20. yüzyılın ilk yarısında birçok psikolog, çocuklara sevgi göstermenin, gerçek bir amaca hizmet etmeyen duygusal bir jest olduğuna inanıyordu. Günün birçok düşünürüne göre, sevgi sadece hastalıkları yayar ve yetişkinlerde psikolojik sorunlara yol açar.
Psikologlar, alanlarının titiz bir bilim olduğunu kanıtlamak için motive edildi. Davranışçı hareket bu süre zarfında psikoloji alanına hakim oldu. Bu yaklaşım, araştırmacıları yalnızca gözlemlenebilir ve ölçülebilir davranışları incelemeye teşvik etti.
Ancak Harry Harlow adlı Amerikalı bir psikolog, ölçülmesi o kadar kolay olmayan bir konu olan aşkla ilgilenmeye başladı. Harlow, 1960’larda yürütülen bir dizi tartışmalı deneyde, sevginin ve özellikle de sevginin yokluğunun güçlü etkilerini gösterdi.
Çalışması, yoksunluğun genç al yanaklı maymunlar üzerindeki yıkıcı etkilerini gösterdi. Harlow’un araştırması, bir bakıcının sağlıklı çocukluk gelişimi için sevgisinin önemini ortaya koydu.
Harlow’un deneyleri genellikle etik dışı ve şok edici derecede acımasızdı, ancak yine de çocuk gelişimi anlayışımızı etkileyen temel gerçekleri ortaya çıkardı.
Harlow’un Aşka İlgisi
Harlow, aşkın deneysel araştırmalarına çok az ilgi gösterildiğini belirtti. O zamanlar, gözlemlerin çoğu büyük ölçüde felsefi ve anekdot niteliğindeydi.
“Deneyselliğin azlığı nedeniyle, sevginin temel doğası hakkındaki teoriler, psikologlar, sosyologlar, antropologlar, doktorlar veya psikanalistler tarafından önerilmiş olsunlar, gözlem, sezgi ve ayırt edici tahminler düzeyinde gelişti,” dedi.
Mevcut aşk teorilerinin çoğu, bir anne ile çocuk arasındaki ilk bağlanmanın sadece çocuğun yiyecek elde etmesi, susuzluğunu gidermesi ve acıdan kaçınması için bir araç olduğu fikrine odaklandı. Ancak Harlow, anne-çocuk bağlarına ilişkin bu davranışsal görüşün yetersiz bir açıklama olduğuna inanıyordu.
Wire Mother Deneyi
En ünlü deneyi, genç al yanaklı maymunlara iki farklı “anne” arasında bir seçim yapmayı içeriyordu. Biri yumuşak havlu kumaştan yapılmıştı ancak yiyecek sağlamıyordu. Diğeri telden yapılmıştı, ancak ekli biberondan besleniyordu.
Harlow, genç maymunları doğumdan birkaç saat sonra doğal annelerinden çıkardı ve onları bu anne taşıyıcı anneler tarafından “yetiştirilmeleri” için bıraktı. Deney, bebek maymunların kumaş anneleriyle, telli annelerinden çok daha fazla zaman geçirdiklerini gösterdi.
Diğer bir deyişle, bebek maymunlar sadece yemek için tel anneye gitmişler, yemek yemedikleri zamanlarda ise yumuşak, rahatlatıcı kumaş anne ile vakit geçirmeyi tercih etmişlerdir. Harlow, yakınlık ihtiyacının arkasındaki birincil gücün şefkat olduğu sonucuna vardı.
Korku, Güvenlik ve Bağlanma
Daha sonraki araştırmalar, genç maymunların da rahatlık ve güvenlik için kumaş taşıyıcı annelerine döneceğini gösterdi. Bu tür çalışmalar, sevgi bağlarının kalkınma için kritik olduğunu ortaya koydu.
Harlow, bağlanma araştırmacısı Mary Ainsworth tarafından yaratılana benzer bir “garip durum” tekniği kullandı. Genç maymunların, taşıyıcı annelerinin yanında veya yokluğunda bir odayı keşfetmelerine izin verildi.
Bez anneleriyle birlikte olan maymunlar, odayı keşfetmek için onu güvenli bir üs olarak kullanırlardı. Taşıyıcı anneler odadan çıkarıldığında, etkiler dramatikti. Genç maymunlar artık keşif için güvenli bir üsse sahip değildi ve sık sık donuyor, çömeliyor, sallanıyor, çığlık atıyor ve ağlıyordu.
Harlow’un deneyleri, sevginin normal çocukluk gelişimi için hayati olduğuna dair reddedilemez kanıtlar sundu. Harlow tarafından yapılan ek deneyler, yoksunluğun neden olduğu uzun vadeli yıkımı ortaya çıkardı, bu da derin psikolojik ve duygusal sıkıntılara ve hatta ölüme yol açtı.
Harlow’un Araştırmasının Etkisi
Harlow’un çalışmaları ve psikolog John Bowlby ve Mary Ainsworth tarafından yapılan önemli araştırmalar, yetimhanelerin, evlat edinme kurumlarının, sosyal hizmet gruplarının ve çocuk bakımı sağlayıcılarının çocukların bakımına nasıl yaklaştıklarında önemli değişiklikleri etkilemeye yardımcı oldu.5
Harlow’un çalışmaları beğeni topladı ve aşk, şefkat ve kişilerarası ilişkiler üzerine çok sayıda araştırma üretti. Ancak, kendi kişisel hayatı çatışma ile işaretlendi.
Karısının ölümcül hastalığından sonra, alkolizm ve depresyon tarafından yutuldu ve sonunda kendi çocuklarından uzaklaştı. Meslektaşları onu sık sık alaycı, kötü ruhlu, insan sevmeyen, şovenist ve acımasız olarak tanımladılar.
Daha sonraki kişisel yaşamına damgasını vuran kargaşaya rağmen, Harlow’un kalıcı mirası, çocukların gelişiminde duygusal destek, şefkat ve sevginin önemini pekiştirdi.
Kaynak: www.verywellmind.com