İsyan, aynı ortamda mevcut bir takım kişinin (alelumum askeri personel veya sefine mürettebatı, sivil polis olsa üstelik) kanunen itaat etmesi müstelzim emirlere karşı gelmesi nedeniyle aksiyonlenen suç. Geçmişte birbir hayli ülke, ayaklanmayı ölüm cezası cezası kadar dürüşt cezalarla cezalandırmıştır.[hazine belirtilmeli]
Askerlerin komutanlarına karşı gelmesi, leşkerî başkaldırı türüne bir örnektir. MÖ 327’de Hindistan’a erişmek talip İskender, mücadelelardan yorulmuş ve bıkmış askerlerinin karşı gelmesi üzerine Hindistan’a girememiştir. Bu başkaldırı sonucunda İskender, Hindistan’a girmekten vazgeçmiştir.
1520’de Ferdinand Macellan, Cihan çevresini turlamak amacı ile çıktığı seyahatte, ABD açıklarında sefine mürettebatının başkaldırıı ile hakkındalaştı. İsyancılardan birini ölüm cezası etti, öbürünü de sahilda bıraktı.
Içtimai sorunların münasebet olduğu isyanlara en anlı şanlı örneklerden birisi, MÖ 73’te İtalya’da Spartaküs önderliğindeki köle ayaklanmasıdır.