Aşil tendonu yaralanmaları nelerdir?
Aşil tendonu (genellikle basitçe ‘Aşil’ olarak adlandırılır), ayak bileğinizin arkasında hissedebileceğiniz kalın kordondur. Baldır kasını topuğunuzun arkasına bağlar.
Aşil tendonunun en yaygın 2 yaralanması şunlardır:
- Akut yırtılma: Tendon kapasitesinin ötesinde gerildiğinde meydana gelen tam veya kısmi yırtılma.
- Aşil tendinopatisi: Bir dizi çok küçük yırtık (tendinoz) nedeniyle Aşil’in zayıflığına ve dejenerasyonuna neden olan kronik (uzun süreli) bir durum.
Aşil tendon kopukluğunun belirtileri nelerdir?
Aşil tendinopatisinin belirtileri şunlardır:
- Topuğunuzun arkasında güçsüzlük veya sertlik (sertlik sabahları daha belirgin olabilir ve kullanımla tendon ısındıkça daha iyi olabilir),
- Şişme,
- Azalmış güç ve hareket…
Aşillerinizi kısmen yırtarsanız, tendinopati gibi hissedebilirsiniz. Aşillerinizi tamamen yırtarsanız veya zedelerseniz, ayak bileğinizin arkasına bir tekme veya darbe gibi gelebilir. Yürümekte zorluk çekebilirsiniz.
Topuk altında ağrınız varsa bu genellikle bir Aşil sorunu değildir.
Aşil tendon yaralanmalarına ne sebep olur?
Aşil tendinopatisi, Aşillerin aşırı yüklenmesinden kaynaklanır. Nedenler şunlardır:
- Fiziksel aktivitede ani bir artış veya aktivite arasında daha az iyileşme süresi
- Destekleyici olmayan ayakkabılar giymek
- Sert veya düz olmayan yüzeylerde koşmak
- Sıkı veya zayıf baldır kasları
- Yetersiz ısınma
Aşil tendonu yırtılması şunlardan kaynaklanabilir:
- Yüksek atlama veya dönme veya ani koşma
- Düşme veya takılma
- Tendonu zayıflatan steroidler veya bazı antibiyotikler gibi hastalık veya ilaçlar (daha az yaygın)
Aşil tendonu yırtılmaları yaygındır ve genellikle hafta sonları yüksek enerjili spor yapan kişilerde görülür.
Aşil tendon yaralanmaları nasıl teşhis edilir?
Aşillerinizle ilgili bir sorununuz varsa, doktorunuza veya fizyoterapistinize görünmenizde fayda var.
Tendon yaralanmasını teşhis etmek için doktorunuz veya fizyoterapistiniz sizi muayene edecek ve belirtilerinizi soracaktır. Sorunu tanımlamaya yardımcı olmak için bir ultrason veya röntgen veya MRI gibi başka bir tarama yapılabilir, ancak bu genellikle gerekli değildir.
Aşil tendonu yaralanmaları nasıl tedavi edilir?
Aşillerinizi incitmiş olabileceğinizi düşünüyorsanız, herhangi bir aktiviteyi durdurmak ve 2 ila 3 gün boyunca RICER – Dinlenme, Buz, Kompresyon, Yükseltme ve Tedaviye Yönlendirme – uygulamak iyi bir fikirdir.
Gerekirse parasetamol, apranax gibi ağrı kesiciler yardımcı olabilir.
Akut ve dejeneratif Aşil tendon yaralanmalarının çoğu cerrahi olmayan yollarla tedavi edilebilir.
Yaralanmanızın doğasına bağlı olarak doktorunuz veya fizyoterapistiniz size şunları önerebilir:
- Ağırlığınızı ayak bileğinize vermeyin (örneğin koltuk değneği kullanarak)
- Germe ve güçlendirme egzersizleri yapın,
- Ayağınızı ve topuğunuzu bantlayın,
- Ortez kullanın (bir ayakkabıya yerleştirilmiş rahat keçeler)
Aşiliniz tamamen yırtılmışsa, onu onarmak için ameliyat gerekebilir. Bu, tekrar yırtılma olasılığını azaltabilir.
Bazı insanlar aylarca sürebilen bir rehabilitasyon programına ihtiyaç duyarlar.
Aşil tendon yaralanmaları nasıl önlenebilir?
Aşil tendonlarınızın korunmasına yardımcı olabilirsiniz:
- Rahat ve destekleyici ayakkabılar giymek,
- Egzersiz öncesi ve sonrası ısınma ve esneme hareketleri yapmak,
- Fiziksel aktivite seviyenizi kademeli olarak artırın,
- Egzersizler arasında dinlenme,
- Baldır kaslarınızı güçlendiren egzersizler yapmak…