Maya uygarlığı tarafından inşa edilen tarihi şehri Chichen Itza (Itzaların kuyusunun başında anlamına gelir), 16. yüzyılın sonlarında Yucatan tarihini yazan Piskopos Diego de Landa burayı keşfedip varlığını kaydettiği andan itibaren arkeologları, kaşifleri ve tarihçileri büyülemiş ve büyük ilgi çekmiştir. Dünyanın en gizemli yerleri arasında yer alan olan Chichen Itza kenti en parlak dönemini MS 600-1200 yılları arasında yaşadı ve bu tarihlerde Yucatan’ın ana siyasi ve dini merkezi olduğu düşünülmektedir. Bölgede özenle tasarlanmış ve dekore edilmiş birçok taş bina ve eser bulunmaktadır. Bunlara, hiçbirinin yapımında herhangi bir metal kullanılmamış tapınak-piramitler, saraylar, gözlemevleri, hamamlar ve top sahaları örnek verilebilir. Bilinmeyen nedenlerden dolayı Mayalar 13.yüzyılın başlarında Chichen Itza’yı terk etmeye başladılar ve kalıntılar çok geçmeden çevredeki ormanla iç içe geçti. Chichen Itza kentinin varlığı terk edilişinden sonra yüzyıllar boyunca bilinmesine rağmen, 1830’lara kadar kalıntılar bulunamadı. Bu da kenti en efsanevi en gizemli yerler içerisine soktu. 1839-1842 yılları arasında Amerikalı kaşif ve yazar Lloyd Stephens, İngiliz mimar ve teknik ressam Frederick Catherwood’la birlikte bölgenin bir taramasını yaptı ve bu taramada 4000 adet insan yapımı eser buldu. 1993’ten beri Meksika’nın yürüttüğü (Dr. Peter Schmidt yönetiminde) Chicken Itza Arkeoloji Projesi, bölgenin tamamının haritasını çıkarmak, çıkarılan çömlek işlerini incelemek ve önceden kısmen kazılıp bırakılmış birçok yapıyı yenilemek için burada kazı, inceleme ve koruma çalışmaları yapmaktadır. Tarihi kutsal şehir Chichen Itza, Merida’nın 75 mil güneydoğusunda, Yucatan yarımadasının kuzeydoğu kısmındaki ormanda bulunur. Mayaların kutsal şehirlerini buraya yapmalarının en önemli nedeni burada cenote denen doğal çukurların bulunmasıdır, çünkü yer üstünde hiç nehir bulunmadığı için yıl boyu su sağlayacak bir kaynağa ihtiyaç vardı. Kutsal Çukur, diğer adıyla Adak Çukuru, bu çukurların en ünlü olanıdır. Mayalar Kutsal Çukuru yağmur tanrıları olan Chaac için düzenledikleri ayinlerde kullanıyorlardı. Kuraklık dönemlerinde, kendilerini susuz bırakan tanrıyı yatıştırmak için insanların da kurban edildiği tahmin edilmektedir. Chichen Itza’nın, MS 514’te kurulduğu ve en parlak döneminde birkaç yüz binadan oluştuğu sanılmaktadır. Şehrin kalıntıları, Klasik Çağ Maya uygarlığına ait ve MS 7. ve 10. yüzyıllar arasında yapılmış olanlar ve 10. yüzyılın sonlarından 13. yüzyılın başlarına kadar süren Maya-Toltek dönemine ait olanlar olmak üzere iki gruba ayrılabilir. Muhtemelen Meksika’nın merkezinden gelen bir diğer yerli Amerikalı halk olan Toltekler, MS 10. yüzyıl sonlarında Chichen Itza’yı başkent yapmışlardır, ancak bunun zorla mı, yoksa Mayalarla imzalanan bir sözleşmeye dayanarak mı yapıldığı bilinmemektedir. Chichen Itza’nın en görkemli yapıları Maya-Toltek döneminde inşa edilmiştir. Mayalar ve Chichen Itza ile en çok özdeşleştirilen yapı, bölgeye hakim konumuyla bilinen, basamaklı dev piramit Kukulcan Tapınağı, İspanyolca adıyla El Castillo’dur. Tapmak iki binadan oluşur. Biri daha eski, sade bir yapı, diğeri ise onun üzerine inşa edilmiş daha büyük bir piramittir. Yapının toplam yüksekliği yaklaşık 55 metredir. Dört kenarının her birinde eskiden 91 basamak vardı, bu da yapının en üstündeki platformla birlikte 365 adet basamak, yani yılın her günü için bir basamak anlamına geliyordu. Tapınağın takvim işlevi gördüğünün diğer kanıtları da üzerinde bulunan 52 adet panel (Maya takvimindeki 52 devreyi ifade eder) ve 18 adet terastır (Mayalıların dini yılındaki 18 ayı temsilen). Piramit ayrıca ekinoks tarihlerini gösterebilen bir doğrultudadır. Daha eski olan piramidin içinde, yapının en üst kısmında bulunan gizli bir bölmeye çıkân dar basamaklar vardır. Bu bölmede arkeologlar taştan yapılmış, yeşimtaşı işlemeli, parlak kırmızı renkli Jaguar Tahtı’nı ve bir Chac Mool heykeli bulmuşlardır. Bu heykel, bir mihrabın üzerinde arkaya yaslanmış, midesinin üzerinde bir kâse ya da tepsi taşıyan, taştan yapılmış bir insan figürüdür. Figürün üzerindeki bu kâse ya da tepsinin, bu figürün tanrıya haber götürdüğüne inananların tütsü ayinleri için kullanıldığına inanılır. Bir diğer olasılıksa, kurban edilen insanlardan alınan kalplerin konduğu bir sunak olarak kullanılmış olmasıdır. İlkbahar ve sonbahar ekinokslarında (21 Mart ve 21 Eylül) güneş ışığı piramidin kuzeye bakan yönüne vurduğunda, güneş gökyüzündeki hareketini sürdürdükçe, sürünerek piramide tırmanan bir yılan gölgesi yaratır.