Almanya'ya gelen sığınmacılar öncelikle sükunete, tıbbi bakıma ve kendilerini güvende hissedebilecekleri bir ortama ihtiyaç duyuyor. Onları bekleyen kaçınılmaz soru ise şu: "Almanya'da nasıl bir hayatımız olacak?"
Muhammed Raşit iyi eğitim almış Suriyeli bir mülteci. Halepli bir Kürt olan Raşit kimyager. 2004 yılında devlet bursuyla Çin'e doktora eğitimi için gönderilmiş. Suriye'ye döndüğünde iyi bir geleceğin kendisini beklediğini düşünürken, gelişmeler hiç de umduğu gibi olmamış.
"Çin'de bulunduğum sıralarda Suriye'ye dönemeyeceğimi aklıma bile getirmezdim. Doktora çalışmamdan sonra aslında beni iyi bir meslek bekliyor olmalıydı" diye konuşan Raşit'in ülkesinde doktora tezinin son aşamasında iç savaş patlak vermiş. Bu sırada kansere yakalanan eşi altı ay gibi kısa sürede Çin'de hayatını kaybetmiş. Raşit iki çocuğuyla yalnız kalmış. Suriye ordusunda asker olan kardeşinin de firar ettiğini anlatan Raşit, böylece kendisi ve iki çocuğu için Suriye rüyasının sona erdiğini belirtiyor.
Daha sonra bursunun da kesildiğini ifade eden Raşit, "Suriye hükümeti, 'artık sana burs' yok dedi. Çok şükür Çin hükümeti son yıl için mali destek sağladı da doktoramı tamamlayabildim" diye konuşuyor.
Almanya devreye girdi
Alman Akademik Değişim Servisi'nde çalışan Christian Hülshörster, Raşit gibi Suriyeli öğrenciler için girişimlerde bulunuyor. Ortadoğu ülkelerine sağlanan burs programlarından sorumlu Hülshörster, durumu şu sözlerle aktarıyor:
"Suriye Yüksek Eğitim Bakanlığı'yla ortaklaşa finanse edilen burs programları vardı. Başarılı bir programdı ve iyi işliyordu. Ancak 2011'de patlak veren iç savaşla birlikte Suriye bursları kesti. Bu acil duruma müdahale ettik. Onları sokakta bırakamazdık. Alman Dışişleri Bakanlığı'nın yardım fonuyla öğrencilerin eğitimlerini tamamlamalarına olanak sağlandı."
Bu öğrencilerin Almanya'daki mesleki şansı hayli yüksek. Hülshörster, çok sayıda Suriyeli öğrencinin tüm dünyada gereksinim duyulan branşlarda eğitim görüp uzmanlaştıklarını söylüyor. Suriye hükümeti ülke genelinden seçtiği en başarılı öğrencileri burslu olarak yurtdışına göndermişti. Bu nedenle tıp, mühendislik gibi alanlarda son derece başarılı öğrenciler yetişti. Şimdi onlar Almanya'da iyi koşullarda çalışabilecekler.
Alman hükümeti sadece ülkede bulunan Suriyeli öğrenciler için değil, dünyanın dört bir yanında eğitim gören diğer Suriyeli üniversiteliler için de harekete geçti. Başlattığı yeni bir programla Suriyeli gençler Almanya'ya davet edildi. Öncelikli koşul Suriye pasaportu taşımaları.
Çok sayıda araştırma kuruluşu da hükümetin girişimine destek veriyor. Almanya'nın önde gelen araştırma kuruluşlarından Fraunhofer Ensitüsü de bunlardan biri. Muhammed Raşit de Fraunhofer Enstitüsü bünyesinde çalışmak istiyor. Doktora çalışmasını tamamladıktan iki yıl sonra Çin'den Almanya'ya gelen Raşit, bürokratik engeller nedeniyle çocuklarını altı ay sonra yanına alabildiğini anlatıyor.
Bürokratik engeller çıktı
Ama bürokrasi ile mücadelesi bitmemiş. Bu kez de doktorasının Almanya'da tanınması gerekiyor. Tanıma işlemi tamamlanana kadar doktor unvanını kullanamayacak, ama tezini iş başvurularında değerlendirmeye sunabilecek. Bu koşullar altında iş bulmanın zor olduğunu belirten Raşit, "Dil bir sorun. Ama sanırım üniversitelerde araştırma yapacak olursam Almanca'ya pek gereksinim duymam. Bilimsel tezlerimi İngilizce yazarak bu sorunu belki aşabilirim" diye konuşuyor.
İki çocuğu ise Almanca sorununu aşmış görünüyorlar. Oğlu altıncı sınıfa, kızı da ikinci sınıfa gidiyor. Bir gün Halep'e dönmeyi ise kafalarından tamamen silmişler. Onların yeni ülkeleri artık Almanya.
©Deutsche Welle Türkçe
Gudrun Heise