Antarktika’yı Anlamak
Dünyanın en soğuk, en rüzgarlı ve en kurak kıtası “Antarktika”. Ne bir hükümeti, ne de yerli bir nüfusu var. Yerküredeki tüm buzun yüzde doksanının bulunduğu en güneydeki kıta, abdnin 1,5 katı büyüklüğündeki bir alana sahip. Orada sadece iki mevsim yaşanıyor: Yaz ve kış. Kıta aslında bir çöl; çok fazla yağmur veya kar yağışı da olmuyor. Buzullar, buz rafları ve buzdağlarıyla kaplı. Kıtada yaşayabilen tek bitki türü ise yosun.
- Demir cevheri, krom, bakır, altın, nikel, platin ve diğer mineraller ve kömür ve hidrokarbonlar (bilimsel araştırma haricinde mineral kullanımı Antarktika Anlaşması Çevre Protokolü ile yasaklanmış),
- Krill, buz balığı, diş balığı ve yengeç bulunuyor kıtada. (Bu canlıların avlanmasına ilişkin ise Yaşayan Deniz Kaynaklarının Korunması Komisyonu (CCAMLR) tarafından denetlenen ticari balıkçılık faaliyetleri yürütülüyor).
Antarktika’nın buzullardan ibaret olduğunu düşünmek yanlış olacaktır. Nitekim kıta oldukça ilginç gerçeklerin yaşandığı bir yerdir:
- Sürüngenler kendi ısılarını üretemezler, bunun yerine ortamdaki ısı kaynaklarına güvenirler. Hiçbir sürüngen, Kuzey Kutbu ikliminin zorluklarına dayanacak şekilde evrimleşmediğinden; Antarktika, üzerinde sürüngen yaşamayan tek kıtadır.
- Kıtada, kırmızı renkte akan bir şelale vardır (Blood Falls). National Geography ekibinden Erin Pettit tarafından, buzulun altından görüntüleme tekniği ile elde edilen çekimler sayesinde bu nehrin neden kırmızı aktığı bulunmuştur. Buradaki buzul altı nehirleri ve gölleri demir bakımından oldukça zengin ve yüksek oranda da tuzlu olduğundan, şelale de kırmızı renkte akmaktadır.
- Sadece tek bir böcek türü yaşamaktadır burada; “Belgica antarctica”. Uçamayan ve boyutu bir santimetreden kısa olan bu böcek türü, yılın dokuz ayını buzulların içinde geçirebilmektedir. Ayrıca bu canlı bir ay boyunca oksijensiz kalarak da yaşayabilmektedir.
- Dünyanın en eski spermleri Antartika’da keşfedildi. Fosilleşmiş bir kozanın içinde bulunan ve 50 milyon yıl öncesine ait olan spermler bir solucana aittir.
- 1977’de şili devlet başkanı Augusto Pinochet, ülkesinin bölgedeki hakimiyetini iddia edebilmek için, hamile bir anneyi Antarktika’ya doğum yapması için yolladı. Silvia Morello de Palma, tarihte kıtada doğum yapan ilk kadındır ve 7 Ocak 1978’de Emilio Palma da orada doğan ilk kişidir. arjantin hükümeti, Emilio’nun doğumundan sonra Antarktika’yı içermeyen herhangi bir arjantin haritası kullanımını yasakladı.
- Buzların erimesi bölgedeki yerçekiminin de kaymasına neden olmuştur. Evrende bulunan bütün maddeler birbirlerine çekim kuvveti uygulamaktadırlar. Bir buz tabakasının çok fazla kütlesi vardır ve bu nedenle etrafındaki su üzerinde büyük bir çekim kuvveti oluşturur. Antarktika buz tabakaları eridikçe, yerçekimi kuvveti de bu nedenle azalır. Dünya’nın yerçekimi alanındaki bu değişiklik, düşük enlemlerde deniz seviyesinin yükselmesine de neden olur.
- Antarktika’nın altında, yerkürenin çekirdeğinin sıcaklığıyla donması engellenmiş 400’e yakın göl bulunmaktadır. Bu buzul altı göllerinin, kalın buz tabakasının altına sıkıştırılmış benzersiz bir sıvı su ekosistemi oluşturduğu gözlenmiştir.
- Dünyanın en güneydeki tek aktif yanardağı olan “Mount Erebus”, beyaz kıtanın üzerine lavlarını mikroskobik saf altın kristalleri şeklinde saçmaktadır. Yanardağ, abd Araştırma Merkezi’ne de oldukça yakındır.
- 2016 yılında, Antarktika’da çekilen, üç piramidin fotoğraflarının internette yayılmasının ardından komplo teorisyenleri, piramitlerin Antarktika’da 100.000 milyon yıl önce yaşamış olan, keşfedilmemiş bazı eski uygarlıklar tarafından inşa edildiğini iddia ettiler. Antarktika’nın dünyanın eksen kaymasından önce ekvatora yakın olduğunu ve bu nedenle yaşam koşullarının daha yaşanabilir olduğunu söylüyorlardı. Bilim insanları ise bu piramit görünümlü oluşumların dağlar olduğunu söylemekte.
- nazilerin Antarktika’da gizli bir üsleri olduğuna dair bir komplo teorisi var. Bu fikir Nazilerin, kıtaya 1938 civarında, yeni balina avlanma alanları aramak için gemi göndermeleri bilgisinden sonra şekillenmiş olabilir. nazilerin oradayken, birkaç yeraltı mağarası ve nehrini keşfettiği ve burayı gizli bir şehre dönüştürdüğü iddia edilmektedir. Bazı komplo teorisyenleri, Hitler’in savaşı kaybettikten sonra bu gizli üsse kaçtığını söylemektedir. Bu teorinin takipçileri, nazilerin bir şekilde, gizli üslerinde uzaylı teknolojisine el koymayı başardıklarını da düşünüyor. Tabii ki bu iddiayı destekleyecek hiçbir kanıtları yok.
- Bazı komplo teorisyenleri, efsanevi Atlantis’in Antarktika’nın altında olduğunu iddia ediyor. Bu fikir -yazının başlarında bahsi geçen- tarihçi Profesör Charles Hapgood’un Antarktika’nın keşfedilmemiş bazı eski uygarlıklara ev sahipliği yaptığını öne sürmesinden sonra ortaya atıldı. Komplo teorisyenleri, Hapgood’un haklı olduğunu iddia ettiler ve o eski medeniyetin aslında bugün buzullar altında kalan Atlantis olduğunu da eklediler. Graham Hancock’un 1995 yılında, ‘Tanrıların Parmak İzleri’ adlı çalışmasında, Atlantis halkının Aztek, Maya ve Mısır imparatorluklarını kurmak için Antarktika’dan göç ettiğini söylediğini de buraya ekleyelim.
- 2019’da, NASA ve Alman Havacılık ve Uzay Merkezi’nden bir ekip, Antarktika’nın donmuş topraklarının derinliklerinde bir krater keşfettikleri bildirdi. Krater, ilk olarak 2006’da Antarktika’nın uydu görüntülerinin analizi sırasında keşfedilmişti aslında. Bilim insanları kraterin, milyonlarca yıl önce Dünya’ya çarpan ve dinozorların yok olmasına neden olan asteroitlerden biri tarafından oluşturulduğunu düşünüyor. Ancak komplo teorisyenleri öyle düşünmüyor. Kraterin, daha önce bahsettiğimiz gizli nazi üssünün bir parçası olduğunu öne sürüyorlar. Ayrıca kraterin evrenler arası bir portal olduğunu iddia edenler de var.
- Antarktika’nın ve Güney Kutbu’nun var olmadığına dair tuhaf bir komplo teorisi de bulunmakta. Bu inanç en çok gezegenimizin düz olduğunu iddia eden kesim tarafından destekleniyor. Onların fikrine göre Güney Kutbu Dünya’yı çevreliyor ve Kuzey Kutbu da dünyanın merkezinde duruyor. Anlatımlarına göre; Antarktika aslında gezegenimizi çevreleyen yaklaşık 30-60 metre yüksekliğinde kalın bir duvar ve dünya hükümetleri ve Birleşmiş Milletler Antarktika çevresinde uçuşa bu yüzden izin vermiyor. Komplo teorisyenleri, İngiliz Kaptan Cook’un, duvarı hükümet ajanları dışında gören birkaç insandan biri olduğuna inanıyor.
American Central Intelligence Agency online library- Antarctica
Ancient.origins- Piri Reis Map – How Could a 16th Century Map Show Antarctica Without Ice?
Kemal BAŞLAR- ANTARKTİKA ANTLAŞMALAR SİSTEM
Bayram ÖZTÜRK- Türkiye Nasıl Bir Antarktika Stratejisi Geliştirmelidir?
Jeff Hecht- Science: Antarctic gold dust
Canada’s Arctic- Why are there no arctic reptiles?
Lydia Smears and Pablo Gutierrez- The strange science of melting ice sheets: three things you didn’t know
Barış Özcam- Antarktika’ya gitmek Yasak mı?
Tom Metcalfe-Hidden Beneath a Half Mile of Ice, Antarctic Lake Teems with Life
Christopher McFadden- 9 Myths about the Frozen Continent of Antarctica
S. Vedat Karaarslan-ATLANTİS, ANTARTİKA VE PİRİ REİS