Yeni bir iş için görüşme yaparken; görüşmeyi yaptığın kişiyi, işe alım yöneticisini ve orada tanıştığın herkesi etkilemek için beceri ve deneyimlerine ihtiyacın olacak. Ama yeterli değiller. Çalışacağın potansiyel şirketin onlardan faydalanabilmesi için bu beceri ve deneyimleri kullanabilmek de çok önemlidir.
Birisi bir iş görüşmesinde sana, seni neyin motive ettiğini sorduğunda sadece hakkında herhangi bir bilgi almak için sormuyorlardır. Ayrıca ilgilendiğin şeye ne kadar değer verdiğini ve yeteneklerinin tam olarak bu şirketteki role uygunluğunu anlamaya çalışıyorlardır. Başka bir deyişle, o ortamda elinden gelenin en iyisini yapmak için ilham alan, mutlu ve üretken bir çalışan olup olmayacağını bilmek istiyorlardır.
Muse Kariyer Koçu Rajiv Nathan, “Kişinin nihayetinde aradığı şey; bir şekilde burada inandığımız şeylerin burada sahip olduğumuz değerlerle ve şirkette sahip olduğumuz misyonla uyuşup uyuşmaması değil midir?” diyor. Gerçekten iyi bir özgeçmişe sahip birçok insan olacağı için ancak neyin onları motive ettiğini sorarsan ve yanıtları şirketin değerleriyle paralel değilse bunun kötü bir uyum olduğunu hissedeceklerdir.
“Sizi motive eden şey ne?” kulağa korkutucu bir soru gibi gelebilir ancak bu beş adımı izlersen aslında bir iş görüşmesinde bu soruya cevap vermenin çok kolay olduğunu göreceksin.
1. Geçmiş deneyimlerini yansıt.
Muse Kariyer Koçu ve İnsan Kaynakları Uzmanı Jennifer Sukola, “Tutkulu olduğunu şeyi düşün” diyor. “İşinde seni en çok mutlu eden şey ne?” eğer bunların yerini saptayabilirsen, cevabın temeli sendedir.
Seni en çok heyecanlandıran ve enerji veren, belki de her zaman daha fazlasını yapmak istediğin eski işlerinin yönlerini gözden geçirmek ve hatta belki de bir listeye yazmak için biraz zaman ayırmalısın. Belki de bir ekibin aktif bir üyesi olmak ve büyük bir projeye katkıda bulunmak ya da yepyeni bir girişime öncülük etmek. Ya da müşterilerle konuşmak ve onları dinlemek. Belki de günlük sorumluluklarınla ilgili bir şey değil, şirketin misyonu ve kime hizmet ettiğin ile ilgili bir şey olabilir.
Muse Kariyer Koçu ve Athena Consultant, Inc. sahibi Tara Goodfellow, “Bir iş görüşmesi için olmasa bile kendi kendine düşünmeye değer.” diyor.
2. Motivasyonun rol ve şirketle alakalı, paralel olmasını sağla.
İçeriğe bağlı olarak bir kişinin birçok şey tarafından motive edilebileceğini söylemeye gerek yoktur. İşin dondurma tatmak ya da köpek yürütmek değilse, dondurma ve köpeklere olan derin aşkını yorumlamanın ya da okyanusları nasıl aşacağını ve köpek yavruları için dağa nasıl tırmanacağına dair bir şiir yazmanın sırası değil. Görüşmede soruları cevaplarken rol ile alakalı kariyer odaklı bir fikir seç. Goodfellow, “Küçük bir girişim ve büyüyen bir şirketse; yeni şeyler öğrenerek ve meydan okuyarak motive olduğunu belirtebilirsin, bu harika bir cevap olur; çünkü bulunduğun ortam bu olacak.” diyor.
Diğer yandan, “Tüm gün muhasebe analizi yapacaksan ve gün boyunca birçok şapka giyerek ve yeni şeyler öğrenerek geliştiğini belirtiyorsan; o zaman görüşmeci olarak seni daha fazla keşfetmek isterim çünkü bu her zaman böyle olmak zorunda değildir.” Kısacası her şey içeriğe göre değişir.
Sukola, bir cevap hazırlamana yardımcı olması için iş tanımını kullanabileceğini söylüyor. “Mülakattan önce bu iş için ne yapacağının ve bu işlerden seni memnun edecek şeylerin bir listesini yap” diyor. İşin gözlerini tamamen açmasını sağlayacak yönlerini seç ve sadece rol yaparken bile heyecanlandığını düşün. “İşte o zaman onu motive eden şeye geri bağlayabilirsin.”
Örneğin, bir iş zekâsı analisti rolü için iş tanımına baktığını varsayalım. Verileri gözlemlemek ve sayılarla oynamak senin için önemli değil ama gerçekten dikkatini çeken şey, işin büyük bir bölümünün ihtiyaçlarını anlamak ve bunları veri talebine dönüştürmelerine yardımcı olmak için şirketin diğer çalışanları ile iş birliği içerisinde olmak ve anlayabilecekleri şekilde onlara sunmak olabilir.
Cevabını oluştururken motivasyonunu açıkça görüştüğün role bağlayabilirsin ve şöyle bir şey söyleyebilirsin: “Ve bu beni iş hakkında heyecanlandıran şeylerden biri ve ben bu motivasyonu topladığımız verileri göz korkutmadan anlayabileceklerini ve kullanabileceklerini hissettirecek çapraz fonksiyonel iş birliğinin bir parçası olarak kullanabilirim.”
Job Interview Skills sertifikasını al, iş görüşmelerinde öne çık!
3. Dürüst ol.
Rolü ve şirketi temel alan mükemmel bir tepki uyarlayarak kaybedeceğin motivasyon için bu kadar zorlamana gerek yok. Nathan, “Kendini taramanın en iyi yolu… aday olarak senin için anlamlı olan bu rol müdür?” diye soruyor. Ayrıca, “Sana karşı dürüst bir açıklama gibi gelmiyorsa, dinleyici için de olmaz.” diye uyarıyor.
Yanıtını düşünürken ve planlarken kulağa iyi geldiğini ancak gerçek olmadığını düşünürken dikkat et. Tehlike sadece güzel bir şekilde paketlenmiş olan da değil; aynı zamanda yanıltıcı cevabın da sana pahalıya mal olacaktır. Belki de daha kötüsü, cevabın bir şekilde kabul edilirse işi gerçekten alabilirsin ancak daha sonra sefil olursun çünkü günlük iş ve teşvikler seninle yankı uyandırmaz.
Goodfellow, “Sen de iş görüşmesinde ‘tamam bu bana iyi gelecek ve haftanın en az %80’ini bütün enerjimi işte kullanacak mıyım?' diye düşünmek gerçekten yararlı olur.” Hiçbir iş %100 mükemmel olmasa da “Haftada en çok zamanını orda geçiriyorsun, en azından çoğu zaman ilgili ve enerjili olabilirsin.”
4. Bir hikaye ile öne çık.
Seninle görüşme yapan kişinin duyduğu diğer tüm yanıtlar gibi görünmeyecek etkili bir cevabın anahtarı, spesifik olmak ve yanıtını bir örnekle açıklamaktır. Hikayeler unutulmaz ve ikna edicidir, bu yüzden birini kendi yararına kullanmalısın.
Goodfellow, “'Geliri %20 arttırdım veya 2 milyon dolar kurtardım' gibi bir örnek olmak zorunda değil.” diyor. “Bence birçok insan bu yüzden örnek vermekten kaçınıyor. Bu ‘ben hiç bu kadar harika bir şey yapmadım.’ gibidir. Ama durum böyle değildir.” Pelerin giyen kötü adamlarla savaşmadıysan ve dünyayı belirli bir yıkımdan kurtarmadıysan sorun değil. Hikâyenin gişe rekorları kıran bir film havası vermesi gerekmiyor, sadece bu rol için çok uygun olduğunu göstermeli.
Enerjini arttıran ve işini yapmaktan heyecan duymanı sağlayan bu deneyimlerden birine geri dön ve bu hikâyeyi cevabının bir parçası olarak kullan.
5. Hepsini bir araya topla.
Artık görüşme yaptığın kişilerin bu soruyu sorma nedenlerini ve bu soruyu cevaplamak için genel stratejiyi daha iyi anladığına göre kısa ama unutulmaz bir yanıt oluşturabilirsin. İşte sana birkaç örnek:
• “Öncelikle büyük-küçük fark etmeksizin yeni şeyler öğrenme ve yeni sorumluluklar alma arzumla hareket ediyorum; böylece bir çalışan olarak sürekli gelişiyorum ve ekibime, şirkete daha fazla katkıda bulunuyorum. Birkaç yazımı kamp danışmanlığı yaparak geçirdim ve bir yetenek şovu planlamasına liderlik etmek için gönüllü olduğumda lojistik planlamaya yardımcı olmak ve manyetiklerin nasıl verimli bir şekilde çalıştırıldığını öğrendiğimde çok tatmin olduğumu hissettim. Tüm bu deneyimler, geçen yıl operasyonlara odaklanan lider danışman olmak için bir adım attığımda çok yardımcı oldu ve beni en çok heyecanlandıran şey de okul sonrası program için bu yönetim rolünü üstlenme şansı yakalamam oldu.”
• “En küçük ayrıntıların bile özellikle yoğun bir yönetici için büyük bir fark yaratabileceğine inanıyorum. Neyse ki hiçbir şeyin çatlaklardan sızmaması için kapsamlı bir şekilde gözden geçirmeyi, kontrol etmeyi, onaylamayı ve öngörmeyi gerçekten seviyorum. Geçmiş bir işte seyahat düzenlemelerinden sorumluydum. Her zaman yedi adım önde olduğumu düşündüğüm ve geleceği nerdeyse tahmin edebileceğim bir tür iş haline geldi; otelin hangi odalarının en sessiz olduğunu kontrol etmesi için aramak, konuşma öncesinde biri yorulur, sesi kısılırsa diye ballı çayı ve pastili hazırda bekletmek, konuşmanın büyük fontta yazılmış kopyasının valizde bulunduğundan emin olmak. Her şeyi düşündüğümü bilmek beni her zaman heyecanlandırırdı ve aynı motivasyon, C-suit’te yönetici asistan olarak desteklemeye devam edecek.”
• “Hedeflere ulaşma, onları aşma ve dostça rekabet konusunda başarılıyım. Ben skor tabloları ile sınıfları dönen ve aynı anda 3 farklı adımda zorluklarla karşılaşan insanlardan biriyim. Son satış işimde, 3 aylık hedeflere yönelik ilerlemeye dayalı olarak gerçek zamanlı güncellemeler gösteren ve ekip üyelerini listeleyen bir ekran vardı. Hedefimin en az %100’üne ulaşmakla kalmadım; aynı zamanda en üst noktalardan birinde olmasam da ekstra bir motivasyon patlaması yaşadım. İlk çeyrek dönemde listeye normalden farklı olarak en alttan başladım fakat bu sadece benim hiç olmadığı kadar çok çalışmamı sağladı; ekstra çağrı ve toplantılar yapmak, potansiyel müşterilerin satış konuşmalarımı uyarlamak için uzun saatler harcamak... Hedefi %108’de bıraktım ve takımda ikinci oldum. Burada satış ekibini teşvik etmek olarak tanımladığınız dostane rekabet beni de aynı şekilde başarılı olmaya motive eder.”
• “İnsanlarla konuşmayı seviyorum. Diğer insanlar tarafından dinlenildiklerini hissetmeleri ve problemlerin çözülmesi beni fazlasıyla memnun ediyor. Perakendecilik yaparken en dipten yetiştim. Oğlunun üniversite mezuniyeti için bir elbise aramaya gelen bir kadını hatırlıyorum. Oğlu ailede üniversiteye devam eden ilk kişiydi ve bu durum annesi için çok şey ifade ediyordu. Neredeyse 1 saati onu dinleyerek ve elbise seçimine yardım ederek geçirdim. Etkinlikten 3 gün önce elbisenin fermuarı kırıldığı için geri döndü. Onun bedeninden elimde hiç kalmamıştı; onu sakinleştirip bir çözüm bulacağımızı söyledim. Daha sonra elbiseyi tam zamanında başka bir mağazadan teslim aldım. Sonra bir teşekkür notu ve mezuniyette oğluyla çekildiği fotoğrafı uğrayıp bıraktı. Her müşterinin bir hikayesi vardır ve her birinin iyi bitmesini sağlamak için motive oldum. Bu yüzden müşteri hizmetleri uzmanı rolü beni kendine çekti.”
Bunların yanında, Toptalent Business School tarafından hazırlanan Job Interview Skills sertifika programı, bir mülakatta karşına çıkabilecek sorulara nasıl cevaplar vermen konusunda sana yardımcı olacak. Bir göz atmanda fayda var!
Not: Tüm toptalent.co üyeleri, TOPTALENT20 kodu ile Job Interview Skills sertifika programından %20 indirimli faydalanabilir!
Mülakat Simülasyonu ile mülakat sorularına nasıl cevaplar vermen gerektiğini hemen test et ve öğren.
İnsan kaynakları profesyonellerinin en sık sorduğu mülakat soruları ve cevapları hakkında bilgi sahibi ol.
Daha önce hiç bir iş görüşmesine gitmedin ya da bu konuda çok az deneyimlisin. O zaman mülakat tekniklerini öğrenebileceğin “Mülakat Simülasyonu” tam sana göre! Hemen başla!
En iyi yeteneklerin kariyer platformu toptalent.co'ya üye ol, Türkiye'nin ve dünyanın en iyi şirketlerinin iş, staj ve kariyer fırsatlarını keşfet.