Tavuklarda ayak şişmesinin nedenleri? Sorusundaki bu yara tavukların ayak tabanlarında oluşan şişme, bazen kızarıklık şeklinde ve genelde ayağın alt tarafında bir siyah veya kahverengi kabuk ile bilinir. Eğer bu şişlik tedavi edilmez ise, enfeksiyonun dokular arasında yayılıp oluşan bu apse sertleşip kemik şekline gelirse ölümcül bir hale dönüşebilir.
Pododermatitis denilen bu durum, ayaktaki cilt bir şekilde ele geçirilince ortaya çıkar ve böylece bakterilerin ayağı istila edip, enfeksiyona neden olmasına ve yayılmasına izin verir. Tahriş olan bir cilt, çeşitli bakterilerin ayak dokusuna girmesini sağlar ve bu da pıhtı dolu olan bir apseye sebep olur.
Bakterilerin oluşmasına sebep olan ve giriş noktası kirli altlıklardır. Bu kirli alanlarda gezen tavukların ayağında çizik, kesik, yaralanma ya da ayağındaki tahriş olmuş bir bölgeden tavuk dokusuna giren bakterilerin neden olduğu bir enfeksiyon çeşididir.
Kısaca açıklamak gerekirse, pododermatitis, bakterilerin tavuğun ayağındaki bir açıklık ya da zayıflayan bir alan sayesinde tavuğun bedenine girmesi ve yayılmasıyla ortaya çıkar. Bu tür bakteriler toprağa dayalı oldukları için genelde tavuk kümesleri, bahçeler ve çiftliklerde ya da yakın çevrelerinde görülür. Tavuklar aracılığıyla etrafa da yayılabilirler.
Tavuklardaki Bu Şişme Nasıl Oluşur?
- Bu şişlik 3 aşamada oluşur ve ilk aşamada tavuğun ayağının üstünde ya da altında ya da kendi parmakları arasındaki pembe, kırmızımsı kaba alanlarla görülür.
- İkinci aşamada ise bunların üstüne yaralar, kızarıklık, iltihap ve enfeksiyon kendini göstermeye başlar. Bu durumların oluşmasıyla tavuk yürürken ve tünekten inip çıkarken acı hissetmeye başlayacaktır.
- Üçüncü aşamada da, yani bu oluşan enfeksiyonun sonuncu ve en ciddi aşamasında, tedavi edilmemiş olan pododermatitis, daha koyu kahverengi-siyah bir kabuğa dönüşecektir ve oldukça acı verici bu durum, tavukların yürümek istemeyip, ayağını hareket ettirmesini ve baskı yapmasını gerektirecek aktivitelerden kaçmasını sağlayacaktır.
Tavuklardaki Şişliği Neden Olan Durumlar
- Çok fazla yüksekliği olan folluk ya da tümseklerden inmek.
- Sert cisimler içeren ya da kirli olan altlıklar, taşlık alanlar ya da sert bir zemine ayaküstü atlamak.
- Uzun süre boyunca kirli ve ıslak yerlerde gezinmek.
Bu Durumdan Korunmak İçin Ne Yapılmalı
Yapılması gereken ilk şey tüneklerin yuvarlak olması, parçalanmış ve sert parçaların bulunmamasıdır. Ayrıca buralar yaklaşık 40-46 cm yüksekliğinde tutulmalıdır. Bunlar dışında altlıkların sürekli temiz ve kuru tutulması gerekir. Bu da sağlıkları açısından çok önemlidir. Tavuğa zarar verebilecek keskin nesneler ve tavuğun ayağına zarar verebilecek, zedeleyebilecek cisimler temizlenmeli ve uzak tutulmalıdır.
Eğer yara oluşmuşsa bu gibi durumlarda ise cerrahi müdahale gerekmektedir. Cerrahi müdahale için imkân olmadığı zaman şu şekilde uygulamada yapılabilir:
- Ilık olan tuzlu suda ayak 5-10 dk civarı bekletilir.
- Bir adet sabun rendelenerek, suyla beraber krem kıvamına getirilir.
- Ardından şiş ve kabuk olan bölgelere bolca sürülerek, ince ve gazlı bir bezle sarılarak tam 3 gün bekletilir.
Bu sırada enfeksiyonun şiddetine göre antibakteriyel ilaç kullanımı da gerekli olabilir. Bundan daha hafif durumlarda ise Eczanelerden lasonil jel, hirudoid ya da trosyd krem almakta faydalı gelecektir. Son muayenelerin ardından yara kapanırsa bu hayvanınızın artık sağlıklı olduğunu ve iyileştiğini göstermektedir. İşlemler bittikten sonra tavuğun, temiz, kuru, yumuşak ve derin bir alana konulduğundan emin olun ve ona temiz, taze içecek ve yiyecekler sağlamaya özen gösterin
Sonuç
Bütün bu uygulamalardan sonra bile düzelmeyen şişliklerin, cerrahi müdahale ile alınması şart olmaktadır. Özellikle de şişliğin sertleşip kemikleştiği durumlarda cerrahi müdahale zorunlu hale gelmektedir.