Kalite çemberi, belirli bir işi yapan bir çalışanın o alanın en büyük uzmanı olduğu ve bu nedenle işle ilgili her tür sorunu yenilikçi ve benzersiz fikirleri ile tanımlamak, analiz etmek ve çözmek için daha iyi bir konumda olduğu felsefesini savunan, endüstride kullanılan bir iyileştirme metodolojisidir.
Kalite çemberi, işle ilgili sorunları tanımlamak, analiz etmek ve çözmek için her hafta yaklaşık bir saat gönüllü olarak düzenli olarak toplanan, aynı çalışma alanındaki veya benzer türde bir iş yapan küçük çalışma grubudur. Amaç, örgütün kalitesini, verimliliği ve toplam performansı artırmak ve ayrıca çalışanların çalışma yaşam kalitesini iyileştirmektir.
Anlamı
Kalite çemberi, belirli bir işi yapan bir çalışanın o alanın en büyük uzmanı olduğu ve bu nedenle işle ilgili sorunları yenilikçi ve benzersiz fikirleri ile tanımlamak, analiz etmek ve çözmek için daha iyi bir konumda olduğu felsefesini inşa eden bir insan felsefesi oluşturur. Aslında, McGregor’un “Y” Teorisinin pratik bir uygulamasıdır; eğer doğru ortam ve karar verme gücü verilirse, insanlar çalışmalarından zevk alır ve gurur duyarlar, böylece çalışma hayatlarının zenginleşmesine yol açarlar.
Tarihçesi
Kalite çemberleri, kökenlerini Japonya’daki verimliliği artırmak için kalite çemberlerini kavramsallaştırıp uygulayan bir Japon Bilim Adamı olan Dr. Kaoru Ishikawa’ya borçludur. Japonlar, çalışanlarının iş süreçlerine katılımının daha iyi kalite standartları elde etmek için gerekli ön görüyü sağlayacağını fark etti. İşçilerin, ustabaşıların ve amirlerin iş kalitesini arttırmanın yanı sıra işletmenin verimliliğini artırmak için büyük bir eğitim programı düzenlendi.
İkinci Dünya Savaşı tüm endüstrileri harap etti ve Japonlar ekonomilerini sıfırdan inşa etmek zorunda kaldı. Ülkenin imajını iyileştirmek için o zaman Japonya’daki müttefik kuvvetlerin komutasındaki General Douglas McArthur, ABD Hükümeti’nden Japonların endüstrilerini iyileştirmelerine yardımcı olmak için yönetim uzmanları göndermelerini istedi. ABD’nin İstatistiksel Kalite Kontrol Teknikleri konusunda önemli bir uzman olan Dr. Edward Deming, Japon yönetim personelini eğitmek için 1948-1950 yılları arasında Japonya’ya gönderildi.
Japon Hükümeti Dr. Deming’in başarılarından derinden memnun kaldı ve kalite kontrol, istatistikler ve diğer ilgili konularda çeşitli programlar düzenledi. Japon endüstri projeksyionu bu programlarla gelişti. Kalite Çemberi hareketi ivme kazanmaya başladı. Birçok insan dahil oldu ve çoğu harekete destek oldu. Japonya, ulusal olarak kaliteli imajını ve üretkenliğini arttırmaya çalıştı.
Kalite Çemberi Sürecini Etkili Hale Getirmek
Kalite çemberleri kavramı kalite kontrolünden doğmuştur. Kalite çemberleri insanları problem çözme ve beyin güçlerini etkin bir şekilde kullanma ile ilgilidir. Çünkü insanlar ve beyinleri herhangi bir organizasyon için en değerli kaynaktır.
Her iş organizasyonu üretkenliklerini artırmak ister, ancak boşa harcanan zaman, gereksiz iş ve kalitesiz ürünler pahasına, halkının pahasına değil. Kalite çemberi programına katılan herkes, bilgi ve becerilerini geliştirmek için eğitim alır.