Bronşit Belirtileri Nelerdir? Tedavisi Nedir?
Bronşit: Büyük bronşları, yani soluk borusundan dallanarak akciğerlere yayılan hava borularının içini kaplayan mukoza dokusunun iltihabıdır.
Bronşiolit: Bu iltihap bronş borularının dar olan son kısmında yer alan ve bronşiyol denen kısımlarında oluşursa buna bronşiolit denir.
Bronşit akut bronşit ve kronik bronşit olarak ikiye ayrılır. Çocuklarda daha çok akut bronşit görülür.
Akut Bronşit:
Çoğu zaman soğuk algınlığı veya diğer üst solunum yolu enfeksiyonları sonrası gelişir. Şunu bilmek gerekir ki soğuk algınlığı gibi üst solunum yolu enfeksiyonlarının bronşit veya zatürreye dönüşmesini engelleyecek bir ilaç tedavisi yoktur. Akut bronşit genellikle bir-iki haftada iyileşir. Ancak bronşlardaki iltihabın düzelmesinden sonra öksürük birkaç hafta daha devam edebilir.
Hiçbir çocuk genellikle altta yatan başka bir neden olmadan ilk 3 yaşta 2-3 ün üzerinde bronşiolit geçirmez. 3 yaşından sonra ise çok nadirdir. 3 yaş altında enfeksiyon nedeniyle bile olsa çocuğun hırıltılı nefes alma atakları tekrarlıyorsa mutlaka başka nedenler araştırılmalıdır.
Akut Bronşitin nedenleri
Akut bronşitin başlıca iki sebebi vardır:
Enfeksiyonlar : Genellikle virüslerden, bazen de bakterilerden kaynaklanır.
Fiziksel ve kimyasal etkenler: Hava kirliliği ve sigara dumanı gibi.
Bronşit oluşmasını kolaylaştırıcı faktörler
- Ani ısı değişiklikleri
- Sürekli sıcak ve kuru ortamlar
- Tozlu ve nemli ortamlar
- Aniden bastıran soğuk hava ve hava değişimleri
- Soğuk algınlığı
- Burun orta kemiğinde eğrilik (deviasyon)
- Burun içinde polipler
- Sigara içmek veya sigara içilen ortamda bulunmak, sigara içen kişilerle aynı evde yaşamak
- Gribal enfeksiyonlar ve kronik rahatsızlıklar gibi vücut direncini düşüren durumlar
- Yaşlılar ve çok küçük çocuklar da enfeksiyonlara yatkındır.
- Ciddi gastroözafijial reflü (boğaza kadar gelen asidik mide sıvısı.
Bronşitin Belirtileri Nelerdir?
- Hafif ateş (37,5°C-38,5°C) görülebilir.
- Zorlu solunum
- Öksürük
- Hırıltı, hışıltı
- Balgam (Balgam rengi şeffaf, sarı veya yeşil olabilir ve nadiren kan da görülebilir.)
- Göğüs ağrısı
- Yorgunluk, halsizlik, bitkinlik
- İştahsızlık
Bronşit teşhisi nasıl konulur
Bronşit genellikle ailenin doktora verdiği öykü ve doktorun muayenesi sonucu konulur. Çoğu zaman laboratuvar ve röntgen tahlillerine ihtiyaç duyulmaz. Ancak bazı özel durumlarda doktor gerekli görürse bu tahlilleri isteyebilir.
Bronşit Tedavisi ve İlaçları
Akut bronşit genellikle herhangi bir tedavi uygulamadan da 2 hafta içinde düzelmektedir. Bazı durumlarda doktorunuz bazı ilaçlar önerebilir.
Antibiyotikler : Bronşit genellikle virüslerle olur. Bu nedenle antibiyotiğin faydası yoktur. Bununla birlikte doktorunuz bakteriyel bronşitten şüpheleniyorsa antibiyotik verebilir.
Öksürük şurupları : Öksürük şurupları akciğerlerde biriken balgamın dışarı çıkmasını önlediği için uygun değildir. Öksürmek balgam çıkarmak için gereklidir. Ancak öksürük gece uykusunu bozuyorsa öksürük şurupları kısa süreli verilebilir.
Bronş genişletici ilaçlar : Eğer bronşlardaki daralma fazla ise ve çocuk nefes alıp verirken çok zorlanıyorsa bronş genişletici ilaçlar kullanılmalıdır. Doğrudan solunum yoluna uygulanan ve nebülizatör veya hazne (aeroçamber) gibi araçlarla buhar şeklinde uygulanan ilaçlar çok yararlı olmaktadır. Ayrıca ağız yoluyla verilmedikleri için yan etkileri de çok azdır.
Bronşitten nasıl korunabiliriz?
- Eller düzenli olarak yıkanmalıdır.
- Kalabalık ortamlardan mümkün oldukça uzak durulmalıdır.
- Hava kirliyse dışarı çıkarken maske takılması faydalı olabilir.
- Özellikle kreşe giden çocukların, astımı olan çocukların, sık bronşit olan çocukların grip aşısı yaptırmaları tavsiye edilir.