Avrupa’da çay
Çin’den etkilenen Japonya’da da M.S. 805 yılında çay tarımı başladı. 12’nci yüzyılda İpek Yolu ile bir duraktan diğerine taşınan çay, o dönemlerde para yerine geçecek kadar değerliydi. Çin ve Japonya, çayın ritüelleri ve çay kültürünün incelikleri ile uğraşırken, Avrupa da nihayet çayla tanıştı. 1560 yılında gelişmiş donanmaya sahip Portekiz, ilk çay ticaretini yaptı. Gemilerle Çin’den Lizbon’a gelen çay, buradan Hollanda, Fransa ve Baltık Denizi ülkelerine dağıtıldı. Ardından Hollanda da kendi donanmasını devreye sokarak Çin’den çay getirmeye başladı. Böylece çay, Avrupa’da yaygınlaştı. O dönemlerde oldukça pahalı olan çayı sadece zenginler içebiliyordu.
Peki, çay denilince ilk akla gelen ülkelerden İngiltere çayla nasıl tanıştı? Londra’da gazetelerde ilk çay reklamına 1658 yılında rastlanıyor. O yıllarda çaya rağbet o kadar fazlaydı ki çay almak için özel çay jetonları bile bastırıldı. Arka arkaya, yalnızca çay satan çay evleri açıldı. 1675 yılına gelindiğinde çok tuhaf bir şey oldu; İngiltere’deki bütün kahvehane ve çay evleri kapatıldı. Çayın satılması ve içilmesi yasaklandı. Ama tabii ki bu yasak fazla uzun sürmedi. Bu arada İngilizler, çayı Çin’in tekelinden çıkarmaya karar vermişti. Hindistan ve Sri Lanka’da çay yetiştirmeye başladılar. Bu da çayın fiyatını ucuzlattı ve halk tarafından yaygın tüketilmeye başlandı.