Fransız tarihçi ve arkeolog François Lenormant'ın "Turcs et monténégrins /Türkler ve Karadağlıların Tarihi" kitabından; sayfa 299-300.
3 MART 1711'DE; RUS ÇARI BÜYÜK (DELİ) PETRO BALKANLARDAKİ HRİSTİYANLARA, TÜRKLERE KARŞI AYAKLANMA ÇAĞRISI YAPTI.
ÇAĞRISINA SADECE KARADAĞLILAR CEVAP VEREREK OSMANLI TÜRK DEVLETİNE KSRŞI İSYAN EDİP RUSLARLA İŞBİRLİĞİ YAPTILAR.
BU İSYAN SIRASINDA KARADAĞLILAR, "İSTRAGA POTURİCA/TÜRKLEŞENLERİN SORGULANMASI" ADI ALTINDA CETİNJE VE ÇEVRESİNDEKİ 4 NAHİYEDE ORTODOKS NOAL GECRSİ BOŞNAKLARA SOYKIRIM YAPIP ONLARI KARADAĞ İLE BRDA BÖLGELERİNDEN CİVAR ŞEHİRLERE GÖÇE ZORLADILAR.
- Ruski car 1711. godine pozvao na ustanak protiv Turaka, samo su se Crnogorci odazvali. Prije 307 godina, na jučerašnji dan, 3. marta 1711. godine ruski car Petar Veliki uputio je poziv balkanskim hrišćanima da otpočnu oružanu borbu protiv Turaka, ali su se na taj poziv samo Crnogorci odazvali. Ovaj apel Petra Velikog Crnogorcima ujedno je bio i početak crnogorsko-ruskih političkih veza.
"Rus çarının bu çağrısını Karadağlılar ve özellikle (Piskopos) Danilo Petroviç Nyegoş (1697-1735) büyük bir memnuniyetle karşılamış ve 'Rus Çarlığı dünyadaki en büyük çarlıktır' tezini de kabul etmişlerdi.
- "Ovaj poziv ruskog cara Crnogorci su oduševljeno prihvatili, a posebno Danilo Petrović Njegoš (1697-1735), koji im je navodno objašnjavao da je Rusko carstvo veće od svakog carstva na svijetu.
Metropolit Danilo, Karadağlılara Türklere saldırmaları için çağrı yaptı. Bu saldırıyı, hıristiyanlığın Türk çizmesi altından kurtulması için yapmaları gerektiğini söylüyordu. Rus Çarının elçileri yardımıyla, Karadağlılar bir müfreze oluşturdular ve 1711 Temmuz ortalarında Türk kalelerine ve Grahovac, Gacko, Nikşiç, Spuj şehirlerine saldırdılar.
- Mitropolit je pozvao Crnogorce da udare na Turke, kako bi pomogli ruskom caru da rod hristijanski ispod ljutog jarma turskog izbavi. Crnogorci su uz pomoć carevih izaslanika formirali jedan odred i polovinom jula 1711. napali na turska utvrđenja i gradove (Grahovac, Gacko, Nikšić, Spuž).
Çağrı yapılan tüm Balkan Hristiyanları arasından sadece Karadağlılar Rusların yardımları ile silahlandılar. Karadağ'ın Türk şehirleri ve tahkimatı üzerindeki savaşı, Slav çarına, Türk kalelerini fethetmek için gerekli silah ve askerlere sahip olmadıkları için ciddi bir askeri destekten ziyade bir sadakat göstergesiydi.
- Od svih balkanskih hrišćana kojima je bio upućen poziv, jedino su oni ustali na oružje. Crnogorsko vojevanje oko turskih gradova i utvrđenja bilo je više demonstracija odanosti slovenskom caru, nego ozbiljan vojnički poduhvat, budući da potrebnog oružja i vojnika za osvajanje turskih utvrda oni nijesu imali.
Rus elçisi Mostar doğumlu Albay Miloradoviç ve Metropolitan Danilo liderliğindeki tüm eylem iki aydan kısa bir süre içinde sona erdi. Bu hareketin önemli bir askeri başarısı olmamasına rağmen, en önemlisi Karadağlılar ve çevreleri üzerindeki ahlaki ve politik etkisidir. Karadağ'ın Rusya için büyük umudu büyük bir hayal kırıklığı ile sona erdi ve Rus çarının Türklere karşı isyan çağrısının kabulü ise Karadağlılar aleyhine büyük bir trajediyle sonuçlandı.
- Čitava akcija koju su vodili pukovnik Miloradović i mitropolit Danilo završila se za nepuna dva mjeseca. Iako nekih znatnijih vojničkih uspjeha ovaj pokret nije imao, ono po čemu je najznačajniji jeste njegov moralno-politički efekat na Crnogorce i njihovo okruženje. Veliko crnogorsko nadanje u Rusiju završilo se velikim razočarenjem, a prihvatanje poziva ruskog cara da ustanu na Turke završilo se velikom tragedijom.
1712 yazında, Sultan'ın Karadağlıları Türk topraklarını işgal etmeye kalktığı ve şehirlerine saldırdıkları için cezalandırmak amacı ile Türk ordusunun Karadağ (Cetinje ve çevresine) üzerine yürüyüşü başladı. Sultan ayrıca tüm hareketin organizatörleri olarak kabul ettiği Piskopos Danilo ve Mihailo Miloradovic'in yakalanmasını emretti. Karadağ'a gönderilen Türk ordusu, yaklaşık 20.000 kişi ile oldukça büyük bir ordu idi. Bu orduya Karadağlıların karşı koyması söz konusu değildi ve Türkler Cetinje şehrini ele geçirdi.
- Ljeta 1712. uslijedio je turski pohod, kojim je sultan želio kazniti Crnogorce zbog napada na tursku teritoriju. Sultan je naredio i da se uhvate mitropolit Danilo i Mihailo MIloradović, koje je smatrao organizatorima čitavog pokreta. Turska vojska koja je krenula na Crnu Goru biila je ogromna - oko 20.000 ljudi. Ovako brojnoj vojsci Crnogorci se nijesu mogli oduprijeti, pa su Turci osvojili Cetinje.
İki yıl sonra Türkler, Karadağlılara itaatsizlikleri nedeniyle onları cezalandırmak ve sınırda huzursuzluğu neden oldukları için Karadağ'a tekrar saldırdılar. Karadağlı Piskopos Danilo, Türk ordusundan önce Venedik topraklarına sığındı ve buradan, uğrunda savaştığı ve ağır bedel ödediği Rus Çarı Petro'nun yardımını ve korunmasını beklemeye başladı. Çar, Karadağ'a 10.000 ruble bağışının yanı sıra her yıl Cetinje manastırına 500 ruble ödenmesini emretti. Buna ek olarak, Piskopos, kiliseleri için çok sayıda hediye ve İmparator'un şahsından 160 kadar altın madalya aldı. Piskoposun Rus şehri Petrograd ziyaretinden kısa bir süre sonra, Rusya'nın Balkanlar'a ilgisi zayıfladı ve böylece Karadağ-Rus ilişkileri son bulmuş oldu.
- Dvije godine kasnije Turci su opet napali na Crnu Goru, želeći da kazne Crnogorce zbog nepokornosti i izazivanja pograničnih nemira. Mitropolit Danilo se pred turskom vojskom sklonio na mletačku teritoriju, odakle je krenuo za Rusiju da izdejstvuje pomoć i zaštitu od cara zbog kojeg su ratovali i teško stradali. Car je odredio da se Crnoj Gori pokloni 10.000 rubalja, kao i da se Cetinjskom manastiru svake druge godine isplaćuje 500 rubalja. Uz to, mitropolit je dobio brojne poklone za crkve i čak 160 zlatnih medalja sa carevim likom. Nedugo nakon vladičine posjete Petrogradu dolazi do slabljenja ruskog interesovanja za Balkan, a time i do zamiranja crnogorsko-ruskih veza."
GEÇMİŞİMİZİ, TARİHİMİZİ VE KİMLİĞİMİZİ UNUTURSAK YOK OLURUZ !