İngiliz askeri suskunluğunu bozdu
92 yaşındaki Denis Avey yayınladığı bir kitapla suskunluğunu bozdu. Avey kitabında, bir İngiliz askeri olarak iki kez Auschwitze girdiğini ve orada tanık olduğu dehşet verici sahneleri anlatıyor.
Denis Avey 60 yıl suskunluğunu korudu. Yeni yayımlanan kitabında 92 yaşındaki Avey, Auschwitz temerküz kampına nasıl iki kez girdiğini ve Holokost vahşetine tanıklığını kaleme aldı.
O dönemde bir İngiliz askeri olan Denis Avey, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Naziler tarafından yakalanıp Auschwitz yakınındaki IG Farbene ait bir çalışma kampında, kıyafetlerinden dolayı çizgililer olarak adlandırılan Auschwitzden tutuklular ile birlikte çalışmaktaydı.
Yahudilerin kitlesel olarak imha edildiğini ve krematoryumdan etrafa yayılan tuhaf kokuyu duyan Avey, Auschwitzde neler olup bittiğini kendi gözleri ile görmek istedi.
Tutuklu olduğu kampta koşulların çok kötü olmasına karşın, yemek biraz daha iyi, esirlere yaklaşım Auschwitzdeki kadar acımasız değildi. Savaş esiri olduğu için Kızıl Haçın yardımları bazen kampa ulaşıyordu.
PİS HAVA VE KOKMUŞ ÇORBA
Haftalar süren bir hazırlık sürecinin ve nöbetçilere rüşvet vermesinin ardından Denis Avey, Hollandalı bir Yahudi ile kıyafetlerini değiştirerek iki kez Auschwitze girdi ve tüm geceyi orada geçirdi. Kıyafet değiştirirken ve kamptayken her seferinde yakalanıp öldürülme riskini nedense göze aldı.
İngilterede yayımlanan The Man Who Broke Into Auschwitz adlı kitabını Denis Avey, Rob Broomby ile birlikte yazdı. Biyografi niteliğindeki kitabın tanıtımında Avey; Hayatım 50 sigaraya bağlıydı; 25i kampa girerken, 25i çıkarken. Nöbetçi isteseydi beni kolaylıkla vurabilirdi demekte.
Yaşamını iki kez tehlikeye atma motivasyonunu nereden buluyordu? Kendi ifadesine göre olanlara kendi gözleriyle tanık olup uygulanan vahşeti ilerde dünyaya anlatabilme arzusu. Ölen işçilerin iskeleti andıran bedenlerinden oluşmuş kümelerin görüntüsünü beynine kazıdı. Bu ölü bedenler, yüzleri artık ifadesiz, vücutları iskelete dönüşmüş tutuklular tarafından taşınıyordu. Bedenleri taşıyanlar güçsüzlükten yıkılınca, gardiyanlar tarafından ölünceye dek tekmeleniyorlardı.
İnsanlar gaz odalarına gönderilmek üzere dizildikleri sıradan dışarı itiliyorlardı. Hiçbiri başkaldıramıyordu çünkü zayıf ve güçsüzdüler. Denis Avey, barakalardaki pis kokuyu, insanlara dağıtılan kokmuş çorbayı kitabında anlatıyor.
Denis Avey; Auschwitz dünyadaki hiçbir yere benzemiyordu, orası dünya üzerindeki cehennemdi. Ben işte bu cehennemin tanığı oldum. Ancak bu dehşet verici bir deneyimdi demekte.
Kampta ve savaşın son günlerinde, ölüm yürüyüşünde canlı kalmayı başaran Avey, ordu mensuplarına deneyimlerini ve tanıklığını anlatmayı denedi. Oysa birçokları gibi susmayı yeğledi ve bu suskunluğunu 60 yıl sürdürdü.
İngiltereye döndüğünde gerçeği, oğlunun niye bir deri bir kemiğe dönüştüğünü annesi dahi öğrenemedi. Avey, altı yıl süresince geceleri kâbuslar gördü, bu kâbuslardan titreyerek uyandı. Birkaç yıl önce bir radyo söyleşisinde çözüldü ve öyküsünü anlatmaya başladı. O günden beri Holokostu anma kuruluşları ve birçok siyasetçinin saygısını kazandı.
Uluslararası Raoul Wallenberg Vakfı, Denis Aveyi bir sertifika ile onurlandırdı.
Denis Aveyin savaş yılları anılarını kaleme aldığı içeriği oldukça çarpıcı kitap yine de umut veren tümcelerle sonlanıyor.
Auschwitzden sağ çıkmayı başarmış Ernst adlı bir Yahudinin kayıt altına alınan anılarında kendisine İngiliz ürünü 10 paket sigara ile ayakkabılarına taban temin eden Avey adlı bir askerden söz eder. Ernst sigaraları gıda ile değiş tokuş yaptığını, ayakkabılarının sağlam tabanı olmaksızın ölüm yürüyüşünden hayatta kalamayacağını anlatır.
ŞÜPHELER
Günümüzde hayatta olan bazı Holokost kurtulanları ile konuya eğilen tarihçiler Denis Aveyin kitabında anlattığı üzere Auschwitze girdiği iddialarına şüphe ile yaklaşmaktalar. Hatta World Jewish Congress (Dünya Yahudi Kongresi) kitabın yayımcısı Hodder&Stoughtona başvurarak kitabın içeriğinin tarihsel doğruluğunu araştırma önerisinde bulundu.
Daha önceleri Holokost ile ilgili genellikle gerçek olmayan olgulara dayanan iki kitap yayınlandığını belirten Dünya Yahudi Kongresi yetkilileri, sağlam temellere dayanmayan bu tür yayınların Holokost inkarcılarına malzeme oluşturduğu endişesini taşımaktalar.
Yad Vaşem Holokost Araştırma Merkezinden de yapılan açıklamada iddialarını doğrulayan kanıtlara ulaşılamadığı için Aveyin onurlandırılamadığı ifade edildi. Merkezin sözcüsü Irena Steinfeldt, bazı kurtulanların kayıt altına alınmış anılarına başvurulduğu halde Denis Aveyin Auschwitzde bulunduğu iddialarını destekleyen bir bilgiye rastlanmadığını söyledi.
İngiliz ordusunun eski bir askeri olan ve Avey ile aynı tutuklu kampında bulunan 91 yaşındaki Brian Bishop, Bunu nasıl yaptığını anlayamıyorum. Her iki taraftan birçok kişinin yardımı olmaksızın bizim kamptan Auschwitze geçebilmek mümkün olmazdı demekte.
Polonyalı Yahudi 84 yaşındaki Sam Pivnik de; Aveyin öyküsüne inanmak zor. Çünkü bir Auschwitz tutuklusu ile yer değiştirmek sadece kendi hayatını değil o bloktaki tüm tutukluların hayatını tehlikeye atmak anlamını taşıyordu demekte.