|Asmahan|
Arapça: أسمهان
|Genel bilgiler|
|Doğum adı||Amal al-Atrash|
Arapça: آمال الأطرش
|Doğum||25 Kasım 1918|
Denizde
|Ölüm||14 Temmuz 1944 (25 yaşında)|
Mansoura, Mısır
|Tarzlar||Arap Müziği|
|Meslekler||Şarkıcı, actor|
|Etkin yıllar||1931–1944|
|İlişkili hareketler||Ferit Al Atraş|
Amal al-Atrash ( Şablon:Lang-ar : آمال الأطرش Amal Al Atrash , bilinen sahne ismiyle Asmahan( 25 Kasım 1918 - 14 Temmuz 1944), Suriyeli şarkıcı ve 20. Yüzyıl Arap müziğinin önde gelen kadın ismi.
Suriye'yi yöneten Dürzi ailesinin prensesi olarak denizde doğdu . Ailesi besteci Dawood Hosni'yi tanıyordu ve Mohamed El Qasabgi ve Zakariyya Ahmad'ın bestelerini seslendirdi. Ayrıca Muhammed Abdel Wahab ve o zamanlar kendi başına yükselen bir yıldız müzisyen olan kardeşi Farid al-Atrash'ın bestelerini de seslendirdi. Sesi 20. yüzyıl Arap müziğinin en önemli kadın sesiydi ve en yakın rakibi Ümmü Gülsüm'dü. Bir otomobil kazasında gizemli ölümü halkı şok etti. Bu resmen kabul edilmese de bir suikast niteliği taşıyordu . Gazeteciler, onun çalkantılı özel hayatı ve 2. Dünya Savaşı'nda sözde casusluk rolü hakkında dedikodular yaydı.
Erken Dönem Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]
Asmahan, Suwayda'dan Suriyeli bir Dürzi olan Sultan Fahd Al Atraş ve Alia Munhir ailesinde dünyaya geldi. Babası, Suriye topraklarındaki Fransız işgaline karşı mücadeledeki rolüyle tanınan Dürzi el-Atraş aşiretinden geliyordu.
Asmahan'ın babası, Osmanlı İmparatorluğu'nun son günlerinde çocukları ve hamile eşiyle birlikte ülkeden kaçarken, sözde Türkiye'nin Demirci ilçesinin valisi olarak görev yaptı. 25 Kasım 1912'de İzmir'den Beyrut'a giden bir gemiye bindiler ve gemide Asmahan dünyaya geldi . Ona "umut" anlamına gelen "Amal" ismini verdiler. Amal ismi "Emily" olarak adlandırıldı, ancak O her zaman "Amal"ı kullanmayı tercih etti. Fransızlar yönetime el koyduktan sonra Atraş Ailesi Cebel el-Dürzi'ye döndü.[1]
1922'deki Adham Khanjar olayının ardından, el-Qrayya'daki ( Jabal al-Druze'de bir kasaba) Al-Atrash evi Fransız kuvvetleri tarafından bombalandı. Alia Al Mundhir çocuklarıyla birlikte Şam'a kaçtı ve Fahd Al Atrash'ın emirlerine rağmen geri dönmeyi reddetti. Asmahan daha sonra Jabal al-Druze'deki çocukluk yıllarını "gerçekten kötü hiçbir şeyin dokunmadığı yıllar" olarak hatırladı. Alia ve üç çocuğu Beyrut'a gittiler, ancak Fransızların onları orada aradığını öğrendikten sonra Filistin'deki Hayfa'da duran gemiye bindiler ve oradan Mısır'a gittiler ve burada Alia , kendisi ve üç çocuğu için siyasi sığınma talebinde bulundu; daha sonra 1926'da Mısır Hükümeti tarafından siyasi sığınma hakkı verildi ve böylece Mısır vatandaşı olarak vatandaşlığa alındılar.
Mısır'a Gidiş[değiştir | kaynağı değiştir]
Alia Kahire'ye gitmeyi seçti çünkü Mısır'ın o zamanki milliyetçi başbakanı Saad Zaghloul ile kocası Sultan al-Atrash'ın benzer şartlarda olduğunu biliyordu.[2] Aile hesaplarına göre, 'Alia'nın Saad Zaghloul'un sponsorluğunda Mısır'a girmesine izin verildi. Bu dönemde Mısır'da başka birçok Suriyeli ve Lübnanlı kişi vardı.
Asmahan ve ailesi ilk olarak Kahire'nin mütevazi bir bölgesinde bir apartman dairesinde yaşadılar. Annesi aileyi desteklemek için kıyafet ve dikiş dikti. Mükemmel bir sesi vardı-Bu aileden Arap müziğine adını yazdırmış birçok ünlü şarkıcı çıkmıştır-, ud çalabilir, partilerde şarkı söyler ve bazı kayıtlar yapardı. Asmahan ve erkek kardeşleri bir Fransız Katolik okuluna gittiler. Yüksek öğrenim ücretinden muaf tutulmak için 'Alia, okul yetkililerini zenginlerin üyeleri olduğuna ikna etmeye çalışmak yerine onları Kusah ("kabak" anlamına gelir) takma soyadıyla kaydettirdi.[kaynak belirtilmeli] el-Atrash ailesi yoksuldu. Mısırlı bir gazeteciye göre, 'Alia , "Baron" Crane ( King-Crane Komisyonu'ndan ) olduğu söylenen gizli bir hayırseverden aylık maaş aldı. Bu, çocuklarının okul masraflarını ve Habib Shalabi Caddesi'nde daha güzel bir dairenin masraflarını karşılamasına izin verdi.
Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]
Sanatsal çıkışı[değiştir | kaynağı değiştir]
Amal'ın sesinin üstün yeteneği çok erken yaşında keşfedildi. Bir defasında kardeşi Farid Al Atrash, Mısır'ın en ünlü bestecilerinden Davud Hüsnü'yü evlerine davet ettiği zaman, kardeşi Asmahan'ın kendi odasında şarkı söylediğini duymuş ve onu hemen görmek için ısrar etmiş. Daha sonra Asmahan'dan parçayı tekrar seslendirmesini rica etti. Fuad Amal'ın sesinden çok etkilendi ve ona Asmahan sahne adını kullanmasını önerdi. Amal bundan sonra Asmahan ismini kullanmaya başladı.
Asmahan büyük bir hızla ün kazandı: prestijli Kahire Opera Binası'ndaki bir konserde halka performans sergilediğinde on dört (ya da doğum tarihi tartışmalı olduğundan on yedi) yaşında bile değildi henüz.[3] Farid Ghosn, Dawood Hosni, Mohamed El Qasabgi ve Zakariyya Ahmad tarafından bestelenen şarkıları söyledi ve kaydetti. On dört yaşında Asmahan, Mısırlı bir plak şirketi tarafından Farid Ghosn tarafından yazılan "Ya Nar Fouadi" adlı ilk şarkısını içeren ilk albümünü yapması için davet edildi.
Çeşitli öğretmenler Asmahan'ın vokal ve müzik çalışmalarını ilerletti. Davut Hüsnü, Asmahan'a ud çalmayı öğretmeye başladı Qasabgi, birkaç yıl sonra eserini seslendirdiğinde sesinin mükemmelliği ve müzikalitesinin olgun düzeyi hakkında yorum yapıyor. Ancak erkek kardeşleri onun evlenip Suriye'ye dönmesini istiyordu. Kuzeni Hassan al-Atrash Mısır'a gitti ve yanında Asmahan'la ilgilenen farklı bir kuzenini getirdi, ancak daha önce beş kez evlenmiş olan Hassan, Asmahan'ı görünce onu takip etti ve Asmahan en az dört yıllığına Suriye'ye döndü. müzik kariyerini bu yüzden kesintiye uğradı.[kaynak belirtilmeli]
Mısır'ın Sanatına Etkisi[değiştir | kaynağı değiştir]
Asmahan Mısır'da şarkı söylediği için şarkılarının sözleri klasik Arapça ve daha ağır bir Arapça ile yazılmıştı ama aynı zamanda Arapça'nın Doğu lehçesinde de şarkı söylüyordu. Asmahan'ın Umm Kulthoum'un şarkılarını esas aldığı gibi yersiz sözler söylendi. Kültürel konular , vatanseverlik ve aşk hakkında şarkı söylemesi istendiğinde Mısır hakkında şarkılar söyledi." Şarkıcılar ve stüdyolar seçkinlere bağlı olduğu için Asmahan, moral verici milliyetçi temalar üzerine veya Mısır kraliyet ailesini öven şarkılar söylemek zorunda kaldı. Kariyerinin başında Mary Mansour'un sahibi olduğu gece kulübü Sala Masriyya'da şarkı söyledi.
Asmahan'ın ağabeyi Fuad ve diğer Dürzi akrabaları, bir kız için eğlence alanında kariyer yapmayı utanç verici buluyordu. Onlar için kültürel olarak "Mısır, Dürzilerin küçük köylerinden gezegenler kadar uzaktaydı." ve akrabaları için Asmahan'ın heterojen Mısır sosyal ortamına entegrasyonunu kabul etmek zordu. Suriye kırsalının dini çizgiler boyunca açıkça tanımlanmış ayrımları Mısır'da işlemedi. Kuzeni Hassan ile evli olduğu dönemde ve daha sonra 1941'de yeniden evlenip Mısır'a döndüğünde müzik kariyeri durma noktasına geldi. Evliliği biter bitmez, boşanma belgesini bile almadan hemen Mısır'a gitti.[4] Mısır'a dönüşü ve şarkıcılık kariyeri ile nihayet ekrana çıkarak ("Layla Mecun" da yer almamıştı ama sesi öne çıkıyor) hem akrabalarını hem de Suriye Dürzi toplumunu öfkelendirerek "saygınlığı" reddetti. İlk filmi Intisar al-Shabab Suriye'de vizyona girdiğinde, Asmahan'ın canlandırdığı karakter ortaya çıkınca Dürzi bir genç ekrana ateş etti. O zamana kadar iki uluslu veya çağdaş tabirle ulusötesi olan Asmahan, "Cebel Dürzi'deki genç erkekler için sofistike bir yabancı " haline geldi.
Kişisel hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]
1933'te Asmahan'ın kuzeni Hassan al-Atrash Kahire'ye geldi ve Asmahan'ın müzik kariyerini bırakmasını talep ederek ona evlenme teklif etti. Asmahanın kabul etmesi için üç şart üzerinde anlaştı: Kışın Kahire'de olmak üzere Jabal al-Druze yerine Şam'da yaşamaları ve Asmahan'dan asla geleneksel başörtüsü takmasının istenmeyeceği. Evlendiler ve önce el-Etraş'ın büyük bir evinin bulunduğu Ara'ya taşındılar ve ardından Suwayda'da kendi evlerini inşa ettiler. Asmahan, kızı Kamellia'yı dünyaya getirdi. Sonunda Asmahan kariyerini ve Kahire'deki hayatını özlüyordu; ve 1939'da o Hasan'dan boşandı. Giza'daki Mena House Hotel'de kuzeniyle (eski eşi) son yüzleşmesinde ona, "Bağımsızlık ve kurtuluş için bunu yaptım" dedi. Ama ben başka bir amaç için yaratıldım. Ferid'in eserini, Ümmü Gülsüm'ün eserini ve sanatı tercih ederim." Kahire'ye döndü ve Mısırlı yönetmen Ahmed Badrakhan ile kısa bir evliliğe girerek şarkıcılık kariyerine devam etti .
1941'de İngilizlerin himayesinde dramatik ve gizli bir yolculukla Suriye'ye döndü. Hassan, onunla görüşmeyi kabul etti ve Hasan bu fırsatı, Asmahan'ın kendisiyle yeniden evlenmesi için başarılı bir şekilde yalvarmak için kullandı. Evli oldukları süre boyunca iki kez intihara teşebbüs etti. Magazin gazeteleri, bunun Hassan'dan ikinci bir boşanma elde edebilmek için olduğunu öne sürdü; ancak, davranışlarına ve aşırı harcamalarına bağlı çılgın söylentilerin yer aldığı Kudüs'teki King David Hotel'e yaptığı ziyaretler nedeniyle gerçekten kabul etmiş görünüyordu. Üçüncü ve son evliliği, sözde hükümet yetkililerinin dayatmaları üzerine Mısır'a dönüşünü kolaylaştırmak için Mısırlı yönetmen Ahmed Salem ile oldu. Ancak bunun nasıl olacağı belli değil ve Mısır'da devam eden bir stüdyo sözleşmesi vardı. Asmahan, al Othman ailesiyle yakın arkadaştı ve Filistin'in Hayfa kentine gittiğinde ona yardım ettiklerinde onlarla tanıştı.
Yine 1941'de Asmahan, Mısır'ın en seçkin şarkıcısı ve bestecisi Muhammed Abdel Wahab ile tanıştı ve onunla birlikte Magnun Layla (" Besotted with Layla ") operetinde rol aldı. Abdel Wahab onu, kendisine aşık olduğunu öne süren gazeteci Mohamed al-Taba'i ile tanıştırdı, ancak yazısının tonu, ona aşık olduğunu ancak ona saygı duymadığını gösteriyor. Kraliyet vekili Ahmed Paşa Hassanein ile ilişkileri olduğunu veya en azından devam eden bir ilişkisi olduğunu öne sürüyor, ancak bu abartılı olabilir. Kardeşleri Fuad ve Farid artık onun hareketlerini izleyemiyorlardı.[1] Erkek kardeşi tanınmış bir kumarbazdı; o ve arkadaşları da parti yaptılar, sigara içtiler, içki içtiler ve kumar oynadılar. Bir dönem çok hastalandı ama kayıtlar sesinde bir sıkıntı olmadığını gösteriyor.
Asmahan, aile geçmişiyle gurur duyuyordu [5] ve soyunu açıklığa kavuşturmak için her zaman babasından ve kuzeni Sultan el-Atrash'tan bahsediyordu - bir keresinde el-Taba'i'ye, ona az önce hakaret ettikten sonra, "Yapma. kim olduğumu biliyorsun? Neden Fahd al-Atrash'ın kızıyım ve Amir al-Atrash ve Dürzi devrimci kahraman Sultan al-Atrash'ın kuzeniyim. Asmahan, Hassan'ın ilk kuzeni değildi, ancak Mısırlılar için ondan "ibn 'ammi" olarak söz ediyordu, aslında, onun ikinci kuzeniydi, (nesil tarafından) iki kez uzaklaştırılmıştı.[6]
Ses Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]
Asmahan'ın dikkat çeken geniş ses yelpazesi, kontralto ve dramatik mezzo-sopranoyu içeriyordu (kolaylıkla ve canlılıkla yüksek bir A'ya ulaştığı "Ya Toyour" yorumunda duyulduğu gibi).Kristal netliğinde berrak bir sesi ve üstün bir müzikal dehası vardı. Asmahan'ın sesi daha sonraları Fairuz ve Sabah'ın sesine benzetildi -Feyruz Asmahan dinleyerek büyüdüğünü söyler-. Bununla birlikte, kariyerine yirmi yılı aşkın bir süre önce başladığı için, aslında bel canto olarak bilinen İtalyan şarkı söyleme tekniğine çok hakimdi ama bunun yerine kendi döneminin birçok takdire şayan modelinden ve çok daha çeşitli bir grubun bulunduğu Mısır'da şarkı söylemeyi öğrenmişti. şarkıcıların icra ettiği ve Arapça şarkı söylemenin hem burun hem de göğüs rezonansını kullandığı bir zamanda.
Asmahan'ın sesi çok güçlü ama aynı zamanda çevikti , benzersiz bir sesi vardı. Genelde göğüs sicilinde şarkı söyledi ama kafa sicilini kullanabiliyor ve çok kontrollü bir tonda şarkı söyleyebiliyordu. Klasik batı tekniğini kullanan ilk veya ilk Arap şarkıcılardan biri olduğunu söylemek yanlış olmaz, ayrıca çok az icracı bir şarkıda (batı ve arap) iki farklı yorum ve tekniği değiştirmeyi başarır.Yüksek ses kontrolü yeteneği gerektiren şarkılar yaptığı için kendisi dışında çok az kişi onun şarkılarını seslendirebilmiştir-Qais ve Laila düetinde Ruba Al Jamal Asmahan'ın şarkısını ustaca seslendirebilen ender bir sanatçıdır.-
İkinci Dünya Savaşı'ndaki Rolü[değiştir | kaynağı değiştir]
1941'de 2. Dünya Savaşı sırasında Asmahan, İngilizlerin ve Özgür Fransızların isteği üzerine Suriye'nin Fransız Mandası'na (o zamanlar Vichy Fransa'nın yönetimi altındaki Suriye) döndü. Cebel el-Dürzi'deki halkına İngiliz ve Özgür Fransız kuvvetlerinin kendi toprakları üzerinden Suriye'yi işgal edeceklerini bildirmek ve onları savaşmamaları gerektiğine ikna etmek için gizli bir görevdeydi. İngilizler ve Özgür Fransızlar, işgal tarihinde tüm bölge sakinlerine Suriye ve Lübnan'ın bağımsızlığını vaat etmişti. Dürzi, bazı grupların zamanında haber almamasına ve işgalci güçlerle savaşmasına rağmen kabul etti. Müttefikler Suriye-Lübnan Harekatı sırasında Suriye'yi güvence altına aldıktan sonra General Charles de Gaulle Suriye'yi ziyaret etti. Müttefikler Suriye'nin bağımsızlığı sözlerini yerine getiremeyince Asmahan, Türkiye'deki Nazilerle temas kurmaya çalıştı ancak sınırda durduruldu ve Lübnan'a gönderildi. .[7]
Asmahan, Mohamed al-Taba'i'ye müttefiklere yaptığı hizmetler karşılığında İngilizlerden toplam 40.000 £ alacağını söyledi. General Charles de Gaulle'ün Kahire'deki temsilcisi General Georges Catroux idi. Catroux'nun Şam'daki délégué'si Albay Collet, İngilizlerin Asmahan'a (ve onun huzurunda diğer Dürzi adamlarına) para verdiğini ve Müttefiklerin işgalinden önce Dürzi'nin desteğini sağlamak için onu Cebel'e gönderdiğini belirtti. Aynı bilgiler Edward Spears tarafından da anılarında belirtilmektedir.[8]
Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]
14 Temmuz 1944'te Mısır'ın Mansoura şehri yakınlarında sürücüsünün kontrolünü kaybetmesi üzerine Asmahan ve bir arkadaşını taşıyan araba çarparak yol kenarındaki bir kanala uçtu.[7] Araba iki kapılı bir modeldi ve arka koltukta kadınlar oturuyordu. Sonradan anlaşıldı ki boğularak değil bayıltılarak öldüler. Ancak sürücü şüpheli bir şekilde kaçmayı başardı.
Bu koşullar birçok şüpheye, söylentiye ve komplo teorisine yol açtı. Örneğin İngiliz istihbaratı, kendileri için çalıştığını iddia eden birçok raporun yayılmasından sonra, Alman ajanlarıyla görüşmeye teşebbüs ettikten sonra ondan kurtulmakla suçlandı. Alman Gestapo, İngilizlere yaptığı yardım nedeniyle onu öldürmekle de suçlandı. O sırada kocası onunla şiddetli bir şekilde kavga etmişti ve ailesinin onuru sözde birçok söylenti yüzünden lekelenmişti.
Asmahan, vasiyeti doğrultusunda Mısır'da, yıllar sonra iki erkek kardeşi Fuad ve Ferid el-Atraş ile birlikte, kardeşi Farid ve Abdel Halim ile birlikte Kahire'deki Fustat ovasına gömüldü. Hafız, İhtişamlı bir şekilde defnedildi.
Mirası[değiştir | kaynağı değiştir]
Mısır Medya Yapım Şehri ve özel bir yatırımcı ortaklaşa Asmahan'ın hayatını (ve ölümünü) tasvir eden bir televizyon dizisi hazırladı. Arapça dizi, 2008 yılında Ramazan ayında çıkış yaptı. Asmahan'ı Suriyeli aktris Sulaf Fawakherji oynadı . 25 Kasım 2015'te Google, Asmahan'ın 103. doğum gününü bir Google doodle'ı kullanarak kutladı.
Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]
|Wikimedia Commons'ta Asmahan (Esmahan) ile ilgili ortam dosyaları bulunmaktadır.|
- IMDb'de Asmahan (Esmahan)
- Asmahan hayran sitesi
- Asmahan'ın Sırlarına Giriş 3 Mart 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., bir biyografi (978-0-292-79807-6 ISBN 978-0-292-79807-6 )
Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]
- ^ a b Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Enchantment 83isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Zuhur 2000 p=38-39isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Images of Enchantment. p. 82isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Asmahan's Secrets. p. 98isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Zuhur 2000 p=13isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Zuhur 2000 p=37isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ a b Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Zuhur 2000isimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
- ^ Kaynak hatası: Geçersiz
<ref>etiketi;
Zuhurisimli refler için metin sağlanmadı (Bkz: Kaynak gösterme)
Filmografi[değiştir | kaynağı değiştir]
- Intisar al-Shabab (" Gençliğin Zaferi "), 1941
- Gharam wa Intiqam (" Aşk ve İntikam "), 1944