Robert Desnos
1900-1945
ROBERT DESNOS, 1900’de Paris’te doğdu. İlk şiirleri La Tribune des Jeunes adlı sosyalist bir dergide yayımlandı. Gerçeküstücü akımın ilk döneminde André Breton’un yanında yer aldı ve “otomatik yazı” tekniğindeki becerisiyle bu akımın önde gelen adları arasına girdi. Bu dönemde yazdıklarını gerçeküstücülerin dergisi Littérature’de ve 1927’de basılan La Liberté ou l’amour! (Ya Özgürlük Ya Aşk!) adlı kitabında yayımladı. 1928’de Man Ray’in L’Etoile de mer adlı filminin senaryosunu yazdı. Corps et biens (Beden ve Eşya) adlı yapıtındaki şiirlerde, düş ve gerçek, özgür çağrışımlar yoluyla ulaşılan imgeler içinde iç içe geçiyordu. 1930’da Breton’un gerçeküstücü çizgisinden uzaklaşan Desnos, bundan sonraki on yılda film senaryoları, radyo oyunları yazdı. Bunlar arasında Complainte de Fantômas (Fantômas Ağıdı) büyük ilgi gördü. Desnos, 1940’larda, Paul Eluard ve Louis Aragon’la birlikte umudun şairi oldu. Fortunes (Talih), État de veille (Nöbet) ve Contrée (Vatan) bu dönemin yapıtları arasındadır. Nazi işgali altında bulunan ülkesinde Direniş hareketine katıldığı için tutuklanarak bir toplama kampına götürülen Desnos, 1945 Haziran'ında Çekoslovakya’nın Terezin kentinde Müttefik güçlerce kurtarıldıktan birkaç gün sonra tifüsten öldü. Gerçeküstücü dönemdeki ve daha sonraki şiirlerini kapsayan Domaine Public (Ortak Alan) adlı derleme 1953’te yayımlandı. Lutoslawski ve Poulenc gibi besteciler, Desnos’un şiirlerinden yola çıkarak besteler yaptılar.