Sodyum, sağlıklı kas ve sinir işlevleri için gerekli bir mineraldir. Klorür ile birlikte, vücudun uygun su ve mineral dengesini korunmasına da yardımcı olur.
Ancak çok fazla tuz tüketmenin hem kısa hem de uzun vadede hoş olmayan etkileri olabilir.
Çok fazla tuz tüketmenin kısa vadeli etkileri
Tek bir öğünde veya bir gün boyunca çok fazla tuz yemek, birkaç kısa vadeli sonuç doğurabilir.
Su tutma
İlk olarak, normalden daha şişkin hissettiğinizi fark edebilirsiniz. Bunun nedeni, böbreklerinizin vücudunuzda belirli bir sodyum/su oranını korumak istemesidir. Bunu yapmak için ekstra su tutarlar. Bu artan su tutma, özellikle ellerde ve ayaklarda şişme ile sonuçlanabilir.
Kan basıncında artış
Tuz açısından zengin bir yemek, kan damarlarınız ve arterlerinizden daha büyük bir kan hacminin akmasına neden olabilir. Bu, kan basıncında geçici bir artışa neden olabilir. Ancak herkes bu etkileri yaşamaz. Örneğin, araştırmalar, tuza dirençli kişilerin, tuz bakımından zengin yemeklerden sonra kan basıncında bir artış yaşayamayabileceğini göstermektedir. Bir kişinin tuza duyarlılığının genetik ve hormonlar gibi faktörlerden etkilendiği düşünülmektedir. Yaşlanma ve obezite ayrıca yüksek tuz diyetlerinin kan basıncını arttırıcı etkilerini artırabilir. Bu değişkenler, tuz bakımından zengin diyetlerin neden herkes için otomatik olarak kan basıncında bir artışa neden olmadığını açıklayabilir.
Yoğun susuzluk
Tuzlu bir yemek yemek, ağız kuruluğuna veya susuzluğa neden olabilir. Aşırı susamanız, vücudunuzun sodyum-su oranını düzeltmeye çalıştığı başka bir yoldur. Sonuçta sıvı alımında artış normalden daha fazla idrar yapmanıza neden olabilir. Öte yandan, yüksek miktarda tuz yedikten sonra sıvı tüketmemek, vücudunuzun sodyum seviyelerinin güvenli bir seviyenin üzerine yükselmesine neden olarak hipernatremiye yol açabilir. Hipernatremi, fazla sodyumun seyreltilmesi amacıyla suyun hücrelerinizden ve kanınıza sızmasına neden olabilir. Tedavi edilmezse, bu sıvı kayması karışıklığa, nöbetlere, komaya ve hatta ölüme yol açabilir.
Diğer hipernatremi semptomları arasında huzursuzluk, sık nefes alma, uyku güçlüğü ve idrara çıkma bulunmaktadır.
Ölümcül dozda tuz almak mümkün mü
Ölümcül tuz doz aşımı nadirdir, çünkü insanların vücut ağırlığının kilogramı başına 0.5-1 gram yakınında tuz tüketmeleri tolere edilebilir. Bu, 70 kg ağırlığındaki bir kişi için 35-70 gram tuz (2-4 yemek kaşığı) anlamına gelir.
Kalp yetmezliği, karaciğer veya böbrek hastalığı gibi sağlık sorunları olan insanlar, rutin olarak günde 10 gramdan fazla sodyum tüketmeleri halinde ölümcül etkiler yaşayabilirler. Bu yaklaşık 25 gram tuza eşdeğerdir.
Araştırmalar, ortalama bir bireyin şu anda günde yaklaşık 9-12 gram tuz tükettiğini, bu tüketime en fazla katkının işlenmiş gıdalardan geldiğini göstermektedir.
Buna karşılık, sağlık yetkilileri genellikle insanların sodyum alımını günde 1.500-2.300 mg ile sınırlandırmasını önermektedir. Bu, her gün 3.8-5.8 gram tuza veya 2/3-1 çay kaşığı tuza denk gelmektedir
Çok fazla tuz yerseniz ne yapmalı
Vücudunuzun yüksek tuzlu bir yemeği telafi etmesine yardımcı olmanın birkaç yolu vardır.
İlk olarak, vücudunuzun istenen sodyum-su oranını geri kazanmasına yardımcı olmak için yeterli miktarda su içtiğinizden emin olun.
Meyveler, sebzeler, baklagiller, fındık, ve süt ürünleri gibi potasyum açısından zengin yiyecekler yemeyi de deneyebilirsiniz. Sodyum ile birlikte, potasyum vücudunuzun sıvı dengesini korumada önemli bir rol oynayan bir besindir.
Potasyum bakımından zengin diyetler, sodyum açısından zengin diyetlerin bazı zararlı etkilerine karşı yardımcı olabilir. Öte yandan, potasyum oranı düşük diyetler bir kişinin tuz duyarlılığını artırabilir. Yine de, bunu doğrulamak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Son olarak, diğer öğünlerde tükettiğiniz tuz miktarını azaltmayı deneyebilirsiniz. Yediğiniz tuzun yüzde 78-80'inin işlenmiş gıdalardan veya restoran yemeklerinden geldiğini unutmayın.Kadinvekadin.net özel içeriğidir.