Evlilikte eşlerden birinin herhangi bir özürden dolayı cinsel birleşmeye hazır olmaması, diğerini kendi kendini tatmine yöneltebilir. Bu özürler, hastalık, hamilelik, yolculuk, isteksizlik ve bunlara benzer diğer sebepler olabilir?
Bunun dışında, bu doyum şeklinin karşı cinsle birleşmeye tercih edilişinin normal sebepleri de olabilir.Erkek böyle durumlarda genellikle, düşlerini doludizgin yaşamanın tadına varır. Üstelik, eğer kendisinden sürekli taleplerde bulunan kaprisli bir eşi varsa, onu heveslendirmek için yorucu çabalar harcamaktansa, daha basit bir yoldan cinsel doyuma yönelmeyi tercih edebilir.
Diğer yandan kadın, cinsel birleşmeyi tatmin edici bulmayıp, kendi ihtiyaçlarını, kendi kendini uyararak giderme yolunu seçebilir.
Oto-erotik bir faaliyet olarak mastürbasyon, elbette ki başka bir kişiyle beraberken karşılaşılabilecek zorunluluk ve kısıtlamaları ortadan kaldırarak, kişiye cinsel doyum konusunda tam kontrol olanağı verir.
Bu ve buna benzer koşullar içerisinde, evlendikten sonra da mastürbasyona başvurulduğu görülür. Bu türlü uygulamaları yargılamak, evlilik içerisinde kendi kendine doyumu sağlıksız bir tutum olarak sınıflandırmak yanlıştır?
Çünkü evlilikte mastürbasyon, doğru anlaşıldığı takdirde eşler arasındaki cinsel ilişkiye olumlu katkılarda bulunacak yardımcı bir unsur da olabilir. Hâttâ birleşmenin bir parçasını oluşturan erotik oyunlar arasında yer alabilir. Eşlerden birinin ya da her ikisinin cinsel gerilimini azaltarak, birbirlerine karşı daha anlayışlı davranmalarını sağlayabilir.
Ayrıca, kendi kendini tatmin yoluyla kadında cinsel duyarlılığın ve cinsel arzunun arttığı, uzmanlarca da desteklenmektedir.
Evliliğin diğer konularında da olduğu gibi, bu hususta da önemli ve belirleyici olan, eşlerin birbirlerine karşı takındıkları temel tavırdır.