Huzurlu bir Sovyet traktörünün ana hatları karlı parıltılı puslardan ortaya çıktı. Karla kaplı, izlenen araç sonsuza dek derin bir çatlakta sıkışıp kalmıştı. Bir sonraki buluş, paslanmış ve buza donmuş hidrolojik bir vinçti. Hesaplamalar tam olarak doğrulandı - personel istasyondan büyük bir acele ile ayrıldı, boş variller, panolar ve ekipman parçaları her yere dağıldı. Sürünen hummocks, dizel elektrik santralini neredeyse yuttu ve temizlenen buz üzerindeki doğaçlama pisti imha etti. Kutuplu kaşiflerin neden ekipmanı tahliye edemediği anlaşıldı.
Kar yağışı, Leonard Le'Shack, dikkatlice radyo kulesine yaklaştı. Hiç şüphesiz - SP-8'i bulmayı başardılar! Efsanevi Sovyet bilim istasyonu şimdi yeni sakinlerle tanıştı: Binalar arasında gülümseyen bir James Smith ortaya çıktı. Gizli seferin ikinci katılımcısı terk edilmiş üssü daha az ilgi göstermeden inceledi.
- Leo, iyi misin?
- Her şey yolunda
- Yapacak çok işimiz var gibi görünüyor.
“Evet, Le'Shack soğuk rüzgarda titreyerek dişlerini zar zor sıktı.
“Uçan Kale” nin ışıkları kasvetli gökyüzünde sallandı - ekipmanın son balyasından atıldı, uçak Point Barrow'a geri döndü. Aşağıda, buzun üzerinde, ölümcül Arktik soğukluğunun ortasında, iki yaşayan insan kaldı. 83 ° kuzey enlemini, 130 ° batı boylamını koordine eder. Coldfeet Operasyonu başladı.
Komsomolsk gençlik drift istasyonu "Kuzey Kutbu-8"
Giriş kapısını levyeyle birlikte kaldıran ABD Donanması Teğmen Le'Shack ve kutup araştırmacısı James Smith, Kuzey Kutbu-8 bölgesindeki kalkan evlerinden birine girdi. Fener kiriş duvarda asılı bir ayırma takvimi karşı durdu - yılın 19 Mart 1962. Sovyet istasyonunun iç kısmı pek sürpriz yapmadı: bir satranç tahtası, kırtasiye seti, cılız bir rafta bir kitap yığını, ilginç bir şey yok - kurgu. İsli tencereye soba, lavabo, yumuşak halı. Rahat. Duvarlarda bazı yerlerde Lenin imgesi ile posterler vardı ve kuvvetli, gergin Komsomol üyeleri. Ancak asıl önemli olan, prefabrik evin, tehlikeli çatlaklar ortaya çıktığında hızla buzun üzerinde hareket etmesini sağlayan koşucular üzerine kurulmuş olmasıdır.
- İşte inimiz olacak James
- Evet Bakın, Ruslar burada bir şey yetiştirdiler - iki kutup araştırmacısı da pencereye geldi. Pencere kenarında, toprak donmuş topaklar arasında kuru soğan sapları sıkışmış bir kutu vardı. Kuzey Kutbu acımasız bir şekilde öldürdü ve talihsiz bitkilerin ömrünü emdi.
“Üzücü bir manzara” dedi Le'Shack.
Teçhizatlarını eve sürüklediklerinde ve tam da kapıyı barikat ettiği için, Amerikalılar zor bir günün tüm olaylarını tekrar yaşayarak derin bir uykuda unutuldu. Buza, terkedilmiş bir Sovyet istasyonuna ve sonsuz Arktik çölüne iniş - izlenimler ömür boyu sürecek!
ChTZ Nadir Traktör, Franz Josef Land'deki terk edilmiş bir kutup istasyonunda bulundu
Mayıs 29 sabahı, yılın 1962'i, hızlı bir ısırmadan sonra, kaşifler görevlerini tamamlamak üzere. Le'Shack, radyo istasyonunu karıştırırken, Smith meteorolojik kabini temizledi. Zengin kupalar aldı: bir dizi termometre (cıva, alkol, “kuru”, “ıslak”, maksimum ve minimum), bir higrometre, bir termograf ve saat mekanizmalı bir hidrograf. Meteorolojik alandan ayrılmakta olan Amerikan, anemometreyi (rüzgar hızını ölçen bir cihaz) ve Wildv rüzgar gülünü kaptı.
İlk gardırop bagajını yakalanan ekipmanla paketleyen Smith, radyo odasına yöneldi ...
“SSCB'de üretildi,” Le'Shak coşkuyla, “Güç kaynağının hayata geçmesi ve resepsiyondan kazanması yeterliydi.
Müziğin sesi siyah kulaklıklardan geldi - istasyon HF bandında Sovyet radyo istasyonlarına ayarlandı.
“Tamam, şimdi Barrow ile temasa geçelim.” Durumu bildirmek gerekli.
... Kutup kaşiflerinin hayatı gidişatını koştu. Le'Shak ve Smith, istasyonu sistematik olarak inceledi, en ilginç ekipmanı gardırop sandıklarına yerleştirdi ve paketledi, yazılı kanıtları aradı - özel literatür, mektuplar, defterler. Yemek odasında, SP-8 istasyonunun en son başkanı olan Romanov'un, istasyonun boşaltılması için tarih ve sebeplerin yanı sıra Leningrad'daki Kuzey Kutbu ve Antarktika Araştırma Enstitüsü'ne yapılan bir itirazın bulunduğu bir duvar gazetesi bulundu. Başka bir yerleşim bölgesinde, Amerikalılar gizli kodları olan bir not defteri buldular - ortaya çıktığı gibi, SP-8 çalışanları ile Moscow River Shipping Company arasında çalışan bir satranç oyunu kaydı.
Kalkan evlerinden biri tarafından doğaçlama bir “kar eriticiye” sahip gerçek bir Rus hamamı ve içine su pompalamak için bir pompa ortaya çıkmış!
Bununla birlikte, raporlarında Le'Shack ve Smith, istasyonun müstehcen iç mekanı ve çarpıcı üst düzey bilimsel ekipman dizisi arasında büyük bir kontrast olduğuna dikkat çekti: atmosferik hava sondaları, astronomik aletler, radyo iletişimi, navigasyon, oşinografik araçlar: otomatik bir akım kaydedici, derin deniz bilimi kompleksleri ...
Öyleyse, bunlar ABD'ye düştüğünde, deniz istihbarat (Deniz İstihbarat Dairesi) uzmanları beklenmedik bir sonuç çıkarır: Sovyet bilimsel enstrümanları son derece yüksek bir teknolojik performans seviyesine sahiptir ve ayrıca üretim modelleridir.
Ancak ana keşif akşamı terkedilmiş üssün bulunduğu ilk gün yapıldı - Amerikalılar, SP-8 jeneratörlerinin özel sönümleme cihazlarına monte edildiğini buldu. Neden düşük ses ve titreşimi sağlayacak önlemler? Sadece bir açıklama olabilirdi - bir sualtı sonar feneri ya da bir denizaltı izleme sistemi yakınlarda kurulmuştu. resmi tarih Net bir cevap vermedi - Le'Shak ve Smith, SP-8 üzerinde benzer bir şey bulabildiler ya da çok gizli ekipman Sovyet kutup araştırmacısı tarafından önceden kaldırıldı.
Sonuncusu üçüncü gün, terk edilmiş bir kutup istasyonunda geçirildi. Leonard Le'Shack ve James Smith tahliye için kaldıkları izleri yavaşça yok edip, hacimli balyalar (300 fotoğraftan daha fazla, 83 belge, 21 alet ve araç örneği!) Topluyor. Point Barrow'lu bir radyo operatörü, arama kurtarma aracının ayrıldığını onayladı. Şimdi beklememiz gerek ...
Kuzey Kutbu halkın planlarına kendi düzenlemelerini yaptı - keşif grubunu o gün tahliye etmek mümkün değildi. Üst üste iki gün boyunca, Amerikalılar gövdelerini buz üzerinde çıkardılar ve “Uçan Kale” için beklediler, bazen motor kükremesini bile duydular - ne yazık ki, her seferinde havadaki keskin bir bozulma operasyonu bozdu. Sinir bozucu oldu.
Son olarak, Temmuz 2 akşamı kargo, uçakta güvenli bir şekilde kargoya teslim edildi. Leonard Le'Shack’ın dönüşü ...
Amerikalıların önemsiz bir görevi vardı: kargo ve insanları buz yüzeyinden bulutlarda yarışan bir uçağın tahtasına teslim etmek. Buza iniş hariçtir: "Uçan Kale" multimetre yığınındaki hummocks kümesini kıracak. Özel ekipman kullanmadan pisti iki kişi tarafından temizlemek - görev tamamen gerçekçi değil. Havada yakıt ikmali yapabilen ve buzlu çöl boyunca 1000 km'yi aşan helikopterler, o yıllarda yoktu. Sadece "Uçan Kale" ve aynı eski deniz devriye uçağı P-2 "Neptün" idi. Ne yapmalı?
Leonard Le'Shack, önerilen çözüme endişe ve inançsızlıkla baktı. Oldu - değildi! Hala başka seçeneği yok. Le'Shack, kancayı kemerine bağladı ve bir balonu helyumla şişirmek için hazırladı.
Yukarıda motorların artan kükremesi duyuldu - “Uçan Kale” bulutların alt kenarından geçti ve kutuplu kaşifleri kaldırmaya hazırlandı. Navigator ve radyo operatörü, şeffaf bir blisterin üzerine eğilerek, aşağıdaki iki krankın ilgisini çekti.
- Sen ordasın! bir hareket alın! - “Kalenin” mürettebatı, Le'Shack ve Smith'i sevinçle karşıladı.
Le'Shak şiddetli bir şekilde iç çekti ve bir balon patladı; o da, itaatsiz ellerinden hemen soğuktan ayrılıp, gri gökyüzüne kaybolan bir balon. Diğer ucu Le'Shack kayışına tutturulmuş ince bir naylon ip topun arkasına uçtu. Sonunda, 150-metre kablosu dize gibi kıvrılmış ve çekilmiştir. Keskin bir rüzgâr dalgası pervaneyi ayaklarının altından fırlattı - bir adam çaresizce buzun üzerinden kaydırdı, dizlerine çarptı ve kelepçelerin keskin kenarlarına ellerini uzattı. Ve sonra öyle bir patladı ki, Le'Shak bir an için gözlerini karartdı ...
Kuzey Kutbu'nun üzerinde, kutupsal bir gün batarken, yaşayan bir adam uçtu. Paraşüt ve kanatların yardımı olmadan, saatte 130 knot hızında, Leonard Le'Shack yerçekimine karşı soğuk yerçekimi karşısında soğuk Kuzey Kutbu havaya çarptı.
Buz gibi donma yüzünü kapladı, yanan rüzgar ciğerlere girip içeriden donma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı. Hava cazibesi altı buçuk dakika sürdü, boğucu bir şekilde ip üzerinde asılı olan Le'Shack kalktı ve uçağa binmek için kaldırıldı.
Smith'in yükselişi daha kolaydı - rüzgar yoldaşını buzun üzerinde sürüklerken rüzgârını gördüğünde, barışçıl Sovyet traktörüne en son ana kadar devam etti - sonunda, uçak ipi “bağladı” ve yükleme rampasından geçti.
***
Ağustos ayında, 1962, ABD Donanması İstihbarat Dergisi dergisi ONI Review'in "Coldfeet Operasyonu: Terk Edilmiş Sovyet Arctic Drift Station NP 8'in Araştırılması" (dahili kullanım için) başlığı altındaki son baskısını yayımladı. Makale, keşif gezisinin terkedilmiş kutup istasyonu SP-8'e olan tüm mahkumiyetlerini, özel operasyonun maliyetini ve elde edilen sonuçları ayrıntılı olarak yansıtıyor. Amerikalılar, Sovyet Arktik araştırmalarının ölçeğine şaşırdı, ABD Donanması, Sovyet enstrüman yapımının ürünlerini tanıdı; Askeri amaçlar için sürüklenen bilimsel istasyonların "Kuzey Kutbu" kullanımı hakkında onaylar alındı ve CIA, Sovyet bilimi ve endüstrisi hakkında kesin sonuçlar verdi. Kuzey Kutbu'ndaki Sovyet sitelerinin "ziyareti" ile ilgili çalışmaların sürdürülmesi önerildi.
Leonard Le'Shack'ın anıları. "Coldfit" projesi - Sovyet kutup istasyonuna giden gizli bir keşif "
Etik an Amerikalıları heyecanlandırmadı - “ziyaret” sırasında, SSCB'nin kırmızı bayrağı zaten terk edilmiş istasyonun üzerine indirilmişti. Uluslararası deniz hukukuna göre, “hiç kimsenin” bir nesnesi “ödül” olarak kabul edilir ve bulucuya aittir.
Polar kaşiflerin garip "tahliyesine" gelince, James Smith ve Leonard Le'Shak bir naylon kablo ve bir balon kullanarak - bu sadece uzak 1958 yılında CIA ve ABD Hava Kuvvetleri tarafından kabul edilen Fulton'un yüzeyden havaya kurtarma sistemidir. . Fikir basit: bir kişi kendine özel bir kemeri bağlar, bir kordonu diğer ucunu bir balona bağlı olan kayışına bağlar. Top, bir kişinin doğrudan kaldırılmasında herhangi bir rol oynamaz - tek görevi, kabloyu dik konumda germek.
Aynı B-17 Uçan Kale, ortak girişim-8'in seferine katıldı.
Aracın burnunda kabloyu tutmak için açıkça görülebilir bir cihazdır.
Aracın burnunda kabloyu tutmak için açıkça görülebilir bir cihazdır.
Sistemin ikinci elemanı, burun üzerine monte edilmiş katlanan “bıyıkları” bulunan düşük hızlı bir nakliye uçağıdır (“Flying Fortress”, P-2 “Neptune”, S-2 “Tracker” veya C-130 “Hercules” esas alınarak). Uçak, hedefe 200-250 km / s hızında yaklaşır, böylece kablo tam olarak “bıyık” çözümünde olur: kurtarma uçağı kabloyu “kestiğinde” mürettebat bir vinç kullanarak yükü seçer. Beş dakikalık kabus - ve sen gemidesin. Esprili ve basit.
Deneylerin gösterdiği gibi, bu durumda aşırı yüklenme, kişiyi ciddi şekilde kısacak kadar büyük değildir, ayrıca “sarsıntı”, naylon ipin elastik özellikleriyle kısmen telafi edilir.
Şu anda döner kanatlı makinelerin gelişmesiyle birlikte sistem alaka düzeyini kaybetti. Ancak, ABD Hava Kuvvetleri tarafından düşürülen pilotların ve özel kuvvetlerin acil tahliyesi için hala kullanılmaktadır. Amerikalılara göre, Fulton'un "hava kancası" normal paraşüt sıçramasından daha tehlikeli değildir. Arctic buz kütlesi de dahil olmak üzere herhangi bir kimseyi beladan uzak tutmak için fena bir karar değil.
Sonuç bölümü
Issız “buz gibi korku ülkesi” Soğuk Savaş sırasında SSCB ile ABD arasında entrika ve ciddi bir çatışma yaşandı. Uygun olmayan yaşam koşullarına rağmen, Kuzey Kutbu topraklarında epeyce “çift kullanımlı” askeri tesisler ve kutup istasyonları vardı.
Rus kutup araştırmacısı Arthur Chilingarov, tesisin "araştırma durumuna" rağmen, tüm ekipman ve teçhizat ABD Donanması ile işaretlenmişti, 1986'taki terkedilmiş bir Amerikan istasyonunun “dost ziyareti” sırasında çok şaşırdığını hatırladı.
SP-6 istasyonunun eski başkanı Nikolay Bryazgin, temizlenmiş buz üzerindeki doğaçlama pistlerinin Tu-16 stratejik bombardıman uçağının “atlama alanı” olarak test edilmesinde nasıl kullanıldığını açıkladı.
Leonard Le'shak ve James Smith tarafından keşfedilen SP-8 kutup istasyonunda, gerçekten Sovyet Donanmasının özel ekipmanı vardı. Burada da Kiev Hidrolik Aletler Enstitüsü bir grup çalıştı - Deniz filo nükleer denizaltıları buz altında yönlendirmek için bir sonar fenerleri ağı gerektiriyordu.
Kuzey Kutbu-15 çalışanlarının öykülerine göre, nükleer denizaltılar polinyada istasyonlarının yakınında tekrar tekrar su yüzüne çıktı - denizciler sualtı sonar oryantasyon sistemini test etmeye devam ettiler.
İlk başta, askeri uzmanlar aynı istasyonda barışçıl bir şekilde bir araya geldiler, ancak kısa sürede yanlış anlaşılmalar ortaya çıktı - buzla delme ve derin su cihazlarının daldırılmasıyla birlikte yapılan özel okyanus ekipmanlarının düzenli çalışması, özel askeri ekipmanların çalışmasını engelledi. Acil olarak 40'te ana istasyondan kilometreye yeni bir istasyon düzenlemek zorunda kaldık. Gizli nesne şifreyi SP-15F (dal) aldı - burada düşman denizaltılarını tespit etmek için test ekipmanı geçti.
Ancak kutup keşiflerinden gelen denizaltılara asıl hediye Arktik Okyanusu'nun dibinin bir haritasıdır. Uzun yıllar süren sıkı çalışma, Kuzey Kutbu'nun her bölgesinde sayısız ölçüm. Yirmi yıl önce, harita sınıflandırılmamış ve bütün dünyaya Rusya'nın zenginliği olarak sunulmuş; Rusya'nın Arktik Okyanusu'nun dibinde birikim oluşturma hakkını açıkça ifade eden ikna edici bir argüman.
Sovyet çift kullanımlı istasyonlar hakkında bilgi kaynağı Kasım 21’tan 2000’i yayınlayan Kommersant-Vlast dergisidir.