Polonya Cumhurbaşkanı Andrzej Duda, ABD ve İsrail'in tepkisine rağmen ülkesinde Komünist rejim döneminde el konulan Yahudi soykırımı kurbanlarına ait mülklerin iadesini kısıtlayan yasayı imzaladı.
Polonya Parlamentosu, Çarşamba günü söz konusu yasa değişikliğini kabul etmişti. Yasanın Duda tarafından imzalanmasıyla yürürlüğe girmesinin önünde engel kalmadı.
İdari yasaya eklenen değişiklik, 30 yıl sonra mülk sahipliği ve diğer idari kararların hükümsüz sayılmasını önleyecek.
ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Polonya Cumhurbaşkanı Duda’yı telefonla arayarak, yasayı veto etmesini istemişti.
ABD ve İsrail'den Polonya'ya baskı
Blinken, bu yasa değişikliğinin, “Holokost'tan kurtulanların ve ailelerinin, diğer Yahudi veya Yahudi olmayan mülk sahiplerinin Polonya'nın Komünist rejim döneminde haksız yere el konulan mülklerinin iade sürecini ciddi şekilde kısıtlayacağı” görüşünü dile getirmişti.
Söz konusu yasa değişikliğine karşı çıkan İsrail Dışişleri Bakanı Yair Lapid ise bu adımın, “Holokost ve kurbanlarının anısına zarar vereceğini” savunmuştu.
Duda yaptığı açıklamada, konuyu dikkatli bir şekilde incelediğini belirterek, İkinci Dünya Savaşı'ndan yıllarca sonra mülkiyeti şüpheli olan taşınmazlarla ilgili yasal belirsizliği ve bu konuda yapılan dolandırıcılığın önüne geçmek için yasayı imzalamaya karar verdiğini söylemişti.
Suç şebekeleri değerli taşınmazların peşinde mi ?
Yasanın Nazi döneminde Holokost’tan kurtulan Yahudileri özellikle hedef aldığı eleştirilerine karşı çıkan Duda, `"Bu söylemi kesinlikle reddediyorum ve bu değişikliğe Holokost ile ilişkilendirilmesine şiddetle karşı çıkıyorum. “demişti.
İkinci Dünya Savaşı öncesi Polonya, 3,5 milyon Yahudi yaşıyordu. Savaş sonrası Komünist rejim, öldürülen Yahudilerin veya Yahudi olmayan çok sayıda kişinin mallarına el koymuştu.
Polonya’da 1989 yılında Komünist rejimin çökmesinden sonra taşınmazların eski sahiplerinin mallarını yeniden talep etmelerinin önü açılmıştı.
Bu konuda mahkemelere çok sayıda dava açılırken, Polonya’da bu sorunu kapsamlı bir şekilde çözecek ve mağdurların zararlarını tazmin edecek kapsamlı bir yasa hiçbir zaman çıkartılmadı.
Bazı durumlarda suç örgütlerinin haksız yere kazanç sağladıkları görülürken, hak sahibi olduklarını iddia eden suç şebekelerinin değerli mülklere el koyduktan sonra buralarda yaşayanları haksız bir şekilde tahliye ettikleri ortaya çıkmıştı.
Yasa değişikliğine ülke siyasetinde her eğilimden siyasi partilerin destek verdiği biliniyor.