23 Eki 2007
Vicdan
Alman avukat Helmuth von Moltke, 1941'in Ekim ayında sıcacık evinde oturup şunları yazmış: (Moltkeler karışmasın. Bu adamın, efsanevi Prusya orduları komutanı Helmuth von Moltke'yle ya da onun torunu olan diğer komutanla alâkası yok.)
"Ben burada otururken, Fransa'da sayısız insan ölüme gönderiliyor. Her gün binden fazla insan katlediliyor ve Alman halkı katliama her geçen gün daha çok alışıyor. Ve tüm bunlar Polonya ve Rusya'da olanlarla kıyaslanınca çocuk oyuncağı kalıyor. Benim tüm bunları bilerek sıcacık evimde oturup, huzur içinde çayımı yudumlamam mümkün mü? Hiçbir şey yapmayarak kendimi suçlu durumuna sokmuyor muyum? Ve bana, "O zor zamanlarda sen ne yaptın?" diye sorduklarına ne cevap vereceğim?"
Helmuth von Moltke, savaş bittikten sonra Nazi subaylarının yargılanacağı umuduyla birçok hazırlıkta bulunur, iktidardaki Nazi Partisi'nin eylemlerine açıkça karşı çıkar, uluslararası bağlantılarını kullanarak zor durumdaki Yahudiler'e yardımcı olmaya çalışır. 1944'de Gestapo tarafından tutuklanan Von Moltke, 11 Ocak 1945'de Berlin'deki Plötzensee Hapishanesi'nde idam edilir.