Psikomotor güçlükler bireyin kaslarını ve uzuvlarını kullanma,organize etme, hareketleri planlama ve koordine etmede yetersizlikler ile karekterizedir. Koordinasyonu etkileyen bozukluklar ayrıca farklı derecelerde olsa da düzenli olarak disleksi ve digrafi ile korelasyon halindedir.
Dispraksi öğrenilmiş hareketlerin organizasyon ve otomasyonunun patolojisidir: ayakkabı bağcığını bağlamak, çatal bıçakla yemek yemek, bisiklet sürmek, doğru yazı yazmak vb. Dispraktik çocuk, dokunduğu her şeyi deviren veya kıran, yavaş ve sakar bir çocuktur; bu çocuk giyinmek için yardıma ihtiyaç duyar, yazı yazmakta oldukça büyük zorluk çeker, temiz bir şekilde yemek yiyemez ve organize olmakta büyük zorluk çeker.
Bu çocuk günlük rutin hareketleri yapmakta zorluk çeker ve kendisini günlük, banal jestlerle karşılaştığında huzursuz hisseder. Bu aksiyonları yapmak öyle ya da böyle onun dikkati için güçlü hareket gerektirmektedir ve bu durum çocuğu fazlasıyla yoracaktır.
Ancak, çocuğun zekası, sözel hafızası ve iletişim yetisi hiç etkilenmemiştir.
Dispraksi kendini birçok formda gösterebilir ve aşağıdaki konularda zorluk çekilmesine sebep olabilir:
- Tak-çıkar etkinlikleri (Lego, yapboz, vb)
- Nesne ve araçların kullanımı ve yerleştirilmesi (tornavida kullanımı)
- Sembolik jestlerin veya nesne kullanımını taklit eden mimikler (piyano çalar gibi yapmak, ayrılırken el sallamak, vb)
- Fonasyon ve yüzün kullanımını gerektiren eylemler (ıslık çalmak, yüz şeklini değiştirmek, vb)
En sık görülen ve her zaman mevcut olan bozukluk disgrafidir: yazı yazma eyleminin gerçekleştirilmesi (kaligrafi) ciddi bir şekilde etkilenmekte ve sıklıkla yazısı okunamamakta veya en azından anlaşılması güç olmaktadır.
Buna ek olarak, çoğu zaman, dispraksi görsel-mekansal bir bozukluk olarak karşımıza çıkar: jest sakarlıkları bakışı organize etme zorluğu ve alanı yapılandırma bozukluğuyla ilişkilendirilmektedir.
Çocuk, hata yapmadan nesneleri sayamamakta, okurken kelimeleri atlayarak okumakta, birbiriyle ilişkili şemaların veya geometrik figürlerin çeşitli elemanlarını yerleştirmekte, sağını ve solunu ayırt etmekte zorlanmaktadırlar. Mantıksal sebeplendirme korunurken, bu mekânsal organizasyon ve bakış bozuklukları diskalkulinin kökenini oluşturmaktadır.
Kulak sadece sesleri yakalayan duyu organı değildir. Vestibüler sistemi de barındırdığı için motor fonksiyonlar üzerinde de önemli rol oynar. Vestibülün rolü denge duygusunu yönetmektir. Vestibül üzerinde doğrudan işlev gösteren TOMATIS Yöntemi, doğrudan kas tonusu, koordinasyonu ve ritmi kontrol eden mekanizmalar üzerinde önemli rol oynar. Ayrıca serebral korteksle bağlantılı olarak vestibül, mekansal yer-yön bulma kapasitesi ve beden şemasının oluşumunda da rol oynar. Bu sebeple TOMATİS Yöntemi uygulaması, alanları mekansallaştırma ve beden şemasına ait güçlüklerin de giderilmesinde etkili biçimde uygulanır.
Tomatis metodu,beyincikle ilişki içerisinde vestibüler bir müdahale yapan devrelerin aktive edilmesinden muzdarip dispraksik çocuğun semptomlarını önemli ölçüde geliştirebilmektedir.
copyrights © 2018