TEKNİK RESİM
TEKNİK RESİM
Teknik resim, teknik elemanlar tarafından herhangi bir makinenin veya bu makineye ait parçaların üretimi için kullanılan çizgi lisanıdır. Bir makine parçasını, inşaatı veya bir tesisi söz ve yazı ile ifade etmek mümkün değildir. Zira söz ve yazı ile ifade etmek istediğimiz mekanizmanın şekli, boyutları ve diğer özellikleri hakkında hiç bir fikir veremeyiz. Tam bilgi ancak teknik resimle mümkündür. Çünkü teknik resim bir makinenin biçimini, boyutlarını, hangi malzemeden yapılacağını, toleranslarını ve yüzey kalitesini belirtir ve karşılıklı anlaşmayı sağlar. Belirtilen bu özellikleri ancak teknik resim eğitimi görmüş kişiler anlayabilir. Çizilen resmin kolaylıkla anlaşılıp üretimin yapılabilmesi için uluslararası standartlara göre çizilmiş olması gerekir.
Bütün teknik elemanların üretecekleri parçalar hakkında birbirleriyle anlaşabilmeleri için teknik resim kullanmaları şarttır. Tasarlanıp imal edilmek üzere teknik resmi hazırlanan bir mekanizmanın gerçekleşmesi çeşitli atölye ve kısımlarının çalışmaları ile mümkündür. Teknik resim aynı zamanda üretim birimleri arasındaki birlik ve beraberliği de sağlar.
Teknik resmi istenen düzeyde çizebilmek için kullanılması gereken araç ve gereçler vardır. Bunlar aşağıda sıralanmıştır.
Çizim Masası, üzerine resim çizilecek kâğıdın tutturulduğu masalardır. Yüzeyi ve kenarları düzgün, köşeleri de 90° olmalıdır. Günümüzde ıhlamur, kavak, plastik, cam gibi malzemelerden ve genellikle ekonomik veya profesyonel model olarak üretilmektedir.
T Cetveli, Teknik resimde en çok kullanılan araç, T cetvelidir. T cetveli çoklukla yatay, eğik ve birbirine paralel çizgilerin çizilmesinde kullanılır. Ayrıca gönyelerle yapılacak çizimlerde gönyelere kılavuzluk eder.
Gönyeler, 45° ve 30°‐60° olarak iki türde yapılan standart gönyeler, T cetveli üzerinde kaydırılarak dikey ve eğik çizgilerin çiziminde kullanılır. Gönyelerin açıları 45°x45°x90° ve 30°x60°x90° dir. Aynı zamanda bu gönyelerle 15°, 30°, 45°, 60°, 75°, 90°, 105° lik açılar çizilebilir.
Açı ölçer (İletki), Açıların ölçülmesi için ve gönyelerle çizilmesi olanaksız olan 0° - 180° arasındaki veya 0° - 360° arasındaki açıların işaretlenmesi için kullanılan bir araçtır. İletkilerde bölüntülerin gayet hassas ve belirgin olması gerekir.
Eğri Cetvelleri (Pistoleler), Pergelle çizilemeyen eğriler, eğri cetvelleri ile çizilir. Eğri cetvelleri birbirine ekli değişik eğrilerden meydana gelir.
Pergel, Daire ve yay çizimi ile bir ölçünün bir yerden başka bir yere taşınıp işaretlenmesinde veya belli bir ölçünün birkaç defa tekrarlanarak işaretlenmesinde kullanılır.
Şablonlar, Daire ve yay şablonları: Belirli ölçülerde daire ve yay çizmek için kullanılan şablonlardır. Bunların elips şablonları, sembol şablonları ve yazı şablonları gibi çeşitleri vardır.
KALEMLER;
Kurşun kalemler, Teknik resmin çizilmesinde ve yazıda kullanılan dereceli siyah kurşun kalemler, grafit tozunun değişik oranlarda bağlayıcı maddelerle karıştırılması sonucu istenilen sertlikte ve tonda yapılabilir. Sertlik dereceleri, üzerlerine yazılan harf ve rakamla belirtilir. Kurşun kalemlerin sertlik derecelerini belirten harf ve rakamlar ve bunların kullanılış yerlerine göre gruplara ayrılışı aşağıda gösterilmiştir. Bu semboller, İngilizce black (siyah), firm (dolgun) ve hard (sert) kelimelerinin ilk harflerinden gelmektedir.
Sert kalemler, İngilizce hard (sert) kelimesinin ilk harfi ile ifade edilir. Sertlik derecesini ifade eden rakamlar harfin soluna konur (2H, 3H, 4H....).
Yumuşak kalemler, İngilizce black (siyah) kelimesinin ilk harfi ile ifade edilir. Harfin soluna konulan rakamlar büyüdükçe yumuşaklığı artar (2B, 3B,4B...).
Orta sertlikte kalemler, HB ve İngilizce firm (dolgun) kelimesinin ilk harfi ile ifade edilir. ·
Takma Uçlu (Versatil) kalemler, 0,3 - 0,5 - 0,7 - 0,9 mm kalınlığındaki grafit uçların bir boru içinden geçirilmesiyle oluşturulan kalemlerdir. Genellikle aynı kalınlıkta çizgi çizilebildiği için tercih edilir. Çizimin özelliğine göre bu kalemlerden uçları B, HB ve F sertliklerinde olanlar tercih edilmelidir.
Teknik Resimde Kullanılan Kâğıtlar, Teknik resimde kullanılan kâğıtlar çizilecek resmin cinsine ve kullanılacağı yere göre seçilir. Genel olarak kullanılan kâğıtlar beş gruba ayrılır:
- Saydam olmayan resim kâğıdı, beyaz renkte, sert ve yırtılmaya karşı dayanıklı kâğıtlardır. Kurşun kalemle iyi çizim yapılmasına imkân veren, iz bırakmadan silinebilen kâğıtlardır.
- Aydınger, bu kâğıtlara genellikle kopyası çıkarılarak çoğaltılacak resimler çizilir. Genellikle saydam olmayan resim kâğıdına kurşun kalemle çizilen resim, aydıngere kopya edilir. Bu yüzden aydınger kâğıtları alttaki resmi en ince ayrıntısına kadar gösterecek saydamlıkta olmalıdır. Bu kâğıtlara ozalit kopyalarını daha iyi çıkması sebebiyle genellikle çini mürekkebi ile çizim yapılır.
- Ozalit kâğıdı, aydıngere çizilmiş resimlerin en ucuz ve en fazla kullanılan çoğaltma metodu ozalit kâğıdına çıkarılan kopyalardır. Ozalit kâğıtları, bir yüzüne ışığa karşı hassas özel madde sürülmüş kâğıtlardır.
- Fotokopi Kâğıtları, teknik resimler, fotokopileri alınarak da çoğaltılabilir. Fotokopinin ozalit kopyaya üstünlüğü, resimlerin aydınger kâğıdına çizilme zorunluluğu olmamasıdır.
- Milimetrik Kâğıt, Üzerlerine herhangi bir renkte milimetrik taksimat basılmış kâğıtlardır. Genel olarak grafiklerin veya krokilerin çizilmesinde kullanılır.
Standart Kâğıt Ölçüleri
Teknik resimde kullanılan standart kâğıt ölçüleri, A serisi formalarıdır. Resim kâğıtları, tam ölçüsünde veya resim masalarına yapıştırma payı ilaveli olarak kesilir. A serisi resim kâğıtlarının net ölçüleri aşağıda verilmiştir.
ÇİZGİ ÇEŞİTLERİ
Makine parçalarının, devre elemanlarının ve devrelerin kâğıt üzerindeki anlatımı çeşitli çizgilerle oluşturulur. Bu nedenle çizgilerin kullanıldıkları yere göre birer anlamı vardır. Başlıca çizgi çeşitleri ve kullanım amaçları aşağıda verilmiştir.
STANDART YAZI TİPLERİ
Duygular ve düşünceler yazıyla açıklanır. Yazı harf ve işaretlerin bir araya gelmesiyle meydana gelir. Karışıklığı önlemek için teknik resimde standart yazı kullanılır. Standart yazı, A tipi ve B tipi olmak üzere iki çeşittir. İki yazı tipi arasındaki fark, yazı kalınlığıdır ve A tipi, B yazı tipine göre incedir. Teknik resimde B tipi tercih edilir.
Eğik yazılar, makine ve elektrik-elektronik teknik resminde kullanılır. Harfler ve rakamlar satır çizgisine 75° sağa eğik olacak şekilde yazılır.
TEMEL GEOMETRİK ÇİZİMLER
Doğru Çizimi - Belirlenen uzunlukta cetvel yardımı ile bir doğru parçası çizilir ve uç noktaları A ve B olarak adlandırılır. T cetveli ve gönye gibi çizim malzemeleri kullanarak kaydırma yöntemi ile AB doğru parçasına paralel doğrular çizilebilir.
Doğruya Dik Çıkma - AB doğrusu verilen ölçülerde çizilir. Dik çıkılmak istenen noktadan doğruya A ve B yönünde pergel yardımı ile iki yay çizilerek C ve D noktaları bulunur. Pergel biraz daha açılarak C ve D noktaları merkez olmak üzere doğru üzerinde kesişecek Şekilde iki yay çizilir ve E noktası bulunur. E noktası ile O noktası birleştirildiğinde AB doğru parçasına dik çıkılmış olur.
Doğru Parçasının İstenilen Sayıda Eşit Parçaya Bölünmesi - Verilen ölçülerde AB doğrusu çizilir. AB doğru parçasının altına ya da üstüne olacak şekilde istenilen bir açıda yardımcı bir d doğrusu çizilir. Doğru parçası kaça bölünecekse d doğrusu üzerinde pergel yardımı ile o kadar işaret konur. En sonunda işaretlenen C noktası ile B noktası birleştirilir. Çizim araçları yardımı ile BC noktasına paralel doğrular çizilerek AB doğrusu istenilen parçaya bölünmüş olur.
Dik Açının Oluşturulması - Verilen ölçüye göre AB doğrusu çizilir. Pergel A noktası merkez olacak şekilde istenilen değerde açılarak AB doğrusunu kesecek bir yay çizilir ve C noktası bulunur.
Pergelin açıklığı bozulmadan C merkezli önceki yayı kesecek bir yay çizilir ve D noktası bulunur. C ve D noktasından geçecek şekilde bir doğru çizilir. Pergelin ölçüsü değiştirilmeden D merkezli çizilen doğruyu kesecek şekilde bir yay çizilir ve E noktası bulunur. A ve E noktaları birleştirilerek doğruya dik çıkılmış olur.
Daire İçine Düzgün Üçgen Çizimi - İlk önce O merkezli birbirine dik iki eksen çizilir. Pergel, O merkezli olmak üzere istenilen genişlikte açılarak bir daire çizilir ve daire ile eksen birleşim noktaları A, B, C, D olarak adlandırılır.
Pergelin açıklığı bozulmadan D merkezli olmak üzere bir yay çizilir. Yay ile dairenin kesiştiği noktalar E ve F olarak adlandırılır. C ve E noktaları birleştirilir. C ve F noktaları birleştirilir. E ve F noktaları birleştirildiğinde eşkenar bir üçgen ortaya çıkacaktır.
Daire içine Düzgün Dörtgen Çizimi - İlk önce O merkezli birbirine dik iki eksen çizilir. Pergel, O merkezli olmak üzere istenilen genişlikte açılarak bir daire çizilir ve daire ile eksen birleşim noktaları A, B, C, D olarak adlandırılır.
Pergel, B-D aralığı kadar açılır. Pergelin açıklığı bozulmadan B ve C noktalarından dairenin dışında birer yay çizilir. Yayların birbirini kestiği nokta E olarak adlandırılır. E ve O noktalarından geçecek şekilde daire boyunca cetvelle bir doğru çizilir.
Aynı şekilde pergel açıklığı bozulmadan A ve C noktalarından dairenin dışında bir yay çizilir. Kesişen nokta F olarak isimlendirilir. F ve O noktalarından geçecek şekilde daire boyunca cetvelle bir doğru çizilir. Çizilen doğruların daireyi kestikleri noktalar birleştirildiğinde eşkenar bir dörtgen ortaya çıkacaktır.
Daire İçine Düzgün Beşgen Çizimi - Birbirine dik çizilen iki eksen üzerine istenilen yarıçapta pergel açılarak O merkezli bir daire çizilir. Dairenin eksen üzerinde kesiştiği noktalar A, B, C, D olarak adlandırılır.
Pergel açıklığı bozulmadan B noktasına tutularak bir yay çizilir. Yayın daireyi kestiği noktalar, E ve F olarak adlandırılır. E ve F noktalarını birleştiren bir doğru çizilir. Doğrunun ekseni kestiği nokta S olarak adlandırılır.
Pergel S-C aralığı kadar açılarak S merkezli bir yay çizilir. Yayın ekseni kestiği nokta T olarak adlandırılır.
Pergel T-C aralığı kadar açılarak C merkezli bir yay çizilir. Yayın daireyi kestiği noktalar, I ve K olarak adlandırılır.
Pergel açıklığı bozulmadan I ve K merkezli daireyi kesen birer yay çizilir. Yayın daireyi kestiği noktalar, M ve N olarak adlandırılır. C, I, M, N ve K noktaları birleştirildiğinde eşkenar bir beşgen ortaya çıkar.
Daire İçine Düzgün Altıgen Çizimi - Birbirine dik çizilen iki eksen üzerine pergel açılarak istenilen yarıçapta O merkezli bir daire çizilir. Dairenin eksen üzerinde kesiştiği noktalar A, B, C, D olarak adlandırılır.
Pergel, açıklığı bozulmadan B noktasına tutularak bir yay çizilir. Yayın daireyi kestiği noktalar E ve F olarak adlandırılır.
Pergel açıklığı bozulmadan A noktasına tutularak bir yay çizilir. Yayın daireyi kestiği noktalar G ve H olarak adlandırılır. G, A, H, F, B ve E noktaları cetvel yardımı ile birleştirildiğinde daire içinde düzgün bir altıgen oluştuğu görülür.
İZ DÜŞÜM VE GÖRÜNÜŞ ÇIKARTMA
İz Düşüm, bir cismin bir düzlem üzerine çizilmiş şekli veya düzleme düşen görüntüsüdür. Örneğin; sinemada perdeye düşen görüntü, güneşli bir günde yürürken oluşan gölge veya bir ışık kaynağından (mum, ampul vb.) çıkan ışınlarla bir cismin duvara düşen görüntüsü birer iz düşümdür. İz düşümün üzerine düştüğü düzleme iz düşüm düzlemi, iz düşümün düzlem üzerine düşmesini sağlayan ışınlara iz düşüm ışınları, iz düşüm ışınlarının çıktığı varsayılan noktaya ise odak noktası (Bakış Noktası) denir.
İz Düşüm Çeşitleri;
- Merkezî (konik) İz Düşüm, ışık kaynağının yakın mesafede olması, cismin boyutlarının iz düşüm düzlemine büyük ve küçük olarak düşmesiyle oluşan iz düşümdür. Işınların cismin köşelerinden geçmesiyle elde edilen noktalar birleştirilerek cismin iz düşümü oluşturulur. Mimari, reklamcılık ve dekorasyon teknik resimlerinin çizimlerinde kullanılır.
- Paralel İz Düşüm, ışık kaynağının sonsuzda olması, cismin boyutlarının iz düşüm düzlemine büyüme veya küçülme göstermeden düşmesiyle elde edilen iz düşümdür. Bu iz düşümde ışınlar ışık kaynağına paraleldir. Paralel iz düşüm, eğik ve dik iz düşüm olmak üzere ikiye ayrılır.
- Eğik İz Düşüm, iz düşüm ışınlarının birbirine paralel ve iz düşüm düzlemine eğik (90° den farklı açılarda) olarak gelmesi ile iz düşüm düzlemi üzerinde oluşan görünüşe eğik iz düşüm denir. Bu iz düşüm, eğik perspektif görünüşlerinin çiziminde kullanılır.
- Dik İz Düşüm, iz düşüm ışınlarının düzleme dik gelmesi sonucu oluşan iz düşüme dik iz düşüm denir. Bu iz düşümde iz düşüm çizgileri cismin bir yüzüne dik geldiği için cismin o yüzü ile iz düşümü aynı büyüklükte olur. Teknik resimde en çok kullanılan iz düşüm şeklidir. Özellikle görünüş çıkarmada çok kullanılır.
İz Düşüm Düzlemleri
Üretimi yapılacak bir parçanın sadece bir yüzeyinin görüntüsü o parçayı tanımlamaya yetmez. Yani cismin tek yönden görünüşü o cisim hakkında yeterli bilgiyi vermez. Bu nedenle cisimlerin görüntüleri birden fazla iz düşüm düzlemine düşürülür. Üzerine iz düşüm çizilecek olan düzlemler, birbirine bitişik ve dik kabul edilir. Birbirine bitişik ve dik konumda alınan, üzerine iz düşümlerin çizildiği düzlemlere "iz düşüm düzlemleri" denir.
Temel iz düşüm düzlemlerini bir arada bulunduran kapalı şekle "diedri" denir. Diedri üzerinde bulunan iz düşüm düzlemleri şunlardır: 1. Alın iz düşüm düzlemi 2. Yatay iz düşüm düzlemi 3. Profil iz düşüm düzlemi Diedri üzerinde bulunan "alın iz düşüm düzlemi" önden bakış için, "profil iz düşüm düzlemi" yandan bakış için, "yatay iz düşüm düzlemi" ise üstten bakış için kullanılır.
GÖRÜNÜŞ ÇIKARMA
Görünüş Çıkarma - Temel iz düşüm düzlemlerine, dik iz düşüm yöntemiyle çizilen iz düşümlere görünüş denir. Cisimlerin temel iz düşüm düzlemlerine görünüşlerinin çizilmesine de görünüş çıkarma denir. Görünüş çıkartılmadan önce cisim çok iyi incelenmelidir. Böylece cisim, en iyi ifade edilebilecek şekilde tutularak en az görünüş sayısı ile en uygun bakış yönü belirlenir. Bazı cisimler için bir veya iki görünüş yeterli olurken bazı cisimler için üçten fazla görünüş gerekebilir.
Parça görünüşlerinin çizilmesi ve çizilmiş görünüşlerin okunması, bu konuda bol miktarda alıştırma yapmayı gerektirir. Boşlukta yer kaplayan her cismin yükseklik, genişlik ve derinlik olmak üzere üç boyutu vardır. Eksiksiz bir anlatım için bu boyutlarla birlikte parçanın bitmiş hâlini gösteren resmin de çizilmesi gerekir. Bunun için değişik yapıdaki parçalara çeşitli yönlerden bakılarak görünüşleri çizilmeli, aynı zamanda çeşitli parça görünüşleri incelenmelidir. Böylelikle görünüş çizimi ve görünüş okuma alışkanlığı kazanılır. Çizilmiş görünüşler incelenirken öncelikle cisim beyinde canlandırılmalıdır. Sonra görünüşlerin isimleri ve konumları belirlenir. Bu sırada görünüşlere bakarak cismin boyutları ve görünüşlerin birbirleriyle ilişkileri belirlenmeye çalışılır. Görünüşlerde delikler veya kesik çizgiler (görünmeyen kısımlar) varsa ifade ettikleri yerler belirlenerek inceleme tamamlanır. Yapılan bu inceleme sonunda cismin şekli ve boyutları hakkında fikir sahibi olunmalıdır.
TEK GÖRÜNÜŞLE İFADE EDİLEBİLEN PARÇALAR
Özellikle kare ya da silindirik parçaları tek görünüşle ifade etmek mümkün olur.
İKİ GÖRÜNÜŞLE İFADE EDİLEBİLEN PARÇALAR
Bazı parçaları iki görünüşle ifade etmek mümkün olabilir. Bu parçalarda mümkünse ön ve üst ya da ön sol yan görünüşler tercih edilmelidir.
ÖLÇÜLENDİRME
Parçaların yapımı için gerekli ölçülerin belirli kurallara göre parça üzerine veya görünüşlerin üzerine yazılması işlemine ölçülendirme denir. Teknik resimde iz düşüm kurallarına göre çizilmiş bir parçanın görünüşleri, o parçanın sadece biçimi hakkında bilgi verebilir. Bunun yanı sıra parçanın boyutlarını ifade eden bilgilere de ihtiyaç duyulur. Ayrı ayrı yerlerde ve ayrı ayrı işçiler tarafından yapılan parçaların yerlerine takıldığı zaman sorunsuz çalışması gerekir. Bu özelliklere sahip parçaların üretimi, ancak eksiksiz ve kurallara uygun ölçülendirilmiş çizimlerle mümkündür. Ayrıca kırılmış, bozulmuş parçaların yeniden yapılması sırasında da ölçülendirmenin önemi ve gerekliliği ortaya çıkar.
Ölçekler, Teknik resmi çizilen cisimlerin bazıları çok küçük, bazıları ise çok büyük boyutlu olabilir. Bu nedenle büyük boyutlu cisimlerin resimleri küçük, küçük boyutlu cisimlerin resimleri ise büyük çizilmelidir. Teknik resmi çizilen parçanın resim üzerindeki çizim ölçüsünün o parçanın gerçek ölçüsüne oranına ölçek denir.
Ölçek Çeşitleri ;
Gerçek ölçek - Parçaların üzerinden alınan ölçülere göre çizilen ölçek çeşididir. Ölçek 1:1 diye belirtilir.
Küçültme Ölçeği - Büyük parçaların küçültülerek çizildiği ölçek çeşididir. Ölçek 1:5, 1:10, 1:20, 1:50...... diye belirtilir.
Büyültme Ölçeği - Küçük parçaların büyültülerek çizildiği ölçek çeĢididir. Ölçek 2:1, 5:1, 10:1, 20:1, 50:1...... diye belirtilir.
Ölçülendirme elemanları ve ölçülendirme kuralları
Ölçü sınır çizgisi - Sürekli ince düz çizgidir. Çizgi kalınlığı 0,25 mm'dir. Ölçülendirilecek elemana dik veya gerektiğinde eğik, ancak birbirine paralel olarak çizilmelidir. Ölçü konulacak yüzeylerin kenar noktalarından uzatılarak kullanılır.
Ölçü çizgisi - Sürekli ince çizgidir. Çizgi kalınlığı 0,25 mm'dir. GörünüŞten yaklaŞık 7-10 mm uzaklıkta olmalıdır. Ölçülendirilecek kenara paralel konumda mümkün oldukça birbirini kesmez.
Ölçü oku - Uç açısı 15 derece ve ikizkenar üçgen şeklinde olan, ölçü çizgilerini sınırlayan ölçülendirme elemanıdır. Ölçü büyüklüğünün nereden nereye kadar olduğunu belirler.
Ölçü rakamları - Ölçü rakamları düzgün ve okunaklı yazılmalıdır. Ölçü çizgisinin tam ortasına ve 0,5 mm üst tarafına yazılır.
Görünüşlerin daha kolay okunmasını sağlayacak ölçüler dışındaki tüm ölçülendirmeler, görünüşlerin dış tarafında yapılmalıdır. Resimler hangi ölçekle çizilirse çizilsin, üzerine parçanın gerçek büyüklüğünü gösteren ölçüler yazılmalıdır.
Ölçülendirme örnekleri
KESİTLER
Herhangi bir cismin, dış görünüşü ile ilgili çizgisel anlatımları parçanın iç kısımlarını belirtmede yetersiz kalır. Bu nedenle parçaların iç kısımları ile ilgili bilgilerin de verilmesi gereklidir. Bu amaçla cismin belirli yerlerinden hayali olarak kesilmesiyle elde edilen görünüşlere kesit görünüş (kısaca kesit) denir.
Kesit Görünüşlerin Özellikleri
Kesit yüzeyin bir bıçak ya da testere ile kesildiği düşünülerek alet yüzeyinin cismin yüzeyine değdiği yerler (Kesit düzlemi ile temas eden yüzeyler) yukarıda görüldüğü gibi sürekli ince çizgi ile taranır. Tarama çizgisinin açısı 45° dir.
Tarama çizgi arlıkları parçaların boyutlarına göre ayarlanır. Dar kesit yüzeyli parçalar kesildiği zaman dolu olarak boyanabilir.
Tarama çizgileri komple resimlerde farklı yönlerde yapılmalıdır. Büyük alanlı parçaların kesit yüzeylerinin sadece kenar kısımları taranabilir.
Kesit düzlemi uç kısımları kalın çizgili eksen çizgisi ile gösterilir.
Bu çizginin her iki ucuna iki ok çizilir. Okların yönü kesilmiş kısma bakış yönünü gösterir. Yani parçanın kalan kısmını gösterir.
Kesit düzlemi çizgisinin uçlarına büyük harfler konularak kesit düzlemi adlandırılır (AA - Kesiti, BB - Kesiti gibi).
Ayrıca kol, destek gibi parçalar da taranmazlar. Sadece kesit biçimi şekil üzerinde gösterilir.
Miller, kamalar, perçinler, pimler, cıvatalar gibi makine elemanları eksenleri boyunca kesilmedikleri için taranmazlar. Sadece eksenlerine dik olarak kesilirler ve bu şekilde taranırlar.
Başlıca Kesit Çeşitleri;
1- Tam Kesit, kesit düzleminin cismi ortasından ve boydan boya kestiği kesit türüdür.
2- Yarım Kesit, birbirine dikey iki kesit düzlemi cismin dörtte birini kesiyorsa elde edilen kesit yarım kesittir. Bu tür kesite yarım kesit yarım görünüş de denilir. Bu tür kesit parçanın hem iç hem de dış kısımlarını görmek mümkündür. Parçanın kesilmeyen kısmındaki görünmeyen çizgiler çizilmemelidir.
3- Kademeli Kesit, makine parçasının şekline bağlı olarak çizilecek kısımlar aynı eksen üzerinde olmayabilir. Bu durumda kesit düzlemi istenilen yerlerden kıvrılarak geçirilir. Bu şekilde elde edilen kesit Kademeli Kesit denir.
4- Döndürülmüş Kesit, kademeli kesit benzeri silindirik parçalarda, kesilecek düzlem kesit düzlemi üzerine taşındığı farz edilerek yapılan kesit alma işlemidir.
5- Kısmi (Koparılmış) Kesit, tam ve yarım kesitin uygulanamadığı durumlarda, parçanın sadece görülmesi istenen yerleri koparılmış gibi gösterilerek çizilen kesittir. Bu kesitin sınır çizgileri serbest el çizgisi ile sınırlandırılır.
Bu web sayfasındaki yazılı ve görsel bütün bilgilerin yayın hakları Hamit ARSLAN' a aittir. Hamit ARSLAN' ın yazılı izni olmaksızın kısmen veya tamamen alıntı yapılamaz, kopya edilemez, elektronik, mekanik, dijital, fotokopi ya da herhangi bir kayıt sistemiyle çoğaltılamaz ve yayınlanamaz.arı Hamit ARSLAN' a aittir. Kaynak olarak gösterilmek şartıyla kısmen veya tamamen alıntı yapılabilir, kopya edilebilir, mekanik, dijital, fotokopi ya da herhangi bir kayıt sistemiyle çoğaltılabilir.