Fizikçiler, atomların uzayda değil de zamanda yinelenen bir desen izlediği yeni bir madde formu yaratmayı başardı. Bir zamanlar imkansız olduğu düşünülen bu tür bir materyalin iki ayrı çalışmada başarıyla yaratıldığı açıklandı ve elde edilen veriler, Nature dergisinde yayınlandı.
Söz konusu materyal, "zaman kristalleri" olarak adlandırılıyor. Fizikçiler bu kristallerin “Dengesizlik boyutunun kapılarını açtığını ve materyal sayesinde süper güvenli kuantum bilgisayarlar geliştirilebileceğini” vurguluyor.
Buz veya elmas gibi kristalleri oluşturan atomlar uzayda yinelenen bir düzen içinde yinelenirken, zaman kristallerinin deseni ise “zaman içinde” tekrarlanır. Araştırmacılara göre, zaman kristallerinin yapısı doğal beklentilerle uyumlu değil.
Maryland Üniversitesi Joint Quantum Institute (JQI) Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, üç ittibiyum iyonu zincirinde üç tür lazerle hareket eden davranışları tetikleyerek zaman kristalleri geliştirmek üzere Berkeley Üniversitesi'ndeki bir grupla güçlerini birleştirdi. Bilim insanları, manyetik alan yaratmak için atomik iyonları lazerle bastırdılar ve atomların dönüşleri çevirmek için bir başka lazer mimarisi kullandılar. Bu dizi, defalarca tekrarlandı ve sonuçta, zamanla tekrarlanan bir atım deseni oluşturuldu. Muhteşem ekip, sonunda iyonların daha yavaş bir frekansta tepki verdiğini keşfetti.
Bu tuhaf tepki, bir piyanistin saniyede iki kez bir grup piyano tuşuna vurduğu varsayımsal bir senaryoya benziyor. Lakin arada bir fark var: Notalar saniyede sadece bir kez kulaklarımıza ulaşıyor.
Harvard Üniversitesi'nden ikinci bir araştırmacı grubu da, Berkeley fizikçileriyle bir proje geliştirdi. Bilim insanları sentetik elmastan üretilen yapay bir kafes kullanılarak bir zaman kristali yarattı. Daha önce de belirttiğimiz gibi tüm bulgular, Nature dergisinde yayınlandı.
Ancak bazı araştırmacılar, zaman döngüsünün tek başına yeterli olmadığını iddia ediyor. Araştırmacı Jiehang Zhang, “Bilardo topları demetini, 10 santimetrelik kesin düzenlerle ayrılmış bilardo masasına koyarsanız, bir kristal mi elde edersiniz? Tam olarak değil, çünkü toplara yeterince sert vurursanız masa parçalanır." ifadelerini kullandı.