PREKANSERÖZ LEZYONLAR
Kanserleşme eğiliminde olan lezyonlar "prekanseröz" olarak nitelenir. TABLO
En iyi örnek genital HPV infeksiyonunda beliren "cervical intraepithelial neoplasm (CIN)" olgusudur.
CIN olgularının 3 aşaması vardır: I., II. ve III. aşama ya da Hafif, Orta ve Güçlü displazi.
Jinekopatolojik değerlendirme amaçlı smear incelemelerinde dökülen epitel hücrelerinin niteliklerine göre değerlendirme yapılır ve endikasyon belirlenir. Epitelin tüm katmanlarına yayılan CIN III olguları situ karsinom (carcinoma in situ, CIS) olarak nitelenir. Bazal membranın aşılmasıyla birlikte invazif karsinom ortaya çıkar.
Gizli Kanser
Gizli kanser olgusu genellikle otopsilerde saptanan bir bulguyu niteler. Buna göre hastada bir makroskopik ve mikroskopik olarak bir kanser odağı belirlenir. Ancak tümör hücrelerinin oluşturduğu küçük kanser kolonisinin çevre dokulara invazyonu ve uzak organlara metastazı yoktur. Örneğin otopsilerde 60 yaşın üzerindeki erkeklerin yaklaşık %35’inde, 90 yaşın üzerindekilerin %80’inde gizli prostat kanseri bulunur.
Benzer bulgulara metastazlarda da rastlanabilmektedir. Özellikle meme kanseri hastalarının başarılı tedavilerini izleyen 10-20 yıl sonrasında birkaç kanser hücresinin oluşturduğu metastatik koloni büyümeye başlayabilir.