tolkien evreninde ismi geçen hayali bir devlettir.
numenor'un akallabeth sırasında batışı sırasında eru'nun esirgemesiyle kurtulmuş olan inançlılar tarafında kurulmuş bir ülkedir.
numenor kralı ar-pharazon'un donanması ile valinor'a, ölümsüzlüğü valar'dan zorla almak için yelken açtığı sırada melkor'a ve karanlığa tapınmayan inançlılar, liderleri elendil ve oğulları, isildur ve anorion, ile birlikte adanın açıklarında gemilere binmiş halde beklemektedir. akallabeth gerçekleşip, numenor bizzat eru tarafından denizin derinliklerine batırıldıklarında. inançlılar felaketten esirgenerek orta dünya sahillerine sürüklendiler.
bu sürüklenenler arasından isildur ve anorionun yönettiği filo üçüncü çağda gondor olarak bilinen topraklarda karaya vurmuştur.
buraya çıkan numenorlular isildur ve anorion kardeşlerin liderliğinde bir araya gelerek gondor krallığını kurdular. ülkenin bu erken döneminde çok hızla geliştiler ve numenor'un çöküşü öncesindeki görkeminin bir yansıması haline geldiler.
sauron'un son ittifak savaşında yenilmesi ve isildur tarafından tek yüzüğe el konulması sonrasında da krallık görkeminin devam ettirdi. özellikle de sauron tehlikesinin ortadan kalması ile kuzeyde dunland ve güneyde umbar'a kadar hakimiyetini genişletti.
ama gondor yıllar boyunca doğudan gelen variag ve wainrider akınları ile zamanla zayıf düştü. bir zamanlar bayındır olan bölgeler ıssızlaşarak şüpheli topraklar haline geldi. umbar bağımsızlığını kazanarak yeniden kara numenorluların kalesi haline geldi. güney gondor ise haradrim kabilelerinin etkisine girdi.
doğudan gelen büyük bir salgın gondor halkının yarısını ortadan kaldırdı ama esasen gondor ile doğu arasındaki rhovanion gibi tampon devletlerin çökmesine sebep oldu. böylece gondor batının sınırı haline geldi.
krallar soyunun da ortadan kalkmasıyla lideriz kalan gondor, uzun süren durgunluk dönemine girdi. bu dönemde numenordan kalan irfan ve gelişmişlik kaybedilmeye başlandı.
kral elessar'ın 4. çağın başında gondor kralı olarak tahta geçmesine kadar bu zayıflama kademeli olarak devam etti.
4. çağ boyunca kral elessar soyundan gelen hükümdarlar gondor'u eski görkemine kavuşturdular.