Çocuklar neden her şeyi yere atar? İlk üflenen mumun heyecanı sona erdiğinde, tatlı küçük meleğiniz sizi şaşırtan daha geniş bir davranış repertuarına sahip olmaya başlar. Her yeni keşif, 18- 24 ay arasında, gülümsemeler ve fotograflarla karşılanır. Ancak bazen bu yaşlardaki çocuklar eşyaları, yiyecekleri atma eğilimi gösterirler. Çocuğunuz için attığını geri alıp tekrar yerine koyan çevredekiler ile oynanan eğlenceli bir oyun bir süre sonra anne ve babalar için gülümseten bir davranıştan çok baş edilmesi gereken bir sorun haline gelir.
Peki çocuğunuzun hem sizin hem de kendisi için bu oyunun tehlikeli olduğunu ve artık durması gerektiğini anlamasını sağlamak nasıl mümkün olabilir? İşte bu konuda size yardımcı olacak, içinizi rahatlatacak bir yazı.
Çocuğunuzun Gözlerine Bakın ve Söyleyin
Çocuk kasıtlı olarak birinin üzerine bir eşya attığı zaman, her şeyden önce, hemen o anda, bu davranışın açıkça kabul edilebilir bir davranış olmadığını anlamasını sağlamak önemlidir. Böyle bir durumda çocuğunuzu karşınıza alarak ve onunla göz teması kurarak ; hayır, yapamazsın! gibi bir konuşma yapabilirsiniz. Bu yaş aralığındaki çocuklar çok uzun cümleler ile hayat derslerini algılayamazlar, dolayısıyla kısa ve net cümleler işinizi görecektir.
Çocuklar Neden Her Şeyi Yere Atar?
Çocuğunuz bu davranışı belli bir büyüme aşamasında yapıyor ve bunu oyuna dönüştürüyor. Peki bu durumda siz ne yapmalısınız? Sinirlenmek çözüm değil, bu kesin. Sinirlenmeniz sadece sizi daha stresli hale getirir; bunu unutmayın. İlk önce sınırlarınızı zorlayarak sakin kalın çünkü çocuğunuz bu davranışı bilinçli olarak yani zarar vermek için yapmıyor.
Dünyayı Deneyimliyor
Çocuk sadece eylemleriyle etrafındaki dünyadaki sebep-sonuç bağlantısını deneyimliyor. Yüksek sandalyeden bir kaşık aşağı atarsam? Havada duruyor mu, uçuyor mu? Tüm bilim insanları gibi, tekrar tekrar gerçeği belirlemek için bir deneyi tekrar etmesi gerekiyor.
Fırlattığı obje yere düştüğünde neden ellerini çırptığını ve mutluluktan çoştuğunu biliyor musunuz? Çünkü jestlerinin bir etkisi olduğunu fark ediyor, bu yüzden kendisini çevreleyen gerçeği etkileme yeteneğine sahip oluyor. Aslında, bu davranışı, kutlamak için yapıyor!
Kendini Eğitiyor
1 yaşında ya da biraz daha fazla yaştaki bir çocuğun neden her şeyi aşağı atmaktan hoşlandığını ve bunu tekrar tekrar yapması konusunda, psikanalizin babası Sigmund Freud’dan daha az endişelenmek zorundayız. Torunu Ernst’i bir buçuk yıl izleyen Freud, ipliğe bağlı bir makarayla oynuyor, ve “makara oyunu” nun ünlü teorisini formüle ediyor.
Küçük Ernst, aynı yaştaki birçok çocuk gibi, üst üste yirmi defa, aynı şeyi atıyor ve bundan zevk alıyor. Aslında, çocuk bir nesnenin kaybolabileceğini ancak sonra yeniden görünebileceğini yaşıyor. Nesneler gibi, insanlar da aynı şeyi yapabilir: uzaklaşın, ama geri dönün.
Bu yüzden, Freud’a göre, torunu Ernst, annesinden oyun yoluyla ayrılma travmasını yaşama ve üstesinden gelme eğitimi alıyordu. Bunun için tekrar tekrar yapması gerekiyordu. Bu yaşta çocuklar annelerinden farklı olmalarını deneyimliyorlar; fakat farklı, “ayrık” anlamına gelir ve o şeyin çocuğa korkutucu olabileceği açıktır. Aşağıya atma oyunu sayesinde, özellikle nesneyi bir gülümsemeyle alıp ona geri verirseniz, çocuk annesinden ayrılmayacağını öğrenir.
Tavsiye Makale: 0-3 Yaş Çocuk Gelişimi İçin İdeal Oyunlar
Çocuklar neden her şeyi yere fırlatıyor ve bu davranışla bana ne demek istiyor?
Birçok çocuk için ortak ve genellikle büyümenin bir aşamasına karşılık gelen bir davranışın olası nedenlerinde biraz daha konuşalım.
Balkondan, sofradan, yataktan olabilecek her yerden fırlatılan eşyalar! İşin garip tarafı çocuklar bundan çok büyük zevk alıyor gibi görünüyor. Bu yüzden de tekrar tekrar yapıyorlar. Özellikle 8-9 aydan itibaren başlayan ve çocuklarda yaygın olarak görülen bir davranıştır.
Çocuğunuzu asla azarlamayın. Azarlanınca deney yapması yasak, büyümesi yasak gibi algılar.
Bir şey fırlatıp attığında, attığı nesneyi alın ve gülümsemeyle ona geri verin. Bu “karmaşık oyun” sayesinde, annenin daima geri döndüğünü anlamasına yardımcı olacaksınız;
Eğer bir nesnenin fırlatılması kırılmasına neden olursa, azarlamayın, sakince açıklayın, göz teması kurarak ona yaptığı şeyin yanlış olduğunu söyleyin, böylece dünyayı keşfetmesine yardımcı olacaksınız;
Çocuğunuzun, 2 yaşına gelmeden önce nesneleri fırlatmayı bırakacağını göreceksiniz.
2 yaşından sonra bile, çocuk her şeyi yere atarsa ve nesnelerin fırlatılması kızgın çağrışımlara sahipse veya kasıtlı olarak insanlara yönelikse, biraz farklı bir strateji benimsemeniz gerekecektir.
Belki de çocuk öfkeyi, memnuniyetsizliği, üzüntüyü ifade etmek için her şeyi yere atıyordur. Ayrıca, temelde onun duygularını kelimelerle ifade edemediği için yapıyor da olabilir. Bir kez daha, onun öfkesinden etkilenmenize izin vermeyin ve sakin kalarak şunları yapmayı deneyin:
- Sakince, bunu yapmamasını anlamasını sağlayın. Kısa, kolay cümleler kullanın, gözlerine bakın, belki sizden biraz yukarıda olması için dizleriniz üzerindeyken konuşabilirsiniz.
- Duygularını olumluya çevirmek için kelimeleri kullanın: Sinirli olduğunu anlıyorum ancak şimdi seninle oynayamam. Sakinleştiğin zaman oynayalım. Bu şekilde onlara duyguları yönetmeyi öğretebilirsiniz.
- Gözlem yapabilirsiniz; nesnelerin atılmasını tetikleyen durumlar veya insanlar olup olmadığını anlayarak önlemeye çalışabilirsiniz. Eğer gerginlik ve huzursuzluk dağı görürseniz, dikkatini dağıtmaya çalışın.
- Her çocuk farklıdır ve kendi zamanları vardır, ancak sonunda kendini düzenlemeyi öğrenir. Her durumda, herkes için tek bir tarif bulunmadığını kendinize hatırlatın.
Son Söz
Çocukların objeleri fırlatma eğilimi, birçok çocuğun geçtiği geçici bir süreçtir. Aynı zamanda anneler için de çok zor olan bir süreçtir, ancak çocuğunuzun davranışlarını anlamaya çalışın. Bu yaş aynı zamanda dünyayı keşfetme ve eylemlerin etkisini gözlemleme yaşıdır. Siz bu aşamalardan geçtiniz ve biliyorsunuz ancak o öğreniyor.