Ayak Mantarı Nedir, Neden Olur? Ayak Mantarına Ne İyi Gelir?
Ayak mantarı toplumumuzda yaygın olarak görülüyor. Bunun en büyük nedeni ayak mantarının bulaşıcı olması…
Ayaklarınızda kaşınan kırmız döküntüler varsa, dikkat edin sizde de ayak mantarı olabilir. Ayaklarda veya ayak parmakları arasında yanma, kaşıntı, çatlama, su toplaması veya soyulma ile birlikte ortaya çıkar.
Reçeteli ilaçlarla tedavi edilebileceği gibi ayak mantarının tedavisi evde de yapılabilir. Peki ayak mantarı nasıl tedavi edilir? İşte bu konu ile ilgili bilmeniz gereken önemli başlıklar…
Ayak mantarı nedenleri
Ayak mantarı bulaşıcı bir enfeksiyon. Ayak parmak aralarında, yanlarında, tabanında kaşıntı, kepeklenme, soyulma ve yarıklanmaya neden olur. Ayak mantarına neden olan mikroorganizmalar şunlardır:
Tinea pedis
- Tinea pedis, dermatofit mantarları nedeniyle oluşur. Bu mantar en çok cilt, saç ve tırnaklarda enfeksiyon yapar.
- Ayak parmakları arasında başlar. Ayakların yanlarına, tabana ve topuğa yayılabilir.
Onikomikoz
- Onikomikoz, Trichophyton rubrum, T. interdigitale gibi dermatofitler, Candida albicans gibi mayalar, Scopulariopsis brevicaulis gibi küfler nedeniyle ortaya çıkar.
- Bir veya birden çok tırnağa yerleşir. En çok büyük ayak tırnağını ve küçük ayak tırnağını etkiler.
Ayak mantarı nasıl bulaşır?
Ayak mantarı kimlere ve neden bulaşır? Ayak mantarı şu şekilde bulaşır:
- Ağır botlar gibi tüm ayağı kaplayan ayakkabılar giyerek
- Ayak mantarı olan birinin ayakkabısını veya terliğini giyerek
- Ayak mantarı olan birinin bastığı alanlara çıplak ayakla basarak
Ayak mantarı olma riskini artıran bazı durumlar da var. Örneğin;
- Aşırı terlemek
- Diyabet gibi altta yatan sağlık koşulları
- Kortikosteroidler veya bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullanma
- Sıcak ve nemli ortamlar
- Havalandırması zayıf çoraplar giymek
- Uzun süre suda bulunmak
Ayak mantarı belirtileri nelerdir?
Mantar enfeksiyonları kaşıntılıdır. Ayak mantarını kaşıdığınız ele mantar bulaşabilir ve aynı belirtiler kaşıdığınız elde de görülür. Aynı şekilde ayağı kaşıyan el aracılığıyla kasık bölgesine de yayılabilir.
Ayak mantarı enfeksiyonu şu semptomlarla kendini gösterir:
- Ayak parmakları arasında kaşıntı, soyulma ve kepeklenme
- Ayak tabanında ve yanlarında kepeklenme
- Ayağın iç kısmında küçük kabarcıklar
- Cildin soyulması
- Kötü bir koku
- Cildin kalınlaşması
- Cilt renginin beyaz, sarı veya yeşile dönmesi
Ayak mantarı nasıl tedavi edilir?
Ayak mantarının en etkili tedavisi, ağızdan alınan ilaçlardır. Fakat bu tedavi herkes için uygun olmayabilir. Örneğin; karaciğer rahatsızlığı olanlar genelde bu ilaçları kullanamıyor. Genelde bu ilaçlar kan sulandırıcılar, diyabet ve tansiyon ilaçları gibi bazı ilaçlarla etkileşime girebiliyor.
Ayak mantarı enfeksiyonu evde uygulanacak yöntemlerle de etkili bir şekilde tedavi edilebiliyor.
Ayak mantarı doğal tedavi
Probiyotikler
Ayak mantarı tedavisini hızlandırmak için yararlı bağırsak bakterilerinin büyümesi ve çoğalması gerekir. Bunun için yoğurt, kefir, lahana turşusu gibi probiyotik yiyecek ve içecekler tüketin.
Çay
- Bir leğene bir litre kadar sıcak su dökün ve 5 çay poşetini bu suyun içinde 5 dakika bekletin.
- Yeterince soğuduktan sonra ayaklarınızı yarım saat bu çay banyosunda bekletin.
Elma sirkesi
Hafif asidik olan elma sirkesi hem içilebilir hem de mantar üzerine uygulanabilir.
- Her sabah, bir bardak suya iki yemek kaşığı organik elma sirkesini ekleyerek seyreltin ve kahvaltıdan önce bir çay kaşığı bal ekleyerek için.
- Yarım litre sirke ile bir litre sıcak suyu karıştırın ve soğumaya bırakın. Ayaklarınızı bu sirkeli suya batırın, en az yarım saat bekletin. Günde iki kez tekrarlayın.
Limon suyu
Mantar önleyici özelliğinden dolayı, limon suyunda bulunan sitrik asit, ayak mantarının yayılmasını durdurmaya yardımcı olacaktır.
- Ayak mantarının bulunduğu bölgeye, taze limon suyu uygulayın. Sıcak suyla durulamadan önce yarım saat kadar bekletin. Günde birkaç kez tekrarlayın.
- Diğer bir seçenek ise eşit miktarda limon suyu ve zeytinyağını karıştırın ve karışımla mantarın bulunduğu bölgeye masaj yapın. Zeytinyağı cildi yumuşatır, limon suyu ise mantar enfeksiyonunu kontrol altına alır.
Lavanta yağı
Lavanta yağının mantar önleyici özelliği, hafif ayak mantarı için etkili bir çözümdür.
- Mantarın bulunduğu alana veya tırnağa lavanta yağı sürerek sabaha kadar bekletin.
- Mantarın tekrarlanmasını önlemek için, en az birkaç hafta kadar etkilenen bölgeye lavanta yağı sürmeye devam edin.
Portakal yağı
- Portakal yağını bire bir oranında zeytinyağı ile seyreltin. Tırnaklara ve ayak parmaklarına uygulayın ve en az bir saat bekleyin.
- Portakal yağı cildi duyarlı kişilerde alerjik reaksiyona neden olabilir. Ayakta kullanmadan önce vücudun hassas bir bölgesinde denedikten sonra kullanın.
Kekik yağı
- Birkaç damla kekik yağını bir çay kaşığı zeytinyağı ile karıştırın. Ayak mantarının bulunduğu bölgeye uygulayın.
Çay ağacı yağı
Çay ağacı yağı ayak mantarı için doğal tedavidir.
- Çay ağacı yağını da diğer yağlar gibi zeytinyağı ile karıştırarak, ayak mantarının bulunduğu bölgeye uygulayın.
Hindistan cevizi yağı
- Ayak mantarının bulunduğu alana ince bir tabaka halinde hindistan cevizi yağı sürün ve en az 15 dakika bekletin.
Ayak mantarı tedavi edilmezse ne olur?
Ayak mantarı tedavi edilmediğinde, mikrobik enfeksiyonlar ve alerjik reaksiyonlara neden olur. Kaşıntılı bir rahatsızlık olduğu için kaşınan bölgelerde kanama ve yaralar oluşur. Ayak mantarı ihmal edilirse zamanla deriden tırnaklara ve vücudun diğer bölgelerine bulaşır.
Ayak mantarı nasıl önlenir?
Mantar enfeksiyonu, tüm mantarlarda olduğu gibi karanlık, havasız ve nemli ortamları sever. Mantar bu durumlarda üremesi için uygun ortamı yakalamış olur.
Mantar tedavisinin başarılı olması ve enfeksiyonun tekrarlamaması için şunlara dikkat etmek gerekir:
- Ayaklarınızı her zaman temiz ve kuru tutun.
- Hava aldırmayan ve ayağın terlemesine neden olan ayakkabılar enfeksiyonun tekrarlamasına zemin hazırlar. Terletmeyen ayakkabılar giymeye özen gösterin. Yazın kapalı ayakkabı giymeyin.
- Her gün aynı ayakkabıyı giymeyin.
- Ayaklarınızı her gün yıkayın ve ardından kurutun.
- Pamuklu çorap giymeye özen gösterin. Sentetik çoraplar nemi emmediği için ayaklarınızın ıslak kalmasına neden olabiliyor.
- Başka kişilerle kıyafetlerinizi veya ayakkabılarınızı paylaşmayın.
- Tırnakların ve ayakların etrafındaki cildi düzenli olarak nemlendirin.