Tanım
Burn-McKeown sendromu, doğuştan var olan (konjenital) ve geniz yolu anormalliklerini, karakteristik yüz özelliklerini, duyma kaybını, kalp anormalliklerini ve boy kısalığını içine alan bir bozukluktur.
Burn-McKeown sendromlu kişilerde, her iki geniz yolu genellikle daralmıştır (çift taraflı koanal stenoz) ya da tamamen tıkanmıştır (çift taraflı koanal atrezi), ki bu durum emekleme çağında cerrahi onarım olmazsa, hayatı tehdit eden solunum sorunlarına sebep olabilmektedir. Tipik yüz özellikleri arasında; dar göz kapağı açıklıkları (kısa palpebral aralıklar), alt göz kapaklarında boşluk (kolobom), mesafeli gözler (hipertelorizm), belirgin bir burun köprüsü, burun ile üst dudak arasında kısa bir boşluk (filtrum), küçük bir ağız açıklığı (mikrostomi) ve geniş, çıkıntılı kulaklar vardır.
Burn-McKeown sendromlu bazı kişiler, her iki kulakta, hastalıktan etkilenen bireyler arasında şiddeti çeşitlilik gösteren doğuştan işitme kaybına sahiptir. İşitme kaybı, karışık olarak tanımlanır, ki bu da işitme kaybına hem iç kulaktaki değişimlerin (sinirsel tip işitme kaybı) hem de orta kulaktaki değişimlerin (iletim tipi işitme kaybı) sebep olduğu anlamına gelir.
Burn-McKeown sendromunda oluşabilecek diğer özellikler arasında hafif boy kısalığı ile “patent duktus arteriyozus” (PDA) gibi doğuştan kalp rahatsızlıkları da bulunur. Duktus arteriyozus; iki ana atardamar, aort ve akciğer atardamarı arasında bir bağlatıdır. Bu bağlantı, cenin gelişimi boyunca açıktır ve normal olarak doğumdan hemen sonra kapanır. Bununla beraber, duktus arteriyozus, PDA’lı bebeklerde açık (patent) kalır. Tedavi edilmezse, bu kalp rahatsızlığı bebeklerin hızlı hızlı nefes almasına, yetersiz beslenmesine ve yavaş bir şekilde kilo almasına neden olur; şiddetli vakalarda ise kalp yetmezliğine yol açabilir. Burn-McKeown sendromunda zeka etkilenmez.
Sıklık
Burn-McKeown sendromu nadir bir hastalıktır; yaygınlığı bilinmemektedir. Sadece az sayıda hasta birey tıbbi literatürde tanımlanmış durumdadır.
Nedenler
Burn-McKeown sendromuna TXNL4A genindeki ya da genden protein üretimin kontrol eden ve başlatıcı bölge adı verilen TXNL4A geninin yanındaki bir genetik materyal bölgesindeki mutasyonlar neden olur. TXNL4A geni, ana spliceosome (insan hücrelerinde bulunan iki tür spliceosome’un büyük olanı) denilen protein kompleksinin bir parçasının (altbirim) yapımı için talimatları sağlar. Spliceosome’lar; proteinlerin yapımı için genetik bir model gibi hizmet edip DNA’nın kimyasal bir kuzeni olan mesajcı RNA’nın (mRNA) işletilmesine yardımcı olur. Spliceosome’lar olgun mRNA üretmeye yardımcı olmak için, gelişmemiş mRNA’dan “intron” denilen bölgeleri tanıyıp çıkarırlar.
Burn-McKeown sendromuna neden olan TXNL4A genini etkileyen mutasyonlar, bu genden üretilen protein miktarını düşürür. Araştırmalar, azalan miktardaki bu spliceosome altbiriminin, ana spliceosome düzeneğini etkileyip belli bir grup mRNA molekülünün üretimini değiştirdiğini iddia etmektedir. Bu değişimlerin ayrıntıları ve Burn-McKeown sendromuna özgü belirti ve semptomlar ile olan ilişkileri bilinmemektedir. Bununla birlikte, spliceosome oluşumu ya da işlevi ile alakası olan birtakım genlerdeki mutasyonların baş ve yüzü etkileyen anormalliklerin (kraniyofasiyel anomaliler) görüldüğü diğer hastalıklara neden olduğu gösterilmiştir, bu yüzden kraniyofasiyel gelişimin özellikle spliceosome sorunlarına hassas olduğu düşünülmektedir.
Kalıtım Modeli
Bu rahatsızlık otozomal çekinik yapıda kalıtılır, bu durum; genin her hücredeki iki kopyasının da mutasyona uğradığı anlamına gelir. Otozomal çekinik bir hastalığı olan bir bireyin ebeveynlerinin her biri mutasyona uğramış genin bir kopyasını taşır, fakat genellikle hastalığın işaret ve semptomlarını göstermezler.
Bu Hastalığın Diğer İsimleri
- Çift taraflı koanal atrezi, kalp anomalileri, sağırlık, bozuk biçimli dış görünüş
- BMKS
- Koanal atrezi-işitme kaybı-kalp anomalileri-kraniyofasiyel dismorfizm sendromu
- Okülo-oto-fasiyel displazi (göz-kulak-yüz kusurlu gelişimi)
- Okülootofasiyel displazi
- OOFD
Editör: Elif Büşra ZORLU