Tedavi ve Takip
Çölyak, kronik bir otoimmün hastalıktır ve tek tedavisi ömür boyu glüten içeren gıdalardan uzak durmaktır. Bu amaçla glüten içeren buğday, arpa, çavdar, yulaflı gıdalar tüketmemekle birlikte hazır gıdaların içeriklerine de dikkat edilmelidir.
Glüten Nedir?
Glüten, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan bir tür protein grubudur. Bu tahıllardan üretilen işlenmiş gıdaların büyük kısmında bulunur. Yiyecekleri bir arada tutan bir tutkal görevi görerek yiyeceklerin şeklini korumasına yardımcı olan glüten kafeteryalardan restoranlara, deodorantlardan şampuanlara, hayatın birçok yerinde karşımıza çıkmaktadır.
Glüten İçeren Besinler :
Glüten, buğday, arpa ve çavdar ürünlerinde yaygın olarak bulunur;
Buğday
- Ekmekler
- Pişmiş ürünler
- Çorbalar
- Makarna
- Hububat
- Soslar
- İrmik
- Meyane
Arpa
- Malt, malt tatlandırıcı ve malt ürünleri
- Gıda boyası
- Çorbalar
- Bira
- Bira mayası
Çavdar
- Çavdar ekmeği
- Çavdar birası
- Hububat
Yulaf
Yulaf, glütensiz diyete çeşitlilik katabilir ve birçok besinsel fayda sağlayabilir. Uzmanlar, buğday, arpa veya çavdar ile yan yana yetiştirildiğinde çapraz temas meydana gelebileceğinden yalnızca glütensiz olarak etiketlenmiş yulafları önermektedir.
Diyetinize yulaf dahil etme kararı doktorunuz veya diyetisyeninizle birlikte verilmelidir.
Diğer
- Buğday ve çavdar melezi olan tritikale içeren ürünler
- MSG (Çin Tuzu)
- Pek çok ambalajlı gıda
Glüten İçermeyen Besinler
Mısır, beyaz pirinç, soya, karabuğday, patates unu, keten tohumu, mercimek, fasulye, nohut, fındık, fıstık, badem, ceviz, meyveler, sebzeler, klasik peynir, mandıra sütü, kefir, yoğurt, turşu, boza, sirke, nar suyu ve nar ekşisi glüten içermeyen gıdalar arasında yer almaktadır.
Kinoa, pirinç ve mısır glüten içermese de glüten içeren tahılların üretildiği tesislerde üretildikleri için çapraz temas meydana gelebilir.
Doğal glütensizlerin dışında glütensiz olarak tanımlanan bir gıda tam anlamı ile glütensiz değildir. Diğer bir deyişle sıfır glütenli bir yaşam olanaksızdır. WHO (Dünya Sağlık Örgütü) ve FAO (Amerikan Gıda ve Tarım Örgütü) kilogramında 20 mg’dan daha az glüten içeren gıdalar glütensiz gıda olarak kabul edilmektedir.
Glüten İçeren Ürünler
Besin desteklerinin yanı sıra diş macunu, ruj, postalama pulları, gargara türleri glüten içerebilmektedir. Reçete ile satılan ilaçlar, vitamin ve mineral suplementi olarak kullanılan ilaçların içinde bağlayıcı madde, dolgu veya kaplama malzemesi olarak glüten bulunabilmektedir.