MISIR MAYMUNCUGU - Tanymecus dilaticollis Gyll.
(Coleoptera: Curculionidae)
1.TANIMI VE YASAYISI
Misir maymuncugu (Tanymecus dilaticollis Gyll.) erginleri, oval biçimde ve boylari ortalama 8 mm'dir. Renkleri parlak siyah olmakla birlikte, üzeri kirli san, beyaz renkte pul ve tüylerle kapli oldugundan, gri veya toprak rengi görünümündedir (Sekil 51). Elitra üzerinde tüy ve pullarin olusturdugu uzunlamasina bantlar vardir. Bacaklar kisa ve sik tüylerle kaplidir. Antenleri dirsekli ve ucu topuzludur. Larvalari, sarimsi beyaz renkli, kivrik biçimde ve olgun larvalar 8-10 mm boyundadir. Yumurtalar ise oval biçimde yaklasik olarak 1 mm uzunlugundadir.
Erginler, mart baslarindan itibaren görülürler. Yumurta birakma nisan basindan temmuz basina kadar sürmektedir. Yumurta birakmanin en yogun oldugu zaman mayisin ikinci yarisi ile haziranin Ilk yarisi arasindadir. Disiler, yumurtalarini genellikle topragin 1-3 cm derinligine tek tek veya gruplar halinde koyarlar. Bir disi ortalama 60 adet yumurta birakmaktadir.
Yumurtalar sicakliga bagli olarak 10-24 günde açilir. Çikan larvalar köklerde beslenirler. Olgun larvalar toprak yapisina bagli olarak genellikle 40-50 cm derinlikte, yapmis olduklari yüksük içinde pupa olurlar.
Larvalarin gelisme süresi sicakliga bagli olarak degismekle birlikte, genellikle 40 gündür. Pupa süresi yine sicakliga bagli olarak 20 gün sürmektedir. Erginler, çogunlukla eylül ayindan itibaren toprak içinde görülmekte ve kisi bulunduklari yuvalarinda geçirmektedirler.
2.ZARAR SEKLI, EKONOMIK öNEMI VE YAYILISI
Erginler toprak yüzüne yeni çikan misir bitkilerinin yapraklarini yarim ay seklinde yemek ve büyüme konilerini kesmek suretiyle önemli zararlara neden olurlar. Misirin 2-3 yaprakli dönemine kadar bu zarar önemli ölçüde sürmektedir. Misir fidelerinin gelismesi ilerledikçe zarar azalmakta ve önemini yitirmektedir. Zararlinin yogun oldugu tarlalarda, gerekli önlemler zamaninda alinmazsa, tarlanin yeniden ekilmesi veya bos kalmasi söz konusu olabilir. Larvalar, bitki kökleriyle beslenirlerse de zararlari önemli degildir.
Karadeniz Bölgesinin tüm illerinde, özellikle Samsun'da ve Marmara Bölgesinde de Adapazari'nda görülmektedir.
3.KONUKÇULARI
önemli bir misir zararlisidir. Misir disinda ayçiçeginde de önemli zararlara neden olmaktadir. Bunlardan baska seker pancari, bugday, sebze, yabanci ot ve daha birçok bitkide beslenmektedir.
4.DOGAL DÜSMANLARI VE ETKINLIKLERI
Ülkemizde belirlenen bir dogal düsmani yoktur.
5.MÜCADELESI
5.1. Kimyasal Mücadele
5.1.1.Ilaçlama zamani
Zararliya karsi yüzey ve tohum ilaçlamasi yolu ile mücadele yapilir.
Yüzey ilaçlamasi: Misir toprak yüzüne çikip zarar görmeye basladiginda, m2,de ortalama 4 böcek oldugunda yapilmalidir.
Bu amaçla tarla büyüklügü göz önüne alinarak 1/4 m2 (50x50 cm)'lik çerçeve tarlanin degisik yerlerine rasgele en az 10 kez atilir. Toprak 5 cm derinligine kadar karistirilarak, çerçeve içine giren erginler, sayilir.
Tohum ilaçlamasi: Zararlinin her yil yogun oldugu alanlarda uygulanmalidir.
5.1.2.Kullanilacak bitki koruma ürünleri ve dozlari
Bakanlik tarafindan yayinlanan "Bitki Koruma Ürünleri" kitabinda tavsiye edilen bitki koruma ürünlerinden biri ile ilaçlama yapilir.
5.1.3.Kullanilacak alet ve makineler
Ilaçlamada hidrolik tarla pülverizatörü, sirt pülverizatörü (mekanik, otomatik, motorlu) veya sirt atomizörü kullanilir.
5.1.4. Ilaçlama teknigi
Yesil aksam ilaçlamasinda, havanin serin ve sakin oldugu saatlerde sabah veya aksamüzeri kaplama seklinde yapilmasi gerekmektedir.
6. UYGULAMANIN DEGERLENDIRILMESI:
Uygulama yapilan sahada, ilaçlama öncesi ve ilaçlamadan 5 gün sonra, 1/4 mm'lik çerçeve tarlanin büyüklügü de göz önünde bulundurularak degisik yerlerine rastgele en az 10 kez atilarak, içinde kalan erginler sayilir. Ilaçlama öncesi ve sonrasi ergin sayimlari karsilastirilarak degerlendirme yapilir.
Facebook'ta Yayınla>