Panik atak, gerçek bir tehlike veya görünürde bir neden olmadığında şiddetli fiziksel reaksiyonları tetikleyen ani bir yoğun korku atağıdır. Panik ataklar çok korkutucu olabilir. Panik atak meydana geldiğinde, kontrolü kaybettiğinizi, kalp krizi geçirdiğinizi ve hatta öldüğünüzü düşünebilirsiniz.
Birçok insan yaşamları boyunca sadece bir veya iki panik atak geçirir ve sorun, belki de stresli bir durum sona erdiğinde ortadan kalkar. Ancak tekrarlayan, beklenmedik panik ataklar yaşadıysanız ve sürekli başka bir saldırıdan korkarak uzun süreler geçirdiyseniz, panik bozukluğu denen bir durumunuz olabilir.
Panik atakların kendisi hayati tehlike oluşturmasa da korkutucu olabilir ve yaşam kalitenizi önemli ölçüde etkileyebilir. Ancak tedavi çok etkili olabilir.
Semptomlar
Panik ataklar tipik olarak herhangi bir uyarı olmaksızın aniden başlar. İstedikleri zaman saldırı yapabilirler araba kullanırken, alışveriş merkezinde, uykudayken veya bir iş toplantısının ortasında. Ara sıra panik atak yaşayabilirsiniz veya bunlar sık sık ortaya çıkabilir.
Panik atakların birçok çeşidi vardır, ancak semptomlar genellikle dakikalar içinde zirve yapar. Panik atak geçtikten sonra kendinizi yorgun ve bitkin hissedebilirsiniz.
Panik ataklar tipik olarak şu belirti veya semptomlardan bazılarını içerir:
- Yaklaşan kıyamet veya tehlike duygusu
- Kontrolü kaybetme veya ölüm korkusu
- Hızlı, çarpan kalp atış hızı
- Terlemek
- Titreme veya titreme
- Nefes darlığı veya gerginlik
- Titreme
- Sıcak basmaları
- Mide bulantısı
- Karın krampları
- Göğüsağrısı
- Baş ağrısı
- Baş dönmesi veya bayılma
- Uyuşma veya karıncalanma hissi
- Gerçek olmama veya tarafsızlık hissi
Panik atakla ilgili en kötü şeylerden biri, başka bir atak geçirebileceğinize dair yoğun korkudur. Panik atak geçirmekten o kadar korkabilirsiniz ki, meydana gelebilecekleri belirli durumlardan kaçınırsınız.
Ne Zaman Bir Doktora Görünmeli
Panik atak belirtileriniz varsa, mümkün olan en kısa sürede tıbbi yardım alın. Panik ataklar son derece rahatsız edici olsa da tehlikeli değildir. Ancak panik atakları kendi başınıza yönetmek zordur ve tedavi edilmeden daha da kötüleşebilirler.
Panik atak semptomları, kalp krizi gibi diğer ciddi sağlık sorunlarının semptomlarına da benzeyebilir, bu nedenle semptomlarınıza neyin neden olduğundan emin değilseniz, birinci basamak sağlık hizmeti sağlayıcınız tarafından değerlendirilmek önemlidir.
Nedenleri
Panik ataklara veya panik bozukluğa neyin neden olduğu bilinmemektedir, ancak bu faktörler bir rol oynayabilir:
- Genetik
- Büyük stres
- Strese daha duyarlı veya olumsuz duygulara yatkın olan mizaç
- Beyninizin bazı bölümlerinin çalışma şeklindeki bazı değişiklikler
- Panik ataklar aniden ve ilk başta herhangi bir uyarı olmaksızın ortaya çıkabilir, ancak zamanla genellikle belirli durumlar tarafından tetiklenirler.
Bazı araştırmalar, vücudunuzun tehlikeye karşı doğal savaş ya da kaç tepkisinin panik atakta yer aldığını göstermektedir. Örneğin, peşinizden bir boz ayı gelirse, vücudunuz içgüdüsel olarak tepki verirdi. Vücudunuz yaşamı tehdit eden bir duruma hazırlanırken kalp atış hızınız ve nefesiniz hızlanır. Aynı tepkilerin çoğu panik atakta da ortaya çıkar. Ancak bariz bir tehlike olmadığında neden panik atak meydana geldiği bilinmemektedir.
Risk Faktörleri
Panik bozukluğunun semptomları genellikle gençliğin sonlarında veya yetişkinliğin başlarında başlar ve erkeklerden daha fazla kadını etkiler. Panik atak veya panik bozukluk gelişme riskini artırabilecek faktörler şunları içerir:
- Ailede panik atak veya panik bozukluk öyküsü
- Sevilen birinin ölümü veya ciddi hastalığı gibi büyük yaşam stresi
- Cinsel saldırı veya ciddi bir kaza gibi travmatik bir olay
- Boşanma veya bebeğin eklenmesi gibi hayatınızdaki büyük değişiklikler
- Sigara içmek veya aşırı kafein alımı
- Çocuklukta fiziksel veya cinsel istismar geçmişi
Komplikasyonlar
Tedavi edilmeden bırakıldığında panik atak ve panik bozukluk hayatınızın hemen hemen her alanını etkileyebilir. Daha fazla panik atak geçirmekten o kadar korkuyor olabilirsiniz ki, yaşam kalitenizi bozan sürekli bir korku durumunda yaşarsınız.
Panik atakların neden olabileceği veya bunlarla bağlantılı olabileceği komplikasyonlar şunları içerir:
- Araba kullanma veya evinizi terk etme korkusu gibi belirli fobilerin gelişimi
- Sağlık sorunları ve diğer tıbbi durumlar için sık tıbbi bakım
- Sosyal durumlardan kaçınma
- İş veya okuldaki sorunlar
- Depresyon, anksiyete bozuklukları ve diğer psikiyatrik bozukluklar
- Artan intihar düşüncesi riski
- Alkol veya başka bir madde kötüye kullanımı
- Finansal problemler
Bazı insanlar için panik bozukluğu agorafobiyi içerebilir – panik atak geçirirseniz kaçamayacağınızdan veya yardım alamayacağınızdan korktuğunuz için endişeye neden olan yerlerden veya durumlardan kaçınma. –
Önleme
Panik atakları veya panik bozukluğu önlemenin kesin bir yolu yoktur. Ancak bu tavsiyeler yardımcı olabilir. Daha kötüye gitmelerini veya daha sık hale gelmelerini önlemeye yardımcı olmak için panik atak için mümkün olan en kısa sürede tedavi alın. Panik atak semptomlarının tekrarlamasını veya kötüleşmesini önlemeye yardımcı olmak için tedavi planınıza sadık kalın. Anksiyeteden korunmada rol oynayabilecek düzenli fiziksel aktivite yapın.