Olumsuz Anlamıyla Asabiyye
Olumsuz Anlamıyla Asabiyye:
Asabiyye; başka aile, aşiret veya benzer
toplulukların hak ve menfaatlerine tecâvüz etmek, onlara haksız yere üstünlük
sağlama, atalarıyla ve soyuyla övünme ve gururlanıp başkalarına büyüklük taslama
amacına yönelik ise, İslâm bunu kesinlikle tasvip etmez. İslâm, dar anlamda
kavmiyetçilik manasına gelen asabiyyeyi yasaklamış, bunun câhiliyye âdeti
olduğunu vurgulamıştır. Allah (c.c.) insanları bir ana-babadan yaratmıştır.
İnsanların ayrı ayrı soy ve kabileler halinde yaratılmasının sebebi tanışmaları,
bilinmeleri kolay olsun diyedir. Dil, renk, kavim, grup, bölge veya toprak;
insan için üstünlük sebebi değildir. Üstünlük takvâda, Allahtan hakkıyla
korkup sakınmadadır (49/Hucurât 13).
Kavmiyetçilik, ya da ırkçılık; bir ırkı
diğerine üstün tutma, bir ırkın özelliklerini ön plana çıkararak diğerlerine
karşı övünme, kendi ırkından olanı haksız olduğu halde başkasına tercih etme, ya
da ırkını sevmeyi bir ideoloji haline getirmek demektir.
Bu duygu ve anlayış, câhiliyye
toplumlarında her zaman var olagelmiştir. İslâm bu anlamdaki asabiyyeyi
kaldırdığı halde, Peygamberimizin vefatından fazla bir zaman geçmeden, siyasî
güçler ve çıkar grupları tarafından müslümanlar arasında yeniden hortlatıldı.
Buna karşın İslâmın ölçülerine göre hareket ederek bunun zararını idrâk eden
kişi ve toplumlar bu kötü duygu ve düşünceden uzak kalmışlar ve böylelikle de
asabiyyenin getirdiği maddî ve mânevî yıkımlardan kendilerini
korumuşlardır.