Mayakovski’nin çizdiği ve mısralarıyla süslediği I. Dünya Savaşı propaganda afişlerinden daha önce şu yazıda söz etmiştim. O yazıda da kaynak olarak yararlandığım Humus adlı Rusça blog birkaç propaganda afişi daha yayınlamış. Bu kez içlerinde Mayakovski yok ama Osmanlı ve Türkler yine var. Önceki yazıya ek niyetine iki tanesini buraya alıyorum.
Başlık Çargrad önlerinde sohbet. Afişin altında M.Petrov imzalı bir şiir var. Rus askerini öven, Türk’ü yeren bir girişin ardından bizimki soruyor: “Yine mi sen kazandın? Söylesene nasıl bu kadar güçlü olabiliyorsun?” Rus’un özetle cevabı: “Türk olmana rağmen epey kıvraksın ama belli ki akıldan yana pek fakirsin. Senin aklın benim gücüme ermez, kolların bana yetişmez. Kimleri tepelemedim ben: Avusturyalı, Alman… Sana bir hapşırığım yeter.”
Bu afişin çizgileri ve renkleri Mayakovski’nin stilini biraz andırıyor ama ona ait olduğunu belirten bir emare yok.
İçinde Türk kelimesi geçen şöyle bir Rus tekerlemesi var: “Turka kurit trubku, kurka kluyot krupku”. Türkçesi “Türk çubuk tüttürüyor, tavuk yarma gagalıyor.” Burada ise roller değişmiş: “Alman çubuk tüttürüyor, Türk yarma gagalıyor.” Soldaki çuvalın üzerinde 4 milyon (altın?) yazısının altında yanılmıyorsam Wilhelm’i simgeleyen bir taç ve W harfi var. Sağdaki minare ya da kulenin birinde de -ters asılmış da olsa- dönemin Alman bayrağı.