Göz kapağı estetiği yani blefroplasti, göz ve çevresinin daha genç ve estetik görünmesi amacı ile yapılan bir işlemdir. Sanıldığının aksine üst göz kapağında sadece deri fazlası yoktur. Yaşlanma veya genetik nedenlerle olan değişiklikler cildin alt tabakalarını da ilgilendirir.
Peki göz kapağındaki diğer tabakalar nelerdir?
Göz kapağı iki ana katmana ayrılır;
- Ön lamella
- Arka lamella
Ön lamella'da;
1- Cilt
2- Kas doku
Arka lamella'da;
1- Tars kıkırdağı
2- Göz kapağı retraktörleri
3- Konjonktiva
Göz kapağı estetiği yapılırken, bütün bu dokular hatta kaş ve yanak bölgesi bir arada değerlendirilir ve çözüm aranır. Bu yazımızın ana konusu olan göz kapağı estetiği sonrası gelişen en sık şikayetlerin başında gelen gözde sulanma, yanma ve batma problemini aşağıda detaylı olarak anlatacağız.
Konjonktiva
Genel bilgi: Arka lamella'nın en derin tabakası olan bu doku, göz kapağının iç yüzeyini kaplar oradan yayılarak göz küresinin üstünü, gözün beyaz kısmı, (sklera) kaplamaktadır. Sadece gözün renkli kısmı olan iris'i örten kornea bölümünde devamlılığı bozulur. Bu ara bölüme de "limbus" adı verilir.
Konjonktiva'nın görevleri
1- Konjonktiva yabancı isim, mikroplar virüslere karşı bariyer görevi görür.
2- İçerdiği goblet hücreleri ile göz yaşı oluşumuna yağsı katkıyı sağlar.
3- iki tabakadan oluşur; üstteki tabaka savunma hücrelerini barındırır.
4- Alttaki tabakasında, kan damarları, lenf damarları ve sinirler bulunur.
Konjonktiva yüzeyi, göz yaşı filmi ile devamlı örtülmelidir. Eğer göz yaşı üretim ya da drenajında bir problem olursa, yüzey kurur ve konjonktiva hassas hale gelir.
Hassas hale gelen konjonktiva, kaşıntı, kuruluk hissi, gözde yabancı isim hissi, batma şikayetleri yaratır. Böyle bir durumda konjonktiva kızararak kendini belli eder ve "kırmızı göz" görünümü oluşabilir.
KEMOZİS NEDİR?
Kemozis Problemi: Kemozis, konjonktivada oluşan şişme (ödem) olarak adlandırılır. Konjonktiva normalde sahip olduğu kalınlığın iki hatta üç katına çıkabilir. Dışarıdan bakıldığında sanki gözün üstünde, özellikle de kanına doğru "ETSİ" bir yapı varmış gibi görünür.
Bu kabaran yüzey nedeniyle, konjonktivanın göz yaşı katmanı ile örtülmesi daha da zorlaşır, hava ile daha fazla temas eder. Bu da daha fazla yanma batma şikayeti ile sonuçlanır.
TEDAVİ
Göz kapağı estetiği sonrasında oluşan yanma batma tedavisinin çok acil ve güçlü bir biçimde uygulanması gerekmektedir.
Her zaman akılda tutmanız gereken bir şey vardır.
Gözde yanma batma- ödemi arttırır- o da yanma batmayı daha çok arttırır. Buna "kısır döngü" diyoruz. Bu sebeple bu kısır döngüyü hemen hem de güçlü bir biçimde kırılması gereklidir.
Neler yapılmalıdır?
a- Suni göz yaşı damlaları: 2 saatte bir 1'er damla ile başlanır. Gerekiyorsa sıklık arttırılır.
b- Suni göz yaşı jelleri: Gece yatarken göz içine sürülür. Geceleyin kırpma refleksi olmadığından dolayı daha yoğun bir tabaka gerekmektedir.
c- Serin yerde durma: Sıcaklık göz yaşının buharlaşmasını arttıracağından dolayı serin yerde ikame önemlidir.
d- Soğuk-nemli kompresler: Kompresler ile ödem azaltılmaya çalışılır.
e- Gözlük takılması: Hem dış ortamda hem de iç ortamda güneş gözlüğü takmak buharlaşmayı azaltabilir.
f- Göz kapaması: Mümkün olan her durumda göz jeli sürülerek bir kapama bezi ile gözün kapatılması önemlidir. Dikkat edilecek husus, baskı yapılMAMAsıdır. Baskı kornea epiteli hasarına neden olacaktır.
g- Gözün kaşınmasından kaçınılması. Elin göze gitmesi engellenmelidir. Hem gözü bakterilerden korumak için hem de baskının yaratacağı travmayı azaltmak için dokunmamaya gayret edilmelidir.
h- Göz kuruluğu hastalığı olanlar için: Ameliyattan önce de göz kuruluğu şikayeti çekenlerde göz doktorunun önereceği içerisinde farklı maddelerin olduğu göz yaşı damlaları kullanılabilir.
ı- Geçiçi tarsorafi: Eğer kuruluk çok belirgin, kemozis çok artmış, alt kapak aşağı doğru yer değiştirme (ekrtopion Bkz. ilgili bölüm) eğilimdeyse, alt ve üst göz kapağı kenardan geçici olarak birbirine dikilebilir.