Hipokondri (Hastalık Kuruntusu) ve Koronavirüs: Belirtileri ve Tedavisi
Hipokondri nedir? Pandemi, bundan muzdarip insanları nasıl etkileyebilir? Onlara yardım etmek ve karantinanın bozukluklarının semptomlarını ağırlaştırmasını önlemek için nasıl davranılacağını bilmek önemlidir. Bu yazıda hipokondri ve koronavirüs arasındaki ilişkiyi analiz edeceğiz.
Koronavirüs krizi, genel popülasyonda korku, endişe ve belirsizliğe neden olmuştur. Bununla birlikte, bir grup insan, konu endişe ve bulaşma korkusu olduğunda özellikle hassastır. Bu yazıda hipokondri ve koronavirüs arasındaki ilişki hakkında konuşacağız.
Aşağıda, hipokondrinin ana semptomlarını listeleyeceğiz ve hem bu sorundan muzdarip olan kişiye hem de bir hipokondriyakla yaşayanlara yardımcı olabilecek bazı önerileri gözden geçireceğiz. Ayrıca hipokondri ve koronavirüs arasındaki bağlantıyı analiz edeceğiz.
Hipokondri ve koronavirüs arasındaki bağlantı
Hastalık kaygısı bozukluğu olarak da adlandırılan hipokondrinin semptomatolojisi, fiziksel duyumların yanlış yorumlanmasına dayanan, tanı konulmamış ciddi bir hastalığa sahip olma endişesi, korkusu veya inancından oluşmaktadır.
İşte bir hipokondriyağın özellikleri:
- Normal fizyolojik duyumlar, duygusal durumlar tarafından tetiklenen somatik reaksiyonlar veya zararsız işlev bozukluklarının genellikle sağlıkları için bir tehdit olduğuna inanırlar. Mesela, hızla merdiven çıktıktan sonra oluşan hafif nefes darlığını bir koronavirüs semptomu olarak yorumlarlar.
- Semptomlar hakkında son derece olumsuz düşüncelere ek olarak, kişinin hastalıkla ilgili zihinsel imgelere sahip olması yaygındır. Örneğin, kendilerini yoğun bakımda hayal edebilirler.
- Kendilerini incelemek ve vücutlarının nasıl çalıştığını kontrol etmek için çok zaman harcarlar. Hastalık belirtileri için aşırı tetiktedirler. Örneğin, saat başı ateşlerini ölçerler veya akciğer kapasitelerinin düşüp düşmediğini kontrol ederler.
- Endişe, bu insanların hayatlarının merkezinde yer almaktadır. Bulaşma korkusu yüzünden normal faaliyetlerden kaçınırlar. Örneğin, ailelerinin geri kalanıyla aynı kanepede oturmayı reddederler ve yaptıkları tek şey COVID-19 hakkında konuşmak olur.
- Bu bozukluk genellikle doktor alışverişiyle ilişkilidir, bu da koronavirüs yardım hatlarını devamlı aramakla sonuçlanabilir. Ayrıca, kompülsif bir şekilde internette hastalığın semptomlarını aramakla ilişkilidir.
- Ancak bunun başka bir tarafı daha vardır. Aslında hastalığın onaylanması korkusuyla tıbbi bakımı reddedebilirler. Hipokondri hastaları aynı zamanda yüksek anksiyete düzeylerine sahip olma eğilimindedir ve somatik semptomları olabilir.
Kimler bu durumdan etkilenir ve hastalık nasıl ilerler?
Hipokondri genel popülasyonun %1 ila %5’ini etkiler, ancak bu oran gerçekte hasta olanlarda biraz daha yüksektir (%2-7). Bu bozukluk cinsiyetler arasında ayrım yapmaz, yani kadınları ve erkekleri eşit olarak etkiler. Her yaşta ortaya çıkabilse de, genellikle yetişkinlikte, 30 ila 40 yaşlarında görülür.
Bozukluğun ilerlemesi genellikle kroniktir ve nadiren tamamen iyileşir. Semptomlar genellikle azalıp artar. Bazı dönemlerde semptomlar minimaldir. Bununla birlikte, diğerleri sırasında semptomlar kötüleşir.
Nasıl hipokondriyak “haline gelirsiniz?”
İnsanların nasıl hipokondriyak haline geldiği ile ilgili birkaç açıklama vardır. Bu makalede, mevcut en önemli teorileri analiz edeceğiz.
Bilişsel-algısal açıdan, uzmanlar hipokondriyi bilişsel veya algısal düzeyde bir değişikliğin tezahürü olarak ele alır. Buna dayanarak, birkaç hipotez geliştirmişlerdir:
- Barsky ve Klerman, hipokondriyak deneklerin vücut sinyallerinin amplifikasyonu ile karakterize olan dikkat tarzına sahip olduklarını açıkladı. Bu, iyi olmayan vücut sinyallerine aşırı dikkat göstermeye, hafif semptomlara seçici dikkat gösterilmesine ve normal hisleri anormal olarak değerlendirme eğilimine yol açar.
- Keller, bir yandan, bazı erken deneyimlerin insanları somatik semptomlara aşırı dikkat etmeye yatkın hale getirdiğini açıklar. Öte yandan, bazı faktörler çökeltici görevi görür. Bu tür davranışları erken öğrenmenin hipokondri gelişme riskini artırabileceği sonucuna vardılar.
- Warwick ve Salkovskis, hastalıklarla ilgili deneyimlerin işlevsiz sağlık inançlarının oluşumuna nasıl yol açtığını açıklayan bir model geliştirdi. Bu inançlar, kritik bir olay otomatik olumsuz düşüncelerin ortaya çıkmasını tetikleyene kadar hareketsiz kalır. Bu, semptomlara seçici bir dikkate ve artan kaygıya yol açar.
Psikososyal açıdan, uzmanlar hipokondrinin belirli bir iletişim türü olduğuna inanmaktadır. Hipokondriyakların iletişim eksiklikleri olduğunu ve kendilerini semptomları yoluyla ifade ettiklerini iddia ederler.
Hipokondri hastalığınız varsa ne yapabilirsiniz?
Endişeniz, korkunuz ve olumsuz düşüncelerinizle başa çıkmanın daha iyi yollarını keşfetmek için psikolojik yardım almanız çok önemlidir.
İlk yardım olarak kullanılabilecek bazı yönergeler şunlardır:
- Sorunun farkında olun ve deneyiminizi ve hipokondriyal düşünceleri tetikleyen faktörleri analiz edin.
- Dikkatinizin odağını değiştirin. “Burada ve bu anda” kalmanıza yardımcı olacak meditasyon tekniklerini öğrenebilirsiniz.
- Sürekli salgın hakkında haberler okumaktan veya internette belirtiler hakkında bilgi aramaktan kaçının.
- Tüm hayatınızın bu problem etrafında dönmesine izin vermeyin.
- Olumlu düşünmeyi en iyi silahınız yapın.
- Olumsuz ve yıkıcı düşüncelerin size egemen olmasına izin vermeyin.
- Belirtilerinizi açıklayabilecek alternatif açıklamalar arayın.
- Kutup ayısı probleminden kaçının. Bu etki, bir kutup ayısı hakkında düşünmekten kaçınmaya çalışırsanız, onu düşünmeyi bırakmanın imkansız olacağını belirtir. Aynı şey semptomlar için de geçerlidir.
- Kendinizi suçlu hissetmeyin.
- Aşırı dramatizasyondan kaçının. Olumsuz duyguların tetiklediği somatik duygular hissettiğinizi unutmayın. Rahatsız edici olmalarına rağmen, tehlikeli değildirler ve sonunda yok olurlar.
- İlerlemenizi değerlendirin ve kendinizi ödüllendirin.
Hipokondri hastalığına sahip birine nasıl yardımcı olabilirsiniz?
Hipokondriyak olan birini tanıyorsanız, onlara yardım etmenin bazı pratik yolları şunlardır:
- Empatik ve sabırlı olun; yargılayıcı davranmayın. Kendinizi diğer kişinin yerine koymaya çalışın ve hasta olduklarını (içinde bulunduğumuz durumda büyük ihtimalle koronavirüs) düşündükleri için hissettikleri korkuyu hayal edin.
- Onları psikolojik yardım almaya teşvik edin.
- Hipokondriyal kaygılarını pekiştirmeyin.
- Aşırı korumaktan kaçının.
- Tıbbi bir muayeneye gitmekten korkarlarsa ve izolasyon nedeniyle onlara eşlik edemezseniz, sakin olmalarına yardımcı olmaya çalışın.
- “Sadece emin olmak için” doktora tekrar gitme veya tekrar tekrar koronavirüs yardım hatlarını arama isteklerine teslim olmayın. Bunu yapmak kısa vadede kaygılarını azaltacaktır, fakat uzun vadede sorunu devam ettirecektir.
- Olumlu düşüncelere odaklanmalarına yardımcı olun.
- Olumlu dikkat dağıtıcı şeyler aramaya teşvik edin.
- Küçük ilerlemeleri ödüllendirmelerine yardımcı olun.
Hipokondriyi yönetmek genellikle zordur, çünkü genellikle anksiyete bozuklukları ile ilişkilidir. Hipokondri ve koronavirüs ikilisi insanları alışık olmadıkları bir duruma sokar ve onları endişe belirtilerine yatkın hale getirir.
Pandemi bağlamı ve izolasyon ihtiyacı, hipokondri hastalarının semptomlarını ağırlaştırabilir. Yukarıdaki yönergeler yardımcı olabilir, ancak bunlar soruna bir çözüm değildir. En iyi yaklaşım, özel tedavi aramak veya karantina sona erdiğinde mevcut tedaviye devam etmektir.