Rimsky-Korsakov milliyetçi akımın Rusya’da oldukça güçlü olduğu bir dönemde yaşadı. Çocukluğundan itibaren aklında hep denizci olmak vardı. Rusya’nın kültür başkenti San Petersburg’daki, askeri birliğe yazıldı. Burada birçok opera ve konser dinleme şansı buldu. Dinlediği eserler içinde onu en çok etkileyen Glinka oldu. Balakirev’le tanıştı.
Besteci, 1862-1865 yıllarını denizde geçirdi. Bu dönemde yaylı çalgılar dörtlüsü, piyano beşlisi ve piyano için fügler besteledi.1876 yılında incelediği Halk Şarkıları, Rimsky-Korsakof’un daha yaratıcı bir döneme girmesini sağladı. Mayıs Gecesi and Snegurochka operalarını yazdı.
1874-1881 yılları arasında Bağımsız Müzik Okulu’nun yöneticiliğini yaptı. Borodin 1887 yılında öldüğü zaman Polevec Dansları Prens Igor operasını öğrencisi Glozunov’la beraber tamamladı. En çok bilinen eseri Sheherazade ile İspanyol Kaprisyosunu yazdı.
1889 yılında Wagner’in Halka(Ring) operasının Rusya’daki prömiyeri yapıldı. Bu eserden çok etkilenen Rimsky-Korsakof, bütün vaktini opera eserlerine ayırmaya başladı. Bu arada sinir hastalığı geçirse de yaratıcılığı etkilenmedi. 1896 yılında, Mussorgsky’nin Boris Godunov operasının, kendi versiyonunu tamamladı.
Rimsky-Korsakof Rus Beşlisi adı verilen, eserlerinde Rus Halk Müziğini temel alan milliyetçi grubun merkezinde olmasına karşın; ömrünün son yıllarında devrimci düşünceye sempatiyle bakmış ve desteklemiştir. Bu nedenle San Petersbrug konservatuarındaki görevinden Çarlık yönetiminin baskısıyla uzaklaştırılmış, eserlerinin çalınması Rusya’da yasaklanmıştır.
Rus beşlisinin en parlak bestecisi Rimsky-Korsakof renkli orkestrasyonu ile dikkat çeker. Sonraki kuşak bestecilerinden Stravinsky üzerinde önemli etkisi olmuştur.
Genç besteci, ailesinin istediğini yapmayı kabul ederken gemide beste yapabileceğini düşünüyordu. Ancak atmosfer buna hiç de uygun değildi. Resmi görevler, müziğe boş zaman ayırmayı mümkün kılmıyordu. Gemide piyano veya herhangi bir enstrüman yoktu. Hatta tayfadan müzikle ilgilenen kimse bile yoktu... Yine de yolculuğun ilk aylarında senfonisi için Andante'yi besteledi. Fakat sonrasında müzik tutkusu yavaş yavaş ölmeye başladı... Artık müziğin hayatında yeri olmayacağını düşünmeye başlamıştı. Yolculuk tam 2 yıl 8 ay sürdü. Bu dönemde Rimsky-Korsakov, Almanya, İngiltere, Amerika, Brezilya, Fransa ve İspanya'da bulundu, çok çeşitli doğa manzaralarını, kuzeyin, güneyin ve ekvatorun denizini, dalgalı ve sakin okyanusu ve güney yarımkürenin yıldızlı gökyüzünü gördü...
Korsakov, tüm bu doğal resimlerin yarattığı güçlü etkilenimleri hafızasına kazıdı ve muhteşem yeteneğiyle birleştirerek müziğe yansıtmayı başardı. "Sadko", "The Tale of The Tsar Saltan" ve "Sheherazade"da denizin eşsiz güzellikteki müzikal resimlerini yaptı, "The Snowmaiden" ve "The Legend of The Invisible Town Kitez"de yemyeşil ormanların duru seslerini sergiledi, "The Christmas Night" ve "Kashtshey Immortal"da ise gökyüzünün ve havanın özgürlüğünü hissettirdi ustalıkla...
1865 Mayıs'ında Rusya'ya geri döndü ve St. Petersburg'da Sahil Hizmet'te çalışmaya başladı. Donanma Akademisi'ne girmeyi düşünüyordu. Ancak burada karşılaştığı, geçmişte müziği paylaştığı eski dostları, Korsakov'u, müziğe geri dönmesi ve senfonisini tamamlaması konusunda zorladılar. Ona can veren bu önemli yönlendirme sonucunda aynı yılın 19 Aralık gününde bitirdiği ilk senfonisini, Mily Balakirev'in yönetimindeki bir konserde sergileme şansı buldu. İnanılmaz bir başarı yakalamıştı. İzleyenler şaşkınlığa uğramış, bestecinin gencecik bir donanma memuru olduğunu görünce gözlerine inanamamışlardı. İşte Korsakov'un müzikal kariyeri, o büyülü konserdeki alkışlarla başlamıştır...
Korsakov, o günden sonra müzikal çalışmalarına hız verse de geçinebilmek için donanmadaki işini de sürdürmüş ve ancak 8 yıl sonra aktif işinden ayrılabilmiştir. Bestecinin müzikal alandaki çalışmaları, yalnız yaratıcı işleriyle sınırlı değildir. 1871'den yaşamının sonuna kadar St. Petersburg Konservatuarı'nda profesörlük yapmıştır. 27 yaşında bu onurlu mesleği icra etmeye başlayan Korsakov, donanmanın brass grubunda on yıl çalışmış, Müzik Okulu'nda yedi yıl müdürlük, Imperial Capella'da ise 10 yıl müdür yardımcılığı yapmıştır. 1874-1907 tarihleri arasında St. Petersburg, Moskova, Kiev, Brüksel ve Paris'te çok sayıda senfonik konser yöneten besteci, 64 yaşında Loubensk'te yaşamını yitirmiştir.
11 senfoni, 15 opera, 3 enstrümental ve orkestral çalışma, 79 romans eseri, 2 koleksiyon ve çok sayıda piyano çalışması üreten büyük besteci, "Armoni Üzerine Yazılar", "Orkestrasyonun İlkeleri" ve "Müzikal Yaşamımın Efsanesi" adlı üç de kitap yazmıştır.
En çok bilinen eseri Binbir Gece Masalları'ndan esinlenilmiş olan Şehrazad'tır.
Rimsky korsakov'un Binbir gece masalları için bestelediği muhteşem suiti sehrazat.
Müzikte Keman birlikte olduğu kadınları boğazlayan şehriyarı betimlerken,doğu ezgileri muhteşem bir şekilde harmanlanmıştır
Eski zamanlarda hint ve çin diyarlarında hüküm süren şehriyar ve şahzaman adlı iki kardeş hükümdar karıları tarafından aldatılmak felaketine uğramışlar. bu olayın etkisiyle şehriyar, kendi ülkesinde her gün başka bir kızla evlenip ertesi gün onu idam ettirir olmuş; bu yüzden vezirin güzel, bilgili ve akıllı kızı şehrazad, hükümdarla evlenip ya bu uğurda yaşamını yitirmeye ya da kurtulup ülkenin tüm kadınlarını da bu beladan kurtarmaya karar vermiş, bin güçlükle babasını da ikna etmiştir.
O gece gerdeğe girmeden önce, hükümdardan son dilek olarak kız kardeşi dünyazad'ı görmek istemiş; dünyazad da ondan son bir dilekte bulunmuş, "ne olursun ablacığım, o güzel masallarından birini bana son defa anlat!" diyerek.
ne var ki dünyazad kadar hükümdar şehriyar da meraklanmış ve masalın sonunu getirmek üzere şehrazad'ın canını bağışlamış. böylece büyü bozulunca, her gece birbirinden güzel masalları birbirine ekleyerek bin bir gece masal anlatmış şehrazad. bu arada hükümdarla sevişmeyi de sürdürerek üç çocuk sahibi olmuş. sonunda masallar bitmiş. ancak şehriyar, bu kadar güzel ve akıllı bir eşe kavuşup ondan üç çocuğu da olunca, şehrazad'ın canını bağışlamış."