Erdemliler topluluğu hangi amaçla kurulmuştu?
Hz. Muhammedin (s) gençlik yıllarında Mekke, insan hakları açısından kötü durumdaydı. Bir kimse hayatını sürdürebilmek için büyük bir kabileden olmak veya onların koruması altına girmek zorundaydı. Aksi takdirde bir bahaneyle bütün malına el konulabilir, hatta kendisi köle olarak satılabilirdi.
Dışarıdan bir kervan geldiğinde Mekkede sığınacak bir kabile bulmak zorundaydı. Bilinen, güçlü bir kabile kervanı koruması altına aldığında, o kervan Mekkede ticaret yapabilir, herhangi biri, onlara saldırmaya cesaret edemezdi. Ama korumasız bir şekilde Mekkeye giren kervanın bütün malları kısa sürede yağmalanırdı.
Bir gün Mekkeye bir tüccar gelmişti. Mekkede sülalesi kalabalık, güçlü biri, bu tüccarın mallarını gasp etti. Tüccar kimden yardım dilediyse, hiç kimse oralı olmadı. Tüccar ne yapacağını şaşırmıştı. Meydanın ortasında bağırmaya başladı:
Sizde hiç insaf yok mu? İçinizde hakkı, adaleti bilen bir kişi bile yok mu?
Onun bu çırpınışı Peygamberimizin amcası Zübeyirin ve birkaç arkadaşının dikkatini çekti. Durumu değerlendirmek için bir evde toplandılar. Aralarında, henüz genç yaşta olan Peygamberimiz de vardı. Kendi aralarında şöyle karar aldılar:
Mekkeden veya Mekke dışından herhangi biri haksızlığa uğradığında, onun hakkı korunacak.
Mekkede haksızlık yapılmasına asla izin verilmeyecek.
Toplantıya katılanlar, sözlerinde duracaklarına dair yemin ettiler. Bu antlaşmaya Hılful-Fudul yani erdemliler antlaşması adı verildi.