Arabinoksilan Nedir?
Arabinoksilan, buğday, çavdar, pirinç ve diğer tahıl tanelerinin dış kabuğundan elde edilen bir selüloz türüdür. Tahıllardaki diyet lifinin önemli bir bileşeni olan arabinoksilanın, gelişmiş sindirim sağlığı ve diyabetin kontrolü dahil olmak üzere çeşitli sağlık faydaları sağlamış olduğu söylenmektedir. Ayrıca, arabinoksilandaki (arabinoz ve ksiloz) şekerlerin, hücreleri ve dokuları serbest radikallerin yıkımından koruyan antioksidan etkilere sahip olduğuna inanılmaktadır.
Arabinoksilan Sağlık Yararları
Alternatif uygulayıcılar, arabinoksilanın direk olarak ya da dolaylı olarak çok sayıda sağlık durumunun tedavisinde yardımcı olabileceğine inanmaktadır. Bunlar:
Astım
Kronik yorgunluk sendromu
Kabızlık
Diyabet
Kalp hastalığı
Yüksek tansiyon
Yüksek kolestorol
şişmanlık
Diğerleri, arabinoksilanın bağışıklık sistemini uyararak kemoterapinin hasta etkilerini azaltabileceğini iddia etmektedir . Arabinoksilan, hücresel DNA’yı malign büyümeyi tetikleyen oksidatif stresden koruyarak kanseri önleyebileceğini önerenler bile vardır.
Bu iddiaların bazıları araştırmalarla diğerlerinden daha iyi desteklenmektedir. Arabinoksilanın faydalarının tesadüfi olmaktan daha fazlasını öneren birkaç çalışma:
Sindirim sistemi etkileri
Arabinoksilanın probiyotik bakterilerin büyümesini destekleyen bir diyet lifi olan prebiyotik olduğu düşünülmektedir . 1 Arabinoksilan bağırsaklardaki ideal florayı koruyarak yardımcı olabilir:
Sindirimi geliştirir
Gıda ve besin maddelerinin emilimini arttırır
Bağışıklık fonksiyonunu geliştirir
Enfeksiyon riskini azaltarak düşman bakterilere karşı korur
Selüloz esaslı çözünmeyen bir lif olarak, arabinoksilan yiyecekleri sindirim sisteminden daha hızlı hareket ettirmeye yardımcı olabilir. Kabızlığı önler ve divertiküler hastalık riskini azaltır .
Bu faydalar , İngiliz Beslenme Dergisi’nde 2012’de yapılan ve 63 yetişkinin günde 1.000 miligram (mg) arabinoksilanla zenginleştirilmiş buğday kepeği sağlamış olduğu 2012 çalışmasında görülmüştür. Çalışmada yalnızca üç hafta sonra kabızlığın sıklığında ve şiddetinde önemli bir azalma yaşandığı ispatlanmıştır.
Diyabet
Diyabetli kişilerde, lifin – özellikle çözünür liflerin – şeker emilimini yavaşlattığı ve kan şekeri seviyelerini iyileştirdiği bilinmektedir. Kapak tarafında çözünmeyen lif, glikoz toleransını artırarak tip 2 diyabet riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
Çözünmeyen liflerin, bağırsaklarda fermente olurken kısa zincirli yağ asitleri oluşturarak bunu yaptığına inanılmaktadır. Kısa zincirli yağ asitleri, bağırsak astarındaki ana enerji kaynağıdır. Yağ asitlerinin sayısını artırarak, hem enerji metabolizması hem de glikozun kandan temizlenme hızı artar.
Bu etki 2016’da Beslenme European Journal adlı dergide yayınlanmış çalışmada kısmen ispatlanmıştır. Bu çalışma için, prediyabetli yetişkinlere yatmadan hemen önce arabinoksilan takviyeli ekmek verildi. Ertesi sabah, standart bir kahvaltıdan sonra, katılımcıların kanları test edildi ve ön tedavi değerleriyle karşılaştırıldı.
Bilim adamları, arabinoksilan çalışmasında tüm katılımcılarında insülin duyarlılığını arttırdığını buldular. Ayrıca, daha yüksek dozlarda arabinoksilan daha iyi glikoz kontrolüne yol açtı.
Bulgular, arabinoksilanın tip 2 diyabetin önlenmesine yardımcı olabileceğini ve prediyabetli kişilerin klinik diyabete ilerlemekten kaçınmasına yardımcı olabileceğini düşündürmektedir.
Obezite etkileri
Arabinoksilanın metabolizmayı artırma ve kan şekerini düşürme becerisi, bunun obezitesi olan insanlar için etkili bir kilogram verme aracı olabileceğini düşündürmektedir. Bu etkinin pek çok kanıtı vardır.
PLoS One’da yayımlanan bir 2011 çalışmasında , arabinoksilan içeren yüksek yağlı bir diyetle beslenen laboratuar fareleri, kötü bir diyetle beslenen farelere kıyasla ağırlık ve yağ (yağ içeren) dokularında bir azalma yaşadı. Arabinoksilan ayrıca kolesterolü düşürdüğü , iltihabı azalttığı ve insülin duyarlılığını artırdığı görüldü .
Bilim adamları bu etkiyi yalnızca yağ asitlerinin üretimini arttırmakla kalmayıp hemde adipositlerin (yağ içeren hücreler) boyutunu azaltan arabinoksilanın prebiyotik özelliklerine bağladılar. Aynı etkinin insanlarda meydana gelip gelmeyeceğini belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Kanser
Arabinoksilanın belirli kanserlerin tedavisinde yardımcı olabileceğine dair artan kanıtlar vardır. Konsept gerçekten o kadar da yeni değil. Bilim adamları uzun süreden beri yüksek lif alımı ile kolon kanseri riskinin azalması arasında kuvvetli bir ilişki kurmuşlardır .
Diğer araştırmacılar, arabinoksilanın kanseri tedavi edemeyecek, ancak bir tümörün duyarlılığını artırabilecek, böylelikle kemoterapi ilaçlarına daha açık hale gelebilecek anti-tümör özelliklerine sahip olduğuna inanıyorlar.
Hipotez 2014 çalışmasında test edilmiştir . Anticancer Research dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, meme kanseri hücrelerinin pirinçten türetilmiş arabinoksilan maruz bırakılarak, kemoterapi ilaç Abraxane (paklitaksel) verilmesi durumunda hücrelerin kemoterapiya 100 kat daha fazla duyarlı olduğu gözlenmiştir.
Ön çalışmanın, daha düşük paklitaksel dozlarına izin verebilmesi ve bununla beraber, yan etki riskinin azalması açısından değerli olduğu düşünülmüştür.
Anticancer Research dergisinde yayımlanan daha önceki bir araştırma , arabinoksilan takviyelerinin karaciğer kanseri için tedavi edilen yetişkinlerde sonuçların yüz güldürücü olduğu rapor edilmiştir. Evre 1 ve Evre 3 hepatoselüler karsinomu olan 68 yetişkinin katılmış olduğu üç senelik çalışmada, standart kanser tedavileri ile beraber günlük olarak verilen arabinoksilanın hayatta kalma sürelerini arttırdığı rapor edilmiştir.
Araştırmaya göre, arabinoksilan verilen insanlarda iki senelik sağkalım oranı % 35 iken, plasebo verilenlerde % 7 idi. Ek olarak, kanser nüksü riski önemli ölçüde düşük olduğu rapor edilmiştir.
Arabinoksilanın kanser için etkili bir yardımcı tedavi olduğunu öne sürmek için çok erken olsa da, bu erken sonuçlar umut vericidir ve daha fazla araştırma yapılmasını gerektirmektedir.
Arabinoksilan Olası Yan Etkiler
Bir diyet lifi takviyesi olarak, arabinoksilan, talimatlara uygun olarak alındığında genelde güvenli kabul edilir. Yaygın yan etkiler arasında şişkinlik, gaz ve hafif kramp yer alır. Aşırı kullanılırsa, arabinoksilan gevşek ya da akan dışkılara neden olabilir.
Arabinoksilan kan şekerini etkileyebileceğinden, diyabet ilaçları kullanan kişilerde dikkatli kullanılmalıdır. Kombine kullanım hipoglisemiye (kan şekerinde potansiyel olarak tehlikeli bir düşüşe) neden olabilir .
Çocuklarda, hamile kadınlarda ve emziren annelerde arabinoksilanın güvenliğinin belirlenmediğine dikkat etmek önemlidir. Eğer arabinoksilan kullanıyorsanız ya da kullanmayı düşünüyorsanız doktorunuzla konuşmanız önerilmektedir.
Arabinoksilan Dozu
Arabinoxylan takviyeleri bazı eczanelerde, doğal gıda mağazalarında ve besin takviyeleri konusunda uzmanlaşmış mağazalarda satın alınabilir. Genellikle kapsül biçiminde satılırlar ya da tek porsiyon paketlerde (su, meyve suyu ya da yoğurt ile karıştırabileceğiniz) bir toz olarak bulunabilir.
Arabinoksilan takviyelerinin çoğu pirinç kepeğinden elde edilir. Eğer var ise -glutensiz ve buğday türevi arabinoksilan takviyeleri için ekstra özen gösterin. Özellikle Arabinoksilan MGN-3 patentli olan ürünlerin klinik çalışma açısından bir hayli fazla verisi olduğu için seçim konusunda tercih edilebilir.
Başka aktif ya da aktif olmayan içerik olup olmadığını görmek için ürün etiketini de kontrol etmelisiniz. Üretici, etiket üstündeki malzemelerin tam miktarını listelemedikçe, ne kadar fazla ya da az arabinoksilan aldığınız hakkında hiçbir fikriniz yoktur.
Sonuç olarak, arabinoksilanın herhangi bir formda uygun kullanımı için herhangi bir kılavuz yoktur. Üreticiler günde 3.000 mg’a kadar öneriyor olsa da daha yüksek dozların düşük dozlardan daha etkili olduğuna dair bir kanıt yoktur. Ancak, yüksek dozlar yan etki riskinde artışa yol açmaktadır.
Gaz, şişkinlik ve ishalden kaçınmak için, daima haftada ağır ağır artan daha küçük bir dozla (250 ila 500 mg) başlayın. En önemlisi, ürün etiketinde asla tavsiye edilen dozu aşmayın.
Arabinoksilan Hakkında Sıkça Sorulan Diğer Sorular
Yiyeceklerden ne kadar arabinoksilan alabilirsiniz?
Arabinoksilan; çavdar, buğday, arpa, yulaf, sorgum, mısır, darı, psyllium, keten tohumu, pangola otu, bambu çekimi ve çavdar gibi tüm tahıllarda bulunur. En yüksek içerik çavdarda bulunur, bunu buğday, arpa, yulaf, pirinç ve sorgum izler. 2
Eşdeğerlik açısından, 1 gram buğday kepeği 12 ila 18 mg arasında arabinoksilan sunar. 3 Günlük 1.000 mg – çoğu yetişkin için makul miktarda eklenen lif – almayı hedefliyorsanız, günde 71 ila 83 gram kepek (kabaca 1¼ ve 1½ bardak) tüketmeniz gerekir.
Genel olarak, günlük lifinizi takviyeler yerine gıda kaynaklarından almak daha iyidir. Tavsiye edilen alım miktarınızın altında kalırsanız, lif takviyeleri makul ve etkili bir alternatiftir.