Sudan’da Ordu ile Paramiliter Güç Arasında Çatışma: Neler Oluyor?
Sudan’da, 2021 yılında gerçekleşen askeri darbenin ardından iktidarı paylaşan ordu ve paramiliter güç Hızlı Destek Kuvvetleri (Rapid Support Forces) arasında çatışma çıktı. Çatışmaların nedeni, RSF’in ordunun bir parçası haline gelmesi planı. Bu plan, RSF lideri General Mohamed Hamdan Dagalo (Hemedti) ile Genelkurmay Başkanı General Abdel Fattah al-Burhan arasında güç mücadelesine yol açtı. Hemedti, ateşkes ilan edilene kadar müzakere etmeyeceğini söyledi. Burhan ise Güney Sudan’da yapılacak görüşmelere şartlı olarak katılmayı kabul etti. Çatışmalarda şu ana kadar en az 185 kişi öldü, binlerce kişi yaralandı.
Sudan nerede ve çatışmanın sebebi ne?
Sudan, Kızıldeniz’e kıyısı olan Kuzeydoğu Afrika’da bir ülke. Yaklaşık 45 milyon nüfusuyla kıtanın en kalabalık ve en büyük ülkelerinden biri. Çatışmalar nedeniyle binlerce kişi komşu ülkelere kaçtı.
Çatışmanın tarafları kim?
Çatışma, Sudan ordusu ile RSF arasında. Her iki grup da eski diktatör Ömer El Beşir’i 2019’da deviren devrimin ardından iktidarı ele geçirmişti. Ancak RSF’in ordunun bir parçası olması konusunda anlaşmazlık çıktı. Bu konu, kimin ordunun başkomutanı olacağı sorusunu da gündeme getirdi.
Çatışma nasıl başladı?
Sudan, 2021’de gerçekleşen askeri darbenin ardından sivil yönetime geçiş sürecindeydi. Bu süreç, askeri güçler için bir tehdit oluşturuyordu. Al-Burhan ve Hemedti arasındaki gerginlik Nisan ayında silahlı çatışmaya dönüştü. ABD, İngiltere ve BM’nin arabuluculuk çabalarına rağmen çatışmalar devam ediyor.
ABD ve diğer ülkeler ne yapıyor?
ABD, hafta sonu Hartum’daki büyükelçiliğini boşalttı ve diğer ülkeleri de takip etti. ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken Pazartesi günü yaptığı açıklamada, iki tarafın üç günlük bir ateşkes konusunda anlaştığını duyurdu.
Sudan’ın komşuları ne durumda?
Sudan’ın komşuları da bölgesel istikrarsızlıktan etkileniyor. Sudan’ın ilişkileri Etiyopya ile sınırda tartışmalı araziler, Tigray bölgesindeki çatışmalar ve Nil Nehri üzerindeki baraj projesi nedeniyle gergin. Mısır da Nil Nehri konusunda Sudan ile aynı görüşte. Çad ise RSF’in Darfur’daki savaş suçlarından sorumlu olduğunu düşünüyor.