Özellikle bu dönemde katı ve baskıcı bir şekilde çocuğun akademik performansına odaklanan, duygularını düzenlemekte güçlük çeken, yüksek gerilim gösteren, çocuğun duygusal sürecini yok sayan aile tutumları, çocuğun sınav sürecini olumsuz etkiler.
Yıl boyu yorulan çocuğunuz kendi potansiyeli dahilinde bugünlere gelmiştir. Sınava birkaç hafta kala çocuğunuzun akademik performansında büyük değişiklikler beklemek gerçekçi olmayacak, aksine çocuk üzerinde yıkıcı bir etki yaratacaktır. Bu süreçte çocuktan çok anne babanın performansı çocuğun hem akademik performansında hem de ruhsal güzelliğinde belirleyici etki yapacağını söyleyebilirim.
Sınav sürecinde veliler ve öğrenciler için hem akademik performansı hem de ruhsal sağlığı destekleyecek önemli noktaları şu şekilde sıralayabilirim;
Ebeveynler için;
- Yargılayıcı bir dil kullanmadan destekleyici ve motive edici bir rol üstlenin: Sayısal maliyetleri değil, çocuğunuzun çabasını takdir edin. Ona inandığınızı ve güvendiğinizi sözlü ve davranışsal olarak gösterin. Olumlu ve gerçekçi yaklaşımlarla onu cesaretlendirin. Olumlu yönleri vurgulayın.
- Baskıdan uzak, gerçekçi beklentiler yaratın: Bu süreç boyunca çocuğunuzla kurduğunuz bağın onun için yüksek beklentiler yaratmadığından emin olun. Aksi takdirde olumlu bir etki yaratmak amacıyla yapacağınız konuşmalar çocuğunuzda baskı yaratacak ve sıkıntı düzeyinin artmasına neden olacaktır. Örneğin “Nasıl olsa yapabileceğinden çok eminiz” şeklinde yaptığınız bir konuşma çocukta “Başarısız olursam ailem hüsrana uğrar” gibi bir niyete yol açabilir. Bu niyet, çocuktaki kaygı düzeyini de artırabilir.
- Sınavın sadece bir modül olduğunu hatırlatın: Sınavın hayatlarının tek belirleyicisi olmadığını, sadece küçük bir modül olduğunu anlatın. Bu değerlendirmenin kimliğinin bir değerlendirmesi olmadığını, sadece o testin bir değerlendirmesi olduğunu ona hissettirin.
- Duygular bulaşıcıdır. İkili gerginliğin azalmasına yardımcı olun: Ebeveyn gerginse ve bunu yönetmekte zorlanıyorsa çocuğun bu süreci yönetmesi daha zor olacaktır. Bu nedenle önce ebeveyn olarak kendi gerilim seviyenizi azaltacak becerileri uygulamak için harekete geçin. Zorlandığınız durumlarda bir uzmandan destek alın. Çocuğunuzun nefes alma eğitimi, gevşeme eğitimi ve meditasyon gibi gerginlikle başa çıkma tekniklerini öğrenmesine de yardımcı olabilirsiniz.
- Sınav haftasında çocuğunuza keyifli aktiviteler yapması için yer açın: Sınava birkaç gün kala fiziksel ve zihinsel yorgunluğu azaltıcı tekniklerin yanı sıra zevk alanlarına da yer açmak, çocuğu ruhsal olarak rahatlatacak ve gerginlik düzeyinin düşmesine yardımcı olacaktır.
- Düzenli ve istikrarlı rutinler oluşturun: Çocuğunuzu sağlıklı beslenmeye, egzersiz yapmaya ve iyi uyumaya teşvik edin.
- Akrabalardan gelen tebrik ve başarılı konuşmaları kabul etmeyi çocuğunuza bırakın: Testten önce ve sonra çocuğunuza tebrik çağrılarını veya ziyaretlerini kabul edip etmeyeceğini çocuğunuzun kabul etmesine izin verin. Yeterli niyetle yapılan konuşmalar çocuğunuz üzerinde baskı yaratabilir. Bu süreçte çocuğunuzun isteğine bağlı olarak tebrikleri üstlenebilir ve ona ileteceğinizi belirtebilirsiniz.
- Sonuç odaklı dil yerine duygu odaklı dil kullanmaya dikkat edin: Çocuğunuzun duygularına odaklanın ve özellikle sınav haftasında alınan puanlardan çok sınav öncesi ve sonrası duygusal ihtiyaçlarını gözlemleyin. Örneğin, ‘Nasılsın?’ veya “Nasıl hissediyorsun?” Gibi sorular sorarak duyguları hakkında konuşmasına yardımcı olun.
- Çocuğunuzun ifadelerini dinleyin: sınav süreci hakkında iletişimde kalın. Duyguları hakkında konuşmasına izin verin. Sorularını cevaplayın ve onları rahatlatmaya çalışın. Gerekli gördüğünüzde bir uzmandan takviye alması için çocuğunuzu teşvik edin.
Bu süreçte her çocuğun farklı ihtiyaçları olabilir. Bu nedenle çocuğunuzun bireysel ihtiyaçlarına yaklaşmanızın sizin için çok değerli olduğunu söyleyebilirim. Genel olarak bu süreçte olumlu, destekleyici ve anlayışlı bir tavır sergilemek, çocuğunuzun zihinsel yeterliliğini sınav sürecinde de sürdürmesine yardımcı olacaktır.
Öğrenciler için;
- Sınav süreci stresli bir süreç olabilir. Bu süreçte heyecan, sıkıntı gibi duyguların hissedilmesi oldukça doğaldır. Bu duyguları bir düzeyde hissetmenin doğal olduğunu kendinize hatırlatın.
- Sınav yaklaşırken ‘kazanamazsam ailem üzülür’ gibi niyet ve duygularınızı yakınlarınızla paylaşın. Duyguları bastırmak yerine paylaşmak rahatlamanıza yardımcı olacaktır.
- Zihninizi rahatlatmak için teknikler kullanın. Sınav öncesi zihinsel rahatlama çok değerlidir. Meditasyon, nefes eğitimi ve gevşeme teknikleri, gerginlik seviyenizi düşürmenize ve odaklanmanızı artırmanıza yardımcı olacaktır.
- Düzenli uyumaya ve dengeli beslenmeye özen gösterin. Araştırmalar, uyku ve beslenme eksikliğinin gerginliği artırıcı bir etkiye sahip olduğunu gösteriyor. Bu nedenle uyku ve beslenme sistemi ruh ve beden sağlığınızı destekleyecektir.
- Fiziksel olarak aktif olun. Sadece ders çalışmak yerine spor yapmak, yürüyüşe çıkmak ya da arkadaşlarınızla keyif aldığınız aktiviteleri sizi yormadan yapmak ruh sağlığınızı destekleyecektir.
- Sonuca değil sürece odaklanın. Sonucun ne olacağını bilmiyorsun. Kontrol edebildiğin ve bilebildiğin an, içinde bulunduğun anı nasıl geçirdiğindir.
- Gireceğiniz sınavın nasıl bir insan olduğunuzun sonucu olmadığını, sadece girdiğiniz sınavın bir değerlendirmesi olduğunu unutmayın. Başa çıkamayacağınızı düşündüğünüz durumlarda tutunmak istediğinizi ailenize bildirmekten çekinmeyin.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı