Auschwitz I merkezi kapısındaki yazıt "Arbeit macht Frei" ("İşçi serbest kalır"). 1806'ta yayınlanan Alman milliyetçi Lorenz Diefenbach (Georg Anton Lorenz Diefenbach, 1883 - 1872) adlı romanın adı buydu.
Auschwitz'deki mahkumların ilk izlenimleri yalnızca trajik bir sanrı olarak ortaya çıktı.
Altmış beş yıl önce, Ocak 27, 1945, Sovyet birlikleri, Güney Polonya'da bulunan İkinci Dünya Savaşı'nın en ünlü toplama kampı olan Auschwitz mahkumlarını serbest bıraktı. Ancak, Kızıl Ordu’nun gelişine kadar, tüm güçlü vücutlu mahkumlar Almanya’ya götürüldüğü için dikenli tellerin arkasında üç binden fazla mahk remainm kalmadığından pişman olabilir. Almanlar ayrıca kamp arşivlerini imha etmeyi ve krematoryumların çoğunu havaya uçurmayı da başardı.
Sonu yok
Auschwitz kurbanlarının kesin sayısı hala bilinmiyor. Nürnberg sürecinde kaba bir tahmin yapıldı - beş milyon. Eski kamp komutanı Rudolf Goess (Rudolf Franz Ferdinand Höß, 1900 - 1947) mahvolmuş sayısının yarısı kadar olduğunu iddia etti. Bir tarihçi, Auschwitz Eyalet Müzesi (Państwowe Muzeum Auschwitz - Birkenau - Oświęcimiu) Frantisek Piper’in bir milyon mahk freedommun özgürlük almadığına inanıyor.
trajik tarih Poles Auschwitz - Brzezink ve Almanlar Auschwitz - Birkenau adlı ölüm kampları Ağustos 1940'ta başladı. Ardından, Krakow'un altmış kilometre batısındaki küçük eski Polonya kasabası Auschwitz'de, büyük Auschwitz I kompleksinin inşaatı eski kışlaların yerinde başladı, aslında 10 000 halkı için tasarlandı, ancak Mart ayında, SSNinx Heinler'in ziyaretinin ardından (Heinrich Luitpold Himmler, 1941 - 1900) kapasitesi 1945 30 insanlara arttırıldı. Auschwitz'in ilk mahkumları Polonyalı savaş mahkumlarıydı ve güçleri ile yeni kamp binaları inşa edildi.
Günümüzde, eski kampın topraklarında mahkumlarının anısına adanmış bir müze var. Almanca “Arbeit macht Frei” (“İşgücü Özgür”) kısmındaki ünlü yazı ile açık bir kapıdan girersiniz. Aralık ayında 2009, bu tablet çalındı. Bununla birlikte, Polonya polisi hız gösterdi ve yakında üç parçaya bölünmüş olsa da kayıp bulundu. Böylece geçide şimdi bir kopyasını asıyor.
Ön cephe, kamp kompleksi Auschwitz'e yaklaştığında, Almanlar, izleri süpürerek, birçok krematoryumu yıktı. Auschwitz I'deki Krematoryum ocakları
İşi bu cehennemden kim kurtardı? Hayatta kalan mahk memmlar hatıralarında sık sık duyduklarını yazdılar: Auschwitz'den krematoryumun boruları boyunca tek bir çıkış yolu var. Kamptan eski bir tutsak olan ve kaçmayı ve hayatta kalmayı başarabilen birkaç kişiden biri olan Andrei Pogozhev, anılarında, yalnızca bir kez korunan bölgeyi gözaltı hücrelerinde bırakmayan bir grup mahkumla görebildiğini söyledi: bazıları sivil giysiler giyiyordu, bazıları ise siyah cassocks. Papa'nın isteği üzerine Hitler'in toplama kampındaki din adamlarının “daha hafif” şartlara sahip bir başka toplama kampı olan Dachau'ya transfer edilme emri verdiğini belirttiler. Ve Pogozhev’in hafızasındaki tek “serbest bırakma” örneğiydi.
Kamp siparişi
Konut blokları, idari binalar, kamp hastanesi, yemek odası, krematoryum ... İki katlı bir tuğla blok. Bir ölüm bölgesi olduğunu bilmiyorsanız, her şey çok temiz görünüyor ve biri söyleyebiliyorsa, göze hitap ediyor. Auschwitz'in kapıları dışında ilk günlerini hatırlayanlar da şunu yazıyorlar: Binaların zarif görünümü ve yakın bir akşam yemeğinden bahsetmek onları memnun etti, hatta memnun etti ... O anda kimse hangi korkuları beklediklerini hayal edemezdi.
Bu yılın Ocak ayında olağandışı karlı ve soğuktu. Kar pulları, kasvetli ve tacizlerle kaplı birkaç ziyaretçi hızla bir bloktan diğerine koştu. Bir gıcırtıyla, kapılar karanlık koridorlara açıldı ve ortadan kayboldu. Bazı odalarda savaş yıllarının durumu korunur, bazılarında ise sergiler düzenlenir: belgeler, fotoğraflar, standlar.
Yaşam alanları yatakhaneye benzer: odanın kenarlarında uzun ve karanlık bir koridor. Her odanın ortasında demir kaplı yuvarlak bir ısıtma fırını vardı. Odadan odaya taşınması kesinlikle yasaktı. Köşe odalardan biri tuvalet ve tuvaletin altına yerleştirilmiş, ayrıca bir morg olarak hizmet vermiştir. İstedikleri zaman tuvalete gitmelerine izin verildi - ancak yalnızca koşarak.
Bugün, bu tuğla binalar müze sergisine ev sahipliği yapıyor. 1940'ten 1945'e, toplama kampı mahkumlarında tutuldular.
Hasır dolgulu minder, mahkum kıyafetleri, paslı lavabolarla üç katmanlı ranza - mahkumlar bu odayı bir hafta önce terk etmişler gibi her şey yerinde. Bu müzenin her metresi tarafından belki de korkunç, moral bozucu izlenimin ne kadar zor olduğunu söylemeye çalışmak başarılı olamaz. Siz oradayken, zihin, tüm bunların gerçeklik olduğu gerçeğini, bir savaş filmi için korkunç bir manzara değil.
Hayatta kalan mahkumların anılarına ek olarak, çok önemli üç belge, Auschwitz'deki yaşamın neyi temsil ettiğini anlamamıza yardımcı olur. Birincisi, yaklaşık üç ay geçirdiği Ağustos 1886'ta Auschwitz'e gönderilen bir doktor olan Johann Kremer'in (Johann Paul Kremer, 1965 - 29) günlüğüdür. Günlük savaş sırasında yazılmıştı ve görünüşe göre meraklı gözlerle tasarlanmamıştı. Daha az önemli olmayan, kampın çalışanının Gestapo Pery Broad (Pery Broad, 1942 - 1921) çalışanının ve tabii ki Rudolf Hoess'in Polonya hapishanesinde yazılmış olan otobiyografisinin notları. Höss, Auschwitz'in komutanı olarak görev yaptı - orada hüküm süren karardan habersizdi.
Müze, tarihi referanslarla duruyor ve mahkumların yaşamının nasıl düzenlendiğini anlatıyor. Sabahları, yarım litre çay, belli bir renk ve koku içermeyen ılık bir sıvıdır; öğleden sonra - 800 g, tahılların, patateslerin ve nadiren etin varlığını izleyen bir çorba gibi bir şey. Akşamları, reçel ya da bir dilim margarin ile toprak altı renkli bir "tuğla" altı için. Açlık korkunçtu. Saatlerce eğlence sık sık dikenli tellerden geçirilmiş bir mahkum kalabalığına çarptı. Açlıklarını zihinlerinden kaybeden binlerce insan, acınacak bir sebzeye saldırdı. SS üyeleri kampın farklı uçlarında aynı zamanda “merhamet” eylemleri düzenlemeyi sevdiler, mahkumların nasıl yiyecek verdiklerini ve kapalı alanın içinde bir muhafızdan diğerine nasıl koştuklarını izlemeyi sevdiler ... Çılgın kalabalığın arkasında onlarca ezilmiş ve yüzlerce sakat bıraktılar.
Bazen, yönetim mahkumlar için buz banyoları düzenledi. Kışın, bu genellikle inflamatuar hastalıklarda bir artışa yol açmıştır. Ağrılı deliryumda ne yaptıklarını anlamadıklarında, çitin yanındaki kısıtlı bölgeye yaklaşırken veya yüksek gerilim altındaki bir telde öldürüldüklerinde, onlarca kaza güvenlik görevlisi tarafından öldürüldü. Bazıları sadece dondu, kışlalar arasında bilinçsizce dolaşmaya başladı.
Kamp alanı, yüksek voltajlı kablolarla çevriliydi. Arkalarında - beton bir çit. Kaçmak neredeyse imkansızdı.
Onuncu ve onbirinci bloklar arasında ölüm duvarı vardı - 1941'ten 1943'e kadar burada birkaç bin mahkum vuruldu. Bunlar çoğunlukla Gestapo’nun yakaladığı Polonyalı anti-faşistlerin yanı sıra, dış dünyayla kaçmaya veya bağlantı kurmaya çalışanlardı. 44'te, kamp yönetimi emriyle duvar yıkıldı. Ancak müze bunun küçük bir kısmını restore etti. Şimdi bir anma töreni. Onun yanında Ocak ayında kar yağışı, çiçekler ve çelenklerle mumlanan mumlar var.
İnsanlık dışı deneyimler
Çeşitli müze sergileri Auschwitz'de mahkumlar üzerinde yapılan deneyleri anlatıyor. Kamptaki 1941'ten bu yana, insanların kitlesel imha edilmesine yönelik araçlar denenmişti - bu nedenle faşistler, Yahudi sorununu çözmenin en etkili yolunu arıyorlardı. 11 ünitesinin bodrum katındaki ilk deneyler Karl Fritsch'in kendisinin gözetimi altında yapıldı (Karl Fritzsch, 1903 - 1945?) - Gouty Vekili. Fritsch, farelerle savaşmak için kullanılan gaz "Cyclone B" nin özellikleriyle ilgileniyordu. Deneysel materyal Sovyet savaş esirleri olarak görev yaptı. Sonuçlar tüm beklentileri aştı ve Cyclone B'nin güvenilir olabileceğini doğruladı. silah kitle imhası. Höss otobiyografisinde yazdı:
Cyclone B'nin kullanımı benim için güven verici bir etkiye sahipti, çünkü yakında Yahudilerin toplu imhalarını başlatmak gerekliydi ve şu ana kadar ne Eichman ne de bu eylemin nasıl gerçekleştirileceğini hayal edemedim. Şimdi hem gazı hem de hareket yöntemini bulduk.
1941 - 1942'te cerrahi departman 21 no'lu üniteye yerleştirildi. Andrei Pogozhev, 30 Mart 1942, Brzezink kampının inşasında el yaralanmasından sonra buraya getirildi. Gerçek şu ki, Auschwitz sadece bir toplama kampı değildi - bu, birkaç bağımsız gözaltı bölgesinden oluşan bütün kamp yerleşim bölgesinin adıydı. Auschwitz I veya Auschwitz'e ek olarak, söz konusu olduğunda, Auschwitz II veya Brzezinka da vardı (yakındaki bir köyün adından sonra). İnşaatı, Ekim ayında Pogozhev'in ortaya çıktığı Sovyet savaş esirleri tarafından başladı.
Brzezinki'deki mahkumlar için oda. Kampın bireysel kışlalarında, deneyleri için ünlü "ölüm meleği" olan Dr. Josef Mengele (Josef Mengele, 1911 - 1979) tarafından seçilen ikizler ve cüceler yaşadı.
16 Mart 1942, Brzezinka, kapılarını açtı. Buradaki koşullar Auschwitz I'de olduğundan daha da kötüydü. Mahkumlar, başlangıçta atlar için tasarlanmış yaklaşık üç yüz ahşap kulübede tutuldu. 52 atları için tasarlanmış bir odada, dört yüzden fazla mahk stuffm dolduruldu. Günden güne, işgal altındaki Avrupa'nın her yerinden mahkumların trenleri geldi. Yeni gelenler hemen işe uygunluğunu belirleyen özel bir komisyon tarafından muayene edildi. Komisyondan geçmeyenler derhal gaz odalarına gönderildi.
Andrey Pogozhev'in aldığı yara bir prodüksiyon değildi, SS adamı az önce ona ateş etti. Ve bu tek vaka değildi. Pogozhev'in şanslı olduğunu söyleyebiliriz - en azından hayatta kaldı. Anıları, 21 numaralı blokta hastane rutinini ayrıntılı olarak açıkladı. Kendisi, mahkumiyetleri ve kamp hastanesinin beşinci odasının oyunculuk memuru ve Tarnow'dan bir direk olan Dr. Wilhelm Turschmidt'ten tutuklanan doktor Pole Alexander Turetsky'yi çok sıcak bir şekilde hatırlıyor. Bu insanların her ikisi de hasta mahkumların hayatlarını bir şekilde kolaylaştırmak için çok çaba sarf etti.
Brzezinki'deki ağır toprak işleriyle karşılaştırıldığında, hastanedeki yaşam cennete benzeyebilir. Ancak iki şartla gölgede kaldı. Bunlardan ilki, SS subaylarının ayda bir kez 2 - 3 yapmış olduğu fiziksel yıkım için zayıf mahkumların seçimi olan düzenli bir “seçim”. İkinci saldırı - kendini ameliyatta denemeye karar veren oculist SS adamı. Hastayı seçti ve becerilerini geliştirmek için ona “ameliyat” yaptı - “ne istediğini ve nasıl istediğini kesti”. Zaten üzerinde çalışan birçok mahkum, deneylerinden sonra öldü veya sakatlandı. Genellikle, Turschmidt, “stajyer” in ayrılmasından sonra, hastayı bir kez daha ameliyat masasına yatırdı ve barbar ameliyatının sonuçlarını düzeltmeye çalıştı.
Blok numarası 20. Özellikle tifüs gibi bulaşıcı hastalıklardan muzdarip mahkumlar vardı. Bu odada, mahkumlar kalplerine fenol enjekte edilerek öldürüldü.
Hayat için şehvet
Bununla birlikte, Auschwitz'deki bütün Almanlar “cerrah” gibi vahşet yapmadılar. Tutukluların kayıtları, tutuklulara sempati ve anlayışla davranan SS erkeklerinin hatıralarını koruyor. Bunlardan biri Guys adında bir blockführer idi. Dış tanık olmadığında, neşelendirmeye, kurtuluşa inancını kaybedenlerin ruhunu desteklemeye çalıştı, bazen olası tehlikelere karşı uyardı. Çocuklar, Rus atasözlerini tanıyor ve seviyorlardı, onları oraya uygulamaya çalıştılar, ama bazen garip bir şekilde ortaya çıktılar: “Kim bilmez, Tanrı yardım eder”, “Tanrı için umut, ama kendin yapmayın” un karşılığıdır.
Ancak, genel olarak, Auschwitz mahkumlarının hayata iradesi hayret vericidir. İnsanların hayvanlardan daha kötü muamele gördüğü bu korkunç koşullarda bile, mahkumlar umutsuzluğun ve umutsuzluğun yapışkan yüzsüzlüğüne dalmadan ruhsal bir yaşam sürdürmeye çalıştılar. Romanların sözlü anlatımı, eğlenceli ve esprili hikayeler özellikle aralarında popülerdi. Bazen armonika çalan birini bile duyabilirsiniz. Bloklardan birinde artık esirlerinin yaptıkları kalan mahkumların kalem portreleri sergileniyor.
13 numaralı blokta, hayatımın son günlerinin St. Maximilian Kolbe (Maksymilian Maria Kolbe, 1894 - 1941) tarafından harcandığı kamerayı görebildim. Mayıs ayındaki bu Polonyalı papaz 1941, Auschwitz'in 16670 no'lu esiri oldu. Aynı yılın temmuz ayında, mahkumlardan biri yaşadığı bloktan kaçtı. Bu tür kayıpları önlemek için, idare barakadaki on komşusunu cezalandırmaya karar verdi - açlıktan ölmek üzere. Mahkum edilenler arasında Polonyalı bir çavuş Frantisek Gajovnichek (Franciszek Gajowniczek, 1901 - 1995) vardı. Karısı ve çocukları serbest kaldı ve Maximilian Kolbe kendi hayatını değiştirmeyi önerdi. Yiyeceksiz üç hafta sonra, Kolbe ve diğer üç intihar bombacısı hala hayattaydı. Sonra 14 Ağustos 1941, fenol enjeksiyonu ile onları öldürmeye karar verildi. 1982'te, Papa John Paul II (Ioannes Paulus II, 1920 - 2005), kutsal şehitler arasında Kolbe'yi saydı ve Ağustos 14, St. Maximilian Maria Kolbe'nin anı günü olarak kutlandı.
10 ve 11 blokları arasındaki Ölüm Duvarı. Burada vurulmuş olanlar “şanslı” sayıldı - ölümleri hızlıydı ve gaz odasındaki kadar acı vermedi.
Dünyanın her yerinden yaklaşık bir milyon ziyaretçi, her yıl Auschwitz'e geliyor. Birçoğu aile geçmişi bir şekilde bu korkunç yerle bağlantılı olan insanlar. Atalarının hatırasını onurlandırmaya, blok duvarlarındaki portrelerine bakmak, Ölüm Duvarı'na çiçek koymak için geliyorlar. Ancak birçok kişi burayı görmeye geldi ve ne kadar zor olursa olsun, bunun artık yeniden yazılması mümkün olmayan bir hikayenin parçası olduğu gerçeğini kabul ediyorum. Unutmak da imkansız ...