Oto Lastikci
Lastiğin Tarihçesi
Lastik teknolojisinde, hava tutan (pnömatik) lastiğin icadından bu yana büyük gelişmeler meydana gelmiştir.
-1888: İlk hava tutan lastiğin geliştirilmesi.
-1898: İlk otomobil lastiğinin geliştirilmesi.
-1910: Kord bezinin kullanıldığı ilk lastiğin geliştirilmesi.
-1937: Çelik kordlu lastiğin icad edilmesi.
-1946: Çelik radyal lastiğin icad edilmesi.
-1947: İç lastiksiz (tubeless) lastiğin icad edilmesi.
-1956: Kış lastiklerinin Avrupa'da yaygınlaşması.
-1973: Kevlar (aramid kord) kullanılan lastiklerin geliştirilmesi.
-1973: Stepne gereksinimini ortadan kaldıran ilk lastik-jant sisteminin geliştirilmesi.
-1979: Yakıt tüketimini azaltan, düşük yuvarlanma direncine sahip lastiklerin yaygınlaşmaya başlaması.
Dünyada meydana gelen firma birleşmeleri, yeni teknoloji ve pazar arayışları büyük firmaların daha geniş bir pazara hakim olma düşüncesi ve taşıt üreticilerinin istekleri, lastik teknolojisinde gelişmelere özellikle 1980'li yıllardan sonra ivme kazandırmıştır.
1980'den sonraki bu gelişmeler kısaca şöyle özetlenebilir:
-Lastik yuvarlanma direncinin düşürülmesine bağlı olarak yakıt tüketimi ve egzos gazlarının azaltılması.
-Kuru, ıslak ve karlı zeminlerde çekiş ve direksiyon hakimiyetinin artırılması.
-Lastik ağırlığının ve buna bağlı olarak araç toplam ağırlığının azaltılması.
-Lastik sesinin azaltılması.
-Geçici olarak kullanılan küçük ebatlı stepne lastikler geliştirilmesi.
-Kullanılmış lastiklerin geri kazanımı.
-Patlak çalışabilir (run-şat) lastiklerin geliştirilmesi.
-Lastik basıncı takip uyarı ve kontrol sistemlerinin geliştirilmesi.
-Lastik ömrünün artırılması.
-Lastiğin süspansiyon yeteneğinin geliştirilmesi.
-Lastik yük taşıma kapasitesinin artırılması.
-Lastikte biyolojik olarak yok olabilen malzemelerin kullanımı.
Lastiğin Temel Görevleri
A - Aracın yükünü taşımak:
Lastik, üzerindeki belirli bir yükü, gerekli yüksek basınçlı havayı muhafaza ederek taşır. Lastiğin tasarlandığı geometride bu görevini yapabilmesi için, uygun basınçta hava ile şişirilmesi çok önemlidir.
B - Aracın hareketini ve durmasını sağlayan kuvvetleri zemine iletmek:
Motorun ürettiği ve aktarma organlarının tekerleğe ilettiği torkun, aracı hareket ettiren kuvvete dönüşebilmesi için araç lastiklerinin, zemin yüzeyinde yeterli sürtünme kuvvetini oluşturabilmesi gerekir. Benzer şekilde, fren sisteminin aracı durdurabilmesi, lastik ile zemin yüzeyi arasında oluşacak sürtünme kuvveti sayesinde olur. Bunların yapılabilmesi için gerekli sürtünme kuvvetleri, lastiğin özel tasarlanmış deseni ve yere değen kısmındaki karışımın özellikleri ile yaratılır. (Lastiğin değişik kısımları farklı özellikte karışımlardan yapılır.)