T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
KOCAELİ VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)
Sayı: 93767041-135[7-2015/6]-54
10/06/2016
Konu: ÖTV (I) Sayılı Listede Yer Alan İstisnalar Kapsamındaki Sorumlulukları
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve ekinin incelenmesinden özetle; 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I) sayılı listede yer alan mallar bakımından "Diplomatik İstisna", "Askeri Amaçlı İstisna", "Petrol Arama ve İstihsal Faaliyetlerinde İstisna", "İhraç Malı Taşıyan Araçlara Motorin Tesliminde İstisna", "Elektrik Üretiminde Yakıt Olarak Kullanılacak Mallarda İstisna" hükümlerinin mahsup yoluyla uygulanmasında ……sorumluluğunuzun olup olmadığı, sorumluluğunuz var ise bu sorumluluğun sınırlarının neler olduğu ve hangi durumlarda sona erdiği hususlarında Başkanlığımız görüşünün talep edildiği anlaşılmaktadır.
Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I) sayılı listede yer alan mallar için; bu Kanunun 6 ncı maddesinde "Diplomatik İstisna", 7 nci maddesinde "Diğer İstisnalar"ın içinde "Askeri Amaçlı İstisna" ile "Petrol Arama ve İstihsal Faaliyetlerinde İstisna", 7/A maddesinde "İhraç Malı Taşıyan Araçlara Motorin Tesliminde İstisna", Geçici 5 inci maddesinde ise "Elektrik Üretiminde Yakıt Olarak Kullanılacak Mallarda İstisna" hükümleri düzenlenmiştir.
Söz konusu istisnaların uygulama usul ve esaslarına ilişkin açıklamalar, ÖTV (I) Sayılı Liste Uygulama Genel Tebliğinin "İstisnalar ve Vergi İndirimi" başlıklı (II) numaralı bölümünde yer almaktadır.
Bu bölümde söz konusu istisnaların kapsamı, istisnadan yararlanabilecekler, istisnadan yararlananlara belge verilmesi, istisna kapsamında ÖTV mükelleflerinin mal teslimi ve beyanı, rafinerilerden ÖTV ödenerek alınan malların istisna kapsamında teslim ve beyanı ile sorumluluk gibi uygulama usul ve esasları ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
Tebliğin "Rafinerilerden ÖTV Ödenerek Alınan Malların İstisna Kapsamında Teslim ve Beyanı" başlıklı bölümlerinde genel olarak;
- Dağıtıcılar tarafından rafinerilerden ÖTV ödenerek alınan malların istisnadan yararlanan kişi ve kuruluşlara tesliminde, teslim ettikleri mallara ilişkin düzenleyecekleri faturalarda, ödenen ÖTV tutarının teslim bedeline dahil edilmeyeceği,
- Söz konusu şirketlerin bu suretle rafinericilerden alarak teslim ettikleri mallar için tahsil etmediği ÖTV tutarlarını, aynı rafinericiden daha sonra alacakları mallara dair hesaplanacak ÖTV tutarından mahsup edebilecekleri,
- Rafineriler tarafından mahsubun yapılabilmesi için, teslimi yapan şirketlerin işletme yetkililerince imzalanarak ve kaşe tatbik edilerek onaylanmış, istisna kapsamında teslim edilen mallara ilişkin teslim miktarı, tutarı, tarihi ve birimi de içeren liste ile bu teslimler için düzenlenen faturaların fotokopileri ve istisnaya dayanak olan belge fotokopilerinin ekli olduğu söz konusu belge bilgilerinin yer aldığı liste vb. bilgilerin ilgili rafinericilere verilmesinin şart olduğu
belirtilmiştir.
Diğer taraftan, Tebliğin sözü edilen bölümünün "Sorumluluk" başlıklı alt bölümlerinde; istisna kapsamında mal teslim edenlerin istisna uygulamasında belirlenen usul ve esaslara uymamaları halinde, adlarına Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca özel usulsüzlük cezası kesileceği, söz konusu istisna uygulamasında belirlenen usul ve esaslara uymamaları nedeni ile vergi ziyaına sebebiyet verilmesi halinde, ziyaa uğratılan verginin tarh olunacağı ve bu tarhiyata Vergi Usul Kanununun 344 üncü maddesine göre vergi ziyaı cezası kesileceği ifade edilmiştir.
Ayrıca yine bahsi geçen bölümlerde;
- "Diplomatik İstisna", "Askeri Amaçlı İstisna" ve "Petrol Arama ve İstihsal Faaliyetlerinde İstisna" uygulamasında mal teslim edenlerin,
- "İhraç Malı Taşıyan Araçlara Motorin Tesliminde İstisna" uygulamasında dağıtıcılar ve bayilerin,
- "Elektrik Üretiminde Yakıt Olarak Kullanılacak Mallarda İstisna" uygulamasında dağıtıcılar ve üreticilerin
belirlenen usul ve esaslara uymamaları halinde sorumluluklarına ilişkin açıklamalar yer almaktadır.
Öte yandan, Tebliğin (III/Ç-4) bölümünde; ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı listede yer alan malların alım-satımında işleme taraf olanların müteselsil sorumluluğuna ilişkin açıklamalara yer verilmiştir.
Bu bölümde yer alan açıklamalara göre, Vergi Usul Kanununun 11 inci maddesinde, mal alım ve satımı ile hizmet ifası dolayısıyla vergi kesintisi yapmak ve vergi dairesine yatırmak zorunda olanların, bu yükümlülükleri yerine getirmemeleri halinde verginin ödenmesinden, alım satıma taraf olanlar, hizmetten yararlananlar ve aralarında doğrudan veya hısımlık nedeniyle ya da sermaye, organizasyon veya yönetimine katılmak veya menfaat sağlamak suretiyle dolaylı olarak ilişkide bulunduğu tespit olunanların müteselsilen sorumlu olduğu hükme bağlandığından ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı liste kapsamındaki malları ÖTV mükelleflerinden teslim alanlar, bu Kanunda ve Tebliğin diğer bölümlerinde belirlenen müteselsil sorumluluklar dışında, söz konusu malların teslimine ait ÖTV'nin Hazine'ye intikal ettirilmediğinin tespiti halinde, intikal ettirilmeyen ÖTV'den ÖTV mükellefi ile birlikte müteselsilen sorumludur.
Yukarıda yer alan Tebliğ düzenlemeleri çerçevesinde, rafinericilerin tevsik edici belgelerin kendilerine ibraz edilmesinden sonra yapacakları mahsup işlemleri için, bahse konu ÖTV istisna uygulamaları bakımından sorumluluklarının olup olmadığı, kapsamı ve hangi durumlarda sona erdiği hususlarının, her bir istisna türünün uygulama usul ve esaslarına bağlı olarak değerlendirilmesi gerektiği tabiidir.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(*) Bu Özelge 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 413.maddesine dayanılarak verilmiştir.
(**) İnceleme, yargı ya da uzlaşmada olduğu halde bu konuya ilişkin olarak yanlış bilgi verilmiş ise bu özelge geçersizdir.
(***) Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.