Kahve lavmanı sağlık blogları ve ünlülerin açıklamaları sayesinde popüler hale gelmiştir. Bu lavma türünün vücudun detoksuna yardımcı olduğu ve birçok sağlık faydası olduğu iddia edilmektedir. Bu yazıda kahve lavmanı nedir, uygulanmasının riskli olup olmadığına dair bilgiler bulunmaktadır.
Kahve Lavmanı Nedir?
Kahve lavman, hazırlanmış kahvenin konstipasyonla cerrahi olarak veya detoks yapmak için kalın bağırsağa salınması ile yapılan lavman işlemidir. Bir kahve lavmanı göründüğü gibidir: demlenmiş kahve ile yapılan bir lavman çeşididir. Teorik olarak, kahve genel olarak lavmanlara özel faydalar sağlamalıdır. Kahve lavmanının avantaj ve dez avanjları olduğuna dair iki farklı grup bulunmaktadır ve görüşleri şu şekildedir.
Kahve lavmanın avantajları olduğu düşünenlerin savundukları fikirler:
• Tıbbi prosedürlerden önce bağırsakların temizlenmesine yardımcı olabilir
• Kabızlığı hafifletebilir
Kahve lavmanın dezavantajları olduğu düşünenlerin savundukları fikirler:
• Çoğu sağlık iddiası bilim tarafından desteklenmemektedir
• Kahvenin aktif bileşiklerinden elde edilen faydalar, içilerek daha etkili (ve hoş bir şekilde) elde edilir.
• Hileli ve pahalı kanser tedavilerinin bir parçası olarak kullanılır
• Sindirim sorunlarına, bağırsak yaralanmalarına ve elektrolit dengesizliklerine neden olabilir.
Kahve Lavmanın Tarih Boyunca Kullanımı
Kahve lavmanlarının zehirlenme ve ameliyat sonrası bakım için ilk belgelenmiş kullanımları 19. yüzyıla kadar uzanmaktadır. Bir fıkra göre, popülerlikleri I. Dünya Savaşı sırasında arttmıştır. Su kaynağı sıkıntısı bir hemşireyi cerrahın kahvesini bir askerde hazırlık lavmanı olarak kullanmaya zorladı. Sözde, anında ağrı kesici etkisi olmuştur. Alman doktor Max Gerson antikanser terapisini geliştirene kadar kahve lavmanlarının dünya çapında tanınmıyordu ve Gerson 1959’da öldü ama tedavisi günümüze kadar gelmiştir.
Kahve lavmanlarının popülaritesi 20. yüzyılda azalmış ve halk tıbbı uygulaması olarak alıntıları 1972’de en çok satan Merck Manual ders kitabından çıkarılmıştır. Ancak bu lavmanlar son yıllarda yeniden canlandı. Bilimsel kanıtların olmamasına rağmen, kahve lavman savunucuları aşağıdakileri kullanmasını önermektedir:
• Toksinleri giderme
• Kilo kaybedilmesi
• Kabızlığı ve sindirim sorunlarını gidermesi
• Ruh halini artırması
• Bağırsak parazitlerinin ve mayaların giderilmesi
• Çeşitli kronik bozuklukların iyileştirilmesi
• Kızarıklık böbrek ve safra taşı
Kahve Lavman Tehlikeleri ve Yan Etkileri
Sık lavman kullanımı aşağıdaki yan etkilere neden olabilir, bu etkilerden bazıları şunlardır:
• Kramp, mide ağrısı, şişkinlik ve ishal
• Kabızlığa yol açan bağırsak germe
• Mide bulantısı ve kusma
• Baş ağrısı, baş dönmesi ve yorgunluk
• Bağırsak yaralanmaları ve tahriş
• Böbrek, kalp ve karaciğer yetmezliği
• Sterilize edilmemiş kitlerden enfeksiyonlar
Taraftarlar genellikle bazılarını (özellikle bulantı, baş ağrısı, baş dönmesi ve yorgunluk) “detoks semptomları” olduğunu iddia ederken , bu yan etkiler büyük olasılıkla bağırsak germe ve elektrolit dengesizliklerinden kaynaklanmaktadır.
Risk Altında Olan Kişiler
Olumsuz etki riski özellikle şu durumu olan kişilerde daha yüksektir:
• Sindirim koşulları (Crohn hastalığı, ülseratif kolit, divertikülit)
• Bağırsak cerrahisinin öyküsü
• Şiddetli hemoroid
• Böbrek, kalp ve karaciğer hastalığı
• Kahve alerjisi
FDA sadece tıbbi prosedürlere hazırlanmak için kolon temizliğini onaylar ve onaylanmamış kullanımlar hakkında birkaç uyarı yayınlamıştır.
Sağlık Komplikasyonları
Kahve demlemek için kaynar su gerektiğinden, bu lavmanların riski, su hala çok sıcaksa bağırsakta yanıklara neden olabilmeleridir. Bu durum, biri bağırsakta delikler (delikli) görülen 3 kadında yaşanan bir durumdur. Ek olarak, kahve 3 kadında kolon iltihabı, ağrı ve kanlı dışkıya neden olan tahriş edici bileşikler içermektedir. Onları çok sık kullanan 2 kadında (3x-4x/saate kadar), kahve lavmanları ölümle sonuçlanan ciddi elektrolit dengesizliklerine neden olmuştur. Gerson Terapisi’nde bir kadın kan zehirlenmesinden (septisemi) ölmüştür. Benzer bir tedaviyi takip eden 10 kişi de bu komplikasyondan mustariptir, ancak bu durum büyük olasılıkla ham dana karaciğeri alımı nedeniyle yaşanmıştır.
Kafein ayrıca bağırsaktan emildiği için, çocuklar ve hamile kadınlar gibi hassas insanlarda kahve lavmanları önerilmemektedir. Kahve lavmanlarının önemli bir riski, bunları geleneksel antikanser tedavilerinin yerine kullanmaktır. Kanser, hayatı tehdit eden ciddi bir durumdur. Kanıtlanmamış tedavileri denemeden önce doktora danışın ve bunları asla geleneksel tedavilerin yerine kullanılmamalıdır.
Sınırlamalar ve Uyarılar
Kahve lavmanları için önerilen sağlık yararlarının çoğu, otointoksikasyon gibi yalancı bilimsel teorilere dayanmaktadır. Bu faydaların klinik kanıtı genellikle yoktur veya fıkralara ve kontrolsüz vakalara dayanmaktadır. Kahvenin safra kesesi kasılmaları, kilo kaybı ve böbrek taşlarını önlemedeki etkileri sadece ağız kahvesi ile test edilmiştir, ancak lavmanlarla test edilmemiştir . Kahvenin sıklıkla glutatyon seviyelerini ve GST aktivitesini arttırdığı iddia edilmesine rağmen, pozitif etkiler sadece hayvanlarda ve hücrelerde bulunmuştur. Tek klinik çalışmada, ne ağız kahvesinin ne de kahve lavmanının herhangi bir yararı olmamıştır.
Kahve lavmanlarının faydalarını gösteren bazı çalışmalar, aynı zamanda yaşam tarzı değişikliklerini (özel diyetler ve meditasyon gibi) de içermekte ve bu da lavmanların katkısını tahmin etmeyi zorlaştırmıştır. Lavmanların romatoid artrit ve kanser üzerindeki yararları çoğunlukla biri kemoterapi kullanılan küçük, kontrolsüz çalışmalarda test edilmiştir; bir çalışmada birkaç kusur bulunmaktadır (eşsiz kontroller, belirsiz kanser evresi sınıflandırması), en iyi tasarlanmış olanın negatif sonuçları vardır.
Kullanım Sıklığı
Kahve lavmanlarının iddia edilen faydalarından herhangi biri için onaylanmadığını ve etkinliklerinin kanıtlarının genellikle eksik olduğunu unutulmamalıdır. Bu nedenle, optimum kullanım sıklığı yoktur. Taraftarlar, her 2 ayda bir bir bakım lavmanına geçmeden önce 4-8 hafta boyunca 1x-2x/gün kahve lavmanı yapmayı önermektedir. Sindirim bozukluğundan iyileşen insanlarda, günde 1x’e kadar önermektedirler. Günde birkaç lavman genellikle önerilmez. Taraftarlar, birçok toksinden kurtulmaları gerektiğini iddia ederek ağır hasta insanlar (kanser olanlar gibi) için istisnalar yaparlar. Bu tehlikeli uygulamanın yapılması şiddetle tavsiye edilmemektedir.
İnternet, düzenli olarak kahve lavmanı kullanan kişilerin ifadeleriyle doludur. Çoğu kullanıcı iddia edilen lavman faydalarına inanır, bu nedenle sağlıkta büyük iyileşmeler bildirme eğilimi şaşırtıcı değildir. Birçoğu bulantı veya baş dönmesi gibi olumsuz etkileri tanımlar, ancak bunları detoks semptomlarına atfedilmektedir.
Kanser (Gerson Terapisinin Bir Parçası Olarak)
Gerson Terapi, Alman doktor Max Gerson tarafından geliştirilen kanıtlanmamış bir alternatif kanser tedavisidir. Gerson, migrenlerini hafifletmek için meyve ve sebze suları açısından zengin, düşük tuzlu bir diyet kullanmaya başlamış, daha sonra tüberküloz için önerdi ve 1928’de kansere uygulamaya almıştır. Gerson’un teorisine göre, toksinler biriktiğinde ve karaciğerin onları parçalama kapasitesini boğduğunda kanser gelişir. Kanser hücrelerini öldürerek, kemoterapi bu toksinlerin çoğunu kan dolaşımına salar ve karaciğere zarar vermektedir. Gerson ayrıca kanser hastalarının hücrelerinde çok fazla sodyum ve çok az potasyum bulunduğunu, bu da dokulara zarar vererek organları zayıflattığını iddia etmiştir. Bunların hiçbiri kanıtlanmamıştır dahası, Gerson Terapisi, özellikle kanser hastalarında tehlikeli olabilir.
Gerson Terapisi FDA tarafından yasaklanmıştır ve bugün sadece Tijuana (Meksika) ve Budapeşte (Macaristan) ‘da iki klinikte uygulanmaktadır. Resmi web sitelerine göre, terapi 2-3 hafta sürer ve haftada 5500 dolara mal olur.
Klinik Çalışmalar
Gerson’un kendisi ve terapisinin bir savunucusu (Dr. Freeman W. Cope) herhangi bir klinik kayıt vermeden birkaç kanser tedavisi vakası iddia ettiğini bildirmiştir. Gerson Vakfı’ndan cilt kanseri olan 150’den fazla insan üzerinde yapılan gözlemsel bir çalışma, geleneksel tedavilere kıyasla daha iyi sağkalım oranları bildirdi. Bununla birlikte, eşsiz kontrol popülasyonları ve tümör evrelerinin resmi olmayan bir sınıflandırması sonuçlarına önyargı getirmektedir.
İleri cilt kanseri olan 6 kişi üzerinde yapılan başka bir çalışmada, 5 beklenenden daha uzun süre hayatta kaldı. Ancak 4’ü Gerson rejimi ile birlikte geleneksel kemoterapi kullanmıştır. Ulusal Kanser Enstitüsü, diyetin kanseri iyileştirdiğine dair bir kanıt bulamadan Gerson destekçileri tarafından sunulan vaka raporlarını 3 kez (1990’da son kez) analiz etmiştir.
Nicholas Gonzalez, Gerson’ınkine benzeyen ve aynı zamanda kahve lavmanlarını içeren yöntemini test etti. Pankreas kanseri olan 11 kişi üzerinde kontrolsüz bir çalışmada iyi sonuçlar verdiğini bildirdi. Bununla birlikte, 55 kişi üzerinde yapılan bir çalışma, kemoterapi alan hastaların (gemsitabin) yaşam kalitesinin daha iyi olduğunu ve Gonzalez Rejimi’ni izleyenlerden 3 kat daha uzun süre hayatta kaldıklarını bulmuştur.
Her ne kadar taraftarları nadiren kahve lavmanlarının bu durumlarda nasıl yardımcı olabileceğini tarif etseler de, genellikle aşağıdaki gibi kronik durumlar için önerilir:
• Fibromiyalji
• Kronik yorgunluk
• Romatizmal eklem iltihabı
Bununla birlikte, tüm kanıtlar anekdot hikayelerinden gelmektedir. Çok bitkisel lavmanlar Ayurveda tıbbında romatoid artrit için yaygın olarak kullanılır. Lavman içeren bir tedavi 2 çalışmada semptomları iyileştirmiştir, ancak kontrolleri yoktur ve sadece 13 kişiyi içermektedir.
İnternet, düzenli olarak kahve lavmanı kullanan kişilerin ifadeleriyle doludur. Çoğu kullanıcı iddia edilen lavman faydalarına inanır, bu nedenle sağlıkta büyük iyileşmeler bildirme eğilimi şaşırtıcı değildir. Birçoğu bulantı veya baş dönmesi gibi olumsuz etkileri tanımlar, ancak bunları detoks semptomlarına atfedilmektedir.
Kaynakça:
https://badgut.org/information-centre/a-z-digestive-topics/enemas/
Yazar: Özlem Güvenç Ağaoğlu