Yaşlılık Lekeleri Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi
Yaşlılık lekeleri, güneş lekeleri veya güneş lentijinleri olarak da bilinir. Deride gelişen düz izlerdir. Kahverengi, ten rengi veya siyahın farklı tonlarında görünürler.
Genel bakış
Yaşlılık lekeleri, güneş lekeleri olarak da bilinir. Deride gelişen düz ve genelde kahverengimsi izlerdir. Kahverengi veya siyahın farklı tonlarında görünürler.
Yaşlılık lekeleri zararsızdır, ancak doktorunuzun yine de kontrol etmesi lazım çünkü cilt kanseri ile yakından alakalı da olabilir bu durum.
Bu lekeler genellikle vücudun daha çok güneş ışığına maruz kaldığı alanlarda gelişir. Örnekler aşağıda sıralanmıştır:
- Yüz ve boyun
- Ellerin arkası
- Omuzlar
- Üst sırt
- Ayak
Bahsedilen lekeler, özellikle 50 yaşın üzerindeki daha açık tenli insanlarda oldukça yaygındır.
Yaşlılık lekeleri nedenleri
Uzun süre güneşe maruz kalma yaşlılık lekelerinin gelişmesinde en önemli nedendir. Güneşten gelen UV ışığı cildin melanin üretimini hızlandırır (cildin doğal pigmenti).
Belirli bir alanda daha fazla melanin oluştuğunda, cilt daha fazla pigmente sahip olur ve koyulaşır. Bu, hiperpigmentasyon olarak bilinir.
Kimler etkilenir?
Yaşlılık lekeleri, uzun süre güneşe maruz kalan herkesi etkileyebilir. Genellikle yaşlı insanlarda olur. Ancak güneşlenme seanslarında, bronzlaşma yatağında veya güneşli havalarda çok fazla güneşe maruz kalan çocuklar ve yetişkinlerde de görülür.
Bu lekelerden hem erkek hem de kadınlar etkilense de, kadınların yaşlılık lekesi oluşturma olasılığı biraz daha fazladır.
Elli yaşından sonra birçok insanın bu durumla karşılaşması bilinen bir durumdur. Ancak aşağıda sıraladığımız faktörler de bu lekeleri tetikleyebilir:
- Güneşte veya bronzlaşma yataklarında çok fazla zaman geçirmek
- Açık tenli olmak
- Yatkın genetik yapıya sahip olmak
Yaşlılık lekeleri belirtileri
Bahsettiğimiz bu lekeler zamanla gelişebilir veya aniden ortaya çıkabilir. Şunu bilmek gerekir ki, lekeler ağrılı bir duruma neden olmaz. Belirtileri ise aşağıda sıralanmıştır:
- Güneşten sonra koyulaşabilecek kahverengi, ten rengi veya siyah lekeler
- Farklı ebatlardaki renksiz alanlar
- Kendi başına görünen veya bir grupta kümelenmiş lekeler
- Keskin şekilde tanımlanmış kenarları veya sınırları olan ciltte koyu lekeler
Lekem olup olmadığını nasıl anlayabilirim? Yüzünüzde veya vücudunuzun diğer bölümlerinde güneşe maruz kalmış koyu lekeler varsa, bunlar yaşlılık lekeleri olabilir.
Kanser lezyonu olmadığını doğrulamak için doktorunuzu görmelisiniz, özellikle daha yaşlıysanız veya güneşe maruz kalma veya güneş yanığı geçmişiniz varsa.
Nasıl teşhis edilir?
Bir dermatolog, genellikle rengine, boyutuna ve şekline bakarak yaşlılık lekeleri olup olmadığını tanımlayabilir. Doktorunuz cildinizi muayene edecek ve dokunarak hissetmeye çalışacaktır.
Bazı durumlarda bu lekeler başka bir hastalık olarak da teşhis edilebilir.
Doktorunuz, cilt biyopsisi alarak leke örneğini test etmeye karar verebilir . Bir cilt biyopsisi birkaç dakika sürer ve doktorunuz muayene sırasında yapabilir.
Yerel bir anestezi kullanarak doktorunuz yaşlılık lekesinin küçük bir parçasını kaldıracak ve test için laboratuvara gönderecektir.
Yaşlılık lekeleri tedavisi
Bu lekeler tedavi gerektirmese de, bazı insanlar onları estetik amaçlı tedavi etmeyi seçmektedir. Bu tedavilerin birçoğu lekeleri soldurmakta veya yok etmekte etkilidir. Seçenekler aşağıdakileri içermektedir:
1- Topikal kremler: Cilt beyazlatıcı kremler günlük olarak lekelere uygulanabilir ve reçeteli ve reçetesiz temin edilebilir. Düzenli kullanıldığında, birkaç ay içinde yavaş yavaş yaşlılık lekelerini hafifletirler. Ancak, cıva içeren bir ürün kullanmadığınızdan emin olmalısınız.
2- Cilt yenileme: Dermatolog, cildin üst katmanlarını çıkarmak için bir lazer veya kimyasal bir çözelti kullanır. Tedaviden yaklaşık bir hafta sonra cilt soyulur, daha düzgün bir tonu ve daha az kırışıklığı olan cildi ortaya çıkarır.
3- Kriyocerrahi: Sıvı azot kullanarak, bir dermatolog bu lekeleri dondurur. Bu tedavi cildin soyulmasına neden olur ve lekeler kaybolur.
4- Dermabrazyon: Bir dermatolog yaşlanma lekelerini zımparalamak ve yumuşatmak için bir alet kullanır. Yeni cilt yaklaşık bir hafta içinde ortaya çıkar.
Komplikasyonlar
Yaşlılık lekeleri zararlı değildir, ancak yine de dermatoloğunuzu ziyaret etmelisiniz. Bu hem olası bir başka durum olup olmadığını belirler, hem de takip açısından gereklidir.
Doktorunuz karaciğer lekelerine benzeyen ancak aslında melanom için bir uyarı işareti (cilt kanseri) olup olmadığını kontrol edecektir.
Eğer cilt kanserine zaten sahipseniz leke sandığınız şeyler gittikçe büyüyecektir. Yaşlılık lekelerini izlemek için dermatoloğunuzu düzenli olarak görmek önemlidir.
Yaşlılık lekeleri nasıl önlenir?
Bu lekeleri önlemek için aşağıdakileri yapabilirsiniz:
- Güneş koruyucu kullanın.
- Sizi güneşin zararlı ışınlarından koruyabilecek güneş kremleri kullanın.
- Dışarıda olduğunuzda şapka ve giysilerle örtünün.
- 10-15 saatleri arası güneş almamaya çalışın.
- Bronzlaşma yataklarından kaçının.