Malta Cumhuriyeti olarak adlandırılan Malta, Güney Avrupa'da bulunan bir ada ülkesidir. Malta adaları Sicilya adasının 93 km güneyinde ve Tunus'un 288 km doğusunda, Akdeniz'de yer alıyor. Malta sadece 316 kilometrekare bir alana ve 400.000'in üzerinde nüfusa sahip. Dünyanın en küçük ve en yoğun nüfuslu ülkelerinden biri olarak biliniyor.
- Resmi adı: Malta Cumhuriyeti
- Başkenti: Valetta
- Nüfusu: 449,043 (2018)
- Resmi dilleri: Maltaca, İngilizce
- Para birimi: Avro (EUR)
- Hükümet şekli: Parlamenter cumhuriyet
- İklimi: Akdeniz iklimi; ılık, yağışlı kışlar; sıcak, kurak yazlar
- Yüz ölçümü: 316 kilometrekare
- En yüksek noktası: Dingli Kayalıkları üzerindeki Ta'Dmejrek (253 metre)
Tarihi
Arkeolojik kayıtlar Malta tarihinin MÖ 5000'lere dayandığını ve dünyanın en antik uygarlıklarından biri olduğunu gösteriyor. Tarihinin başlarında Akdeniz'deki merkezi konumu ve Fenikeliler ile Kartacaların adaya sonradan inşa ettikleri kaleler ile önemli bir ticaret merkezi olmuştur. MÖ 218'deki İkinci Pön Savaşı ile Roma İmparatorluğu'nun parçası haline geldi.
Ada MS 533'e kadar Roma İmparatorluğu'na bağlı kaldı. 870'de Malta'nın kontrolü Araplara geçti. Araplar da 1090'da bir grup Norman maceracı tarafından sürüldüler. Bunun sonucunda ada 400 yıldan fazla bir süre Sicilya'nın parçası olarak kaldı. Bu süreçte toprakları feodal lordlara satıldı. Lordlar da bunları Almanya, Fransa ve İspanya'ya devretti.
II. Süleyman'ın 1522’de Aziz John Şövalyelerini Rodos’tan atmasıyla şövalyeler Avrupa’nın çeşitli yerlerine dağıldılar. 1530'da Kutsal Roma İmparatoru V. Charles şövalyelere Malta adaları üzerinde hüküm sürme hakkı verdi. Malta Şövalyeleri 250 yıldan fazla bir süre boyunca adaları kontrol etti. Bu süreçte adalara birkaç kasaba, saray ve kilise inşa ettiler. Osmanlı 1565'te Büyük Kuşatma olarak bilinen Malta Kuşatması'nı başlattı ancak şövalyeler geçilmedi. Bununla birlikte 1700'lerin sonunda güçleri azaldı ve 1798'de Napolyon'a teslim oldular.
Napolyon'un Malta'yı devralmasından iki yıl sonra yerli nüfus Fransız egemenliğine direnmeye başladı ve 1800'de İngilizlerin desteğiyle Fransızlar adalardan atıldı. Malta 1814'te İngiliz İmparatorluğu'nun parçası oldu. İngilizlerin Malta işgali sırasında birkaç askeri kale inşa edildi ve adalar Britanya Akdeniz Filosu'nun merkezi oldu.
II. Dünya Savaşı sırasında Malta birkaç kez Almanya ve İtalya tarafından işgal edildi ancak bunlar savuşturuldu. 15 Ağustos 1942'de, Malta'ya yiyecek ve erzak sağlamak isteyen beş gemi Nazi ablukasını kırarak limana ulaştı. Bu gemi filosu Santa Marija Konvoyu olarak bilinir. Kral VI. George Malta'ya aynı yıl İngiltere'nin en büyük onur ödülü olan George Cross'u verdi. Teslim olan bir İtalyan filosu Eylül 1943'te Malta'ya sığındı. 8 Eylül bu anlamda hem Malta'da 2. Dünya Savaşı'nın sonunu getiren zaman hem de 1565'te Osmanlı'nın Büyük Kuşatma savaşını sonlandırdığı tarih olarak Zafer Günü adıyla kutlanır.
Malta 21 Eylül 1964'te bağımsız oldu ve 13 Aralık 1974'te Malta Cumhuriyeti olarak yeniden kuruldu.
Dili
Maltaca ve İngilizce, Malta'nın resmi dilleridir. Maltaca, Kuzey Afrika Arapçası ile İtalyanca'nın Sicilyan lehçesinin birleşiminden oluştu. Latince harflerle yazılan tek Semitik dildir. İngilizce okullarda ana öğretim aracıdır. İtalyanca 1934'e kadar kilise ve hükümet diliydi ve hala nüfusun büyük kısmı tarafından konuşuluyor.
Dini
Roma Katolikliği, Malta'nın resmi dinidir, ancak tam bir dini inanç özgürlüğü de vardır. Maltalıların onda dokuzundan fazlası Roma Katoliği. Lakin bunların yalnızca beşte üçü inançlarını uyguluyor. Adalar kilisenin bağımsız bölgeleridir. Malta'da bir başpiskopos ve Gozo'da bir piskopos bulunur. Çok az sayıda Maltalı diğer Hristiyan mezheplerine veya İslam'a inanır. Mdina ve Valetta'da Roma Katolik katedralleri var. Valetta'da ayrıca bir Anglikan katedrali bulunuyor. Corradino Tepeleri'nde ise bir cami var.
Ekonomisi ve toprak kullanımı
Malta nispeten küçük bir ekonomiye sahip ve uluslararası ticarete bağımlı. Çünkü gıda ihtiyacının sadece %20'sini üretebiliyor; az miktarda tatlı suyu ve az enerji kaynağı var. Başlıca tarım ürünleri patates, karnabahar, üzüm, buğday, arpa, domates, narenciye, çiçek, yeşil biber, domuz, süt, kümes hayvanları ve yumurtadır. Turizm aynı zamanda Malta ekonomisinin ve ülkedeki diğer endüstrilerin önemli bir parçasıdır. Ülke elektronik, gemi yapımı ve onarımı, inşaat, yiyecek ve içecek, ilaç, ayakkabı, giyim, tütün, havacılık, finans ve bilgi teknolojisi hizmetleri veriyor.
Coğrafyası ve iklimi
Malta, Akdeniz'in ortasında bulunur. İki ana adaya (Gozo ve Malta) bağlı bir takımadadır. Toplam alanı sadece 316 kilometrekare olduğundan çok küçüktür ancak adaların genel topoğrafyası zengindir. Örneğin pek çok kayalık kıyısı ve uçurumu var, ancak adaların merkezleri alçak, düz ovalardan ibaret. Malta'daki en yüksek nokta 253 metredeki Ta'Dmerjrek'tir. Malta'nın en büyük şehri ise Birkirkara'dır.
Malta'ya Akdeniz iklimi hakim. Ilıman, yağışlı kışları, sıcak ve kurak yazları var. Valetta ortalama 9 derece düşük sıcaklığa sahip. Ancak temmuz ayında ortalama yüksek sıcaklıklar 30 dereceyi bulmaktadır.
Yönetimi
Bugün, Malta hala bir devlet başkanından (başkan) ve bir hükümet başkanından (başbakan) oluşan yürütme organına sahip. Cumhuriyet sistemiyle yönetiliyor. Malta'nın yasama organı Temsilciler Meclisi'dir. Yargı organı Anayasa Mahkemesi, İlk Derece Mahkeme ve Temyiz Mahkemesi'nden oluşur. Malta'nın idari bölgeleri yok ve tüm ülke doğrudan başkenti Valetta'dan yönetiliyor. Bununla birlikte, Valetta'dan gelen emirleri değerlendiren birkaç yerel konsey var.
Malta tarihi, nüfusu, dili, dini, ekonomisi ve iklimi yazımız burada son buldu. Daha fazla içerik için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz: https://evrenatlasi.com/k/tarih-kultur/