Kiraya Verenin Kiracının Eşyalarını Hapis Hakkı
Kira sözleşmesi iki tarafın uzlaşması ile kurulur: Kiraya veren ve kiracı. Kiraya veren ve kiracı, aralarında akdedecekleri bu sözleşmeyi, belirli bir şekle tabi olarak kurmak zorunda değillerdir. Bununla kastedilmek istenen, kira sözleşmesinin geçerliliğinin herhangi bir noterin huzurunda kurulmasına ya da matbu (yazılı) olarak kurulmasına bağlı olmadığıdır. Kira sözleşmesi, tarafların SÖZLÜ anlaşmalarına dayalı olarak bile kurulabilir. Fakat sözlü uzlaşıya dayalı olarak kira sözleşmesi kurulabilir olsa da önerilen bir yöntem değildir. Zira kira ilişkisinde doğacak uyuşmazlıklar bakımından, daha sonra yargı mercileri önünde ispat zorluğu yaşanabilir.
Yukarıda belirttiğimiz gibi, kira sözleşmesi tarafları için belirli hak ve yükümlülükler doğurmaktadır. Kiracı, kira bedelini gereği gibi kiraya verene teslim etmekle borçlu iken, kiraya veren ise kira sözleşmesinin konusunu oluşturan kiralananı usulüne ve gereğine uygun olarak kiracıya teslim etmekle borçludur. Sözleşme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 336. Maddesi uyarınca kiraya verene HAPİS HAKKI denilen bir hak da sağlar.
Hapis hakkı, borcunu ödemeyen bir borçluya (kiracıya) ait olan eşyayı kendisine geri vermeyerek onu alıkoymak ve borç ödenmediği takdirde, bu eşyayı sattırarak bedelinden alacağını tahsil etmek imkanını veren, rehin haklarına benzeyen, İcra ve İflas Kanunu’nun 23. Maddesinde “TAŞINIR REHNİ” türü olarak düzenlenen bir haktır. Yani, daha sade bir ifadeyle, borcunu ödemeyen kiracının kiralananın içindeki eşyaları, kiraya veren tarafından hapis hakkına konu edilerek, sattırılabilir. Bunun için kira sözleşmesinde bir hüküm bulunmasına gerek yoktur; zira bu hak, doğrudan doğruya Borçlar Kanunu’ndan doğmaktadır. Konuyla ilgili hükümler şöyledir: