Suçu Ve Suçluyu Övme
MADDE 215- (1) İşlenmiş olan bir suçu veya işlemiş olduğu suçtan dolayı bir kişiyi alenen öven kimse, iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunun Koruduğu Hukuki Değer
Korunan hukuki değer kamunun barışıdır.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunun Maddi Öğesi
Herkes suçun faili olabilir.
Suçun mağduru kamu barışının bozulması tehlikesi ile karşı karşıya kalmış olması dolayısıyla toplumdur.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunun Hareket ve Neticesi
Madde metninde suçu veya suçluyu övme suçu tanımı yapılmıştır. Buna göre suçun oluşması için, failin işlenmiş olan bir suçu veya işlemiş olduğu bir suçtan dolayı bir kişiyi alenen övmesi gerekmektedir. Övme, işlenen suç eylemini ya da suçu işleyen kişiyi bu hareketi dolayısıyla iyi gördüğünü söylemek ya da hareketleri ile başkasına örnek göstermektir.
Suç işlemiş olan kişinin övülmesi hâlinde, aslında bu kişi aracılığıyla işlenmiş olan suç övülmektedir.
Suçun oluşması için övülen eylemin suç olması gereklidir. Hukuka uygun olan ancak ahlaki olmayan ya da hukuka uygunluk nedenlerinin bulunması nedeniyle suç oluşturmayan bir eylemin, disiplin cezasını gerektiren veya idari para cezasını gerektiren kabahat niteliğindeki eylemlerin övülmesi suç oluşturmaz.
İşlenmemiş olan suçun övülmesi de 215. maddede öngörülen suçu oluşturmaz. Madde metninde işlenmiş olan bir suçun veya işlediği suçtan dolayı bir kişinin övülmesini suç olarak benimsemiştir. İşlenen suçun zamanaşımına uğramış olması, çok uzun yıllar önce işlenmesi ya da genel veya özel affa uğramış olması hatta işleyen kişinin ölmüş bulunması övmeyi suç olmaktan çıkarmaz. Çünkü suçu veya suçluyu övme suçu ile toplumdaki iradesi zayıf, bilinçsiz ve suç işlemeye eğilimli kişilerin övme niteliğindeki sözlerden etkilenerek suça karışması ve suç işlemesinin önlenmesi amaçlanmıştır. Buna karşılık, işlendiği zaman suç olan bir eylemin daha sonra suç olmaktan çıkarılmış olması suçu ve suçluyu övme eylemini de suç olmaktan çıkarır.
Övmenin suç oluşturabilmesi için “alenen”, herkese açık biçimde gerçekleştirilmiş olması gerekir. Övmenin basın yoluyla gerçekleştirilmesi halinde de aleniyet öğesi oluşmuştur. Suçun basın ve yayın yoluyla işlenmesi hâlinde, verilecek ceza 218. madde uyarınca yarı oranında arttırılır. Aleniyet, herkesin girebileceği, duyabileceği algılayabileceği bir yer ya da ortamı ifade eder. Ancak belli kişilerin, davetlilerin bulunabileceği ya da duyabileceği ortamların aleni olduğu kabul edilemez.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunun Manevi Öğesi
Suç doğrudan kastla işlenebilir. Failin sonuçlarını bilerek ve iradesi ile işlenmiş suçu veya suçu işleyen kişiyi övmesi ile oluşur. Övme eyleminin saik veya amacının önemi yoktur.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunun Yaptırımı
İşlenmiş olan bir suçu veya işlemiş olduğu suçtan dolayı bir kişiyi alenen öven kimse, iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Maddede öngörülen suç için iki yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Cezanın alt sınırı bir aydan az olamaz. Hakim cezayı, 50/1. maddesinde öngörülen adi: para cezası veya diğer seçenek yaptırımlardan birine çevirebilir. Adli para cezasına çevrilmesi tercih olunduğunda, TCK’mn 52/2. maddesi uyarınca öngörülen değerler arasında bir miktarın, belirlenen hapis cezasıyla çarpılması ile sonuç adli para cezası bulunacaktır.
Suçun basın yayın yoluyla işlenmesi durumunda TCK’mn 218. maddesi uyarınca faili cezası yarı oranında arttırılır.
Suçu Ve Suçluyu Övme Suçunda Kovuşturma Ve Görevli Mahkeme
Suçun kovuşturulması şikayet koşuluna bağlı değildir. Soruşturma işlemleri doğrudan C. Savcılığınca yapılır.
Suçun yargılamasını yapmakla görevli mahkeme Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun 10. maddesi uyarınca sulh ceza mahkemesidir.