UNESCO’nun Dünya Mirasları listesinde yer alan Çin Seddi’nin yapılışını basit sanıyorsanız yanılıyorsunuz. Yapılma amacı hepimizin de bildiği gibi “savunma”. Ancak kimler tarafından nasıl, ne zaman ve kimden korunmak için yaptırıldığına dair tüm ilginç bilgileri yazımızda derledik.
1.
Po körfezinin kıyısında başlayan Çin Seddi, Pekin’in kuzeyinden geçip batıya, Huang-Ho nehrini ikiye bölerek de güneybatıya ulaşıyor.
2.
Tarih boyunca birçok farklı isimle anıldı. 19. yüzyıl sonlarına doğru “Çin Seddi” ismini aldı. Günümüzdeki ismine gelene kadar “bariyer”, “kale”, “kemer” ve hatta “mor hudut” ve “dünyanın ejderhası” gibi isimlerle anıldı.
3.
Çin Seddi’nin inşaatı MÖ. 221 ile MS. 608 yılları arasında başladı.
4.
Çin Seddi’nin tamamlanması 2.000 yıldan daha fazla sürdü. Bugün var olan Ming Hanedanı devrinden kalan 2.500 kilometrelik kısım ise 1358–1644 yılları arasında inşa edildi. Yapının bitiş tarihi olan 1644, aynı zamanda son Ming hükümdarının yıkıldığı tarihe denk geliyor. Bu tarihlere bakıldığında Çin Seddi’nin 2.000 yıldan daha fazla bir zamanda tamamlandığını söylemek mümkün.
5.
Çin Seddi’nin en önemli özelliği ise, dünyadaki en uzun savunma duvarı olması. Yıkılmış olan kısımlarıyla beraber uzunluğu 8.851 kilometre. Çoğu insan Çin Seddi’nin uzunluğunu 6.270 kilometre olarak bilse de, bu uzunluk yalnızca duvarın uzunluğu. Bilinen uzunluğa bariyerler ve surlar da eklenildiğinde gerçek uzunluk 8.851 kilometreye ulaşıyor.
6.
Ziyaretçileri her 200 metrede bir kule veya kale karşılıyor. Duvarlarda da okçular için yapılmış bolca siper alanı bulunuyor.
7.
Duvarların taban kalınlığı 7 metre, üst kalınlığı ise yaklaşık 6 metre. Kalın duvarların üzerinde atlarla, hatta arabayla bile yolculuk yapmak mümkün.
8.
Sanılanın aksine tüm duvarları tuğladan oluşturulmayan setin inşasında toprak, taş, plastik, ahşap, tuğla, kil veya kireç taşı gibi o dönemin malzemelerinden faydalanıldı. Yüksekliği yer yer değişiklik gösteren Çin Seddi’nin yaklaşık 8 metrelik en yüksek kısmı ise, Heita Dağı üzerindeki gözetleme kulesinin olduğu bölüm.
9.
Kullanılan maddeler değişiklik gösterdiği için bazı duvarlar diğerlerine göre daha zayıf oldu. Zayıf duvarlar daha kısa boylu yapıldı. Çin Seddi’ndeki zayıf duvarların amacı düşmanlardan korunmak değil, düşmanı yavaşlatmaktı.
10.
Çin Seddi’nin inşasında yaklaşık 9 bin kişinin çalıştığı söylentiler arasında.
11.
Yapılış amacı, herkesin bildiği gibi savunma ancak başka sebepleri de var. Şimdi onların neler olduğuna bakalım.
12.
Çinliler beylikler döneminde birbirlerinden korunmak amacıyla inşaata başladı. Daha sonra Çin’in ilk İmparatoru Qin Shi Huang, burayı komple bir duvarla çevirme kararı aldı. Başlangıçta her krallık kendini korumayı amaçladı fakat daha sonra çeşitli sebeplerle devasa bir setin inşaatına başlandı.
13.
14.
Saldırılardan korunmanın yanı sıra, esir düşen yöneticileri sürgün veya ağır işe göndererek cezalandırma, ülkeden kaçışı engelleme ve dış ülkelere Çin’in birlik ve beraberliğini gösterme amaçları da setin yapımında rol oynuyordu.
15.
1970’lerde Çinli insanlar despotizmin sembolü olarak gördükleri Çin Seddi’nden taş ve tuğla alarak evlerinin inşasında kullanırdı.
16.
Portekizli Kaşif Bento de Gois sayesinde 1605 yılında Avrupa, Çin Seddi’ni tanıdı. Dünyada insan tarafından yapılan en büyük eser olan Çin Seddi, UNESCO tarafından Dünya Mirasları listesine alındı. Ayrıca Çin Seddi, 7 Temmuz 2007’de Dünyanın Yeni Yedi Harikası listesine de girdi fakat oy kullananların şahsi görüşünü belirttiği gerekçesiyle UNESCO tarafından benimsenmedi.
Kaynak: 1