RABAT (AA) - MUHAMMED BENDERİS - Birleşmiş Milletler (BM) Batı Sahra Özel Temsilcisi Staffan de Mistura'nın Fas, Moritanya ve Cezayir'e gerçekleştirdiği 8 günlük ziyaretin, Batı Sahra sorununa çözüm konusunda büyük iddialar taşımadığı ancak "nabız tutma ve farklı tarafları dinleme" hedefleri bulunduğu belirtiliyor.
Fas'ın 1975'te eski İspanyol sömürgesi Batı Sahra'yı topraklarına katmasının ardından Cezayir'in destek verdiği bağımsızlık yanlısı Polisario Cephesi ile Rabat yönetimi arasında patlak veren gerginliğin çözümüne ilişkin "iddialı" olmayan bu ziyaretler, 12 Ocak'ta başladı.
İlk olarak Fas'a giden De Mistura, iki gün sonra da Cezayir'in güneybatısında bulunan Tinduf Mülteci Kampı'nda Polisario Cephesi'nden yetkililerle bir araya geldi. Üçüncü durağı Moritanya'ya 17 Ocak'ta giden BM yetkilisi, 20 Ocak'taki Cezayir temaslarının ardından bölge turunu tamamladı.
De Mistura, ziyaretleri süresince daha önce de açıklandığı üzere, Batı Sahra sorununa çözüm aramak için tarafların görüşlerini dinledi.
- Siyasi sürecin başlaması
De Mistura'nın Fas temasları kapsamında bir araya geldiği Dışişleri Bakanı Nasır Burita görüşme sonrası yazılı bir açıklama yayımladı.
Açıklamaya göre Burita görüşmede, Rabat'ın Batı Sahra konusunda Fas egemenliği altında genişletilmiş özerklik temelinde tarafların bir araya geldiği bir siyasi süreci sürdürme isteğini yineledi.
Burita, bu konudaki tutumlarında Fas Kralı 6. Muhammed'in "Yeşil Yürüyüş"ün 45 ve 46'ncı yıl dönümleri vesilesiyle yaptığı konuşmalarında belirlediği çerçevede değişiklik olmadığını ifade etti.
- Çözüm vakti
BM yetkilisinin bölge turunu tamamlamasının ardından 21 Ocak'ta açıklama yapan BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, "Tarafların, diyaloğa olan ihtiyacı anlama ve çözüm için çaba sarf etme vakti geldi." dedi.
Guterres, siyasi sürecin yeniden gelişmesini umduğunu dile getirdi.
- Büyük iddiaları olmayan bölge turu
Uluslararası ilişkiler alanında araştırmacı Nebil el-Endulusi, AA muhabirine yaptığı açıklamada, "De Mistura'nın ziyareti, aslında, Batı Sahra konusundaki anlaşmazlığa çözüm bulma süreci için büyük iddialar taşımıyordu." diye konuştu.
Bunun bazı nedenleri olduğuna dikkati çeken Endulusi, Fas'ın, Batı Sahra'yla ilgili tüm tavizleri verdiği yönündeki tutumunun da bu nedenler arasında bulunduğunu kaydetti.
Söz konusu nedenlerden bir diğerini ise "kararları üzerinde iradesi ve egemenliği olmayan Polisario Cephesi" şeklinde ifade eden Endulusi, bu nedenlerin BM temsilcilerinin, görevlerinde başarılı olmasını imkansız hale getirdiğini belirtti.
Endulusi, "BM elçisinin ziyareti, anlaşmazlık içinde olan tarafların nabzını ölçmekten, BM çözüm sürecine geri dönme şartlarının uygun hale gelmesinin ve tarafların bakış açılarını yakınlaştırmanın ne kadar mümkün olduğunu incelemekten öteye geçmedi." ifadelerini kullandı.
- Batı Sahra sorunu
Fas'ın 1975'te eski İspanyol sömürgesi Batı Sahra'yı topraklarına katmasının ardından Cezayir'in destek verdiği bağımsızlık yanlısı Polisario Cephesi ile Rabat yönetimi arasında başlayan gerginlik devam ediyor.
Fas, bölgenin kendi egemenliğinde kalması gerektiğini savunarak, egemenliği altında Batı Sahra'da "genişletilmiş özerklik" olmasını teklif ediyor.
Polisario Cephesi ise Batı Sahra'nın bağımsız devlet olduğunu ileri sürüyor ve kendi kaderini tayin için referandum çağrısında bulunuyor.