Realizm veya Gerçekçilik, 19. yüzyılda ortaya çıkan bir sanat akımıdır. Bu yüzyılda gerçekleşen endüstriyel gelişmeler, toplumsal sınıfların belirginleşmesi, insanları duygular dünyasından gerçekler dünyasına itmiştir.
Sanatçılar da bu gelişmelere tepki olarak Realist (gerçekçi) çalışmalar gerçekleştirmeye başladılar. Realizm, konuların idealist bir tarzda ele alındığı Romantizm’e bir tepki olarak başladı. Realistler sıradan veya gerçekçi temaları ortaya koyabilmek için teatral dramadan ve sanatın klasik formlarından uzaklaşma eğiliminde oldular.
Gerçekçi resim özellikle 17.yy da etkilerinin görüldüğü Barok dönemden çok sonra kavramlaşmış ve temel ilkeleri ortaya çıkmıştır. Ancak Barok dönemde natüralizmle beraber realizmin izlerini, Caravaggio’da ya da Hollanda Barokun’da belirginleşmiş “tür resminde” görebiliriz.
Gerçekçilik, 19.yyda belirgin hale gelecek Neo-klasik ekolle Romantizme tepki olarak doğmuştur. Realist resim, konusunu ne Rokoko’nun ele aldığı aristokrat elit çevrelerin yaşamlarından, ne Neo-klasik ekolün Antik Yunan ve Antik Roma’dan kalma idealize edilmiş epik hikâyelerden ne de Romantik resmin sıklıkla işlediği sıra dışı, olağanüstü olaylardan, egzotik sahnelerden seçmiştir.
Realist, bunların aksine kimilerince “sıradan insanlar” olarak tanımlanan geniş köylü, işçi, emekçi; üretici sınıfların sıradan yaşamlarını konu almıştır.
Realizm akımının yaratıcısı ve terimi literatüre kazandıran ressam olarak ün kazanan Fransız ressam Gustave Courbet'in Bonjour, Monsieur Courbet adlı realist eseri.
Jean-François Millet'nin Başak Toplayanlar adlı eseri.
Fransız ressam Gustave Courbet'nin Taş Kırıcıları adlı eseri.
Hasat sonrası eve dönüş, Jules Breton, 1859.
Çamaşırcı Kadın, Honoré Daumier, 1863, Orsay Müzesi
Dilara Kaygısız / Mora Dergisi-İçerik Editörü