Bilindiği gibi hava alanı işleten kişi ve kuruluşlar, işleri ile ilgili olarak uçuş ve taşımacılık faaliyetlerini yaparlarken, bu sıradaki hareketleri ve fiilleri yüzünden ortaya çıkan olaylardan ya da beklenmedik bir kaza ile karşılaşılan durumlardan sorumludurlar. Havacılık sigortaları da bu kişi ve kuruluşların çeşitli faaliyetleri sırasında ortaya çıkan ve üçüncü kişilerin göreceği bedensel ya da maddi zararlara karşı sorumluluklarını güvence altına alan bir sigorta çeşididir.
Havacılık sigortalarının çeşitli türleri bulunmaktadır. Hemen hemen bütün sigorta şirketlerinin ürün yelpazelerinde de havacılık sigortaları yer almaktadır. Havacılık sigortaları genel olarak uçak, helikopter ve benzeri hava araçlarının uçuşları sırasında olsun, pistte bekledikleri sürede olsun, bir kaza sonucunda göreceği maddi hasarları, veya hava aracında bulunan yolcuların göreceği ölümlü ya da ölümsüz bedensel zararları ya da havada uçuşları sırasında hava aracından düşen parçalar yüzünden üçüncü kişilerin göreceği zararları güvence altına almaktadır.
Havacılık sigortaları esas olarak aşağıda sayılan güvencelerden hepsini birden sağlayabilir. Bunun yanında bu güvencelerden her biri için ayrı ayrı ya da birkaç güvenceyi biraraya getiren havacılık sigortaları da yapılabilir:
- Hava taşıtları tekne (gövde) sigortaları: Bu sigorta ile hava aracı yerde dururken veya pist üzerinde hareket ederken ya da uçuşu sırasında meydana gelen hasarlar güvence altına alınır.
- Hava taşıtları, üçüncü kişilere karşı sorumluluk sigortaları: Hava aracının uçuşu sırasında ya da hava aracından herhangi bir cismin düşmesi sonucunda üçüncü kişilerin canına ya da malına gelecek zararlar bu sigorta ile güvence altına alınır.
- Yolcu sorumluluk sigortaları: Bu sigorta, uçakta biletli olarak uçuş yapan yolcuların bir kaza durumunda uğrayacakları ölümlü ya da ölümsüz bedensel zararları güvence altına alır.
- Yük ve posta sorumluluk sigortası: Bu sigorta, uçağa taşınmak üzere teslim alınan mallarda meydana gelecek zararlar güvence altına alır.
- Yolcu ve uçuş ekibi koltuk ferdi kaza sigortaları: Hem uçak mürettebatının hem de yolcuların herhangi bir kaza durumunda göreceği, ölüm, sakatlık hali ve tedavi giderleri gibi bedensel zararlar bu sigorta ile güvence altına alınır.
- Pilotlar için lisans kaybı sigortası: Bu sigorta ile, uçuş lisansı ve geçerlilik belgesi olan bir pilotun bir şekilde bedensel zarar görmesi ve lisansını kullanamaması durumu güvence altında alınmaktadır.
- Havalimanı işleticisi sorumluluk sigortaları: Resmi ya da özel hava alanı sahipleri veya işleticilerinin, faaliyetleri sırasında ortaya çıkan çeşitli bedensel veya maddi zararlar bu sigorta ile güvence altına alınır.
Elbette havacılık sigortalarının sağladığı güvenceler bunlarla sınırlı değildir. Bir kısım riskler daha, ek prim ödenmek suretiyle güvence altına alabilir.
Şimdi yolcu sorumluluk sigortaları konusuna biraz eğilelim. Bu sigorta çeşidinde önemli olan biletli olarak yolculuk yapan yolcuları herhangi uçak veya helikopterin bir kaza yapması durumunda uğrayacakları ölümlü veya ölümsüz bedensel zararlardır. Bu hava araçalrını işleten kişi ve kuruluşların bu yöndeki sorumlulukları bu sigorta ile güvence altına alınmaktadır.
Bu sigorta şeklinde yolcuların hava aracına binmesi ile güvence başlar ve uçuş süresi ve yolcuların hava aracından inmesine kadar devam eder. Hatta bazı sigorta şirketleri buradaki güvencenin kapsamını daha da genişletirler. Yolcuların işletmeci kuruluş tarafından kendi araçları ile terminalden alınarak hava alanına getirilmeleri süresi içinde ve aynı şekilde varış noktalarında yine hava alanından alınarak terminale kadar götürülmesi süresi içinde de sigortanın sağladığı güvence devam eder.
Aslında havacılık sigortaları birbirinden çok farklı çeşitlerde yapıldığı için hepsinin kendine özgü genel şartları bulunmaktadır. Bu yüzden yolcu sorumluluk sigortalarının kapsadığı ya da kapsam dışı tuttuğu durumlar, verdiği güvence çeşitleri ve buna benzer birçok konuda danışmanlık hizmeti alınmasında yarar bulunmaktadır.