Grip, burun, boğaz, akciğerden oluşan solunum yollarına saldıran bir viral enfeksiyondur. Genelde kastedilen grip, kusma ve ishale neden olan mide ‘‘gribi’’ değildir.
Grip genelde hastaların kendileri tarafından tedavi edilen bir hastalık olmasına rağmen bazen çok ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir, hatta ölüme (1)… Grip hastalığına yakalanma riski yüksek olan kişiler şunlardır;
- 5 yaş altı çocuklar, özellikle 2 yaş ve altı,
- 65 yaşından daha fazla olan yaşlılar,
- Bakım evleri veya uzun süre aynı ortamda tedavi gören kişiler,
- Astım, kalp, böbrek, diyabet gibi kronk hastalıkları olan kişiler,
- Vücut Kitle İndeksi (VKİ) 40 ve üzerinde olan kişiler ve aşırı kilolu olanlar,
Eğer bu grupların birinde bulunuyorsanız en doğru önlem alma yönteminiz, doktorunuza danışarak grip aşısı olmaktır.
Belirtileri
İlk başlarda, grip burun akıntısı, üşüme hissi, hapşırma, boğaz ağrısı, boğazda yanma veya sızlama hissi şeklinde ortaya çıkar. Gribin aniden ortaya çıkması ise genelde şiddetli soğuk algınlığıyla olur. Hastalık boyunca halsizlik ve ilerleyen dönemlerinde kemiklerde kırılganlık hissi, halsizlik, baş dönmesi medydana gelebilir.
Gribin belirtilerini kısaca şu şekilde sıralayabiliriz;
- (38 ° C) üzerinde ateş (2),
- Sırt, kol ve bacak kaslarında ağrı,
- Terlemeyle birlikte gelen titreme,
- Baş ağrısı,
- Kuru ve inatçı öksürük,
- Halsizlik ve yorgunluk,
- Burun tıkanıklığı veya tam tersi akıntısı,
- Bağaz ağrısı, yanma hissi,
Doktora Ne Zaman Gitmelisiniz
Grip hastaları genelde kendilerini evde tedavi ettiklerinden, doktora gitmeye gerek duymazlar.
Eğer grip belirtileri ve komplikasyonları görülmeye başladıysa, hemen doktorunuza gitmelisiniz. İlk andan itibaren 48 saat içerisinde alınacak antiviral ilaçlar hastalığın ciddi boyutlara ulaşmasını engeller, aynı zamanda tedavi süresini hızlandırır (3).
Nedenleri
Grip virüsü taşıyan kişi, konuşma, hapşırma veya öksürme esnasında bu virüslerin damlacıklar halinde havada dolaşmasını sağlar. Kişi, doğrudan bu damlacıklara nefes yoluyla veya telefon, bilgisayar gibi eşyalara dokunma yoluyla bulaşabilir.
Grip virüsü kişiye bulatıktan 5 veya 10 gün sonra bile hastalık ortaya çıkabilir. Bu kadar zaman virüs kişide bulunur ama savunmas sistemi mücadeleyi kaybederse belirtiler iyice kendisini hissettirir.
Virüseler sürekli değişmektedir. Geçmişte gribe maruz kalmışsanız vücudunuzdaki antikorlar zaten bu tür virüslere karşı artık aşinadırlar ve gelecekte değişime uğrayan virüslere karşı hazırlıklı olacaklardır, lakin grip aşısı olmanız onların işilerini kolaylaştıracaktır.
Fakat bazı durumlarda antikorlar ciddi şekilde değişime uğramış virüsleri tespit edemeyebilir ve sizi onlardan koruyamayabilirler.
Risk Faktörleri
Yaş: Mevsimsel grip genç, çocuk, yaşlı ve yetişkinleri hedef almaktadır,
Yaşam Koşulları: Bakımevlerinde ya da askeri kışla kışlalarda ve özellikle son yıllarda sayıları giderek artan alış veriş merkezlerinde kalabalıkların uzun süre bir arada yaşamak zorunda olduğu ortamlarda grip daha hızlı yayılmaktadır.
Zayıf Bağışıklık Sistemi: Kanser tedavileri, anti-ret ilaçlar, kortikosteroidler ve HIV / AIDS bağışıklık sisteminizi zayıflatabilir. Bu da sağlıklı insanlara göre kolay gribe yakalanmaya neden olur. Sadece bununla kalmaz tedavi sürecinide uzatır ve zorlaştırır.
Kronik Hastalıklar: Astım, diyabet veya kalp sorunları gibi kronik hastalıklarla mücadele etmekte olan kişiler, grip komplikasyonları riskine sağlıklı insanlardan daha fazla maruz kalmaktadırlar.
Gebelik: Hamile kadınlar, özellikle ikinci ve üçüncü trimesterde, grip komplikasyonlarına yakalanma olasılığı daha yüksektir.
Obezite: Aşırı kilolu kişilerin, obezite sorunu olanların gribe yakalanma riskleri daha fazladır.
Tedavi ve İlaçlar
Genellikle, yatak istirahati ve grip tedavisinde bol sıvı tüketmekten başka bir şey yapmaya gerek kalmaz (4). Ancak bazı durumlarda, doktorunu tedavi sürecinde bir tür tür oseltamivir (Tamiflu) veya zanamivir (Relenza) gibi antiviral tavsiye edebilir. Eğer belirtilerin ortaya çıkmasından kıs bir süre sonra doktorunuza başvurduysanız hastalığın süresini kısaltmak, tedaviyi hızlandırmak ve ciddi komplikasyonları önlemeye amacıyla kullanılır (5).
Oseltamivir Oral İlaç: Zanamivir astım inhaler benzeri, solunur ve astım ve akciğer hastalığı gibi solunum problemleri olan kişiler tarafından kullanılır. Bu tür hastaların gribe yakalanması durumunda doktor ek olarak bu ve eşdeğer ilaçlar tavsiye edebilir.
Uyarı! Doktorunuz önermediği sürece grip tedavisi için kullanmamalısınız.
Antiviral ilaçlar yan etkileri olabilir, en sık rastlanan bulantı ve kusma dır. İlaç gıda ile alınırsa bu yan etkiler azalabilir. Oseltamivir gençlerde psikolojik, kendine zarar verme gibi belirtilere neden olduğu (6) söylenmektedir.
Grip tedavisi boyunca doktor tavsiyesi dışında ilaç kullanılmamasını öneriyoruz. Kendi sağlık koşullarınızı da göz önünde bulundurarak bundan sakınmalısınız.
Doğal Tedavi
- Bol Sıvı Tüketin: Su kaybının önüne geçmek için bol miktarda su, meyve suyu ve sıcak çorba için,
- Dinlenme: Bağışıklık sisteminin virüsle daha etkili mücadele etmesi için dinlenin, bol bol uyumaya bakın,
- Ağrı Kesici: Ağrı kesiciler düşünebilirsiniz. Influenza ile ilişkili ağrılarla mücadele etmek için asetaminofen (Tylenol, diğerleri) veya ibuprofen (Advil, Motrin IB, diğerleri) gibi reçetesiz ağrı kesici doktorunuza danışarak
Uyarı! Bu tür ilaçları gençlere ve çocuklara doktorunuz tavsiyesi olmadan vermeyin.
Bitkisel Tedavi
Yukarıda defalarca tedavi boyunca bol miktarda sıvı tüketilmesi gerektiğinin altını çizdik. Bitkisel tedavi yöntemlerini kullanarak daha hızlı iyileşmek mümkün. Ayrıca bitkilerin yan etkisinin olmaması tedavi riskini azaltabilir. Bitkisel grip tedavisi için:
- Ekinezya: Ekinezya bağışıklık sistemini güçlendirerek tedaviyi hızlanıdır.
- Zencefil: Soğuk algınlığına karşı etkilidir, bunun yanında önemli enfeksiyon ve mikrop öldürücü olarak bilinen zerdeçal, grip tedavisinde yardımcı olabilir.
- Limon: Lomun un C Vitamini deposu olduğunu hepimiz biliyoruz, tedavi edici özelliğinin dışında gribe yakalanma riskini azaltabilir. Bağışıklık sistemin, güçlendirir.
- Ihlamır: Eski medeniyetler tarafından 1000 lerce yıl farklı hastalıkları tedavi etmek için kullanılan ıhlamur, gribe de iyi gelir. Bal ve limon karıştırarak içilebilir.
- Sarımsak: Hakkında yapılan araştırmalar hastalıkların tedavisinde sarımsak’ın büyük rol oynadığını ortaya koymaktadır. Gribe iyi gelen sarımsak aynı harika mikrop kırıcılar arasındadır.
- Zerdeçal: Boğaz ağrılarına neden olan enfeksiyonların tedavi edilmesini sağlayan zerdeçal, gribe iyi gelir. Yaygın şekilde kullanılmaktadır.
- Bal: Doğal antibiyotikler arasında en tekilisi bal gösterilmektedir. Virüs ve mikrop kırıcı olan bal, gribe iyi gelir. Limon, zerdeçal, sarımsak ve diğer bitkilerle kullanılabilir.
- Kestane Balı: Kestane balı metabolizmayı ve savunma sistemini güçlendirerek hastalıklara yakalanma riskini azalttığı gibi, tedavilerine de yardımcı olmaktadır. Kestane gribe iyi gelir, boğazlardaki tahrişi giderir.
- Nane Çayı: Nane çayı solunum yolları enfeksiyonları tedavisinde yaygın şekilde kullanılmaktadır ve çok eskiye dayanan tedavi metodları arasındadır. Nane çayı gribe iyi gelir, solunum yollarındaki tahrişleri giderir.
- Yeşil Çay: Yeşil çay sadece gribe değil, sayısız hastalığa faydalıdır, özellikle grip döneminde başgamdan kurtulmak için limon ve bal katılarak tüketilmelidir. Gribe iyi gelen yeşil çay, aynı zamanda solunum yolları tıkanmalarını giderir.
Tedavi boyunca size oldukça yardımcı olacak bitkisel tedavi yöntemlerinden bazıları burada sıraladık, Gribe İyi Gelen Bitkiler, Yiyecekler hakkında daha fazla bilgi almak için buraya tıklayınız.
Önlemler
ABD Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri (7) 6 aydan büyük herkes için yılda bir kere grip aşısı önermektedir.
Her yılki mevsimsel grip aşısı o yılki grip sezonunda en yaygın olması beklenen üç veya dört influenza virüslerden korunmayı içerir. Aşı, bir enjeksiyon veya bir burun spreyi halinde temin edilebilir. Aşı yapılması durumunda hastalığa yakalanılsa bile tedavi sürecini hızlandırır.
Enfeksiyonun Yayılmasını Kontrol Edilmesi
Grip aşısı yüzde 100 etkili değildir, bu nedenle enfeksiyonun yayılmasını azaltmak için aşağıda sıraladığımız önlemlerin alınması yardımcı olabilir:
Elleri Yıkamak: Kapsamlı ve sık sık el yıkamak pek çok enfeksiyonu önlemenin etkili yoludur. Sabun ve su yoksa alkol bazlı el sanitizers kullanın.
Öksürük ve Hapşırma: Hapşırma veya öksürük sırasında ağzınızı ve burnunuzu kapatın. Ellerinize virüs bulaştırmamak için dirseğinizle ağzınızı kapatın.
Kalabalık Ortamlardan Kaçının: Çocuk bakım merkezleri, okullar, ofis binaları, salonlar, toplu taşıma araçları, alışveriş merkezleri gibi insanların toplandığı yerlerde grip kolayca yayılır. Grip mevsiminde bu tür yerlerden mümkün olduğunca uzak durmaya çalışın. Eğer hastalığa yakalandıysanız 24 saat evde kalarak hastalığın başkalarına bulaşmasına engel olun.
Sonuç
Tedavi edilebilir hastalıklar arasında olması bizim açımızdan sevindirici, hatta doktora gitmeden kendi kendimizi tedavi edebiliyoruz. Ama özellikle çocuklarda, yaşlılarda ve kronik hasyalıkları olan kişilerde grip diğer hastalığı tetikleyebilir. Bundan dolayı ihmal edilmeye gelmez.
Ayrıca hastalığın başkalarına bulaşmaması ve yayılmaması için azami derecede hijyene özen göstermemiz gerektiğini görüyoruz. Bunun yanında, son bahar ve kış aylarında sık görüldüğünden dolayı grip visürünü kapmamak için alışveriş merkezleri başta olmak üzere insanların fazla olduğu ortamlardan uzak durmanın riski azalttığını görüyoruz.
Kaynaklar
- Influenza (flu) Definition
- Influenza Symptoms
- Influenza When to see a doctor
- Influenza (Flu) Antiviral Drugs and Related Information
- Influenza treatment