Bazen “mareel” olarak da bilinen “sütlü deniz” olayı, birbirleriyle irtibat kuran parlak bakterilerin, suyu yumuşak bir biçimde parlayan kar üzere aydınlatan daima bir parıltı ürettiği çok az bir biyolüminesans şekli. Şaşırtan imaj tam olarak çözülememiş olsa da, Endonezya’da bir teknenin mareel ile tesadüfen müsabakası, bilim beşerlerine bu olayı ve onu tanımlamak için kullandığımız araçları incelemek için eşsiz bir fırsat verdi.
Endonezya’nın Java kentinin güneyinde Temmuz ve Eylül 2019 ortasında uydular tarafından bir sütlü deniz olayı tespit edildi, lakin imgeleri doğrulamak için yüzey müşahedeleri olmadan, bilim insanlarının bulguyu doğrulaması zordu. Neyse ki özel bir yat, yılın o vaktinde, bir kaç görgü şahidi, bir kova ve bir dijital kamera ile tam o noktada gezinmekteydi.
Johan Lemmens’in altı kişilik mürettebatıyla kaptanlığını yaptığı özel bir yat olan Ganesha, 2 Ağustos’ta olağandışı bir olay meydana geldiğinde Endonezya’nın Lombok kenti ile Cocos (Keeling) Adaları ortasında geçiş yapıyordu.
Kayıtları, 2019’da yapılan uydu müşahedelerini doğrulayarak, yılda yalnızca bir yahut iki kere global olarak gerçekleştiği öngörülen inanılmaz derecede az bir olaya işaret etmekteydi. Az müsabakayla ilgili fotoğraflar ve röportajlar bilim insanları tarafından tahlil edildi ve bulguları Proceedings of the National Academy of Sciences mecmuasında yayınlandı.
Bu parıltılı olaya hayran kalan mürettebat, yakından bakmak için bir kova su çekmeye karar verdi. Numuneyi toplamak parıltıyı bozmadı ve farklı bir formda, karıştırılması, “normal” biyolüminesansın yansısının aksine suyun kararmasına neden oldu.
Kaptan Lemmens, parıltının su yüzeyinin yaklaşık 10 metre altına oturduğuna inanıyordu ve bu da daha evvel önerilen, sütlü deniz olayının ince bir sinemada oturan parlak bakterilerin sonucu olabileceğini belirten yüzey kayganlığı hipoteziyle çelişiyordu. Biyolüminesansın suda daha derinde bulunması, yatın hareketinin parıltıyı bozmamasıyla destekleniyordu.
Sütlü denizlerin oluşumu, yapısı ve sakinleri hakkında birçok soru hala karşılıksız kalırken, Ganesha’nın müşahedeleri, uydu imajlarının mareelleri tanımlamak için kullanılabileceğini doğrulamaları açısından büyük ehemmiyet taşıyor. Gelecekte bu, deniz bilimcilerinin uygun bir anda devreye girip neler olup bittiğine dair daha net bir fikir edinmelerini sağlayabilir.
Çalışma müellifleri, “Uzaydaki gözcülerimize yeni bir inançla, sütlü denize yönelik bir keşif seferi artık mümkünlük dahilinde olabilir” diyor…