Anahtar teslimatlar:
- Haziran 2022'de, Avustralya Yeni Güney Galler Yüksek Mahkemesi, Çin yerleşim beyanlarının Avustralya mahkemeleri tarafından ilk kez tanındığına işaret eden iki Çin medeni uzlaşma beyanını tanımaya karar verdi (Bkz. Bank of China Limited v Chen [2022] NSWSC 749).
- Bu durumda, Çin medeni uzlaşma beyanları, Avustralya yasalarına göre 'yabancı mahkeme kararları' olarak kabul edildi.
- Çin yasalarına göre, bazen medeni arabuluculuk kararları olarak tercüme edilen medeni sulh beyanları, taraflarca varılan sulh anlaşması üzerine Çin mahkemeleri tarafından yapılır ve mahkeme kararlarıyla aynı uygulanabilirliğe sahiptir.
7 Haziran 2022 tarihinde, Avustralya Yeni Güney Galler Yüksek Mahkemesi (“NSWSC”), Bank of China Limited v Chen [2022] NSWSC 749, Jimo Birincil Halk Mahkemesi, Qingdao, Shandong, Çin (“Çin Jimo Mahkemesi”) tarafından 23 Ekim 2019 tarihinde verilen iki medeni uzlaşma beyanını kabul etti.
Bu dava, Çin uzlaşma beyanlarının Avustralya mahkemeleri tarafından ilk kez tanınmasına işaret ediyor.
Temel sorun, NSWSC'nin 'hukuk arabuluculuğu kararları' olarak tercüme ettiği Çin mahkemeleri tarafından verilen medeni uzlaşma beyanlarının Avustralya mahkemeleri tarafından yabancı kararlar olarak tanınıp uygulanmayacağıdır.
I. Vakaya genel bakış
23 Ekim 2019'da, Çin Jimo Mahkemesi, başvuran Bank of China ile davalı Chen Ying arasındaki anlaşmazlığa ilişkin olarak iki adet medeni uzlaşma beyanı yayınladı:
i. davalı Chen Ying'in başvuran Bank of China'ya 2019 CNY ödeyeceğini doğrulayan medeni uzlaşma beyanı (0282) Lu 4209 Min Chu No. 2019 ((0282)鲁4209民初17,990,172.26号);
ii. davalı Chen Ying'in başvuran Bank of China'ya 2019 CNY ödeyeceğini doğrulayan medeni uzlaşma beyanı (0282) Lu 4210 Min Chu No. 2019 ((0282)鲁4210民初22,372,474.11号).
24 Aralık 2020'de davacı, iki medeni uzlaşma beyanının Avustralya'daki ortak hukukta tenfizini talep etti.
NSWSC, 7 Haziran 2022'de “Belgelerde (yani iki medeni uzlaşma beyanında) yer alan Davalar 4209 ve 4210'daki kararların uygulanabilir olduğuna” karar verdi.
II. Mahkeme görünümleri
NSWSC, "Bu anlaşmazlığın merkezinde, yukarıda atıfta bulunulan 4209 ve 4210 Davalarında yer alan iki Sivil Arabuluculuk Kararı yer almaktadır." Yani, iki Sivil Arabuluculuk Kararının Avustralya tarafından tanınan ve uygulanan yabancı kararları oluşturup oluşturmadığı.
Davalı, Tanınmaya ve tenfiz edilmeye çalışılan Hukuk Arabuluculuk Kararlarının, 6 Tek Biçimli Hukuk Usul Kuralları (NSW) (“UCPR”) Sch 2005(m) anlamında “kararları” içermediğini savunarak bir dilekçe sunmuştur.
Doç. kesin hükümlü ve zorunlu icra kabiliyetine ve zorlayıcı yetkiye sahip (Profesör Huang, bir makale Hukuk Çatışması, bu vakayı ve görüşlerini tanıtıyor.)
NSWSC, UCPR Sch 6(m)'nin amaçları doğrultusunda “Karar”ın UCPR'de tanımlanmadığına karar verdi”. Örf ve adet hukukuna göre, bir “Karar” Mahkemenin bir kararıdır ve kesin hüküm doğurur, Mahkemenin yetkisiyle yürürlüğe girer ve Mahkeme tarafından verilmiş olması nedeniyle yasal sonuçlar doğurur.
NSWSC şu sonuca varmıştır: (1) İki Hukuki Arabuluculuk Kararı, Çin'deki şartlarına göre ve Halk Mahkemesinin başka bir emrine veya kararına gerek olmaksızın davalı aleyhine derhal uygulanabilirdir; (2) Taraflar, Çin Jimo Mahkemesi'nin izni olmadan Hukuk Arabuluculuk Kararlarını değiştiremez veya iptal edemez; (3) Çin Mahkemesi, Sivil Arabuluculuk Kararı verirken belirli bir yargı yetkisini kullanır; (4) Çin Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu Madde 234'ün icra mekanizmalarının aynı şekilde bir hukuk arabuluculuğu kararı ve bir hukuk kararı için de geçerli olduğu gerçeği ile de desteklenmektedir; (5) Tarafların hukuki uzlaştırma kararının etkili olabilmesi için imzalamaları gerekmez, mahkemenin mührü basılması ve taraflara tebligat yapılması yeterlidir.
NSWSC, “Yukarıdaki bilgiler dikkate alındığında, kesin hükümle kurulan Hukuk Arabuluculuk Kararlarının zorunlu olarak uygulanabilir ve zorlayıcı yetkiye sahip olduğu ve bu nedenle bu yargının hukukunun amacına yönelik kararlar olduğu kanaatindeyim” dedi.
III. Bizim yorumlarımız
Sivil uzlaşma beyanları, Çin mahkemeleri tarafından hukuk davalarının yargılanmasında yapılan ve Çin'in mahkeme bağlantılı arabuluculuğunun kullanımını içeren yaygın bir yasal belge türüdür.
NSWSC, Bank of China Limited v Chen davasında medeni arabuluculuk kararlarını ve Çin'in mahkeme bağlantılı arabuluculuğunu doğru bir şekilde analiz etti. Bir Çin mahkemesinden medeni uzlaşma beyanı aldıysanız ve başka bir ülkede tanıma ve tenfiz başvurusunda bulunmak istiyorsanız, bu değerli bir referans olabilir.
Burada ayrıca Çin mahkemelerinin hukuk uyuşmazlıklarını nasıl ele aldığına da değinmek istiyoruz.
Özetle, Çin mahkemelerinin bir hukuk uyuşmazlığını ele alması için üç olası sonuç vardır:
i. Mahkeme, tarafların görüşlerini dikkate almadan hukuki bir karar vererek iddiaları doğrular. Karar mahkemenin görüşlerini gösterdiğinden, taraflar buna itiraz edebilir.
ii. Mahkeme, tarafların vardıkları sulh anlaşmasına göre sulh beyanında bulunur ve böylece sulh anlaşmasına kararla aynı uygulanabilirliği verir. Uzlaşma beyanı tarafların gönüllü anlaşmasını temsil ettiğinden, buna itiraz edemezler. Ayrıca mahkeme, tarafların mutabakatını teyid etmek için sulh beyanı düzenlediğinden, sulh sulh beyanları da tıpkı hükümler gibi mahkeme tarafından icra edilebilir.
iii. Taraflar sulh anlaşmasına vardıktan sonra davacı davayı mahkemeden geri çekerse, mahkeme geri çekme lehinde karar verir. Bu noktada, mahkeme uyuşmazlığa ilişkin olarak fiilen herhangi bir esasa ilişkin karar vermediği için taraflarca varılan olağan bir sulh anlaşması söz konusudur. Bu nedenle sulh sözleşmesi sadece bir sözleşmedir ve tarafların mahkemeden bunun uygulanmasını talep etme hakları yoktur.
Yukarıdaki II. madde, bir önceki gönderide tanıttığımız mahkeme bağlantılı arabuluculuktur.Çin'de Arabuluculuk: Geçmiş ve Şimdikit anlayışının sonucu olarak, buzdolabında iki üç günden fazla durmayan küçük şişeler elinizin altında bulunur.
“Mahkeme bağlantılı arabuluculuk, bir dava sırasında yürütülen arabuluculuğu ifade eder.
Mahkeme bağlantılı arabuluculuk Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda öngörülmüştür. Bu tür arabuluculuk, hukuk davalarında bir hakim tarafından yürütülür. Arabuluculuk dava davalarından ayrı değildir, onun bir parçasıdır. Uzlaşma anlaşmasına varıldıktan sonra mahkeme bir 'uzlaşma beyanı'(调解书) yapacaktır. Uzlaşma beyanı da karar gibi mahkeme tarafından icra edilebilir.”
Mahkemeler tarafından verilen uzlaşma beyanları uygulanabilir olduğundan, giderek daha fazla sayıda Çinli arabuluculuk kurumu, uzlaşma anlaşmalarını geçerli kılmak için uzlaşma beyanları yapmak konusunda mahkemelerle işbirliği yapmaya başlıyor. Buna “arabuluculuğun yargısal onayı” denir. Ayrıntılı bir tartışma için önceki yazımıza bakın “Çin'de Arabuluculuğun Geleceği: Dava ve Arabuluculuk Arasındaki Sinerji anlayışının sonucu olarak, buzdolabında iki üç günden fazla durmayan küçük şişeler elinizin altında bulunur.
durumundan öğrenebileceğimiz gibi Bank of China Limited - Chen, bir Çin arabuluculuk kurumunun uzlaşma anlaşması bir Çin mahkemesi tarafından onaylandıktan ve mahkeme uzlaşma beyanı yaptığında, yabancı bir mahkeme tarafından tanınması ve tenfizi mümkündür. Bu, Çin'in Singapur Sözleşmesi'ne katılımının yokluğunda, Çin uzlaştırma anlaşmalarının küresel dolaşımını iyileştirmede bir yol kat edebilir.
Fotoğraf Caleb Russel on Unsplash
Katkıda bulunanlar: Guodong Du 杜国栋 , Meng Yu 余 萌