Şeftalinin Faydaları ve Besin DeğerleriŞeftali, lezzetli tatlı, besleyici sulu bir meyvedir. Şeftalinin sağlık faydaları ve farklı tüketme seçenekleri ile yazın en çok tercih edilen meyvelerdendir.
Şeftali ağacından bizlere bakan tüylü güzel şeftaliler yazın sevilen sulu meyvelerindendir. Lezzetli tadı nedeniyle şeftali reçeli yaparak veya tek başına tüketilebilir. Şeftaliyi dilerseniz yoğurt ve kuru yemişle birlikte veya smoothielere ekleyerek de tüketebilirsiniz. Şeftali kalori, orta boy şeftali 58 kaloridir. Şeftalinin faydaları saymakla bitmez diyebiliriz. Şeftali faydaları, kalp sağlığını artırır, sindirime yardımcı olur. Kabızlık, ülseratif kolit gibi rahatsızlıklar için etkilidir. Alerji belirtilerini azaltabilir, bazı kanser türlerinin riskini azaltabilir.
Şeftalilerin Faydaları ve Kullanım Şekli
Şeftali veya prunus persica - bulanık kabuğu ve tatlı beyaz veya sarı eti olan küçük meyvelerdir.
Çin'de 8.000 yıldan daha uzun bir süre önce ortaya çıktıklarını düşünülüyor (1 ).
Şeftali erik, kayısı, kiraz ve bademler ile akrabadır. Zeytinsi yemiş (drupes) veya çekirdekli meyve olarak kabul edilirler. Çünkü tenleri yenilebilir bir tohumu barındıran kabuğu çevreler.
Kendi başlarına yenebilir veya çeşitli yemeklere eklenebilirler. Dahası, şeftali besleyicidir. Sindirim, pürüzsüz cilt ve alerji rahatlama gibi çeşitli sağlık yararları sunabilir.
İşte Size Şeftalinin 10 Etkileyici Faydası ve Kullanım Şekli;
1. Besinler ve Antioksidanlar ile Doludur
Şeftali birçok vitamin, mineral ve faydalı bitki bileşikleri bakımından zengindir.
Bir orta boy şeftali (150 gram) yaklaşık olarak şunları sağlar (2 ):
- Kalori: 58
- Protein: 1 gram
- Yağ: 1 gramdan az
- Karbonhidrat: 14 gram
- Lif: 2 gram
- C Vitamini: Günlük ihtiyacınızın %17'sini karşılar. (DV)
- A Vitamini: Günlük ihtiyacınızın %10'unu karşılar.
- Potasyum: Günlük ihtiyacınızın % 8'ini karşılar.
- Niasin: Günlük ihtiyacınızın %6'sını karşılar.
- E Vitamini: Günlük ihtiyacınızın %5'ini karşılar.
- K Vitamini: Günlük ihtiyacınızın %5'ini karşılar.
- Bakır: Günlük ihtiyacınızın %5'ini karşılar.
- Manganez: Günlük ihtiyacınızın %5'ini karşılar.
Şeftali ayrıca daha az miktarda magnezyum, fosfor, demir ve bazı B vitaminleri sunar.
Ek olarak, antioksidanlarla doludur. Bunlar oksidatif hasarla mücadele eden ve vücudunuzu yaşlanmaya ve hastalıklara karşı korumaya yardımcı olan faydalı bitki bileşikleridir. Meyveler ne kadar taze ve olgun olursa, o kadar fazla antioksidan barındırır (3 , 4 , 5 , 6 ).
Bir çalışmada taze şeftali suyundan, sağlıklı erkeklerde tüketimin 30 dakika içerisinde antioksidan etkisi gösterdiği görülmüştür (7 ).
Özet: Şeftali lif, vitamin ve mineral bakımından yüksektir. Ayrıca, vücudunuzu yaşlanmaya ve hastalıklara karşı korumaya yardımcı olabilecek antioksidanlar gibi faydalı bitki bileşiklerini içerir.
2. Sindirime Yardım Eder
Şeftali sağlıklı sindirime katkıda bulunur.
Çözünmeyen lif dışkınıza kütle ekler ve besinlerin bağırsağınızda rahatça ilerlemesini sağlar, kabızlık ihtimalini düşürür(12 ).
Öte yandan, çözünür lif bağırsaklarınızdaki faydalı bakteriler için besin sağlar. Buna karşılık, bu bakteriler bağırsaklarınızın hücrelerini besleyen kısa zincirli yağ asitleri (asetat, propiyonat ve bütirat gibi) üretir.
Bağırsaklarınızdaki kısa zincirli yağ asitleri ayrıca iltihaplanmayı azaltmaya Crohn hastalığı, irritabl barsak sendromu (IBS) ve ülseratif kolit gibi sindirim bozuklukları semptomlarını iyileştirmeye yardımcı olabilir (13 , 14 , 15 ).
Şeftali çiçekleri meyvenin sindirime faydası olabilecek başka bir parçasıdır. Geleneksel Çin tıbbında sindirim bozukluklarını tedavi etmek için yaygın olarak kullanılırlar.
Hayvan araştırmaları, çiçeklerde bulunan bileşiklerin, gıdaları yumuşak bir şekilde ilerletmek için uygun ritmin korunmasına yardımcı olduğunu keşfetti. Bağırsak kasılmalarının gücünü ve sıklığını etkili bir şekilde arttırarak sindirimi kolaylaştırır(16).
Çalışmalar sıklıkla şeftali çiçeği özü kullanırken, çiçeklerden yapılan bitki çayı Kore'de yaygın olarak tüketilir (17 ).
Özet: Şeftali kolay bir sindirim ve daha düşük bağırsak hastalıkları riskine katkıda bulunan lif içerir. Şeftali çiçekleri ayrıca sağlıklı bir bağırsağı desteklediği görülen bazı bileşikler sağlar.
3. Kalp Sağlığını Artırabilir
Düzenli olarak meyve yeme - şeftali dahil - kalbinize iyi gelir.
Şeftali, yüksek tansiyon ve kolesterol gibi kalp hastalığı risk faktörlerini düşürebilir (18 ).
Dahası test tüpü çalışmaları, şeftalilerin safra asitlerine - karaciğeriniz tarafından kolesterolden üretilen bileşiklere - bağlanabileceğini göstermektedir.
Bağlı safra asitleri - içerdikleri kolesterol ile birlikte - sonunda dışkı yoluyla atılır. Bu da kandaki kolesterol seviyelerinin düşmesine yardımcı olabilir ( 19 ).
Bu etkiler umut verici görünmekle birlikte, insanlarda bunları doğrulamak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
Kalp hastalıkları hakkında merak ettiğiniiz her şey için blog yazımızı okumaya devam edebilirsiniz (Oku).
Özet: Şeftaliler, yüksek kan basıncı gibi trigliserit ve kolesterol düzeyleri gibi kalp hastalığı risk faktörlerini azaltmaya yardımcı olabilecek bileşikler içerir. Ancak, insanlarda daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
4. Şeftali Cilde Faydaları
Şeftalilerin cildinizi sağlıklı tutmaya yardımcı koruyucu etkileri vardır.
Test tüpü çalışmaları şeftalilerde bulunan bileşiklerin cildinizin nemi muhafaza etme yeteneğini geliştirdiği ve böylece cilt dokusunun iyileştirilebileceğini göstermektedir (24 ).
Şeftali çiçeği özlerinin, farelerde cilt tümörlerinin gelişimini geciktirdiği de bulunmuştur (28 ).
Ancak, sonuçlar çıkarılmadan önce insanlarda daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Özet: Şeftali ve şeftali çiçekleri içindeki bileşikler, nemi koruyarak ve güneşin zarar görmesini önleyerek cildinizin sağlıklı kalmasına yardımcı olabilir. Ancak, daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.
5. Bazı Kanser Tiplerini Önleyebilir
Çoğu meyve gibi şeftali de çeşitli kanserlere karşı koruma sağlayabilecek faydalı bitki bileşikleri sağlar.
Tüp ve hayvan araştırmaları, şeftali çekirdeğindeki bileşiklerin, kanserli olmayan cilt tümörlerinin büyümesini sınırlayabildiğini ve bunların kanserli olanlara dönüşmesini engelleyebileceğini göstermiştir (33 ).
Şeftaliler polifenollerle doludur. Tüp çalışmalarında büyümeyi azalttığı ve kanser hücrelerinin yayılmasını sınırladığı gösterilen bir antioksidan kategorisidir (34).
Şeftali polifenolleri, sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri de öldürebilir(35).
Bir hayvan çalışmasında, bu polifenoller, belirli bir tip meme kanserinin büyümesini ve yayılmasını önlemekte özellikle etkili olmuştur.
Araştırmacılar, bir kişinin araştırmada kullanılana eşdeğer miktarda polifenol tüketmek için günde iki ila üç şeftali yemesi gerektiğini bildirdi (34 ).
Başka bir çalışmada, her gün en az 2 şeftali veya nektarin tüketen menapoz sonrası kadınların 24 yıl içinde %41 daha düşük meme kanseri riski olduğu görüldü(36).
Ancak, insanlarda az sayıda çalışma yapılmıştır. Bu nedenle daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Özet: Şeftalilerde bulunan bileşikler, kanserli hücrelerin oluşumunu, büyümesini ve yayılmasını sınırlayarak kansere karşı bir miktar koruma sağlayabilir. Bununla birlikte, bu faydaları doğrulamak için daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
6. Alerji Belirtilerini Azaltabilir
Şeftali yaşayabileceğiniz herhangi bir alerji semptomunu azaltabilir.
Vücudunuz bir alerjene maruz kaldığında, alerjen vücudunu atmanıza yardımcı olmak için bağışıklılık sisteminiz tarafından üretilen histaminleri veya kimyasalları serbest bırakır.
Histaminler vücudunuzun savunma sisteminin bir parçasıdır. Hapşırma, kaşıntı veya öksürük gibi alerji semptomlarını tetikler.
Araştırmalar şeftalilerin kanda histamin salınımını önleyerek alerji semptomlarını azaltmaya yardımcı olduğunu göstermektedir (37 ).
Bununla birlikte, alerjisi olan kişilerde bu etkilerin gücünü belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Özet: Şeftali, bağışıklık sisteminizin alerjenlere tepkisini azaltabilir, böylece alerji semptomlarını azaltabilir. Bununla birlikte, özellikle insanlarda daha fazla çalışmaya ihtiyaç vardır.
7-9. Diğer Potansiyel Faydalar
Şeftali başka sağlık yararları sunabilir. En iyi araştırılmış olanlar şunlardır:
7. Bağışıklığı Artırabilir: Şeftali, bağışıklık sistemini güçlendiren besin maddeleri ve antioksidanlar bakımından zengindir. Tüp çalışmaları, bazı bakteri türleriyle de savaşabileceklerini bildirmiştir (40 ).
8. Bazı Toksinlere Karşı Koruma Sağlayabilir: Bir çalışmada sigara içenlere verilen şeftali özleri, nikotinin idrar yoluyla giderilmesini artırdı (41 ).
9. Kan Şekeri Seviyelerini Azaltabilir: Çalışmalar, şeftalilerde bulunan bileşiklerin obez sıçanlarda yüksek kan şekeri seviyelerinin ve insülin direncinin önlenmesine yardımcı olduğunu göstermektedir (22 ).
Bununla birlikte, bu faydaları kanıtlayan araştırmalar çok büyük sayılmadığından ve insanlar üzerinde yapılmadığından çok fazla detaya girmek istemedik.
Özet: Şeftali bağışıklığı artırabilir, toksinlerin vücudundan kurtulabilir ve kan şekeri seviyesini düşürebilir. Ancak, bu alanlarda araştırma sınırlıdır.
10. Şeftali Bulmak ve Diyetinize Eklemek Kolaydır
Şeftali bulmak kolaydır ve birçok yönden diyetinize eklenebilir.
Çiğ olarak yenebilir, fırında pişirilebilir, ızgaralanabilir, kızartılabilir, sote edilebilir ve sıcak veya soğuk yemeklere kolayca katılabilir.
Örneğin, taze şeftali besin açısından zengin bir atıştırmalıktır, kendi başlarına yenebilir ya da yoğurt ve bir avuç fındıkla tamamlayabilirsiniz.
Şeftaliler salatalara eklenebilir veya doyurucu bir nohut körisine karıştırılabilir. Salsaya beklenmedik bir dokunuş katar ve aynı zamanda birçok tatlıda popüler bir bileşendir.
Son olarak, şeftali, suyunuza lezzet katmak için bir smoothie halinde karıştırılabilir veya hafifçe püre haline getirilebilir.
Özet: Şeftali yaygın olarak bulunur ve çeşitli şekillerde yenilebilir. Onları tek başlarına tadını çıkarın veya ana yemekler, yanlar, tatlılar veya bir smoothie ile kolayca birleştirin.
Şeftali Nasıl Seçilir ve Saklanır?
Şeftaliler çok çeşitli hallerde gelir - bazıları beyaz, diğerleri sarı. Beyaz şeftali daha tatlıdır, sarı olanlar daha ekşi olma eğilimindedir.
Şeftali seçerken, tipik olarak kokuları ne kadar tatlıysa o kadar olgun olurlar. Hasarlı veya olgunlaşmış kahverengimsi, çürük veya kırışık meyvelerden kaçının. Bunun yerine, sert veya sadece hafifçe yumuşak bir ete sahip şeftali arayın.
Bir şeftalinin etini bastırıp hafifçe göçtüğünü hissettiğinizde olgun ve yemeye hazır olduğunu anlayabilirsiniz.
Şeftali toplandıktan sonra olgunlaşmaya devam eder. Bu yüzden şeftalileriniz çok katıysa, bir ila üç gün boyunca bunları tek bir katman halinde tezgahınıza koymayı deneyin.
Olgun şeftali oda sıcaklığında yaklaşık bir hafta dayanır. Bunları bu süre zarfında yemeyi planlamıyorsanız, aşırı olgunlaşmayı önlemek için buzdolabında saklamak en iyisidir.
Olgun şeftali donmuş da olabilir. Fakat kahverengileşmesini önlemek için ilk önce onları dilimlemek ve biraz limon suyu ile etlerini kaplamak en iyisidir.
Şeftali konserve veya dondurulmuş olarak satın alınabilir. Konserve şeftali, taze veya dondurulmuş şeftali yerine daha az sayıda antioksidan içerme eğilimindedir. Daha sağlıklı bir seçim için, şurup yerine suyla doldurulmuş bir alternatif seçmeyi deneyin ( 9 ,10 ).
Özet: Olgunlaşmamış veya biraz olgunlaşmış taze şeftali satın almak en iyisidir. Taze şeftali en besleyici, ardından donmuş ve sonra konserve. Konserve satın alırsanız, suya eklenmiş şekerler barındırmayan çeşitleri seçmek en iyisidir.
Uzun Lafın Kısası
Şeftali birçok vitamin, mineral ve faydalı bitki bileşikleri bakımından zengindir.
Kolayca çeşitli yemeklere dahil edilirler. Daha sağlıklı cilt, daha az alerji belirtileri, daha fazla sindirim ve kalp sağlığı gibi etkileyici sağlık yararları sunabilirler.
Şeftalilerin ayrıca belirli kanser risklerinin daha düşük olmasıyla bağlantılı olduğu ve bağışıklık sistemini güçlendireceği, toksinlere karşı koruyabileceği ve kan şekeri seviyesini azalttığı görülmektedir.
Sonuç olarak, şeftali diyetinize katmaya değer bir meyvedir.