Menenjit - Teşhiste Gecikme ve Ölümcül Olabilecek Sonuçları
Menenjit, meninks adı verilen omurga ve beyni saran zarların iltihaplanmasıdır. (Kafatası içinde beyni, omurga kanalında ise omuriliği saran bağdoku yapısındaki kılıflara meninks, menenj, beyin omurilik zarları veya beyin zarları denir. Üst üste gelen 3 tane zardır ve sardıkları sinir dokusunu korurlar.) Menenjit, beyin zarını delip geçen bir virüs veya bakteri yüzünden oluşur. Bakteriler veya virüs, olası yüzlerce kaynağın herhangi birinden gelebilir. Menenjitin en yaygın iki türü, meningokok ve pnömokok olanıdır.
Menenjitin sonuçları ölümcül olabilir. Menenjitten şüphelenildiğinde acilen tıbbi tedaviye başvurulmalıdır. Menenjit başlangıcının en kritik üç belirtisi yüksek ateş, ense sertliği ve hastada kafa karışıklığı veya bulanıklığı yaratan farklı bir zihin durumudur. Aynı zamanda fotofobi (parlak bir ışığa bakıldığında oluşan ağrı), yoğun baş ağrısı, kusma, kol, bacak veya eklem ağrısı ve kızarıklık diğer belirtileri arasındadır. Menenjit gelişiminin sonraki evrelerinde, bulanık görüş, duyma kaybı, felç ve bilinç kaybı gibi daha ciddi belirtiler de oluşabilir.
Menenjitten şüpheleniliyorsa, doktorunuz beyin CT taraması yapabilir veya hasta dengeli ise lomber ponksiyon testi uygulayabilir. Lomber ponksiyon testi, omurilik sıvısından alınan bir örnekle yapılır. Omurilik sıvısı, menenjitle alakalı bakterilerin veya virüs hücrelerinin açığa çıkıp çıkmadığını görmek için, bulaşıcı hastalıklarda uzman bir doktor veya mikrobiyolog tarafından incelenir. Sonrasında hastaya, bakteri hücrelerini yok edecek antibiyotikler damardan verilmeye başlanır.
Menenjit enfeksiyonu çok hızlı bir şekilde gelişebilir. Hastaya tam bir iyileşme şansı vermek için olabildiğince çabuk antibiyotiklere başlanması gerekir. Antibiyotikler, meninksleri etkileyen bakterileri öldürerek ve ödem (şişlik) oluşumunu ve beyinde baskıya sebep olan iltihaplanmayı azaltarak işlev görür. Enfeksiyonu tedavi etmek için antibiyotiklere başlamada yaşanan birkaç saatlik bir gecikme bile çok önemlidir, bazen hayati bile olabilir. Menenjitin beyine bulaşması, ciddi nörolojik bozukluklara neden olabilir. Menenjit çoğu zaman kafatası içi basıncında bir artışa neden olur.
Menenjitten kaynaklanan bozukluklar şunlardır:
- Duyma kaybı
- Körlük
- Mesane veya bağırsak fonksiyonu kaybı
- Vücudun alt kısmının motor fonksiyonunun kaybı
- Felç
- Nöromotor bozukluklar
- Epilepsi (Sara)
- Öğrenme güçlüğü
Bozukluklar kalıcı olabilir veya hasta eski haline dönebilir. Ne yazık ki, pnömokok menenjit vakalarının yüzde 20'sinde, antibiyotik tedavisine rağmen, durum ölümcül olabilir.
Tıp araştırmaları, hastanın menenjitten ne ölçüde kurtulabileceğini belirlemek için farklı faktörlere bakmaktadır. Hastanın genç mi yaşlı mı olduğu, bir kızarıklık olup olmadığı, omurilik sıvısındaki düşük beyaz kan hücresi sayımı gibi önemli faktörler, hastalığın sonucunun tahmin edilmesinde belli bir rol oynamaktadırlar. Ancak tam bir iyileşmeyi etkileyen en önemli faktör, antibiyotik tedavisi başladığında hastanın içinde bulunduğu nörolojik klinik durumdur. Antibiyotik tedavisine başlamada yaşanacak bir gecikme, çoğu durumda enfeksiyonun daha da ilerlemesine ve hastanın kalıcı nörolojik belirtiler yaşama olasılığının artmasına veya ciddi durumlarda ölümüne neden olabilir.
Menenjitin teşhisinde veya tedavisinde yaşanacak bir gecikme, klinik ihmal iddialarına da yol açabilir.