Yeşil Işık Ağrıyı Dindiriyor Gibi Görünüyor ve Farelerde Yapılan Yeni Bir Çalışma Bunun Nedenini Gösteriyor
Araştırmalar ağrıyı dindirmenin “basit, güvenli ve ekonomik” bir yolu olabileceğini gösteriyor: yeşil ışık. Ve yeni bir hayvan çalışması, bunun nasıl işleyebileceğinin biyolojik temellerini ortaya koyuyor.
Bilim insanları en az yarım on yıldır yeşil ışığın ağrı kesici etkilerini araştırıyor ve bunun tam olarak nasıl gerçekleştiğine dair ara sıra ipuçlarını ortaya çıkarıyorlar.
Şangay’daki Fudan Üniversitesi’nden sinirbilimci Yu-Long Tang tarafından yürütülen bu yeni fare çalışması, düşük yoğunluklu yeşil ışığa maruz kaldıktan sonra bazen hissedilen ağrının hafiflemesini destekleyen göz hücrelerini ve beyin yollarını ortaya koyuyor.
Araştırmacılar bir dizi deneyde, ışığı algılayan göz hücreleri olan koni ve çubukların, sağlıklı farelerde ve eklem iltihabı olan farelerde yeşil ışığın ağrı giderici etkilerine katkıda bulunduğunu keşfetti.
Bilim insanlarının sıklıkla yaptığı gibi, araştırmacılar bunun hayvanların ağrı duyusu üzerinde nasıl bir etkisi olduğunu görmek için belirli hücreleri etkisiz hale getirdiler. Bazı farelerde çubukları etkisiz hale getirdiklerinde, bu hayvanlar yeşil ışıkla sadece kısmi bir rahatlama gösterirken, konilerden yoksun fareler yemyeşil bir parıltıyla yıkandığında hiçbir ağrı kesici belirti göstermedi.
Tang ve meslektaşları yayınladıkları makalede, “Retinal koni fotoreseptörlerinin yeşil ışık analjezisi için gerekli olduğunu, çubukların ise ikincil bir rol oynadığını bulduk” diyor.
Buradan yola çıkarak, elektrik sinyallerinin gözden beyne doğru izlediği yolu takip ettiler.
Yeşil ışıkla yıkanan koniler ve çubuklar, daha önce genel olarak parlak ışığın analjezik etkileriyle bağlantılı olan ventrolateral genikülat çekirdekteki bir grup beyin hücresini uyardı.
Beynin bu bölümünde, bu nöronlar ağrı sinyalinde rol oynayan bir hormonu ifade eder. Bu hücreler daha sonra mesajı beynin dorsal raphe çekirdeği adı verilen ve ağrıyı modüle eden başka bir bölümüne ileterek şiddetli ağrı duyumları üzerindeki kadranı etkili bir şekilde kısar.
Farklı hayvan çalışmaları, omurilikteki ağrı reseptörleri gibi yeşil ışığın analjezik etkileriyle iç içe geçmiş başka mekanizmalar tespit etmiştir – ağrı deneyiminin ne kadar karmaşık olduğu düşünüldüğünde bu şaşırtıcı değildir. Beyin, omurilik ve ağrı reseptörleri arasında gidip gelen uyaran ve sinyallerin duyusal, bedensel ve psikolojik deneyimini içerir.
Kemirgenlerde ağrının giderilmesi insanlardan çok uzak olsa da, bu çalışma memeli beyninde görsel girdilere yanıt veren ağrı devrelerini tam olarak belirlemeyi başarıyor ve muhtemelen onları bastırmanın güvenli ve kolay bir yolu hakkındaki anlayışımızı genişletiyor.
Tang ve meslektaşları, “Renk algısının insanlar ve kemirgenler arasında karşılaştırılabilir olup olmadığı belirsiz olsa da, hem insanlarda hem de kemirgenlerde yeşil ışığa maruz kalma, iki tür arasında paylaşılan mekanizmaların dahil olduğunu düşündüren ağrı duyarlılığını azaltır” diye yazıyor ve diğer beyin bölgelerinin de muhtemelen dahil olduğunu belirtiyor.
Araştırmacının bu çalışmada farelere yaptığı gibi insanları günde sekiz saat ışık terapisine maruz bırakmak pratik ya da uygulanabilir değildir, bu nedenle daha kısa süreli yeşil ışık terapisinin ağrıyı dindirmede etkili olup olmadığını ve ne kadar süreyle etkili olduğunu görmek ilginç olacaktır.
Bu noktada, diğer çalışmalardan elde edilen bazı cesaret verici sonuçlar var. Sıçanlarda yapılan bir hayvan çalışması, yeşil ışığın ağrıyı dindirmesinin uzun süreli olabileceğini ve tedaviden sonra dört gün boyunca devam edebileceğini göstermiştir.
Son klinik çalışmalar da her gün birkaç saatlik yeşil ışık tedavisinin küçük bir grup fibromiyalji hastasında ağrı yoğunluğunu ve migrenlilerde baş ağrısı gün sayısını azalttığını bildirmiştir. Kronik bel ağrısı da bir başka hedeftir. Yeşil ışık, ameliyat sonrası hastalara fayda sağlayarak ağrı kesicilere olan bağımlılıklarını azaltabilir.
Herkes için işe yaramasa da, bu çalışmalar daha fazla hastada tekrarlanabilirse, yeşil ışık tedavisinin ağrının giderilmesi için alternatif bir seçenek olmasının önü açılabilir.
Süregelen zorluk, kronik ağrının evcilleştirilmesi zor bir canavar olması ve her ağrının aynı olmamasıdır. Opioidler de ağrıyı dindirmede inanılmaz derecede etkilidir ancak yüksek oranda bağımlılık yapar ve yeşil ışığın nasıl karşılaştırılacağını henüz bilmiyoruz.
Kronik ağrının yanı sıra, bulgular doğada zaman geçirmenin neden bu kadar iyi hissettirdiğine dair anlayışımıza biraz renk katıyor. Koyu yeşil renkli bir orman kozası, sinir sistemimizi birden fazla şekilde sakinleştiriyor olabilir.
Bu yazı Astrafizik.com tarafından Türkçeye aktarılmış olup yazının aslı sciencealert.com sitesine aittir, orijinaline mümkün olduğunca sadık kalmak koşuluyla dilimize çevirilmis olsa da editoryal tarafından katkılarda bulunulmuştur. Bu sebeple Astrafizik.com içerik izinlerine tabidir. Astrafizik.com referans gösterilmek koşuluyla 3. tarafların kullanımına izin verilmiştir.