KİŞİYİ HÜRRİYETİNDEN YOKSUN KILMA
“Madde 109- (1) Bir kimseyi hukuka aykırı olarak bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinden yoksun bırakan kişiye, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir.
(2) Kişi, fiili işlemek için veya işlediği sırada cebir, tehdit veya hile kullanırsa, iki yıldan yedi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(3) Bu suçun; a) Silahla, b) Birden fazla kişi tarafından birlikte, c) Kişinin yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle, d) Kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle, e) Üstsoy, altsoy veya eşe karşı, f) Çocuğa ya da beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı, İşlenmesi halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek ceza bir kat artırılır.
(4) Bu suçun mağdurun ekonomik bakımdan önemli bir kaybına neden olması halinde, ayrıca bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
(5) Suçun cinsel amaçla işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkralara göre verilecek cezalar yarı oranında artırılır.
(6) Bu suçun işlenmesi amacıyla veya sırasında kasten yaralama suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hallerinin gerçekleşmesi durumunda, ayrıca kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır.”
Kişinin kendi iradesine göre hareket edebilme hürriyeti korunmaktadır. Hem bir yere gitme hem de bir yerde kalma hürriyeti korunur.
- Hareket hürriyeti ya da bu hürriyetinden yoksun kılınankişidir.
- Herkes fail olabilir.
- Hareket yeteneğine sahip olup olmadığına bakılmaksızın herkes suçun mağduru olabilmektedir.
- Serbest hareketli bir suçtur. Kişinin bir yere gitmek veya bir yerde kalmak hürriyetinin sınırlandırılması suçun fiil unsurunu oluşturmaktadır.
Mütemadi bir suçtur.
- Kişinin fiziki olarak hareket edebilme yeteneğinin ortadan kaldırılması netice olarak kabul edilir.
Kasten işlenebilen bir suçtur. 109/5 için amaç unsurunun da oluşması gerekmektedir.
Hukuka uygunluk nedenlerinin varlığına bakılır.
Bu nitelikli halin öngörülmesi ile bileşik suç oluşturulmuştur.
Fiilin işlenmesinde kolaylık sağladığı için nitelikli hal olarak düzenlenmiştir.
Silahın kullanılması gerekir. Salt silahın varlığı yeterli değildir. (Göstermek kullanmak olarak sayılır.)
Müşterek faillik aranır.
Fiiller görev kapsamında kalmalıdır.
Cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçların tamamı bu kapsamdadır.
Amacın bulunması yeterlidir.
Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu cinsel saldırı suçlarının içinde eriyecek ölçüde olmamalıdır bunu aşan bir derecede olmalıdır.
Kişinin bu fiil neticesinde ekonomik bakımdan önemli bir kayba uğraması NSAHYK suçu olarak düzenlenmiştir. Failin bu netice bakımından en azından taksiri aranır.
Bu kaybın mutlaka gerçekleşmiş olması aranır.
Kusuru ortadan kaldıran hallerin varlığı incelenir.
- Mütemadi suç olan kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunda suçun tamamlanması anına kadar teşebbüs edilmesi mümkündür. Suç tamamlandıktan sonra fakat sona erdirilmesinden önce ise artık teşebbüsten bahsedilemeyecektir.
- Suçun icrası tamamlanıncaya kadar iştirak mümkündür.
- Bu suçun işlenmesi sırasında NSAY’nin gerçekleşmesi durumunda ayrıca bu suça ilişkin hükümler uygulanır. Yani hem NSAY hem de hürriyetinden yoksun kılma suçundan ceza verilir.
“Etkin pişmanlık Madde 110– (1) Yukarıdaki maddede tanımlanan suçu işleyen kişi, bu suç nedeniyle soruşturmaya başlanmadan önce mağdurun şahsına zararı dokunmaksızın, onu kendiliğinden güvenli bir yerde serbest bırakacak olursa cezanın üçte ikisine kadarı indirilir.”
Etkin pişmanlık bazen cezayı ortadan kaldıran bir sebeptir bazen cezada indirim yapılmasını sağlayan bir sebep olarak karşımıza çıkar.