Maryland eyaletindeki ormanlar istila altında. Birleşmiş Milletler, farklı bölgelere ait bitki ve hayvanların verdiği zararın 1,4 trilyon dolar olduğunu belirtiyor.
Amerika Tarım Bakanlığı’ndan Jian Duan, zümrüt kül matkap böceğinin kuzey Amerika’daki ormanlara verdiği büyük zarara tanıklık etmiş.
Ağaç kabuklarının altında yuvalayan bu böcekler, kül ağaçlarının besin almasını engelleyerek milyonlarca ağacın ölümüne neden oluyor.
Uzmanlar, böceklerin muhtemelen Çin’den gelen kargo gemileriyle Amerika’ya ulaştığını tahmin ediyor. Böceklerin ekolojik etkisi hariç, 2020 yılına kadar on milyar dolardan fazla zarara neden olacağı tahmin ediliyor.
Jian Duan: “Bazı ağaç türleri zümrüt kül matkabı böceği tarafından tamamen yok edilebilir. Ormanlarımızda yaşanacak bu kaybın ne tür sorunlar yaratabileceğini siz düşünün.”
Kül ağaçları Amerika’nın kuzeyindeki ormanların %20’si ila %40’ı arasında bir oranı oluşturuyor. Zümrüt matkap böceği bu ağaç türlerinin hepsini ve bu ağaçlara bağlı diğer canlıları tehdit ediyor.”
1990’lı yıllarda zümrüt matkabı böceği Çin’den geldiğinde doğal bir düşmanı yoktu. Ancak uzmanlar böceğin düşmanını keşfetti.
Şimdi de Tarım Bakanlığı uzmanları böceğin düşmanını kullanmaya hazırlanıyor.
Bu şişeler yüzlerce küçük yaban arısıyla dolu.
Arılar, zümrüt matkabı böceğinin kül ağaçlarının kabuklarına bıraktıkları yumurtaları buluyor.
Jian Duan: “Yaban arıları, antenlerini kullanarak ağaçların kabuklarındaki yumurtaların yerlerini tespit ediyor.”
Arılar daha sonra bu yumurtaların içine kendi yumurtalarını bırakıyor; arı yavruları zümrüt matkabı böceğinin yumurtasıyla beslenerek gelişiyor. Böylece böcekler yumurtadayken ölüyor.
Duan, kökeni Asya olan bu yaban arılarının zümrüt matkabının nüfusunu kontrol altında tutmaya yardımcı olduğunu söylüyor:
“Böceğin doğal düşmanıyla olan ilişkisini tekrar canlandırmış oluyoruz.”
Yaban arıları, Afrika’da başka bir böcek türünü kontrol altına almada da kullanılıyor.
Duan, zararlı bir böcek türüyle mücadele yurt dışından getirilen başka bir böcek türünü kullanmanın riskli olabileceğini söylüyor.
Bu nedenle yaban arıları test aşamasında laboratuvar ortamında yetiştiriliyor.
Uzmanlar, bu mücadelede sadece zümrüt matkabı böceğine saldıran yaban arılarının seçildiğini belirtiyor.
Laboratuvardan bırakılan bu arılar testi geçti şimdi onları bekleyen önemli ve zor bir görev var.
Jian Duan: “Uzun vadeli düşünmemiz gerekiyor. Ağaç sayısını düşünün bir de yetiştirdiğimiz arı sayısını. Şimdiye kadar on bin arı bıraktık, bu çok küçük bir oran, denizde bir damla gibi.”
Duan ve ekibi yaban arılarının zarar gören ekosisteme bir denge getirip, getiremeyeceğini de zamanla anlama şansına sahip olacak.