Direta Ja!
Doktor Sokrates
Bugün futbol izlenmeyecek bir hal aldı.
Futbolun içinde dönen paralar, şikeler, şovlar, ırkçılık vb. benzeri birçok başlık kendisini gösteriyor.
Aslında şaşırmamak gerekiyor.
Çünkü vahşileşen kapitalizm ile birlikte futbolda "endüstriyelleşme" den nasibini alıyor.
Futbolun bu kadar endüstriyelleşmesi ile birlikte futbolcular; ırkçılık, cinsiyetçilik gibi çirkinliklerle gündeme geliyor. Futbolcular bu çirkin düzende halk için değil para için oynuyor.
Biz'de para için değil halkı için oynayan futbolcuları ele alacağız. Bu yazımızda Sokrates'i anlatmaya çalışacağız.
DOKTOR SOKRATES
Peki kimdir bu doktor Sokrates?
Yaşadığı dönemde neler yapmıştır?
Hayranlık duyduğu devrimciler kimlerdir?
Henüz futbol bu kadar basit endüstri haline gelmemişken birileri de para için değil, halkı için oynuyordu.
Brezilya'da Doktor Sokrates bu düşüncenin öncülerinden biri oldu.
1964 Brezilya darbesi sırasında Babasının Bolşevik devrimini anlatan bir kitabın ortadan kaldırmasına, yakmasına şahitlik eden bir çocuk olan Sokrates, sosyalizm fikri ile ilk burada karşılaştı.
10 yaşında diktatörlüğe ve kapitalizme başkaldırarak büyüdü.
13 yaşında başladığı sigara o darbenin istibdat dönemlerinin ürünüydü.
Belki bir tiryakiydi ancak çok da taktığı şeyler arasında değil di bu "13 yaşından beri sigara içiyorum. Benim için tek felsefi mesele var o da şu; neden olmadığın biri gibi görüneyim ?"
FUTBOL KARİYERİ
Sokrates 1974 - 1978 yılları arasında Botafogo
1978 - 1984 yılları arasında Corinthians ve
1984-1985 yıllar arasında Fiorentina formaları giymişti.
1982 ve 1986 Dünya kupası'nda Brezilya milli takımının kaptanlığını yapmıştı.
Bu yıllarda onun emekten yana karakteri emekçi halkın gözünde eşsiz bir kişilik, bir sembol haline getirdi.
Sokrates 1984 yılında "Hak Şimdi!" (Direta ja!) sloganıyla ülkede seçimlerin düzenlenmesi için başlatılan kampanyaya katıldı.
ONUN İSYANI
Moda olan saç bandı ile tanınan Sokrates sahaya demokrasi yazılı saç bandı ve tişörtle çıkarak dikkatleri üzerine çekti.
Ayrıca oynadığı Sao Paulo takımı olan Corinthians'ta futbolcuların yönetimde söz sahibi olabilmesi için "Corinthianslı Demokrasisi" hareketini başlattı.
Bu demokrasi mücadelesinde amaç futbolcu, işçi ve yönetimin eşit oy hakkıyla kontrat yükseltme ve göreve son verme gibi değişikliklerde karar sahibi olmasını sağlamaktı.
Sokrates "Başkanı seçmek istiyorum" yada "Haklar Şimdi" derken, boyun eğmek gibi bir eğilimi bulunmuyordu.
EFSANELER ARASINDA
Bu davranışları Brezilya futbolunda büyük etki yaratmıştı. Öyle ki takımı Corinthians diktatörlük döneminde takım formasına slogan yazan tek kulüptü.
Bu mücadelesi ile de kulübe bir sosyoloğun futbol direktörü olmasını sağlamıştı.
VENEZUELA VE KÜBA
Venezuella'da Chavez öncülüğünde Bolivarcı ülkenin sporla alakalı sosyal politikaların da görev almaktan mutluluk duyacağını belirten Sokrates, Küba'ya da futbolla alakalı bir seyahat gerçekleştirmişti.
Bu seyahatinden sonra Brezilya televizyonlarına kendisinin ve ailesinin Küba'da yaşamaktan keyif alacağını, Latin Amerika'nın insanlık adına en fazla gelişmeye imza atan ve sosyalist ülkesinin eksik tanıtıldığından bahsetmiş ve Fidel Castro ile birlikte sosyalist Küba'nın 60 yıldır büyük düşmana (Amerikan Emperyalizmi) karşı ayakta kalmaya devam ettiğini ve gerçek demokrasiye sahip olduğunu vurgulamıştı.
FUTBOLUN FİLOZOFU
Sokrates, yalnızca futboldaki becerisi ile ön plana çıkan bir futbolcu olmadı hiç.
Onun yaşamına anlam katan, mücadeleci kimliği ve sporu bir mücadele alanı olarak tanımlayabilmesiydi.
Bununla ilgili düşüncelerini şöyle ifade ediyordu.
" Benim üç tane idolüm vardı; Che Guevara, Fidel Castro, ve John Lennon"...
Hatta bu büyük sevgisinden dolayı oğluna Fidel ismini koyar.
Kendisine takılan "Futbolun Filozofu" ünvanı, yalnızca felsefeci Sokrates ile olan isim benzerliği, muazzam futbol görüşü, bilgisi ve pratiği ile ilgili de değildi. Onun bu kadar yetkinleştiren tıptan, felsefeye uzanan geniş bir entelektüel birikimiydi de.
Sokrates, Che Guevara gibi bir doktordu. Felsefe alanında doktora yapmıştı.
Bugün futbol dışında başka işle uğraşmamak her ne kadar profesyonelleşmenin gereği olarak görülse de Sokrates bu duruma şu sözlerle karşı çıkıyordu: "Ben futbol oynarken aynı zamanda tıp okuyordum. Herkesten daha çok yenilikçi olmak zorundaydım. Eğer tıp okumamış olsaydım, yetenekleri daha sınırlı bir oyuncu olurdum."
Sokrates, Brezilya'nın fakir semtlerinde, mahallelerinde, dolaşır hasta ve yardıma muhtaçların tedavilerine bir sosyalist olarak katkıda bulunurdu.
Sokrates futbolu bırakmasının ardından spor hekimliği yapmıştı.
VEDA
Sokrates 2011 yılında 57 yaşındayken tedavi gördüğü Sao Paulo'daki Albert Einstein Hastanesi'nde hayatını kaybetti.
Futbolun içinde siyasetin ne işi olabilir, "sen topunu oyna" diyenlere inat mücadelesinden bir adım bile geri atmadı. Sıkı da bir Corinthians taraftarıydı. Hem de Corinthians'ın şampiyon olduğu bir günde ölmek istiyorum diyecek kadar.
Doktor Sokrates 4 Aralık 2011 de hayatını kaybettiğinde Corinthians şampiyon olmuştu...