20.000 Yıl Önce Bir Koronavirüs Salgını Patlak Vermiş
Uluslararası bir araştırma, Doğu Asya bölgesinde 20.000 yıldan daha uzun bir süre önce patlak veren bir koronavirüs salgını keşfetti ve bu bölgedeki insanların genetik yapısında salgının izleri ortaya çıktı.
Bu transmisyon elektron mikroskobu görüntüsü, pandemik koronavirüs SARS-CoV-2’yi gösteriyor. C: Cynthia S. Goldsmith and A. Tamin
Profesör Kirill Alexandrov, bulgularını Current Biology dergisinde yayınlayan Arizona Üniversitesi, California San Francisco Üniversitesi ve Adelaide Üniversitesi’nden araştırmacılarının oluşturduğu bir ekipte yer alıyor.
Son 20 yılda üç şiddetli koronavirüs salgını yaşandı: 2002 yılında Çin’de ortaya çıkan ve 800’den fazla insanın ölümüne neden olan Şiddetli Akut Solunum Yolu Sendromuna (SARS-CoV); 850’den fazla kişinin ölümüne neden olan Orta Doğu Solunum Sendromu (MERS-CoV) ve 3,8 milyon kişinin ölümüne neden olan COVID-19 ( SARS-CoV-2).
Ancak insan genomunun evrimi üzerine yapılan bu araştırma, binlerce yıl önce başka büyük bir koronavirüs salgının patlak verdiğini ortaya çıkardı.
Profesör Alexandrov, “Modern insan genomu, on binlerce yıl öncesine dayanan evrimsel bilgiler içeriyor, örneğin bir ağacın halkalarını incelemek, ağaç büyüdükçe yaşadığı koşullar hakkında bize fikir veriyor.” diyor.
Araştırmacılar, ortak insan genetik varyasyonlarının en kapsamlı halka açık kataloğu olan 1000 Genom Projesi’nden elde edilen verileri kullanıp, SARS-CoV-2 etkileşimli proteinlerinin kodlandığı insan genlerindeki değişikliklere baktı.
Uluslararası alanda yapılan araştırmada, 20.000 yıldan daha uzun bir süre önce Doğu Asya bölgesinde bir koronavirüs salgınının patlak verdiği ve salgının izlerinin o bölgedeki insanların genetik yapısında belirgin olduğu bulundu. C: QUT
Daha sonra araştırmacılar, canlı hücreler kullanmadan hem insan hem de SARS-CoV-2 proteinlerini sentetize edip, bunların doğrudan etkileşime girdiğini gösterdi ve özellikle koronavirüslerin hücre invazyonu için kullandığı mekanizma yapısının korunduğuna işaret etti.
Profesör Alexandrov, “Ekipteki bilimsel hesaplamalar yapan bilim insanları, Doğu Asya halkının atalarının COVID-19’a benzer bir koronavirüs kaynaklı salgını yaşadıklarına dair bulguları keşfetmek için insan genomik veri kümesine evrimsel analiz uyguladı.” diyor.
Doğu Asya halkı günümüzde Çin, Japonya, Moğolistan, Kuzey Kore, Güney Kore ve Tayvan ülkelerinden oluşuyor.
Profesör Alexandrov, “Salgın sürecinde seçilim, muhtemelen daha az şiddetli bir hastalığa yol açan uyarlanabilir değişikliklerle birlikte, hastalığın oluşumuna bağlı insan genlerinin varyantlarını tercih etti.” diyor.
“Antik viral düşmanlarımız hakkındaki bilgilerimizi geliştirerek, farklı toplumların genomlarının, yakın zamanda insan evriminde önemli rolü olduğu kabul edilen virüslere nasıl uyum sağladığını anlıyoruz. Bu araştırmanın bir diğer önemli yanı da uzak geçmişte salgına neden olan ve gelecekte neden olabilecek virüsleri tanımlama gücü. Bu durum, prensipte, potansiyel olarak tehlikeli virüslerin bir listesini derleyip, daha sonra geri dönmeleri durumunda teşhis, aşı ve ilaç geliştirmemize olanak sağlar.”
Yazar: Elifnur Bingöl
Queensland University of Technology. 24 Haziran 2021.
Makale: Souilmi, Y., Lauterbur, M. E., Tobler, R., Huber, C. D., Johar, A. S., Moradi, S. V., … & Enard, D. (2021). An ancient viral epidemic involving host coronavirus interacting genes more than 20,000 years ago in East Asia. Current Biology.