Berlin – Berlin’de üç buçuk milyon insan yaşıyor, önce onlardan bıkmanız gerekiyor. Şinitzel ve patates, rezene ve alabaşlar, elmalar ve armutlar ve insanların yemeyi sevdiği her şey – bir yerden gelmek zorunda. En iyi şey, bu arada öğrendiğimiz gibi, yerel bölgeden. Berlin’in çalışkan çiftçilerin büyük makinelerle çalıştığı bu kadar çok alanla çevrili olması iyi bir şey. Herkes için yeterli olmalı, değil mi? İstatistiklere hızlı bir bakış – yepyeni değiller ama yine de ilginçler.
Süt oldukça iyi, Brandenburg’un inekleri bunu bizimle cömertçe paylaşıyor ve bölgesel ihtiyaçların yüzde 80’ini karşılıyor. Ama elbette, örneğin tüm yumruların en Prusyalısı olan patateste, daha da mümkün mü? Hayır, piyasadan mütevazı bir yüzde 25 geliyor. Ve lezzetli havuç ve elmalar? Bundan bahsetmeyelim, iştahın yüzde onundan daha azına yetiyor.
Tarımda her altı eurodan biri devletten geliyor
Neden? Kısmen zeminlerden kaynaklanıyor. Bunun nedeni, Brandenburg’da büyük tarım işletmelerinin az sayıda çalışan ve çok sayıda makine ile hakim olmalarıdır – ancak sebzeler ve benzerleri çok iş yapar.
Ama aynı zamanda değiştirilebilecek bir şeyden, yani koşullardan, daha doğrusu tarım politikasından kaynaklanmaktadır. Perşembe akşamı Federal Meclis, Federal Cumhuriyet’in 2027’ye kadar AB’den buraya akacak milyarları nasıl dağıtacağına karar verdi. Yılda yaklaşık altı milyar avro, hektar başına yaklaşık 280 avro. Tarımdaki gelirin yaklaşık altıda biri devlet hamurundan oluşuyor.
İyi haber şu ki, çiftçilere çevresel önlemleri uygulamaları için yılda bir milyar avrodan fazla ayrılacak. Örneğin mısır tarlasının kenarlarında çiçek şeritleri oluşturarak ya da yabancı ot ve böcek öldürücüler kullanmadan. En azından küçük ölçekte, bu bir sistem değişikliğidir. Sübvansiyonlar artık eskisi gibi tamamen farklılaşmamış bir şekilde akmıyor. Bunun yerine, kamu yararına hizmetlerle bağlantılıdırlar. Yaz aylarında bir Doğu Almanya LPG sahasında bisikletle dolaşan herkes, onlara ne kadar ihtiyaç duyulduğunu bilir. Orada hiçbir şey vızıldamaz, hiçbir şey cıvıldamaz, orası ölü toprak.
Tarımsal sübvansiyon politikası çiftçiler için yanlış teşvikler belirliyor
Daha az iyi haber ise, küçük ölçekli bir sistem değişikliğinin aslında on ya da on beş yıl önce gerçekleşmiş olması gerektiğidir. Ama değilse, bugün harekete geçme baskısı o kadar büyük olur. Tarım politikasının yakından iç içe geçtiği iklim politikası gibi.
Brandenburg’a geri dönersek: Brandenburg çiftçilerinin Berlin ile birlikte büyük bir satış pazarına sahip olduklarını – ancak bunu tedarik etmediklerini nasıl açıklayabilirsiniz? Kilit bir faktör, finansman politikasında teşviklerin olmamasıdır ve bunların çoğu var olmaya devam edecektir.
Önümüzdeki birkaç yıl içinde de AB sübvansiyonlarının çoğu çiftliklerin bulunduğu alanla bağlantılı olacak. Büyük işletmelerden küçük işletmelere daha fazla para yönlendirme fikri vardı. Ancak, diğerlerinin yanı sıra Doğu Alman tarım bakanları bunu engelledi. Ne de olsa kendi ülkelerindeki şirketler Batı’dakinden kat kat daha büyük ve Almanya’da bu konuda çok az dayanışma var.
Öyleyse, büyük makinelerle geniş tarlaları işleyen şirketler değerlidir. Thünen Enstitüsü tarafından yapılan bir anket de en büyük şirketlerin en çok para kazandığını gösteriyor. 2019 yılında, 600 hektarın üzerindeki büyük çiftliklerin sahipleri için kâr, 50 hektardan küçük olan küçük çiftliklerdekinden beş kat daha fazlaydı.
Sebzeler Brandenburg’daki tarım alanlarının yalnızca yüzde 0,1’inde yetişiyor
Bu nasıl çalışıyor? Bunlar şunları içerir:: Tahıl, Brandenburg’daki bir milyon hektarlık ekilebilir arazinin yarısında, büyük bir kısmı doğrudan biyogaz tesisine dökülen mısırın neredeyse dörtte birinde yetişiyor. Patatesin tarım alanının sadece yüzde birinde gelişmesine izin verilir. Ve 4.000 hektar kuşkonmaz için ayrılırken, kalan sebzelerin sadece 1.250 hektara (bu arada neredeyse yarısı salatalık tarlası) sıkıştırılması gerekiyor.
Bu farklıydı; bir örnek istiyorsanız, filmi YouTube’da izleyin “Lüdersdorf ölmemeli” Greifswald biyoloğu Michael Succow’un. İçinde çocukluğunun tarla ve çayır manzarasını anlatıyor. Bunu yapmak için kamera, bugün sonsuz mısır tarlalarının yetiştiği aynı arazi parçası üzerinde uçuyor. Devasa monokültürler, biyoçeşitliliğe neredeyse onarılamaz bir zarar veriyor ve verimli topraklar aşınıyor. Mevcut tarımsal destek sistemine en iyi şekilde uyarlanmış olan bu tür zombi manzaralarıdır.
Tarım politikası paraya değecekse, o zaman hızla değişmesi gerekiyor. Federal Meclis Perşembe günü çok geç bir ilk adıma karar verdi. Bir sonraki, çok daha büyük olanı, hızlı bir şekilde takip etmelidir.