Deprem şiddeti, bir depremin yeryüzünde yarattığı etkilere dayanarak belirlenir. Richter ölçeğinden önce kullanılan yöntemler arasında "Mercalli yoğunluk ölçeği" ve "Rossi-Forel ölçeği" gibi yaklaşımlar bulunur.
Mercalli yoğunluk ölçeği, depremin hissedildiği bölgelerdeki gözlemlere dayanarak şiddetin derecelendirilmesini sağlar. Bu ölçekte, depremin etkileri (binaların hasar derecesi, yer sarsıntısının şiddeti, insanların tepkileri vb.) dikkate alınır ve bir derece skalası kullanılarak deprem şiddeti belirlenir. Bu ölçekteki derecelendirme, depremin etkilediği bölgeye ve insanların deneyimlerine bağlıdır.
Rossi-Forel ölçeği ise 19. yüzyılda İtalyan deprem gözlemcisi Michele Stefano de Rossi ve İsviçreli deprem bilimcisi François-Alphonse Forel tarafından geliştirilmiştir. Bu ölçekte deprem şiddeti, bir bölgedeki binaların hasar durumları ve diğer gözlemler temel alınarak belirlenir. Ölçekteki derecelendirme, birkaç kategoriye ayrılan bir ölçek kullanılarak yapılır.