Caterpillar traktör şasi ve ardından tanklar Teknik olarak sadece çok daha zor değil, aynı zamanda çok daha pahalı olduğu ortaya çıktı. 1920'lerde ve 1930'larda tank birimlerinin savaş kullanımının taktikleri henüz çözülmedi. Kundağı motorlu topçuların rolü ve yeri açıkça görülemedi ve kundağı motorlu toplar yoktu. Bu nedenle, geliştiriciler paletli şasinin tekerlekli olanlara göre önemli avantajlarını görmediler. Dahası, o zaman otomotiv endüstrisi hızla gelişti. Tekerlekli şasi üzerinde kendinden tahrikli silahların yaratılmasına yeni bir ivme, arazi araçlarının görünümünü verdi. Bu türün en başarılı tasarımı, 47 mm'lik bir tanksavar silahıyla donatılmış Laffly arazi kamyonunun şasisinde kendinden tahrikli Fransız silahları olarak kabul edilmelidir.
İkinci Dünya Savaşı'nın başlangıcı, paletli ve tekerlekli kendiliğinden çalışan silahlar arasındaki rekabete son verdi. Düşmanlıkların davranışının niteliği, tank şasisinde oluşturulan kendinden tahrikli silahların savaş alanında bulunmasını açıkça talep ediyordu. Ancak bu şekilde tanklarla yakın etkileşimleri sağlandı. Tekerleğe monteli ACS, gerekli seviye için yeterli kros yeteneğine veya zırh korumasına sahip değildi. Yarım paletli zırhlı personel taşıyıcılarının şasisi üzerine kurulu kendinden tahrikli tabancalar, sınırlı kapasiteye sahip bir yardımcı silah sistemi olarak kabul edilebilir. Esas olarak yarı paletli zırhlı personel taşıyıcılarıyla donatılmış motorlu piyade birliklerinin savaş oluşumlarında rol aldı. Savaşın sonunda, bir tank şasisine kendinden tahrikli bir topçu teçhizatı kavramı nihayet zafer kazanmıştı. Ancak, kısa süre sonra ortaya çıktığı gibi.
Savaşın ilk yıllarında, anti-tank avcıları dünyanın önde gelen askeri güçlerinin cephaneliğinden kayboldu. Düşman tanklarına karşı savaş tam olarak tanklara ve tanksavar füze sistemlerine verildi. İkincisi, helikopterlerden ciplere kadar her şeyin üzerine monte edilebilir. Kendinden tahrikli silahlarla yapılan bir savaşta tanklara eşlik etme ihtiyacı ortadan kalktı ve sonuç olarak, ikincisinin zırh koruma seviyesi için gereksinimler azaldı. Farklı ülkelerdeki 1970'lerin başlangıcında, paletli zırhlı personel taşıyıcılarının şasisinde veya özel şasi üzerinde hafif hafif zırhlı kendinden tahrikli silahlar hizmete girmeye başladı. Ve sadece 105'tan 203 mm'ye kadar kalibreli kendinden tahrikli itici güçlerle ilgiliydi. Bu SAU'ların muharebe kütlesindeki azalma ile, tekerlekli şasiyi tekrar kullanma eğilimi, özellikle o zamandan beri, paletli araçlara çekişlerde daha düşük olmayan pek çok otomotiv aracı örneği bulunduğundan ortaya çıktı. Çekoslovakya, yeni neslin tekerlekli kendinden tahrikli silahlarının oluşturulmasında öncü oldu.
Ana Varşova Paktı'na katılan ülkelerin ordularının, Sovyet yapımı silahlanma ve askeri teçhizatla donatıldığına dikkat edilmelidir. Birlikte, uygun savunma sanayine sahip olan ülkelerin hem kendi ihtiyaçları hem de diğer müttefik ülkeler için kendi tasarımlarını geliştirmeleri yasaklanmıştı. Tek şart, yalnızca cephanenin birleşmesiydi.
Xnumx mm shkh vz.xnumx (xnumx mm samohydna kanonova houfnice vz. Xnumx - xnumx xnumxmm kendinden hareketli tabanca-obüs modeli xnumx yılın)
1970'in ortasında, Slovak kenti Dubnica nad Vahom'daki bir makine imalat şirketinin tasarım ofisinde yeni bir yazılım üretildi. yılın örnek 152'i). Ancak, 77 yılında bir dizi haline getirilen bu kendinden itmeli silah, kendi adıyla - “Dana” olarak büyük ün kazandı.
Bu amaç için ciddi şekilde yükseltilmiş olan Tatra 815 dört tekerlekten çekişli şasi, bu SAU'ya silah yerleştirmek için bir üs olarak kullanıldı. Şasi, iki ön direksiyon simidine sahip bir tekerlek formülü 8x8'e sahiptir. Süspansiyon - bağımsız yay. Tekerlekler bir lastik basıncı kontrol sistemi ile donatılmıştır. Şasinin önünde, düşük profilli zırhlı bir kabin var. Şoförü ve komutanı barındırıyor. Şasinin arkasında, 12 beygir gücüne sahip bir 293034 silindir V şeklinde çok yakıtlı Tatra 345 dizel motor bulunmaktadır.
1979 yılında, kendi adı altında satın aldı - "Dana"
Silahlanma - 152mm obüs tabancası - iki zırhlı yarım kuleden oluşan döner bir tarette monte edildi, mühürlendi ve birbirlerinden izole edildi. Solda, ikişerli yerleştirilmiş topçu ve yükleyici işleri, ardından ücretlerin mekanize şarjı takip edildi. Sağda - ikinci yükleyicinin işyeri ve onun önünde - kabukları mekanize döşeme. 12,7mm uçaksavar silahı DSHKM, ikinci şarj yükleyicinin taretine monte edilmiştir. Tabanca-obüs tabancası taşıyıcıları yarı kulelerin arasına açık bir şekilde monte edildi. Silahın namlusunun yukarısına dosyalama mekanizması yerleştirilir.
Obüs tabancaların bu şekilde yerleştirilmesi, yoğun ateşleme yaparken toz gazlarının hesaplamadaki etkisini ortadan kaldırır. Yani, bu tür atışlar, mermiler ve şarjlar boşaltma hattına özel mekanizmalar yardımı ile beslendiğinde otomatik modda sağlanır. Kartuşlar özel bir konveyör tarafından çıkarılır. Otomatik modda, “Dana”, 30 dakika içinde ve bir saat içinde 7 çekim yapabiliyor - 90 çekim. Manuel yükleme ile, yangın hızı 2 dev / dak. Mühimmat - 60 çekimleri. Ateş etmek için, Çekoslovakya da dahil olmak üzere, Sovyet silah-obüs D20’inden çıkan yüksek patlayıcı parçalanma bombaları kullanılır. Silah namlusunun maksimum yükselme açısı + 70 °, sapma 4 ° 'dir. Çarpma pozisyonundaki tesisatın üç hidrolik destek yardımı ile asılmasına rağmen, sadece 225 ° sektöründe ateş etmek mümkündür. Bir 43,5 kg parçalanma bombası kütlesinin maksimum atış aralığı 18,7 km'dir. Kurulum, 2 dakika içinde ateşleme konumunda konuşlandırılabilir ve çekimin bitiminden bir dakika sonra bırakılabilir.
Motor, 29,25'in savaş ağırlığı olan aracın 80 km / s arasındaki karayolu hızına ulaşmasını sağlar. Güç rezervi - 800 km.
1980'in başlangıcında, ACS "Dana" Çekoslovakya, Polonya ve GDR'de hizmete girdi. Çekoslovak askeri önderliği Sovyetler Birliği'ne “Dana” önerdi, ancak bu pek coşku uyandırmadı. Yangın yetenekleri açısından, “Dana”, Sovyet Ordusu ile zaten hizmet veren, kendi kendini tahrik eden obüs 2SZ “Akatsiya” nın özdeşliği idi. Doğru, tekerlekli bir şasi kullanımı sayesinde, “Dana” yollarda daha fazla hareket kabiliyetine sahipti, ancak yollarda izlenen “Acacia” arazisinde kaybediyordu. Bu durum, geniş bir Avrupa karayolu ağı bağlamında önemli olmayabilir, ancak SSCB toprakları için net bir dezavantajdı. Çok ciddi bir “Dana” eksikliği, yerden yükleme olasılığının eksikliği olarak kabul edildi.
Genel olarak, yerli sisteme göre belirgin bir avantaja sahip olmayan başka bir topçu sisteminin benimsenmesinin bir anlamı olmadığı açıktı. Böyle bir görüş nihayet Ana Roket Topçu Müdürlüğü ve SSCB Savunma Bakanlığı 3m Merkez Araştırma Enstitüsü - “Dana” satın alma konusundaki görevini yerine getirme konusunda emanet edilen kuruluşlarda doğrulandı. Yine de, 1979'te, Rzhev topçu aralığında, iki Dana örneği beklendiği gibi yerli mevkidaşına göre hiçbir avantaj göstermeyen iki test edildi. 1983’te, SSCB Devlet İdaresi Akademisi’nden Genel Kurmay’a, Dana ACS’yi Sovyetler Birliği’ne vermeme konusundaki uygunsuzluk hakkında bir mektup gönderildi. Bununla birlikte, aynı yıl, yine de emir, Çekoslovak'ın kendi kendine tahrik ettiği bazı silahları SSCB'de deneysel askerlik hizmetine almaya karar verdi. Bunu yapmak için, Çekoslovakya altı adet (diğer kaynaklara göre, 18 - bir bölme) kendiliğinden çalışan silahlar satın aldı. Yaklaşık bir yıl SSCB'de ameliyat edildiler ve ardından Çekoslovakya'ya geri gönderildiler. 1985’te SSCB Savunma Bakanı Sokolov, "Dana" adlı deneme operasyonunun sonuçları hakkında bir rapor gönderdi. Nişancılarımızın çoğunun itirazlarına ve şüphelerine rağmen, SSCB Bakanlar Kurulu, “25 - 1986 1987mm'deki Çekoslovakya'da satın alma üzerine 1989 - 152 XNUMXmm Dana” nın kendi itirazlarını yaptı. Belki de bu emir Sovyet liderliği Müttefik üreticisine destek olmak istedi.
Çekoslovak SAU, Çekoslovakya'da konuşlandırılan Merkez Kuvvetler Grubu'nun bir parçası olan 211 topçu tugayını silahlandırmayı planladı. Bu lojistik sorunların çözümünü kolaylaştırdı. 1988’te “dans” askerlere girmeye başladı. 211’in yeniden silahlanmasından önce, tugay, D20 çekme obüs tabanca ve kendinden tahrikli Sümbül 2C5 ile donatılmış dört bölümden oluşuyordu. Malzeme kısmının değiştirilmesinin başlamasıyla, bileşik yeni bir duruma geçti: şimdi, her biri sekiz silahlı üç topçu bataryası olan beş bölmeyi içeriyordu. Böylece, tugaydaki toplam ACS “Dana” sayısı 120 birimi idi. TsGV topçu tugayına ek olarak, bu tesisler Belarus Askeri Bölgesi sınırları içerisinde bulunan bir topçu eğitim merkezinde alındı.
211 tugayında görev yapan memurların incelemelerine göre, “Dana” topçu birliği çalışma koşullarına çok duyarlıydı ve bu nedenle birçok başarısızlık yaşandı. Sekiz tekerlekli şasi, her durumda, BTR70'inkinden bile daha yüksek olduğu ortaya çıkan manevra kabiliyeti ile övgü aldı. ACS'nin dönme yarıçapı, dar yerlerde - örneğin, zırhlı personel taşıyıcısının iki kademeden geçmesi gereken, yani geri vitese takılan - “Dana” nın sorunsuz geçtiği şekilde olmuştur.
Sovyet Ordusunda "verilen" uzun sürmedi. 1990’te, CHB’nin bileşiklerinin ve kısımlarının Çekoslovakya’dan çekilmesi başladı. 211 tugayı, Moskova Askeri Bölge birlikleri içine dahil edildi ve Gorki Bölgesi, Mulino köyüne yeniden yerleştirildi. Materiel Tugayı Kazakistan'a gönderildi, ancak Kazakistan'da ACS "Dana" nın kullanımıyla ilgili veri yok.
SSCB'de yaklaşık aynı zamanda, tekerlekli bir şasi üzerinde kendiliğinden tahrikli tabancalarını yaratma girişimlerinin yapıldığı not edilmelidir. Kullanılan baz, 8 beygir gücüne sahip çok yakıtlı YaMZ8 dizel motorlu bir prototip KrAZ15P4 aracının 3130X202 360 şasisidir. Ancak bu çalışmalar prototip oluşturmaktan daha ileri gitmedi.
Çekoslovakya'ya gelince, 1990 yıllarının başlamasından önce, 750 kendiliğinden çalışan silahlar üretildi. Silah namlusunun uzunluğunu 39'ten 47 kalibratörlerine yükselterek ACS'yi yükseltme girişiminde bulunuldu. Bu seçeneğe Ondava adı verilir, ancak seri üretime ilişkin veri yoktur.
SAU "Zuzana"
1990’in başında, otomobilleri için pazarı genişletmek isteyen Slovak tasarımcıları, yeni bir versiyon daha geliştirdiler. SAU "Zuzana", "Dana" ağırlıklı olarak araçtan farklıdır. Varil uzunluğu 155 kalibreli bir 45mm obüs topuyla donanmış. Tüm standart NATO mühimmatı ateş etmek için kullanılabilir. Mühimmat, 40 atışlarına düşürüldü ve mürettebat - 4 insanlarına. Geliştirilmiş yangın kontrol sistemi. Uçaksavar silahı DShKM, modern NSV12,7'in yerini aldı. Kulenin ön tabakalarına duman bombası fırlatıcı blokları yerleştirildi. Gösteri örneklerinden bazılarına, doğrudan ateş için araçta bir gece görüşü bulunduğunu gösteren Luna-4 IR aydınlatıcı da monte edildi.
Çekoslovakya'nın 1992’teki çöküşünden sonra, kendinden tahrikli silah filosu Çek ve Slovak orduları arasında bölündü. Özellikle, Çek Cumhuriyeti'nde yılın Ocak ayında 1’in 2008’inde 173 makineleri vardı (115’in depoda olduğu), Slovakya’da 131 (depolama alanında 12) vardı. Buna karşılık Polonya'da 111 Dana topçu sistemleri vardı.
SAU "Dana" Gürcistan
Diğer ülkelere yapılan tedariklere gelince, bunlar hakkında çok az şey bilinmektedir. 2006’te Çek Cumhuriyeti’nin ACN’den “Dana” ve Gürcistan’a 12 sattığı bilinmektedir. Üst üste iki yıl, bu tesisler Tiflis'te bir tür askeri geçit töreni “çivisi” idi. Televizyon çekimlerine bakılırsa, Ağustos 7’taki 8’tan 2008’e kadar olan gece, Tskhinval’yı “dolu” ile birlikte uyumaya başladı. Bu arada Çekoslovak yapımı - RM70.
G6 Gergedan ("Gergedan")
Tekerlekli şasi üzerinde kendiliğinden tahrikli topçu bir başka örnek neredeyse "Dan" ile aynı zamanda, ancak Çekoslovakya'dan uzak - Güney Afrika'da yaratıldı. G6 Rhino (“Rhino”) ismini alan ACS'nin gelişimi, devlet şirketi APMSKOR'da 1970'un sonunda başladı ve ilk prototip 1981 yılında ortaya çıktı. Tekerlekli bir şasinin seçimi, öncelikle bölge arazisinin özelliklerinin yanı sıra, kara kuvvetleri tarafından kullanılan geniş bir kendiliğinden tahrikli savaş ekipmanı stokuna sahip olma ihtiyacından kaynaklanıyordu.
ACS G6'in gövdesinin önünde bir yönetim departmanı var, arkasındaki motor şanzıman ve ardından zırhlı dairesel dönme kulesi de dahil olmak üzere savaş. Gövde, küçük silah yangına karşı korunan kaynaklı zırh plakalarından yapılmıştır. оружия ve topçu kabuğu parçaları. Dip mayın hareketine karşı güçlendirilmiş bir rezerve sahip.
G6, 525 beygir gücünde bir hava soğutmalı dizel motor kullanıyor.
Otomatik şanzıman altı ileri vites ve iki geri vites sağlar. Tüm tekerlekler - sürüş (tekerlek formülü 6x6), önden çift tahrikli. Tekerlek süspansiyonu - bağımsız burulma çubuğu, hidrolik amortisörler ile, ateşleme sırasında kapanır. Bundan önce, hidrolik sistem kullanıldığında, dört destek alçaltılır (gövdenin ön ve arka kısımlarındaki kenarlar boyunca). 36,5 t'deki önemli savaş kütlesine rağmen, G6 kendiliğinden hareket eden obüsün iyi bir mobiliteye sahip olduğunu gösterdi. Karayolu üzerinde maksimum hız - 90 km / s ve engebeli arazide 35 - 40 km / s. Güç rezervi 600 km.
Zırhlı taret evler: bir komutan, bir topçu ve iki yükleyici. Giriş ve çıkışlarında sağ tarafta bir kapı ve kulenin çatısında iki kapak vardır. Silahın her iki yanındaki kulenin önünde dört namlulu el bombası fırlatıcı var. Komutanın kulesi dairesel görünüme sahip periskoplarla donatılmıştır. Hem yer hem de hava hedeflerini ateşlemek için yükleyicinin kapağının önüne bir 12,7mm makineli tüfek yerleştirilmiştir.
ACS'nin ana silahı, namlu uzunluğu 155 kalibreleri olan bir 45mm obüsdür. Takım işaret açıları dikey olarak 5 ile + 75 ° arasında ve yatay olarak 80 ° arasındadır. Kılavuz tahrikler - elektrohidrolik. Panjur sol tarafında yükleme kolaylaştırmak için tokmak mermi koyar. Yanıcı bir manşondaki toz şarjları, şarj odasına elle yerleştirilir. İyi eğitimli bir hesaplama, 4 dakika boyunca dakikada 15 atış hızı sağlar.
Bir obüsten ateş etmek için, parçalanma, duman, ışıklandırma ve ateşli mermilerle yapılan çekimler kullanılır. Mühimmat - 47 kabukları ve 52 şarjı. Sıradan bir yüksek patlayıcı merminin maksimum atış menzili 30 km, özel bir piroteknik nozul ile yüksek patlayıcı parçalanma mermisi 39 km'dir.
Yangın kontrol sistemi (FCS), gece ve gündüz manzaralarına ek olarak, bir lazer mesafe bulma cihazı ve elektronik bir balistik bilgisayarı içerir. Oradan gerekli hedef göstergesini alarak, batarya MSA'ya bağlanabilir.
ACS'nin seri üretimi 1988 yılında başladı. Bundan önce, Angola'daki Yuarovo birliklerinin savaşı sırasında birkaç araç test edildi. 1990'in sonunda, G6 partisi Birleşik Arap Emirlikleri ordusu tarafından satın alındı.
Tekerlekli şasideki oldukça başarılı iki ACS örneği oluşturulması, diğer ülkelerdeki tasarımcıları benzer sistemler tasarlamaya itti. Aynı zamanda, ortak bir eğilim ortaya çıktı - ağır çok akslı şasi ve zırh koruma kullanımının reddedilmesi.
Aslında, iki veya üç akslı bir off-road kamyon üzerinde geleneksel bir tabanca taşıtını bir tekerlek tahriki ve yatağı ile değiştirmekten bahsediyoruz. Yaratıcılar, bu tür sistemlerin hareket kabiliyetinin yanı sıra hızlı bir şekilde ateş açmaya istekli olmaları nedeniyle büyülenirler.
ATMOS sistemi (Özerk Kamyon Sayımlı Sistem)
Yeni ACS'lerin tipik örneklerinden biri, İsrailli şirket Soltam tarafından Çekoslovak Tatra 815 kamyonun şasisinde (sürüm 6x6) oluşturulan ATMOS sistemidir (Autonomous TruckMounted System). Şasinin arkasına döner bir parça ve namlu uzunluğu 155 kalibreli bir üst 52mm obüs makinesi monte edilmiştir. Bu ACS, 2001'ta, neredeyse bu tür sistemlere artan ilgi gösteren Hint ordusunun emriyle yaratıldı.
İki akslı bir kamyon kargo platformuna monte edilen MOVAT - 105mm obüs sistemi Hollanda'da test ediliyor. Fransa'da ise, Caesar GIAT Industries firmasının kendinden tahrikli silahlarıyla donatılan sekiz topçu kara birliği. 155mm obüs, dört tekerlekten çekişli kamyon Renault 6x6'in arka şasisine monte edilmiştir. Makine hafif zırhlı bir kabin, yangın kontrol cihazları, ayrıca mermilerin ve şarjların yerleştirilmesi için kutularla donatılmıştır. Ancak, araba ile biraz taşınırlar. SAU Sezar, C130 uçakları ile taşınabilir. Kurulum 2 dakika boyunca ateş açmaya hazır. ABD ve diğer NATO ülkelerinin bu tür sistemlerin geliştirilmesinde ilgi gösterdiği belirtilmelidir.