b>Dünya Afetler Raporu: Türkiye yapı yönetmeliğine uysaydı bu kadar can kaybı olmazdı. Bu önlem siyasi irade ister. İstanbul'un üçte biri yıkılabilir.
Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu'nun 2002 Dünya Afetler Raporu'nda Türkiye'nin depreme hazırlıklı hale gelmesinin 'büyük bir idari ve siyasi mesele' olduğu vurgulandı. Raporun 'Kentsel Avrupa'da Deprem' başlıklı bölümünde ağırlık İstanbul'a verilirken, "Olası bir deprem felakete yol açabilir. Şehirdeki 900 binden fazla binanın üçte biri tamamen yıkılabilir" denildi.
2002 Dünya Afetler Raporu'nda, Türkiye'nin özellikle deprem riskiyle ciddi ölçüde karşı karşıya bulunduğu, bu riski karşılamak bakımından da hâlâ hazırlıksız olduğu bir kez daha dile getirildi. Dünya genelinde 'afet' gerçeğine ilişkin çarpıcı verilerin sunulduğu raporda, Türkiye'ye geniş yer ayrıldı.
1992'deki Adana depreminin ardından Dünya Bankası'nın zorunlu deprem sigortasını Türkiye'ye önerdiği, ancak uygulamanın ancak 1999'daki Marmara depreminin ardından başlatılabildiği vurgulandı.
Kalitenin olağanlaşması
Raporun İstanbul'u mercek altına alan bölümü özetle şöyle:
"Sismologların Güneydoğu Avrupa'da her an meydana gelebileceğini tahmin ettikleri deprem felaketinin zararlarını azaltmak için neler yapılabilir? Bölgelerin toptan boşaltılması bir seçenek olarak ortaya çıkmamaktadır, ancak yine de depremlerin il ve ilçelerdeki fiili etkisi azaltılmalıdır. Ama nasıl? 10 milyonun üstünde bir nüfusa sahip olan İstanbul'da meydana gelebilecek bir deprem felakete yol açabilir. Depremin merkezi ve şiddetine bağlı olarak şehirdeki 900 binden fazla binanın üçte biri tamamen yıkılma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Türkiye'de yapı yönetmelikleri yeterince uygulanabilseydi 1999 yılında yaşanan depremlerde ölenlerin sayısı çok daha az olabilirdi. Ancak inşaat sanayiinde en iyi uygulamaların olağan hale gelmesinin sağlanması büyük bir siyasi ve idari meseledir."
Ankara 'rahat'
Raporda, 17 Ağustos ve 12 Kasım 1999 depremlerinin çok sayıda insanın yaşamına mal olmasının yanı sıra 20 milyon dolarlık mali hasara ve yüzde 20-50 arasında iş kaybına da yol açtığının altı çizildi. Bu maliyetin Türkiye'nin yurtiçi hasılasının yüzde 10'una karşılık geldiğine dikkat çekilirken, "O günden bu yana neler öğrenildi? Türkiye gelecek sefer hazır olmamayı kaldırabilir mi" soruları gündeme getirildi.
Ayrıca büyük bölümü sismik olarak aktif bölgede yer alan Türkiye'nin doğusundan batısına doğru iki fay hattının bulunduğu hatırlatıldı. Uzmanların sıradaki büyük depremi biraz daha batıda ve İstanbul'un hemen güneydoğusunda tahmin ettikleri kaydedilen raporda, deprem riski en az olan tek büyük kentin Ankara olduğu belirtildi.
-------------------------------------------------------------------------------- 6 milyarlık dünyada 2 milyar mağdur
Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu 2002 Dünya Afetler Raporu'nda dünya genelinde meydana gelen afetlere ilişkin çarpıcı veriler sunuldu:
Doğal afetlerden etkilenenlerin sayısı artıyor, ölenlerin sayısı azalıyor. 1970'lerde yaklaşık 2 milyon kişi ölürken, 1990'larda bu sayı 800 binin altına düştü. Afetlerden etkilenen insan sayısı 1970'lerin başında 700 milyonun üzerindeyken, 1990'larda 2 milyarın üzerine, yani üç katına çıktı.
2001 yılında afetlerden etkilenen insan sayısı 170 milyon olmuştur. Bu son 10 yıl ortalaması olan 200 milyonun altında.
Son 10 yıl içinde hava koşullarıyla ilgili en çok afet 2000-2001 yıllarında meydana geldi.
Son 10 yılda doğal afetlerin yol açtığı ortalama yıllık tahmini zarar, 69 milyar dolar. 2001 yılında bu rakam, 24 milyar dolara düştü.
Afetler en çok fakirleri vuruyor. 1990'lı yıllardaki doğal afetlerin yalnızca beşte biri 'insani gelişim düzeyi düşük' olarak nitelendirilen ülkelerde meydana geldi.
Ancak, bu tür afetler nedeniyle meydana gelen ölümlerin yarısından fazlası bu ülkelerde gerçekleşti.