El Cezire'nin haberine göre, Kübalılar, artan fiyatlar, düşen ücretler, ABD ambargosu ve adanın uzun süredir devam eden komünist hükümetinin başarısızlıklarından duydukları hayal kırıklığını ifade etmek için geçen hafta ülkenin dört bir yanındaki şehirlerde sokaklara döküldü. ekonomik zorluklarını ele alıyor.
Adanın ekonomi bakanı, koronavirüs pandemisi tarafından harap olan Küba ekonomisinin 2020'de yüzde 11 küçüldüğünü ve 1990'ların başında Sovyetler Birliği'nin çöküşünden bu yana en keskin daralma olduğunu söyledi.
Artan küresel gıda fiyatları ve adanın bu yılki değer kaybeden para birimi – pandemi öncesi temel ihtiyaç maddelerinin kıtlığıyla birleştiğinde – hoşnutsuzluğu körükledi. Pazar gününden bu yana hem hükümet yanlısı hem de hükümet karşıtı göstericiler sokaklara döküldü.
Küba Devlet Başkanı Miguel Diaz-Canel, protestoları ABD yaptırımlarına bağlayarak Washington'u "ekonomik boğulma" ile suçladı. Ama aynı zamanda – özellikle ilk kez – Küba hükümetinin politikalarının da bir rol oynadığını kabul ediyor.
Peki Küba'nın son protestolarının arkasındaki ekonomik güçler neler? İşte bilmeniz gerekenler.
Başlangıçtan başla. Küba nasıl bir ekonomiye sahip?
Küba, hükümetin - arz ve talebin piyasa güçlerinin değil - malların üretimini, bulunabilirliğini ve değerini büyük ölçüde belirlediği bir komuta ekonomisi olarak bilinen şeye sahiptir.
Komuta ekonomileri, komünist toplumların merkezi özellikleridir ve Küba, Fidel Castro liderliğindeki güçler, 1959'daki Küba Devrimi sırasında diktatör Fulgencio Batista'yı devirdiğinden beri komünist parti tarafından yönetilmektedir.
Komuta ekonomisi neye benziyor?
Komuta ekonomilerinde (planlı ekonomiler olarak da adlandırılır), hükümet üretim araçlarının çoğunu kontrol ederken, endüstrilerin, mülklerin ve diğer kaynakların özel mülkiyeti önemli ölçüde sınırlıdır.
Küba Devrimi'nden önce, küçük bir seçkinler adanın topraklarının, sanayilerinin ve zenginliğinin çoğuna sahipti. Devrim, Küba'yı daha eşit bir toplum haline getirmek için tasarlandı ve birçok yönden bu hedefte başarılı oldu.
O halde ekonomi neden eşitsizlikle boğuşuyor?
Sorunun bir kısmı, endüstrilerin çoğunluğunun hükümet kontrolünün verimsizliğe, bürokrasiye ve kötü yönetime yol açabilmesidir. Bu, mal kıtlığına, daha yüksek fiyatlara ve vatandaşlar için hayal kırıklığına dönüşebilir.
Ancak ABD'nin Küba'ya uyguladığı ambargo, adanın ekonomisi için kesinlikle hiçbir şey yapmadı.
Bana ABD ambargosundan bahset.
1960 yılından bu yana, Küba'nın kuzeydeki 145 km (90 mil) komşusu ve bir zamanlar en büyük ticaret ortağı olan Amerika Birleşik Devletleri, komünist liderlerini iktidardan uzaklaştırmak amacıyla adaya karşı bir ticaret ambargosu sürdürüyor.
Ağır ekonomik yaptırımların bir biçimi olan ambargo amacına ulaşamadı, ancak sıradan Kübalılar için hayatı zorlaştırdı. İlaçlar, yiyecekler ve diğer tüm mallar kronik olarak kıttır.
Ambargo ayrıca, ekonomik sıkıntılarının ABD'nin suçu olduğu iddiaları için ada hükümetine mühimmat sağladı.
Hükümet mevcut ekonomik sorunlar için ambargoyu suçluyor mu?
Kısmen. Diaz-Canel Çarşamba günü yaptığı bir konuşmada, Kübalıların "abluka" dediği ambargoyu "acımasız" ve "soykırımcı" olarak nitelendirdi. Ancak Küba hükümetinin eylemlerinin insanların hoşnutsuzluğunda rol oynadığını da ilk kez kabul etti.
Diaz-Canel, "Hastalıklardan deneyim kazanmamız gerekiyor." Dedi. Dedim. Dedim. "Ayrıca harekete geçmek, üstesinden gelmek ve tekrarını önlemek için sorunlarımızın eleştirel bir analizini yapmalıyız."
Diaz-Canel Perşembe günü Twitter'da ambargonun adanın sorunlarının üstesinden gelmeyi zorlaştırdığını ve "ablukanın tüm arzuları aştığını, bizi geciktirdiğini, ihtiyacımız olan hızda ilerlememize izin vermediğini" sözlerine ekledi.
Küba hükümeti politikalarının yarattığı sorunları düzeltmeye çalıştı mı?
kağıtta. 2011'de dönemin Cumhurbaşkanı Raul Castro, Küba'nın devlet tarafından yönetilen ekonomisine daha fazla piyasa odaklı politikalar getirmeyi amaçlayan reformları duyurdu.
Ancak 10 yıl sonra, ülkenin liderliği, özellikle Kübalıların şu anda karşı karşıya olduğu acil koşullar göz önüne alındığında, hayal kırıklığı yaratan bu artan ekonomik reformların çoğunu yürürlüğe koymakta yavaş kaldı.
Bu koşullardan bazıları nelerdir?
COVID-19 krizi turizmi harap etti, sektörde çalışan Kübalılar için önemli bir gelir kaynağını ve Küba hükümeti için önemli bir ABD doları kaynağını kesti. Artan emtia fiyatları, hükümetin gıda ithalatına daha fazla harcama yapması gerektiği anlamına geldiğinde, bu özellikle kötü bir haber.
Kübalı ailelerin mücadelesi için bir can simidi olan ve yılda 2 ila 3 milyar dolar arasında olduğu tahmin edilen işçi dövizleri, eski ABD Başkanı Donald Trump'ın Kübalı Amerikalıların adaya para göndermesine yönelik kısıtlamaları sıkılaştırmasının ardından düştü. Salgın, yalnızca havale akışını daha da boğmaya hizmet etti.
Ve döviz kıtlığı ve ABD ambargosu, devletin şeker tekeli reposu ile Küba şeker üretimini sert bir şekilde vurdu.