Bu perşembe konuğum resim sanatı dünyasından çok özel, çok özgün bir hanım. Ferihan Panayır, 16 yaşına kadar Danimarka'da yaşamış, protest ve özgürlük kavramlarını ta o yıllardan beri fırça darbelerine yansıtmış iyi bir ressam. Genelde büyük ebatlarda çalışıyor. Çok beğenildiği Danimarka, hiç bırakmamış onun sergilerine doyamıyor.
Ve de hiç okuluna gitmediği resim sanatını bol bol okuyup teorik olarak ilerletmiş. Nasıl bir Edith Piaf, nasıl bir Türkan Şoray çekirdekten yetişti denirse öyle yetiştirdi kendini çocukluk yıllarından beri istidadı olan resme, sanata. Avrupa ona 'Madame P.' ismini verdi.
Madame P.?
P, soyadımın ilk harfi. 'Peace' yani barış en sevdiğim kavram.
Danimarka'da bana çalışan PR şirketi bu ismi önerdiğinde çok mutlu oldum.
Sadece resim üzerine mi sergilerin?
Yok. İlk San Francisco'da 'Vida Voices' benim resimlerimden eşarp, bluz, yastık vb. yaptı. Çok sükse gördü. Halen satılıyor büyük bir ölçüde. Buna eserlerimin satıldığı Londra'da online çalışan bir galeri eklendi.
Yurtdışından bahsetmişken nerelerde sergiledin resimlerini?
Dubai, San Francisco, çok kez Danimarka...
RESMİ PARLAMENTODA
Bu arada Danimarka Parlamentosu'nda da eserin var...
Evet, orada ilelebet asılı kalacak bir eserim var. Bunu gören New York, Londra, Tel-Aviv, Güney Kore gibi başsehirlerden de davetler aldım. Avrupa'da, ABD ve Birleşik Arap Emirlikleri'nde Madame P. olarak tanınıyorum.
İlk çalışmaların?
12 yaşımda öğretmenimin anlattığı Filistin olaylarından etkilenip yaptığım siyah-beyaz çalışmam ve İsveç'te çocuk yarışmasında yaptığım 'hayalet' konulu tablo... İkisi de 1. geldi.
Bunlar benim bu yolda yürümem gerektiğini bana gösterdi. İlerlememe sebep oldu.
Çalışmaların...
Tarzım protesttir. Fırçam ruhsatlı silahımdır. Değişik vurgularım o anki ruh halimdir.
Başta güncel olaylar çok tesir eder.
Sanatçı nasıl olmalı sence!
Özgür... Sanatın olmadığı yerde ruh da yoktur. Bazen 'bu senin eserin değil' derler. O lafa çok şaşırırım. Hepimizin ruh hali her zaman değişir. Yanlız resim değil fikir de üretir sanatçı.
ABİDİN DİNO YAKIN AKRABAM
Ailende resim ile ilgilenen var mı?
Abidin Dino... İftiharla söylerim yakın akrabamızdı.
Protest olmam, çok yönlü olmam, fırça darbelerim iftiharla söylüyorum çok benziyor. İyi ki akrabasıymışım.
İdealin?
Uluslararası bir marka olmak. Madame P.'yi o hale getirmek istiyorum.
Ailen?
Eşim Yaşar Üniversitesi'nde bilgi teknolojileri uzmanı. 13 yaşında oğlumuz ve 7 yaşında kızımız var.
Kaç lisan konuşuyorsun?
İngilizce, Norveççe, İsveççe, Almanca, İspanyolca, (Danca) Danimarkaca...
Bu günlerde var mı bir sergin?
Evet, İstanbul Cemal Reşit Rey'de eserlerim.
İzmir?
Tarihi Havagazı'nda ve birçok sergide...
Biraz Danimarka'dan bahsedelim mi?
Ben 16 yaşında geldim Türkiye'me.
Danimarkalıların bir vecizesini hep anarım. 'Meziyeti yok ama ambalajı ile geçiniyor' Hep bunu örnek almışımdır. Orada başlamıştım resme. 4 büyük sergi açtım. Ve de çok başarılı geçti 4'ü de. Buraya geldiğmde ilk yıllarımda epey zorluk çektim. Ama Türkçe'yi iyice öğrendikten, burada yaşamayı iyice sindirdikten sonra en mutlu ben oldum. İnanın mükemmel Türkçe konuşuyorum, kurduğum cümlelerde 1 kelime olsun yabancı lisan konuşmam, alışkanlık olmasına rağmen.
Hiç keşken var mı?
Yok...Ne yaşadıysak yaşamamız gerekiyormuş. Onun için yaşamışız...
İzmir?
Dünyada hiçbir şehire değişmem. Ama tek üzüldüğüm sanatta İzmir çok geri. Bu farkı nasıl kapatırız bilemiyorum. Diliyorum elele güzel şeyler yapalım sanat için İzmir de....
İSTANBUL YENİLERE FIRSAT TANIMIYOR
Yorgo Seferis Urla, GT Art Alsancak, İzmir Ticaret Odası, Ege Üniversitesi benim bildiklerim. İstanbul'a neden daha fazla açılmıyorsun?
Kırgınlığın mı var?
Evet, bir daire var İstanbul'da. İçinde değilsen çok zorlanıyorsun. O sanat grubu her türlü sanat aktivitelerini hep kendi aralarında tertip eder. 10-15 kişiyi geçmezler.
Başkalarına fırsat tanımak istemezler. Bu grupta değilseniz sanat camiasından uzak kalırsınız. Sergilere belli bir kaç grup gider. Sadece orada görünmek için. Mecbur kalırlarsa tablo satın alırlar. O kadar. Sanattan iyi anlayanlar parmakla sayılacak kadardır.
Belli değil mi bu 10-15 kişi?
Tabii ki. Ne kadar başarılı olursanız olun isminiz, statünüz, sanatınız mühim değildir onlar için. Ama bu grubu yurtdışında tanıyan yoktur.
ZENGİN SPORU
Yurtdışı sergilerine devam mı?
Evet, teklifleri değerlendiriyorum. Karşılıklarını almanıza rağmen tabii ki masrafları oluyor. Ve de ben buna 'zengin sporu' diyorum.