Kaşıntı Neden Olur, Kaşıntı İle İlgili Hastalıklar Nelerdir Tüm Detaylar | Kaşıntı varsa, bir kişi kaşımak isteyecektir. Bu, kaşıntıyı geçici olarak azaltabilir, ancak cilt zarar görebilir ve bazen daha fazla kaşıntı (kısır bir kaşıntı döngüsü vb.) Veya enfeksiyon (ikincil enfeksiyon olarak adlandırılır) meydana gelebilir. Sonunda, o bölgenin derisi kalınlaşır ve pul pul dökülür (pullu döküntüler) oluşabilir (likenleşme olarak adlandırılır).
Bu yazıdaki başlıklar
- Kaşıntı Neden Olur, Kaşıntı İle İlgili Hastalıklar Tüm Detaylarıyla
- Kuru Ciltlerde Kaşıntı (kseroz)
- Kaşıntılarda Kurdeşen
- İktiyozisis
- Dermatit
- Dermatit Belirtileri
- Dermatit İçin Önlemler
- Dermatit Tedavisi
- Atopik dermatit (egzama)
- Atopik dermatit Belirtileri
- Atopik dermatit Komplikasyonları
- Atopik dermatit Teşhisi
- Atopik dermatit Önleme
- Atopik dermatit Tedavisi
- Kontakt Dermatit
- Kontakt Dermatit Belirtileri
- Eksfolyatif dermatit
- Eksfolyatif dermatit Teşhisi
- Eksfolyatif dermatit Tedavisi
- Kronik liken simpleks
- Kronik liken simpleks belirtileri
- Kronik liken Teşhisi
- Kronik liken tedavisi
- Numüler egzama
- Numüler egzama belirtileri
- Numüler egzama teşhisi
- Numüler egzama tedavisi
- Sivilce
- Seboreik dermatit
- Seboreik dermatit belirtileri
- Seboreik dermatit Teşhisi
- Seboreik dermatit Tedavisi
- Staz dermatiti
- Staz dermatiti belirtileri
- Staz dermatiti teşhisi
- Staz dermatiti tedavisi
- Kronik venöz ülser tedavisi
Kaşıntı Neden Olur, Kaşıntı İle İlgili Hastalıklar Tüm Detaylarıyla
- Kaşıntı nedenleri şunlardır:
- Cilt hastalıkları (en yaygın neden)
- Diğer organ hastalıkları (sistemik hastalıklar)
- İlaçlar ve kimyasallar
Cilt hastalıkları
Kaşıntının en yaygın nedenleri aşağıdaki gibi cilt hastalıklarıdır:
- Kuru cilt
- Atopik dermatit (bazen egzama olarak adlandırılır)
- Kontakt dermatit (belirli maddelerle doğrudan temas nedeniyle alerjik döküntülerin meydana geldiği bir hastalık)
- Kurdeşen
- Cilt mantar enfeksiyonları
- Böcek ısırıkları ve uyuz gibi parazitlerin neden olduğu cilt enfeksiyonları şiddetli kaşıntıya neden olabilir.
Kurdeşen, çeşitli cilt ve sistemik hastalıkların veya ilaçların veya kimyasalların neden olabileceği yaygın bir kaşıntılı döküntü türüdür.
Sistemik hastalıklar
Sistemik nedenler cilt hastalıkları kadar değildir, ancak görünür cilt semptomları yoksa daha olasıdır.
Daha yaygın sistemik nedenlerden bazıları şunlardır:
- Alerjik reaksiyonlar – tüm vücudu etkileyen reaksiyonlar, örneğin yiyeceklere, ilaçlara, ısırıklara, ısırıklara vb.
- Safra kesesi veya karaciğer hastalıklarına (safra taşı gibi), özellikle sarılığa neden oluyorsa.
- Kronik böbrek hastalığı.
Daha az yaygın sistemik nedenler arasında hipertiroidizm (hipertiroidizm), hipotiroidizm (hipertiroidizm), diyabet, demir eksikliği, dermatit herpetiformis ve polisitemi vera (aşırı kırmızı kan hücrelerinin üretildiği kötü huylu bir hastalık) bulunur.
Multipl skleroz gibi sinir sisteminde meydana gelen bazı hastalıklar da neden olabilir itching.In ruhsal bozukluğu olan bazı hastalarda kaşıntı olabilir ve fiziksel nedeni bulunamaz.Bu tür kaşıntıya psikojenik kaşıntı denir.
Kaşıntı İçin İlaçlar
İlaçları veya kimyasalları dahili olarak alırsanız veya cildinize uygularsanız kaşıntı oluşabilir. Genellikle bu kaşıntıya alerjik reaksiyon neden olur. Bazı röntgen testlerinde kullanılan morfin ve bazı kontrast maddeler gibi bazı ilaçlar da alerjik reaksiyona neden olmadan kaşıntıya neden olabilir.
Değerlendirme
Kaşıntı çok rahatsız edici olabilir.1. Kaşıntı, bir dermatoloğu ziyaret etmenin en yaygın nedenlerinden biridir.
Kaşıntı varsa, bir kişi kaşımak isteyecektir.Bu, kaşıntıyı geçici olarak azaltabilir, ancak cilt zarar görebilir ve bazen daha fazla kaşıntı (kısır bir kaşıntı döngüsü vb.) Veya enfeksiyon (ikincil enfeksiyon olarak adlandırılır) Meydana gelebilir. Sonunda, o bölgenin derisi kalınlaşır ve pul pul dökülür (pullu döküntüler) oluşabilir (likenleşme olarak adlandırılır).
Nedenler
Kaşıntı nedenleri şunlardır:
- Cilt hastalıkları (en yaygın neden)
- Diğer organ hastalıkları (sistemik hastalıklar)
- İlaçlar ve kimyasallar
Cilt hastalıkları
Kaşıntının en yaygın nedenleri aşağıdaki gibi cilt hastalıklarıdır:
- Kuru cilt
- Atopik dermatit (bazen egzama olarak adlandırılır)
- Kontakt dermatit (belirli maddelerle doğrudan temas nedeniyle alerjik döküntülerin meydana geldiği bir hastalık)
- Kurdeşen
- Cilt mantar enfeksiyonları
- Böcek ısırıkları ve uyuz gibi parazitlerin neden olduğu cilt enfeksiyonları şiddetli kaşıntıya neden olabilir.
Kurdeşen, çeşitli cilt ve sistemik hastalıkların veya ilaçların veya kimyasalların neden olabileceği yaygın bir kaşıntılı döküntü türüdür.
Sistemik hastalıklar
Sistemik nedenler cilt hastalıkları kadar değildir, ancak görünür cilt semptomları yoksa daha olasıdır.
Daha yaygın sistemik nedenlerden bazıları şunlardır:
- Alerjik reaksiyonlar – tüm vücudu etkileyen reaksiyonlar, örneğin yiyeceklere, ilaçlara, ısırıklara, ısırıklara vb. (sistemik alerjik reaksiyonlar olarak adlandırılır)
- Safra kesesi veya karaciğer hastalıklarına (safra taşı gibi), özellikle sarılığa neden oluyorsa
- Kronik böbrek hastalığı
Daha az yaygın sistemik nedenler arasında hipertiroidizm (hipertiroidizm), hipotiroidizm (hipertiroidizm), diyabet, demir eksikliği, dermatit herpetiformis ve polisitemi vera (aşırı kırmızı kan hücrelerinin üretildiği kötü huylu bir hastalık) bulunur.
Multipl skleroz gibi sinir sisteminde meydana gelen bazı hastalıklar da neden olabilir, ruhsal bozukluğu olan bazı hastalarda kaşıntı olabilir ve fiziksel nedeni bulunamaz. Bu tür kaşıntıya psikojenik kaşıntı denir.
İlaçlar
İlaçları veya kimyasalları dahili olarak alırsanız veya cildinize uygularsanız kaşıntı oluşabilir. Genellikle bu kaşıntıya alerjik reaksiyon neden olur.Bazı röntgen testlerinde kullanılan morfin ve bazı kontrast maddeler gibi bazı ilaçlar da alerjik reaksiyona neden olmadan kaşıntıya neden olabilir.
Değerlendirme
Kaşıntı olsa bile, her zaman bir doktor tarafından derhal değerlendirilmesini gerektirmez.Aşağıda bir doktora görünmeniz için neye ihtiyacınız olduğunu ve onu alırsanız ne yapılacağını açıklıyoruz.Kaşıntıya neden olan hastalıkların çoğu ciddi değildir.
Uyarı işaretleri
Aşağıdaki işaretler kaşıntının ciddi olduğunu gösterebilir.
- Kilo kaybı, yorgunluk, gece terlemeleri – ciddi bir enfeksiyon veya tümör şüphesi var
- Kas güçsüzlüğü, uyuşma, karıncalanma hissi – sinir sisteminin şüpheli hastalıkları
- Karın ağrısı veya cildin ve gözlerin sararması (sarılık) – safra kesesi veya karaciğerin şüpheli bir hastalığı
- Güçlü susuzluk, anormal sık idrara çıkma, kilo kaybı – diyabet şüphesi
Konsültasyon zamanlaması
Kilo kaybı, yorgunluk veya gece terlemesi yaşarsanız, uygun şekilde yaklaşık 1 hafta içinde tıbbi yardım almalısınız. Diğer endişe verici belirtileri veya şiddetli kaşıntısı olan hastalar derhal veya mümkün olan en kısa sürede tıbbi yardım almalıdır.
Doktorlar Ne Yapar
Doktor birçok soru sorar ve cildi gözlemler. Hastalar genellikle tüm vücutlarının cildini inceleyebilmek için soyunmak zorunda kalırlar. Cilt muayene edilir ve belirgin bir neden bulunmazsa, sistemik bir neden olup olmadığını görmek için tüm vücut fizik muayenesi yapılır. Bazı sistemik nedenleri ve bazen cilt rahatsızlıklarını teşhis etmek için testler gerekebilir.
Kaşıntı yaygınsa ve ilacı kullandıktan kısa bir süre sonra başladıysa, ilacın neden olması daha olasıdır. Kaşıntı (genellikle döküntü eşliğinde) bir maddeyle temas ettiği bölgeyle sınırlıysa, özellikle kontakt dermatite neden olduğu biliniyorsa, maddenin neden olması daha olasıdır. Bununla birlikte, yaygın kaşıntının alerjik doğasının nedenini belirlemek zor olabilir, çünkü hastalar genellikle kaşıntı oluşmadan önce alerjik reaksiyona neden olabilecek birkaç yiyecek yerler ve birçok maddeye maruz kalırlar. Benzer şekilde, çeşitli ilaç türlerini alan kişilerde alerjik reaksiyona neden olan ilaçları belirlemek zor olabilir. Reaksiyon, birkaç ay boyunca alerjik reaksiyona neden olabilecek ilaçları almaya devam ettikten sonra ve hatta birkaç yıl aldıktan sonra ortaya çıkabilir.
Kaşıntı nedenlerinin çoğu test edilmeden teşhis edilebilir.
Bir cilt anormalliği, görünümüne ve tıbbi geçmişine göre teşhis edilmezse, bir cilt örneğini çıkarmak ve analiz etmek için biyopsi gerekebilir.
Kaşıntının nedeni alerjik bir reaksiyon ise cilt testi gerekebilir, ancak nedeni net değildir.Bir cilt testi, cilde temas bölgesinde alerjik reaksiyona neden olabilecek bir madde ile bir yama (yama testi olarak adlandırılır) veya ince bir iğne (cilt delme testi olarak adlandırılır) ile dokunmayı içerir.
Nedenin alerjik reaksiyon veya cilt hastalığı olmadığına inanılıyorsa, test hastanın diğer semptomlarına göre yapılır.Örneğin, safra kesesi veya karaciğer hastalığı, kronik böbrek hastalığı, tiroid hastalığı, diyabet veya kanseri kontrol etmek için testler yapılabilir.
Kaşıntı Tedavileri Genellikle Şöyledir.
- Cilt bakımı
- Dış tedavi
- Sistemik tedavi
Önce kaşıntıya neden olan hastalıkları tedavi edin. Diğer önlemler de kaşıntıyı sadece hafifletmeye yardımcı olabilir.
Kaşıntılar Cilt bakımı
Nedeni ne olursa olsun, cilt bakım önlemleri kaşıntıyı hafifletmeye yardımcı olabilir. Kısa bir banyo veya duş alın, gerekenden daha sık girmeyin ve soğuk veya ılık su kullanın (sıcak su kullanmayın).Ayrıca nemlendirici sabun ve nemlendiricilerin kullanılmasına, kuru havanın nemlendirilmesine yardımcı olur ve dar giysiler veya yünlü giysiler giymez.
Dış tedavi
Dış tedavide cilde uygulanan maddeler kullanılır. Dış tedavi sadece belirli bir bölgede semptomlar varsa kullanılır.Seçenekler arasında mentol, kafur, pramoksin, kapsaisin veya kortikosteroid içeren losyonlar ve kremler bulunur.Kapsaisin kremini elde etmek için en az 2 hafta kullanılmalıdır. effect.It genellikle karıncalanır, ancak sonunda azalır.Mentol ve kafur kreması güçlü bir kokuya sahiptir, ancak takrolimus ve pimekrolimus gibi analjezik bir etkiye sahiptir.
Kortikosteroid (steroid olarak da bilinir) kremler, genellikle atopik dermatit, kontakt dermatit, sedef hastalığı ve kronik basit liken gibi hastalıklarda ortaya çıkan döküntüler gibi cilt anormalliklerinin ortadan kalkmasına yol açan kaşıntıyı gidermek için faydalıdır.
Genellikle kortikosteroidler aşağıdaki durumlarda kullanılmamalıdır:
- Ciltte bir enfeksiyon varsa;
- Parazitler varsa.
- Kızarıklık veya cilt anormalliği yoksa.
- Nedeni sistemik ise.
Antihistamin difenhidramin veya anestezik etil aminobenzoat içeren kremler ve losyonlar kullanılmamalıdır, çünkü cilt hassaslaşabilir ve daha güçlü bir kaşıntıya neden olabilir.
Diğer tedaviler etkili değilse, klinikte veya evde ultraviyole radyasyonun (fototerapi) ışınlanması kaşıntıyı hafifletmeye yardımcı olabilir.
Sistemik tedavi
Sistemik tedavi nin amacı ilaç tedavisidir, ancak genellikle iç hastalıkları için kullanır. Bu ilaç, kaşıntı yaygınsa veya topikal tedavi etkili değilse kullanılır.
Antihistaminikler, özellikle hidroksizinler en sık kullanılır. Siproheptadin, difenhidramin ve hidroksizin gibi bazı antihistaminikler uyuşukluğa neden olabilir. Bu ilaçlar kaşıntıyı hafifletmeye yardımcı olur ve yatmadan önce kullanıldığında uyumaya yardımcı olabilir. Bununla birlikte, uyuşukluk nedeniyle düşme riski yüksek olan yaşlı insanlar genellikle bu ilaçları gün boyunca kullanmazlar. Setirizin ve loratadin fazla uyuşukluğa neden olmaz, ancak yaşlılarda nadir durumlarda uyuşukluk meydana gelebilir. Feksofenadin fazla uyuşukluğa neden olmaz, ancak bazen baş ağrıları ortaya çıkar. Doksepin çok güçlü uyuşukluğa neden olur ve etkilidir, bu nedenle kaşıntı şiddetli ise yatmadan önce alınabilir.
Kolestiramin, safra kesesi ve karaciğer hastalıkları, kronik böbrek hastalığı ve polisitemi veranın neden olduğu kaşıntıyı tedavi etmek için kullanılır. Bununla birlikte, kolestiramin, kabızlığa neden olabilen ve diğer ilaçların emilimini azaltabilen hoş olmayan bir tada sahiptir.
Naltrekson, safra kesesi ve karaciğer hastalıklarının neden olduğu kaşıntıyı tedavi etmek için kullanılabilir, ancak ağrı varsa ağrıyı yoğunlaştırabilir.
Gabapentin, kronik böbrek hastalığının neden olduğu kaşıntıyı hafifletmek için faydalıdır, ancak uyuşukluğa neden olabilir.
Genel Özet
- Kaşıntıya genellikle cildin kuruluğu, cilt hastalıkları ve alerjik reaksiyonlar neden olur.
- Hastada kızarıklık veya cilt anormallikleri yoksa, nedeni bir ilaç, vücudu etkileyen alerjik bir reaksiyon veya sistemik bir hastalık olabilir.
- Genellikle cilt bakım önlemleri (banyoyu kısıtlamak, cildi nemlendirmek, havayı nemlendirmek vb.) kaşıntıyı gidermek için faydalıdır.
- Kaşıntı genellikle topikal veya sistemik tedavi ile hafifletilebilir.
Kuru Ciltlerde Kaşıntı (kseroz)
Kseroz normal cilt kuruluğudur.
Normal cilt, su içerdiğinden yumuşak ve esnektir. Su kaybını önlemek için cildin en dış katmanı, buharlaşmayı azaltan ve nemi cildin daha derin katmanlarında tutan yağlar içerir. Bu yağ olmadan cilt kurur. Kalıtsal veya başka bir bozukluktan kaynaklanmadığı sürece kuru cilde kseroz adı verilir.
Özellikle orta yaştan sonra kuru cilt yaygındır. Kuru cilt için risk faktörleri şunları içerir:
- Soğuk ve kuru iklim
- Özellikle güçlü sabunlar kullanılıyorsa sık banyo yapmak
- Atopik dermatit
- İhtiyarlık
Banyo yaptığınızda cilt yüzeyindeki yağ yıkanarak cildin kurumasına neden olur. Kuru cilt ağrılı ve sıklıkla kaşıntılı olabilir. Kuru cilt kepek benzeri pullar ve pullar halinde pul pul dökülebilir. Bacakta diz altı bölgede deskuamasyon sık görülür. Kuru cildi ovalamak veya çizmek enfeksiyona ve yara izine neden olabilir.
Kuru Cilt Teşhisi
- Doktor tarafından cilt muayenesi yapılır
- Doktorlar kuru cildi, hafif ila orta derecede pullu küçük kuru cilt pullarına bakarak teşhis eder.
Kuru Cilt Tedavisi
- Nemlendirici
- Kuruluğu önlemek için diğer önlemler
Kuru cildi tedavi ederken cildi nemli tutmak önemlidir. Daha az sıklıkta banyo yapmak ve sıcak su yerine ılık su kullanmak, koruyucu yağların ciltte kalmasına yardımcı olur. Vazelin, mineral yağ veya gliserin içeren nemlendirici merhemler veya kremler de cildin nemli kalmasına yardımcı olabilir ve banyodan hemen sonra kullanılmalıdır. Laktik asit ve salisilik asit gibi belirli maddeleri içeren nemlendiriciler de kullanılır. Bazı nemlendiricilerdeki güçlü sabunlar, deterjanlar ve kokular cildi tahriş edebilir ve kuruluğu daha da kötüleştirebilir.
Kaşıntılarda Kurdeşen
Kurdeşen kaşıntılı, hafif kabarık kırmızı döküntülerdir. Kaşıntı şiddetli olabilir. Ürtikerin kenarları iyi tanımlanmış olup ortası soluk olabilir. Kurdeşen genellikle gelip geçicidir. Bir bölgede birkaç saat görünebilir, kaybolabilir ve daha sonra başka bir bölgede yeniden ortaya çıkabilir. Kurdeşen temizlendikten sonra cilt genellikle tamamen iyileşir. Şişme, derideki mast hücrelerinden geçici olarak kılcal damarlardan sıvı sızdıran kimyasalların (histamin gibi) salınmasından kaynaklanır.
Anjiyoödem
Ürtiker , ürtiker gibi şişmeye neden olan anjiyoödem ile ortaya çıkabilir. Ancak anjiyoödem şişmesi deri yüzeyinden ziyade deri altında meydana gelir. Anjiyoödem bazen yüzde, dudaklarda, boğazda, dilde ve solunum yollarında gelişir. Nefes almayı engelleyen şişlik yaşamı tehdit edebilir.
Kurdeşenin Nedenleri
Bazı kimyasalların solunması, yutulması, enjekte edilmesi veya dokunulması kurdeşene neden olabilir. Bu tür kimyasallar çevrede, gıdalarda, ilaçlarda, böceklerde, bitkilerde vb. bulunabilir. Bu kimyasallar çoğu insan için zararsızdır. Ancak kimyasallar (alerjen olarak adlandırılır) bunlara duyarlı kişilerde alerjik reaksiyonlara neden olabilir. Yani bağışıklık sistemi kimyasala aşırı tepki veriyor.
Ancak kurdeşen her zaman alerjik reaksiyonun bir parçası değildir. Örneğin otoimmün bir hastalıktan kaynaklanabilir. Otoimmün hastalıklarda bağışıklık sistemi arızalanır ve yanlışlıkla vücudun kendi dokularını yabancı olarak algılayıp onlara saldırır. Ayrıca bazı ilaçlar alerjik reaksiyonu tetiklemeden doğrudan kurdeşene neden olur. Duygusal stres ve belirli fiziksel koşullar (ısı ve ışık gibi) kurdeşenleri tetikleyebilir ancak nedenleri tam olarak anlaşılamamıştır.
Kurdeşen genellikle 6 haftadan fazla sürmez ve akut olarak sınıflandırılır. 6 haftadan uzun sürerse kronik olarak sınıflandırılır.
Akut ürtikerin en sık nedenleri şunlardır:
- Alerjik reaksiyon
- Alerjik olmayan reaksiyon
Alerjik reaksiyonlar sıklıkla gıdalar (özellikle yumurta, balık, kabuklu deniz ürünleri, yemişler ve meyveler) veya böcek ısırıkları tarafından tetiklenir. Çilek gibi bazı yiyecekler ancak çok miktarda yenildiğinde alerjik reaksiyona neden olabilir. Başta antibiyotikler olmak üzere birçok ilaç da kurdeşene neden olabilir. Akut alerjik reaksiyonlar ayrıca maddeler deriyle doğrudan temas ettiğinde (lateks gibi), bir böcek ısırmasından sonra veya akciğerlere solunan veya burundan solunan maddelere reaksiyon olarak da ortaya çıkabilir.
Alerjik olmayan nedenler arasında enfeksiyonlar, ilaçlar, fiziksel uyaranlar (basınç veya soğuk gibi), psikolojik uyaranlar (stres gibi) ve gıda katkı maddeleri yer alır.
Akut ürtikerin genellikle belirli bir nedeni vardır ancak insanların yaklaşık yarısında herhangi bir neden belirlenememektedir.
Kronik ürtikerin en yaygın nedenleri şunlardır:
- Nedeni bilinmeyen durumlar (idiyopatik)
- Otoimmün rahatsızlığı
Kişinin, gıdanın içinde koruyucu veya renklendirici madde veya sütte penisilin bulunan ve kendisi tarafından alerjen olarak bilinmeyen gıdaları tekrar tekrar yemesi gibi nedenler kolayca gözden kaçabilir. Tüm çabalarımıza rağmen nedeni çoğunlukla bilinmiyor.
Kronik ürtiker aylarca hatta yıllarca sürebilir ve daha sonra görünürde hiçbir neden yokken ortadan kaybolabilir.
Kurdeşenlerin her zaman bir doktor tarafından derhal değerlendirilmesi gerekmez.
Aşağıda doktora görünmeniz gerekip gerekmediği ve gerekiyorsa ne yapmanız gerektiği hakkında bilgiler yer almaktadır.
Uyarı işaretleri
- Aşağıdaki belirtiler ve özelliklere dikkat edin.
- Yüz, dudaklar, boğaz, dil ve solunum yollarının şişmesi.
- Nefes almada zorluk.
- Koyu renkli kurdeşen, ülserli kurdeşen, 48 saatten uzun süren kurdeşen
Ateş, şişmiş lenf düğümleri, sarılık, kilo kaybı ve sistemik hastalığın diğer semptomları
Tıbbi muayenenin zamanlaması
Aşağıdaki durumlarda ambulans çağırmalısınız:
- Nefes almada zorluk veya hırıltı.
- Sanki boğazım kapanıyormuş gibi hissediyorum.
- Aşağıdaki durumlarda kişiler mümkün olan en kısa sürede acil servise veya doktorun muayenehanesine gitmelidir:
- Şiddetli semptomlar.
- Aşamalı olarak zayıf veya sersemlemiş hissetmek veya şiddetli ateş veya titreme hissi.
- Kusuyorsanız veya karın ağrınız ya da ishaliniz varsa.
Aşağıdaki durumlarda tıbbi yardım almalısınız:
- Arı sokmasından kaynaklanan kurdeşen (sonraki arı sokmalarının tedavisine ilişkin tavsiye almak için).
- Diğer semptomlar arasında ateş, eklem ağrısı, kilo kaybı, şişmiş lenf düğümleri ve gece terlemeleri yer alır.
- Alerjene maruz kalmadan tekrarlayan kurdeşen.
- Semptomlar 2 günden fazla sürerse.
Çocuklarda kurdeşen aniden ortaya çıkar, çabuk kaybolur ve tekrarlamıyorsa genellikle doktor muayenesine gerek yoktur. Nedeni genellikle viral bir enfeksiyondur.
Kurdeşen için Doktorlar Ne Yapar?
Doktorlar öncelikle semptomlar ve tıbbi geçmiş hakkında sorular sorarlar. Daha sonra fizik muayene yapılır. Öykü ve fizik muayene bulguları sıklıkla bir nedene ve yapılması gerekebilecek tetkiklere işaret eder.
Doktorlar insanlardan her bir kurdeşenin ne zaman ortaya çıktığını ve ortaya çıkan diğer semptomları ( kaşıntı , nefes almada zorluk veya yüz veya dilin şişmesi gibi ) ayrıntılı olarak açıklamalarını ister . Kişilere kurdeşen salgını öncesinde ve sırasında yaptıkları faaliyetler ve kullandıkları ilaçlar gibi alerjik reaksiyonu tetikleyebilecek maddelere maruz kalıp kalmadıkları sorulur. Ayrıca bir nedeni ( kurdeşenin ana nedenleri ve özellikleri ), geçmiş alerjik reaksiyonları ve yakın zamanda yapılan seyahatleri düşündüren belirli semptomları da sorarlar.
Çoğunlukla kişinin daha önce alerjeni tolere edebilmesi nedeniyle öykü alerjeni her zaman ortaya çıkarmaz.
Fizik muayene sırasında doktorlar öncelikle dudaklarda, dilde, boğazda ve solunum yollarında şişlik olup olmadığını kontrol eder. Şişlik varsa hemen tedaviye başlayın. Doktorlar daha sonra kurdeşenlerin nasıl göründüğünü inceler, vücudun neresinde oluştuğunu belirler ve tanıyı doğrulamaya yardımcı olabilecek diğer semptomları kontrol eder. Ayrıca uyaranın kurdeşeni tetikleyip tetiklemediğini görmek için çeşitli fiziksel uyaranlar kullanılır. Örneğin cilde hafif bir basınç uygulanır ve cilt ısıtılır, soğutulur veya okşama yapılır.
Ciddi reaksiyonlar oluşabileceğinden hastalar ürtikeri kendileri tetiklememelidir.
Genellikle, semptomlar tedavi gerektiren spesifik bir bozukluğu (bazı enfeksiyonlar gibi) göstermediği sürece, tek bir kurdeşen atağı test gerektirmez. Ancak kovanların olağandışı özellikleri varsa, tekrarlanıyorsa veya devam ediyorsa genellikle test yapılır.
Testler tipik olarak tam kan sayımı ve elektrolit, şeker (glikoz) ve tiroid uyarıcı hormon seviyelerini ölçmek için kan testlerini ve böbrek ve karaciğer fonksiyonlarını kontrol etmek için kan testlerini içerir.
Prick testi gibi cilt testleri, belirli alerjenleri tanımlamak için bir alerji uzmanı (alerjik hastalıklarda uzmanlaşmış bir doktor) tarafından yapılır . Görüntüleme ve diğer kan testleri öykü ve fizik muayene bulgularına göre yapılır. Sonuçlar sistemik bir nedene işaret ediyorsa nedeni belirlemek için kapsamlı bir değerlendirme yapılması gerekir.
Teşhis net değilse veya kurdeşen 48 saatten fazla sürerse cilt biyopsisi yapılır.
Kurdeşen Tedavisi
- Alerjenlerden kaçınma
- Kaşıntıyı hafifletmek için önlemler
Kurdeşen genellikle 1 ila 2 gün içinde kendiliğinden kaybolur. Nedeni açıksa veya doktor tespit etmişse, mümkünse nedenden kaçınılır. Şüpheniz varsa, kurdeşen geçene kadar gerekli olmayan tüm ilaçları bırakın.
Sadece soğuk suyla banyo yapmak ve duş almak, su sıçramasından kaçınmak ve bol giysiler giymek semptomları hafifletmeye yardımcı olabilir.
Kurdeşen İlaçları
Kurdeşen için oral antihistaminikler kullanılır . Bu ilaçlar kaşıntıyı kısmen giderir ve şişliği azaltır. Etkili olabilmesi için ihtiyaç duyuldukça değil düzenli olarak alınması gerekir. Setirizin, difenhidramin ve loratadin gibi çeşitli antihistaminikler reçetesiz olarak mevcuttur. Diphenhidramin, diğer iki ilaca göre daha fazla uyuşukluğa neden olan eski nesil bir ilaçtır. Diğer antihistaminikler arasında desloratidin, feksofenadin, hidroksizin ve levosetirizin bulunur. Antihistaminik kremler ve losyonlar cildi hassaslaştırıp kaşıntıyı daha da kötüleştirebileceğinden kullanılmaz.
Semptomlar şiddetli olduğunda ve diğer tedaviler etkili olmadığında oral kortikosteroidler (prednizon gibi) kullanılır . Dozaj mümkün olduğu kadar kısa olmalıdır. Kortikosteroidlerin 3 ila 4 haftadan daha uzun süre ağızdan alınması çeşitli, bazen ciddi yan etkilere neden olabilir (Kortikosteroid Kullanımı ve Yan Etkiler ). Kortikosteroid kremler etkisizdir.
Şiddetli alerjik reaksiyonlar veya anjiyoödem nedeniyle hastaneye kaldırılan kişilere adrenalin verilir . Bu kadar şiddetli alerjik reaksiyon yaşayan kişilerin, kendi kendine enjekte eden adrenalin kalemi (adrenalin otoenjektörü) taşıması ve reaksiyon meydana gelmesi durumunda hemen kullanması gerekir.
Kronik ürtikeri olan kişilerin yaklaşık yarısı tedavi olmaksızın 2 yıl içinde kurdeşenlerden kurtulur. Aynı zamanda güçlü bir antihistamin olan antidepresan ilaç doksepin, bazı yetişkinlerde kronik ürtikerin hafifletilmesine yardımcı olur. Monoklonal bir antikor olan omalizumab, kronik ürtikerin diğer tedavilere rağmen gelişmeye devam etmesi durumunda kullanılabilir.
Yaşlılarda önemi
Yaşlı insanların eski antihistaminiklerin (hidroksizin ve difenhidramin gibi) alınmasından kaynaklanan yan etkilere sahip olma olasılığı daha yüksektir. Uyuşukluğa ek olarak, bu ilaçlar kafa karışıklığına ve deliryuma neden olabilir ve idrara çıkmayı ve idrara çıkmayı sürdürmeyi zorlaştırabilir. Genellikle yaşlı insanlar bu ilaçları kurdeşen için almamalıdır.
Kurdeşen Hakkında Özet
- Kurdeşen alerjik bir reaksiyon olabilir veya olmayabilir.
- Kurdeşen 6 haftadan kısa sürüyorsa, genellikle belirli bir maddeye karşı alerjik reaksiyondan, akut enfeksiyondan veya belirli bir maddeye karşı alerjik olmayan reaksiyondan kaynaklanır.
- 6 haftadan uzun sürerse nedeni genellikle tanımlanamayan (idiyopatik) veya otoimmün bir bozukluktur.
- Kişi nefes almakta zorluk çekiyorsa veya boğazının tıkandığını hissediyorsa ambulans çağrılmalıdır.
- Semptomlar hafifse, bilinen veya şüphelenilen tüm alerjenlerden kaçınılmalı ve semptomları hafifletmek için antihistaminikler alınabilir.
- Şiddetli alerjik reaksiyonu olan kişiler adrenalin otoenjektör kalemi taşımalı ve reaksiyon meydana geldiğinde hemen kullanmalıdır.
İktiyozisis
İktiyozisis, hafif ama rahatsız edici kuruluktan şiddetli, şekil bozucu cilt hastalığına kadar değişen pullu, pul pul dökülen bir cilt durumudur.
iktiyozisis, cildin aşırı pullanmasına neden olan şiddetli kuru cilt şeklidir. Pullar, biriken ölü deri hücrelerinin dökülen, kuru, pürüzlü, düzensiz bölgeleridir.
Basitçe kuru cilt anlamına gelen kserozdan farklı olarak, iktiyozisis, cildin kurumasının genetik bir hastalık olarak veya başka bir hastalık veya ilaç nedeniyle ortaya çıktığı bir durumdur (ilki kalıtsal iktiyozisdur, ikincisine edinilmiş iktiyozis denir).
Kalıtsal iktiyozisis
Kalıtsal iktiyozisis (en yaygın tür), genellikle ebeveynlerden çocuklara aktarılan ancak kendiliğinden de ortaya çıkabilen genetik mutasyonlardan kaynaklanır. Kalıtsal iktiyozis doğumda mevcut olabilir veya bebeklik veya çocukluk döneminde gelişebilir. Kalıtsal iktiyozisun farklı türleri vardır. Bazıları sadece cildi etkilerken bazıları diğer organları etkileyen genetik bir bozukluğun sadece bir parçasıdır.
Türüne bağlı olarak pullar ince veya büyük, kalın ve siğilimsi olabilir. Pullar sadece avuç içi ve ayak tabanlarında görülebileceği gibi vücudun büyük bir kısmını da kaplayabilir. Bazıları kabarcıklara neden olur ve bu da onları bakteriyel enfeksiyonlara karşı daha duyarlı hale getirir.
Sonradan Oluşan iktiyozisis
Sonradan Oluşan iktiyozis, hipotiroidizm (tiroid bezinin az çalışması), lenfoma ve AIDS dahil olmak üzere çeşitli iç bozukluklardan kaynaklanabilir . Bazı ilaçlar da edinilmiş iktiyozisa neden olabilir (nikotinik asit, triparanol ve butirofenon gibi). Edinilmiş iktiyozis genellikle yetişkinlikte ortaya çıkar.
İktiyozisis Teşhisi
- Karakteristik ölçeklerin geliştirilmesi
- Kalıtsal iktiyozis için test yapılması ve bir genetikçiye danışılması
- Sonradan oluşan iktiyozis için bazen cilt biyopsisi
Kalıtsal iktiyozis , bebekler karakteristik cilt pullarıyla doğduğunda veya çocuklarda bu pullar geliştiğinde teşhis edilir. Kalıtsal iktiyozisun nedenini belirlemek için doktorlar testler yapar ve bir genetik uzmanına (genetik uzmanı) danışır.
Edinilmiş iktiyozis, bir ilacı aldıktan veya dahili bir hastalık geliştirdikten sonra karakteristik ölçekler geliştiğinde teşhis edilir. Dahili bir nedeni ortaya çıkarabilecek bir cilt biyopsisi yapılabilir.
İktiyozisis Tedavisi
- nemlendiriciler
- Sebep olan etkenler için tedavi etmek
- Kalıtsal iktiyozis için A vitamini ile ilgili reçeteli ilaçlar
- Enfeksiyon gelişirse antibiyotikler.
Sonradan ortaya çıkan iktiyozis için altta yatan hastalığı tedavi edin veya iktiyozisa neden olan ilacı durdurun. Diğer tedaviler arasında cildin nemlendiricilerle nemli tutulması ve kuru cildin önlenmesi yer alır.
Vazelin, mineral yağ, salisilik asit, laktik asit, amonyum laktat, seramidler veya üre içeren nemlendiriciler banyodan hemen sonra cilt hala nemliyken uygulanmalıdır. Fazla nemlendiriciyi havluyla hafifçe vurarak çıkarın.
Yetişkinlerde banyodan sonra etkilenen bölgeye propilen glikol solüsyonu uygulamak, kireçlenmenin giderilmesine yardımcı olur. Daha sonra etkilenen bölgeyi gece boyunca plastik ambalajla veya plastik bir torbayla örtün. Çözüm ayrıca çocuklara günde iki kez, ancak plastik ambalaj olmadan da uygulanabilir.
Kalıtsal iktiyozis için, retinoidler tretinoin, oral izotretinoin ve oral asitretin gibi A vitamini ile ilgili maddeleri içeren kremler veya tabletler, deriden büyük miktarda kirecin giderilmesine yardımcı olabilir.
Bakteriyel enfeksiyon riski varsa ağızdan antibiyotik verilebilir.
Dermatit
Dermatit (bazen egzama olarak da adlandırılır), cildin üst katmanlarında meydana gelen, kaşıntıya, kabarmaya, kızarıklığa, şişmeye ve sıklıkla sızıntı, kabuklanma ve pullanmaya neden olan bir iltihaplanmadır.
Bilinen nedenler arasında kuru cilt, belirli maddelere maruz kalma, bazı ilaçlar, varisli damarlar ve sürekli kaşıma yer alır.
Tipik semptomlar arasında kaşıntılı kırmızı döküntü, kabarcıklar, yaralar, sızıntılar, kabuklanmalar ve pullar bulunur.
Teşhis genellikle semptomlara dayanır ve cilt testleri veya cilt biyopsileri veya şüpheli ilaçların, tahriş edici maddelerin veya enfeksiyonların varlığıyla doğrulanır.
Bilinen tahriş edici maddelerden ve alerjenlerden kaçınmak dermatit riskini azaltır.
Tedavi nedene ve spesifik semptomlara bağlıdır.
Dermatit, tamamı kaşıntılı kırmızı döküntülere neden olan çeşitli durumları ifade etmek için kullanılan geniş bir terimdir. Egzama dermatit ile eş anlamlıdır ancak sıklıkla atopik dermatiti ifade etmek için kullanılır . Mantar enfeksiyonları gibi cilt enfeksiyonları dermatit olarak sınıflandırılmaz.
Vücudun yalnızca bir bölümünü etkileyen ( kontakt dermatit , nummular egzama , staz dermatiti veya pomfoliks gibi) veya vücudun herhangi bir bölümünü etkileyen ( atopik dermatit veya eksfolyatif dermatit gibi ) dermatit de mevcuttur.
Bazı dermatitlerin bilinen bir nedeni vardır ( alerjik kontakt dermatit gibi ), diğerlerinin ise bilinen bir nedeni yoktur (numuler egzama gibi).
Dermatit, maddelere karşı bir kaç saat veya 1-2 gün sürebilen kısa süreli bir reaksiyondur.
Türü veya nedeni ne olursa olsun, dermatit her zaman derinin şiddetli kuruluk, kaşınma, tahriş edici maddeler ve alerjenlere karşı verdiği bir reaksiyondur. Genellikle rahatsız edici madde ciltle doğrudan temas eder ancak yutulabilir.
Kronik dermatit, bir süre boyunca devam eden bir dermatittir. Eller ve ayaklar sıklıkla birçok yabancı cisimle temas ettiğinden ve ayaklar çorap ve ayakkabıların yarattığı sıcak ve nemli koşullara maruz kaldığından kronik dermatite özellikle yatkındır. Kronik dermatit , kontakt dermatit , pomfoliks , diğer yetersiz tanı konulan ve yeterince tedavi edilmeyen dermatit ve kaynağı bilinmeyen bazı kronik cilt hastalıkları olabilir . Her iki durumda da, sürekli kaşıma ve sürtünme sonunda cildi kalınlaştırır (likenleşme).
Dermatit Belirtileri
Dermatit aşağıdaki semptomlara neden olur:
- Kırmızılık
- Şişme
- Kabuk
- Kabarcıklar (ara sıra)
- Derinin kalınlaşması (kronik dermatitte)
- Genellikle kaşıntılıdır . Yaralar (ülserler) de gelişebilir.
- Kronik dermatit ciltte kalınlaşmaya, çatlamaya ve kabarmaya neden olur. Her türlü kronik dermatit bakteriyel enfeksiyonlara yol açabilir.
Dermatit Teşhisi
- Cilt testi veya kan testi veya her ikisi
- Bazen biyopsi
Doktorlar dermatit teşhisini semptomlara, döküntülerin görünümüne ve döküntülerin konumuna göre belirlerler. Doktorlar kişinin herhangi bir ilaç alıp almadığını veya bunları cilde sürdüğünü, tahriş edici maddelere maruz kalıp kalmadığını, alerjisi olup olmadığını veya enfeksiyon geçirip geçirmediğini belirlemeye çalışır.
Teşhisi doğrulamak için yama testi gibi belirli testler , hastanın şüpheli rahatsız edici ürünü cildinin küçük bir bölgesine uygulamasını sağlayarak döküntü olup olmadığını görmek (“kullanım testi”) ve kan muayeneleri yapabiliriz. Deriden bir örnek alınıp laboratuvara gönderilebilir ( biyopsi ).
Dermatit İçin Önlemler
- Alerjenlerden kaçınma
Dermatit riskini azaltmak için bilinen alerjenlerden ve tahriş edici maddelerden kaçının.
Dermatit Tedavisi
- Destekleyici bakım (kaşıntı için nemlendiriciler ve pansumanlar ve antihistaminikler gibi)
- topikal kortikosteroidler
- Bazen antibiyotikler ve diğer ilaçlar
- Bazen ultraviyole (UV) tedavisi
- Dermatitin tedavisi nedene ve spesifik semptomlara bağlıdır. Örneğin kaşıntıyı hafifletmek için nemlendiriciler ve kortikosteroid kremler reçete edebilirler. Antibiyotikler ve bazı ilaçların enjeksiyonları da yapılabilir. Ultraviyole ışık faydalı olabilir ( fototerapi ).
Atopik dermatit (egzama)
Atopik dermatit (genellikle egzama olarak adlandırılır), derinin üst katmanlarının kronik, kaşıntılı bir iltihabıdır. Saman nezlesi veya astımı olan kişilerde veya aile üyelerinde bu tür rahatsızlıklar bulunan kişilerde yaygındır.
- Atopik dermatit, özellikle gelişmiş ülkelerde ve alerjiye yatkın kişilerde çok yaygındır.
- Bebeklerin yüzünde, kafa derisinde, ellerinde, kollarında, ayaklarında ve bacaklarında kırmızı, sızıntılı, huysuz döküntüler olma eğilimindedir.
- Daha büyük çocuklarda ve yetişkinlerde genellikle ellerde, kolların üst kısmında, dirsek içlerinde ve dizlerin arkasında bir veya daha fazla döküntü görülür.
- Teşhis döküntünün görünümüne ve kişinin aile geçmişine dayanır.
- Tedavi, cildi nemli tutmayı, tetikleyicilerden kaçınmayı, cilde kortikosteroid uygulamayı ve bazen ultraviyole ışık terapisini ve bağışıklık sistemi işlevini düzenleyen ilaçları kullanmayı içerebilir.
Atopik dermatit, özellikle kentsel alanlarda ve gelişmiş ülkelerde en sık görülen cilt hastalıklarından biridir ve çocukların ve ergenlerin yaklaşık %20’sini, yetişkinlerin ise %1-3’ünü etkilemektedir. Bu bozukluğa sahip kişilerin çoğu 5 yaşından önce, birçoğu da 1 yaşından önce başlamaktadır. Çocuklukta başlayan atopik dermatit genellikle yetişkinlikte düzelir veya büyük ölçüde azalır.
Atopik dermatitin nedeni bilinmemektedir, ancak genetiktir ve sıklıkla astım ve saman nezlesi ile birlikte aileden geçer . Atopik dermatit belirli bir maddeye karşı alerji değildir, ancak atopik dermatiti olan kişilerin astım ve saman nezlesi (atopik üçlü olarak adlandırılır) geliştirme olasılığı daha yüksektir. Atopik dermatit bulaşıcı değildir.
Atopik dermatitin akut alevlenmesini tetikleyen birçok faktör vardır; örneğin psikolojik stres, sıcaklık ve nemdeki değişiklikler, ciltte Staphylococcus aureus’un varlığı, havadaki bazı parçacıklar (toz akarları, küf, hayvan kepekleri), bazı cilt bakım ürünleri ( kozmetikler, kokular, güçlü sabunlar vb.), terleme ve tahriş edici giysilerle (özellikle yünlü ürünler) temas. Besin alerjileri bebeklerde atopik dermatiti tetikleyebilir.
Atopik dermatit Belirtileri
- Atopik dermatit genellikle bebeklik döneminde (genellikle 4 aydan önce) başlar.
- Erken (akut) aşamada , bazen kabarcıklarla birlikte kırmızı, sızıntılı, kabuklu bir döküntü gelişir. Akut faz 1 ila 2 ay sürer.
- Kronik (geç) aşamada , kaşıma veya sürtünme, bölgelerin kuru ve likenleşmiş görünmesine neden olur.
- Bebeklerde yüz döküntüsü boyuna, kafa derisine, ellere, kollara, ayaklara ve bacaklara yayılır. Vücudun geniş bölgelerinde oluşabilir.
- Daha büyük çocuklarda ve yetişkinlerde döküntü genellikle tek taraflıdır veya özellikle boynun ön kısmında, dirseklerin içinde ve dizlerin arkasında tekrarlanır.
Kızarıklığın rengi, yoğunluğu ve yeri değişir ancak her zaman kaşıntılıdır. Daha büyük çocuklarda ve yetişkinlerde yoğun kaşıntı baskın semptomdur. Kaşıntı çoğu zaman karşı konulamaz bir hal alır ve ‘kaşınma ve kaşınma, kaşınma ve daha fazla kaşınma’ gibi kısır bir döngüye neden olur ve semptomları şiddetlendirir. Kaşınmaya devam edilmesi derinin kalınlaşmasına (likenleşme) neden olur.
Atopik dermatit Komplikasyonları
- Kaşıntılı bölgeyi çok kaşımak veya ovalamak cildi tahriş edebilir ve bakterilerin girmesine ve ciltte, altta yatan dokuda ve yakındaki lenf düğümlerinde enfeksiyona neden olabilecek açıklıklar oluşturabilir. Deride yaygın iltihaplanma ve pullanma ( eksfolyatif dermatit ) de meydana gelebilir.
- Herpes simpleks virüsü enfeksiyonu genellikle küçük bir alanda çok küçük, hafif ağrılı kabarcıklara neden olur, ancak atopik dermatiti olan kişilerde virüs yaygın dermatite, kabarcıklara ve yüksek ateşe neden olur ve ciddi bir hastalığa (egzama herpeticum) yol açabilir. ona eşlik ediyor.
- Atopik dermatiti olan kişilerde ayrıca ciltte viral enfeksiyonlar (yaygın siğiller ve yumuşakça contagiosum gibi ) ve ciltte mantar enfeksiyonları da gelişebilir .
- Uzun süredir atopik dermatit hastası olan kişilerde 20’li ve 30’lu yaşlarında mercek bulanıklığı ( katarakt ) gelişebilir .
Atopik dermatit Teşhisi
- Döküntü Görünümü ve Aile Tarihi.
- Bazen cilt testleri veya kan testleri.
- Doktorlar atopik dermatit teşhisini döküntülerin tipik görünümüne ve sıklıkla aile bireylerinde alerji olup olmadığına dayandırırlar.
- Bazen hangi maddelerin saldırıları tetiklediğini belirlemek için prick testleri, yama testleri veya kan testleri yapılır.
Prognoz (ilerleme görünümü)
Atopik dermatit genellikle çocuklar 5 yaşına geldiğinde azalır. Ancak ergenlik ve yetişkinlik döneminde nüksetmeler yaygındır. Kızlarda, erken başlangıçlı, ciddi hastalığı olanlarda, aile öyküsü olanlarda, rinit ve astımı olanlarda hastalık süresi daha uzun olma eğilimindedir. Öyle olsa bile, genellikle yetişkinliğe gelindiğinde düzelir veya önemli ölçüde iyileşir. Atopik dermatitin semptomları görünür olduğundan ve sakatlayıcı olabileceğinden, çocuklar büyüdükçe hastalığın gelişmesinin getirdiği zorluklarla karşı karşıya kalırken uzun vadeli psikolojik sorunlarla da karşılaşabilirler.
Atopik dermatit Önleme
Cildi tahriş ettiği bilinen maddelerle ve hassas olduğunuz yiyeceklerle temastan kaçınmak kızarıklığın önlenmesine yardımcı olabilir.
Aşağıdaki önlemler yaygın ev alerjenleriyle temasın azaltılmasına yardımcı olabilir:
- Sentetik yastıklar ve su geçirmez nevresimler kullanın.
- Yatak takımını sıcak suda yıkayın.
- Döşemeli mobilyaları, yumuşak oyuncakları, halıları ve evcil hayvanları ortadan kaldırın (toz akarlarını ve hayvan tüylerini azaltın).
- Yatak odalarında ve diğer sık kullanılan yaşam alanlarında HEPA filtreli hava sirkülatörlerini kullanın.
- Bodrum gibi nemli, havalandırması zayıf bir odaya nem alma cihazı kurun (küfü azaltır).
- Derideki Staphylococcus aureus S. aureus sayısını azaltmak ve atopik dermatitin ciddiyetini azaltmak için antibakteriyel mupirosinin intranazal uygulanması ve seyreltilmiş ağartılmış su ile banyo yapılması.
- Ayrıca zihinsel stresi azaltmaya çalışmak da gereklidir.
Atopik dermatit Tedavisi
Kaşıntıyı hafifletmek için önlemler
Bazen kortikosteroidler, bağışıklık sistemi fonksiyonunu modüle eden ilaçlar veya ultraviyole ışık tedavisi
Tedavisi yoktur ancak topikal ve oral ilaçlar kaşıntıyı azaltmaya yardımcı olabilir. Kaşıntının tedavisi genellikle evde yapılabilir, ancak eksfolyatif dermatit , selülit veya egzama herpetikum olan kişilerin hastaneye yatırılması gerekli olabilir .
Aşağıdaki cilt bakımı önlemleri faydalıdır.
- Normal sabun yerine sabun ikameleri kullanın
- Suyla temas ettikten sonra cildi nemli tutmak için reçetesiz satılan nemlendiriciler veya vazelin kullanın.
- Banyodan hemen sonra cilt hala nemliyken nemlendiriciyi uygulayın.
- Günde sadece bir kez banyo yapın
- Kolloidal yulaf ezmesi ile suda banyo yapın
- Banyodan sonra cildinizi ovuşturmadan kurulayın.
Ebeveynler, kaşınmayı ve enfeksiyon riskini azaltmak için çocuklarının tırnaklarını kısa kesmelidir. Bir cilt enfeksiyonu gelişirse, antibiyotikler ağızdan verilebilir, cilde uygulanabilir veya her ikisi birden yapılabilir.
Spesifik tedaviler arasında kortikosteroid merhem veya kremlerin uygulanması yer alır. Uzun süreli tedavi için, doktorlar kortikosteroid kullanımını sınırlamak için (çünkü uzun süreli kullanım cildi inceltir) egzama için her seferinde en az bir hafta vazelin veya kortikosteroid kullanabilirler. Kosteroid olmayan tedaviye geçebilirler. Takrolimus ve pimekrolimus gibi bağışıklık sistemi fonksiyonunu modüle eden ilaçları içeren merhemler ve kremler de faydalıdır ve uzun süreli kortikosteroid kullanımına olan ihtiyacı azaltabilir. Bazı doktorlar önce bu ilaçları reçete eder (örneğin bazen crisaborole merhem).
Ultraviyole ışık, özellikle dar bantlı ultraviyole B kullanan fototerapi yardımcı olabilir.
Ağır vakalarda, ıslak sarma tedavisi (nemli cilde kortikosteroid veya immünomodülatörlerin uygulanması ve ardından cildin ıslak bir tabaka oluşturacak şekilde sarılması ve ardından kuru bir tabaka uygulanması) yardımcı olabilir. Ayrıca ağız yoluyla alınan siklosporin, azatioprin, mikofenolat mofetil veya dupilumab gibi enjekte edilen biyolojik maddeler de bağışıklık sisteminin fonksiyonunu baskılar.
Egzama herpeticum antiviral ilaç asiklovir ile tedavi edilir.
Kontakt Dermatit
Kontakt dermatit, belirli maddelerle doğrudan temasın neden olduğu inflamatuar bir cilt hastalığıdır. Döküntü çok kaşıntılıdır, belirli bir alanla sınırlıdır ve sıklıkla iyi tanımlanmıştır.
Maddeler iki mekanizmadan biriyle cilt tahrişine neden olur:
- Tahriş (tahriş edici kontakt dermatit)
- Alerjik reaksiyonlar (alerjik kontakt dermatit)
Tahriş edici kontakt dermatit
Bu tip dermatit, tüm kontakt dermatitlerin %80’ini oluşturur ve cilde doğrudan kimyasal hasar verilmesinden kaynaklanır. Tahriş edici kontakt dermatit kaşıntıdan daha ağrılıdır. Tipik tahriş edici maddeler şunları içerir:
- Asitler
- Alkali (kanal temizleyici vb.)
- Çözücü (oje çıkarıcıda kullanılan aseton gibi)
- Güçlü sabunlar
- Bitkiler (Atatürk çiçeği ve biber gibi)
- Vücut sıvıları (idrar, tükürük vb.)
Bu maddelerin bazıları dakikalar içinde ciltte değişikliklere neden olurken bazıları daha uzun süre maruz kalmayı gerektirir. Çok hafif sabunlar ve temizleyiciler bile sık veya uzun süreli kullanımda bazı kişilerde cildi tahriş edebilir. Tahriş edici maddelere karşı cilt hassasiyeti kişiden kişiye değişir. Tahriş edici kontakt dermatitin gelişip gelişmeyeceğini etkileyen diğer faktörler kişinin yaşı (çok genç veya çok yaşlı) ve çevredir (kuru veya sıcak).
Alerjik kontakt dermatit
Bu tip dermatit, bağışıklık sistemi ciltle temas eden maddelere tepki verdiğinde ortaya çıkar. Cilt söz konusu maddeyle ilk temas ettiğinde o maddeye karşı duyarlı hale gelir, buna duyarlılık denir. Hassasiyet, bir maddeye bir kez maruz kalındıktan sonra ortaya çıkabilir veya tekrarlanan maruz kalma gerektirebilir. Duyarlılaşmanın ardından maddeyle temas, 4 ila 24 saat içinde yoğun kaşıntıya ve dermatite neden olur, ancak bazı kişilerde, özellikle yaşlı kişilerde reaksiyon gelişmesi 3 ila 4 gün sürebilir.
Alerjik kontakt dermatite neden olan binlerce madde vardır. Özellikle yaygın olarak bulunan maddeler şunlardır:
- Bitkiler (zehirli sarmaşık gibi)
- Kauçuk (lateks dahil)
- Antibakteriyel ilaç
- Parfüm
- Koruyucu
- Bazı metaller (nikel ve kobalt gibi)
Kadınların yaklaşık %10’unun genellikle mücevherlerde bulunan nikele alerjisi vardır. Alerjik reaksiyonlar, bir maddeyi yıllarca sorunsuz kullandıktan (veya maruz kaldıktan) sonra aniden ortaya çıkabilir. Dermatit tedavisinde kullanılan merhemler, kremler ve losyonlar bile bu tür reaksiyonlara neden olabilir. İşyerinde dokunulan birçok madde aynı zamanda dermatite (mesleki dermatit) de neden olabilir.
Kontakt dermatit yalnızca belirli maddelere dokunduktan sonra güneş ışığına maruz kaldıktan sonra ortaya çıkabilir. Bu tür maddeler şunları içerir:
- Güneş kremi
- Tıraş sonrası Losyonu
- Özel bir parfüm
- Cilde uygulanan bazı antibiyotikler
- kömür katranı
- Yağlar
- Bitkiler
- Fotoalerjik dermatitte reaksiyon, cildin güneşe maruz kalmayan bölgelerine yayılabilir.
Kontakt Dermatit Belirtileri
Nedeni veya türü ne olursa olsun, kontakt dermatit kaşıntıya ve kızarıklığa neden olur.
Alerjik kontakt dermatit genellikle şiddetli kaşıntıya neden olur.
Tahriş edici kontakt dermatit kaşıntıdan daha ağrılıdır.
Her iki kontakt dermatit türünde de döküntü hafif, kısa kızarıklıktan şiddetli şişlik ve büyük kabarcıklara kadar değişir. Çoğu insanda döküntü içinde veziküller bulunur. Döküntü yalnızca maddeyle temas eden bölgelerde gelişir. Ancak döküntü başlangıçta derinin ince, hassas bölgelerinde, daha sonra ise daha kalın veya daha az maruz kalan bölgelerde gelişerek döküntünün yayıldığı izlenimini verir.
Döküntü sıklıkla belirli maddelere maruz kalındığını düşündüren şekillerde gelişir. Örneğin zehirli sarmaşık ciltte doğrusal çizgilere neden olur. Kızarıklık veya kabarcıklardaki sıvıya dokunmak, kontakt dermatiti diğer insanlara veya kişinin vücudunun söz konusu maddeye dokunmamış diğer bölgelerine yaymaz.
Atopik Dermatit Teşhisi
Hekim değerlendirmesi ve tıbbi öykü
- Kullanım testi
- Yama testi
Kontakt dermatitin nedenini belirlemek her zaman kolay değildir. Hastanın mesleği, hobileri, ev aktiviteleri, seyahati, giyimi, topikal (cilde uygulanan ilaçlar), kozmetik kullanımı ve aile aktiviteleri dikkate alınmalıdır. Çoğu insan, ciltleriyle temas eden tüm maddelerden habersizdir. İlk kızarıklığın yeri ve şekli sıklıkla önemli ipuçları sağlar; özellikle de döküntü yalnızca giysi, takı veya güneşe maruz kalan bölgelerde ortaya çıkıyorsa. Ancak ellerle temas eden birçok madde farkında olmadan yüze geçerek, eller olmasa bile daha hassas olan yüz cildinde reaksiyonlara neden olabilir.
Kullanım testi, şüpheli bir maddenin parfüm, şampuan ve diğer yaygın ev maddeleri gibi kontakt dermatitin orijinal bölgesinden uzak bir alana (genellikle ön kola) uygulanmasını içerir.
Kontakt dermatitten şüpheleniliyorsa ve şüphelenilen maddenin çıkarılması nedeni belirlemiyorsa yama testi yapılır. Bu testte, genellikle dermatite neden olan bir maddeyi içeren küçük bir yama kişinin cildine uygulanır ve altında döküntü oluşup oluşmadığını görmek için 1 ila 2 gün bekletilir. Bu test faydalı olsa da yanıltıcı olabilir. Bir hasta birçok maddeye duyarlı olabilir ve yama testinde kullanılan maddeye verilen reaksiyon dermatitin asıl nedeni olmayabilir. Hangi maddelerle yama testi yapılacağı, hastanın hangi maddelerle temas etmiş olabileceği dikkate alınarak belirlenmelidir.
Kontakt dermatitin düzelmesi 3 hafta kadar sürebilir. Bir maddeye karşı reaksiyon oluştuğunda bu genellikle yaşam boyu devam eder. Fotoalerjik kontakt dermatiti olan kişiler, yıllar içinde tekrarlayan güneş kaynaklı alevlenmelere (kalıcı ışığa duyarlılık denir) sahip olabilir.
Atopik Dermatit Önleme
Kontakt dermatit, dermatite neden olan maddelerle (nedensel ajanlar) temastan kaçınılarak önlenebilir. Malzemeyle temas ederseniz hemen sabun ve suyla yıkayın. Maddeyle sürekli temas riski varsa eldivenler ve koruyucu giysiler yardımcı olabilir. Bazı maddelerin cildinizle doğrudan temas etmesini önlemek için koruyucu kremler de uygulayabilirsiniz; bu, zehirli sarmaşık ve epoksi reçine gibi maddeler için faydalıdır. Etken maddeyi içeren sıvıların veya tabletlerin enjekte edilmesi yoluyla duyarsızlaştırma (neden olan maddeye karşı duyarlılığı azaltma girişimleri), kontakt dermatitin önlenmesinde etkili değildir.
Atopik Dermatit Tedavisi
- Semptomlara neden olan maddelerin uzaklaştırılması
- Kaşıntıyı hafifletmek için önlemler
- Kortikosteroidler ve bazen antihistaminikler
Kontakt dermatit tedavisi, semptomlara neden olan maddeyle temas ortadan kaldırılıncaya kadar etkisizdir. Madde çıkarıldıktan sonra kızarıklık genellikle bir hafta içinde kaybolur. Kabarcıklar sızmaya ve kabuklanmaya devam edebilir, ancak kısa sürede kurur. Cildin pullu, kaşıntılı ve geçici kalınlaşması günler ila haftalar sürer.
Kaşıntı ve kabarcıklar cilde uygulanan veya ağızdan alınan çeşitli ilaçlarla giderilebilir. Ayrıca dermatit küçük bir alanla sınırlıysa, soğuk su veya alüminyum asetat (Brow solüsyonu) ile ıslatılmış gazlı bez veya ince bir bezi günde birkaç kez yaklaşık birer saat süreyle uygulamak semptomları hafifletecektir. Geniş alanlar için soğuk suyla kısa banyolar semptomları hafifletebilir. Ayrıca suya koloidal yulaf ezmesi (kaşıntıyı azaltmaya yardımcı olan tezgah üstü banyo katkı maddesi) de ekleyebilirsiniz.
Etkilenen cilde sıklıkla kortikosteroidler uygulanır. Reçetesiz satılan hidrokortizon ilacı da faydalıdır. Hidrokortizonun etkisiz kalması durumunda kortikosteroid kremler reçete edilir. Kızarıklığın özellikle şiddetli olması durumunda kortikosteroidler ağız yoluyla da alınabilir. Kaşıntı şiddetli ise ağızdan alınan hidroksizin veya difenhidramin (her ikisi de antihistaminik) denenebilir.
Zehirli sarmaşık dermatiti
İnsanların yaklaşık %50-70’i sumaklarda (zehirli sarmaşık, zehirli sarmaşık, zehirli meşe, zehirli pislik) bulunan bitkisel bir yağ olan urushiol’e duyarlıdır. Benzer yağlar kaju fıstığı kabuklarında, mango yapraklarında, ağaç özsuyunda, perikarpta ve Japon cilalarında da bulunur. Bu yağlarla temastan sonra hassasiyet meydana gelir, daha sonraki temas ise kontakt dermatite neden olur.
Yağ cilt tarafından hızla emilir ancak giysilerde, aletlerde ve evcil hayvan kürkünde uzun süre aktif kalabilir. Bu bitkinin yakılmasından kaynaklanan dumanlar aynı zamanda bazı insanların tepki gösterdiği yağlar da içerir.
Zehirli sarmaşık dermatitinin belirtileri maruziyetten 8 ila 48 saat sonra başlar ve yoğun kaşıntı, kırmızı döküntü ve çok sayıda kabarcık (küçükten çok büyüğe) içerir. Kabarcıklar sıklıkla bitkinin cilde temas ettiği yeri takip eden bir çizgi halinde oluşur. Döküntüler derinin çeşitli yerlerinde farklı zamanlarda ortaya çıkabilir, ancak bunun nedeni sumak sürülmüş kıyafetle tekrar tekrar temas edilmesi ve cildin o bölgesine göre hassasiyet farklılığıdır. Kabarcıklardaki sıvı bulaşıcı değildir. Kaşıntı ve kızarıklık 2 ila 3 hafta sürer.
En iyi korunma, etken bitkiyi bilmek ve ona dokunmaktan kaçınmaktır. Bitkilere dokunmadan önce ticari olarak temin edilebilen çeşitli koruyucu kremler ve losyonların kullanılması, cilt tarafından emilen yağ miktarını en aza indirebilir, ancak tamamen önleyemez. Bu yağ aynı zamanda lateks lastik eldivenlerden de geçebilir. Temastan hemen sonra cildi sabun ve suyla yıkamak yağ emilimini engelleyebilir. Aseton, alkol gibi sert çözücüler ve çeşitli ticari ürünler kullanmak muhtemelen sabun ve suyla yıkamaktan daha iyi sonuç vermeyecektir. Enjeksiyonlar, haplar veya zehirli sarmaşık yaprakları yemek gibi çeşitli duyarsızlaştırma biçimleri etkili değildir.
Zehirli sarmaşık dermatitinin tedavisi semptomların hafifletilmesine yardımcı olur ancak döküntünün süresini kısaltmaz. Kortikosteroid kullanımı en etkili tedavi yöntemidir. Daha küçük döküntüler, triamsinolon, klobetasol ve diflorazon gibi güçlü topikal kortikosteroidlerle (cilde uygulanan ilaçlar) tedavi edilir. Bunun istisnası, yalnızca %1 hidrokortizon gibi hafif kortikosteroidlerin kullanılabildiği yüz ve cinsel organlardır. Döküntü yaygınsa veya yüz çok şişmişse yüksek dozda oral kortikosteroidler kullanılır. Büyük kabarcıkların olduğu bölgelere su veya alüminyum asetatla soğuk kompres uygulayın. Ağız yoluyla alınan antihistaminikler kaşıntıya yardımcı olabilir. Antihistaminik içeren losyon ve kremler nadiren kullanılır.
Alerjik Kontakt Dermatitin Yaygın Nedenleri
Ayakkabı ve giysi imalatında kullanılan kimyasallar: ayakkabı tabaklama maddeleri, vulkanizasyon hızlandırıcıları ve giyim kauçuğundaki antioksidanlar (eldiven, ayakkabı, iç çamaşırı vb.), boyalar
Kozmetik: saç çıkarıcı, saç boyası, oje, oje çıkarıcı, deodorant, nemlendirici, tıraş sonrası losyon, parfüm, güneş kremi
Cilt kremlerindeki ilaçlar: Antimikrobiyaller (basitrasin, sülfonamidler, fradiomisin), antihistaminikler (difenhidramin, prometazin), anestezikler (etil aminobenzoat), koruyucular (timerosal), stabilizatörler.
Koku: Tuvalet malzemeleri, sabunlar ve kokulu ev ürünlerinde (temizleyiciler vb.) bulunur.
Metaller: Nikel, Kobalt, Kromat, Cıva, Altın
Botanikler: Sumak (zehirli sarmaşık, zehirli sarmaşık, zehirli meşe, zehirli salyangoz), kanarya otu, çuha çiçeği, devedikeni, mango kabuğu, kaju kabuğu
Kauçuk (lateks dahil): eldivenler, prezervatifler, kateterler, balonlar
Havadaki Maddeler: Yakupotu Poleni, Pestisit Spreyi
Eksfolyatif dermatit
Eksfolyatif dermatit, cildin kırmızı, çatlak ve tüm vücutta pul pul olmasına neden olan ve cildin üst katmanının soyulmasına (eksfoliasyon) neden olan ciddi bir iltihaplanmadır.
Bazı ilaçlar (özellikle penisilinler, sülfonamidler, izoniazid, fenitoin ve barbitüratlar) bunun nedeni olabilir. Ayrıca atopik dermatit , sedef hastalığı ve kontakt dermatit gibi diğer cilt hastalıklarının bir komplikasyonu olarak da ortaya çıkabilir . Ayrıca belirli lenfomalardan (lenf düğümü kanseri) ve lösemi gibi diğer kanserlerden de kaynaklanabilir. İnsanların %25’inde nedeni bilinmemektedir.
Eksfolyatif dermatit Belirtileri
Eksfolyatif dermatit hızlı veya yavaş başlayabilir. Öncelikle tüm vücudun cilt yüzeyi kırmızı ve parlak bir hal alır. Daha sonra cilt pullu hale gelir, kalınlaşır ve bazen kabuklanır. Cildin üst tabakası olan epidermis vücudun büyük bir kısmında dökülüp dökülmüştür. Saç ve tırnaklar dökülebilir. Bazı kişilerde kaşıntı ve şişmiş lenf düğümleri vardır.
Ateş yaygındır, ancak yaralı cilt o kadar fazla ısı kaybeder ki kişi üşür ve üşür. Büyük miktarlarda vücut sıvıları, elektrolitler (sodyum, potasyum ve kalsiyum gibi), demir ve proteinler dışarı çıkabilir. Bakteriler cildi enfekte edebilir çünkü hasarlı cilt enfeksiyona karşı daha az koruyucu hale gelir.
Eksfolyatif dermatit Teşhisi
- Hekim değerlendirmesi
- Bazen kanseri dışlamak için cilt biyopsisi
Doktorlar eksfolyatif dermatit tanısını öykü ve fizik muayene bulgularına dayandırırlar.
Eksfolyatif dermatit semptomları kutanöz lenfoma (mikozis fungoides) semptomlarına benziyorsa, lenfomayı dışlamak için bir deri örneği laboratuvara gönderilir .
Eksfolyatif dermatit yaşamı tehdit edici olabilir, ancak prognoz nedene bağlıdır. Sebep bir ilaçsa, ilacın kesilmesinden sonra dermatit 2 ila 6 hafta daha devam eder.
Eksfolyatif dermatit Tedavisi
- Destekleyici bakım için sıklıkla hastaneye yatış
- cilt bakımı
- Altta yatan nedenlerin tedavisi
Eksfolyatif dermatitin erken teşhisi ve destekleyici bakımı, etkilenen derinin enfekte olmasını önlemek ve sıvı ve protein kaybını yaşamı tehdit etmeyecek seviyelere sınırlamak için önemlidir.
Şiddetli vakalar genellikle hastaneye yatmayı, enfeksiyonu önlemek için antibiyotikleri, cilt yüzeyinden kaybedilen sıvıları ve tuzları değiştirmek için sıvıları ve beslenme desteğini gerektirir. Vücut ısısını kontrol etmek için ilaçlar ve sıcak battaniyeler kullanılabilir. Soğuk yulaf ezmesi banyosundan sonra vazelin ve gazlı bez uygulamak cildin korunmasına yardımcı olabilir. Oral veya intravenöz kortikosteroidler (prednizon gibi) yalnızca diğer önlemlerin etkisiz kalması veya durumun kötüleşmesi durumunda kullanılır.
Eksfolyatif dermatite neden olabilecek tüm ilaç ve kimyasallar durdurulmalı veya bunlardan kaçınılmalıdır. Sebep lenfoma ise, lenfoma tedavisi yardımcı olabilir.
Kronik liken simpleks
Kronik liken simpleks, derinin üst katmanlarının kronik iltihaplanmasından kaynaklanan kaşıntılı bir hastalıktır.
Bu hastalıkta kaşıma kaşıntıya neden olur, bu da daha fazla kaşınmaya yol açarak bir kısır döngü oluşturur.
En sık görüldüğü yerler baş, kollar, boyun ve bacaklardır.
Cilde uygulanan kortikosteroidler faydalıdır ancak kaçınılması en önemli tedavi yöntemidir.
Kronik liken simpleks, derinin bir bölgesinin uzun süreli çizilmesinden kaynaklanır. Cildin kaşınması, cildi tahriş eder ve daha fazla kaşınmaya neden olur, bu da “kaşıntı, kaşınma ve kaşınmanın cildi daha da kaşındırdığı” kısır bir döngü yaratır.
Kaşıma belirli bir sebep olmadan başlayabilir. Ayrıca kronik dermatit gibi diğer durumlar da, altta yatan durum düzeldikten sonra bile kaşınmaya başlayabilir ve kaşınmaya devam edebilir. Bunun neden olduğu bilinmiyor ancak psikolojik faktörlerin rol oynadığı düşünülüyor. Hastalık alerjik olarak kabul edilmez. Sıklıkla 20 ila 50 yaşları arasında ortaya çıkar.
Kronik liken simpleks belirtileri
Kronik liken simpleks, anüs ve vajina çevresi dahil olmak üzere vücudun herhangi bir yerinde meydana gelebilir, ancak en yaygın olarak göğüste, üst sırtta, kollarda, boyunda ve bacaklarda görülür. Erken aşamalarda cilt normal görünür ancak kaşıntılıdır. Daha sonra cilt, çizilme ve sürtünme sonucu kurur, pul pul dökülür, kalınlaşır ve koyu renk alır. Likenleşme adı verilen bu işlem cildin deriye benzemesine neden olur.
Kronik liken Teşhisi
Hekim değerlendirmesi
Anal ve vajinal kaşıntı için diğer nedenleri dışlamak amacıyla test yapılması
Teşhis, orijinal kaşıntıya neden olabilecek bir alerji veya bozukluğu bulmaya çalışır.
Semptomlar anüs veya vajina çevresinde ortaya çıkarsa doktorlar aşağıdaki nedenleri arar:
- kıl kurdu
- trichomoniasis
- basur
- vajinal akıntı
- mantar enfeksiyonu
- siğiller
- kontakt dermatit
- sedef hastalığı
Kronik liken tedavisi
Deriyi yıpratacak kadar kaşınmaktan veya sürtünmekten kaçının
Kaşıntıyı hafifletmek için önlemler
- Kortikosteroid
Hastalığı iyileştirmek için bölgeyi kaşımayı ve ovalamayı tamamen bırakmanız gerekir. Daha sonra standart kaşıntı tedavilerini kullanın . Kortikosteroid emdirilmiş cerrahi bandın uygulanması (sabah uygulanır ve akşam değiştirilir) kaşıntıyı ve iltihabı hafifletebilir ve cildi çizilmeye karşı koruyabilir. Alan küçükse, kaşıntıyı azaltmak için derinin altına uzun etkili kortikosteroidler enjekte edilebilir. Oral antihistaminikler de kullanılabilir.
Anüs veya vajina çevresindeyse kortikosteroid kremle tedavi edilmesi en iyisidir. Bölgeyi korumak için kremin üzerine çinko oksitli bir macun uygulanabilir. Bu macunu mineral yağla silin.
Numüler egzama
Egzama nummularis, genellikle kesecikler, kabuklar ve pullu madeni para şeklinde döküntülerle karakterize, uzun süreli, genellikle kaşıntılı bir döküntü ve iltihaplanmadır.
Numuler egzemanın nedeni bilinmemektedir. Bozukluk sıklıkla orta yaşlı ve yaşlı yetişkinleri etkiler, kuru cilt ile kendini gösterir ve en çok kış aylarında görülür. Tinea döküntüsü nummüler egzama olarak da görünebilir. Ancak döküntüler görünürde bir sebep olmadan gelip gidebilir.
Numüler egzama belirtileri
Dairesel döküntüler, kaşıntılı, düzensiz sivilceler ve sızan ve kabuk oluşturan kabarcıklar olarak başlar. Döküntü yaygın olabilir. Döküntüler genellikle kolların, bacakların ve kalçaların arka kısımlarında belirgindir ancak gövdede de meydana gelebilir. Eski döküntülerin iyileştiği yerde yeni döküntüler ortaya çıkma eğilimindedir.
Numüler egzama teşhisi
- Doktor tarafından cilt muayenesi
- Bazen enfeksiyonları veya alerjileri dışlamak için yapılan testler
- Numuler egzamanın tanısı döküntünün karakteristik görünümüne dayanır.
- Enfeksiyonları veya alerjileri dışlamak için bakteri ve mantar testleri yapılabilir.
Numüler egzama tedavisi
- Nemlendirici ve musluk suyuyla ovalayın
- Oral antibiyotikler ve kortikosteroid kremler ve cilt enjeksiyonları kullanın
Hiçbir tedavi her zaman etkili değildir. Cilt nemlendiricileri de faydalı olabilir. Numuler egzamanın diğer tedavileri arasında oral antibiyotikler, musluk suyu kompresleri ve kortikosteroid kremler veya cilt enjeksiyonları bulunur. Ağır vakalarda veya hastalığın tedaviye dirençli olduğu durumlarda ultraviyole ışıkla fototerapi ( fototerapi ) kullanılır. Topikal ilaçlar etkisizse siklosporin veya metotreksat gibi oral immün baskılayıcılar reçete edilebilir.
Sivilce
Pompholyx, avuç içi, parmak yanları ve bazen ayak tabanlarında kaşıntılı kabarcıklarla karakterize kronik bir dermatittir.
Pompholyx’e bazen dishidrotik egzama da denir; bu, bunun anormal terlemeden kaynaklandığı anlamına gelir, ancak bu bozukluk aslında terlemeden kaynaklanmaz (terlemeyle daha da kötüleşebilir). Pompholyx’in nedeni bilinmemektedir, ancak hastalarda sıklıkla atopik dermatit veya kontakt dermatit vardır ve stresin yanı sıra nikel, krom ve kobalt gibi belirli maddelerin alımı da katkıda bulunabilir. En çok ergenlerde ve genç erişkinlerde görülür.
Hastalık, kırmızılaşan ve sızıntı yapan keseciklerle başlar, ardından kabuklanma meydana gelir. Pompholyx’ler aylar ya da yıllar arayla aniden ortaya çıkıp kaybolurlar ve genellikle çok kaşıntılıdırlar. Bakteriler, kabarcığın etkilenen bölgesindeki cildi enfekte edebilir. Birkaç hafta içinde kendi kendine kaybolacaktır.
Sivilce Teşhisi
Cilt görünümü
Pompholyx tanısı cildin görünümüne ve düzenli tekrarlama geçmişine dayanır.
Sivilce Tedavisi
- Lapa
- Kortikosteroid
- Antibakteriyel ilaç
- Fototerapi
- Potasyum permanganat veya alüminyum asetat (Brow solüsyonu) ile ıslatılmış bir lapa, kabarcıkların daha hızlı iyileşmesine yardımcı olabilir.
- Güçlü topikal kortikosteroidler ve takrolimus veya pimekrolimus kaşıntı ve iltihaplanmaya yardımcı olur.
- Ayrıca antibiyotiklerle (bakteriyel enfeksiyonları tedavi etmek için) ve fototerapiyle (ultraviyole ışığa maruz kalma) tedavi edilebilir .
Seboreik dermatit
Seboreik dermatit, saçlı derinin, yüzün, saç çizgisinin, kulak çevresinin ve bazen de diğer bölgelerin yağlı, sarı pullara ve kepeğe neden olan kronik bir iltihabıdır.
Nedeni bilinmiyor ancak deride yaşayan bir mikrop olan Malassezia cinsine ait mantarların sayısı rol oynuyor. Seboreik dermatit en sık bebekleri (genellikle 3 aylık), gençleri ve 30 ila 70 yaş arası insanları etkiler. Hastalık erkeklerde daha sık görülür, çoğunlukla ailelerde görülür ve soğuk havalarda kötüleşir. Zihinsel ve fiziksel stresin daha da kötüleştiği görülüyor. AIDS’li kişilerin %85’inde bir tür seboreik dermatit gelişir. Seboreik dermatit, Parkinson hastalığı olan kişilerde de yaygındır .
Seboreik dermatit belirtileri
- Seboreik dermatit belirtileri sıklıkla yavaş yavaş gelişir. Saçlı deride kuru veya yağlı pullu lekeler (kepek) oluşur ve kaşıntı olabilir ancak saç dökülmesi görülmez. Şiddetli vakalarda saç çizgisinde, kulak arkasında, kulak kanallarında, kaşlarda, burun köprüsünde, burun çevresinde, göğüste, koltuk altlarında ve sırtın üst kısmında sarı ila kırmızımsı pullu şişlikler görülür.
- 1 aydan küçük bebeklerde kafa derisinde kalın kabuklu (beşik) sarı döküntüler, kulak arkasında sarı pullar ve yüzde kırmızı sivilceler gelişebilir. Kalıcı bebek bezi dermatiti (bebek bezi döküntüsü) sıklıkla kafa derisi döküntüsüne eşlik eder.
- Daha büyük çocuklar ve yetişkinlerde kafa derisinde kalın pullu kalıcı döküntüler gelişir ve cilt büyük pullar gibi pul pul dökülür.
Seboreik dermatit Teşhisi
- Etkilenen Cildin Konumu ve Görünümü
Doktorlar seboreik dermatit teşhisini etkilenen derinin konumuna ve görünümüne dayandırır.
Seboreik dermatit Tedavisi
Şampuanlar, antifungal kremler, kortikosteroid kremler ve bazen kalsinörin inhibitörleri kullanılır.
Yetişkinler ve daha büyük çocuklar
Yetişkinlerde ve daha büyük çocuklarda saç derisi sorunları çinko pirition, selenyum sülfür, salisilik asit, kükürt ve katran içeren şampuanlarla tedavi edilebilir. İnsanlar genellikle her gün veya günaşırı ve dermatit geçtikten sonra haftada iki kez ilaçlı şampuan kullanırlar. Ketokonazol kremi (mantar önleyici bir ilaç) da sıklıkla faydalıdır. Kalın kabuklar ve pullar, kortikosteroid losyon veya salisilik asit uygulanarak ve gece boyunca duş başlığı takılarak yumuşatılabilir.
Tedavinin sıklıkla haftalarca sürdürülmesi gerekir. Tedavi kesildikten sonra dermatit tekrar ortaya çıkarsa tedaviye yeniden başlayın. Başta ve diğer etkilenen bölgelerde topikal kortikosteroidler de kullanılabilir. Yüz için sadece %1 ila 2,5 hidrokortizon gibi hafif kortikosteroidler kullanılır. Zayıf kortikosteroidler bile dikkatli kullanılmalıdır çünkü uzun süreli kullanım ciltte incelme gibi sorunlara neden olabilir. Özellikle uzun süreli tedavide kalsinörin inhibitörleri (pimekrolimus veya takrolimus) da kullanılabilir.
Bebekler ve küçük çocuklar
Bebeklerde saç derisi her gün hafif bir bebek şampuanı ile yıkanmalıdır. Ayrıca %1-2,5 hidrokortizon kremini veya %0,01 fluosinolon yağını saç derisine ve yüzünüze de sürebilirsiniz. Ağır vakalarda %2 ketokonazol ve %1 ekonazol gibi antifungal kremler yardımcı olabilir. Yeni yürümeye başlayan bir çocuğun kafa derisinde kalın pullu bir döküntü varsa, yatmadan önce mineral yağ, zeytinyağı veya kortikosteroid jeli veya yağı yumuşak bir diş fırçasıyla döküntüye hafifçe sürülebilir.
Staz dermatiti
Stasis dermatiti, bacağın dizin altındaki bölgede kan ve sıvı birikmesinden kaynaklanan bir iltihaptır.
Stasis dermatiti, bacak damarlarının hasar gördüğü ve kanın diz altında normal şekilde akamadığı bir durum olan kronik venöz yetmezliği olan kişilerde ortaya çıkar. Kronik venöz yetmezliği olan kişilerde şişlik (ödem), nadiren varisli damarlar (genişlemiş ve kıvrımlı damarlar) ve son olarak staz dermatiti gelişir . Dermatit stazı genellikle ayak bileklerinde başlar ancak dizlere doğru yayılabilir.
Staz dermatiti belirtileri
İlk olarak cilt kırmızılaşır ve hafif pullanmalar oluşur. Haftalar, aylar geçtikçe cilt koyu kahverengiye döner. Zamanla o bölgedeki deri kırılır ve yara (ülser) oluşur. Genellikle ayak bileği yakınında meydana gelir. Ülserler ayrıca bakterilerle de enfekte olabilir. Stasis dermatiti bacakların kaşınmasına ve şişmesine neden olur, ancak ağrılı değildir. Ülserler genellikle ağrılıdır.
Cilt sertleşebilir, kalınlaşabilir, ağrılı ve hassas hale gelebilir. Böyle bir komplikasyona pannikülit denir.
Staz dermatiti teşhisi
- Cilt görünümü ve kronik venöz yetmezliğin varlığı.
- Muhtemelen ultrason.
- Stasis dermatiti, karakteristik cilt değişiklikleri ve kronik venöz yetmezliği olan kişilerde teşhis edilir, ancak daha kapsamlı değerlendirme ve görüntüleme çalışmaları (ultrasonografi gibi) gerektirir.
Staz dermatiti tedavisi
- Bacaklarınızda kan birikmesini nasıl önleyebilirsiniz?
- Dermatitin hafifletilmesine yönelik önlemler
- Ülserler için özel pansumanlar veya botlar
- Enfeksiyonlar için antibiyotikler
Kronik venöz yetmezliğin tedavisi
Uzun süreli tedavi, ayak bileği çevresindeki damarlarda kanın birikmesini önleyerek kronik venöz yetmezliği tedavi etmeyi amaçlamaktadır. Otururken bacaklarınızı kalbinizin üzerine kaldırmaya çalışın. Doktorunuzun reçetelediği, uygun şekilde dayanıklı elastik çoraplar (kompresyon çorapları) giymek de kanın birikmesini önleyebilir ve şişliği azaltabilir. Ancak büyük mağazalarda satılan “destek” çorapları genellikle yeterli değildir.
Dermatit tedavisi
Dermatit belirtileri yeni ortaya çıkmaya başlıyorsa, musluk suyuna veya alüminyum asetata (Blow solüsyonu) batırılmış gazlı bez gibi rahatlatıcı bir kompres cildi rahatlatabilir ve temiz kalmasına yardımcı olabilir. Sürüklemek ayrıca enfeksiyonun önlenmesine de yardımcı olur. Durum kötüleşirse ve bölge ısınırsa, kızarırsa, karıncalanırsa veya küçük ülserler gelişirse hidrokolloid gibi daha emici bir pansuman kullanılır.
Kortikosteroid kremler ve merhemler de faydalıdır; genellikle macun formunda çinko oksitle karıştırılıp cilde ince bir tabaka halinde uygulanır. Kortikosteroidler iyileşmeyi engelleyebileceğinden ülsere doğrudan uygulanmamalıdır.
Kronik venöz ülser tedavisi
Ülser büyükse veya yaygınsa, yüksek su içeriğine sahip hidrokolloid veya hidrojel pansuman kullanılabilir. Cilt zaten enfekte olmadığı sürece antibiyotik kullanılmaz. Ülser çok büyükse vücudun başka bir yerinden deri nakledilebilir.
Unnaboot adı verilen, çinko içeren jelatin macun içeren esnek bandajların da kullanılması gerekebilir. Bandajın dizin altındaki bacağın etrafına ve ayak bileğinin etrafına sarılması bu bölgeyi yerinde tutar, ancak alçı kadar sert değildir. Bu çizme benzeri bandaj şişliği azaltır ve cildi tahrişe karşı korur, bandajın içindeki macun ise cildin iyileşmesine yardımcı olur. Başlangıçta bandaj 2-3 günde bir değiştirilir ancak bir süre sonra bir hafta kadar bırakılabilir. Ülser iyileştikten sonra sabah uyanmadan önce kompresyon çorabı giyin. Herhangi bir pansumanla iyileşme için şişliğin azaltılması (genellikle sıkıştırılarak) önemlidir.
Staz dermatitinde cilt çok hassas hale gelir. Antibiyotik kremler, ilk yardım (anestezik) kremler, alkol, cadı fındığı, lanolin ve diğer kimyasallar durumu daha da kötüleştirebileceğinden kaçınılmalıdır.