Robotik radikal prostatektomi prostat kanserinin tedavisi için uygulanan en etkili yöntemdir. Radikal prostatektomi, prostat bezini ve çevresindeki dokuları çıkarmak için yapılan bir operasyondur. Operasyon sırasında genellikle seminal veziküller ve bazı lenf düğümleri de alınır.
Kanseri prostatla sınırlı olan hastalarda radikal prostatektomi kesin iyileşme sunan bir tedavidir. Prostatektomi robot yardımı ile yapılıyorsa bu operasyona robotik radikal prostatektomi denir.
Robotik Radikal Prostatektomi Öncesi İçin Uyarılar
Prostat kanseriniz varsa ve doktorunuz tedavi için radikal prostatektomi önerebilir. Operasyon öncesinde şu bilgilere sahip olmanız sizin için avantaj olacaktır.
Ameliyattan 10 Gün Önce
Aşağıdaki ilaçları almayı bırakın.
- Aspirin
- Non steroid anti inflamatuar ilaçlar (Voltaren, Majezik, Arvales, Etol)
- Vitamin takviyeleri, bitkisel destek takviyeleri
Kan sulandırıcı İlaçlar:
- Eğer doktor önerisiyle Kumadin, Plavix, Xarelto gibi kan sulandırıcı ilaçlar kullanıyorsanız, bu ilaçları ameliyattan on gün önce kesip, yerine Cleaxane adı verilen kısa etkili kan sulandırıcı iğneleri yaptırmanız gerekir.
Kronik Hastalık Nedeniyle Alınan İlaçlar:
- Yüksek tansiyon, astım veya tiroid hastalığı nedeniyle ilaç alıyorsanız, ilaçlarınızı kesmeyin. Ameliyat sabahı çok az bir suyla ilaçlarınızı alabilirsiniz.
- Eğer şeker hastasıysanız ilaçlarınızı kesmeyin, ameliyat öncesi şekerinizin kontrolde olmasına dikkat edin. Ağızdan alınan şeker ilaçları ameliyat sabahı alınmaz. İnsülin kullanıyorsanız, ameliyat sabahı insülini yarım doz olarak alın.
Ameliyattan 1 Gün Önce
- Ameliyattan bir gün önce hafif yemenizi öneririz. Yağlı yiyeceklerden kaçının.
Özellikle ameliyattan bir önceki akşam yemeğinizi tanesiz sıvı yiyeceklerden oluşturun (çorba, komposto). Bol bol su için. Kalorisiz kalmamak için meyve suları içebilirsiniz.
Unutmayın boş barsaklar, mutlu barsaklardır. Ameliyat sonrası sizi üzmezler.
- Ameliyattan bir önceki gün akşamüstü saat 17.00 gibi Magnezyum sitrat takviyesi alın.
Eğer ameliyatınız öğleden önceye planlanmışsa, gece yarısı 12.00'den sonra hiçbir şey yemeyin ve içmeyin.
Eğer ameliyatınız öğleden sonraya planlanmışsa, sabah saat 07.00'de hafif bir kahvaltı yapın ve saat 07.00'den sonra hiçbir şey yemeyin ve içmeyin.
Robotik Radikal Prostatektomi Ameliyatı Sonrası İçin Öneriler
Prostat kanseriniz nedeni ile radikal prostatektomi operasyonu geçirmişseni, iyi bir nekahat dönemi geçirmeniz için aşağıdaki talimatları dikkatlice okuyup, harfiyen uygulamanızı öneririz.
Her ne kadar robotik radikal prostatektomi rutin olarak uyguladığımız bir ameliyat olsa da, bu işlem hastaların iyileşmesi için zamana ihtiyaç duyulan büyük bir ameliyattır.
Taburcu Olurken
- Hastalar ameliyattan genellikle 48 saat sonra hastaneden taburcu olur.
- Ameliyattan sonra 10 gün boyunca araba kullanmanızı istemiyoruz, bu yüzden hastaneden çıkarken mutlaka sizi evinize götürecek bir yakınınızı çağırın.
- Ameliyattan 48 saat sonra duş yapabilirsiniz (yara yerlerinizde su geçirmez bandajlar kullanarak)
- Ameliyattan sonra yürüyüş yapmak çok önemlidir. Ameliyat sonrası merdiven de çıkabilirsiniz. Ameliyattan sonra mümkün olduğunca çok yürüyüş yapmaya çalışın.
- Hastaneden çıktıktan sonra ateşiniz 38.5° yi geçerse mutlaka Prof. Dr. Murat BİNBAY veya ekip doktorlarına haber verin.
Diyet
- Ameliyat sonrası erken dönemde makattan gaz çıkışı olana kadar tanesiz sulu gıdalar alın. Tanesiz sulu gıda olarak et suyu çorba, elma suyu, su, komposto (şeker hastalığınız yoksa) tercih edebilirsiniz.
- Gaz çıkardıktan sonra, yemek yemeye özellikle aşağıdaki yiyeceklerden başlayın:
- Kahvaltılık
- Tavuklu şehriye çorbası
- Haşlanmış patates
- Yağda pişmiş yumurta
- Yulaf ezmesi
- Tost ekmeği
Ameliyattan sonra 10 gün boyunca aşağıdaki gaz yapıcı besinleri tüketmeyin
- Karbonatlı içecekler: soda, gazoz ve kola
- Gaz yapıcı yiyecekler: brokoli, mercimek, kuru fasulye, lahana ve baharatlı yiyecekler
- Süt ve yoğurt
Ameliyattan sonra 2 ay boyunca yapmamanız gerekenler
- Büyük tuvaletinizi yaparken veya gaz çıkarmak için ıkınmaktan kaçının.
- 45 dakikadan fazla aynı pozisyonda oturmaktan kaçının.
- Egzersiz veya herhangi bir sportif aktivite yapmayın.
- Hamam veya SPA'ya gitmeyin, yüzmeyin.
- Ağır şeyler kaldırmayın.
Sonda Bakımı
Ameliyat sonrasında hastalarımızı taburcu ederken idrar sondası ile gönderiyoruz. Sondanın ucunda bir balon vardır ve bu balon idrar torbanızın içinde yaklaşık 15 cc sıvı ile şişirilmiştir. Sondayı kendi başınıza çekip çıkarmaya çalışmayın.
Sonda genellikle ameliyat olduğunuz tarihten 7 gün sonra çıkarılır.
Eğer 3 saat boyunca sondanızdan hiç idrar gelmezse ve alt karın bölgesinde bir rahatsızlık hissederseniz, en yakın acil servise gidin ve Prof. Dr. Murat Binbay'ı arayın. Sondanız tıkanmış olabilir.
Hastaneden çıkarken sondanızın ucuna standart idrar torbalarından daha kısa bir idrar torbası takıyoruz. Bu torbayı bacağınıza takacağınız özel korsenin içine yerleştirip, rahatlıkla pantolon giyebilirsiniz. Böylece ameliyattan birkaç gün sonra dışarıda yürüyüş yapabilirsiniz.
Sondanın etrafından kan gelmesi veya idrar kaçması normal bir durumdur. Bu durum genellikle mesane spazmları nedeniyle olur.
İdrarda kan görüyorsanız veya idrarınız koyu geliyorsa az su içmiş olabilirsiniz. Bol su içmeniz idrar rengini düzeltecektir.
Eğer sonda penisinizin uç kısmına yapışıyor veya hareket ederken acıtıyorsa, eczaneden ağrı önleyici jel (Cathajel) veya antibiyotikli krem (Furocin) alıp sonda ile penisin birleştiği noktaya sürebilirsiniz.
Kegel egzersizlerini sonda varken yapmayın. Sonda çıkarıldığında Kegel egzersizlerine devam edebilirsiniz.
Ameliyattan Sonra Karşılaşabileceğiniz Durumlar
Karın şişkinliği veya kabızlık: Olduğunuz ameliyattan sonra bu tarz şikayetler görülebilir. Bu şikayetler için size kabızlık giderici ilaçlar verilecektir.
Mesane spazmları: Mesane spazmı olduğunda karnınızın alt tarafında ani ortaya çıkan rahatsızlık ve ağrıyla birlikte ani işeme hissi olur. Bu durumda sondanın yanından idrarda gelebilir. Genellikle hastalarımız bu durumu sonda tıkanması olarak değerlendirir. Hastaneden çıkarken size verilen Vesicare adlı ilacı kullanın. Bu ilacı sonda çıkana kadar kullanmaya devam edin.
Sondanın etrafından kanlı akıntı gelmesi veya idrarda kan olması: Ikınırken, idrar yaparken idrarın başında veya sonunda parlak kan gözükmesi normal bir durumdur. Yine idrar rengi geçirilmiş ameliyata bağlı pembe açık kırmızı renkte olabilir. Bu durum ameliyattan sonra yaklaşık 6 hafta boyunca devam edebilir. Eğer kan sulandırıcı ilaçlar kullanıyorsanız, idrar renginin normale dönmesi uzun sürebilir.
Yara yerlerinin etrafında morarma: Bu durum normaldir; morluklar 1-2 hafta içerisinde kendiliğinden iyileşir.
Alt bacak veya ayak bileğinde şişme: Bacaklarda ameliyat sonrası şişme olabilir, bu durum genellikle 1-2 hafta içinde düzelir. Otururken bacaklarınızı havaya kaldırmak şişliğin düzelmesini kolaylaştırır. Eğer şişlik tek bacakta ise bu acil bir durum olabilir. Hemen Prof. Dr. Murat Binbay ı arayın. Bacağınızda derin ven trombozu gelişmiş olabilir. Bu durumu yaşamamak için ameliyattan sonra mümkün olduğunca yürüyün.
Perineal rahatsızlık (makat ile yumurtalıklar arası ağrı): Bu şikayet ameliyat sonrası haftalarca sürebilir, genellikle kendiliğinden geçer. Otururken altınıza simit şeklinde yastık koyarsanız bu şikayetiniz azalır.
Eğer ağrı kesici kullanmanıza rağmen şiddetli ağrınız oluyorsa lütfen Prof. Dr. Murat BİNBAY'ı uyarın.
Penis ve yumurtalıklarda şişme ve morarma: Bu durum ameliyattan sonra görülebilir ve önemli bir komplikasyona işaret etmez. Penis/yumurtalıkta şişme ve morarma ameliyattan hemen sonra görülebileceği gibi, ameliyattan 5-6 gün sonra da ortaya çıkabilir. Genellikle 1-2 haftalık bir sürede kendiliğinden iyileşir.
Ufak bir havluyu rulo yapıp yatarken yumurtalıkların altına koyabilirsiniz; bu sayede yumurtalıklardaki ödem azalır. Bunun dışında yürürken süspansatuar iç çamaşır giyilmesi iyileşmeyi hızlandırır. Baksır tarzı iç çamaşır giyilmesi önerilmez.
İnkontinans
Radikal prostatektomi sonrası hastaların bir çoğunda geçici süre idrar kaçırması olur. Her hasta aynı değildir. Kimi hastamız genç, kimi yaşlı; kiminin ek şeker hastalığı veya yüksek tansiyonu var, kiminin yok. Her hastanın kanseri aynı saldırganlıkta veya aynı yerleşimli değil. Bu yüzden kendinizi ameliyat olmuş diğer hastalarla karşılaştırmayın.
Ortalama olarak verecek olursa hastalar 6 haftada idrar tutar hale gelir. Özellikle genç ve zayıf hastalar, ameliyat sonrası sondayı alır almaz idrar tutar hale gelirken; şişman ve yaşlı hastalarda idrar fonksiyonlarını geri kazanmak 6-12 ay kadar uzayabilir.
Hastaların idrar kaçırma dereceleri de farklı olabilir. Biz hastalarımızın ameliyat sonrası ped kullanmalarını öneririz. Günde kaç ped ıslattığına göre idrar kaçırma düzeylerini takip ederiz. Hastaların %95’inde idrar kaçırma düzeyleri zaman içinde azalır. Robotik cerrahi serimize göre birinci yılın sonunda ameliyat olan yüz hastanın sadece 5’inde kalıcı idrar kaçırması olur.
İyileşme sürecinde hastalarımızın bazılarında acil idrar isteği olur. Bu yüzden ameliyat sonrası erken dönemde hastalara bu his gelmeden sık sık tuvalete gitmeleri önerilmektedir. Ameliyattan hemen sonra idrar kaçırmaları genellikle pozisyona bağlı olur. Otururken veya yatarken daha az idrar kaçırma olurken, ayaktayken idrar kaçırma artar.
Robotik prostat kanseri ameliyatından sonra idrar kaçırmanızı en kısa sürede ve kalıcı olarak geri kazanmanız için yapmanız gereken en önemli şey “Kegel Egzersizleri”dir.
Kegel egzersizlerinin amacı, idrar torbasının çıkışında yer alan pelvik taban kaslarını güçlendirmektir. Bu kaslar güçlendiği zaman idrarınızı daha kolay tutar hale gelirsiniz. Bir başka deyişle bu egzersizler ameliyat sonrası rehabilitasyon olarak kabul edilebilir.
Ameliyattan Sonra İdrar Kontrolü Sağlamak için Kegel Egzersizleri
Ameliyat sonrası idrar kaçırma şikayetlerinizin çabuk düzelmesi için, ameliyattan bir ay önce Pelvik Taban Egzersizleri yapmaya başlayın.
Kegel Yapma Tekniği:
Kegel egzersizleri ayaktayken, otururken veya yatarken yapılabilir. Kegel egzersizlerinin doğru yapılış şekli şöyledir. Kalabalık bir ortamda gazınız varsa, gazınızı çıkarmaz tutmaya çalışırsınız. Bunu yapmak için makatınız etrafındaki kasları sıkarsınız.
Kegel egzersizi yaparken bacaklarınızı veya kalçalarınızı sıkıştırıp, işeme kanalı üzerine baskı yapmayı değil, makat kaslarınızı sıkıştırmayı amaçlamalısınız. Nefesinizi zorlamamalı veya tutmamalısınız. İdrar tutmayı değil, gaz çıkarmayı durdurmaya konsantre olmalısınız.
İdrar yaparken Kegel egzersizi yapıldığında, idrar akışının durması gerekir. Bu tekniği doğru Kegel yapıp yapmadığınızı test etmek için kullanabilirsiniz. Bunun dışında her idrar yaparken Kegel egzersizi yapmanızı önermiyorum.
Bazen hastalarımız Kegel egzersizini doğru yapmakta zorlanır. Bu durumda hastalarımızı bu konuda eğitimli özel fizyoterapistler eşliğinde uygun cihazlarla birlikte çalıştırmaktayız.
Kegel Egzersizi Uygulama Sıklığı
Kegel egzersizleri her seferde 10 tekrar şeklinde yapılmalıdır. Makat kaslarını kasıp 1’den 10’a kadar sayılır, birkaç saniye dinlendikten sonra ikinci tekrara geçilir. Bu şekilde 10 tekrar yapılmasına bir set adı verilir.
Ameliyattan önceki hafta günde 6–8 set Kegel egzersizi yapılması ameliyat sonrası dönem yardımcı olacaktır.
Ameliyattan sonra; sonda çekildikten birkaç gün sonra Kegel egzersizlerini günde 3 set yapacak şekilde başlamak gerekir. Bir hafta sonra her saat başı bir set yapacak şekilde Kegel egzersizi sayısını arttırmak gerekir.
İlerleyen günlerde yürüme sürenizi arttırmak faydalı olacaktır. Kegel egzersizi doğru yapıldığında ağrı hissetmemeniz gerekir. Ağrı olması durumunda lütfen doktorunuzla iletişime geçiniz.
Aşağıdaki durumlardan biri olursa acil olarak hastaneye geliniz.
- 38.5° den fazla ateşiniz olursa, yara yerleriniz kızarık ve şiş ise veya yara yerlerinizde çok miktarda kokulu bir akıntı varsa
- Bulantı ve kusma varsa; geçmeyen karın şişliği ve ağrı durumunda
- Kanlı ve çok pıhtılı idrar yapma durumunda
- İdrar akım hızınızda azalma veya idrar yapamama durumunda
- Tek bir bacakta ağrı veya şişlik varsa
- Göğüs ağrısı veya nefeste kesilme olması durumunda
Hastaneden taburcu olurken kullanmanız gereken ilaçlar:
Parol tb: (ağrı kesici/ ateş düşürücü) Bu ilaç günde 4 kereye kadar kullanılabilir. Ağrı kesici özelliği çok kuvvetli değildir. Normalde robotik cerrahi sonrası hastalar ciddi ağrı kesicilere ihtiyaç duymaz. Bu ilaca rağmen ciddi ağrınız olursa doktorunuzla görüşün.
Lifta 5 mg tb: (penis kan akımını arttırmak için) Ameliyat sonrası sertleşme fonksiyonlarınızı geri kazanmanız için ameliyattan hemen sonra bu ilaca başlamaktayız.
Nexetin 40 mg tb: (idrar kaçırmasını önlemek için) Bu ilaç ameliyat sonrası idrar tutma fonksiyonlarını en erken dönemde geri kazanmanız için önerilmektedir. İlaca ilk başladığınızda bulantıya neden olabilir, bu yan etki ilaca devam edildiğinde 4-5. günlerde kaybolur.
Vesicare 5 mg tb: (mesane kasılmasını önlemek için) Bu ilaç istemsiz mesane spazmlarını önlemek için kullanılır. Ameliyat sonrası bir ay boyunca kullanmanızı öneriyoruz.
Tavanik 500 mg tb: (antibiyotik) Sonda çekilene kadar günde bir adet alın.
Becunis draje: (dışkı yumuşatıcı) Ameliyat sonrası 7 gün gece yatmadan önce bir adet Becunis alın. Bu ilaç dışkınızı yumuşatacak ve ıkınmanızı engelleyecektir. Eğer ishal olursanız ilacı kesin.