İnsanoğlu doğduğu günden öldüğü güne kadar hayatın hemen her evresinde süt içer ve dahası hayatının her evresinde sütün içerdiği vitamin ve minerallere gereksinim duyar.
Yeni doğan bebeğin gelişimini tamamlamak ve büyümek için; ergenlik çağındaki bireyin kemik gelişimi ve boy atması için, yetişkin ve orta yaş çağındaki bireylerin kemik sağlığı ve bütünlüklerini koruyabilmeleri için; özellikle de menopoz dönemindeki kadınların kemik erimesi probleminden etkilenmemeleri için, ileri yaştaki bireylerin ise dirençli ve dinç kalabilmeleri için süte ihtiyaçları vardır.
- Süt vücut için en gerekli ve değerli vitaminleri, mineralleri ve elementleri içerir ve bu haliyle kompakt ve son derece zengin bir içecek olma özelliğini asla kaybetmez. Kahvaltıda, ara öğün olarak, gece yatmadan evvel; bazen soğuk olarak, kış aylarında sıcak, balla tatlandırılarak, meyve parçaları eklenerek ve çeşitli şekillerde zevkle tüketilen süt A, B, C, D, E, K vitaminleri, kalsiyum, potasyum, kazein, laktoz ve protein gibi maddeleri içeren süt demir yönünden de zengin bir bileşendir. Sütün yararları, içerdiği vitaminler sayesinde daha da anlam kazanır.
- A vitamini gözün görme kabiliyetini arttırır ve katarakt riskini azaltır.
- B vitamini sinir hücrelerini korur ve hafızayı güçlendirir.
- C vitamini bazı kanser türlerine yakalanma riskini azaltır.
- D vitamini kemik bütünlüğünü korur, kemik kırılmalarına karşı direnç sağlar; kolon, yumurtalık ve meme kanserine karşı metabolizmayı korur.
- E vitamini hücre yapısını ve sağlığını korur, hücrelerin erken yaşlanmasını önler, yaşlanma karşıtı bir vitamindir. Alzheimer hastalığına karşı da koruma sağlar.
- K vitamini hem kanın pıhtılaşmasını sağlar, hem de kemikleri korur.
- Sütün yararları herkes tarafından bilinir aslında. Ama bir kez daha hatırlamakta fayda var.
- Bebek ve çocuklarda ergenlik bitimine kadar bedensel ve zihinsel gelişimi sağlayan süt, vücudu sağlamlaştıran ve güçlendiren bir içecektir.
- Süt, yaşlılık döneminde özellikle kadınlarda erkeklere nazaran daha fazla yaşanan kemik erimesini önler.
- Süt içmenin faydaları özellikle kemikler üzerinde çok net hissedilir. Süt, kemiklerin güçlü ve sağlam olmasını sağlar.
- Özelikle çocukluktan ergenliğin sonlarına kadar her gün düzenli olarak tüketilen süt, kemiklerin gelişip boyun uzamasına katkı sağlar.
- Mikrobik enfeksiyonlara karşı vücuda direnç kazandırır.
- Sindirim sistemini düzenler.
- Mide şikayetlerine iyi gelir.
- İçeriğindeki glikoz ile beyne enerji sağlar.
- Kronik bronşit hastalığını önler.
- Diş çürüklerini önler.
- Tansiyonun düşürülmesini sağlar.
- Kanseri önlemede etkili bir içeriğe sahiptir.
- Yağsız olanı tüketilirse kolesterolü düşürmeye yardımcı olur.
- Süt içmenin faydaları fiziki görünüme de net olarak yansır. Süt yaşlanma karşıtıdır, yaşlanma ve buna bağlı deformasyonları önler.
- Saç, cilt ve tırnak oluşumunda ve korunmasında önemli payı vardır.
- Cilde nem kazandırarak yıpranmaları engeller.
- Ayrıca protein yüklü yapısıyla kasları güçlendirir, kemikleri sağlam kılar.
- Bağırsakların randımanlı çalışmasını sağlar.
- Kadınlarda menopoz döneminde yaşanan kemik erimesi sorunu, düzenli süt tüketimiyle engellenebilir.
- Düşük yağlı sütler; sağlıklı ve gür saçlar ile, sağlıklı ve güçlü dişler ve diş etlerinin sebebidir.
- Kan basıncını dengede tutar.
- Sabah aç karna ve akşam yatmadan evvel içilecek bir bardak düşük yağlı süt, vücut yağlarının daha kolay yakılmasını sağlayacaktır.
- Süt kasları gevşetir, yatıştırıcı etki sağlar, yorgunluğu alır ve yorgunluğa bağlı stresi ortadan kaldırır.
- Sütün cilde faydaları da es geçilmemesi gereken bir konu. Pürüzsüz, sıhhatli ve ışıl ışıl parlayan bir cilt için süt en elzem içecektir.
- Süt yağlı olsa bile yağ asitleri, diğer yağlar gibi kolay kolay depo edilmez ve zorlanmadan çözülür.
Görüldüğü üzere süt faydaları açısından yeri doldurulmaz bir içecektir.
Eşek Sütünün Faydaları
Anne sütünü, inek sütünü, keçi sütünü, arı sütünü duymuşsunuzdur. Peki ya eşek sütünü duydunuz mu? Son derece faydalı olduğu bilinen eşek sütünün en önemli özelliklerinden birisi de kansere iyi geliyor olması. Eşek sütü tüketimi ile kanserli hücrelerin apoptoz yoluyla yok olduğu, kanserli hücrelerin %50-55’inin öldüğü saptanmış.
- Eşek sütü, içerdiği mineraller sayesinde bağışıklık sistemini güçlendiriyor.
- Astım ve bronşite iyi geliyor.
- Omega 3 sayesinde kalbi koruyor.
- Kemik gelişimini sağlıyor.
- Bazı cilt rahatsızlıklarına iyi geliyor.
- Yağ yakımını hızlandırarak sağlıklı kilo kaybı sağlıyor.
- Bebekler ve küçük yaştaki çocuklar için de öneriliyor.
Eşek sütünün anne sütüne çok benzer özelliklerde olduğunu belirten uzmanlar, eşek sütünün özellikle protein ve şeker açısından anne sütüne hayli benzediğini söylüyorlar. Eşek sütünde bulunan laktozi maddesi vücudun savunma sistemini güçlendiriyor ve bu sayede vücutta oluşması muhtemel tümörleri önlüyor ve kansere karşı koruma sağlıyor. Kuru madde açısından da anne sütüne çok yakın bir süt olan eşek sütündeki protein değerleri anne sütüne çok yakın. Yağ oranı anne sütündeki yağ oranından daha düşük olan eşe sütünde çoklu doymuş yağ asitlerinin de daha fazla olduğu biliniyor.
Kolesterolü de düşüren eşek sütü, aynı zamanda probiyotik özellik içeriyor. Tüm bu özelliklerinden dolayı da bilhassa çocuklara önerilen eşek sütü; çocuklarda çok sık yaşanan bademcik iltihabı, bronşit, astım, boğmaca ve ateşli hastalıklardaki iyileşme sürecini de hızlandırıyor. Bağışıklık sistemini güçlendirici etkisi yüksek olan eşek sütü, bu sayede çocukların hem hastalıklardan daha hızlı kurtulmasını, hem de hastalıklara yakalanma riskinin düşük olmasını sağlıyor. Kemik gelişimine de çok faydası olan eşek sütü, cildi de koruyor. Günde 2 çay bardağı eşek sütü ile çocuklarınızı çoğu hastalıktan koruyabilirsiniz.
Keçi Sütünün Faydaları
Doğada hiçbir gıda maddesi yoktur ki, bir canlıyı tek başına beslemeye ve ona ihtiyacı olan tüm vitamin, mineral ve elementleri vermeye yetsin. İşte süt bir bakıma, özellikle yeni doğanlarda tek başına yeterli gelebilecek zenginlikte bir besin kaynağıdır. Yeni doğan bebekler belli bir süreye kadar sadece annelerinin sütüyle beslenirler, gelişir ve bağışıklık anlamında güçlenirler. Fakat eğer yeni doğan bir bebeğin anne sütü alabilmek gibi bir şansı yoksa keçi sütü bu boşluğu doldurabilir. Çocuklar da gelişim dönemlerinde gereksinim duydukları vitamin ve elementleri keçi sütünden alabilirler.
Keçi sütünün vücut gelişiminde ne denli etkili olduğunu bazı sayısal veriler de kanıtlar. Öyle ki, yeni doğmuş bir bebeğin, doğum ağırlığının iki katın çıkması için yaklaşık 180 gün gerekirken, yeni doğmuş keçilerde bu süre 19 gündür. Zira anne sütünde bulunan protein oranı % 1.6 iken, keçi sütündeki protein oranı % 4.3’tür.
Keçi sütündeki kalsiyum miktarı, anne sütündeki kalsiyum miktarından 4 kat daha fazladır. 100 gram anne sütünde 32 miligram kalsiyum bulunurken, 100 gram inek sütünde 119 miligram, 100 gram keçi sütünde ise 134 miligram kalsiyum bulunur. Bu anlamda bakıldığında keçi sütünün kemik ve diş gelişimi için muazzam bir kaynak olduğunu anlamak zor olmayacaktır. Keçi sütünün vücut gelişimindeki bu özelliği sayesinde bazı bebek mamalarının içeriğinde kullanılması da gözden kaçırılmaması gereken bir ayrıntı.
Keçi sütü faydaları açısından değerlendirildiğinde bu kadarla kalmayan, daha da uzayan bir maddeler bütünü ortaya çıkıyor. Bakın keçi sütünde daha ne faydalar ve sırlar gizli…
- Keçi sütü yüksek oranda fosfat içerir. Özellikle et ve balık tüketiminin yetersiz olduğu toplumlarda keçi sütü harika bir besin desteğidir.
- Bebeklerde çok rastlanılan ani ölümlere sebebiyet verdiği bilinen inek sütü ve inek sütünden yapılan ürünlerin neden olduğu alerji, keçi sütü için geçerli değildir. Alerjik bünyeye sahip kişilerin rahatlıkla keçi sütü tüketebileceği belirtilmektedir.
- Bebeklere sulandırılarak verilen keçi sütü, inek sütünden daha çok anne sütüne benzer yapıda olduğu için, son derece besleyici ve güvenilirdir.
- Keçi sütündeki yağ molekülleri daha küçüktür ve proteinin meydana getirdiği pıhtı daha yumuşaktır. Bu sebeple keçi sütünün sindirimi, inek sütünden daha kolaydır.
- Keçi sütündeki protein kolay hazmedilir. Bebek beslenmesinde, hasta perhizlerinde ve sakatlığı olan kimselerin beslenme diyetlerinde önemi ve yeri büyüktür.
- Sindirim güçlüğü ve kabızlık çeken kişilerde, yüksek oranda B1 ve B2 vitamini içeren keçi sütü hem hazım, hem de kabızlık şikayetlerinde iyileştirici neticeler sağlar.
- Peptik ülser ve gastrik ülser tedavisinde de keçi sütünün tampon özelliği fayda sağlar.
- Düzenli olarak tüketilen keçi sütü; astım, egzama, sindirim problemleri, alerjik durumlar, varis ve buna bağlı sıkıntılar hususunda tedavi sağlar. Keçi sütünün değeri Avrupa ülkelerinde yüksek olduğu için özel sağlık dükkanlarında, keçi sütünden yapılan ürünler yüksek sayılabilecek fiyatlarla satılmaktadır.
- Keçi sütündeki mikroorganizmalar, diğer sütlerden daha azdır.
- Keçi sütü, vücuttaki iltihaplanmayı önleyen yağ asitleri içermektedir.
- Gece yoğunlaşan öksürük nöbetlerinin iyileşmesinde etkili olan keçi sütü; ellerde, yüzde ve cinsel organlarda meydana gelen egzamayı da yok etme özelliğine sahiptir.
- Özellikle kanser hastalarının keçi sütünü tercih etmeleri iyi olacaktır.
Görüldüğü gibi keçi sütü faydaları açısından son derece zengin bir süttür.
Anne Sütünün Faydaları
Anne sütü yeni doğmuş bir bebek için faydaları sınırsız olan bir besin kaynağıdır. Bebeğin hem beslenmesi, hem sağlığının korunması, hem de enfeksiyonlara karşı dirençli olması için gerekli pek çok özelliği bünyesinde barındıran anne sütü, özellikle erken doğmuş bebekleri hayata adapte edebilmek için daha da zengin minerallerle donatılmıştır.
Anne sütünün faydaları hakkında detaylı bilgi için>>
- Anne sütü bağışıklık sistemini güçlendirir.
- Enfeksiyonlara karşı korur.
- Anne ve bebek arasındaki duygusal bağı kuvvetlendirir.
- Yapılan aşıların etkisini attırır.
- Anne sütü bebeğin zihinsel ve zeka anlamındaki gelişimine katkı sağlar.
- Kabızlığı önler
- Konuşmayı geliştirir.
- İshali önler
- Alerjik hastalıkların oluşumunu önler
- Bebeğin çene ve diş sağlığını korur.
- Annenin ilk sütü olan “kolostrum” bebek için çok önemli bir besindir. Bu süt bir anlamda bebeğe yapılan ilk aşı görevini görür.
- Anne sütü, bebeği lenfoma, lösemi ve çocukluk çağı kanserlerinden korur.
- Anne sütü bebeği kulak, idrar yolu, menenjit ve solunum yolları enfeksiyonlarına karşı korur.
- Anne sütü sayesinde bebek, yüksek kolesterol, diyabet ve inflamatuar bağırsak hastalıklarına karşı korunur.
- Anne sütü zaman zaman değişik tatlarda salgılanarak, bebeğin tat alma ve lezzet algısının oluşmasını sağlar.
- Yeni doğan için anne sütü, inek sütüne göre daha kolay hazmedilir.
- Anne sütü alan bebekler daha huzurlu, uysal ve neşeli olurlar.
Görüldüğü gibi sütün yararları özellikle yaşamsal fonksiyonlar düşünüldüğünde asla es geçilmeyecek kadar mühim.
Sütün Zararları
Her faydalı gıdanın belli oranlarda zararı da vardır ve bu zararı belirleyen kriterler genellikle dozdadır. En faydalı gıda bile yüksek dozlarda alındığında toksik veya buna benzer zararlar üretebilir. Sütün zararı yetişkinlerde entolerans şeklinde görülebilir. Süt şekeri olan laktoz, yetişkinlerin % 50’lik bir oranında yeterince sindirilemez ve bunun sonucunda gaz ve sindirim problemleri, şişkinlik ve karında gerginlik ortaya çıkabilir. Eğer çocukluktan beri süt içmeye alışkınsanız bünyenizde herhangi olumsuz bir etki gözlenmeyebilir. Laktozu alınmış sütler de, yine süte bağlı gaz ve şişkinlik problemini ortadan kaldırabilir.
Sütün zararlı olabilecek bir diğer yanı da içeriğindeki yağ ve kolesteroldür. Özelikle yetişkinlerde tam yağlı süt ve süt ürünleri tüketimine bağlı olarak yüksek kolesterol şikayeti görülebilir. Bunu önlemenin en iyi yolu az yağlı süt ve az yağlı süt ürünleri tüketmek olmalıdır. Üzerinde “Light” ibaresi olan ürünlerden ziyade, yarım yağlı olarak nitelenen süt ürünlerini tercih etmek daha gerçekçi, daha az maliyetli ve daha akılcı olacaktır.