VASİ TAYİNİ
Vasi Nedir?
Vasi, Medeni Kanun'da öngörüldüğü şekli ile sulh hukuk mahkemesi tarafından karar verilmek sureti ile kısıtlanmış kişilerin mal varlığını ve kişisel haklarını korumak ve idare etmek üzere atanmış olan kişidir.
Kimlere Vasi Atanabilir?
-Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle işlerini göremeyen, korunması ve bakımı adına kendisine sürekli yardım edilmesi gereken ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokan her yetişkine,
-Savurganlık, alkol veya madde bağımlılığı, kötü yaşam tarzı veya malvarlığını kötü yönetmesi sebebiyle kendisini veya ailesini zor duruma düşürme tehlikesine yol açan kişilere,
-Velayet altında olmayan 18 yaşından küçük çocuklara,
-Bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan her yetişkine,
-Yaşlılığı, sakatlığı, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her yetişkin kendi talebi üzerine vasi atanabilir.
Vasi Nasıl Atanır?
İlgililerin veya kısıtlı adayının kendisinin talebi üzerine yetkili Sulh Hukuk Mahkemesi'ne "Vasi Tayini" davası açılması üzerine görülen dava sonucunda vasi ataması gerçekleşir.
Kimler Vasi Olabilir, Kimler Olamaz?
Reşit ve kısıtlı olmayan her gerçek kişi vasi olarak atanabilir. Atanacak kişi, vasi tayini hakkında açılmış olan davada, kısıtlama talep eden ilgililer veya talepte bulunan kısıtlı adayının mahkemeye önereceği isimler olabileceği gibi mahkeme takdirine bağlı olarak üçüncü kişiler de olabilir.
Yetişkin olmayanların ve kısıtlıların vasi olabilmesi mümkün değildir. Bunların yanı sıra; kendisine vasi atanacak kişi ile menfaati önemli ölçüde çatışanlar veya husumet bulunanlar, haysiyetsiz hayat sürenler, kamu hizmetinden yasaklı olanlar ve ilgili vesayet daireleri hakimleri de vasi olamaz.
Vasinin Yetkileri Nelerdir?
Vasi, kısıtlının bakımını ve korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Kendisine verilmiş olan tüm yetkiler sorumluluğunu da kapsamaktadır. Yapmış olduğu işlemleri izah etmek, vesayet makamına belli dönemlerde rapor ve hesapları sunmak gibi sorumlulukları olan vasinin herhangi bir izne tabi olmayan işlemleri de ancak vesayet makamının daha sonradan bu işlemi onaylamasıyla geçerlilik kazanır. Vasi, görevlerini yerine getirirken gereken özeni göstermekle yükümlüdür. Aksi takdirde kusurlu davranışıyla vesayet altındaki kişiye verdiği zarardan açıkça sorumludur.
Genel yetkinin dışındaki bazı işlemleri gerçekleştirebilmesi için işlemin öncesinde vesayet makamı olan ,kısıtlama kararını vermiş olan Sulh Hukuk Mahkemesi'nden, izin alması gerekmektedir. Bu işlemler Türk Medeni Kanunu'nun 462. Maddesinde şu şekilde sayılmıştır:
1. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir aynî hak kurulması,
2. Olağan yönetim ve işletme ihtiyaçları dışında kalan taşınır veya diğer hak ve değerlerin
alımı, satımı, devri ve rehnedilmesi,
3. Olağan yönetim sınırlarını aşan yapı işleri,
4. Ödünç verme ve alma,
5. Kambiyo taahhüdü altına girme,
6. Bir yıl veya daha uzun süreli ürün ve üç yıl veya daha uzun süreli taşınmaz kirası
sözleşmeleri yapılması,
7. Vesayet altındaki kişinin bir sanat veya meslekle uğraşması,
8. Acele hâllerde vasinin geçici önlemler alma yetkisi saklı kalmak üzere, dava açma, sulh
olma, tahkim ve konkordato yapılması,
9. Mal rejimi sözleşmeleri, mirasın paylaştırılması ve miras payının devri sözleşmeleri
yapılması,
10. Borç ödemeden aciz beyanı,
11. Vesayet altındaki kişi hakkında hayat sigortası yapılması,
12. Çıraklık sözleşmesi yapılması,
13. Vesayet altındaki kişinin bir eğitim, bakım veya sağlık kurumuna yerleştirilmesi,
14. Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi.
Vesayet makamının yanı sıra ayrıca Denetim Makamı olan Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin de onayını gerektiren işlemler ise bir sonraki maddede şu şekilde sayılmıştır:
1. Vesayet altındaki kişinin evlât edinmesi veya evlât edinilmesi,
2. Vesayet altındaki kişinin vatandaşlığa girmesi veya çıkması,
3. Bir işletmenin devralınması veya tasfiyesi, kişisel sorumluluğu gerektiren bir ortaklığa
girilmesi veya önemli bir sermaye ile bir şirkete ortak olunması,
4. Ömür boyu aylık veya gelir bağlama veya ölünceye kadar bakma sözleşmeleri yapılması,
5. Mirasın kabulü, reddi veya miras sözleşmesi yapılması,
6. Küçüğün ergin kılınması,
7. Vesayet altındaki kişi ile vasi arasında sözleşme yapılması.
"Kanunen gerektiği hâlde vasinin yetkili vesayet dairelerinin iznini almadan yapmış olduğu işlemler, vesayet altındaki kişinin vasinin izni olmaksızın yaptığı işlem hükmündedir.
"
Vasi Tayini Davasının Yürütülmesi İçin Bir Avukat ile Çalışmak Gerekli midir?
Zorunluluk olmamasına karşın sürecin uzun ve birden çok işlem barındırması nedeniyle bu alanda tecrübeli bir avukat ile çalışmak telafisi mümkün olmayacak hataların yapılmasının önüne geçecektir.
Stj. Av. Berat Emre Erdemir
Web sitemizde yer alan bu ve benzeri bilgiler öneri, tavsiye veya hukuki mütalaa değildir. Yazarımız veya büromuz bu sitede yer alan çözümlere, bilgilere, metinlere veya yayınlara dayanılmasından, kullanılmasından hareketle zarara uğranmasından dolayı sorumluluk kabul etmez.
Vasi Tayini Nasıl Yapılır? Vasi Nedir? Kısıtlama Kararı Nasıl Alınır? Akıl Sağlığı Raporu Nasıl Alınır?