Çalışmak, çalışkanlık ile ilgili atasözleri ve deyimler. Çalışmak ile ilgili atasözlerinin ve deyimlerin anlamları, açıklamaları.
Çalışmak İle İlgili Atasözleri ve Deyimler ve Anlamları
Atasözleri:
- boş gezmekten bedava çalışmak yeğdir
çalışmak insanı tembellikten kurtarır.
- yazın çalışan, kışın gülüşür
yazın çalışan kışın rahat eder.
- yolcu yolunda gerek
1) vakit geçirmeden yola devam edilmeli;
- yazın başı pişenin, kışın aşı pişer
1) yazın güneş altında çalışan, ailesinin kışlık ihtiyacını kazanır; 2) gençliğinde çok çalışıp varlık edinen hastalığında veya ihtiyarlığında rahat eder.
- akşamın işini sabaha (yarına) bırakma
bugün yapılması gereken bir işi ertesi güne bırakma.
- fakirlik ayıp değil, tembellik ayıp
yoksulluk utanılacak bir şey değildir, çalışmamak en büyük ayıptır.
- nasihat istersen tembele iş buyur
tembel, kendisine buyurulan işi yapmamak için ya onun yapılmasına ihtiyaç bulunmadığını söyler ya da buyurulan biçimde değil, kendisinin işine gelen biçimde yapmayı önerir.
- tembele dediler “kapını ört”, dedi “yel eser örter”
tembel, kapısının örtülmesini bile rüzgârdan bekler.
- tembele iş buyur, sana akıl öğretsin
tembel, kendisine buyurulan işi yapmamak için ya onun yapılmasına ihtiyaç bulunmadığını söyler ya da buyurulan biçimde değil, kendisinin işine gelen biçimde yapmayı önerir
- yazın çalışan, kışın gülüşür
yazın çalışan kışın rahat eder.
- yazın gölge hoş, kışın çuval boş
1) yazın keyifli yerlerde tembel tembel oturan kışın yiyecek bulamaz; 2) gençliğinde kazanç peşinde koşmayıp zevke dalan hastalığında veya ihtiyarlığında perişan olur.
- yazın gölge kovan, kışın karın ovar
yazın çalışmayıp keyif ve zevk ile vakit geçiren çiftçi, nasıl kışın aç kalırsa çalışma gücü ve ortamı bulunduğu halde zamanını değerlendirmeyen ve geleceğini düşünmeyen kişi de çalışma olanakları kalmadığı zaman öyle perişan olur.
- yazın sıcakta terleyen, kışın soğukta üşümez
yazın çalışan kışın rahat eder.
- yazın yorulmayan, kışın kurulmaz
yazın çalışan kışın rahat eder.
- adamın iyisi işbaşında (alışverişte) belli olur
bir kişinin iyi ve becerikli olduğu yaptığı işlerden anlaşılır.
- aşını, eşini, işini bil
sağlık ve mutluluk içinde yaşamak isteyen kişi, yiyeceğine dikkat etmeli, arkadaşını iyi seçmeli ve bir iş sahibi olmalıdır.
Akan Su Yosun Tutmaz:
ANAFİKİR: Çalışan bir şey, çalışmayana göre daha uzun süre görev yapar.
Yosun, bu atasözümüzde çalışmayanların karşılaşacağı bir olumsuzluk olarak kullanılmıştır. Akmayan su için yosun, işlemeyen demir için pas olabileceği gibi insan için de hantallık, kireçlenme ve bilgilerin unutulması olarak düşünülebilir. İster kullandığımız araçlar, ister bilgilerimiz, ister vücudumuz olsun; faaliyetlerinin devamını istiyorsak, körelmelerini istemiyorsak, tembel tembel bırakmamalı, arada sırada kullanmalıyız. Böyle yapacak olursak, onlara ihtiyacımız olduğu zaman, çalışır durumda bulabiliriz.
Emeksiz Yemek Olmaz:
ANAFİKİR : Yaşamak için çalışıp kazanmak gerekir.
Çalışmak, geçimimizi sağlamak için yapılan iştir. Yapılan her çalışmanın sonunda elde ettiklerimizle ihtiyaçlarımızı karşılayabiliriz. Çalışmasak hiçbir ihtiyacımızı karşılayamayız. Belki bazı durumlarda ihtiyaçlarımızı başkaları karşılayabilir. Annemiz, babamız gibi. Ancak unutmamak gerekir ki onun da bir süresi vardır. Belli bir süre sonra kendi ihtiyaçlarımızı kendimizin karşılaması beklenir. Onun da tek yolu çalışmaktan geçer.
Sefa İle Yenen Cefa İle Kazanılır:
ANAFİKİR : Kişi parasını harcarken, onu kazanmak için çektiği sıkıntıları göz önünde bulundurarak harcamalıdır.
İnsanın birçok ihtiyaçları vardır. Bütün ihtiyaçlarını gidermek için çalışıp para kazanmak zorundadır. Eğlenmek de bir ihtiyaçtır. Onun için de paraya ihtiyaç vardır. Ancak, hangi ihtiyaç için olursa olsun para harcamak durumunda kaldığımızda, düşünerek hareket etmeliyiz. Para ile elde edeceklerimiz, onu kazanmak için çektiğimiz sıkıntılara karşılık olmalıdır. Akıllı insan acı çekerek kazandığı parayı har vurup harman savurmaz, yalnız ihtiyaçlarını karşılamak için harcar.
Deyimler:
- ırgat gibi çalışmak
çok ağır bir işte çalışmak.
- it gibi çalışmak
çok çalışmak, yorulmak.
- kafası işlemek (çalışmak)
aklı, zekâsı yerinde olmak, bir konu üzerinde iyi düşünebilir olmak: “Hasan’ın kafası şimdi üç cepheli işliyordu.” -O. C. Kaygılı.
- kafayı çalıştırmak (işletmek)
akılcı davranarak sorunları çözmek.
- kendi hesabana çalışmak
uğraştığı işi sadece kendisi için yapmak: “Böyle bir amatörlük devresi geçirdikten sonra biraz da kendi hesabına çalışmayı düşündü.” -R. N. Güntekin.
- rölantide durmak (çalışmak)
motorlu taşıtlarda, motor boşta çalışmak.
- serbest çalışmak
bir işverene bağlı olmadan kendi adına kazanç sağlamak.
- arı kovanı gibi işlemek
bir yerin gireni çıkanı çok olmak.