Kış ayının yaklaşmasıyla birlikte kış ayına hazırlık da yapılmalıdır. Kış ayına hazırlıklardan biri de grip aşısıdır. Grip aşısı konusunda kafamız karışık. Bu karışıklığı aydınlatmak için bu makaleyi yazdık.
Grip aşıları nasıl üretilir?
Her yıl araştırmacılar ve üreticiler, bir sonraki grip sezonunda hastalık yapması muhtemel grip virüslerine karşı aşı geliştirmektedirler. Grip aşılarının antijen bileşimi embriyon halindeki yumurtalarda çoğaltılmıştır. Grip aşısı suşları güncel grip mevsimi için Dünya Sağlık Örgünü tarafından belirlenmektedir. Bir önceki sezondaki grip etkenlerinin suşlarını içermektedir.
Fluorix tetra tavuk yumurtası embriyosunda üretilir. Deterjan sodium deoksilat ile tedavi edilir ve farmaldehitle inaktive edilir.
Kaç çeşit grip aşısı vardır?
Ölü ve canlı olmak üzere 2 çeşit grip aşısı vardır. Ülkemizde ölü aşı vardır ve iğne ile yapılır. Canlı aşı bazı ülkelerde vardır ve burun içine sıkılarak yapılır. Ancak burun içine uygulanan aşı astımlı çocuklarda önerilmez.
Ölü aşılar da 3 çeşit grip antijeni (Trivalan) içeren ve 4 çeşit grip aşısı içeren (Quadrivalan) olmak üzere iki tiptir
Grip aşılarında;
4 çeşit grip aşısı içeren aşıda
-İnfluenza A/California/7/2009 (H1N1)-like virus
-İnfluenza A/Hong Kong/4801/2014 (H3N2)-like virus
-İnfluenza B/Phuket/3073/2013-like virus (Viktoria)
-İnfluenza B/Brisbane/60/2008-like virus (Yamagata)
3 çeşit grip aşısı içeren aşılarda
-İnfluenza A/California/7/2009 (H1N1)-like virus
-İnfluenza A/Hong Kong/4801/2014 (H3N2)-like virus
-İnfluanza B bir suş
Kimlere yapılması tavsiye edilir?
1.Astım, kistik fibroz, bronşektazi, kronik bronşit ve amfizem gibi uzun süreli akciğer hastası olan tüm hastalara önerilir.
2.65 yaşından büyük herkese önerilir
3.Uzun süreli kalp hastası olanlar
4.Böbrekleri uzun süreli bozuk olanlara
5.Şeker hastası (diabet) olanlara
6.Talesemi ve orak hücreli anemi gibi bazı kan hastalıkları olanlara
7.Bağışıklık sistemi bozuk olanlara
8.Tükrüklerini akciğerlerine kaçırma riski olan nörolojik (sinirsel) ve kaslarında bozukluk olanlara
9.Grip mevsiminde hamile olanlara gebeliğin 4. ayı ve sonrasında
10. Bakımevinde yaşayanlara
11. 6 aydan büyük çocuklara
12. Sağlık çalışanlarına
13. Bakımevi ve kreş çalışanlarına
14. 5 yaşından küçük çocuğu olan ev halkına
15.Grip yönünden riskli şahıslarla birlikte yaşayanlar
16.18 yaşından küçük ve uzun sureli asetil salisilik asit kullananlarda
5 yaş altındaki sağlıklı çocukların aynı evde yaşayan kardeşleri aşılanmalı mıdır?
Evet. Doğumdan 5 yaşına kadar olan tüm çocuklarla aynı evde yaşayan kişiler, küçük çocuklar (6 aydan büyük olanlar) hastalığı çok ağır geçirdikleri için onları hastalıktan korumak amacıyla her yıl grip aşısı olmalıdır.
Kronik hastalığı olan kişiler aşılandı ise, bu kişilerle temasta olan, aynı evde yaşayan kişiler yine de grip aşısı olmalı mıdır?
Evet. Yüksek risk grubunda bulunan kişiler, 65 yaş ve üzerindeki kişiler, 6 aylıktan küçük bebeklerle aynı evde yaşayan kişiler her yıl grip aşısı olmalıdır.
Grip aşısının astımlı çocuklara faydası var mıdır?
Astımlı çocuklara grip aşısının yapılması önerilmekle birlikte yapılan çalışmalarda grip aşısının çok büyük faydası olmadığı sonucunu ortaya koyan çalışmalar da mevcuttur. Ancak kış döneminde sık hastaneya gitmek zorunda kalan astımlı çocuklarda bir gribi bile engellese veya hastaneye yatacak kadar ciddi bir gribi bile engellese kar olacağı için yapılmasını tavsiye edebiliriz.
Kimlere grip aşısı yapılmaz?
6 aylıktan küçük bebeklere uygulanmaz.
Ateşli hastalık geçirirken yapılmaz.
Gebeliğin ilk 3 ayında da grip aşısı yapılabilmekle birlikte genellikle tavsiye edilmez.
Daha önce grip aşısına alerjik şok gelişmiş olanlara yapılmaz.
Grip Aşısı Nasıl uygulanır?
6 ay ile 3 yaş arasında yarım doz yapılır. 9 yaşından küçüklerde ilk kez yapılacağı zaman 1 ay arayla 2 kez yapılır. 9 yaşından büyüklerde ilk sefer yapıldığı zaman da tek doz yapılır. 4 tip grip aşısı içeren aşı 3 yaşından büyüklerde uygulanır ve 3 yaş ile 9 yaş arasındakilere ilk kez yapılacağı zaman 4 hafta arayla 2 doz uygulanır, 9 yaşından büyüklere tek doz uygulanır.
Grip aşısı hangi mevsimde yapılır?
Eylül ayından Aralık ayına kadar yapılır. Her yıl yeni çıkan aşı yapılır. Aşı çıkar çıkmaz ve en geç Ekimin sonuna kadar yapılması daha iyi olur.
Grip aşıları ne kadar etkindir?
Grip aşısının etkinliği %10 ile %70 arasında etkinliği olduğu bildirilmekle birlikte
kişiden kişiye değişmektedir. Gribin ağır geçmesini ve ölümcül olmasını engelleyebilir.
Yan etkileri nelerdir?
Aşı yerinde ağrı, kızarıklık, şişlik olabilir. Bu yan etkiler her 5 çocuğun birinde görülebilir. Bazen aşıdan sonra on çocuğun birinde gribe benzer hafif belirtiler görülebilir. Bazen aşı içindeki maddelere alerji gelişebilir.
Çok nadir görülen yan etkileri nelerdir?
Çok nadir görülen yan etkileri ensefalit, sinir iltihabı (nevrit), Guillain Barre sendromu gibi bozukluklar rapor edilmiştir. Ancak bu sorunlar oldukça nadirdir.
Grip aşısı gribe neden olabilir mi?
Hayır. Çünkü grip aşısı ölü virüslerle hazırlanmaktadır.
Grip aşısı gebelikte kullanılabilir mi?
Grip aşısı gebeliğin her döneminde uygulanabilmekle birlikte genelde gebeliğin 4. Ayından sonra yapılması önerilir. Gebelikte asinine yapılıp yapılmayacağına hekimlere danışılarak yapılması daha doğru bir yaklaşım olacaktır.
Emziren anneler grip aşısı olsun mu?
Grip aşısı emzirme döneminde kullanılabilmekle birlikte anne sütüne geçip geçmediği ve çocuğa zararlı etkisi olup olmadığı konusunda yeterli araştırma olmamasından dolayı hekime danışılarak yapılması daha uygundur.
Grip aşısı yiyecek ve içeceklerden etkilenir mi?
Yiyecek ve içeceklerden etkilenmez.
Grip aşısı diğer ilaçlarla birlikte kullanılmasından etkilenir mi?
Etkilenmez
Grip aşısı diğer aşılarla birlikte kullanılabilir mi?
Farklı enjeksiyon bölgesi kullanılmakla birlikte diğer aşılarla aynı zamanda kullanılabilir,
Grip aşıları içeriğinde bulunan maddeler nelerdir?
Vaxigrip aşısında sodium (sodium klorür, disodyumfosfat dihitrat), potosyum (potasyum klorür, potasyum dihidrojen fosfat) içerir. Ancak sodium ve potasyumun miktarları çok düşüktür. Eser miktarda yumurta proteinleri, formaldehit, oktoksinol ve neomisin içermektedir. Civa bileşeni olan Tiyomersal içermemektedir
Fluarix aşısında ise sodium klorür, disodium fosfat dodekahidrat, potasyum dihidrojenfosfat, potasyum klorür, magnezyum klorür hedgzahidrat, RRR-alfa-tokoferil hidrojen süksinat, polisorbat içermektedir. Eser miktarda tiyomersal bulunmaktadır. Fluarix tetrada eser miktarda gentamisin sülfat bulunur.
Dikkat edilmesi gerekenler
Grip aşısı trombositopeni ve pıhtılaşma bozukluğu gibi kanama bozukluğu olanlarda dikkatle yapılmalıdır.
Doğurganlığı etkiler mi?
Etkilemez
Önemli Bilgi
Çocuk Alerji uzmanları (yeni adıyla Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları Uzmanı) doğumdan 18 yaşına kadar görülen astım ve alerjik hastalıklar konusunda özel eğitim alarak Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları Uzmanı diploması alan ve aynı zamanda da Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı olan doktorlardır.