İnsan Hakları Mahkemesi İtalya'nın 2009 yılında Libya'dan üç tekne ile yola çıkan yaklaşık 200 Afrikalı göçmeni Libya'ya iade etmekle, onların kötü muamele ve işkence görmesinin yolunu açtığına karar verdi.
Mahkeme İtalya'yı dava açan göçmenlerin her birine 15 bin euro ödemeye mahkum etti.
Davayı İnsan Hakları Mahkemesine götüren 13 Eritreli ve 11 Somalili göçmenden ikisi öldüğünden İtalya bulunabilirlerse kalan 22 göçmene tazminat ödeyecek.
'Devletlerin sorumlulukları var'
İtalya göçmenleri, 2008 yılında Libya ile yaptığı bir anlaşma gereğince iade ediyordu. Geçen yıl bu anlaşmayı askıya aldığını açıklamıştı.
Strasbourg'daki Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İtalya'ya karşı dava açan Hirsi Jamaa ve arkadaşlarının hem Libya'da kötü muamele riskiyle hem de Somali ve Eritre'ye iade edilme tehlikesiyle karşı karşıya geldiklerine kanaat getirdi.
İtalya'nın bu yolla Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesini ihlal ettiğine karar veren mahkeme, ayrıca oy birliğiyle sözleşmenin toplu sınır dışı etmeyi yasaklayan 4. maddesinin de çiğnendiğine karar verdi.
AİHM Büyük Dairesi tarafından alınan karar nihai ve İtalya'yı resmen bağlıyor.
Davalılar aranıyor
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) kararı memnuniyetle karşıladı ve karışık milletlerden göçler karşısında tek tek ülkelerin sorumluluklarını vurgulamak suretiyle bir dönüm noktası teşkil ettiğini kaydetti.
BM Mülteci Örgütü de AİHM'e devletlerin, insanları baskı ya da zarar görecekleri yerlere zorla iade etmeme gibi bir sorumlulukları olduğu yönünde görüş bildirmişti.
Davalı göçmenler İtalyan yetkililerin kimliklerini kontrol etmeksizin ve nereye gittiklerini de açıklamadan kendilerini Libya'ya geri yolladığını bildirmişlerdi.
Mahkemeye göre başvuruyu yapan göçmenlerden 14'üne 2009 yılında Trablus'da BM Mülteci Örgütü tarafından mülteci statüsü verildi.
Ancak Libya'da 2011 yılında yaşanan olaylar sırasında davalılar ile avukatları arasındaki ilişki koptu. Şu anda avukatların davalılardan 6sı ile temas sağladıkları bildiriliyor.
İki davalının öldüğü biliniyor ve diğerleriyle de yeniden temas kurulmaya çalışılıyor.
BBC Türkçe