Ailesi Türk yataghanını geçmeyen bir Ermeni yoktur. Osmanlı İmparatorluğu’nda iktidara gelen Jön Türkler tarafından detaylı olarak planlanan Ermeni Soykırımı esas olarak 1915-1923 yılları arasında gerçekleştirildi. Ama daha önce hazırlanmış listelere göre, Konstantinopolis’te yaklaşık 235 Ermeni aydınının tutuklandığı için 24 Nisan 1915 tarihi Ermeni Soykırımı kurbanlarının anma günü olarak kabul ediliyor.
Ermenistan’ın Shirak bölgesi sakini Hovhannes Sargsyan, Soykırımdan geçen ailesinin hikayesini anlatıyor:
1920’de Türkler köyümüzü işgal etti. O zaman köyümüz Songyurli deniyordu. Şimdi köyün adı Hayrenyats. Shirak bölgesinde bulunuyor. Büyükannem Rosa ve kardeşi Hovhannes Bağdasaryan’ın Husik ve Gevorg amcaları, Türkilerin girdiğini öğrendiğinde köylülerini korumak için köye geldi. Husik amca, Dorpat Üniversitesi’nden mezun olan bir bilim adamı oldu ve sekiz dil konuştu, Gevorg amca ise Sarighamish’ten gelen bir askerdi.
Türklerin gelişini duyan köylüler, özellikle yaşlılar, çocuklar ve kadınlar, köyün mağaralarına sığınıp saklandılar. Asker olan Gevorg, kardeşi Husik ile köylüleri korumaya çalıştı. Maalesef Türkler onları yakaladı. İki kardeş at sırtında bağlandı ve Jajur’un Jardi boğazına sürüklendi ve yakıldı. Köyümüzden 80 kişi de dahil aynı kederi paylaştı.
Tr.armradio.am