İrritabilite, stresli veya kötüleştirici durumlara veya yorgunluğa karşı normal bir reaksiyondur. Bununla birlikte; aşırı irritabilite, Serotonin eksikliğinden kaynaklandığı düşünülen yorgunluk, PMS ve Depresyon gibi duygudurum bozuklukları semptomu olabilir. 5-hidroksitriptofan veya 5-htp takviyesi, bu tür iritabiliyete karşı etkinlik göstermiştir. 5-HTP’nin sizin için güvenli bir seçenek olup olmadığını doktorunuza veya akıl sağlığı uzmanınıza danışın.
5-HTP
Vücut, kimyasal serotonin yapmak için kullanılan kimyasal 5-hidroksitriptofanı üretmek için temel amino asit triptofanı kullanır. Triptofan hindi, süt, tavuk ve su yosunu gibi besinlerde mevcuttur ancak bu besinleri tüketmenin maalesef 5-HTP seviyesini çok fazla yükselttiği görülmemektedir. Griffonia simplicifolia Afrika bitkisi tohumlarından yapılmış 5-HTP takviyelerinde, sertonin seviyelerini artırmaya katkı sağlayan ve depresyon, huzursuzluk, Obezite, fibromiyalji ve Migren gibi bozuklukların semptomlarında rahatlama saplayan beyindeki 5-HTP seviyesinde artışa bağlı etkililik görülmektedir.
Serotonin ve Ruh Hali
Serotonin, beynin hislerinde ve ruh halinin, uykunun, ağrının ve iştahın düzenlenmesinde yer almaktadır. Beyinde düşük serotonin seviyesinin depresyon, huzursuzluk ve uyku bozukluklarına katkı sağladığı düşünülmektedir. Serotonin eksikliği saldırganlığı ve tepki bozuklukları içeren strese karşı nadiren asabi yanıtları da kapsamaktadır. Artan serotonin seviyelerinin beyin fonksiyonuna, ruh hali iyileştirmeye, irritabilite ve atılgan, agresif reaksiyonları sakinleştirmeye yardımcı olduğu görülmektedir.
5-HTP ve SSRI
Seçici serotonin geri alım inhibitörleri veya antidepresan olarak bilinen SSRI, depresyon ve huzursuzluk gibi duygudurum bozuklukları için yaygın reçeteli bir tedavidir. Bu ilaçlar, beyinde serotonin seviyesini artırmak için de kullanılabilir ancak bulantı, ishal, kilo alımı ve cinsel fonksiyon bozukluğu gibi yan etki riskleri taşır. Maryland Medical Center Üniversitesi; bazı çalışmaların, 5-HTP takviyelerinin SSRI yan etkilerini içermeyen orta ila hafif düzeyde duygudurum bozukluklarını tedavi etmede SSRI’lar kadar etkili olabildiğini gösterdiğini bildirmektedir. Sekiz haftalık plasebo kontrollü çalışmada, clomipramine ilacından daha az etkili olmasına rağmen 5-HTP’nin huzursuzluk bozukluklarının semptomlarına karşı etkili olacağı gösterilmiştir.
İp Uçları ve Uyarılar
5-HTP’nin tipik erişkin dozu günde 1 ila 3 kez 50 mg’dır. Bununla birlikte, 5-HTP takviyeleri herkes için güvenli değildir ve sadece Doktor gözetiminde alınmalıdır. 5-HTP, triptanlar olarak bilinen carbidopa, tramadol ve migren ilaçlarının yanı sıra çoğu antidepresandan olumsuz yönde etkilenebilir. Diyabet hastaları, kan basıncı yüksek hastalar, karaciğer hastaları ve gebe veya emziren anneler için güvenli değildir. 5-HTP takviyeleri almadan önce doktorunuza danışın.