Kategori:
Bir kişinin yetişkin olarak kabul edildiği yaş, dünyanın farklı ülkelerinde farklılık göstermektedir. Bunda en büyük etken, yetişkin olmanın nasıl tanımlandığı ile alakalıdır. Genellikle, çocukların yasal olarak çalışabileceği, evlenebileceği, oy kullanabileceği, alkol alabileceği, ya da bir suçla yargılanabileceği yaş, yetişkin birey tanımı ile örtüşmektedir.
Farklı ülkelerde çocukların çalışmaya başlama yaşı arasında büyük farklılıklar vardır. Örneğin; Papua Yeni Gine, Yemen ve Liberya gibi üçüncü dünya ülkelerinde hiçbir yasada yeri olmayacak şekilde, çalışma yaşı farklılık gösterirken, diğer bazı ülkeler, çocuk işçi çalıştırmak için asgari yaş şartlarını yasa ile belirlemiştir. Suriye, Paraguay veya Bangladeş gibi ülkelerde çalışmaya başlama yaşı minimum 12’dir. Ancak yine de, gelişmekte olan ülkelerdeki birçok çocuk, yasal yaşa erişmeden önce çalışmaya başlamaktadır. Çoğu ülkede çalışmaya başlamak için asgari yaş 15-16 olarak kabul edilmekte ve bazı durumlarda, asgari yaş 14’e düşmektedir. Amerika Birleşik Devletleri’nde da çalışma yaşı eyalete göre 15-16 arasında değişmesine karşın, 18 yaşına gelmeden önce çalışan gençler için ailelerin izni gerekmektedir. Türkiye’de ise yasal çalışma yaşı 18 olmasına rağmen, tehlike arz etmeyen bazı işlerde ve iş saatlerinde 18 yaş altı 15 yaş üstü gençlerin çalışmasına izin verilmektedir.
Evlilik yaşı, ülkeler arasında büyük farklılıklar gösterse de, çoğu ülkede minimum evlilik yaşı 18 olarak kabul edilmektedir. Tabi bu kuralın çok tanınmadığı ülkeler de bulunmaktadır. Örneğin; Nijerya, Mozambik ve Mali gibi birçok Afrika ülkesinde, 18 yaşından önce kızların 50%’den fazlası, Yemen’de 64%’ü ve Bangladeş’te 81%’i evlenmektedir. Bu rakamlar, genellikle çocukların genç yaşta çalışmasına izin veren çocuk iş hukuku ile de örtüşmektedir. Bunun gibi ülkelerde, birçok kız ilk adet gördükten hemen sonra ve hatta bazıları ergenlikten önce evlenmektedir.
Çoğu ülkede, yasal oy kullanma yaşı da 18 olarak belirlenmekte ve bu durum kimin yetişkin olduğunu tanımlamaktadır. Bununla birlikte, 18’den daha erken veya daha geç bir oy kullanma yaşı benimseyen ülkeler de mevcuttur. Örneğin; Avusturya ve Almanya gibi bazı ülkeler, 16 yaşındakilerin belediye seçimlerinde oy kullanmalarına izin verirken; İtalya’da, 25 yaşında olmayan bir gencin milletvekili seçimleri için oy kullanmasına izin verilmemektedir. Buna ek olarak, Lihtenştayn seçmenleri oy kullanmak için 30 olana kadar beklemek zorundadır.
Birinin ne zaman yetişkin olduğunu belirlemeye yönelik diğer bir durum, onun alkol satın alabileceği yaştır. ABD’de içki satın alma yaşı 21’dir ve bu yaş aslında birçok ülkeye nazaran oldukça yüksektir. Bazı ülkelerde, alkol herkes tarafından satın alınabilirken, ülkelerin çoğunda, içme yaşı 18’dir. İspanya, Fransa, Avusturya ve Almanya da dahil olmak üzere birkaç ülkede alkol kullanma yaşı 16’dır.
Çocukların yetişkin sayılıp suçlu olarak yargılanma yaşı ise 7 yaşa kadar inmektedir. Örneğin; ABD’de, 7 yaşındaki çocuklar, cezai sorumluluğu olan bir yetişkin gibi yargılanabilmektedir. Genellikle ülkelerde, cezai sorumluluk yaşı 7-14 yaş arasında değişmekte ve Türkiye’de bu yaş 13 olarak belirtilmektedir.
Bir kişi, askere alındığında veya askerlik için gönüllü olduğunda da, yetişkin olarak kabul edilmektedir. Çoğu ülkede, bu yaş 18’dir, ancak birkaç ülke 16 ya da 17 yaşını doldurmuş gençleri askere kabul edebilmektedir.
Farklı ülkelerdeki kültürler, yasal yaş gelmeden evvel, birinin yetişkin olduğunu belirleyebilmektedir. Örneğin, Yahudi aileler, düzenledikleri 13. yaş törenleri ya da Meksika kökenli pek çok ailenin, 15 yaşındaki kızları için, “quinceaneras” adı verilen yaş partileri ile çocuklarının birer yetişkin olduğunu ilan etmektedir. Bir diğer ifade ile pek çok yerel gelenek, çocuğun yasal olarak yetişkin kabul edilmesinden çok önce bir çocuğu yetişkin olarak görmektedir.