hızla pasifleştiren Zaporozhian Sich'e büyük bir cezai müfrezesi gönderdi. Khudoliy, hetman'in başkenti Chigirin'de idam edildi. Hetman'ın birlikleri, en kısa sürede, liderlerinden beşinin halka idam edildiği Kalnik'te halk ayaklanmasını tasfiye etti. Kazak yetkilileri, popüler gösterileri herhangi bir şekilde bastırmak için “Hop Hop” dan emir aldı.
Ancak, bu bile Polonya asaletini tatmin etmedi. Kralın bütün çabalarına rağmen, Zborovsky anlaşması Sejm tarafından onaylanmadı, bu da Kazaklarla savaşı sürdürmeye karar verdi. 1651'in kışında düşmanlıklar başladı.
Durum Khmelnitsky oldukça zorlaştı. Popülerliği önemli ölçüde düştü, sıradan insanlar hetmana güvenmedi. Yardım arayışı içinde Khmelnitsky, Kırım Hanına Khmelnitski'ye Türk imparatorluğunun aşağısı olarak yardım etmesini emreden Türk Sultanının önceliğini tanımaya karar verdi. 19 Haziran 1651, Kazak-Tatar ordusu, Berestechko yönetiminde Polonya ile bir araya geldi. Bu savaş ortaçağ Avrupa tarihinin en büyüklerinden biri olarak kabul edilir - 1 5 0'e kadar her bir taraftan binlerce savaşçı katıldı. Polonyalı birlikler arasında kralın kendisi ve Tatar esaretinden kurtarılan taç ustası Pototsky olmasına rağmen, Polonyalıların asıl lideri Prens Jeremiah (Yarem) Vishnevets'ti. En zengin Rus prens ailesinin soyundan olan Jeremiah, gençliğindeki Yerli Katolik oldu ve İngiliz Milletler Topluluğu'nun önde gelen devlet adamlarından biri oldu. Asilere yaptığı zulüm için “Kazak Terörü” lakabını aldı ve savaşçılarına cesaret ve iyi şanslar, sevgi ve özverili bağlılık kazandı. Üç günlük savaşta Khmelnitsky yenildi ve Prens Jeremiah, Polonya silahının bu zaferinde belirleyici bir rol oynadı, şahsen savaşçılarını saldırıya yönlendirdi. Kazak ordusunun üçte birini oluşturan Tatarlar büyük kayıplara maruz kaldı ve acımasızca geri çekilmeye başladı. Khmelnitsky, Kazakları ve köylüleri kamplarını savunan bırakarak, Tatarları savaş alanına geri döndürmek için Han'a koştu. Ancak, üç günlük kanlı savaşlardan bıkmış olanlar, savaşa devam etmeyi reddetti, özellikle de yağmur yağdığından beri, dünya ıslandı ve ana kozlarını - manevra kabiliyetlerini kaybettiler.
Genel olarak, Tatarlar geri dönmedi. Bogdan da kendi ordusuna geri dönmedi. Bazı tarihçiler, Han'ın tutsak edildiğine inanırken, diğerleri Tatar kılıçlarının koruması altında saklanarak kendi albelilerinden kaçtığını iddia ediyor. Çağdaş Ukraynalı tarihçilerin ve yayıncıların en parlaklarından biri Oles Buzin bu sürüme bağlı kalıyor. Ukrayna'nın Gizli Tarihi adlı kitabında bu anı şöyle açıklıyor:
"Ama şimdi ne Khmelnitsky'ye geri döndü? Çıplak ellerle mi? Zaporozhye hetman, dönüşünden sonra ne başlayacağını biliyordu. Kamptaki herhangi bir yaratık Polonyalılara doğru koşar ve size süvarinin Tatarlar olmadan geldiğini söyler. Ve kral, iyi bilinen bir öneriyle milletvekillerini gönderecek: Bogdan'ın iadesi karşılığında isyanın affedilmesi. Ve Kazaklar katılıyorum! Her zaman anlaştılar! 1596’te, Solonitsa’da, Nalyvayko savaş için çıkarıldığında. Ve 1635'ta Sulimu'yu sattıklarında. Ve 1637'te Borovitsa'nın altında Pavlyuk'u itti. Hetmanları satmak, politik kartlara dönüşen Zaporozhye "lytsars" ın en sevilen mesleğidir. Khmelnitsky bunu kitaplardan değil biliyordu. Sonunda, kendisi (daha sonra hala bir askerlik memuru) Borovitsa'daki teslimiyet sözleşmesini imzaladı - basit bir şekilde, Pavlyu-ka'yı “sat”. Geleceğin tarihçilerinin kahramanları korkusuz Cossa'yı tütsülemesine izin verin. Khmelnitsky ilk yarı sarhoş Ortodoks Ortodoksluğunu ilk elden gördü - onlardan biriydi. Pavlyuk'un yerinde olmak ve sevgili boğa boynunu Lacha'da Varşova kılıcının altına vermek mi? Ve işte buradasın!
Çağdaşlarının en zekasının ne olduğunu anlaması, bere ile Polonyalı Gentus Auschwitz ile Bere savaşına katılan katılımcının günlüğünü kanıtlıyor: “Hop, ne olduğunu görmek, birlikleriyle birlikte kampın kuşatma altında olduğunu ve samanların dışarı çıkmadığını, dışarı çıkmadığını belirtti. (Khmelnytsky. - O. B.) kampta kaldıysa, danışmanı olan Khan'ın ardından danışmanı Vyhovsky ile aceleyle hayatını ve özgürlüğünü kurtardı. Sebebi, geri dönmesi için yalvarmak için Khan'ın peşinde koşmasıydı. Sadece ablukadan alınan Kazaklardan ve hizmetten kurtulmak için. Aksi takdirde, onu dışarı çıkarmayacaklardı ve kandırmasaydı hayatlarını başıyla isteyerek satın alacaklardı ... ”
Her neyse, Khmelnitsky bütün ayı Tatarlarla birlikte geçirdi. Kuşatılmış Kazak kampı üç taraftan tahkimat tarafından korunuyordu ve dördüncüsü geçilmez bir bataklık buna bitişikti. On gün boyunca Albay Bohun'u yeni lideri olarak seçen isyancılar Polonyalılarla cesurca savaştı. Çevreden çıkmak için bataklıktan barajlar inşa etmeye başladık. Haziran 29 gecesi, Bohun bataklığı bir orduyla geçmeye başladı. Her zaman olduğu gibi, Kazaklar her şeyden önce kendi başlarına ilgilendi: Kazak birimleri ve topçu, ilk önce bataklığı geçti ve kampta bazı köylüler bıraktı. Sabahları Kazakların onları terk ettiklerini öğrendiklerinde, korkudan çılgınca olan kalabalığın dayanamadıkları barajlara koştuğu görülmüştür. Birçok insan boğuldu. Aynı zamanda, sorunun ne olduğunu anlayan Polonyalılar kampa girdi ve kaçmak için zamanı olmayanları öldürdü.
Sonra Polonya ordusu, yoldaki her şeyi mahvoldu, Küçük Rusya'ya taşındı. Ana Polonya birliklerine ek olarak, Litvanyalı hetman Radziwill de kampanyaya katıldı. Chernihiv Albay Nebabu'yu yendi, Lyubech, Chernihiv ve ardından Kiev'i aldı. Ardından Polonyalı ve Litvanyalı birlikler Beyaz Kilise yakınlarında toplandı. Şu anda, Khmelnitsky, Pavoloch kasabası yakınında yer almaktadır. İşte Kazak albayları, onların ayrılma kalıntısı ile ona akın etmeye başladı. Hepsi bulaşık haline getirildi. Halk çok fazla güvensizlik içinde Khmelnitsky'ye aitti ve yenilgi yüzünden onu suçladı. Ama yine de isyancıları itaat etmeyi başardı.
Boğulmaz konumunu gören Bogdan, Polonyalılarla barış görüşmelerine başladı. Eylül 17 1651, Belotserkovsky anlaşması imzaladı, Kazaklar için çok kârlıydı. Yeni anlaşmalara göre, sicil azalıyordu, asalet tüm eski ayrıcalıkları geri alma hakkını tekrar doğruladı, Kazakların kendileri yalnızca Kiev bölgesinde yaşamalı ve ayrıca Polonya askerlerinin Ukrayna'da kalması için sağlanan sözleşmeyi de onayladılar. Polonya-Litvanya Ortaklığı ile yapılan yeni anlaşma, köylüler ve Kazaklar arasında Zborovsky anlaşmasından çok daha fazla acı çekti. Khmelnitsky, içeriğini Belaya Tserkov'da kamuya duyurduğunda öfkeli bir Kazak çetesi onun üzerine taşındı ... Olası küfürlerden korkan hetman, emekli ve onunla birlikte olan Polonyalı diplomatlar, Beyaz Kilise kalesinde kaçmaya ve sığınmaya zorlandı. Khmelnitsky'nin kendisinin yaşamak için uzun olmadığına inanan kraliyet diplomatlar kaçmaya çalıştılar, ancak isyancı Kazak müfrezelerinden biri tarafından yakalandılar ... Polonyalılar ve Hmelnitsky'nin, savaşçıya sadık askerlerin beklediğini söylemek zor. Belotserkov isyanı ezildi, liderleri halka açık Bogdan tarafından idam edildi. Ayrıca, emirlerine göre, kraliyet elçilerini ele geçiren dekolmandan yaklaşık yüz Kazak vuruldu.
Ancak, zalim cezai önlemlere rağmen, ayaklanma pasifleştirilemedi. İnsanlar bir kerede iki düşmana karşı savaştılar - Polonyalı gentry ve “hain Khmelnitsky”. İnsanların konuşmaları, 1652'in ilkbaharında zirveye ulaştı ve aslında Hetman hükümetini devirmekle tehdit etti. O sırada Ukrayna'da kimsenin atamansız olduğu pek çok kişi rol aldı. Komutası altında on bine kadar insanın toplandığı Zaporozhets Sulima, Khmelnitsky'yi devirmeyi ve hetman topuzunu en büyük oğlu Timothy Timis'e devretmeyi önerdi. İsyancılar birliklerini birleştirmeye ve Chigirin'e yürümeye çalıştılar, ama hetman'ın askerleri onları yendi. Ülke genelinde, bireysel misilleme ile mücadele etmeyi bırakmadım Khmelnitsky, gentry ve asiler. Daha sonra Bogdan bir kez daha ehlileştirdi ve asi Zaporizhian Sich'i orada cezalandırdı. Herkese karşı bu mücadeleden, ortak insanlar, daha sonra Çarlık Rusyası'nın bir parçası olan modern Harkov ve Voronej bölgelerinin topraklarında topluca kaçmaya başladı.
Geniş bölgeler anarşiye battı. Resmen barışı olan Polonyalılar isyancılara karşı askeri eylemlere devam etti. 1653'in baharında, Charnetsky'nin liderliğindeki Polonyalı takım Podolia'yı mahvetmeye başladı. Tamamen güç kaybetmemek için Khmelnitsky, Tatarlarla kendisine karşı ittifakla konuştu. Ancak Polonyalılar, ordunun, Commonwealth'in Ortodoks topraklarını tahrip etmelerine izin verilen Han ile bir anlaşma yapmayı başardılar.
Polonyalıların er ya da geç bütün Küçük Rusya üzerindeki güçlerini geri kazanabileceklerini fark eden Khmelnitsky, Rus çardan Kazakları bir sadakat olarak kabul etmelerini ısrarla istemeye başladı. Popüler inanışın aksine, Moskova, Küçük Rusya'yı kanatlarının altına almaya hiç istekli değildi. Bunu 1625'teki Kiev Metropolitan Iov Boretsky'ye reddetti, Khmelnitsky ile tanışmak için acelesi yoktu. Yine de, Ekim ayının 1'i, Zaporozhian ordusuyla Bohdan Khmelnytsky'nin Moskova vatandaşlığına kabul edilmesi sorununun çözüldüğü Zemsky Sobor tarafından toplandı. Ardından boyar Vasily Buturlin, Pereyaslavl'a gönderildi (Pereyaslav'ın da yazısı var). Bu şehirde küçük Rus halkının tüm katmanlarının temsilcileri parlamentoda toplanacaktı. Yol boyunca, Rus büyükelçileri ekmek ve tuzla karşılandılar. Sonunda, 1653 Ocak 8, Bogdan'ın şu sözlerle açtığı Rada'yı topladı: “Altı yıl boyunca, egemen olmayan, Tanrı'nın kilisesini yok etmek isteyen, zulüm ve düşmanlarımızla sürekli lanetlenen kanlı kanadında yaşıyoruz. Ardından hetman, insanları komşu dört ülkenin yöneticileri arasından bir monarch seçmeye davet etti: Polonya, Türkiye, Kırım Hanlığı ve Moskova krallığı. Yanıt veren insanlar “Moskova Çarlığı altında Volim (diliyoruz)” diye bağırdı. Pereyaslavsky Albay Pavel Teteria, “Hepiniz bu kadar tenezzülsüz müsünüz?” Diye sorup çembere girmeye başladı. Katılımcılar: “Her şey oybirliği ile geldi!”
Bununla birlikte, Kazak subayları arasında Moskova'ya katılma muhalifleri de vardı. Bunların en göze çarpanı, genel olarak herhangi bir merkezi otoriteye teslim etmek istemeyen Bohun ve Sirko idi. Dahası, Moskova krallığında asalet, Polonya sürgününün sahip olduğu hakların ve özgürlüklerin yüzlerce parçasına bile sahip değildi. Fakat krala karşı açıkça konuşmak, binlerce sıradan insan tarafından parçalara ayrılmak anlamına geliyordu. Ne de olsa, Moskova krallığı ile birleşme basit bir Kazak için ne anlama geliyordu? Bunun anlamı, “Allah!” In ıslık sesi ve haykırmalarıyla ortaya çıkan bir tepenin ortaya çıkmasıyla, Tatarların ortaya çıkması ve atamanın emretmesi: “Savaşmak!”, Askeri adamlar, Kazaklarla omuz omuza omuz atacaklardı. Ve bozkır sakinleri, Kazak zirveleri hariç, Moskova okçularının ve ejderha kılıçlarının ölümcül ateşini yaşayacaklar. Basit Kazaklardan hangisi buna itiraz edecektir? Ancak, süleyman ve ustabaşı için, bu onlara bir boyarın geleceği ve devlet fonlarının nerede harcandığını kontrol edeceği anlamına geliyordu. Ek olarak, rahatsız olan herhangi bir ustabaşı Moskova'ya adaletsizlikten şikayet edebilir ve hatta savaşçı bile kraliyet elçilerine cevap vermek zorunda kalır. Kralın gücünün tanınması, ustabaşının iradesinin yasa ile sınırlandırılması anlamına geliyordu. Böylece Khmelnitsky ve onun cesaretlendirmesi coşkusuz Moskova vatandaşlığına geçti. Şüphesiz ki kral ayrıcalıklarını ve mülkiyet haklarını onayladılar. Ustabaşı bile, Polonyalı kralların örneğini izleyen kralın kendilerine yemin etmesini talep etmeye çalıştı. Bunun için Buturlin, böyle bir “Nicols olmadı ve gelecekte olmayacak!” Dedi. Ve Kazaklar, yeni konular olarak, krala kayıtsız şartsız yemin etmek zorunda kaldılar ve bundan dolayı krala her şeyde itaat etmek zorunda kalacaklardı. Rus halkı için, önce Çar'dan bir şey üzerinde hemfikir olmak isteyen bir şey üzerinde hemfikir olma olasılığı küfürlü görünüyordu. Vatandaş, ödüller beklemeden hizmet etmek zorunda kaldı ve kral, çalışmaları için merhametine bahşedebildi. Vurgularım: yapabilirdi, ama hiçbir şekilde mecbur değildi. Moskova krallığının bir özelliği idi. Batıda, arsa hizmetçilerine ödeme yapan asilelere, Rusya'daki prens ve daha sonra kral hizmetçilerine hizmet edebilmelerini istedi. Polonya'da, kral Sejm'e rapor vermek zorunda kaldı ve en yakışıklı olan her kimse bile kraliyet iradesine meydan okuyabilirdi. Moskova devletinde, otokratik bir yönetici olan Çar, yalnızca Tanrı’nın önündeki eylemlerinden sorumluydu. Polonya-Litvanya Birliği’nde, kral doğasında işe alınan bir menajerdi, Rusya’da, kral baba ve efendiydi.
Doğal olarak, Kazak seçkinleri, Rus çarının egemenliğini, yalnızca uzun zaman önce Zaporozhye ordusunda savunanlar için değil, sıradan "efendiler" için hazır olan, fakat sıradan "efendiler" için hazır olan köylüler üzerindeki güç kaybından korkan, çeteye çılgınca çağırdıkları yaygın halk korkusundan korkuyorlardı. kabilelerini Tatar'ın tutsaklığına satacakları an. Pereyaslav'da haç ve Atalardan önceki atalarımız Rus otokratı Çar Alexei Mihayloviç'e bağlılık sözü verdi. Egemen, soyut bir insan olarak değil, Rus devletinin bir sembolü olarak yemin etti. Yemin sonsuza dek, kendileri ve sonraki nesiller için alındı.
Birkaç ay boyunca, Cossack yaşlı olan kraliyet boyarları, tüm Küçük Rus şehirlerini sürdüler, nüfusa Konseyin kararını açıkladılar ve Egemen Alexei Mihayloviç'e yemin etmeyi teklif ettiler. Reddedenlerin özgür olduklarını ve mülklerini alarak Polonya topraklarına gidebileceklerini ilan ettiler. Temsilci yapısı ile Pereyaslavskaya Rada, Küçük Rusya tarihindeki en meşru meclisti. Ne bir avuç Kazak eliti tarafından yapılan bir hetman seçimi, ne de 1917'te zavallı bir avuç taraftar tarafından toplanan meşhur Central Rada, Pereyaslavl'daki ulusal temsilciliğin dolgusuyla karşılaştırılamaz.
Pereyaslav Rada'dan sonra kral, kendisine gelen taleplerin neredeyse tamamını karşıladı. Kazaklar kurtarıldı ve kadrosu altmış bin kişiye çıktı; şehirler Magdeburg Yasasını sürdürdü; din adamları ve nezaket, yetkileri altındaki tüm mülklerin haklarını onayladı; Ukrayna'da toplanan vergiler, süvari'nin vesayetinde kaldı.
Küçük Rusya'nın 1654'taki, kralın “yüksek eli” altında geçişi, kurtuluş savaşı için çok önemliydi. Böylesine güçlü bir müttefik ile Küçük Ruslar artık Polonyalı gücün tamamen veya kısmen restorasyonu ile tehdit edilmedi. Ancak Polonya halkı ve halkın mutlak çoğunluğu arasındaki çelişkilerin yerine, diğerleri toplumun alt tabakalarıyla yeni Kazak seçkinleri arasında geldi. Polonya-gentry'nin yerine gelen bu yeni elit, hetmanın kendisi ve ona sadık Kazak subayları tarafından bestelendi. İlk başta, ustabaş, eski Polonya-Litvanyalı (serf) devletlerinden Ortodoks manastırlarıyla ilgili olarak “itaat” (doğal görevlerin yerine getirilmesi) talebinde bulundu. Daha sonra, kıdemli ile ilgili “itaat” talep etmeye başladılar, ancak şahsen değil, “rütbeye”, yani nüfus (seçildikleri bu pozisyonları işgal ederken) sömürgelere, yüzdelere ve esaullere ilişkin belli görevleri yapmak zorunda kaldılar. “Rütbe itaat” ve “itaat” arasında kesin bir ayrım yapmak kolay değildi ve bu temelde kötüye kullanım derhal başladı. Bireysel ustaların “rütbe itaatinin” kişisel olduğunu “itaat” haline getirdiği pek çok şikayetle karşı karşıya kalmıştır.
Bogdan, komutanlarını büyük toprak sahipleri yapmak için çok çaba sarf etti. Aynı zamanda, Khmelnitsky doğal olarak kendisine de unutmadı. Polonyalı magnet Potocki ve Konetspolsky'nin mülküne Sabotova çiftliğine katılarak, hetman zamanının en zengin insanlarından biri haline geldi. Durumun asıl ustaları olduklarını çabucak hisseden Kazak memurları, özellikle düşük 1 6 5 6 1 6 5 7 1657 XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX XNUMX sonra Zaporizhzhya Sich. Asi Kazaklar "Chi-girin'e karşı, çeteye karşı, tezgahtarlara, albaylara ve diğer çavuşlara karşı bir kampanya düzenleyecekti ..." Ancak, XNUMX'in baharında, Khmelnytsky birlikleri bu isyanı bastırarak tüm liderlerini idam etti. Bu, Hetman Bogdan Khmelnitsky'nin üç ay sonra öldüğü son cezalandırıcı eylemiydi.