9/11 Gölgesinde Koşulan 2001 Breeders' Cup Classic; TIZNOW & SAKHEE
Amerika'nın ve dünyanın en önemli yarışlarından olan Breeders' Cup yarışlarına sayılı günler kala, yakın geçmişten iki Şampiyonun mükemmel mücadelesini sizler için yazdık. Aslında Amerikalılar için bir yarıştan daha fazla anlam ifade eden bir şeydi 2001 BC Classic. Çünkü 11 Eylül saldırılarının hemen sonrasında 27 Ekim 2001'te koşulan bu yarışta, sahibi arap olan bir atı hipodromdaki seyircilerin çığlıkları arasında, fotoda burun'la geçmişlerdi.
Şimdi bu harika mücadeleye konu olan atları, yani Şampiyonlar; Tiznow ve Sakhee'i tanıyalım.
Sakhee ve Tiznow aynı yıl, 1997 yılında dünyaya gelmişlerdi. Aralarında yaklaşık 1 aylık bir fark vardı. İkisi de aynı kıta da, bizlere izletecekleri harika mücadelenin olduğu kıta, Amerika'da doğmuşlardı.
SAKHEE (Bahri Thawakib / Sadler´s Wells ). Bir Godolphin yetiştirmesi olan tayın babası Bahri tam bir miler atıydı ve yarış hayatı boyunca kazandığı iki G1 yarışta bu mesafede yani 1600 metredeydi. Sakhee'nin annesi Thawakib, Avrupa'nın en önemli aygırlarından Sadler's Wells'in kızı ve G2-Ribblesdale Stakes galibi bir kısraktı.
Sakhee 2 yaşlılığı döneminde, katıldığı 3 yarıştan sadece hayatının ilk koşusunda 4. olmuş ve diğer iki koşusunu kazanıp 2 yaşlı tay dönemini kapatmıştır. 2000 yılına gelindiğinde, 3 yaşlılığının ilk koşusu olan G3-Thresher Classic Trail'i kazanmış ve ardından G2-Dante Stakes'te rakiplerine hakimiyet sağlamıştır. Ve sıra senenin en önemli mücadelesi olan Epsom Derby (İngiltere Derbisi)'e gelmiştir. 4/1' lik bahis oranıyla ikinci sırada şans tanınan Sakhee bu yarıştan, Sinndar'ın 1 boy gerisinde ikinci olarak ayrılmıştır. Sonrasında favori olarak katıldığı ve yarış içerisinde sorunlar yaşadığı G1-Coral-Eclipse Stakes'te kazanan Giant's Causeway'in ardında dördüncü olabilmiştir. 2000 yılı yarış sezonunun sonunda Sakhee dizinden ameliyat olmuş ve 1 yıl gibi bir sürede sahalardan uzak kalmıştır. 2001 yılına gelindiğinde, Sakhee'nin 4 yaşlı döneminde, eküri bir kararla antrenör değişikliğine gitmiş ve John Dunlop'dan boşalan antrenörlük koltuğuna Saeed bin Suroor'u oturtmuştur. Sakhee 1 yıl aranın ardından 2001 yılında katıldığı ilk koşu olan listed bir mücadelede kolay şekilde kazanırken düzeldiğinin de sinyallerini vermiştir. Ardından katıldığı G1- Juddmonte International Stakes'te adeta gövde gösterisi yaparak, arkadaki guruba tam 7 boy farkmış ve kazanmıştır. Sonrasında katıldığı, senenin Avrupa'da belkide en önemli mücadelesi olan Prix de L'Arc Triomphe'de son yarışındaki tarifeyi uygulayarak, yarışı sürklase ederek, bu yarışa kadar yenilgisiz gelen Fransızların umudu Aquarelliste'nin 6 boy önünde yarışı kazanma başarısı göstermiştir. Sezonun sonuna doğru sıra yazımızın da başlığını oluşturan G1-Breeders' Cup Classic'e gelmişti. Eküri daha önce hiç kaba kum koşmamış Sakhee'yi bu yarışa kaydettirmişti ve zor olanı istiyordu. Yarışa geçmeden önce Sakhee'nin rakibi ve 2001 BC Classic'in galibi Tiznow'u tanıyalım...
TIZNOW ( Cee's Tizzy Cee's Song / Seattle Song). Tiznow Amerika, California'da dünyaya gelmiştir. Babası Cee's Tizzy yarış hayatı pek parlak olmayan; toplamda katıldığı 6 yarıştan 3'ünü kazanmıştır. Annesi Cee'S Song ise Amerika'nın en büyük aygırlarından Seattle Slew'in torunu, ve hayatı boyunca koştuğu 18 yarıştan sadece 1'ini kazanabilmiştir. Tiznow'un tam erkek kardeşi olan, Tiznow'dan önce koşmuş Budroyale, kariyeri başarılarla dolu ve 1999 yılı Breeders' Cup Classic ikincisi bir isimdir. Ve Tiznow abisinin yapamadığını ondan 1 yıl sonra ve üst üste iki kere kazanarak yapacaktır.
İki yaşlı döneminde start almayan Tiznow 3 yaşlı döneminde, 2000 yılında katıldığı ilk yarışlarından ikisinde de maiden'a veda edememiştir. Sonra katıldığı üçüncü yarışı kazanıp ardından girdiği G3-Affirmed Handicap'ı süpriz bir şekilde kazanarak dikkatleri üzerine çekmiştir. Sonrasında sırasıyla katıldığı iki yarış olan G1-Swaps Stakes ve G1- Pacific Classic Stakes'ten ikincilik ile ayrılmıştır. Tiznow'un babası Cee's Tizzy, oğlu henüz dünyaya gelmeden önce 1990 yılında koştuğu G1-Super Derby'den üçüncü olarak ayrılmıştı. Bundan tam 10 yıl sonra 2000 yılında koşulan G1-Super Derby'i oğlu Tiznow rakiplerinin tam 6 boy önünde kazanma başarısı göstermişti. Tiznow ardından katılacağı G2- Goodwood Breeders' Cup Handicap'ı da kazanarak, belkide onun için senenin önemli mücadelesi olacak Breeders' Cup Classic'e girecekti. 2000 yılı Breeders' Cup Classic koşusuna 13 at deklare olmuştu. Bunlar arasında Avupanın Şampiyonlarından Giant's Causeway ve 2000 yılı Kentucky Derby galibi Fusaichi Pegasus gibi önemli isimler vardı. Son şampiyon Fusaichi Pegasus'un favori olduğu mücadelede Tiznow'a dördüncü sıradan şans tanınıyordu. Ama favori Fusaichi Pegasus'un beklendiği gibi koşmaması sonucunda mücadele Tiznow ve Giant's Causeway arasında geçmiş ve Tiznow boyun farkıyla ona hakim olup 2000 yılı BC Cup Classic'i kazanmıştı. 2000 yılını ve aynı zamanda 3 yaşlı dönemini bu yarışla noktalayan Tiznow, 4 yaşlılığına G2-San Fernando Breeders' Cup Stakes'i kazanarak başlamıştır. Ardından katıldığı G2-Strub Stakes'te ikinci olmuş, sonrasında girdiği G1- Santa Anita Handicap'ı kazanma başarısı göstermiştir. Tiznow sonrasında sırasıyla start aldığı G1-Woodward Stakes ve G2- Goodwood Breeders' Cup 'tan 3.' lükler elde etmiş ve 2001 yılı BC Classic için favori olma şansını da kaybetmiştir.
Ve iki at içinde 2001 yılının ve kariyerlerinin en önemli koşusu ve başlığımıza da konu olan 2001 yılı Breeders' Cup Classic koşusuna geldik. 27 Ekim'de koşulan bu koşunun öncesinde 11 Eylül 2001 yılında Amerika'nın ve Dünyanın kaderini değiştiren Dünya Ticaret Merkezine yönelik terörist saldırı gerçekleşmişti. Bu koşu öncesinde herkesin ve Amerikalıların aklında bu elim saldırı olayı vardı. Ve ne tesadüf ki bu yılki yarışlarda saldırıların gerçekleştiği şehir olan New York'un Belmont Hipodromunda yapılacaktı. Aslında koşu öncesinde kimsenin öngörmediği bir durumdu Tiznow & Sakhee'nin mücadeleye girecek olması çünkü ikisi de yarışın favorileri Aptitude ve Galileo arkasında plase konumundaydı. Classic'e toplam 13 at deklare olmuştu. Tiznow'un üzerinde sürekli jokeyi Chris McCarron vardı, Sakhee'ye ise son 3 yarışını kazandığı Frankie Dettori binmişti. Daha öncede bahsettiğim gibi koşunun favorisi Amerika'da katıldığı son 3 yarışı kazanan Aptitude, ikinci sırada şans tanınan ise Avrupalı Şampiyon Galileo'ydu. Sakhee ve Tiznow bahis sıralamasının üçüncü ve dördüncü sırasındaydı. 2000 metrelik kum pistte koşulacak BC Classic'in startı verilmişti. Öne hemen 1 numaralı Orlentate geçmiş, ardına 9 numaralı Albert the Great takılmış, arkalarında da Tiznow yer almıştı. Sakhee ise başlarda hemen 5.giden Galileo'nun arkasında pozisyon almıştı. Yarışın ilk 1000 metresi bu sırayla geçilirken son viraja doğru 9 numaralı Albert the Great atak yaparak numarayı almıştı. Arka tarafta da Tiznow hamle yaparak viraj üstünde öne doğru gelmiş ve hemen arkasına Sakhee takılmıştı. Bu sıra ile son düzlüğe çıkılırken öndeki üçlüden Albert the Great iç kulvardan pisti ortalayarak düzlüğü lider görmüş, ortada Tiznow ve dışarda da Sakhee vardı. Dışardan gelen Sakhee son 400 geçilirken içerdeki rakiplerine hakim olmuş yarım boy 1 boyda öne atmıştı kendini ama Tiznow'un asla pes etmeye niyeti yoktu. Seyircilerin inanılmaz bağırışmaları arasında 2 at lute tutuşmuşlardı ve son ana kadar yarım boy, boyun Sakhee öndeydi ve Tiznow mücadeleyi hiç bırakmıyordu. Seyircilerin bağırışmaları o kadar çok çıkıyordu ki spikerin sesi bile neredeyse duyulmayacaktı. Son 100 metrede içteki Albert the Great'ten ayrılan bu iki isim kafa kafaya gelmiş son metrelere giriyorlardı. Son 50 metrede hala dıştaki Sakhee öndeydi ama burun-baş gibi bir farkla. Ama son anda Tiznow son aksiyonu fotonun önünde yapınca Sakhee'yi bir burun farkıyla geçmişti. Seyircilerin çığlıkları daha da yükselmiş ve spikerin şu sözleri kulaklarda yankılanmıştı, "Tiznow wins it for America!" (Tiznow Amerika için kazandı). Görüldüğü gibi spikerde dahil hipodromdaki herkes için bu yarış aynı anlamı ifade ediyordu. Yani 9/11'in ardından bir Amerikan atı, bir arap atını mağlup etmişti.
Bu yarışın ardından Tiznow hala kırılamayan iki yıl üst üste BC Classic kazanma rekorunun da sahibi olmuş ve haranın yolunu tutmuştur. Sakhee ise 2002 yılında Dubai'ye giderek World Cup'ta ikincilik elde edip, son olarak Fransa'da G3-Prix Gontaut-Biron üçüncülüğünün ardından haraya alınmıştır.