Linus Pauling (1901–1994) çocukluğunda hemen hemen her hafta sonu Oregon’daki Oswego’da yaşayan büyükanne ve büyükbabasının evini ziyaret ederdi. Bu ziyaretlerden birinde evin yakınındaki ormanda içinde sülfürik asit, hidroklorik asit ve diğer kimyasal maddelerle dolu şişeler bulunan terkedilmiş bir kulübe keşfetti. On üç yaşındaki Linus Pauling, bu eşyaları araba ile eve taşıdı. Çok heyecanlanmıştı. “Bunlara sahip olmak harika bir şeydi,” diye yazacaktı sonraları. Bulduğu maddeleri Amerikan bilim tarihinin en çok dile getirilen kariyer öykülerinden birinin ilk deneylerinde kullanacaktı.
Kimyager, öğretmen ve savaş karşıtı bir aktivist olan Linus Pauling iki Nobel Ödülü kazanmıştır. İlki 1954 yılında kimya dalında, diğeri ise II. Dünya Savaşı sonrasında nükleer silahlara karşı başlattığı kampanyalar sayesinde hak ettiği 1962 Barış Ödülü idi.
Hayatı
Linus Pauline doktorasını Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü’nde (Cal Tech) tamamladı. Sonraki on yıllar boyunca bu okulda ders verdi. İlk dönem çalışmaları kimyasal bağlar üzerinde yoğunlaşmıştı. Molekülleri bir arada tutan güçleri araştırıyordu. Nükleik asit üzerinde de çalıştı. DNA’nın keşfi için yapılan yarışı James D. Watson (1928–) ve Francis Crick (1916–2004) karşısında kıl payı farkla kaybetti.
1950’den sonra zamanının büyük bölümünü politik çalışmalara verdi. Anti nükleer protestolara katıldı. Amerikan karşıtı olmakla suçlandı. Kongre önünde eleştirildi. Komünist olmadığını kanıtlamak için yemin etmeye zorlandı. Yine de ABD hükümeti 1952 yılında ona pasaport vermeyi reddedecekti. Hayatının sonraki dönemlerinde C vitaminin kanser gibi ciddi hastalıkların tedavisinde kullanılabileceğini kanıtlamaya çalıştı. Doktorlar tarafından saygı görmese de bu konuda iki kitap yazdı: Vitamin C and the Common Cold (C Vitamini ve Genel Soğuk Algınlığı / 1970) ve How to Live Longer and Feel Better (Daha Uzun Yaşamanın ve Daha İyi Hissetmenin Yolları / 1986). Bu kitapları sayesinde onun bir kimyager olarak varlığından haberdar bile olmayan Amerikalıların gözünde sağlıklı beslenme uzmanı haline geldi.
Her ne kadar C vitamini ile ilgili söyledikleri hiçbir zaman kanıtlanmamış olsa da onda işe yaramış gibi gözüküyordu. Doksan üç yaşına kadar sağlıklı bir hayat yaşadı. Hayatının son yıllarını Kaliforniya, Big Sur’deki çiftliğinde geçirdi.
Ek Bilgiler
- Linus Pauling, zorunlu Amerikan tarihi dersini almak istemediği için liseden ayrılmıştı. Ardından gittiği Oregon Tarım Koleji (Oregon Agricultural College) o sıralarda mezunlarına diploma vermiyordu. İkinci Nobel’ini kazandıktan sonra hiç bitiremediği koleji ona 1962 yılında onur diploması verdi.
- Dokuz yaşındayken doymak nedir bilmeyen bir okuyucuydu. Babası “Portland Oregonian”a bir mektup yazarak oğlu için kitap önermelerini istemişti. Mektubunda “Lütfen İncil’i ve Darwin’in Türlerin Kökeni’ni önermeyin. Onları zaten okudu.” diye yazmıştı.
- II. Dünya Savaşı sırasında Cal Tech’teki laboratuarında askeri araştırmalar yapmak için gönüllü oldu. Denizaltılardaki oksijen miktarını ölçen bir aygıt, yaralı askerler için sentetik kan plazması ve donanma için kendi isminden esinlenerek “linusite” adını verdiği yeni bir patlayıcı geliştirdi.