Klasik Batı Müziği, genelde yüksek kültür seviyesi ile bağdaştırılan, halk müziklerinden net çizgilerle ayrılmış, Batı Avrupa kökenli ve ağırlıklı müzik türüdür. İlk olarak kendini çok sesli müziğe geçiş denemeleri olarak Rönesans’ta göstermiş, daha sonra Barok dönemde Bach ve Vivaldi ile bir kimlik kazanmış, klasik dönemde en ünlü bestekarlarını yetiştirmiş, Romantik dönem ile birlikte gelişerek kilise ekseninden çıkıp tüm dünyaya yayılmıştır.
Klasik Müzik Türleri
Senfoni: Klasik Batı Müziği’nde 18. yüzyıla kadar belirsiz bir terim olarak kalan senfoni, ilk kez 16. yüzyılın sonlarında İtalya’da çalgıcı topluluğunu belirtmek için kullanılır oldu. Uzun müzik yapıtları olan senfoniler, dört ya da daha fazla bölüm halinde, orkestralar ya da korolar için bestelenir.
Opera: İtalya’da başlayarak dünyaya yayılmıştır. Bir konu üzerinde duran ve liberetto adı verilen yazılı müzikle bestelenerek, dans, kostüm, dekor gibi görsel öğeler yardımı ile anlatıldığı müzik eserleridir.
Sonat: Solo enstrümanlarla üç ya da dört bölüm halinde, bir iki çalgı için bestelenen müzik yapıtlarıdır. Klasik çağa kadar genelde dans müzikleri için kullanılan bu terim 18. yüzyılın ortalarında kendine özgü bir sonat biçimini doğurarak, zamanla senfoni ve konçerto gibi diğer türler üzerinde de egemen hale geldi. Haydn, Mozart ve Beethoven’ın eserlerine damgasını vuran sonat biçimi, klasik dönemde bu bestecilerin elinde doruk noktasına ulaştı.
Oda Müziği: Oda müziği, sayıca az bir dinleyici kitlesi için bestelenen küçük müzik yapıtlarıdır.
Klasik Müzik Çalgıları
Yaylı Çalgılar (Telli Çalgılar)
- Keman
- Viyola
- Çello (Viyolonsel)
- Kontrbas (veya sadece Bas)
- Klavsen
- Harp (Arp)
Üflemeli Çalgılar
- Flüt
- Klarnet
- Obua
- Fagot
- Trompet
- Trombon
- Korno
- Tuba
- Kormen
Vurmalı Çalgılar (Perküsyon)
- Timpani
- Zil
- Üçgen
- Kastanyet
- Çıngırak
- Tef
- Trampet
Klasik Müzik Dönemleri
Rönesans (1347–1780): Rönesans’ın kelime anlamı “yeniden doğuş” demektir. Rönesans müziği dönemi, sıradan insan yaşamında müziğin tekrar değerlendirilmesi ile yeni düşüncelerin doğma dönemidir. Romen Diyojen’in katkılarıyla ilk bestelerin ortaya çıktığı (teksesli müzikten çoksesli müziğe geçilen) dönemdir. Bu dönemde yeni çalgılar icat edildiği gibi, eski çalgıların da sesleri büyütüldü ve zenginleştirildi; org, klavsen, lavta, arp, flüt, yan-flüt, kornet, trompet ve tabii ki viyola bu döneme damgalarını vurdular. Dönemin ünlü bestecileri Guillaume Dufay, Johannes Ockeghem, Giovanni Pierluigi da Palestrina ve Carlo Gesualdo’dur.
Barok (1600–1750): Barok müzik dönemi Johann Sebastian Bach, Antonio Vivaldi, Jean-Baptiste Lully, Arcangelo Corelli, Claudio Monteverdi, Jean-Philippe Rameau, gibi bestecilerin eserlerini kapsamaktadır. Barok dönem, Rönesans dönemine göre daha süslü bir anlatıma sahiptir. Bu dönemdeki besteciler ve çalgıcılar çok daha ayrıntılı ve incelikli müziksel süsler uygulamaya başlamışlar; müziksel notasyon şeklini değiştirmişler ve müziksel çalgıları yeni teknikler kullanarak çalmaya başlamışlardır. Bugün kullanılan müzik terimleri ve kavramlarının çoğunluğu barok müzik döneminde ortaya çıkartılmış ve o zamandan beri kullanılmıştır.
Klasik Dönem (1750–1820): Klasik dönem Barok döneme göre daha sadedir. Barok dönemin kapanmasına yol açan etkenlerden biri de piyanonun icadıdır. Dönemi seçkinleştiren bir başka şeyse senfoninin yaygınlaşmasıdır. Dönemin ünlü bestecileri Joseph Haydn, Wolfgang Amadeus Mozart, Christoph Willibald Gluck ve Muzio Clementi’dir.
Romantik Dönem (1820–1900): Müziğin kilise ve saray egemenliği altından çıkıp halka yayıldığı, kalıpların ve düzenin yıkılıp yerine daha özgür olan romantizmin geldiği dönemdir. Kendi içinde 3 döneme ayrılır:
Erken Romantik Dönem: Romantik anlatımın Klasik dönem içinde doğduğu, ilk dönemidir. Bu anlatımın öncüsü Ludwig van Beethoven olarak kabul edilir. Bu dönemin diğer ünlü bestecileri de Franz Schubert, Carl Maria von Weber ve Gioacchino Rossini’dir.
Orta Romantik Dönem: Romantizmin tüm Avrupa’da egemen olduğu dönemdir. İlk ışığı yakan da, programlı senfonisi Symphonie fantastique ile Hector Berlioz olmuştur.
Geç Romantik Dönem: Müziğin denetiminin “Almanya-İtalya-Fransa” üçgeninden çıktığı dönemdir. Milliyetçilik akımı ile birlikte Mikhail Glinka, Aleksandr Borodin, Modest Musorgski, Nikolay Rimski-Korsakov, Peter İlyiç Çaykovski gibi Rus; Bedrich Smetana, Antonin Dvorak gibi Çek; Edvardin Griege, Jean Sibelius gibi İskandinav besteciler klasik batı müziğine dahil olmuşlardır.
Modern Dönem (20. yüzyıl ve günümüz): Modern dönem içerisinde Romantizmi sürdürenler (Richard Strauss, Gustav Mahler, Sergey Rahmaninov, Edward Elgar) olduğu gibi müziğin genel kimliğini değiştiren asıl Modern besteciler (Claude Debussy, Maurice Ravel, Bela Bartok, Igor Stravinski, Dimitri Şostakoviç, Sergey Prokofiyev) kendilerine has bir stil geliştirmişlerdir. George Gershwin klasik müzikle cazı birleştiren besteciler arasında en ünlüsüdür. Edgard Varèse, elektronik müzik akımını başlatmıştır.