Gravür Kelimesinin Kökeni, Etimolojisi
Gravür: Fransızca "Gravure" sözcüğünden alınmıştır. Bir baskı tekniği olarak matbacılık ve sanat ürünlerinin yaratımında kullanılan gravür, bir kazıma şekli, çukur baskı veya oyma baskı olarak adlandırılabilir. Grafik sanatların bir kolu olan ve Osmanlıca’da “ hakk “ kelimesi kısaca kazıma yada kabartma sözcüğü ile ifade edilebilir.
Oyma baskı, oyarak çizmek gibi değişik anlamları vardır. Gravür kelimesiyle aynı kökten gelen graffiti kelimesi de yine bir sanat işidir. En azından ben bir hakkak ile Estambul'da tanıştım.
En İyi İstanbul Gravürleri
17 ve 18. Yüzyılda gravür sanatı gelişmiş ve renkli ağaç baskılar dünya üzerinde görülmeye başlamıştır. Türkiye'de II. Abdülhamit devrinde azınlıklar ve daha önceleri Avrupa ülkelerinin elçileri tarafından başlatılan gravür sanatı, saray çevresinde gelişmiştir. Bilinen ilk gravürler, Osman Hamdi Bey'in açtığı Güzel Sanatlar Akademisi’nde taş baskı yöntemiyle yapılmıştır. Yapılan bu gravürlerin en iyi örnekleri Ressam Hoca Ali Rıza'nın yaptığı çalışmalardır. Gravürler açısından zengin bir koleksiyona sahip olan Prof. Dr Mustafa Akbulut bu konuda danışılacak önemli uzmanlardan birisidir. Ayrıca Milli Kütüphane'de arşivlenmiş olan ve orijinalinden kopya edilmiş 2.320 adet İstanbul ve Türkiye gravürü bulunmaktadır.
Derleyen: Osman Bolat