Aşılar…Dünya, yeni doğan bebekleri tozdan hastalığa neden olan mikroplarla selamlıyor. Bebekler, anne karnında ki antikorlar sayesinde, belirli zararlı maddelere maruz kalma riskini azaltabilir. Fakat bu tür kalıtsal bağışıklık kısa ömürlüdür, bu nedenle bir çocuk yaşamı tehdit eden hastalıklarla mücadele etmek için kendi bağışıklık sistemini geliştirmelidir.
Bu aşıların konuya dahil olmasının sebebidir. Bebek İki yaşına gelindiğinde, doğal hastalıklara karşı savunmasını artırmak için çocuğa yaklaşık 30 adet aşı yapılacaktır. Ancak aynı zamanda, çocuklarına bu aşılar tavsiye edilen ebeveynler internet ve televizyondan duydukları olumsuz şeylerin etkisi altında kalıp, kafa karışıklığı da yaşayabiliyor..
En iyi ihtimalle, bile bu durum kafa karıştırıcı olabilir. Ancak yaşamı tehdit eden hastalıklarla karşılaşma riskini aşılar ile en aza indirebiliyorsak itiraz etmeden önce bir kez daha düşünmeliyiz. Çocukların büyük çoğunluğu, enjeksiyon sırasında kısa süreli kızarıklık veya kaşıntıdan daha kötü bir şey yaşamazlar.
Öyleyse Neden Bu Kadar Yanlış Bilgi Var?
Bir sebep gelişimsel zamanlamadır. Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar, yeni beceriler elde edememe gibi belirtileri belirgin bir şekilde gösteriyorlarsa iki yaşından önce aşılar yapılır. Bu tesadüf, otizm aşı bağlantısı mitinin devam etmesine neden oldu. Bir zamanlar şehir efsanesi olan bu düşünce şimdilerde bir çok yerde konuşuluyor ve yayınlanıyor.Fakat bilim sadece böyle korkuları açığa çıkarmaz.
Ağustos 2011’de Tıp Enstitüsü (IOM) sekiz çocukluk aşısı ve potansiyel yan etkilerini inceleyen bir rapor yayınladı. Bu rapor, aşıların büyük ölçüde güvenli olduğunu ve yan etkilerin genellikle çok nadir ve küçük olduğunu göstermiştir.
Aşılar ve Yan Etkileri
Aşıların yan etkileri genellikle, yeni doğan bebekler ve küçük çocuklar da hafif şişlik, kızarıklık ve enjeksiyon bölgesinde küçük, sert bir yumru oluşabilir ve genellikle birkaç gün geçer. Bir milyon vakada bir kereden daha az sayıda meydana gelen, daha az yaygın fakat ciddi bir aşı yan etkisi, kaşıntıyı veya şişmeyi hafifletmek için ortak ilaçlar ile tedavi edilebilen veya daha ciddi durumlarda epinefrin uygulanarak anında alerjik bir reaksiyonu geçirebilmektedir.
Nadiren, bazı aşılarda başka problemler de yaşanabilir. Kızamık-kabakulak-kızamıkçık (MMR) aşısının ilk adımı yapıldıktan sonra çocukta bir nöbete yol açabilen ateş geliştirme şansı yaklaşık 3,000 çocukta birdir. Bu tür nöbetler kalıcı herhangi bir nörolojik hasara yol açmaz. Üstelik, çocuklar genellikle daha yüksek ateş dereceleri yaşayabilirler -genellikle %5 oranında.
Bu görmek üzücü olduğu anlamına gelmez. “Çocuğunuzun ele geçirilmesini izlemek zor” diyor Philadelphia Çocuk Hastanesi’nde pediyatri profesörü Paul Offit. Kendi kızına, difteri, tetanoz ve boğmacaya karşı yapılan aşılar yaptırdıktan sonra bir nöbet geçirdiğini, ancak bu tür bir nöbetin uzun vadeli sonuçlara neden olmadığını hatırlatmanın önemli olduğunu söylüyor. Ve bilimsel kanıtlar, MMR ile ilişkili nöbetlerin aslında kızamık enfeksiyonunun kendisinin doğrudan bir sonucu olarak ortaya çıkan nöbetlerin daha az sıklıkta olduğunu göstermektedir.
Aşı Nedir?
İnsanlar bir patojenle karşılaştığında, hafif veya şiddetli bir hastalığa neden olup olmayacağını veya vücudunun nasıl tepki vereceğini tahmin etmesinin bir yolu yoktur. Ancak aşılar, bir bağışıklık sistemi oluşturur ve aşılar hastalığa neden olan mikrobun zayıflamış veya ölü bir formunu içerecek şekilde seçilir. Aşılanma, vücudun kontrollü bir şekilde bağışıklığı geliştirmesine izin verecektir.
Bağışıklık sistemi reaksiyonu, bu tehlikeli yabancı istilayı enjeksiyon alanından durdurmaya başlar. Ve aşı başarısının anahtarı, kurulan bağışıklık sistemi daha sonra, vücut boyunca dolaşacak ve gelecekte aynı patojeni tanıyabilecek (ve ortadan kaldırabilecek) bellek hücreleri olarak adlandırılan hızlı yanıtlı enfeksiyon savaşçıları yaratmaya başlamasıdır.
Antijen olarak adlandırılan bu zayıf ya da öldürülen uyarıcılar, laboratuvar ortamında yetiştirilir, izole edilir ve koruyuculara, dengeleyicilere ve bağışıklık sistemini güçlü bir şekilde aşıya tepki verecek şekilde tetikleyici alüminyum gibi bir madde ile karıştırılır.
Süreç hayat kurtarıyor: ABD’nin Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerinin tahminlerine göre, son yirmi yılda doğan çocuklar arasında aşılar, 20 milyondan fazla çocuğun hastaneye yatışını ve 732.000 kişinin ölümünü engellemiştir.
Aşılar Neden Yan Etkilere Sebep Olur?
Herhangi bir ilaç gibi, aşılamalar da olumsuz bir reaksiyona yol açabilir. Bu şaşırtıcı değildir çünkü her birey farklıdır. Genetik varyasyonlar, immün yetmezlikler ve çevresel maruziyetler, bir bireyin vücudunun hastalığa karşı aşılara nasıl tepki gösterdiğini belirler
Yaptırılan Aşı Sayısının Fazla Olması Tehlikeli Mi?
Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) dahil olmak üzere uzman tıp organları, ebeveynleri çocuklarını 16 hastalıktan korumaya çağırıyor. Aşılama Uygulamaları Danışma Komitesi’nin tavsiyelerine dayanan ve AAP tarafından onaylanan, çocukluk dönemi aşıları için CDC programı, vücudun bağışıklık sisteminin aşıya en iyi tepkiyi vereceği ve ikinci olarak dengeli bir şekilde veri detaylandırmasına dayanılarak hazırlanmıştır. Çocuklar mümkün olan en erken yaşta korumaya karşı aşlanmalıdır. Aşıların resmi tavsiyelere göre daha uzun bir süre yaptırılmaması hakkında tıbbi fayda sağlayan bilimsel bir veri bulunmamaktadır.
Aşılar ayrıca güvenlik için düzenli olarak değerlendirilmektedir. Önerilen rejime eklenmeden önce, birbirleriyle etkileşime girmeyeceklerinden emin olmak için test yaptırmaları gerekir. Çoklu çalışmalar, aşıların kümülatif etkilerini de değerlendirmiştir.
Yine de, çocuk doktorları, önerilen aşıları yaymak veya belirli aşıları ertelemek isteyebilecek bazı endişeli anne babaların sürekli baskısı ile karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum hastalığa karşı savunmasızlık süresini uzatabilir.
Örneğin;
Nisan 2015 Pediatri’de yayınlanan ulusal temsili bir çalışma, ortalama bir ayda ankete katılan doktorların yüzde 93’ünün ebeveynlerin aşı yaptırmamak için en az bir talep aldığını tespit etmiştir. Bu durum oldukça sık gerçekleşiyor: Araştırmaya katılan 534 hekimin beşte biri, ebeveynlerin %10’unun bu gibi taleplerde bulunduğunu bildirdi. Ebeveynlerin istekleri genellikle yapıldı – ankete katılan doktorların çoğu,en azından bir kısmını bu talebi kabul etti.
Ancak, bir çocuğun vücudunun güçlü aşıları tedavi edememesinden korkması yanlış yönlendirmedir. Çocukların bağışıklık sistemleri, her gün bir bağışıklık yanıtını tetikleyen yüzlerce yabancı maddeye yanıt verir. Buna karşılık, önerilen çocukluk çağı aşılarının tam programı 200’den az antijen içerir.
Aşılar Otizm’e Neden Olur mu?
Aşılarla ilgili bazı endişeler, otizme yol açtıklarını öne süren gözden düşmüş çalışmalardan kaynaklanmaktadır. (Bulgular daha sonra geri çekildi ve bu küçük çalışmayı yapan hekim, etik lapslar nedeniyle tıp uygulamalarından mahrum bırakıldı.)
Bir düzineden fazla çalışma bu bağın mevcut olmadığını kanıtlara ekledi. IOM ve AAP dahil olmak üzere uzman grupları, aşıların çocukların otizm oranlarına katkıda bulunmadığına katılıyor. Aşı katkısı olan timerosal, cıva içeren bir koruyucu (organomercurcial değil, metilmercury) bu da otizme neden olmaz. Şu anda sadece pediatrik aşılarda eser miktarda yer almaktadır, ancak hastalarda otizme neden olduğuna dair tıbbi bir kanıt yoktur.
Aşısız Çocuklar
Kalabalık, hızlı hareket eden bir dünyada yaşıyoruz ve hastalık kolayca geçiyor. Veriler açıktır: Bir çocuğun aşılanmaması, çok daha zorlu bir riskle karşı karşıya kalmasına sebep olabilir; bu da çocukları potansiyel olarak zayıflatıcı veya ölümcül bir hastalığa yakalanmaya karşı savunmasız bırakmaktadır. Bazı çocuklar inokülasyon almak için çok hasta veya çok küçük olabilir, bu da onları risk altına sokar.
Hasta veya diğer aşılanmamış çocuklar, bazı mikroplara karşı korunmayan başka biriyle iletişime geçerlerse, bu 2017 yazında ABD’de kızamık salgını gibi bir hastalık dalgası oluşturabilir. Çocuk felci ve kızamık aşıları, özellikle ülke değiştiren çocuklara karşı aşılama yapmayı bırakırsak, hızlı bir şekilde yeniden ortaya çıkabilir.
Örneğin;
ABD üzerinden dalgalanan 2015 kızamık salgını, deniz aşırı seyahat yapan bir çocuktan geldiğini öne süren genetik belirleyiciler vardır. Çocukları korumak aslında herkesin korunmasına yardımcı olur.