Elektroensefalogram (EEG)
Elektroensefalogram (EEG) beyindeki elektriksel aktiviteyi degerlendirmek için kullanilan bir testtir. Beyin hücreleri elektriksel impulslarla birbirleriyle iletisim kurar. Bu etkinlikle iliskili olasi problemleri tespit etmek için EEG kullanilir.
Test, beyin dalgasi paternlerini izler ve kaydeder. Elektrot denilen küçük, düz metal diskler kafa derisine baglanir. Elektrotlar beyindeki elektriksel impulslari analiz eder ve sonuçlarin kaydedildigi bir bilgisayara sinyaller gönderir.
Bir EEG kaydindaki elektriksel sinyaller, tepeleri ve vadileri andiran dalgali çizgiler seklinde görünür. Bu çizgiler, doktorlarin anormal paternler olup olmadigini hizli bir sekilde degerlendirmesini saglar. Herhangi bir düzensizlik, nöbet veya diger beyin bozukluklarinin bir isareti olabilir.
EEG testinin amaci nedir?
EEG, bazi beyin hastaliklari ile alakali olabilecegi düsünülen, elektriksel beyin aktivitelerindeki problemleri tespit etmek için kullanilir. EEG testi sonuçlari, asagidakiler de dahil olmak üzere, çesitli kosullari onaylamak veya ortadan kaldirmak için kullanilir:
- Nöbet bozukluklari (epilepsi gibi)
- Kafa yaralanmalari
- Ensefalit (bir çesit beynin iltihabi)
- Beyin tümörleri
- Ensefalopati (beyin disfonksiyonuna neden olan bir hastalik)
- Hafiza problemleri
- Uyku bozukluklari
- Inme, felç
- Demans
EEG Testi için nasil hazirlanmaliyim?
Test öncesinde, asagidaki hazirliklari yapmaniz gerekir:
- Saçlarinizi EEG'den önceki gece yikayin ve test gününde saçiniza herhangi bir ürün (sprey veya jel gibi) sürmeyin.
- Önceden almakta oldugunuz herhangi bir ilaci almayi kesmeniz gerekip gerekmedigini doktorunuza danisin. Ayrica ilaçlarinizin bir listesini yapmali ve bunu EEG'yi yapan teknisyene vermelisiniz.
- Testten en az sekiz saat önce baslayarak, kafein içeren yiyecek veya içecek tüketmekten kaçinin.
EEG sirasinda uyumaniza gerek duyulacak ise, doktorunuz testten önceki gece mümkün oldugunca az uyumanizi isteyebilir. Ayrica, test baslamadan önce rahatlamaniza ve uyumaniza yardimci olacak bir yatistirici da verilebilir.
EEG bittikten sonra, günlük rutininizle devam edebilirsiniz. Ancak, eger yatistirici verildiyse, bir süre daha ilacin etkisi altinda kaldiginizi hissedebilirsiniz. Bu durumda, yaninizda test sonrasinda sizi eve birakacak bir refakatçi ile gelmeniz uygun olacaktir. Ilacin etkisi geçene kadar dinlenmeniz ve araç kullanmaktan kaçinmaniz gerekir.
EEG Testim sirasinda ne beklemeliyim?
EEG, kafatasiniza takilan elektrodlari kullanarak beyninizdeki elektriksel impulslari ölçer. Elektrot aslinda, elektrik akiminin girdigi veya ayrildigi bir iletkenden ibarettir. Elektrotlar, beyninizdeki bilgileri ve verileri ölçer ve bu bilgileri kaydeden EEG cihazina aktarir.
EEG, bir hastanede, doktorunuzun ofisinde veya uzman bir teknisyen tarafindan bir laboratuvarda yapilabilir. Genellikle 30 ila 60 dakika sürer. Test normal sartlar altinda asagidaki adimlari içerir:
- Sirt kismi egimli bir sandalyeye yada bir yataga uzanmaniz istenecektir.
- Teknisyen basinizi ölçecek ve elektrotlarin yerlestirilecegi yerleri isaretleyecektir. Bu noktalar daha sonra elektrotlarin yüksek kaliteli bir okuma almasina yardimci olan özel bir krem ile temizlenir.
- Teknisyen 16 ila 25 adet elektrot üzerine yapiskan jel uygular. Daha sonra kafa derisindeki çesitli noktalara bu elektrotlar baglanir.
- Test basladiginda, elektrotlar beyninizden gelen elektrik impulslari kayit cihazina gönderir. Bu makine, elektrik impulslarini ekranda görülebilen görsel paternlere dönüstürür. Bu paternler bilgisayara kaydedilir.
- Test devam ederken teknisyen sizden bazi seyleri yapamanizi isteyebilir. Kipirdamadan uzanip, gözlerinizi kapatmanizi, derin nefes almanizi veya uyaranlara bakmanizi (yanip sönen isik veya resim gibi) isteyebilir.
- Test tamamlandiktan sonra, teknisyen elektrotlari kafa derinizden çikarir.
Test sirasinda elektrotlar ve cildiniz arasinda çok az bir elektrik iletimi olur, bu yüzden herhangi bir rahatsizlik hissetmezsiniz.
EEG Test sonuçlari ne anlama gelir?
Bir nörolog (sinir sistemi bozukluklarinda uzmanlasmis biri) EEG'den alinan kayitlari yorumlar ve sonuçlari doktorunuzla paylasir. Doktorunuz, test sonuçlarinizi sizinle paylasir.
Normal Sonuçlar
Beyindeki elektriksel aktivite, EEG'de dalga paterni olarak görülür. Uyku ve uyanma gibi farkli bilinç seviyeleri, normal olarak kabul edilen belirli dalga frekanslarina sahiptir. Örnegin, uyanik oldugunuzda dalga paternleri uyurken oldugundan daha hizli hareket eder. Dalga veya patern frekansinin normal olup olmadigini EEG gösterecektir. Normal aktivite, tipik olarak bir beyin bozuklugunuz olmadigi anlamina gelir.
Anormal Sonuçlar
Anormal EEG sonuçlari asagidaki sebeplerden dolayi olabilir:
- Epilepsi veya baska bir nöbet bozuklugu
- Anormal kanama veya hematom
- Uyku bozukluklari
- Ensefalit (beynin iltihabi)
- Kan akisinin tikanmasi nedeniyle ölü doku
- Migren
- Alkol yada madde bagimliligi
- Kafa yaralanmasi
Test sonuçlarinizi doktorunuzla tartismaniz çok önemlidir. Sonuçlari doktorunuzla incelemeden önce, sormak isteyebileceginiz sorularin bir listesini yapmaniz yararli olabilir. Sonuçlariniz hakkinda anlamadiginiz bir sey olursa mutlaka açiklanmasini isteyiniz.