Çeviren: Gülseli Kırgıl
Oxford Üniversitesi’nde çalışma yürüten biliminsanı Annette Fayet, Galler kıyılarında bayağı deniz papağanı olarak bilinen canlının kolonileri üzerinde incelemelerde bulunuyordu. Bu sırada bu canlı türünün bir üyesi denize doğru yükselip alçaldı ve turuncu siyah renklerde olan gagasıyla ince bir çubuk tuttu. Sonra bu çubuğu sırtını kaşımak için kullandı.
Araştırmaları sırasında bu gözlemi yapan biliminsanı Annette Fayet, “Bu durumu fark ettiğimde çok şaşırdım ve heyecanlandım. Fratercula arctica cinsi kuşlarda araç kullanımı hiç görülmemişti. Aslında bu durum, hiçbir deniz kuşunda gözlemlediğimiz bir özellik değildi” açıklamalarında bulundu. Fayet, bu durumu yıllar öncesinde gözlemlemişti. Ancak bu davranışa ilişkin fotoğraf ve video kanıtlarının elde edilmesi birkaç yıl sürdü. 2018 yılında İzlanda’da bulunan Grimsey Adası’nda harekete duyarlı kameralar vasıtasıyla yapılan gözlemler, bu kuşun bir yerden ince bir çubuk alarak bu çubuğu tüylerini çizmek için kullandığını gösterdi.
30 Aralık günü Ulusal Bilimler Akademisi’nin bir yayında yer verilen bu gözlemler, doğada yaşayan bir kuşun araç kullanımını ilk kez gözler önüne seriyor. Biliminsanları, bazı kuşların çoğunlukla da besin arama sırasında araç kullandığını gözlemlemişlerdi. Kargalarda, papağanlarda ve devekuşlarında gözlenen bu özelliğin deniz kuşlarında olmadığı düşünülmekteydi.
Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsü’nde çalışma yürüten Corina Logan, “Deniz kuşlarında böyle bir özelliğin gözlenmesine şaşırmadım” açıklamalarında bulundu. Logan, pek çok canlının bilişsel yeteneklerinin henüz keşfedilmediğini çünkü onları tespit edebilmek için uzun zamana yayılan yeni çalışmalar yapılması gerektiğini ifade ediyor. Çalışmanın küçük bir örnekleme sahip olmasını değerlendiren Logan, “Yine de bu canlıların araç kullanabileceklerini düşünüyorum. Çünkü bu gözlem dört yılda tamamlandı ve söz konusu özellik aralarında 1700 kilometre bulunan iki farklı canlı topluluğunda gözlendi” dedi.
Annette Fayet ve çalışma ekibi, bu canlıların tüylerinde paratiz olarak yaşayan keneleri ayıklamak için ince çubukları kullandığını raporladı. Deniz kuşlarının bu davranışının kaydedildiği 2018 yazı, İzlanda’da kenelerin yaygın olarak gözlendiği bir dönemdi.
Kaynak: https://www.sciencenews.org/article/stick-toting-puffins-offer-first-evidence-tool-use-seabirds