Senem ERTAN
Rojda DİKME
Öz
2010 yılında Tunus’ta başlayan ardından Mısır, Libya ve Suriye başta olmak üzere birçok Arap ülkesinde ayaklanmalara yol açan Arap Baharı, bir demokrasi hareketi olarak başlamış olmasına rağmen bu ülkelerde süregelen iç savaşlara, iç huzursuzluklara ve silahlı çatışmalara yol açmıştır. Demokrasi arayışı olarak nitelendirilen bu hareketlerin mahiyeti ve amacına ulaşıp ulaşamadığı literatürde bolca tartışılan bir konu olmasına rağmen kadının bu hareketteki yeri ve bu hareketten nasıl etkilendiği akademik literatürde hala yeterince incelenmemiştir. Bu araştırmada, bölgede sosyo-kültürel ve ekonomik dinamiklerde hızlı değişikliklere sebep olan bu eylemler süresince kadınların rolü ve bu hareketin kadın haklarını nasıl etkilediği tartışılacaktır. Bu bağlamda kadınların protestolardaki rolü, ana talepleri ve bu taleplerin nasıl sonuçlandığı sorgulanacaktır. Bu araştırmanın ana hedefi, Arap Baharı sürecinde kadın hakları konusunda gerçekleşen olumlu ve olumsuz gelişmeleri ortaya koymaktır. Bunu yaparken öncelikle Arap Baharının yarattığı etkilere göre ülkeler dört grup altında incelenerek; bu ülkelerdeki kadın haklarına ve demokrasi göstergelerine ilişkin genel bir bakış açısı sunulacaktır. İkinci olarak da her gruptan çeşitli özellikleriyle farklılaşan birer ülke -Tunus, Fas, Suudi Arabistan ve Suriye- seçilerek, bu ülkelerdeki gelişmeler derinlemesine incelenecektir.
Anahtar Kelimeler: Kadın Hakları, Feminist Hareketler, Arap Baharı, Demokratikleşme, Sosyal Hareketler