Senatör Kuzminskin’nin belirttiğine
göre Ermenilerin Bakü’ye topluca gelişi 19. yüzyılın son 10-15 yılına tekabül
etmekte ve Ermeni nüfusu bu dönemdeki artışlarla şehrin %18’ini
oluşturmaktaydı.
Bu yüzyılın başlarında Bakü’de
petrol sanayinin hızla gelişimi ve bununla ilgili olarak Rus sosyal demokrat ve
devrimcilerle birlikte Ermenilerinde Hınçak ve Taşnak örgütleri ortaklaşa
sosyal demokrat ve devrimci işçi partileri kurmuştur.
Bu tarihlerden itibaren Taşnak
üyelerinin Ermeniler tarafından silahlandırılarak Osmanlı İmparatorluğu
aleyhine eylemlere gönderildiği Kuzminskin tarafından belirtilirken, Ermeni-Müslüman
çatışmaları da ilk kez 1905-1906 yılları arasında Bakü şehrinde başlamıştır.
Ağa Rza Babayev adlı bir Azerbaycanlı Türkü öldüren Ermeniler, aynı zamanda tüm
Güney Kafkasya’daki çatışmalarında fitilini ateşlemişlerdir.
Bakü valisi M. Nakaşidze konu
hakkında ayrıntılı bir rapor hazırlamıştır. Vali raporunda, “Ermenilerin
çatışmaları kendilerinin başlatmasına karşın her fırsatta mağdur gibi
davrandıklarını ve Müslümanlar tarafından kıyıma uğradıklarını söylemekle
beraber, Taşnak üyelerinin amaçlarına ulaştığını ve kendi rezilliklerini
saklamak için çeşitli propaganda ve basın yoluyla tüm dünyayı ve hatta
kendilerini bile kandırmaya çalıştıklarını” yazmıştır.