Tahran koronavirüs salgını ve ABD yaptırımları arasında savaşıyor
Amerika, İran'a dayatılan ekonomik yaptırımların koronavirüs ile savaşabilmesi için kaldırılmasına yönelik uluslararası çağrıları ısrarla reddediyor. Ayrıca Amerika'nın bu nefret dolu pozisyonu, sadece çağrıları reddetmekle sınırlı kalmıyor, bu küresel felakete karşı koyabilmek için İran'a yardım sağlayan sektörlere uzanan yeni yaptırımlar dayatmaya kadar gidiyor. Bu bağlamda Amerika Hazine Bakanlığı, Çinli ve Güney Afrikalı 9 şirkete uyguladığı yaptırımların ardından, geçtiğimiz günlerde 5 Emirlik şirketine de yaptırım dayattığını açıkladı.
Bunun yanı sıra, Amerika Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, 17 Mart tarihinde İranlı nükleer bilim uzmanlarına ve petrol şirketlerine, Tahran'a petrokimya ve petrol alanlarında yardım etmeleri gerekçesiyle yaptırım uygulamış ve İran'ı da Korona virüsü ile mücadele konusunda yalan söylemekle suçlamıştı.
İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif de, bahsi geçen yaptırım ve suçlamalara Twitter üzerinden yazdığı bir mesajla cevap verdi: “Onlar tam anlamıyla masumları öldürüyor. Amerika'nın yaptırımları yüzünden öldürülen masumları izlemek ahlaksızlıktır.”
Öte yandan Suriye, Çin ve Pakistan ise, Amerika'ya İran'a karşı uyguladığı insanlık dışı yaptırımları kaldırma çağrısında bulundu. Ayrıca Amerika'daki İranlı azınlıklar da, BM Genel Sekreterine İran'a yaptırımların kaldırılması için ciddi çalışmalar yapılması talebiyle bir mesaj gönderdiler.
İran'ın önemli şehirlerinde koronavirüsü ortaya çıkmaya başlamasıyla birlikte, Tahran, bu patlamadan ABD'nin bankacılık sektörüne uyguladığı yaptırımları sorumlu tuttu. Tahran tarafından yapılan açıklamada, bu yaptırımların virüs için tanı kiti, aşı, antibiyotik, sterilizasyon malzemeleri ve tıbbi cihazların hızlı bir şekilde alınmasını engellediği vurgulandı.
Bu bağlamda, insani bir uygulama olmayan bu yaptırımların, İranlılar için çeşitli hayati zorluklar yarattığına işaret ediliyor:
· Uluslararası ilaç şirketleri, İran Merkez Bankası ile çalışmaları durumunda Amerika'nın ikili yaptırımlar uygulamasından korkuyorlar.
· Amerika Hazine Bakanlığı, yabancı banka ve şirketlere İran ile ticari ilişkileri için rehberlik edecek bir kurallar listesi dayattı. Bir yandan küresel para piyasasına ulaşmakta zorluk çeken ve tıbbi malzemelere ulaşamayan İran'da diğer yandan virüs hızla yayılmaya devam ederken, bahsi geçen listedeki talimatlar sona erene kadar çok zaman kaybedilecektir.
· Nakliye şirketlerinin çoğunluğunun, 2018 yılında ABD'nin Nükleer Anlaşmadan çekilmesinden bu yana İran topraklarından ayrılmasından sonra, dünya ülkelerinin büyük kısmı hava kargosu seçeneği olsa bile, salgının odağı olan İran'a tüm uçuşları askıya aldı.
The Intercept gazetesi tarafından yayınlanan bir habere göre, İran karşıtı bir grup ilaç şirketi, İran'ın ihtiyacı olan tıbbi malzemeleri ve solunum cihazlarını ithal etmesini kısıtlamaya yönelik Trump'ın politikalarını desteklemek ve güçlendirmek için çalışıyor. Sadece bu da değil, İran Amerikalı Amazon şirketinin İran'dan hizmetini çekmesinin ardından, John Hopinks Üniversitesi tarafından sağlanan hastalığın yayılma istatistikleri ile ilgili veri ve haritalarına da ulaşamıyor.
Dünya Sağlık Örgütü'nün İran'a dört adet tıbbi yardım konteyneri göndermesine rağmen, bu yardımlar salgına karşı mücadele için yeterli değildir.
(Madlin El-Halabi, Jadehiran - Çeviri: Çeviri: Merve Soydaş, intizar)