

Epilepsi
Epilepsi
Epilepsi
Epilepsi nöbeti beyindeki sinir hücrelerinin, yani nöronların ani, kısa süreli ve aşırı bir boşalımı (deşarjı) sonucu ortaya çıkar. Epileptik nöbetin tipi anormal deşarjın başladığı ve yayıldığı bölgelere göre değişiklik gösterir. Klinik özellikleri aynı olan epilepsi nöbeti; tümör, damar yapısı bozuklukları ve infeksiyon gibi birbirinden farklı patolojik süreçlere bağlı olabilir. Metabolik bozukluklar, örneğin, kan şekeri, üre veya kandaki tuzların dengesizlikleri ve bazı ilaçlar eğilimli bir yapıda epilepsi nöbeti oluşturabilir. Bazen de belli bir neden bulunmaksızın nöbetler tekrarlar. Bu nedenle epilepsi kendi başına bir hastalık değil çeşitli hastalıklara bağlı olarak gelişen bir semptomdur.
Epileptik nöbetler, aralıklı gelen, ani başlayan, kısa süren ve tekrarlayan ataklar şeklinde olduğundan, tanıya birçok kez hasta ve çevresinin tanımladığı bilgi ve belirtilerle gidilir. Yani, epilepside klinik tanı genellikle anamneze, yani doktora aktarılan bilgiye dayanır. Epileptik nöbetler belli bir beyin kabuğu bölgesinden kaynaklanan parsiyel nöbetler ve başlangıçtan itibaren tüm bölgelerde başlayan jeneralize nöbetler olarak iki önemli grupta incelenirler.
Bir diğer önemli nokta ise idyopatik. Yani nedeni belirlenemeyen ve semptomatik, yani belli bir beyin hastalığına bağlı olarak gelişen nöbetlerin ayırt edilmesidir. İdyopatik sendromlara başka bir nörolojik bozukluk eşlik etmez. Hastada gelişme basamakları normal ilerler, altta gösterilebilen herhangi bir patolojik süreç yoktur. Ailesel özellik genellikle dikkat çeker, nöbetler görece daha seyrek ve tedaviye yanıt daha iyidir. EEG interiktal dönemde normal temel aktivite gösterir.
Buna karşın semptomatik epilepside altta yatan bir beyin hastalığı ve buna bağlı nörolojik bozukluklar, EEG'de temel aktivitede yavaşlama saptanır. Tedaviye cevap değişkendir ve spontan sonlanma (remisyon) olasılığı düşüktür. Kriptojenik epilepsi, sebebi gizli kalan ancak edinsel bir nedeni olması gerektiği düşünülen epilepsiler için kullanılan bir terimdir.
Hastayı doktora getiren nöbet geçirmesidir. Benzer epileptik nöbet tipleri hem idyopatik, hem de semptomatik epilepsilerde görülebilir. Ana soru prognoz -tek bir nöbetin tekrarlama olasılığı, tedavinin gerekliliği, tedavinin sonlandırılması veya bu durumun gelecek kuşaklara geçme şansı gibi akla gelebilecek tüm sorular- ortada görülen epileptik nöbetin altında yatan nedensel faktörle ilişkilidir.
Doç. Dr. Betül Baykan


Epileptik nöbet (Sara), beyindeki hücrelerin kontrol edilemeyen, ani, aşırı ve anormal deşarjlarına bağlı olarak ortaya çıkan bir durumdur. Beyin, insan vücudunun ana kumanda merkezi gibidir. Beyin hücreleri arasındaki uyumlu çalışma, elektriksel sinyallerle sağlanır. Nöbetin nedeni, bir tür beklenmeyen elektriksel uyarı olarak düşünülebilir. Kısaca; epileptik nöbet beynin kuvvetli ve ani elektriksel boşalımı sonucu oluşan kısa süreli ve geçici bir durumdur.
Epilepsi, dünyanın her bölgesinde, erkek ve kadında, her türlü ırkta ve yaklaşık 100 kişide bir oranında görülebilen bir hastalıktır.
Hastaların yaklaşık yarısında belirli bir neden bulunamaz. Belli bir grup hastada ise; gebelikte olabilen beyin gelişme problemleri, doğum sırasındaki nedenler, menenjit, beyin enfeksiyonu, beyin tümörleri, zehirlenmeler veya ciddi baş yaralanmaları epileptik nöbetlere yol açabilir.
Nöbetin nedeni tümör yada başka bir hastalık değilse, epilepsinin ilerlemesi söz konusu değildir, bazen yaşla birlikte nöbet sıklığı da azalabilir.
Epilepsi nöbetleri, çoğu zaman insana çok uzun sürüyor gibi gelse de 1-3 dakika içinde kasılmalar biter ve hastalar belli bir süre sonra nöbet öncesindeki normal aktivitelerini kazanırlar.
Epilepsi nöbetleri, değişik tiplerde olabilir. Nöbetler; büyük (genel, jeneralize tonik-klonik, grand mal, kasılma-çırpınma ile karakterize) yada küçük (kısmi, parsiyel, sadece yüz, kol yada bacakta kasılma[basit parsiyel] veya anlamsız konuşma ve davranışlar ile karakterize[kompleks parsiyel]) nöbetler şeklinde ortaya çıkabilir.
Ayrıca kısa süreli (5-10 saniye), gözlerini dikip sabit bakma, bu anda cevapsızlık şeklinde, kasılmasız dalma nöbetleri (absans) ile; özellikle sabahları uykudan uyandıktan sonraki dönemlerde ortaya çıkan ve kollarda sıçrama-atmalar tarzında myoklonik nöbetler de olabilir.
Epilepsi bulaşıcı bir hastalık değildir. Epilepsili kişinin hastalığının başkaları tarafından bilinmemesi için bir neden yoktur. Yakın arkadaşlarınız, akraba ve komşularınız, öğretmeniniz hastalığınız hakkında bilgi sahibi olmalıdır.
Epilepsili kişi evlenebilir ve çocuk sahibi olabilir. Bayanlar hamile kalmadan önce mutlaka doktoru ile görüşmelidir. Tedavide kullanılan ilaçların çocuk üzerine değişik etkileri nedeniyle; gebelik öncesi nöbetlerin tipine ve durumuna bakılarak uygun ilaç ve dozu doktor tarafından düzenlenmelidir.
Epilepsi tanısında en önemli nokta; nöbetler hakkında verilen bilgidir. Özellikle nöbeti gören kişinin doktor tarafından dinlenmesi gerekir. Genel fizik ve nörolojik muayene yapıldıktan sonra başvurulacak ilk laboratuar inceleme aracı; elektroensefalografi (EEG) dir. Bu tetkik, saçlı deriye elektrotlar yapıştırılarak beyin dalgalarının kaydedildiği bir yöntemdir. Epilepsi hastalığı tanısının konulmasında en önemli tetkiktir. Bilgisayarlı beyin tomografisi (BBT) ve magnetik rezonans incelemesi (MRI) epilepsi nöbetlerine neden olan olayların ortaya konmasında yardımcı olabilir.
Epilepsi ilaçla yada cerrahi olarak tedavi edilebilen, çoğu hastada (%70-75) tek ilaçla nöbetlerin kontrol altına alınabildiği bir hastalıktır. Epilepsili hasta ilacını kullanarak aktif ve başarılı bir yaşam sürebilir. Epilepsi tedavisinde kullanılan ilaçlar; hastanın yaşına, fiziksel durumuna ve nöbet tipine göre uzman doktor tarafından verilmelidir. Bilinçsizce kullanılacak ilaç, nöbetleri önlemediği gibi istenmeyen yan etkilere de neden olabilir.
Eğer tedavi ile nöbetler bir kaç yıl (hastanın durumuna göre 2-4 yıl gibi) arka arkaya görülmezse, doktor kontrolunda ilaçların azaltılıp kesilmesi denenebilir. Nöbetler tekrarlamazsa tedaviye son verilir, tekrarlarsa tedaviye yeniden başlanır. İlacın kesilmesi, mutlaka hastayı izleyen doktor tarafından karar verilmesi gereken önemli bir konudur.
EPİLEPSİ HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKEN KONULAR
1. Epilepsi kısa süreli nöbetler şeklinde tekrarlayan, beyinden kaynaklanan bir hastalıktır. Nöbetler ilaçla durdurulabilir.
2. Epileptik bir hastayı aşırı kollamaya, takip etmeye ve gereğinden fazla ilgi göstermeye gerek yoktur.
3.Epilepsi hastalığı olan kişi aşırı uykusuz kalmamalı, günde en az 7-8 saat uyumalıdır.
4. Aşırı çay, kahve ve kolalı içeceklerden kaçınılmalı, gece ağır yemek yenmemelidir.
5. Uzun süreli ve yakından televizyon seyredilmemeli ve fazla bilgisayar kullanılmamalıdır.
6. Epileptik hasta, aşırı efor sarfetmemeli ve bunu gerektiren sportif faaliyetlerden kaçınılmalıdır.
7. Alkollü içecekler, nöbet oluşumuna yol açabileceği ve epilepsi ilaçların etkilerini değiştirebileceği için kesinlikle kullanılmamalıdır.
8. Aç kalınmamalıdır.
9. Yüksek yerlerin kenarında bulunulmamalı ve ateş gibi yakıcı olabilecek yerlerden uzakta durulmalıdır.
10.Meslek seçiminde dikkat edilmelidir. Epileptik hastalar; askerlik, polislik, şoförlük, berberlik, inşaat ve kaynak işçiliği gibi meslekleri seçmemelidir.
11.Motorlu taşıt kullanılmamalıdır. 3 yıldan fazla bir sürede nöbet geçirmeyenlerde ve EEG leri normal olanlarda müsade edilebilir.
12.Epilepsili hasta elinden geldiğince üzülmemeli, olur olmaz şeyleri dert etmemelidir.
13.Epilepsili kişi evlenebilir ve çocuk sahibi olabilir. Epileptik kişi evlenecek ise eşi hastalığını bilmelidir. Bayanlar hamile kalmadan önce mutlaka doktoru ile görüşmelidir.
14.Alınan ilaçların hastalığı tamamen geçirmeyebileceği bilinmelidir. Ama ilaçlar nöbet gelmemesini yada sayısının azalmasını sağlayacaktır.
15.İlaçlar, düzenli ve mutlaka önerildiği şekilde kullanılmalıdır.
16.Nöbet geçirilme sayısı ile gün ve saatleri kaydedilmelidir.
17.Düzenli aralıklarla doktor kontrolüne gidilmelidir.
18.Hastalar, yanında iyi yüzme bilen birisi olmak şartıyla denize girebilir, fakat uzun süre denizde ve güneş altında kalmamalı, aşırı yorulmamalıdır.
19.Epilepsi kısmen de olsa hayatınızı etkileyebilir, ama normal, aktif bir hayat sürmenizi engellemez. Bazı meslekler dışında yapamayacağınız hiçbir şey yoktur.
20.Epilepsi çalışmanıza ve işinizde başarılı olmanıza engel olacak bir hastalık değildir. Unutmayınız ki; dünyada bir çok ünlü ve başarılı insan da epilepsi hastalığına sahiptir


Epilepsi hastalığının sıklığı gelişmiş ülkelerde binde beş, gelişmekte olan ülkelerde binde on olarak bildirilmektedir. Güney Amerika ülkelerinde beyni etkileyen parazitlere bağlı olarak binde 49 gibi rakamlar bildirilmiştir. Bizim 1994 yılında Silivri'de yaptığımız çalışmada bu bölgede epilepsi sıklığını binde on olarak saptadık. Bu bilgi baz alındığında Türkiye'de yaklaşık 650.000 epilepsi hastasının olduğu söylenebilir. Epilepsi sıklığında erkek-kadın oranında farklılık yoktur.
Epilepsi nöbetlerinin çok çeşitli türleri vardır. Bunların farklılığı tutulan beyin bölgeleriyle ilişkilidir. Bir hastada tek nöbet türü olabileceği gibi birden fazla nöbet türü aynı hastada görülebilir. Bir hastanın tekrarlayan nöbet veya nöbetleri genel olarak birbirine benzerler. En çok tanınan ve insanlara dramatik gelen yollarda zaman zaman gördüğümüz kol ve bacakların önce kasıldığı, sonra çırpındığı, yüzde morarma, ağızdan köpük gelmesi, idrar kaçırmasının olduğu sonra uzunca bir süre şaşkınlıkla seyreden büyük epilepsi nöbetleridir. Çocukluk döneminde görülen aile ve öğretmenlerin "dalma" olarak tanımladığı çocuğun yazı yazmasını ve konuşmasını ani olarak kestiği 5-10 sn. süreli, tam bir cevapsızlığın yaşandığı sonra bıraktığı aktiviteyi kaldığı yerden sürdürdüğü absans nöbetleri bir diğer örnektir. Erişkin yaş döneminde en sık görülen nöbetler insanların "şaşkınlık" olarak tanımladıkları nöbet türüdür. Bu nöbetlerde hastaların gözleri birden sabitleşir veya gözleriyle aranır. Dudaklarında, ellerinde otomatik hareketler olabilir, yanıt vermez veya anlamsız konuşur, yürüyebilir, bir iki dakika sonrasında hasta kendine gelir o dönemi hatırlayamaz. Bunların dışında kol ve bacaklarda ani sıçramalar da bir diğer örnektir. Birçok örnek verilebilir. Tüm bu nöbetler çok kısa sürelidir birden fazlası aynı hasta da değişik zamanlarda tekrarlayabilir
Nöbetlerin bir kısmında nöbetin geleceğini hasta çok kısa bir zaman önce anlar ve kendine güvenli bir pozisyon yaratır. Büyük nöbetlerin bir kısmında ise hasta birden bilincini kaybeder ve bir sopa gibi düşer. Yaralanmalar daha çok bu tür nöbetlerde oluşur. Bilincin tutulduğu nöbetlerde hastaya yapılacak yardımın amacı hastayı korumaktır. Büyük nöbetlerde yerde başı kucağa alınır, köpüğün gırtlağa kaçmaması için başı yana çevrilir ve nöbetin geçmesi beklenir. Bu dönemde hastaya soğan koklatmak, kolonya sürmek gibi uygulamaların bir anlamı yoktur. Kısa süreli nöbetlerde hastayı hastaneye götürmenin gereği yoktur. Sadece uzamış nöbetlerde veya nöbetlerin ardı ardına tekrarladığı hallerde hastane tedavisi gerekir.
Nöbet sırasında hasta başkalarına zarar verebilir mi?
Geçmişte hekimler arasında da çok tartışılan ve adli yönü de olan önemli bir soru. Yanıtı ise hastanın karmaşık planlı bir akt yapamayacağı, dolayısıyla planlı şekilde başkasına zarar veremiyeceğidir. Yalnız şaşkınlıkla seyreden nöbetlerde ve büyük nöbetlerden sonraki şaşkınlık dönemlerinde genellikle hastanın hareketleri engellenirse hastanın bilinçsiz bir şekilde şiddet gösterebileceği bilinmektedir.


Manisalı Meduna sara hastası mı?
Dün ki GS-V.Manisa maçında kalp krizi geçiren Meduna'nın sara hastası olduğu idda edildi.
Sara olduğunu saklamış
Vestel Manisa-Galatasaray maçında herkesin yüreğini ağzına getiren Meduna’nın, epilepsi (sara) nöbeti geçirdiği ortaya çıktı. Karşılaşmanın 80. dakikasında sarı kırmızılı futbolcular penaltı atmaya hazırlanırken, siyah beyazlı ekibin Çek oyuncusu Meduna bir anda yere yığılıp kaldı.
Dili boğazına kaçtı
Titreme nöbeti geçiren Meduna’nın nefes alamadığını farkeden Galatasaray kalecisi Mondragon, koşarak Çek futbolcunun yanına gitti. Mondragon’un acil yardım çağrısının ardından her iki takımın sağlık ekipleri koşa koşa sahaya girdi. Vestel Manisaspor Kulübü Doktoru Levent Günerli, dili boğazına kaçan Meduna’nın dilini hemen çekip, futbolcuyu ölümden döndürdü. Bu sırada olayı gören herkes şoke olurken, Hasan Şaş, Hakan Şükür ve Holosko’nun göz yaşı döktüğü görüldü.
Derhal sedyeye konulan Çek futbolcu, saha içine giren ambulansla hastaneye kaldırıldı. Sahadaki şaşkınlık hali Meduna’nın hastaneye götürülmesinden sonra da bitmedi. Vestel Manisasporlu futbolcuların büyük bölümü çöküp kalırken, tribündeki taraftarlar "Meduna, Meduna" diye tezahürat yaptı.
Herkes şoke oldu
Futbolcuların panik halini gören Cem Papila, oyunu başlatmak için hastaneden gelecek haberi bekledi. Daha sonra hastaneden Meduna’nın hafif kalp spazmı geçirdiği bilgisi geldi ve bu haber stat hoparlöründen anons edildi. Futbolcular ve taraftarlar bu sevindirici haberle biraz olsun rahatlarken, maç 8 dakikalık bir duraklamanın ardından yeniden başladı.
Hastanede yapılan detaylı kontroller sonucunda Meduna’nın kalp spazmı değil, sara nöbeti geçirdiği anlaşıldı. Çek futbolcunun, sara hastası olduğunu bir yıldır formasını giydiği Vestel Manisaspor’un yöneticilerinden gizlediği ve ilk kez dün kriz geçirmesi nedeniyle gerçeğin ortaya çıktığı bildirildi. Konuyla ilgili görüşlerine başvurduğumuz İstanbul Memorial Hastanesi Spor Hekimliği Uzmanı Dr. Murat Beyaz, sıcak hava, aşırı yorgunluk ve stresin sara nöbetini tetiklediğini söyledi.


Epilepsi Hakkında Yanlış İnançlar
Epilepsi Hakkında Yanlış İnançlar
1.Epilepsi ender görülür ve epilepsili hasta sayısı çok azdır.
Ülkemizde epileptik hasta sayısının 600.000 ile 1.000.000 arasında olduğu tahmin edilmektedir.
2.Epilepsi bulaşıcıdır.
Epilepsi bir insandan diğerine kesinlikle bulaşmaz.
3.Epilepsi yalnız çocuklarda görülür
Epilepsi 10 yaş altı çocuklarda görüldüğü sıklıkta 65 yaş üstü de görülür. Yaşlılıktaki nöbetler kalp ve beyin atakları kadar önemli bir problemdir.
4.Epilepsili hastalar sakattır ve çalışamazlar
epilepsili hastalar, diğer insanların sahip olduğu tüm tüm akli meleklere sahiptir. Bazı özel tip hastalığı olanlar dışında epilepsili hastalar en az diğerleri gibi, yoğun iş rekabetinin olduğu alanlarda bile çalışarak başarılı olabilirler.
5.Nöbet geçiren bir hastanın ağzı kilitlenmişse açılmalı, nöbet sırasında hastanın ağzına açık tutacak bir nesne sokulmalıdır.
Kesinlikle HAYIR. Aksi taktirde hastanın dişlerinin, hatta çenesinin kırılmasına neden olabilirsiniz. Nöbet geçiren bir hasta hafifçe yana çevrilmeli, mümkünse başının altına yumuşak bir yastık konulmalı, başının, kollarının ve bacaklarının çevredeki keskin ve sert nesnelere çarparak yaralanması önlenmelidir.
6.Nöbet geçiren hasta bağlanmalıdır.
Nöbet sırasındaki kasılmalar kasinlikle engellenmemelidir. Kasılmaları önleyerek nöbeti geçiremezsiniz. Nöbet kendiliğinden duracaktır..
7.Epilepsi günümüz ilaçlarıyla büyük oranda tedavi edilmiştir.
Epilepsi kronik tıbbi bir problemdir. Ilaçlar başarılı olmakla birlikte har hastada aynı biçimde etki etmez .Bu alanda çok dah fazla araştırma ve çalışmaya ihityaç vardır.
8.Nöbet geçiren bir hastanın ne yapacağı belli olmaz
Nöbetler sırasında hastalar değişik davranışlar gösterebilir. Bu davranışlar yeri ve zamanı açısından uygunsuz olabilir. Ancak nöbet geçiren hasta, nöbet sırasında bir başkasına kesinlikle zarar vermez.
9.Epilepsi öldürücü değildir.
Epilepsi ciddi bir durumdur. Epilepside ölümler genellikle status epileptikus adı verilen ve biri biterken diğeri başlayan nöbetlerle olur. Status epileptikus nedeniyle kaybedilen hastaların %42’sinde epilepsi öyküsü saptanmıştır.
|The Following User Says Thank You to Admin For This Useful Post:|
edali (08-11-2012)
|Seçenekler|
|Benzer Konular|
|Şizofreni Ve Epilepsi Arasında Çift Yönlü İlişki Şizofreni Ve Epilepsi Arasında Çift Yönlü İlişki http://www.aktuelpsikoloji.com/images/haber/299.jpg Şizofreni ve epilepsi hastalıkları arasında...|
|Resim yaparak epilepsi ile mücadele Türk Epilepsi ile Savaş Derneği tarafından Sanofi-Aventis Grup/Zentiva'nın desteği ile bu yıl dördüncüsü düzenlenen "Epilepsi ve Ben" Resim...|
|Çocuklarda epilepsi ve havale sıklığı Karadeniz Teknik Üniversitesi'nce, Trabzon ve ilçelerinde yapılan çalışmada kız çocuklarında epilepsi oranı yüzde 0.90, erkek çocuklarında 0.82...|
|Epilepsi Nedir? Epilepsi Nedir? Hazırlayan: Dr. Güzide Turanlı Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediyatrik Nöroloji Uzmanı Çocuğunuzda bir ya da birkaç...|
|Son Konular|

