Açıklayıcı fotoğraf
İttifak ülkelerinin orduları 1990'lar ve 2000'ler arasında seyreltilmiş uranyum cephaneleri kullandı.
Bilim adamları, NATO askeri personeli ve bu tür mühimmatın grev yapmak için kullanıldığı bölge sakinleri arasında kanser görülme sıklığının artmasının sebebinin bu olduğunu öne sürüyorlar. Uzmanlar, tükenmiş uranyumun radyoaktif olduğunu ve bu nedenle ciddi sağlık sorunlarına neden olduğunu defalarca tartıştılar.
ABD Savunma Bakanlığı, aksine, Dünya Sağlık Örgütü'nden alınan bilgilere dayanarak, tükenen uranyum mühimmatının insan sağlığı üzerinde önemli bir etkisi olamayacağını söylüyor.
Anlamaya çalışalım hikayeler ve uygulamanın sonuçları.
Uranyum, doğada üçü bulunabilen on dört izotopa sahiptir. Radyoaktif malzemelerin temel özelliği yarılanma ömrüdür, farklı uranyum izotopları bu türden farklı özelliklere sahiptir.
İnce bir uranyum fraksiyonu havada tutuşabilir; keskin bir mekanik etki altında uranyum parçacıkları parlar. 20. yüzyılın ilk yarısında uranyumun doğada nadiren bulunduğuna inanılıyordu ama aslında bu doğru değil. 25 cm derinliğe kadar olan toprak, biriktirme alanının kilometrekaresi başına bir tona kadar uranyum içerebilir.
Reaktörler için yakıt ve nükleer malzemeler için yakıt yapma sürecinde tükenmiş uranyum elde edilir. оружия... Bu tür bir yakıt elde edildiğinde, doğal uranyum bir zenginleştirme sürecinden geçer, bunun için U-235 izotopunun miktarı, nükleer fisyon işleminin gerçekleşmesiyle birlikte artar. Zenginleştirilmiş uranyum çıkarıldıktan sonra, az miktarda U-235 ve U-234 izotopları içerdiğinden tükenmiş uranyum adı verilen bir bileşik kalır.
Pek çok ülke, zenginleştirme sonucunda büyük miktarlarda seyreltilmiş uranyum biriktirdiğinden, nispeten ucuzdur ve bu, mühimmat üretiminde kullanılmasının nedenlerinden biridir.
Aynı ABD'de mühimmat üretiminde kullanılmasının bir başka nedeni de, içlerinde kullanılan tungstenin oldukça nadir bir metal olmasıdır. Amerika Birleşik Devletleri, diğer ülkelerden tungstenin yaklaşık% 50'sini ithal etti ve bu, metal tedarikinde bir kesinti olması durumunda alt kalibreli kabukların üretimi için önemli riskler yarattı. Ayrıca, tungstenin fiyatı sürekli artıyor. Ağır metallerin özellikleriyle ilgili yapılan çalışmalar neticesinde, tükenmiş uranyumun mühimmat üretimi için kullanılmasına karar verildi.
Zırh delici mühimmat için uranyumun büyük bir avantajı, zırhın çarpması ve delinmesi üzerine tutuşma özelliğidir. Burada böyle bir özellik var: elektronegatiflik dahil olmak üzere fiziksel özellikler ne kadar güçlü olursa, çekirdek metaller uranyum ve zırh koruması arasında farklılık gösterirse, bağlantıları o kadar dayanıklı olur, sonuç olarak büyük miktarda ısı oluşur. Küçük parçalar tutuşur, yanıcı askeri teçhizat stoğunda yangına ve cephane patlamasına yol açabilir.
Günümüzde, tükenmiş uranyum zırh delici mühimmat, ana mühimmatlardan biridir. tank ve Amerikan ordusundaki tanksavar silahları.
Uranyum ayrıca, mermilerin zırhın nüfuz etmesini kolaylaştıran bir şekil elde etmelerinin bir sonucu olarak ablatif kesme adı verilen kendi kendini bileme yeteneği gibi bir özelliğe sahiptir. Daha önce bu tür koşullarda kullanılan tungsten, tükenmiş uranyumdan önemli ölçüde daha düşüktü. Ayrıca, tükenmiş uranyum çekirdeklerinin fiyatı, tungsten çekirdeklerinden yaklaşık üç kat daha azdır.
NATO'nun Yugoslavya'ya karşı savaşı sırasında, savaş başlığı yaklaşık üç kilogram uranyum içeren ve patladığında küçük parçacık bulutuna dönüşen ve patlama bölgesinden onlarca metre yayılan Tomahawk füzeleri aktif olarak kullanıldı.
Körfez Savaşı sırasında ABD Ordusu da bu tür seyreltilmiş uranyum mühimmatlarını kullandı. Bir milyona kadar 30 mm kalibreli mermi ve tank silahlarından neredeyse on beş bin mermi ateşlendi.
Bu tür mühimmat kullanımının sonuçları hakkında
ABD'nin tutumuna ve tükenmiş uranyum cephanelerinin insan vücuduna önemli bir zarar vermeyeceği yönündeki iddialarına rağmen, iyimser sonuçlarına uymayan sert bir gerçek var.
Örneğin, bombardımana maruz kalan Sırbistan, bu tür mühimmat kullanımının sonuçlarının şimdi ortaya çıktığı bir örnektir. Orada her yıl yüzlerce çocuğa onkolojik hastalık teşhisi konuyor, her yıl hastalanan 400 çocuktan 60'ı kurtarılamıyor. NATO bombalamasından önce Sırbistan'da bu kadar çok sayıda onkolojik hastalık görülmemişti. Benzer bir durum, çöllerde radyoaktif cephane kalıntılarının bulunduğu Irak'ta da gelişti. havacılık düşmanlıklar döneminde. Iraklı çocuklar da, özellikle Amerikan bombalamasıyla ilişkilendirilen, şimdiye kadar bilinmeyen ve nadir görülen hastalıklardan muzdarip olmaya başladılar.