ROME —
İnsan hakları örgütleri ve organize suç uzmanları, birçoğu kadın ve çocuk olan Suriyeli ve Iraklı mültecilerin Yunanistan’dan Arnavutluk’a geçtiği konusunda uyarıda bulundu. Mültecileri bu yöne iten Balkanlar’daki birçok ülkenin sınırlarını kapaması oldu
Bu gelişme mültecilerin Arnavut mafyasıyla ilişkili insan kaçakçılarına başvurması anlamına geliyor. Arnavut mafyası şiddete eğilimi ile tanınıyor. Avrupa güvenlik güçleri, 1990’larda süren Balkan savaşlarından sonra, Arnavutlar’ın suç örgütlerinin kadın ticareti konusunda kıtanın en önemli gücü haline geldiğini belirtiyor.
Makedonya, Sırbistan, Slovenya ve Hırvatistan’ın mültecilere sınırlarını neredeyse tamamen kapatması, Yunanistan’da bekleyenleri ve Ege’yi aşarak gelmeye devam edenleri kara yoluyla Arnavutluk’a, oradan da Adriyatik üzerinden İtalya’ya devam etmeye itiyor.
Bu yola “Adriyatik Bağlantısı” deniyor. Bu bağlantı Arnavut mafyasının yıllardır silah kaçakçılığı için kullandığı bir yol. Ancak, 1990’larda aynı yol insan kaçakçılığı için de kullanılıyordu. Türkiye’den gelen mülteciler için bir yol da kaçakçılar sayesinde Bulgaristan’dan Yunanistan’a, oradan da Adriyatik üzerinden İtalya’ya varmak olabilir.
İtalya İçişleri Bakanı Angelino Alfano, şimdiye kadar Adriyatik üzerinden bir göçmen akışı olduğuna dair bir belirti olmadığını, ama Balkan yolunun kapanmasıyla bu insanların yeni bir yol arayacağını tahmin etmenin çok da güç olmadığını söyledi.
Save the Children örgütünden İman Aoun, Amerika’nın Sesi’yle yaptığı söyleşide, kendilerine gelen duyumlara göre İdomeni ve Yunanistan’ın diğer yerlerindeki mültecilerin, yol daha riskli olsa da, Arnavutluk’u geçiş yolu olarak kullanmaya hazırlandığını söyledi. Organize suçun yanı sıra bu yol üzerinde mültecilere yardımcı olabilecek yardım kuruluşları da yetersiz. Yani mültecilerin barınak, gıda ve diğer hizmetlere erişiminde sorunlar yaşanabilir.
Save the Children ve diğer STK’lar, Arnavutluk’ta ekip kurmaya hazırlanıyor. Türkiye’den kaçak teknelerle Yunanistan’a varan mültecilerin yarısından fazlası kadın ve çocuk.
Bulgar yetkililer, Yunanistan’la sınırlarının bir bölümüne çit çekeceklerini açıkladı. Arnavutluk da sınır güvenliğini arttırmak için İtalyan ordu ve polis güçlerinden yardım talep etti. İki ülke de Yunanistan’da sıkışıp kalan binlerce mültecinin kendilerine yönelmesinden endişe duyuyor.
1990’lardaki Balkan savaşlarında Arnavut mafya örgütleri yüzlerce korunmasız kadını fuhşa zorladı ve onları varlıklı kuzey ülkelerine kaçırdı. Londra ve Milano’da birçok genelevin kontrolünü ele geçiren Arnavutlar, seks endüstrisinin en etkin gücüne dönüştü.
İtalyan ve Arnavut mafyası üzerine uzmanlaşan Matteo Albertini, “Adriyatik Bağlantısı” terimini ilk kullanan kişi. Albertini, insan hakları gruplarının endişelerine katıldığını ve gerçekten de istismar riskinin olduğunu söylüyor. Uzman, gidişatın daha fazla sınırın kapanıp kapanmamasına göre belli olacağını düşünüyor. Albertini “Mültecilerin Arnavutluk’a gelmesi bu kaçakçılık yolunu tekrar canlandırabilir ve Arnavut ve İtalyan mafyasını ilişkiye geçirebilir” diyor.
Bologna Üniversitesi’nde ders veren uzman, Adriyatik Bağlantısı’nın 1990’lardan bu yana büyük ölçüde uyuşturucu ve silah kaçakçılığı için kullanıldığını söylüyor.
Europol’ün, yanlarında yetişkin bulunmayan 10 bin çocuğun kaybolduğunu açıklamasından sonra, daha fazla sayıda mülteci kadın ve çocuğun Arnavutluk’a gelme olasılığı endişe yaratıyor.
Europol Başkanı Brian Donald, organize suç örgütlerinin ve kadın tacirlerinin, bu kaybolma olaylarının önemli bir kısmından sorumlu olduğunu tahmin ettiklerini söyledi. Donald, “Nerede olduklarını, ne yaptıklarını ya da kimlerle olduklarını bilmiyoruz” diye konuştu. Çocukların yarısı farklı üye ülkelerde kayıt olduktan sonra, diğer yarısı ise önce kayboldu.
2015 Mayıs’ında İtalya Dışişleri Bakanlığı, Libya’dan İtalya’ya gelirken sahil güvenliğin ele geçirdiği yanında yetişkin olmayan 4 bin 840 çocuğun ortalıktan kaybolduğunu kabul etti. Libya Sahil Güvenlik’in başında olan Albay Rida Benissa, Amerika’nın Sesi’yle geçen sene yaptığı bir söyleşide Arnavut mafyasıyla yakın ilişkileri olan İtalyan mafyasından şüphelendiğini ve işin içinde çocuk kaçakçılığı yapan kişilerin de olabileceğini söylemişti.
Save the Children’dan Aoun, kayıp çocuklarla ilgili bildirilen rakamların bu kadar yüksek olmayabileceğini söylüyor. Aoun, tahminlerin yüksek olması için birçok neden olabileceğini söylüyor. Bazı mültecilerin bir ülkede kaydolduktan sonra diğerlerinde kayıt olmayabileceğini belirten uzman, bu insanların kaybolmasalar da kayıp gibi görünebileceklerini belirtiyor. Uzman, ülkeler arasında kayıt politikaları arasında farklılıklar olduğuna dikkat çekiyor.
Buna rağmen Aoun da parasız ve istismara açık mülteci kadın ve çocukların Avrupa’da ülkeden ülkeye sürüklenmesi ile ilgili endişeli olduğunu söylüyor.
İki hafta önce 5 Iraklı kardeşin Sırbistan’a vardığını söyleyen Aoun, aralarında en büyüğünün 18 olduğunu söylemesine rağmen, onun da daha küçük olduğunun düşünüldüğünü belirtiyor. Günlerce ormanların içinden geçen çocukları silahlı kaçakçılar durdurmuş.
Uzman “Tüm bu sınır kapatmalar çocuk ve kadınları daha da fazla riske atıyor” diyor.