VVS olarak da adlandırılan vulvar vestibulitis, vulva çevresindeki ağrıların bir türüdür. Vulva ise kadın bedeninin dış kısmında yer alan cinsel organlara verilen isimdir. Vulvanın vajina açıklığının çevresinde bulunan kısmına vestibula adı verilir ve ağrının bu bölgede ortaya çıkması vulvar vestibulitis olarak tanımlanır. Rahatsızlık deride tahrişe ve kızarmaya, ayrıca derideki salgı bezlerinde ağrıya sebep olabilir.
Vulvar Vestibulitis Türleri
Rahatsızlığın iki temel türü vardır: primer ve sekonder. Eğer primer türüne sahipseniz, ilk defa tampon kullandığınızda, spekulum ile vajinal muayene olduğunuzda veya cinsel olarak aktif olmaya başladığınızda ağrı yaşayabilirsiniz. Sekonder türü ise bir süre ağrı yaşamadan cinsel ilişki yaşamanızın ardından başlar.
Vulvar Vestibulitis Belirtileri
Belirtiler her kadın için farklı olabilirler. Hafif olabilirler veya yaşantınızı bozacak kadar ağır da olabilirler. Belirtiler devamlı olabilirler veya gelip geçebilirler. Bunlar arasında şunlar mevcuttur:
- Oturma, bisiklet sürme, spor, sıkı kıyafetler ve dokunma gibi durumlarda baskıdan kaynaklanan ağrı
- Cinsel ilişki veya tampon kullanımı sırasında ağrı
- Yanma hissi
- Batma
- Ham hissetme
- Çok idrar yapmak veya birden idrara çıkma ihtiyacı hissetmek
- Sıradışı ve rahatsız edici vajinal akıntılar
- Vestibular bezlerde küçük kırmızı lekeler
Kaşınma genelde belirtiler arasında yer almaz.
Vulvar vestibulitis cinsel hayatınızı ve ilişkilerinizi etkileyebilir. İlişkiye girmek istediğinizde pelvis bölgesindeki kaslar gerilebilirler ve bu da daha fazla acıya sebep olur. Ağrı nedeniyle cinsel ilişki yaşamak istemeyebilirsiniz.
Vulvar Vestibulitis Sebepleri ve Risk Faktörleri
Vulvar vestibulitis her kadında ortaya çıkabilir. Cinsel ilişki yaşayıp yaşamamanız veya yaşınız önemli değildir. Aşağıdaki durumlara sahipseniz riskiniz daha fazla olabilir:
- HPV sahibiyseniz
- Bakteri veya mantar enfeksiyonunuz varsa
- Sabun gibi ürünlere karşı hassasiyetiniz varsa
- Ağrılı mesane sendromu veya endometriyoz varsa
- Mesane, rahim, vajina ve rektum gibi yapıları destekleyen kaslarınızda problem varsa
- Sert deterjan ve sabunlar kullanıyorsanız
- Bazı spermisit ve kayganlaştırıcıları kullanıyorsanız
- Menopoz geçirdiyseniz
- Çok stres altındaysanız
Vulvar Vestibulitis Teşhisi
Doktor ilk olarak vulva çevresinde kızarıklık arayacaktır. Vulvanın çeşitli bölgelerine bir pamuk parçası ile dokunarak ağrının nerede olduğunu bulacaktır. Ayrıca aile tıbbi geçmişiniz hakkında sorular sorabilir ve enfeksiyon sahibi olup olmadığınızı görmek için testler talep edebilir.
Vulvar Vestibulitis Tedavisi ve Ev Çözümleri
Doktorunuz teşhis koyduktan sonra, belirtileri kontrol altında tutabilmek için yapılabilecek pek çok şey vardır. Bazıları şöyle:
- Farklı deterjanlar kullanmak.
- Hafif bir sabun kullanmak.
- Kokulu ped ve tamponlar kullanmamak.
- Sıkı kıyafetler giymemek.
- Pamuklu, nefes alan kıyafetler giymek.
- Bisiklet sürme gibi vulvayı tahriş edebilecek aktivitelerden kaçınmak.
- Alkol, kafein ve yapay tatlandırıcı tüketimini azaltmak veya bırakmak.
- Soğuk kompres uygulaması.
- İdrar yaptıktan sonra vulva üzerinden ılık su dökmek.
- Ilık suya 4-5 yemek kaşığı yemeklik soda atıp 10-15 dakika içine oturmak ve bunu günde üç defa yapmak. Ancak sıcak banyodan kaçınmak gerekir.
- Vazelin kullanarak deriyi nemli tutmak.
Eğer kendiniz uygulayabileceğiniz bu yöntemler işe yaramazlarsa, kadın doğum doktorunuzun başka tedavi seçenekleri de vardır. Bunlar şu şekildeler:
- Ağrıları kontrol altına almak için ilaçlar
- Kaşıntı için ilaçlar
- Ciddi ağrılar için sinir engelleyiciler
- Biyofeedback terapisi
- Fizik terapi
- Siz ve cinsel partneriniz için danışmanlık
- Etkilenen derinin alınması için cerrahi veya lazerli tedaviler
En çok yardımcı olacak tedaviyi bulana kadar bir kaç farklı tedavi denemeniz gerekebilir. Ayrıca bir seferde birden fazla tedaviden faydalanmanız da gerekebilir.