Kolonya nedir? Kolonya nasıl yapılır, tarihçesi, icat edilmesi, özellikleri, içeriği, sağlık açısından etkisi hakkında bilgi.
Kolonya; Sürünmek için kullanılan, içine hafif koku karıştırılmış tuvalet ispirtosudur Ferahlatıcı bir kokusu olması bakımından bayılmalarda, fenalaşmalarda, başağrılarında, mikrop kırıcı özelliği bakımından da temizlik için kolonyadan faydalanılır İçine karıştırılan kokuya göre, limon kolonyası, lavanta çiçeği kolonyası gibi adlar alır.
Kolonyayı ilk defa kimin yaptığı kesin olarak bilinmiyor. Eski vesikalara göre kolonyanın yaratıcısı 1690 yıllarında Almanya’ nın Köln şehrinde yaşayan Jean Paul Feminis adlı bir seyyar satıcıdır. Bu, kolonyayı yaptığı reçeteyi Giovanni Antonio Farina adlı birine bırakmış, o da yeğeni Giovannî Maria Farina’ya vermişti Giovanni Maria da kolonya yapımı üzerinde çalışmış, hoş lâvanta suyu adıyla ilk kolonyayı yapmıştı.
Bundan sonra kolonya yapımı Köln (Kolonya) şehrinde gelişti. Giovanni Maria’nın ailesinden gelenlerden Jean- Marie 1806’da Paris’e giderek orada yerleşti, Eau de Cologne (Kolonya suyu) adı altında kolonya yapmaya başladı. Böylece, bu hoş kokulu sular bütün dünyada kolonya olarak tanındı.
Sağlık Bakımından Kolonya
Kolonya suyunun sağlık üzerine olan etkisi içindeki alkol ve esanslardan ileri gelir. Alkol mikropları öldürür, iltihapları iyi eder. Esanslarla karıştırılınca bu etkisi daha da artar. Elleri yıkadıktan sonra biraz kolonya sürülmesi bu bakımdan faydalıdır.
Limon kolonyası sinirlilik, baygınlık sırasında koklanır, ya da bununla vücudun çeşitli yerleri ovulursa uyandırıcı, iç açıcı bir etki gösterir; bir bardak suya birkaç damla konup içilirse ferahlık verir.
Kolonya, eşit ölçüde gliserin ve limon suyu ile karıştırılırsa derideki çatlakları iyi etmek için güzel bir su olur.
Kolonya Nasıl Yapılır
Kolonyaların alkol derecesi cins ve kalitelerine göre değişir. Adi kolonyaların derecesi 60° veya daha azdır. Normalde kolonyalarının derecesi 85° – 90° arasında değişir. Kolonyalara limon, lâvanta, çam vs. gibi ferahlatıcı kokular verilir. Limon çiçeğinin kokusu bergamot esansından elde edilir. Bu kokuların alkolden çabuk uçmamasını sağlamak için, ağaç sakızı cinsinden fiksatif (tesbit edici) adı verilen yardımcı maddeler kullanılır.
Kolonya yapılırken önce etil alkolün derecesi alkolometre ile bulunduktan sonra istenilen dereceye düşürünceye kadar damıtık suyla karıştırılır. İstenilen derecede alkol elde edildikten sonra, 95,5° alkol içinde eritilmiş fiksatife esans ilâve edilir ve hazırlanan alkolle karıştırılır. 7-10 gün ağzı iyice kapalı bir kapta bekletilir. Sonra da piyasaya çıkarmak üzere şişelere doldurulur.
İyi cins kolonyalarda bekletme müddeti bir aya çıkartılır. İngilizler’in Yardley kolonyaları iki yıl bekletildikten sonra piyasaya çıkartılır.