Kıdem ve İhbar Tazminatı
Kıdem Tazminatı Nedir?
Herhangi bir iş sözleşmesinin kıdem tazminatını gerektiren nedenle yani haklı neden olmaksızın feshi durumunda, çalışılan her bir tam yıl için 30 günlük brüt ücret tutarında kıdem tazminatı ödenmektedir. Bir yıldan artan süreler de oranlanarak hesaplamaya dahil edilmektedir.
Kıdem tazminatı hesaplamaları sırasında işçiye ödenen ücretin yanı sıra, kendisine düzenli olarak sağlanan tüm para ve para ile ölçülebilen menfaatler (yol parası, yemek parası, düzenli olmak koşuluyla ikramiye ödemeleri, işverence verilen hediye çekleri, işyeri uygulaması olarak kabul edilebilecek belirli dönemlerde yapılan ödemeler, yardım, prim, hediye çeki, lojman, gıda yardımı vb.) de dikkate alınmaktadır. Bu şekilde hesaplanan ücrete giydirilmiş ücret adı verilir ve kıdem tazminatı giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanır.
Her tam çalışma yılı için ödenen kıdem tazminatı tutarı, fesih tarihinde geçerli olan kıdem tazminatı tavanı ile sınırlandırılmıştır. İş Kanunu'na tabi işçiler için belirlenen bu tavan tutar, en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenecek en yüksek emeklilik ikramiyesini geçmemektedir. T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı'nca 01/07/2021 tarihinden itibaren işçilere ödenecek kıdem tazminatının tavan tutarı 8.284,51 TL olarak belirlenmiştir.
İhbar Tazminatı Nedir?
İş Kanunu uyarınca iş sözleşmesini feshetmek isteyen taraf, feshi yazılı olarak ve çalışma süresi göz önünde bulundurularak İş Kanunu'nda öngörülen belirli sürelerde karşı tarafa iletmekle yükümlüdür.
İhbar süresine uyulmaması halinde ihbar tazminatı işverenden talep edileceği üzere, işveren de işçiden talep edilebilir. Kıdem tazminatının aksine, ihbar tazminatı işçiden de talep edilebilir.
İhbar süreleri şöyledir:
- İşçinin çalışma süresinin 6 aydan az olması halinde fesih/istifa bildiriminin diğer tarafa yapılmasından başlayarak 2 hafta,
- İşçinin çalışma süresinin 6 - 18 ay olması halinde fesih/istifa bildiriminin diğer tarafa yapılmasından başlayarak 4 hafta,
- İşçinin çalışma süresinin 18 - 36 ay olması halinde fesih/istifa bildiriminin diğer tarafa yapılmasından başlayarak 6 hafta,
- İşçinin çalışma süresinin 36 aydan fazla olması halinde fesih/istifa bildiriminin diğer tarafa yapılmasından başlayarak 8 hafta.
İhbar tazminatı da kıdem tazminatı gibi giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanır.
Kıdem ve İhbar Tazminatı Zamanaşımı Süresi Ne Kadardır?
Kıdem ve ihbar tazminatı için kanuni zamanaşımı süresi 10 yıldır. İş akdinin feshinden itibaren 10 yıl süre içerisinde kıdem ve ihbar tazminatı talep edilebilir.