Çocuk ve genç ergenlerde bipolar bozukluk erişkinlerdekinden farklı görünür.Bipolar bozukluk hem çocuklarda hem ergenlerde görülebilmektedir. Ancak erişkinlerdekinin tersine, çocuklar ve genç ergenler çoğu zaman manik ve depresif ataklar arasında, birgün içinde birçok kez çok hızlı duygudurum dalgalanmaları (hızlı döngü) yaşamaktadırlar. Mani çoğu zaman bir aşırı mutluluk dönemi değil, aşırı iritabilite ve yıkıcı öfke nöbetleri dönemi şeklinde yaşanmaktadır. Bipolar bozukluğu olan çocuklarda depresyon tipik olarak, çok sayıda fiziksel şikayet, okulda sık devamsızlık veya düşük performans, evden kaçma girişimleri, iritabilite, yakınma, nedensiz ağlama, zayıf iletişim ve reddedilme veya başarısızlığa aşırı duyarlılıkla tanımlanmaktadır.
Bipolar bozukluğu olan gençlerde karışık semptomlar da yaygındır.Öte yandan, daha büyük ergenler daha erişin tipi ataklar yaşamaktadır; çoğu zaman bir manik atakla başlamakta ve ataklar arasında nispeten istikrarlı dönemler bulunmaktadır. Travmatik olaylar bipolar bozukluğun başlamasını tetikleyebilir.Ergenlik çağı riskli bir dönemdir ve bipolar bozukluğu olan ergenler alkol kötüye kullanımı, ilaç kötüye kullanımı ve suç işleme açısından daha fazla risk altındadır. Bir bağımlılığı ve/veya intihar düşünceleri olan çocuklar ve ergenler her zaman ciddiye alınmalı ve duygudurum bozukluğu açısından değerlendirilmelidir. Uygun tedaviyle intihar düşüncelerinin üstesinden gelmek mümkündür.
Çocuk ve genç ergenlerde bipolar bozukluğun tanısı çoğunlukla zordur. Çocuklar ve genç ergenlerde kesin bir bipolar bozukluk tanısı formüle etmek çoğunlukla zordur. Ailesel tıbbi öyküye ilişkin bilgi, doğru tanı koymak için son derece değerli olabilir. Bipolar bozukluğun bu hastalığı bulunan ebeveynlerin çocuklarını etkileme olasılığı daha yüksektir. Bir ebeveynin bipolar bozukluğu olduğunda, her bir çocuk için risk %15-30 olarak hesaplanmaktadır.
Çocuklar ve genç ergenlerde bipolar bozukluk semptomları başlangıçta normal duygulanım ve davranışlarla karıştırılabilmektedir. Ancak normal duygudurum değişikliklerinin tersine, bipolar bozukluk okuldaki işlevselliği ve akranlar ve aileyle ilişkileri anlamlı ölçüde bozmaktadır. Bipolar bozukluğu olan pek çok çocukta aynı zamanda öğrenme güçlükleri ve düşük benlik saygısı da görülmektedir.
Bipolar bozukluğun semptomlarını açıklayabilecek diğer nedenler olasılık dışı bırakılmalıdır.Çocuklarda Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) ve diğer mental bozukluklar bipolar bozukluğu maskeleyebilmekte ya da kimi zaman birlikte ortaya çıkabilmektedir.
Birçok çocuğa bipolar bozukluk yerine DEHB tanısı koyulmaktadır. Aslında, DEHB çoğunlukla bipolar bozukluğun semptomları açıkça gelişmeden önce ortaya çıkmaktadır. Bu, DEHB olan tüm çocuklarda bipolar bozukluk gelişeceği anlamına gelmez. Yine de Bipolar bozukluğu bulunan bir akrabası olan DEHB’li bir çocukta bu hastalığın gelişme olasılığının daha yüksek olduğu düşünülmektedir.Küçük çocuklarda antidepresan ya da psikostimülan ilaçlar verildikten sonra mani geliştiğinde, anında bipolar bozukluk tanısı ve tedavisi düşünülmelidir.
Çocuk ve genç ergenlerde bipolar bozukluğun tedavisi
Bipolar bozukluğu olan çocukların ve ergenlerin tedavi almaları ve büyüdükçe semptomlarını nasıl kontrol altına alabileceklerini öğrenmeleri çok önemlidir. İlaç tedavileri duygudurumun stabilize edilmesine çoğunlukla yardımcı olmaktadır ve psikoterapi ek yarar sağlayabilmektedir.Bu ilaçların çocuklarda ve ergenlerde etkinlik ve güvenilirliğine ilişkin daha ileri araştırmaların yapılması gerekmektedir.
Çocuklarda Dikkat Eksikliği ile Bipolar Bozukluk Arasındaki Fark Nedir?
Bipolar bozukluğu olan çocuklardaki tipik özellikler, hızlı duygudurum dalgalanmaları ve uzun süren öfke nöbetleridir. Çocuklarda Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) ve bipolar bozukluğun semptomları benzerlik gösterebilir ancak kökenleri farklıdır.Örneğin, yıkıcı ve kötü davranış bipolar bozukluğu olan çocuklarda çoğu zaman kasıtlı gibi görünürken, DEHB’li çocuklarda daha çok kayıtsızlık ya da dikkatsizlikten kaynaklanmaktadır.Her iki bozuklukta görülen fiziksel patlamalar ve öfke nöbetlerine, bipolar bozukluğu olan çocuklarda sınırlar koyulması (Örn. bir ebeveynin yalnızca başıyla ‘hayır’ demesi) neden olabilirken, DEHB’li çocuklarda duyusal ve duygusal aşırı uyarımla tetiklenmektedir. Bir öfke nöbeti veya fiziksel patlamadan sonra saatlerce kızgınlık duymaya devam edebilen bipolar bozukluğu olan çocukların tersine, DEHB’li çocuklar çok daha hızla (15-30 dakika içinde) sakinleşiyor görünmektedirler.
Marazi, yaşamı tehdit edici içerikte kabusların (örn. nükleer savaş veya saldıran hayvanlar) eşlik ettiği uyku bozuklukları bipolar bozukluğu olan çocuklarda yaygın olarak görülürken, DEHB’li çocuklarda nadir olarak gözlenmektedir.