Bazı organların içini kaplayan mukoza tabakasındaki büyümeyle oluşan saplı oluşumlara polip denir. Saptanmaları ve tedavileri kolaydır.
Poliplerin çoğu mukoza tabakasının aşırı büyümesi sonucu oluşur ve sınırları belli bir el parçası biçiminde ortaya çıkar. Tek (ek ya da küme halinde bulunabilen polipler, doğuştan olabildikleri gibi, sonradan da ortaya çıkabilirler Polipler genellikle burun, gırtlak ve rahimde oluşurlar Çoğu, selim oluşumlardır ama bazıları kansere dönüşme potansiyeli taşır, bazıları da başlangıçtan beri habistir.
Burun polipleri Bunlar burnun içini kaplayan zara tutunurlar ve tedavi edilmezlerse üzüm tanesi kadar büyüyebilirler Çoğu sık soğuk algınlığı geçirenler ile saman nezlesi olanlarda ve enfeksiyonlar sonucunda oluşurlar Aynı biçimde, kendileri dc burunda enfeksiyon yapabilir, yüz kemiklerindeki boşlukların (sinüsler) burun boşluğuna açılan küçük kanallarını tıkayarak enfeksiyona neden olabilirler.
Burun polipleri burnun bir yanı tıkandığında ya da uzun sureli burun akın tısı olduğunda fark edilir. Doktor, özel bir alet yardımıyla polipi görebilir ve genel anestezi altında tel bir halkayla sıkıştırarak alabilir Bu, oldukça basit bir işlemdir ve daha sonra polipler oluşursa, başka tedaviler de gerekir.
Bağırsak polipleri Bağırsak polipleri genellikle kalınbağırsakta ve göden bağırsağında görülür. Az sayıda doğuştan vakada (konjenital) incebağırsakla da olurlar. Kalınbağırsaktaki polipler tek ya da küme halinde bulunur ve büyüklükleri 3 cm çapında olabilir
‘’Kalıtsal bağırsak polipozu ” adı verilen bir durumda kalınbağırsakta yüzlerce polip oluşur Kalıtımla geçen bu türdeki poliplerin kansere dönüşme riski çok yüksektir. Bu yüzden, bağırsağın söz konusu bolümü çıkarılır ve incebağırsak gödenbağırsağına bağlanır.
Kalınbağırsakta oluşan polip vakalarının çoğu kalıtsal değildir ve genellikle bağırsağın alt bölümünde oluşurlar. Böyle polipi olan kişide dışkılama sırasında kan ve aşın mukus görür. Ayrıca polip» karnın alt kısmında ağrı oluşturur Hasta, polip nedeniyle dışkısı olduğunu sanır ve dışkılama gereksinimi duyar.
Bağırsak polipleri “sigmoidoskop’’ denen bir aygıtla görülebilir. Aygıt makattan sokulur. “Kolonoskop’’ denen aygıtla da kalınbağırsak incelenir. Uzun ve esnek olan aygıt gödenbağırsağına uzatılır. Baryumlu lavmanlarla röntgen incelemesi de tanıyı kesinleştirir.
Oluşturduğu belirtiler ve çapı 1 cm’yi aştığında kansere dönüşebilme olasılığı nedeniyle polip her zaman alınmalıdır. Polip kolonoskop ile alınabilir, ancak büyükse ameliyat gerektirir.
Kolonoskopla polipin alınması sırasında hastaya yatıştırıcı ilaç iğnesi yapılır ve aygıt makat yoluyla gödenbağırsağına uzatılır. Polip bulunduktan sonra kolonoskop boyunca, ucunda halka olan bir tel uzatılır; halka polipe geçirilerek sıkılır ve elektrik akımı verilerek polipin kökü dağlanır (koterizasyon). Böylece işlem, kansız gerçekleştirilmiş olur. Hasta aynı gün evine gönderilir.
Rahim polipleri
Rahim polipleri, rahmin içini ya da rahim boynunu kaplayan tabakadan kaynaklanabilir. Çok şiddetli âdet kanamaları, âdet dönemi ortasındaki kanamalar ya da vajinal akıntı gibi belirtilerle ortaya çıkar.
Bu polipler genellikle kürtaj yöntemiyle alınır, yani rahmin içi kazınarak polipler alınır. Bazı rahim polipleri ise miyom belirtisi yapabilir. Miyom, rahmin duvarındaki kastan kaynaklanan tümördür. Böyle bir durumda rahmin ameliyatla alınması da gerekli olabilir.
Sonuç
Günümüzde polipin tanısı ve tedavisi modern yöntemler sayesinde oldukça kolaylaşmıştır. Polipi alınan kişi, bir süre, yeni bir polip olasılığına karşı düzenli aralıklarla kontrol edilmelidir.