Cildime uygun Güneş Koruyucuyu nasıl seçerim ?
Güneş koruyucu, cildinizi güneşin zararlı etkilerinden korumanın önemli bir parçasıdır. İster plajda güneşli bir gün, ister şehirde bulutlu bir gün olsun, güneş kremi günlük cilt bakımı rutininizin vazgeçilmez bir parçası olmalıdır. Bu yazımızda güneş koruyucu hakkında bilmeniz gereken her şeyi, faydalarını, doğru olanı nasıl seçeceğinizi ve etkili bir şekilde nasıl uygulayacağınızı ele alacağız.
Güneş koruyucu, özellikle güneş ışınlarının en güçlü olduğu sıcak yaz aylarında, günlük cilt bakım rutinimizin önemli bir parçasıdır. Güneş kremlerinin etiketlerinde sıklıkla 'filtrelerden' bahsedildiğini fark etmiş olabilirsiniz, ancak bu filtreler tam olarak ne anlama geliyor? Bu yazımızda filtrelerin güneş kremlerindeki rolünü inceleyip cildimizi zararlı UV ışınlarından nasıl koruduklarını anlayacağız.
Güneş Koruyucu Kreminin Önemi
Güneş koruyucu kullanmanın en önemli nedenlerinden biri cildinizi güneşin zararlı ultraviyole (UV) ışınlarından korumaktır. Bu ışınlara uzun süre maruz kalmak güneş yanığına, erken yaşlanmaya ve hatta cilt kanserine yol açabilir. Güneş kremi, bu zararlı ışınları yansıtan ve emen bir bariyer görevi görür.
SPF ne demektir ?
SPF, "güneş koruma faktörü" anlamına gelir ve güneşin UVB ışınlarına karşı korumasını bu şekilde ölçeriz. Mesela, SPF 15 UVB ışınlarının %93'ünü, SPF 30 %97'sini ve SPF 50 %98'ini bloke eder. Bu yüzden 30 ile 50 SPF bandında güneş koruyucu kullanmanızı tavsiye eder
Broad spectrum 'Geniş spektrumlu' koruma ne anlama geliyor?
"Geniş spektrumlu" ifadesi, güneş kremi veya güneş koruyucu ürünlerin, iki ana türdeki zararlı ultraviyole (UV) ışınlarına karşı koruma sağladığını belirtir. Bu iki tür UV ışını UVA ve UVB'dir.
- UVA Işınları: UVA ışınları cildin derin katmanlarına nüfuz eder ve kısa vadeli etkileri pek gözlemlenmese de, uzun vadede cildin yaşlanmasına katkıda bulunabilir. UVA ışınları, kırışıklıkların ve cilt lekelerinin oluşumuna yol açabilir.
- UVB Işınları: UVB ışınları, cildin üst tabakasına odaklanır ve genellikle güneş yanıklarına ve kızarıklıklara neden olur. Ayrıca, UVB ışınları cilt kanseri riskini artırabilir.
Geniş spektrumlu güneş koruyucular, hem UVA hem de UVB ışınlarına karşı koruma sağlar. Bu, cildin hem kısa vadeli yanıklardan korunmasını hem de uzun vadeli yaşlanma belirtilerine karşı korunmasını içerir. Güneş kremi alırken veya kullanırken, ürünün etiketinde "geniş spektrumlu" ifadesini aramak, cildinizi her iki türdeki UV ışınlarına karşı daha etkili bir şekilde korumanıza yardımcı olacaktır.
Güneş Koruyucu Filtreleri Anlamak
Güneş koruyucu filtreler, güneşten gelen zararlı UV ışınlarını emmek, yansıtmak veya dağıtmak için çalışan aktif bileşenlerdir. Bu filtreler UV ışınlarının cilde nüfuz ederek güneş yanığı veya erken yaşlanma gibi hasarlara neden olmasını engeller.
İki ana güneş koruyucu filtre türü vardır: kimyasal filtreler ve fiziksel filtreler.
Kimyasal filtreler, UV radyasyonunu emen ve onu ısı gibi daha az zararlı bir enerji biçimine dönüştüren organik bileşiklerdir. Bu filtreler UV ışınlarıyla kimyasal reaksiyon oluşturarak bunların nötralize edilmesini ve cilde zarar vermesinin önlenmesini sağlar.
Güneşten koruyucularda kullanılan yaygın kimyasal filtreler arasında avobenzon, oktinoksat ve oksibenzon bulunur. Bu filtreler genellikle hem UVA hem de UVB ışınlarına karşı koruma sağlamada etkili olup geniş spektrumlu koruma sağlar. Avobenzon, geniş bir UV dalga boyu aralığını absorbe etme yeteneği nedeniyle güneş kremlerinde kullanılan popüler bir kimyasal filtredir. Oktinoksat, UVB ışınlarını emerek güneş yanığını önleyen, yaygın olarak kullanılan başka bir kimyasal filtredir. Oksibenzon, UVA ve UVB ışınlarına karşı etkilidir ve gelişmiş koruma sağlamak için sıklıkla diğer filtrelerle birlikte kullanılır.
Bazı kimyasal filtrelerin çevre, özellikle de mercan resifleri üzerindeki potansiyel etkilerine ilişkin endişeleri dile getirdiğini belirtmek önemlidir. Bu sorunu çözmek için birçok güneş kremi üreticisi artık ürünlerini deniz ekosistemleri üzerinde minimum etkiye sahip, resiflere zarar vermeyen bileşenlerle formüle ediyor.
Mineral veya inorganik filtreler olarak da bilinen fiziksel filtreler, cilt yüzeyinde fiziksel bir bariyer görevi görür. Bu filtreler, UV ışınlarını emilmeden yansıtarak veya saçarak ciltten uzaklaştırarak çalışır. Güneş kremlerinde en sık kullanılan iki fiziksel filtre titanyum dioksit ve çinko oksittir. Bu filtreler hem UVA hem de UVB ışınlarını engellemede oldukça etkilidir, bu da onları hassas cilde sahip kişiler için mükemmel bir seçim haline getirir.
Titanyum dioksit cilt üzerinde UV ışınlarını yansıtan koruyucu bir tabaka oluşturarak bu ışınların daha derindeki katmanlara ulaşmasını engeller. Çinko oksit ise UV ışınlarını dağıtarak bunların hasar verme yeteneğini azaltır. Bu fiziksel filtreler genellikle hassas cilde sahip kişiler veya daha doğal bir seçenek arayanlar tarafından tercih edilmektedir. Fiziksel filtreler, cilde emilmeleri için herhangi bir süre gerektirmediğinden, uygulama anında anında etkili olmalarıyla da bilinir. Bu, onları anında güneş korumasına ihtiyaç duyan kişiler için popüler bir seçim haline getiriyor.
Yaygın Güneş Kremi Efsaneleri
Güneş kremi konusunda birçok yanlış kanı var. Bazı yaygın efsaneleri çürütelim:
Efsane: Koyu tenlilerin güneş kremine ihtiyacı yoktur. Melanin bir miktar doğal koruma sağlasa da sizi güneşin zararlı etkilerine karşı bağışıklık kazanmaz. Cilt rengi ne olursa olsun herkes güneş koruyucu kullanmalıdır.
Efsane: Güneş kremi D vitamini emilimini engeller. Güneş koruyucular D vitamini sentezini azaltabilirken, dengeli bir beslenme ve sınırlı güneşe maruz kalma yoluyla yeterli D vitamini almak hala mümkündür.
Efsane: Güneş kremine yalnızca yaz aylarında ihtiyaç duyulur. UV ışınları bulutlu veya soğuk günlerde bile yıl boyunca mevcuttur. Güneş koruyucuyu yıl boyunca günlük rutininizin bir parçası haline getirin.
Efsane: Bulutlu günlerde güneş kremi gerekli değildir. Bulutlar UV ışınlarını tamamen engellemez. Bu ışınlar yine de bulutların arasından geçerek cilde zarar verebilir. Bulut örtüsüne bakılmaksızın güneş koruyucu uygulayın.
Cildime en uygun Doğru Güneş Koruyucuyu Seçmek
Güneş kremi cildinizi güneşin zararlı ışınlarından korumada hayati bir araçtır. Doğru güneş koruyucuyu seçerek, doğru şekilde uygulayarak ve güneşten korunmaya yönelik diğer uygulamaları takip ederek cildinizi güneş yanıklarından, erken yaşlanmadan ve cilt kanseri riskinden koruyabilirsiniz. Sağlıklı ve genç görünen bir cilt için güneş koruyucunun cilt bakım rejiminizin ayrılmaz bir parçası olmasına izin verin.
Güneş koruyucu seçerken kişisel tercihlerinizi ve cilt tipinizi dikkate almanız önemlidir. Kimyasal filtreler hafif ve şeffaf formülleri nedeniyle sıklıkla tercih ediliyor ve bu da onları günlük kullanıma uygun hale getiriyor. Ancak hassas cilde sahip kişiler, tahrişe neden olma olasılıkları daha düşük olduğundan fiziksel filtreleri daha uygun bulabilirler.
- SPF (Güneş Koruma Faktörü): SPF, güneş koruyucunun güneşin zararlı UVB ışınlarına karşı ne kadar etkili olduğunu gösterir. Yüksek SPF değerleri, daha uzun süre koruma sağlar, ancak her iki saatte bir tekrar uygulamak yine de önemlidir. SPF 30 genellikle günlük kullanım için önerilen bir minimum değerdir.
- UVA ve UVB Koruması: Güneş koruyucunuzun hem UVA hem de UVB ışınlarına karşı koruma sağladığından emin olun. UVB ışınları güneş yanıklarına neden olurken, UVA ışınları cilt yaşlanmasına ve kırışıklıklara yol açabilir.
- Su Direnci: Eğer su ile temas edecekseniz veya terliyorsanız, suya dayanıklı veya suya karşı dirençli bir güneş koruyucu seçmek önemlidir. Ancak, suya dayanıklı ürünlerin bile belirli bir süre sonra tekrar uygulanması önerilir.
- Cilt Tipinize Uygunluk: Cilt tipinize uygun bir güneş koruyucu seçmek önemlidir. Yağlı ciltler için hafif, yağsız formüller; kuru ciltler için nemlendirici içeren ürünler tercih edilebilir.
- Hipoalerjenik ve Non-Komedojenik Olma: Hassas cilde sahipseniz, hipoalerjenik ve non-komedojenik özelliklere sahip güneş koruyucuları tercih edebilirsiniz. Bu, cildinizi tahriş etme veya gözenekleri tıkama olasılığını azaltabilir.
- Kokusuz ve Renksiz Seçenekler: Parfüm ve renk içeren güneş koruyucular, cilt tahrişine neden olabilir, bu nedenle mümkünse kokusuz ve renksiz ürünleri tercih edebilirsiniz.
- Günlük Kullanım Uygunluğu: Güneş koruyucunuzun günlük kullanıma uygun olması önemlidir. Makyup altına uygun, hafif formülasyonlar tercih edilebilir.
- Son Kullanma Tarihi: Güneş koruyucuların etkinliği zamanla azalabilir. Dolayısıyla, ürünün son kullanma tarihine dikkat ederek, güneş koruyucunuzu düzenli olarak yenilemelisiniz.
Ayrıca güneş koruyucunun dokusunu ve uygulama yöntemini de göz önünde bulundurun. Bazı güneş kremleri losyon şeklinde bulunurken diğerleri sprey, çubuk ve hatta toz halinde mevcuttur. Düzenli kullanımı teşvik etmek için rahat ve uygulaması kolay bulduğunuz bir tutarlılık bulun.
Cilt Tipleri İçin Güneş Koruyucu Seçimi
Maksimum etki sağlamak ve olası cilt reaksiyonlarını en aza indirmek için cilt tipinize uygun bir güneş koruyucu seçmeniz önemlidir. İşte farklı cilt tipleri için bazı ipuçları:
Kuru Ciltler İçin Güneş Kremi: Cildinizi nemli tutmak için hyaluronik asit veya gliserin gibi nemlendirici bileşenler içeren güneş kremlerini tercih edin.
Yağlı veya Akneye Eğilimli Ciltler için Güneş Kremi: Gözeneklerinizi tıkamayan veya sivilceleri şiddetlendirmeyen yağsız veya komedojenik olmayan güneş kremlerini tercih edin.
Hassas Ciltler İçin Güneş Kremi: Tahriş riskini en aza indirmek için hipoalerjenik olarak etiketlenmiş veya hassas ciltler için formüle edilmiş güneş koruyucularını seçin.
Koyu Cilt Tonları İçin Güneş Kremi: Ciltte beyaz bir iz bırakmamak için özel olarak formüle edilmiş bir güneş koruyucu kullanmayı düşünün.
Suya dayanıklı güneş kremi nedir?
Suya dayanıklı güneş kremi, ürünün suya karşı dayanıklı olduğu ve belirli bir süre boyunca su temasına dayanabileceği anlamına gelir. Ancak, suya dayanıklı bir güneş kremi tamamen suya karşı koruma sağlamaz; bu tür ürünlerin belirli bir süre boyunca etkili oldukları belirtilir.
Güneş kremi etiketlerinde "suya dayanıklı" ifadesi, genellikle ürünün belirli bir süre boyunca sudan etkilenmediği anlamına gelir. Ancak, bu süre üründen ürüne ve ürünün içerdiği bileşenlere göre değişebilir. Örneğin, bir güneş kremi "80 dakika suya dayanıklı" olarak etiketlenmişse, bu, kremi uyguladıktan sonra 80 dakika boyunca suya maruz kalabilirsiniz demektir.
Suya dayanıklı güneş kremleri genellikle plaj, havuz veya spor etkinlikleri gibi suya fazla maruz kalınan durumlar için önerilir. Ancak, suya girdikten veya terledikten sonra belirli bir süre geçtikten sonra güneş kremi tekrar uygulanmalıdır.
Güneş kremi seçerken, ürünün etiketini dikkatlice okuyarak ve önerilen uygulama sıklığını takip ederek cildinizi güneşin zararlı etkilerinden koruyabilirsiniz.
Güneş Koruyucu Kreminin Kullanılışı
Güneş koruyucunun doğru şekilde uygulanması, etkililiğini sağlamak için çok önemlidir. Güneş koruyucunun cilt tarafından tamamen emilmesi için güneşe çıkmadan en az 15 dakika önce uygulanması tavsiye edilir.
Yüzünüz, boynunuz, kulaklarınız ve güneş yanığına yatkın diğer alanlar da dahil olmak üzere vücudunuzun açıkta kalan tüm bölgelerini kapladığınızdan emin olarak uyguladığınız güneş koruyucu miktarı konusunda cömert olun.
Güneş koruyucuyu her iki saatte bir veya yüzüyorsanız veya terliyorsanız daha sık yeniden uygulamayı unutmayın. Suya dayanıklı güneş kremleri bile uzun süre suya maruz kaldıktan veya aşırı terlemeden sonra aşınabilir.
Güneş koruyucuya ek olarak, günün en yoğun saatlerinde, genellikle güneş ışınlarının en güçlü olduğu sabah 10 ile akşam 4 arasında gölge aramanız tavsiye edilir. Şapka ve güneş gözlüğü gibi koruyucu giysiler giymek de ek koruma sağlayabilir.
Güneş kreminin cilt yaşlanmasıyla ne alakası var?
Güneşin UV ışınları, ciltte serbest radikal oluşumuna neden olabilir. Serbest radikaller, cilt hücrelerine zarar vererek kollajen ve elastin üretimini azaltabilir. Kollajen ve elastin, cildin sıkılığını ve esnekliğini sağlayan proteinlerdir. UV ışınlarına maruz kalma, ciltte kırışıklıklar, ince çizgiler ve pigmentasyon sorunları gibi yaşlanma belirtilerine yol açabilir.
Güneş Koruyucu Krem Doğru Şekilde Nasıl Saklanır?
Güneş koruyucu krem veya Stikleri doğru şekilde saklamak, etkinliğini korumanın ve cildinizi güneşin zararlı ışınlarından korumaya devam etmesini sağlamanın en iyi yoludur. İşte güneş kreminizi doğru şekilde saklamak için bazı ipuçları:
Serin ve kuru bir yerde saklayın. Güneş kremi, sıcaklıkta ve ışıkta bozulmaya karşı hassastır. Güneş kreminizi, 25 °C'nin (77 °F) altında ve doğrudan güneş ışığından uzakta bir yerde saklayın.
Ambalajını kapalı tutun. Güneş koruyucunun ambalajını kapalı tutmak, ürünün bozulmasını önlemeye yardımcı olur. Güneş kreminizi kullanmadığınız zamanlarda ambalajını sıkıca kapatın.
Son kullanma tarihine dikkat edin. Tüm kozmetik ürünler gibi, güneş kreminin de bir son kullanma tarihi vardır. Güneş koruyucunuzun son kullanma tarihini kontrol edin ve son kullanma tarihinden sonra kullanmadan önce yeni bir şişe satın alın.
Açık güneş kremini atın. Güneş kremi, açıldıktan sonra yaklaşık 1 yıl boyunca etkin kalır. Güneş kreminizi 1 yıldan fazla kullandıysanız, atın.