GameFi Nedir: Kripto Paralar Yoluyla Sanal Gerçekliğin Başlangıcı mı?
Key Questions Answered
Günümüzde oyun sektörü, 175 milyar dolarlık bir endüstridir ve 2023 yılına kadar 200 milyar doları aşma yolunda ilerliyor. Bu arada kripto para endüstrisi sürekli gelişiyor, büyüyor ve genişliyor. Kriptonun esnekliğiyle harmanlaştırılmış böylesine büyük bir pazarla, ikisinin birleşmeye başlaması ise oldukça doğal. Bu birlik, oyun içinde gerçek bir dünya pazarı yaratmak için finans ve ekonomiyi dijital alana taşıdı. Önceleri bir oyuncu, oyun oynamak için para öder ve hatta belki de kazanma umuduyla kumar oynarken, artık dijital varlıklarla aktif olarak gerçek ticarete girebilir. GameFi ve kripto para birimi ve blok zinciri teknolojisini bir araya getirmesiyle, bu varlıkların artık gerçek bir değeri var.
GameFi Nedir?
Basitçe söylemek gerekirse GameFi, “oyunların” “finans”a dahil edilmesidir. Birçok farklı oyun, kural ve yapı olduğu için platformdan bağımsızdır, bu nedenle belirli bir teknoloji veya platformla sınırlı değildir.
GameFi oyunları, oyuncuların para kazanmalarına olanak sağlayacak şekilde yapılandırılmıştır, ancak oyuncuların cüzdanlarında bir oyunun ya da partnerin yerel kripto para birimi gibi varlıklara sahip olmaları gerekir. Oyuncular daha sonra oyunları oynamaya başlayabilir ve görevleri tamamlamak veya oyun içindeki varlıklarından (örneğin mülk veya sanal kumarhaneler) gelir elde etmek gibi çeşitli eylemlerden kâr elde edebilir. Ek olarak, DeFi teklifleri aracılığıyla pasif bir gelir elde edebilirler.
Kripto paralar ve oyun, blok zincirinde nasıl bir araya geliyor? (Kaynak: Inc4)
GameFi’ın Nasıl Bir Yapısı Var?
GameFi uygulamaları çok çeşitlidir, ancak genellikle dayandıkları birkaç ortak yapı taşı vardır:
- Play2Earn (Oynayarak Kazan): Play2Earn, oyuncuların oyun içinde varlık kazanmalarını sağlar. Bununla birlikte, normal bir oyundan farklı olarak, bu GameFi finansmanı, kripto para birimi ticareti yoluyla somut dünyaya aktarılabilir. Oyuncular, oyunun ekosistemine katılarak ve oyunun yerel coinlerini kullanarak, geliştiricilere ve diğer oyunculara fayda sağlayacaktır. Bu oyunlar ne kadar popüler olursa, takas edilebilir değerleri de o kadar yüksek olur. Bu arada, oyunda ne kadar çok oyuncu kazanırsa, tokenlarını o kadar çok satabilirler. CoinEx borsasında listelenen popüler GameFi tokenlarının değeri %400’e kadar artması burada gerçekten kazanılacak çok şey olduğunun kanıtıdır.
- Değiştirilemez tokenlar (NFT’ler): Birçok GameFi oyunu, NFT’leri karakter veya varlık (iksirler, silahlar, hayvanlar, evler, vb.) olarak kullanır ve bu da nadir NFT tasarımı veya ticareti için ek bir pazara yol açar. Bu NFT’ler daha sonra ECOMI’nin VeVe platformunda alınıp satılabilir ve böylece yepyeni bir oyun ve koleksiyoncu pazarına yol açar.
- Yerel tokenlar: Oyunları çalıştırmak, ödülleri dağıtmak ve GameFi projelerinin değerini korumak için her oyun kendi tokenını kullanır. Axie Infinity gibi bazıları, biri yönetişim için (Axie Infinity Shards (AXS)) ve diğeri ödüller için (Smooth Love Potions (SLP)) olmak üzere iki token kullanır.
- DeFi özellikleri: Bazı GameFi projeleri Play2Earn gelir özellikleri sunmanın yanı sıra pasif gelirler de sunar. Bunlar, stake etme, yield farming ve likidite madenciliği dahil olmak üzere DeFi özellikleri biçiminde sunulmaktadır.
- Blok Zinciri teknolojisi: GameFi oyunları başlarda Bitcoin’in blok zinciri üzerine inşa edildi, ancak genişleme ve artan karmaşıklık ile Ethereum gibi DApp’lerle inşa etmeye dayalı blok zincirlerine geçmeleri gerekli hale geldi. Ancak buradaki sorun, Ethereum‘un ücretlerinin yüksek kalması ve hız yerine güvenlik ve merkeziyetsiziliği desteklemesidir, fakat oyun için esas olan hızdır. Bu nedenle, Wax ve Solana gibi daha hızlı blok zincirlerinde birçok GameFi uygulaması bulunur.
GameFi Ne Kadar Merkezileştirilmiştir?
Karakter geliştirme ve tasarlama, bir anlatı ve kurallar yazma ve genellikle bir oyun evrenini yapılandırma ihtiyacı nedeniyle GameFi, bir tür merkezileşmeden kaçamaz. Bununla birlikte, birçok oyun artık oyuncuların kendilerinin daha fazla katılımını sağlamak için harekete geçiyor. Örneğin, potansiyel karakter çizimleri, yeni NFT’ler veya kurallar üzerinde oylama gibi. Bu gerçekleştiğinde, daha fazla tokena sahip olan oyuncular, her ne kadar demokratik olmasa da, diğerlerinden daha fazla oylama gücüne sahip olacak, ve bu bir nebze de olsa daha merkeziyetsiz bir oyun deneyimi yaratabilecektir.
Axie Infinity, en popüler GameFi oyunlarından biridir. (Kaynak: axieinfinity.com)
Bir anlatıda farklı seçenekler sunma fikri de eğlence sektöründe oldukça popülerdir. Örneğin birçok televizyon dizisi, birden fazla sonla hikayeleri programlarına başarıyla dahil etti; televizyon dizisi Black Mirror, özel Bandersnatch’inde bu konuda özellikle başarılı oldu. Sonunda GameFi oyuncuları için birden fazla seçenek olmasa da, hangi hikayenin izleneceğini seçmeye aktif katılım, platformlara daha fazla oyuncu çekecektir.
Artırılmış merkeziyetsizleşmeyi sağlamak için GameFi uygulamaları, merkeziyetsiz özerk kuruluşlar (DAO’lar) olarak bilinen mekanizmalar kullanmaktadır. Bununla birlikte, GameFi’ı merkeziyetsizleştirmek için DAO’ları kullanmak hala olgunlaşma sürecindeki bir teknoloji olarak kabul ediliyor.
GameFi’ın Çevrimiçi Evrenleri Uygulanabilir Bir Ekonomi Yaratabilir mi?
Dijital ekonomilerin uygulanabilir ve kendi kendini idame ettirebilir hale gelmesi için çok fazla potansiyel var. Bunu mümkün kılan birkaç neden var:
- GameFi’ın değeri ve kullanıcı tabanı sürekli artıyor ve daha fazla para getiriyor. Ağustos 2021’de, Axie Infinity olarak bilinen popüler bir NFT GameFi platformu, toplam token satışlarında 1 milyar doları aşan ve günlük 1 milyondan fazla kullanıcısı olan ilk blok zinciri oyunu oldu.
- Oyun evrenleri genişledikçe, gerçek para kazandıran varlıkları kapsama almaya başlıyorlar. Örneğin, bir oyuncu sanal bir dünyada arazi satın alabilir ve diğer oyuncuların kripto paralarını kullanarak gelip kumar oynayacağı bir kumarhane kurabilir. DApp’leri destekleyen blok zincirlerini kullanarak GameFi uygulamaları, inşa etmek için sonsuz imkanlar da sağladı.
- Bu oyunlardaki yeni varlıklar ve işlevler, gerçek insanların oyunun kendisinde karakterler olarak çalışması için bir ihtiyaç yarattı. Bu garip görünebilir, ancak gerçek dünyada olduğundan daha çok oyun içindeki insanlarla daha fazla etkileşime giren bireylerin sayısını göz önüne aldığımızda, ihtiyacı ve büyüme potansiyelini görmeye başlayabiliriz. Bu amaçla, metahuman doktorlar, akıllı sözleşme avukatları, avatarlar için moda tasarımcıları ve oyun evreni için seyahat acentesi görevlileri (birçok mesleğe sadece birkaç örnek) ortaya çıkacak ve hepsi gerçek insanlar tarafından temsil edilecek.
- Oyun evrenlerindeki işlere ek olarak, GameFi diğerlerinin yanı sıra tasarımcılar (örneğin kostüm, evren ve NFT tasarımı), yazılım mühendisleri ve yönetim için birçok istihdam yarattı.
GameFi.org’un Arkasında Kim Var?
GameFi için resmi yield guild (kazanç loncası) arkasındaki ekip, alanının zirvesinde bulunan, Vietnamlı bir siber güvenlik yenilikçisi Hai Duong tarafından yönetiliyor. “Resmi” platform, tüm GameFi oyunlarının ve ihtiyaçlarının buluşma yeri olarak satılmaktadır.
Yield Guild GameFi teklifleri. (Kaynak: gamefi.org)
Oyuncularına ve yatırımcılarına tam olarak fayda sağlamak için GameFi, oyuncuların oyunlar arasında çalışabileceği bir ekosistem yarattı:
- Oyun toplayıcı: Kullanıcıların oyun içi varlıklarını ve NFT’lerini yerleştirmelerinin yanı sıra tüm oyunlarda kiralamak, takas etmek veya satmak için bir depolama konumu sağlar.
- Oyun hızlandırıcı: Blok zincirinde oluşturmayı kolaylaştırmak için yerleşik araçlar ve şablonlar sağlar. Ayrıca, NFT’ler ve Play2Earn mekanizmaları için fabrika sözleşmeleri sağlar.
- Yield guild ve burs: Stake etme, kazanç sağlama ve diğer oyunculara kâr için eşya kiralama yoluyla pasif gelir fırsatları sağlar. Ayrıca yeni çıkan projelere ve oyunlara erken erişim sağlar.
- Oyun Launchpad’i ve IGO: İlk oyun teklifleri (IGO’lar) için bir platform sağlar.
- Çok zincirli NFT pazarı ve NFT Müzayede evi: ECOMI’ye benzer şekilde, kullanıcılar bu GameFi platformunda NFT alıp satabilir.
- GAFI token: Ekosistem için yerel token (GAFI), platformun değerini ve profilini artırmak amacıyla 10 Eylül 2021’de piyasaya sürüldü. Diğer şeylerin yanı sıra ücretler, yönetim, bahis ve GameFi likiditesini desteklemek için kullanılacaktır.
GameFi’ın Geçmişi
GameFi’a benzer kavramlar yıllardır var, World of Warcraft, SIMS ve FIFA gibi oyunların hepsi oyun içi token satın almayı içeriyordu ve CryptoKitties 2017’de blok zinciri teknolojisini kullanıyordu. Ancak GameFi terimi Yearn.finance kurucusu Andre Cronje tarafından 2020’de popüler hale geldi, ve kripto para sektörü GameFi ile birlikte yukarı tırmanışını devam ettirdi. Konsept, oyun içi tokenlarla başlayıp, DeFi’ın tam entegrasyonuna kadar evrimleşti. Gelişmesi ve büyük popülerlik kazanması ile GameFi, DeFi’ın mevcut finansal projeleri kripto olarak yeniden markalaştırmaktan daha fazlasını sunduğunu ve farklı sektörlerde uygulanabilecek çok yönlülüğe sahip olduğunu kanıtlamaktadır.
GameFi’ı Gelecekte Neler Bekliyor?
GameFi, kripto alanında kâr etmenin bir yolunun yanı sıra başlı başına bir satış noktası olarak eğlenceyi de sunuyor. Oyun bağımlılığına, oyun sırasında dopamin salınımı üzerine yapılan çalışmaların yanı sıra çevrimiçi oyuncuların çokluğu ile gösterildiği gibi, sektör büyümeye devam edecek gibi görünüyor. Ayrıca, DeFi ve NFT’ler gibi hızla büyüyen diğer sektörleri de benimseyerek, bu alanlardaki başarılardan da yararlanmak için kendisini iyi bir konuma yerleştiriyor. NFT’ler, özellikle görsel koleksiyonlar olarak görülmek içindir. Bu nedenle, bir oyuncu, oyuna nadir bulunan bir NFT’yi dahil ederek görünürlük, kâr ve övgü kazanırsa, katılma ihtimalleri de artacaktır.
Daha fazla büyümeye işaret edebilecek bir diğer unsursa, bireylerin oyunların nasıl oynandığına gerçekten katkıda bulunabilecekleri ve böylece daha fazla katılımı teşvik edebilecekleri daha merkeziyetsiz bir geleceğin olmasıdır.
Son olarak, ilginç bir fikir ise GameFi’da gelecekte ortaya çıkacak mesleklerdir. Dünyanın son zamanlarda Covid nedeniyle daha tecrit edilmiş ve dijital bir yaşam tarzı yaşamasıyla birlikte, sanal gerçeklikte doktora gitmek gibi bir şey daha makul hale geldi. Diğer potansiyel uygulamalarsa, yasal tavsiyeden moda şovlarına kadar her şeyi kapsayabilir. Mark Zuckerberg’in beğenisi, bu tür kavramları içerebilecek bir metaverse veya dijital gerçekliğe desteğini ifade eder nitelikte. Bu aynı zamanda anksiyetesi, agorafobisi olan veya belirli bir aktivite için evde kalmayı tercih eden kişilere de hitap edebilir.
Şüphesiz GameFi içinde çok fazla hareket ve evrim göreceğiz. Trendlere göre çeşitlenme ve yeni DeFi ve DAO programlarını benimseme yeteneği ile GameFi kârlı bir şekilde gelişmek için iyi bir konumdadır.
Sonuç
Bir konsept olarak GameFi, DeFi ve NFT’ler gibi kripto para sektörü içinde birçok trend ve kârlı sektörle bütünleşmektedir. GameFi, oyunla ilgilenen ve oyun için çok fazla zaman ve para harcamaya istekli çok sayıda insanla, hem kullanıcılar hem de geliştiriciler için harika bir para kazanma fırsatı gibi görünüyor. Aynı zamanda, profesyonel kullanımların ve metaverse benzeri uygulamaların tanıtılması gibi yeniliklere ek olarak, büyük teknolojik şirketlerden gittikçe daha yüksek yatırım alabilecek bir sektördür.
GameFi şu anda bu aşamadan hala çok uzakta, ancak yine de Silikon Vadisi gelecek için bu olasılıklara bakıyorsa, bu tür gelişmelerin ne kadar hızlı gerçekleştiğini görmek ilginç olacak. GameFi’de olduğu gibi, birinin finansal varlıklarını kısmen oyuna yönlendirmek, bu yönde mantıklı bir ilk adım gibi duruyor. Ne olursa olsun yakın gelecekte GameFi bizimle olmaya devam edecek gibi görünüyor.