Cryptosporidium Parvum Enfestasyonu
Cryptosporidium; 12 yaş altındaki çocuklarda kendiliğinden iyileşen ishale neden olur. Sulardan bulaşır. Bağışıklık sistemi sağlam olan kişilerde ishale ve karın ağrısına neden olur, 10-15 gün içinde kendiliğinden iyileşir. Ancak, bağışıklık sistemi zayıflamış olan, kanser hastalarında veya AİDS hastalarında sıvı kaybına bağlı olarak ölümlere neden olabilir.
Belirti ve bulgular:
Bağışıklık sistemi normal olan kişilerde, bulantı, hafif ateş, karın ağrısı, iştahsızlık, günde 5-10 sulu dışkılama, daha sonra kabızlık gelişebilir. Bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde ise belirtiler sistem belirtileriyle sınırlı kalmaz, solunum problemleri, safra kesesi sarılık, pankreas iltihabı gibi bağırsak dışı bulgular saptanabilir.
Tanı:
İshal şeklindeki dışkı genellikle çok fazla dışkı parçası içermez buna karşın çoğunluğu sulu ve yapısı sümüksüdür (mukus içerir). Ard arda üç defa alınan dışkı örneğinden dışkı yayması hazırlanır ve uyarlanmış (modifiye) aside dirençli boyama ile boyanır. Yaymada ookist isimli yapılar gözlenirse Cryptosporidium tanısı konur. Negatif sonuç vermek için en az 5-6 örnek incelenmelidir. DFA tekniği de tanıda kullanılabilir.
Korunma:
Ookist isimli yapıların bulaşını önlemek için suların dağıtılması konusunda doğru ve sağlıklı yöntemler uygulanmalıdır (doğru sanitasyon uygulanmalı). Özellikle tarımda insan dışkısı içeren sular sulama suyu olarak kullanılmamalıdır. Mümkünse şişelenmiş sular içilmeli ya da suların dezenfeksiyonunda iyot kullanılmalı veya 20 dakika kaynatıldıktan sonra içilmelidir. Çiğ tüketilecek sebze ve meyveler temiz suyla iyice yıkanmalıdır.