GLİSERİN
Gliserin, diğer adı "gliserol" de olan sıvı halde bulunan polar organik bir trihidroksi alkoldür. Hafifçe tatlı, zehirleyici olmayan bir sıvıdır. Su ve alkol ile karışır; asetonda çözünür. Tıbbi gliserin şeker hastalığında şeker olarak ayrıca dıştan deriye uygulanan merhemlerle kullanılır. Ayrıca dinamit yapımında da kullanılır. Trinitrogliserin ve nitrik asitle birleştirilerek dinamit yapılabilir. Sadece nitrik asit ile birleştirildiğinde ise çok güçlü olan Nitro gliserin yapımında kullanılır.Gliserin omurgası, gliseritler olarak bilinen yağlardan (lipitler) meydana gelir. Akiral olmasına rağmen, gliserol, iki tane birincil alkolün birinin reaksiyonlarına göre prokiraldir. Bundan dolayı, yerleşmiş türevlerde, stereospesifik numaralandırma molekülü, molekülün kök adından önce bir "sn-" öneki ile etiketlenir.
Gliserol yaygın olarak trigliseritlerde, uzun zincirli karboksilik asitlerle gliserol esterlerinde oluşan bitki ve hayvan kaynaklarından elde edilir. Bu trigliseritlerin hidrolizi, sabunlaştırılması veya transesterleştirilmesi, yağ asidi türevinin yanı sıra gliserol de üretebilir.
Antimikrobiyal ve antiviral özellikleri olmasından dolayı , FDA onaylı olarak yara ve yanık tedavilerinde sıklıkla kullanılmaktadır. Karaciğer hastalığını ölçmek için etkili bir belirleyicidir.
Ayrıca gıda endüstrisinde bir tatlandırıcı olarak ve ilaç formülasyonlarda bir nemlendirici olarak yaygın olarak kullanılır. Üç hidroksil grubunun varlığı nedeniyle gliserol su ile karışabilir ve doğada nem çekicidir.
Yiyecek ve içeceklerde gliserol; nemlendirici, çözücü ve tatlandırıcı olarak kullanılır.Gıdaların korunmasını sağlar. Ayrıca, ticari olarak hazırlanmış az yağlı gıdalarda kurabiyeler gibi dolgu maddesi olarak ve likörlerde koyu kıvam verici madde olarak da kullanılır.
Gliserol ve su, bazı bitki yapraklarını korumak için kullanılır. Bir şeker olarak, çay kaşığı başına yaklaşık 27 kilokalori (şeker ise 20'ye sahiptir) ve % 60 lık sükroz kadar tatlı bir tada sahiptir. Bir gıda katkı maddesi olarak, gliserolün E numarası E422 dir.
|CAS numarası||56-81-5|
|PubChem||753|
|ChemSpider||733|
|UNII||PDC6A3C0OX|
|DrugBank||DB04077|
|KEGG||D00028|
|Chebi||17522 CHEMBL692|
|ATC kodu||A06AG04, A06AX01, QA16QA03|
|Moleküler formülü||C3H8O3|
|Molar kütle||92.09 g mol-1|
|Görünüş||renksiz sıvı,higroskopik|
|Koku||kokusuz|
|Yoğunluk||1.261 g/cm3|
|Erime noktası||17.8 ° C, 291 K, 64 ° C|
|Kaynama noktası||290 ° C, 563 K, 554 ° F|
|Kırılma indeksi (nD)||1,4746|
|Viskozite||1.412 Pa.s|
|Diğer isimleri||1,2,3-propantriol|