

Hastalıklardan aşıyla koruyun


* Suçiçeği: Daha çok kış sonu ve ilkbaharda olmak üzere tüm mevsimlerde görülebilir. Oldukça bulaşıcıdır. Etkeni bir virüstür. Aşı ile korunulabilir. Damlacıklar yoluyla havadan bulaşır. Bulaşıcılık süresi tüm yaralar kabuk tutana kadar devam eder. Mikrop bulaştıktan sonra, ilk bulgular; hafif ateş, halsizlik, iştahsızlık ve kaşıntıdır. Bir-iki gün içinde özellikle yüzden ve saçlı deriden başlayan, önce kırmızı leke şeklinde olup, sonradan sivilceye dönüşen, ortası sulu döküntüler belirir ve bunlar tüm vücuda yayılır. Döküntüler ortalama 15-20 gün sürer. Tanının doğrulanması için belirtiler başladığında doktora gidilmelidir.
* Kızamık: Sıklıkla kışın ve ilkbaharda görülür. Aşılanmamış tüm bireyler hastalık riski taşır. Etkeni; kızamık virüsüdür. Vücuttaki döküntüler başlamadan iki gün önce ve döküntüden dört gün sonrasına kadar, bulaşıcılık dönemi devam eder. Damlacık yoluyla bulaşır. Kuluçka dönemi 8-12 gün kadardır. Döküntü öncesinde bir-iki gün süreyle; ateş, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kuru öksürük görülür, bazen ishal olabilir. Ağız içinde, yanakların iç kısmında, küçük beyaz lekeler oluşur. Bunun hemen ardından, yüzden başlayan ve vücuda yayılan kırmızı döküntüler görülür. Hastalık yaklaşık bir hafta sürer. Tanı için doktor kontrolü şarttır. Dinlenme ve bol sıvı ağırlıklı beslenme önerilir.
* Kızamıkçık: İlkbahar ve kışın daha sık görülür. Aşısız tüm insanlarda görülebilir. Etken; Rubella virüsüdür. Doğrudan ya da damlacık yoluyla bulaşır. Bulaşıcılık dönemi döküntüden önceki bir hafta ve döküntü sonrası bir haftalık dönemdir. Kuluçka dönemi 14-21 gün sürer. Hafif ateş ve boyundaki lenf bezlerinde şişlik olabilir. Daha sonra yüzde küçük, pembemsi döküntüler şeklinde başlar ve vücuda yayılır. Dört - beş gün kadar sürer. Bir kez geçirdikten sonra bağışıklık gelişir. Gebe kadına bulaşırsa, bebek açısından risk oluşturur.
* Kabakulak: Etkeni kabakulak virüsüdür. Aşılanmamış herkes enfeksiyona yatkındır. Solunum salgılarıyla doğrudan bulaşır. Bulaşıcılık dönemi; hastalığın başlangıcından bir-iki gün önce ve başladıktan dokuz gün sonradır. Kuluçka dönemi 16-18 gün sürer. Başlangıçta ateş, iştahsızlık gibi bulgular olabilir. Daha sonra çenenin iki tarafındaki tükürük bezlerinde tek ya da iki taraflı şişme, boyun ve kulak altındaki bezlerde şişme, çiğneme sırasında ağrı, ekşi ve asitli yiyeceklerle ağrı olabilir. Olguların bir kısmında da hiçbir belirti olmayabilir. Tanının doğrulanması için doktor görmelidir. Kusma, uyuklama, baş ağrısı gibi bulgular varsa, beyin zarı iltihabı riski yönünden mutlaka doktora danışılmalıdır. Şikâyetlere yönelik tedavi (ağrı ve ateş düşürücüler), yanaklara soğuk kompres, asit içermeyen, ekşi olmayan yumuşak besinler önerilir.
* Boğmaca: Etkeni 'Bordetella pertüsis' bakterisidir. Damlacık yoluyla bulaşır. Hastalığın başlangıcındaki dönem, bulaşıcılığın en fazla olduğu dönemdir. Bir yaşın altındaki ve özellikle aşıları yapılmamış çocuklar risk altındadır. Kuluçka dönemi 7-10 gündür. Önce kuru öksürük ve hafif ateş görülür. Bir-iki hafta içinde nöbetler tarzında, arada hiç soluk almadan patlar tarzda öksürükler, öksürme sırasında ciltte kızarma, morarma ve terleme olabilir. Küçük bebeklerde solunum durması olabilir. Öksürük sonrası genellikle kusarak balgam çıkarılır. Hastalık ortalama altı hafta sürer. Doktor kontrolü şarttır. Bebeklerin hastanede gözetim altında tutulması gerekebilir. Antibiyotikler, oksijen ve ortamın nemlendirilmesi tedaviyi oluşturur. Sık ve az miktarda beslenme, sıvı tedavisi uygulanır.
* Kızıl: Etkeni streptokoksik bakterilerdir. Özellikle okul çağındaki çocuklarda yaygındır. Üç yaşın altında ve erişkinlerde daha az görülür. Bulaşma, hastalıklı insanla doğrudan temasla olur. Kuluçka süresi iki - beş gündür. Ateş, yaygın ağrı, boğaz ağrısı, iştahsızlık ile başlar, kusma sık görülür, bir-iki gün içinde yüzde, kasık ve kolların kıvrım yerlerinde daha belirgin olan, parlak kırmızı döküntüler belirir. Bunlar tüm vücuda yayılır, bir-iki hafta sürebilir, daha sonra deri soyulur.