3. II. DÜNYA SAVAŞI’NIN SONUÇLARI
A. İKİNCİ DÜNYA SAVAŞI’NIN SİYASİ SONUÇLARI VE ORTAYA ÇIKAN İKİ KUTUPLU DÜNYA DÜZENİ
Yalta konferansı: Fransa’nın kurtarılmasından sonra müttefik devletler savaş sonrası düzeni görüşmek için bir araya geldiler. Konferansa İngiltere, ABD ve SSCB katıldı. Bu konferansta pek çok noktada anlaşmaya varılamadı. Böylece devletlerarası işbirliğine dayalı dönem biterken rekabet ve mücadeleye dayalı yeni bir dönem başlamaktaydı.
Potsdam konferansı (1945): Bu konferansta barış’ın nasıl sağlanacağı konusu ele alındı. Bu konferans, Hem II. Dünya Savaşı’nın hem de Churchill, Roosvelt ve Stalin’in yaptığı son büyük toplantı oldu.
Bu konferansta:
· 3 isim arasındaki anlaşmazlık şiddetlendi ve iyice açığa çıktı.
· Böylece Dünya 2 nüfuz alanına bölünmeye başladı.
· Bir taraftan Amerika, Batı Blok’unun lideri haline gelirken diğer, taraftan SSCB, Doğu Blok’unu temsil edecekti.
· Böylece Soğuk Savaş dönemi başlamış oldu.
II. DÜNYA SAVAŞI’NIN SİYASİ SONUÇLARI
- Soğuk Savaş dönemi başlamıştır.
- İkinci Dünya savaşı Avrupa devletlerinin hem kazanan hem kaybeden tarafı için güç kaybetmesi ile sonuçlanmıştır.
- Bu süreçte ABD, Batı ülkelerinin liderliğini üstlenerek Truman doktrini, Marshall planı gibi hamilelerle Batı Blok’unu kurmuştur.
- Buna karşılık SSCB, Çekoslovakya, Macaristan, Doğu Almanya, Polonya, Romanya ve Bulgaristan’ı bünyesine katarak Doğu blok’unu oluşturmuştur.
- Amerika’nın öncülüğünde 24 Ekim 1945’te Birleşmiş Milletler kurulmuştur.
- Batı blok’unun askeri kanadına oluşturacak NATO Kuzey Atlantik paktı kurulmuştur.
- Almanya ikiye ayrılmış bir tarafta Batı Blok’una dâhil olan Federal Almanya, diğer tarafta Doğu blok’unun içindeki Demokratik Alman Cumhuriyeti ortaya çıkmıştır.
- Savaştan büyük yıkama uğrayarak çıkan İngiltere ve Fransa sömürgelerini kaybetmiştir. Böylece 3. Dünya ülkeleri bağımsızlığına kavuşmuştur.
B. ORTADOĞU’NUN YENİDEN ŞEKİLLENMESİ İLE İLGİLİ GELİŞMELER
İSRAİL’İN KURULUŞU
- İngiltere I. Dünya Savaşı’ndan sonra Filistin’de sivil bir manda yönetimi kurmuştu.
- Ardından Balfour Deklarasyonu ile Filistin’de Yahudi nüfusunun Toprak mülkiyetinin genişlemesini sağlamıştır.
- II. Dünya Savaşı yıllarında Hitler’in zulmünden dolayı Dünya kamuoyunda büyük destek kazanan Yahudiler, Filistin’de bir devlet kurmak için çalışmalarını hızlandırdı.
- Bölge ülkeleri ise buna engel olmak için 1945’te Arap Birliğini kurdu. Bu birlikte Suudi Arabistan, Mısır, Suriye, Irak, Ürdün, Lübnan, ve Yemen vardı.
- II. Dünya Savaşı’ndan sonra İngiltere, 1947’de Filistin konusunu Birleşmiş Milletler’e devrederek soruna uluslararası bir boyut kazandırdı.
- Birleşmiş Milletler Çoğunluk Planını 1947’de kabul etti. Filistin’i Yahudi ve Araplar arasında bölüştüren bu plan Arap ülkelerinde tepkiyle karşılandı.
- İngiltere, Nisan 1948’den itibaren Filistin’i boşaltmaya başladı. Geri çekilişin bitiminden 1 gün önce 14 Mayıs 1948’de Yahudi Milli konseyi başkanı David Ben Gurion İsrail devletinin kurulduğunu ilan etti.
- İsrail devletinin kuruluşundan sonra Mısır, Suriye, Irak, Lübnan ve Ürdün orduları İsrail’e saldırıya geçti. Böylece 1948 Arap-İsrail savaşları başladı. Ancak başta ABD olmak üzere Avrupa ülkeleri tarafından desteklenen İsrail, kısa sürede Araplara karşı üstünlük elde etti.