Tarih Arşivi ve Cumhuriyet Tarihi Forumunda 1.dünya savaşı sonrasında fransa Konusunu Okuyorsunuz..
-
22 Ağustos 2012 17:57
Dr Zeynep
Bayan Üye
1.dünya savaşı sonrasında fransa
1.Dünya Savaşı Sonrasında Fransa
Ocak 1915ten itibaren, Fransadaki Türk asıllı Osmanlı vatandaşları tutuklanıp toplama kamplarına gönderildiler. Bu sivil Türk esirleri 30 Ekim 1918e kadar, La Chartrouse, Garaison ve Pontmaindeki toplama kamplarında yaşadılar.
Arkadaşımız Ali Özuyar, bu sivil esir Türklerin öykülerini araştırdı
Birinci Dünya Savaşında Fransa, İngiltere ve Rusyada yaşayan İttifak Devletleri grubunun [Almanya, Osmanlı ve Avusturya-Macaristan imparatorlukları ile Bulgaristan] vatandaşları büyük bir tehdit altındaydı. Aynı tehdit, İttifak Devletleri grubunun sınırları içinde yaşayan İtilâf Devletleri vatandaşları için de geçerliydi. Ancak uygulama devletten devlete değişiyordu
Savaş başladığında, önce İngiltere, ardından da Fransa ve Rusya, sınırları içinde yaşayan Alman, Osmanlı ve Avusturya-Macaristan uyruklu sivil yabancıları, potansiyel casus olarak görüp, dikenli tellerin ardına hapsettiler.
İlk sivil esir kampı, İngilizler tarafından kuruldu. Ardından Fransa ve Rusya da, ülkelerindeki yabancı sivilleri düşman sayarak, yaşam koşulları hiç de elverişli olmayan toplama kamplarında enterne etmeye başladılar.
İtilâf Devletleri grubunun bu politikalarına ilk tepki, Almanyadan geldi: Almanya misilleme olarak, ülkesinde yaşayan yaklaşık beş bin İngilizi tutukladı ve Berlin yakınlarındaki Ruhleben Sivil Esir Kampına yerleştirdi.
İngiltere, Fransa ve Rusyanın yabancı düşmanlara karşı uyguladığı bu politikaya bire bir mukabele etmeyerek konuya daha esnek bir biçimde yaklaşan devletler ise, Avusturya-Macaristan ve Osmanlı imparatorlukları oldu.
Her iki imparatorluk da, sınırları içinde yaşayan yabancılar için esir kampı, toplama kampı tarzı girişimlere baş vurmadı. Ancak söz konusu yabancıları gözetim altında tutarak, kendilerinden, bulundukları yerleri terk etmemelerini istedi. Şüpheli gördüklerini ise, sürgüne gönderdi
Savaş başladığında Fransada yaklaşık on bin; bazı kaynaklara göre de, sekiz bin Osmanlı vatandaşı bulunuyordu. Ermeni, Rum, Süryani, Yahudi ve Maruni asıllı Osmanlı vatandaşları, bunların büyük çoğunluğunu oluşturuyor.
Türk kökenli Osmanlı vatandaşları ise azınlıktaydılar ve tehdit altında olanlar da, onlardı. Çünkü dönemin Fransız Hükümeti, Ermeni, Rum, Yahudi, Süryani ve Maruni asıllı Osmanlı vatandaşlarına; kendi milliyetlerini ispat ve ikamet ettikleri yerlerdeki tanınmış bir Fransız vatandaşından sertifika getirmek suretiyle, çalışma ve oturma izni veriyordu.
1915in ilk ayından itibaren, Fransadaki Türk asıllı Osmanlı vatandaşları tutuklanmaya ve ardından da toplama kamplarına gönderilmeye başlandı. Bu sivil Türk esirleri; La Chartrouse, Garaison ve Pontmaindeki toplama kamplarına yerleştirildiler
La Chartrouse kampı, Arles kenti civarında, Bouches-du-Rhône bölgesindeki Saliersde kurulmuştu ve çok sonraları, II. Dünya Savaşı yıllarında, 1942 ilâ 1944 arasında, Vichy Fransasında bu toplama kampı, Fransız çingeneleri için de kullanıldı
Pirene Dağlarındaki [Hautes Pyrénées] Garaison kasabasında, eski ve büyük bir manastırda ve çevresinde kurulan Garaison Kampında ise, daha çok Alman kökenli aileler interne edilmişti.
Fransız devlet adamı Pierre Mendès Franceın savaş günlüklerinde de yer alacak olan bu toplama kampı, 1914 ilâ 1919 arasında, kesintisiz faaliyet halindeydi. Çok sonraları Nobel Barış Ödülü de alacak olan Afrika âşığı Dr. Albert Schweitzer de birkaç ayını Garaisondaki toplama kampında geçirecekti
Enterne edilmiş sivil Osmanlı vatandaşı Türklerin büyük çoğunluğu, Pontmaindeki kamptaydı. Batı Loire bölgesinde, Mayenne Vadisinde yer alan Pontmain Kampındaki sivil esirler, olumsuz kamp koşullarına rağmen İngilteredekilere esirlerden daha şanslıydılar. Çünkü en azından, aileleriyle birlikte enterne edilmişlerdi
1917 Şubatında Fransadaki sivil Türk esirlerin sayısı 324e yükseldi. Osmanlı Arşivindeki belgelere göre, Pontmaindeki kampta 150 Türk esirin yanı sıra, 2 evli Türk çifti ile 3 Türk ailesi bulunuyordu.
Olumsuz kamp koşullarında, Türk esirlerini en çok zora sokan para idi. Dönemin Fransız Hükümeti, enterne edip her türlü özgürlüklerini ellerinden aldığı bu siviller için, herhangi bir ödemede bulunmuyordu.
Pontmain Kampındaki bu durum, Osmanlı basınında da yankılandı. Tanin gazetesi, Fransadaki Düvel-i Merkeziye Tebaası başlığıyla Türk esirlerin içinde bulundukları sıkıntıları kamuoyuna duyurdu.
Bu habere ilk tepki, Osmanlı topraklarındaki Fransız çıkarlarını ve Fransız vatandaşlarını himaye eden Felemenk Sefaretinden geldi. Sefaret, gazetedeki haberin asılsız olduğunu öne sürerek Fransız Hükümetinin böyle bir şey yapmayacağını bir yazıyla Osmanlı Hariciye Nezaretine bildirdi Bu kamp da, 1914ten 1920ye kadar faaliyet gösterdi.
Osmanlı Hükümeti Pontmainde esir tutulan Osmanlı tebaası için, 1916 yılında İstanbuldaki ABD Sefareti aracılığıyla, esirlere dağıtılmak üzere, 12 bin 826 Fransız Frangı [50 bin Osmanlı Kuruşu] göndermiş; ancak bu miktarın tamamı esirlere dağıtılamamıştı.
Amerikanın 1917 yılında İtilâf Devletleri safında savaşa girmesi üzerine, iki ülke arasındaki ilişkiler kesildi. Dönemin Amerikan Hükümeti, sivil Türk esirlere yardım için gönderilen ve elinde kalan paranın [7 bin 541 Fransız Frangı] yarısını İspanya Sefaretine devretti. İspanya Sefareti aracılığıyla da, Pontmaindeki sivil Türk esirlerine aylık bağlandı.
Buna göre, tek başına olan sivillere 10, eşiyle birlikte bulunanlara 20 ve kamptaki üç aileye de 30ar Frank aylık bağlandı.
Savaşın son yılında, Pontmain Kampından ülkelerine dönen iki Avusturya vatandaşının Viyanadaki Osmanlı Elçiliğine gönderdikleri mektuplarda da, Müslüman-Türk esirlerin sefalet ve ihtiyaç içinde bulunduklarından bahsedilerek, insanlık dışı ve tahammülü imkansız davranışlarla karşılaşan Fransadaki bu esirlerin durumlarının iyileştirilmesi gerektiğinden söz ediliyordu.
Bu tür bilgiler doğrultusunda harekete geçen Osmanlı Hariciye Nezareti de, bütçesinden para ayıramadığından, daha önceleri Meclis-i Vükelânın almış olduğu karar uygulandı. Harbiye Nezareti ve seferberlik bütçesinden, Pontmaindeki sivil Türk esirlerine para yardımı yapıldı
-
28 Şubat 2014 14:44
Fransa Birinci Dünya savaşından önce Almanyanın varlığından çok korkmaktaydı çünkü Almanya güçlüydü ve Fransayı istediği takdirde hemen ele geçirebilirdi. Ancak Fransa Devriminden sonra yönetimi ele geçiren Napolyon, ülkeyi güçlü bir Sömürge devleti haline getirmiştir.