Nathan Mayer Rothschild, 16 Eylül 1777’de Hinterpfann’ın evinde Frankfurt’ta doğdu. Zengin bir babanın oğlu, hayatını çalışmadan kolayca kazanır diyorsanız, Nathan Rothschild sizin için bir istisna olacaktır.
Nathan , Rothschild bankacılık hanedanlığının Mayer Amschel Rothschild’dan sonraki varisidir. Ayrıca Nathan, Amschel Rothshild’ın çocukları ve kuzenleri için oluşturduğu kuralların bir istisnasıdır. Normalde en büyük oğlun varis olması gerekirken Nathan’ın başarıları üzerine Amschel Rothscihld’ın vasiyetiyle başa geçmiştir.
Nathan, babası zengin olmasına rağmen 21 yaşına geldiğinde, Manchester’a yerleşti ve kendi başına tekstil ticareti ve finansal alanında işini kurdu. Nathan zamanla Manchester’da popüler olmaya başladı. Daha sonra Londra’ya taşındı ve 27 yaşındayken 1804’te Londra borsasına yabancı faturalar ve devlet tahvilleri gibi finansal araçlarla iş yapmaya başladı. Londra’daki işine ek olarak bugün New York’daki St Swithin’s Lane’deki New Court’ta bulunan N. M. Rothschild ve Sons’u kurdu. Ayrıca Londra’nın batısındaki Acton yakınlarındaki Gunnersbury Park’ta bir kır evi satın aldı. Nathan, 1806’da Levi Barent Cohen’in kızı Hannah Cohen ile evlendi.Bu evlilik stratejik miydi yoksa aşk evliliği miydi yorum yapmak çok zor. Çünkü Londra finans piyasasını elinde bulunduran Sefarad Yahudileri ile akraba oldu. Cohen’in yeni damadı için büyük ümitleri vardı. Bu durum ona toplumda bir pozisyon ve hedeflerine ulaşmak için yıllarca uğraşabilecek onlarca iş irtibatı verdi. Hannah ile evlendikten sonra , Nathan bir anda belli bir toplumsal duruşa kavuştu ve sosyal bağlantılarını işine yarayacak şekilde kurmaktan çekinmedi. Nathan bu irtibatları kendi yolunda kullanarak Rothschild ağına soktuktan sonra, finans dünyasında zirveye ulaşmak için kardeşleri tarafından destekledi. Ayrıca eşi Hannah , Nathan’ın en yakın iş arkadaşlarından biriydi, iş konularındaki yardımlarının üstüne bir de hane ve aileye de bakıyordu. Nathan ailesinin İngiliz toplumunun tüm imkanlarına sahip olmasını istedi ve müzik, sanat, edebiyat, İbranice ve Fransızca gibi derslerde çocuklarının özel olarak eğitilmesini sağladı. Hannah, özellikle kızların müzik ve sanat derslerinden oldukça memnundu. Nathan çocuklarına annelerinin tavsiyelerini takip etmelerini ve bir karar almadan önce ona danışmaları emrini verdi.
Nathan kardeşleri tarafından zaman zaman korkulan bir karakter olabiliyordu. Çünkü işini en ufak hataya bile tahammül göstermeden yapıyordu. Londra borsalarıyla kişisel hayatından daha çok vakit geçiriyordu. İşi konusundaki acımasızlığı ve mükemmeliyetçiliği kendine hayran bıraktırıyordu. İnsanlar Nathan’ın hareketlerini , stratejilerini tekrar tekrar inceledi ama kimse onun nasıl bu kadar yüce bir kişilik olduğunu anlayamadı.
Ünlü tarihçi John Reeves, Nathan’ı “amacına ulaşmak için kural tanımayan acımasız birisi” olarak nitelendirmiştir. Ayrıca “The Rothschilds” isimli eserinde John Reeves , “Nathan’ın başarısının en büyük kaynağının işlerinin her zaman gizli tutmasında ve samimiyeti ile insanları her zaman yanlış yönlendirmesidir.” demiştir.
Avrupa’nın büyük şehirlerinde bulunan dört erkek kardeşi, kıtadaki faaliyetleri koordine etmede Nathan’a büyük ölçüde yardımcı oldu ve aile, Avrupa çapında altın ve bilgi taşımak için bir acenteler, nakliyatçılar ve kuryeler ağı geliştirdi. Bu özel istihbarat servisi, az sonra bahsedeceğim Nathan’ın, Wellington’un Waterloo Muharebesi’ndeki hükümetin resmi habercilerinden 1 gün önce savaşı kimin kazandığını öğrenmesini sağladı.
1809’dan itibaren Nathan’s London House ve N. M. Rothschild şirketleri külçe ve döviz ticareti yaptı ve bunu işinin merkezi haline getirdi. Bu alanlardaki kayda değer başarıları 1811’den itibaren Komiser John Charles ile yaptığı müzakerelerden sonra, İngiliz Hükümeti’nden Wellington’un askerlerine 1814 ve 1815 yıllarında Portekiz ve İspanya’daki Napolyon’a karşı savaşı için para transfer etmeyi ve daha sonra Napolyon’un felaketinden sonra İngiliz müttefiklerine para yardımı yapmayı üstlendi. Bu Napolyon savaşından sonraki 5 senede Nathan’ın aile servetini %2500 arttırdığı öngörülüyor. Yani bu doğruysa servet 3.000.000 dolardan 7.500.000.000 dolara artmıştır. Bu da korkunç sayılar demek.
Dikkatleri savaş üzerinde toplamak istiyorum çünkü savaş, servetin baş kaynağı. Nathan Yahudilere tanınan öncelikler sayesinde savaşa gözlemci olarak katılmıştır. Savaş devam ederken Manş Denizi’ni korkutucu fırtınayı umursamadan bir tekne kiralayarak geçmiş ve hemen Londra’ya gitmiştir. Londra Borsa Binası’na üstü başı çamur içinde sırılsıklam olmuş şekilde girmiş ve telaşlı bir halde etrafta dolanmaya başlamıştır. İnsanlar merakla Nathan’ı izlerken İngiltere’nin savaşı kaybettiğini söylemiş ve bu söylentiyi yanında getirdiği ajanlarla herkese yaymıştır. Bu sırada Nathan hemen elindeki tüm İngiliz hisselerini satmaya başlamıştır. Hisselerin değer kaybedeceği korkusuyla herkes paniğe kapılmış ve hisselerini satmaya başlamıştır. Herkes hisselerini satmaya başladığı için endeks devasa şekilde düşmüş ve bu arada Nathan gizli bağlantıları aracılığıyla hisseleri taban fiyatlarından toplamaya başlamıştır. Telgraf , radyo veya telefonun olmaması ve ülke sınırlarını geçmenin sadece Yahudi kuryelere tanınan bir ayrıcalık olması Nathan’ın planını başarıyla sonuçlandırmasını sağlamıştır. Aslında savaşı İngiltere kazandı ama bunu insanlar bu olaydan günler sonra öğrenildi. Savaşın kazanıldığı haberi ile Londra Borsası tavan yapmış ve bu anı bekleyen Nathan taban fiyatından aldığı tüm hisseleri tavan fiyatından satmaya başlamıştır. Bu savaşı detaylı incelediğimizde sürgün edilmiş ve güçsüz bir Napolyon’un nasıl bir kez daha savaş çıkaracak orduya teçhizat sağladığı merak konusu oluyor. İşte bu da Rothschild sihri. Nathan İngiliz ordusuna parasal yardım yaparak tarafını belli etmiş ve savaşa gözlemci olarak katılma hakkı ve İngilizlerin güvenini kazanmıştır. Ama işin perde arkasında Napolyon’un bir ordu kurmasını sağlamış, onu desteklemiş ve İngiltere’ye saldırmasını sağlamıştır. Böylece borsadaki başarısını sağlamıştır. Aslında savaşlarda iki tarafı da destekleyip kazançlı taraf olmak bir Rothschild klasiği olsa da Nathan bu işin baş mimarı olmuştur.
Nathan tabiki bu olayla sınırlı kalmamış ve işine devam etmiştir. 1818 ve 1835 yılları arasında 26 İngiliz ve yabancı devlet için kredi çıkardı ve 1824’te İttifak Güvence Şirketi’ni kurdu.
Bir Yahudi romancı olan Benjamin Disraeli “Coningsby” adlı eserinde, Nathan ve oğlu Lionel’i “Sidonia” olarak isimlendirmiştir. Ayrıca eserinde bu ikiliyi şöyle anlatmıştır:
“Büyük Sidonia Londra’ya büyük sermayesiyle Paris Barış Antlaşması’ndan sonra geldi. Ve bütün servetini Waterloo savaşına kredi vermek için kullandı. Büyük Sidonia üstün zekasının getirisini fazlasıyla aldı. Bulunduğu dönemde Avrupa’da çoğu ülkenin paraya ihtiyacı vardı. Sidonia da hepsine kredi vermeye hazırdı. Fransa, Avusturya, Rusya ve Prusya’nın hepsinin paraya ihtiyacı ve Sidonia hepsine kredi verebilecek güçteydi.”
Disraeli şöyle devam etmiştir:
“Avrupa’nın önemli başkentlerine kardeşlerini yerleştirmişti. Sidonia dünya piyasalarının ve her şeyin hakimiydi. Dünyadaki tüm önemli hükümdarlar onu danışman olarak kabul etmiş ve o da bu hükümdarları yönlendirmiştir.”
Nathan Mayer tarafından verilen başlıca krediler şunlardı:
1818 – Prusya – £ 5.000.000
1822 – Rusya – £ 3.500.000
1823 – Avusturya – £ 2,500,000
1824 – İtalya – £ 2,500,000
1825 – Brezilya – £ 2,000,000
1829 – Brezilya- £ 800.000
1832 – Belçika – £ 2.000.000
Genel Toplam = £ 218.000.00
1824’te Moses Montefiore ile Alliance Assurance Company’yi (şimdi Royal & SunAlliance) kurdu.
1835’te İspanyol Hükümeti ile İspanya’nın güneyindeki Almadén madenlerinde hak sahibi olduğu bir sözleşme imzaladı.
1836’da enfekte bir apsenin ölümüne neden olduğu zaman, kişisel geliri İngiliz milli gelirinin % 0.62’siydi. Ayrıca, Rothschild’lerin konumunu İngiltere ve Avrupa’daki önde gelen yatırım bankacıları olarak yükseltmiştir ve ailesine saygınlık kazandırmıştır. Ölümünün ardından oğlu Lionel Nathan Rothschild (1808-1879), İngiltere’de aile işine devam etti. Öldüğünde eşi Hannah Nathan hakkında en iyi arkadaşının kaybettiğini söyledi. Nathan Mayer Rothschild ve eşi Hannah, Whitechapel’deki Brady Street Ashkenazi Mezarlığı’na gömüldü.
KAYNAKÇA
https://borsanasiloynanir.com
https://www.jewage.org/wiki/ru/Article:Nathan_Mayer_Rothschild_-_Biography
https://www.britannica.com/topic/Rothschild-family#ref247860
http://www.wisdom-square.com/nathan-rothschild-the-mastermind.html
https://en.wikipedia.org/wiki/Nathan_Mayer_Rothschild
https://www.britannica.com/biography/Nathan-Mayer-Rothschild
http://www.tarihiolaylar.com/tarihi-olaylar/waterloo-savasi-93
http://biography.yourdictionary.com/mayer-rothschild
https://www.geni.com/people/Nathan-Rothschild/6000000007036716536
https://www.findagrave.com/memorial/16862627/nathan-mayer-rothschild
A. Eray Kılınç