Malezya, Endonezya ve Filipinler resmi olarak, Malezya'nın Subang Hava Üssü'nde gerçekleştirilen ve üç ülkenin de savunma bakanının katıldığı bir tören ile Sulu Denizi'nin sorunlu bölgelerinde hava devriyelerine başlayacaklarını açıkladılar.
Üçlü Hava Devriyesi veya TAP (Trilateral Air Patrol) olarak da bilinen organizasyon, Haziran ayında üç ülkenin de katılımıyla deniz sahalarında devriyelere başladı. Bu organizasyon, Güneydoğu Asya ülkeleri arasında yapılan Üçlü İşbirliğine Dayalı Anlaşma'nın bir uzantısı olarak biliniyor.
Malezya Savunma Bakanlığı'ndan Hishammuddin Hussein tarafından yayınlanan bir habere göre TAP'ın iki boyutu var: ortak hava devriyelerinin ulusal sınırları korumak adına oluşturduğu uçak filosu ve aynı zamanda kendi sınırlarını koruyan benzeri hava devriyeleri.
Organizasyondaki devriyeler için her ülke kendi uçaklarını sıra ile aylık bazda kullanacaklar. Malezya, Kasım ayında gerçekleştirdiği bir uçuş ile ortak devriyeleri başlattı. Bunu Aralık ayında Filipinler ve Ocak 2018'de ise Endonezya izleyecek.
Üçlü deniz ve hava devriyeleri, Sulu Denizi civarında üç ülkenin sınırlarının olduğu bölgede İslam Devleti örgütünün oluşturduğu tehdidi yok etmek amacıyla oluşturuldu. IŞİD bağlantılı militanlar, Mayıs ayının sonlarında Marawi'deki Philippine şehrini ele geçirmiş ve ülke, şehri geri alabilmek için günlerce süren bir karşı saldırıyı başlatmıştı.
Bölge son zamanlarda kaçakçılık, korsan ve uluslararası eşkıyalar açısından çok aktif olarak kullanılıyor ve Malezya Savunma Bakanlığı daha önce TAP ve deniz devriyelerinin gerektiği süre boyunca faaliyet göstereceğini açıklamıştı.
Ancak Singapur Rajaratnam Uluslararası Araştırmalar Okulu Deniz Güvenliği Programı'nda araştırma görevlisi olan Collin Koh, Defense News adlı basın kuruluşuna, devriye sürelerinin gerektiği zaman uzatılması gerektiğini, her üç katılımcı ülkenin de deniz sahalarında ve sorumlu oldukları farklı denizcilik alanlarında bazı aksaklıklar yaşamalarının olası olduğunu söyledi.
Malezya, deniz devriyesi için bir çift Beechcraft B200T Super King Airs uçak ile, Endonezya Hava ve Deniz Kuvvetleri ise sekiz CASA/IPTN CN-235 ve az sayıda NC-212 deniz devriyesi ve gözlem uçağı ile operasyonlara katılacaklar.
Filipinler’in kendisine ait bir deniz devriyesi uçağı olmadığından Koh, bu boşluğu doldurmak için üç ülkenin Lockheed Martin C-130 Hercules hava aracı gibi nakliye uçakları kullanarak, kendi hava devriyelerini gerçekleştirmek için stoklarında bulunan deniz gözlem uçaklarını kullanacağına inanıyor. Ancak nakliye uçaklarının, bölgedeki militanlar ve diğer suçlular tarafından sıkça kullanılan hız tekneleri gibi özellikle küçük yüzey hedeflerini tespit etmek için gerekli olan yüzey tarama radarları veya tüm hava koşullarında uçuş imkanı tanıyan elektro-optik algılayıcıları gibi özelleştirilmiş deniz gözlem ekipmanları konusunda eksikleri var.
Hem Hussein hem de Endonezya Savunma Bakanı Ryamizard Ryacudu komşu ülkeler olan Singapur ve Brunei'e deniz devriyelerine katılmaları konusunda teklif götürmüş ancak her iki ülke de dünya çapındaki gemiler hakkında bilgi toplayan ve analiz eden Bilgi İşlemleme Merkezi'ndeki mevcut görevlerinden dolayı katılım sağlayamamıştır.