Kanser olduğunuzu öğrenmek zor bir deneyimdir. Kanser tanınızdan sonra, endişeli, korkmuş veya bunalmış hissedebilir ve önünüzdeki günlerle nasıl baş edeceğinizi merak edebilirsiniz. İşte kanser tanısı ile baş edebileceğiniz 11 tavsiye:
Bakımınızla ilgili kararlar vermeniz gerekeceğinden, kanser teşhisiniz ile ilgili olabildiğince temel, faydalı bilgiler edinmeye çalışın.
Soru ve endişelerinizi önceden yazın ve yanınızda getirin. Aşağıdakileri sormayı düşünün:
Duyduklarınızı hatırlamanıza yardımcı olması için bir aile üyesini veya arkadaşınızı ilk birkaç doktor randevunuza getirmeyi göz önünde bulundurabilirsiniz.
Kanseriniz hakkında ne kadar bilgi sahibi olmak istediğiniz hakkında düşünmek de isteyebilirsiniz. Bazı kişiler bütün gerçekleri ve detayları ister ve böylece karar verme sürecinde oldukça aktif olabilirler. Bazıları ise sadece temel bilgileri öğrenmeyi tercih edip detayları ve kararları doktorlarına bırakır. Hangi yaklaşımın size daha çok uyacağını düşünün. Sağlık bakım ekibinizi tercihiniz hakkında bilgilendirin.
Kanser teşhisi konduktan sonra sevdiklerinizle, doktorlarınızla ve diğer kişilerle dürüst, çift yönlü iletişim kurun. İnsanlar sizi kötü haberlerden korumaya çalışırsa veya güçlü gözükmeye çalışırsanız, kendinizi daha da çevrenizden kopmuş hissedebilirsiniz. Siz ve etrafınızdakiler duygularınızı dürüstçe ifade ederseniz, birbirinizden güç alırsınız.
Kanser tanınızdan sonraki ve tedavi başlamadan önceki an, yani şu an, değişiklikler konusunda plan yapmak için en uygun zamandır. Kanserinizle sonradan daha iyi başa çıkabilmek için kendinizi şimdiden hazırlayın.
Doktorunuza hangi değişiklikleri beklemeniz gerektiğini sorun. İlaçlar saç dökülmesine neden oluyorsa, imaj uzmanlarının giyim, makyaj, peruk ve postiş hakkında tavsiyeleri kendinizi daha rahat ve çekici hissetmenize yardımcı olabilir. Sigorta çoğunlukla peruk, protezler ve diğer uyarlanabilir cihazların ödemesinde yardımcı olur.
Kanser destek gruplarının üyeleri size bu konuda özellikle yardımcı olabilir ve kendilerine ve başkalarına yardımcı olmuş tüyoları verebilir.
Ayrıca tedavinin günlük faaliyetlerinizi nasıl etkileyeceğini de düşünün. Normal rutininize devam etmeyi umup umamayacağınızı doktorunuza sorun. Hastanede vakit geçirmeniz veya sık sık tıbbi randevulara gitmeniz gerekebilir. Tedaviniz, normal görevlerinizden izin almanızı gerektiriyorsa bunun için düzenlemeler yapın.
Bu enerji seviyenizi artırabilir. Çeşitli gıdalardan oluşan sağlıklı bir beslenme şekli seçin ve kanserin ve tedavisinin stresini ve yorgunluğunu yönetmenize yardımcı olması için yeterli miktarda istirahat edin.
Egzersiz ve eğlenceli aktivitelere katılmak da yardımcı olabilir. Güncel veriler, tedavi sırasında biraz egzersiz yapmayı sürdüren kişilerin kanserledaha iyi baş etmenin yanı sıra daha uzun yaşayabileceğini de göstermektedir.
Çoğu zaman arkadaşlar ve aileler ayak işlerinizi görebilir, size ulaşım sağlayabilir, yemek hazırlayabilir ve ev işlerinde yardımcı olabilirler. Yardımlarını kabul etmeyi öğrenin. Yardımı kabul etmek, sizinle ilgilenen kişilere de zor zamanınızda yardımcı oluyor olduklarını hissettirecektir.
Ayrıca, gerekirse ailenizi de yardım kabul etmeye teşvik edin. Kanser tanısı bütün aileyi etkiler ve özellikle birinci derece bakıcılara stres yükler. Komşularınızdan veya arkadaşlarınızdan yemek ve ev işlerinde yardım kabul etmek bakıcılarınızın tükenmişlik sendromuna girmesini önlemede oldukça etkili olabilir.
Hayatınızda gerçekten neyin önemli olduğunu belirleyin. Sizin için en önemli ve hayatınıza en fazla anlam katan etkinlikler için zaman bulun.
Gerekirse sevdiklerinizle yeni bir açık sözlülük ortamı yaratmaya çalışın. Düşünce ve duygularınızı onlarla paylaşın. Kanser bütün ilişkilerinizi etkiler. İletişim, kanserin sebep olacağı kaygı ve korkunun azalmasına yardım edebilir.
Normal yaşam tarzınızı devam ettirin ancak gerektiğinde düzenlemeler yapmaya açık olun. Elinizdeki güne odaklanın. Stresli zamanlarda bu basit stratejiyi göz ardı etmek kolaydır. Gelecek belirsizse, bir şeyleri organize etmek ve planlamak aniden bunaltıcı gelebilir.
Kanser tanısı dolayısıyla pek çok umulmayan finansal yükler ortaya çıkabilir. Tedaviniz işinizden uzak kalmanızı veya evinizden uzun süre uzak kalmanızı gerektirebilir. İlaçların, tıbbi cihazların, tedavi için seyahat etmenin ve hastanedeki park ücretlerinin ilave masraflarını düşünün.
Birçok klinik ve hastane, kanser tedaviniz sırasında ve sonrasında mali olarak size yardımcı olacak kaynakların listesini tutar. Sağlık bakım ekibinizle seçenekleriniz hakkında konuşun.
Sorulacak soruların bazıları aşağıdaki gibidir:
Bazen kanser teşhisi konulmamış insanların nasıl hissettiğinizi tam olarak anlayamayacağını hissedeceksiniz. Sizin durumunuzu yaşamış insanlarla konuşmak size yardımcı olabilir. Kanserden kurtulan diğer insanlar deneyimlerini sizinle paylaşabilir ve tedavi esnasında ne ile karşılaşacağınız konusunda size fikir verebilir.
Daha önce kansere yakalanmış bir arkadaş ve aile üyeniz olabilir. Veya destek grupları aracılığı ile diğer kanserden kurtulmuş diğer insanlarla irtibat kurabilirsiniz.
Kanser ile ilişkilendirilmiş bazı eski damgalamalar hala mevcuttur. Arkadaşlarınız kanserinizin bulaşıcı olup olmadığını merak edebilirler. İş arkadaşlarınız işinizi yapabilecek kadar sağlıklı olup olmadığınızdan şüphe duyabilir ve bazıları yanlış bir şey söylemek korkusu ile kendilerini geri çekebilirler. Pek çok insanın soruları ve endişeleri olacaktır.
Diğerlerinin size karşı davranışlarına karşı nasıl davranacağınızı belirleyin. Genellikle konuştuğunuz insanlar nasıl davranacaklarını sizi gözlemleyerek belirleyecektir. Arkadaşlarınıza, kanser sizin hayatınızın korkutucu bir parçası olmuş olsa dahi, onların sizin etrafınızda olmaktan korkması gerekmediğini hatırlatın.
Nasıl her insanın kanser tedavisi kendine özelse, başa çıkma stratejileri de bireyseldir. Denenebilecek fikirler:
Kanser teşhisinizden önce zor zamanlarda sizi rahatlatan şeylerin şimdi de sizi rahatlatması mümkündür: bu bir yakın arkadaşınız, dini lideriniz veya güç toplamanızı sağlayan bir aktivite olabilir. Hem sizi daha önce rahatlatmış bu şeylere yönelin, hem de yeni başa çıkma stratejilerini denemeye de açık olun.