Çin Ulusal Halk Meclisi'nin yıllık toplantısı bugün (13 Mart) Beijing'de sona erdi. Küresel finans krizinin Çin üzerindeki etkisinin devam ettiği koşullarda yapılan bu yılki toplantıda oturum süresinin kısa tutulmasına rağmen, görüşmelere egemen olan gerçeği arama ruhu ile raporların incelenmesindeki ve kararların alınmasındaki açıklık ve şeffaflık yabancı kamuoyunda derin izlenim bıraktı.
Fransa'da yayımlanan "Europe Times" gazetesinin 10 Mart tarihli sayısında yer alan bir yorumda, hükümetin bütçe raporunun sunulmasının, her yıl yapılan Çin Ulusal Halk Meclisi ve Çin Halk Siyasi Danışma Konferansı Ulusal Komitesi yıllık toplantılarının en önemli gündem maddelerinden biri olduğuna işaret edildi. Yorumda şunlara dikkat çekildi: Bu yılki mali bütçe raporunda sevindirici değişiklikler var. Yani, rapor öncekilere göre daha uzun ve tablolara yer veriyor. İçeriğinde, paraların vatandaşlar için nasıl kullanılacağı açıkça ifade ediliyor. Raporda ayrıca vatandaşları ilgilendiren tarım, eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik konularına geniş yer ayrılıyor. Raporda, vatandaşların endişeleri ve mali risk gibi konulardaki kuşkuları giderilmeye çalışılıyor.
Bu yılki toplantılarda sunulan raporların içerikleri ayrıntılı ve gerçeğe uygun oldu. Örneğin Başbakan Wen Jiabao'nun toplantıda Hükümet Çalışma Raporu'nu okumasından sonra sıradan bir kadın, raporun içeriğinin somut olduğunu, kendisini ilgilendiren birçok işe açıklık getirildiğini ve kendisinin de hükümetin çalışmalarından büyük beklentileri bulunduğunu ifade etti.
Daha uzun vadeli olarak bakıldığında ise, Çin'deki demokratik siyasetin son yıllarda düzenli şekilde ilerlemesi ve sağlıklı olarak gelişmesiyle birlikte, Halk Meclisi toplantılarının üzerindeki esrarengiz örtünün de giderek kalkıp daha açık ve şeffaf hale geldiği görülüyor. Geçen yılki Halk Meclisi toplantısında açıklık ve şeffaflık konusunda birçok "ilk" yaşandı. Basın mensuplarına ilk kez ücretsiz olarak kamusal radyo sinyali ve fotoğraf hizmeti sağlandı. Başvuru işlemleri ve röportaj düzenlemeleri ilk kez internet üzerinden gerçekleştirildi, İnternet sitelerinde ilk kez çok kısa bir süre içinde toplantıya katılacak temsilcilerin listesi açıklandı, vs.
Bu yılki Halk Meclisi toplantısı, geçen yıl atılan temelde daha da şeffaflaştırıldı. Kamuoyunda bu şeffaflığın daha önce görülmediği belirtildi. Bu yılki toplantı sırasında ilk kez temsilciler internet üzerinden sanal ziyaretçilerle temaslarda bulundu. Halk Meclisi toplantısına katılan temsilcilerle ve Halk Siyasi Danışma Konferansı Ulusal Komitesi'nin yıllık toplantısına katılan üyelerle röportaj yapan yabancı gazetecilerin sayısı bu yıl 800'u geçti. Bazı önemli Batılı basın kuruluşları, bu iki toplantıya şimdiye kadar en fazla sayıda gazeteciyi gönderdi. Bazı temsilciler, en hassas sorular sorulduğu zaman bile daha önce görülmemiş ölçüde açık ve samimi tavırlar sergiledi. Bütün bunlar, insanlara Çin toplumundaki demokratik siyasetin ilerlediğini hissettirdi.
Halk Meclisi toplantısının şeffaflaşmasıyla birlikte sıradan vatandaşlar da toplantıya dolaylı olarak katıldı. Vatandaşlar, toplantıyı gazetecilerin ellerindeki kalemler ve kameralar aracılığıyla izledi. Yine vatandaşlar internet yoluyla toplantıya fikir ve önerilerini sunabildi. Böylece sıradan vatandaşlar, kendilerini devletin efendisi olarak hissetti.
Halk Meclisi toplantısının şeffaf ve açık hale gelmesi, mutlaka hükümet çalışmalarının da daha bilimsel ve demokratik hale gelmesini sağlayacak. Günümüzde Çin ekonomisi, büyük zorluklarla karşı karşıya bulunuyor. Çin hükümeti kriz karşısında ekonominin istikrarlı ve hızlı bir şekilde gelişmesini sağlamak amacıyla bir dizi önlem aldı. Toplantının açık hale gelmesi, vatandaşların bu konudaki fikir ve önerilerinin dinlenmesine yardımcı olacak ve böylece kararların riskli olması önlenebilecek ve hatalı yatırımların getireceği kayıpların da önüne geçilebilecek.
Ayrıca açık ve şeffaf bir toplantıyla dünyanın Çin'de uygulanan politikalar hakkında bilgi edinmesi sağlanabilecek. Küresel finans krizi koşulunda Çin'in her girişimi dünya tarafından izleniyor. Böyle bir toplantı, dünyaya Çin'i tanıtan bir pencere sağladı.