TCK, Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmak suçu için esasen başlangıçta bir kolaylık sağlamıştır ve suç işlendiğinde kişiyi cezalandırma önceliği olmadan, belli yükümlülüklerle bu gibi davranışlardan uzak tutmaya çalışmaktadır. Yani kişinin bu suçu işlediği anlaşıldığında hemen bir kamu davası açılmaz, erteleme süresi belirlenerek kişiye bir şans daha verilmiş olur. Sürecin davayla sonuçlanıp sonuçlanmayacağı ise tamamen kişinin tutum ve davranışlarına bağlıdır.
191. Maddede:
•Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alan, kabul eden veya bulunduran ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanan kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. (Kanun maddesi suçun birden fazla hareketle işlenebileceği öngörmüştür. Seçimlik hareketli olan bu suçta eylemlerden herhangi birinin gerçekleşmesi suçun işlenmiş sayılması için yeterli olacaktır.)
•Bu suçtan dolayı başlatılan soruşturmada şüpheli hakkında 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesindeki şartlar aranmaksızın, beş yıl süreyle kamu davasının açılmasının ertelenmesine karar verilir. Cumhuriyet savcısı, bu durumda şüpheliyi, erteleme süresi zarfında kendisine yüklenen yükümlülüklere uygun davranmadığı veya yasakları ihlal ettiği takdirde kendisi bakımından ortaya çıkabilecek sonuçlar konusunda uyarır.
•Erteleme süresi zarfında şüpheli hakkında asgari bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbiri uygulanır. Bu süre Cumhuriyet savcısının kararı ile üçer aylık sürelerle en fazla bir yıl daha uzatılabilir. Hakkında denetimli serbestlik tedbiri verilen kişi, gerek görülmesi hâlinde denetimli serbestlik süresi içinde tedaviye tabi tutulabilir.
• Kişinin, erteleme süresi zarfında;
a) Kendisine yüklenen yükümlülüklere veya uygulanan tedavinin gereklerine uygun davranmamakta ısrar etmesi,
b) Tekrar kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alması, kabul etmesi veya bulundurması,
c) Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanması,
hâlinde, hakkında kamu davası açılır.
Ancak eğer ki şüpheli erteleme süresi zarfında dördüncü fıkrada belirtilen yükümlülüklere aykırı davranmaz ve yasakları ihlal etmezse hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilir.
Bu madde kapsamındaki suçların okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi tedavi, eğitim, askerî ve sosyal amaçla toplu bulunulan bina ve tesisler ile bunların varsa çevre duvarı, tel örgü veya benzeri engel veya işaretlerle belirlenen sınırlarına iki yüz metreden yakın mesafe içindeki umumi veya umuma açık yerlerde işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır. ( Suç kapsamındaki eylemlerin bu alanlarda gerçekleşmesi ceza miktarında bir farklılaşmaya yol açacaktır.)
Bu madde kapsamında bir suç işlenmişse hemen cezalandırmak yerine kişiye tanınan kamu davasının ertelenmesi gibi bir imkân vardır. Bu imkândan yaralanabilmek için hangi koşulların sağlanması gerektiği konusunda bilgi sahibi olmak gerekmektedir. Bu nedenle iyi bir ceza avukatına danışılması hak kaybı yaşanmasının önüne geçecektir.
Av. Fırat Fesih KAYA