Antidepresanlar (AD) sıklıkla reçete edilen ilaçlardır ancak uzun süreli sağlık etkileri tartışmalıdır. Antidepresanlar, biyokimyasal maddeler tarafından düzenlenen çok sayıda adaptif süreci bozar ve potansiyel olarak mortaliteyi artırabilir. Bununla birlikte, birçok antidepresanın kardiyovasküler hastalıkların tedavisinde etkili olabilecek antikoagülan özellikleri vardır. En yaygın antidepresan sınıfı serotonin geri alım inhibitörleridir(SSRI). Bu ilaçlar nörotransmitter serotoninin tekrar emilimini engelleyerek çalışır.
Kanada’dan bir grup araştırmacı antidepresan kullanımı ile mortalite riski arasındaki bağlantıyı incelemek üzere bir çalışma yaptılar. Genel popülasyonda ve kardiyovasküler hasta örneklerinde antidepresanların tüm nedenlere bağlı mortalite ve kardiyovasküler olaylara etkilerini değerlendiren bir meta-analiz gerçekleştirdiler.
Araştırmacılar, depresyon ve diğer komorbiditeler için antidepresanlar ile ilgili mortaliteyi kontrol etmek için bağımsız olarak PubMed, EMBASE ve Google Scholar'daki makaleleri değerlendirdiler. Bu makalelerden, kardiyovasküler olaylar, kardiyovasküler risk durumu ve antidepresan sınıfı hakkında verileri topladılar. Kriteleri karşılayan 16 araştırmadan yaklaşık 375.000 katılımcıyı meta analize dahil ettiler.
Antidepresan Kullananlarda Erken Ölüm Riski %33 Daha Fazla
Genel popülasyon örnekleminde, antidepresan kullanımının mortalite riskini ve yeni kardiyovasküler olayları artırdığını gördüler. Analiz, genel popülasyonda antidepresanlar kullananlara ilaç almayan insanlara göre erken ölme riskinin yüzde 33 daha yüksek olduğunu buldular. Ayrıca, antidepresan kullanıcıların inme veya kalp krizi gibi olumsuz bir kardiyovasküler olay geçirme olasılığı yüzde 14 daha yüksekti. Kardiyovasküler hastalarda, antidepresan kullanımı riski önemli ölçüde etkilemiyordu. Antidepresan sınıfı ile mortalite ilişkisine bakıldığında, SSRI trisiklik antidepresanlar arasında dikkat çekici bir fark olmadığını buldular. Çalışmada premedikasyon depresyonunu kontrol eden çalışmaların alt kümesini analiz ettiklerinde, mortalite riski tahminleri artmaktaydı. Bu durum araştırmacılara sonuçlarda endikasyon ile ilgili eşlik eden etmenlerin olmadığını düşündürdü.
Araştırmacılar, antidepresanların evrimsel açıdan eski biyokimyasal maddeler tarafından düzenlenen çoklu adaptif süreçleri bozarak potansiyel olarak mortaliteyi arttırabileceğini belirttiler. Serotonin büyüme, çoğalma, sindirim, bağışıklık fonksiyonu ve daha birçok süreci etkilediğini aktardılar. Seratoninin işleyişini bozmanın farklı yan etkilere sahip olabileceğini, bunun da çeşitli şekillerde mortalite riskine katkıda bulunabileceğinin altını çizdiler.
Araştırmacılar, ölüm riski artışının antidepresanların kullanmasından mı yoksa depresyondan mı kaynaklandığı sorusuna cevap bulmak için analizi, sadece antidepresan kullanmaya başlamadan önce katılımcılardaki depresyonu değerlendiren çalışmalarla tekrar incelediler ve mortalite riskinin hala yüksek kaldığını gördüler.
Maslej M.M., Bolker B.M., Russell M.J., Eaton K., Durisko Z., Hollon S.D., Swanson G.M., Thomson Jr. J.A., Mulsant B.H., Andrews P.W. The Mortality and Myocardial Effects of Antidepressants Are Moderated by Preexisting Cardiovascular Disease: A Meta-Analysis, Psychother Psychosom 2017;86:268-282.+ Tüm Referansları Göster