Klein-Gordon denklemi
Klein-Gordon Denklemi, (bazı kaynaklarda Klein-Fock-Gordon Eşitliği olarak da ifade edilir) Schrödinger denkleminin bağıl/göreli (relativistik) olan versiyonudur ve atomaltı fizikte kendi ekseni etrafında dönmeyen parçacıkları tanımlamada kullanılır. Oskar Klein ve Walter Gordon tarafından bulunmuştur.
Matematiksel Açılım
Serbest bir parçacık için Schrödinger denklemi aşağıdaki gibidir.
burada
- momentum operatörü, ise del operatörüdür.
Özel Görelilik Kuramı'ndan enerjinin tanımını ihraç edip
sonra, bu formüle kuantum mekanik momentum operatörünü eklediğimizde,
sonucunu alırız. Ancak bu eşitlik karekökten dolayı gayrilokal ve düzensiz bir yapıdadır ve bu yüzden Klein ve Gordon eşitliğin daha objektif bir versiyonunu tümdengelmişlerdir.
burada
ve
- olur.
Bu yeni operatöre d'Alembert operatörü denir ve günümüzde skaler (sıfır rotasyonlu) parçacıklar için alan denklemi olarak kullanılmaktadır.
Göreli serbest parçacık çözümü
Serbest bir parçacığın Klein-Gordon denklemi aşağıdaki gibi yazılabilir.
Yukarıdaki ifadenin göreli olmayan versiyonu ise bu şekilde ifade edilebilir:
Ancak elbette bu durumda,
ve
şeklinde formüle edilir. Bu noktada eşitliği k ve ω bilinmeyenleri için çözüp yukarıda değindiğimiz engel denklemine ihraç ettiğimizde m>0 kütleli parçacıkların enerji ve momentum değerleri arasındaki bağlantıyı formüle etmiş oluruz.
Kütlesiz parçacıklar için, yukarıdaki denklemde m`i 0 olarak alabiliriz. Bu durumda kütlesiz parçacığın enerji ve momentumu arasında,
ilişkisine ulaşırız.
Aksiyom
Klein-Gordon denklemi aşağıdaki aksiyom kullanılarak tümdengelinebilir.
burada Klein-Gordon alanını, ise kütleyi ifade etmektedir.
Ayrıca bakınız
Dış bağlantılar
- Lineer Klein-Gordon Denklemi24 Mayıs 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. at EqWorld: Matematik Denklemleri Dünyası, Rusya.
- Gayri-Lineer Klein-Gordon Denklemi24 Mayıs 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. at EqWorld: Matematik Denklemleri Dünyası, Rusya.
- Klein-Gordon denkleminin genellemesi ABD