Edmund Leach Kimdir?
Sir Edmund Ronald Leach, 7 Kasım 1910 ila 6 Ocak 1989 tarihleri arasında yaşamış olan bir İngiliz sosyal antropolog ve düşünürdür. Leach, 1966’dan 1979’a kadar Cambridge’deki King’s College’da rektör yardımcısı olarak görev yaptı. Aynı zamanda 1971’den 1975’e kadar Kraliyet Antropoloji Enstitüsü’nün başkanıydı.
Edmund Leach, üç çocuğun en küçüğü ve William Edmund Leach ile Mildred Brierley’in oğlu olarak Sidmouth, Devon’da doğdu. Babası Kuzey Arjantin’de bir şeker fabrikasının sahibi ve yöneticisiydi. Leach 1940’ta, o zamanlar ressam olan ve daha sonra şiir kitapları ve iki roman yayınlayan Celia Joyce ile evlendi. Çiftin 1941’de bir kızları ve 1946’da bir oğulları oldu.
Leach, Marlborough College ve Clare College’da eğitim gördü ve buradan 1932’de mühendislik dalında onur derecesiyle mezun oldu.
Clare College’den aldığı mühendislik diplomasıyla dört yılını Çin’de bir ticaret firmasında çalışarak geçirdi. Bu süreçte diğer kültürlere olan ilgisi artan Leach’in akademik kariyeri bu çalışmalarından çok etkilenecekti. Doktora derecesini 1947’de London School of Economics’te (LSE) sosyal antropoloji alanında kazandı ve burada ilk yardımcı profesörlük görevine atandı. Bu görevinden, 1953’te, Cambridge’de çalışmak için ayrıldı.
Edmund Leach, sosyal antropolog unvanıyla 1938’de, Kürtleri incelemek için Irak’a gitti ve buradaki çalışmalarının ardından “Social and Economic Organization of the Rowanduz Kurds” isimli çalışmasını yayınladı. Leach Irak’taki çalışmalarını tamamlayamadan İngiltere’ye döndü.
Leach’in saha çalışmaları sadece Irak ile sınırlı kalmadı. Leach; Botel Tobago (Tayvan açıklarında bir ada), Burma (Myanmar) ve Seylan (Sri Lanka) dâhil olmak üzere Asya’nın çeşitli yerlerinde çalışmalar yürüttü. Mühendisliğe olan ilgisi, antropolog sıfatıyla yaptığı bu ayrıntılı saha çalışmalarındaki yazı ve eskizlerinde belirgin olarak ortaya çıkmaktadır.
Leach, Burma’da asker olarak hizmet verdiği bir dönem de dâhil olmak üzere çok zaman geçirdi. En ünlü eseri olan “Political Systems of Highland Burma: a Study in Kachin Social Structure” (1954) adlı kitabı da buradaki uzun süreli çalışmalarının sonucu olarak ortaya çıktı. Kitabın popülaritesi büyük ölçüde, tek bir toplumu veya kabileyi incelemek yerine geniş ve çeşitli alanları inceleyerek sosyal ve politik değişimi ele almak için yenilikçi yöntemler kullanmasından kaynaklanıyordu.
Leach, İngiliz yapısal işlevselliği (Radcliffe-Brown ve Malinowski tarafından örneklenen) ile Fransız yapısalcılığı (Levi-Strauss tarafından örneklenen) arasındaki uçurumu genişletti. Leach, Levi-Strauss’un çalışmalarının ana yorumcularından birisi olmasına ve Levi-Strauss’un teorik perspektifine ilişkin birkaç giriş niteliğinde çalışma üretmesine rağmen, kendisini özünde, hala işlevselci olarak görüyordu.
“Lévi-Strauss” adlı kitabı altı dile çevrildi ve üç baskı yaptı.
Edmund Leach, 6 Ocak 1989’da hayata gözlerini yumdu ve cenaze töreni de King’s College Şapeli’nde düzenlendi.
Çeviri ve Derleme: Sosyolog Ömer Yıldırım
Kaynak: Fields of Study: Sir Edmund Leach, the Social Anthropologist