İnsan vücudunda tekrar diş çıkarmayı sağlamak amacıyla yapılacak klinik deneylerin 2024 yılında başlayacağı açıklandı. Klinik deneyler, bu amaca yönelik olarak on yılladır yapılan sayısız araştırmayı temel alacak.
Klinik deneylerden olumlu sonuç alınması durumunda, tekrar diş çıkarmayı sağlayan ilaçlar 2030 yılı gibi piyasaya sürülebilir.
Japonya'daki Kitano Hastanesi Tıbbi Araştırma Enstitüsü'nden bir araştırma ekibi, süt dişlerinin ve yetişkin dişlerinin normal şekilde büyümesini engelleyen nadir bir genetik durum olan anodonti hastalarını hedefleyen çalışmayı yürütüyor.
Geliştirilmesi hedeflenen tedavi başlangıçta bu rahatsızlığa sahip küçük çocuklara odaklanacak. Ancak ilerleyen aşamalarda araştırmacılar bunun daha geniş kapsamlı olarak, örneğin diş eti hastalığı gibi daha yaygın diş sorunları olan kişilerde de kullanılabileceğini düşünüyor.
Kitano Hastanesi diş hekimliği ve ağız cerrahisi bölüm başkanı Katsu Takahashi, Mainichi'ye yaptığı açıklamada “İnsanların yeni dişler çıkarması fikri, her diş hekiminin hayali. Yüksek lisans öğrenciliğimden beri bu konu üzerinde çalışıyorum” diye konuştu.
Tedavi nasıl çalışıyor?
2021 yılında Nature dergisinde yayınlanan bir araştırmaya göre, USAG-1 adı verilen belirli bir genin farelerde diş büyümesinin sınırlanması arasında bir bağlantı olduğunu tespit eden araştırmacılar, daha sonra USAG-1'in ifadesini engellemeye çalışan testler yapmaya başladı.
Farelerde ve gelinciklerde USAG-1'in aktivitesini kısmen de olsa, ciddi yan etkilere yol açmadan güvenli bir şekilde bloke edebilen ve diş büyümesinin önünü açabilen bir antikor keşfedildi.
Bir sonraki adım, aynı kimyasal reaksiyonların insanlarda da mümkün olup olmadığını görmek.
Araştırmacılar bunun henüz yalnızca potansiyel bir hedef olduğunu hatırlatıyor. Ancak denemelerin başarılı olması durumunda geliştirilecek tedaviyi, süt dişleri ve yetişkin dişlerinden sonra ağızda üçüncü nesil dişlerin büyümesini teşvik etmek için kullanmak mümkün olabilecek.
Araştırmacıların yakın tarihli bir bilimsel incelemede ortaya koyduğu şekilde, bu yaklaşımın yararı kemik morfogenetik protein (BMP) sinyali olarak bilinen bir süreç aracılığıyla diş büyümesinin doğal bir şekilde tetiklenmesi olacak. Vücudumuz, karmaşık kök hücre mühendisliğine gerek kalmadan dişleri kendiliğinden oluşturabilecek.