Muaf ülkelerin durumu belirsiz kaldı
Politik Risk ve Petrol Analisti Jose Chalhoub, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) ve OPEC dışı bazı petrol üreticisi ülkelerden oluşan OPEC grubu toplantısının yüksek üretim seviyelerine ihtiyaç duyan ülkeler açısından olumlu sonuçlandığını belirterek, "Toplantı, mevcut üretim kesintilerinden muaf olan Libya, İran ve Venezuela'nın durumu ve bu ülkelerden gelen arz fazlalığının piyasada nasıl tolere edileceği konusunda eksik kaldı." dedi.
OPEC üyesi 23 ülkenin enerji ve petrol bakanları, dün video konferans yöntemiyle gerçekleştirilen 12. Bakanlar Toplantısı'nda ocak ayı için petrol üretim miktarını günlük 500 bin varil artırma kararı aldı.
Grup böylece, mevcut günlük 7,7 milyon varillik üretim kesintisini gelecek ay için 7,2 milyon varile düşürürken, gelecek yılın ilk çeyreğinde her ay yapılacak toplantıyla bir sonraki ay için üretimini günlük 500 bin varili geçmeyecek şekilde artırma kararı alabilecek.
Chalhoub, AA muhabirine yaptığı açıklamada, üyeler arasındaki görüş farklılıklarına rağmen küresel enerji piyasasının yenilenebilir enerjiye yöneldiği bir dönemde, OPEC grubu üyelerinin "oyun dışı kalmak istemeyeceğini" söyledi.
OPEC toplantısının, çeşitli nedenlerle daha yüksek üretim seviyelerini tercih eden ve mevcut üretim seviyesini korumak isteyen bazı ülkeler nedeniyle zorlu geçtiğini belirten Chalhoub, söz konusu kesinti kararının kısa vadede faydalı olabileceğini ancak salgının neden olduğu ekonomik ve mali zorluklarla mücadele etmeye çalışan bazı ülkeler için aynı durumun söz konusu olmadığını ifade etti.
"Kesinti kararını uzun süre ayakta tutmaya çalışmak zor"
Chalhoub, toplantıdan çıkan kararın Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Rusya'nın da dahil olduğu bazı ülkeleri memnun ettiğini vurgulayarak, "Üretim kotasını aşan ülkelerden biri olan BAE'nin üretimin artırılmasını desteklediği bir sır değildi." değerlendirmesinde bulundu.
Mevcut ekonomik koşulları gereği daha yüksek üretim seviyelerine ihtiyaç duyan ülkeler açısından toplantının olumlu sonuçlandığını aktaran Chalhoub, "Toplantı, mevcut üretim kesintilerinden muaf olan Libya, İran ve Venezuela'nın durumunun ve bu ülkelerden gelen arz fazlalığının piyasada nasıl tolere edileceği konusunda eksik kaldı." diye konuştu.
Chalhoub, Suudi Arabistan'ın mevcut piyasa koşullarıyla başa çıkabilecek ekonomik şartlara sahip birkaç ülkeden biri olduğuna dikkati çekerek, "OPEC toplantısından çıkan karar, mevcut kesintilerin 3 ay daha devam etmesinden yana olan Suudi Arabistan açısından bir sürprizdi ama yenilgi değildi." ifadesini kullandı.
Toplantıda öne çıkan gelişmelere de değinen Chalhoub, "Suudi Arabistan'ın OPEC ve OPEC dışı ülkelerin Ortak Bakanlar İzleme Komitesi eş başkanlığından istifa etmeyi teklif etmesinden de anlaşılacağı üzere üyeler arasında sürtüşmeler var. Bu durum da kesinti kararını uzun süre ayakta tutmaya çalışmanın zorluğunu yansıtıyor." dedi.
Chalhoub, salgının neden olduğu belirsizlikler devam ederken, jeopolitik risklerin de OPEC toplantısında etkili olduğunu söyledi.
OPEC toplantılarının Orta Doğu ve Körfez bölgesinde jeopolitik gerginliklerin devam ettiği bir zamanda gerçekleştiğini dile getiren Chalhoub, şunları kaydetti:
"Bölgedeki gelişmelere baktığımızda, Joe Biden hükümetinin Beyaz Saray'a çıkmasının ardından, İran'ın 2015'te imzaladığı ve anlaşmaya taraf ülkelerden ABD'nin 2018'de çekildiği nükleer anlaşmanın sıfırlanma ihtimali devam ederken, diğer tarafta Libya'da hala kırılgan konumda bir barış anlaşması ve Suudi hanedanıyla BAE arasındaki sürtüşmeleri görüyoruz. Bölge ayrıca yakın zamanda Yemen'deki İran destekli Husilerin Suudi Arabistan'daki petrol tesislerine saldırmasıyla güvenlik riskleri ve tehditlerle de karşı karşıya kalmış durumda."