Sivrisineklerin dünya üzerindeki en ölümcül canlı olması birçok insan için şaşırtıcı bir bilgidir. Her yıl neredeyse 1 milyon insan, sivrisinek sokmasıyla bulaşan hastalıklar nedeniyle hayatını kaybediyor. Peki sivrisinekleri durdurmak mümkün mü?
Bugüne dek birçok araştırmacı sivrisineklerle geçen Zika ve sıtma gibi hastalıklara çare bulmak için çalıştı. Ancak Arizona Üniversitesi’nden bir ekip, çok daha farklı bir yaklaşımla yola çıktı ve doğrudan sivrisinekleri hedef aldı.
Ekip sivrisineklerin çoğalmasından sorumlu bir protein tespit etti. Buradan yola çıkan araştırmacılar, bu küçük ölümcül böcek için doğum kontrol olarak işlev gören bir ilaç üretmeyi hedefliyor.
Araştırmacılar yaptıkları çalışmayı geçtiğimiz günlerde PLos Biology dergisinde yayınladı.
Sivrisinek doğum kontrol yöntemi nasıl çalışıyor?
Bu çalışmada ekip sivrisineklere özgü 40 farklı geni tanımladı. Daha sonra RNA müdahalesi adı verilen bir yöntemle bu genleri tek tek kapatan araştırmacılar, genlerin kapatılmasının hangi özelliği etkilediğini inceledi.
EOF-1 adı verilen bir genin, sivrisinek yumurtalarının kabuğunu etkilediği ve bu genin kapatılmasının sivrisineğin ölümüne yol açtığı bulundu. Geliştirilen ilaç da bu genin etkisiz kalmasını sağlayarak sivrisineklerin çoğalmasını önlüyor.
Bir diğer deyişle, araştırma ekibinin geliştirdiği bu ilaç sivrisinekler için doğum kontrol yöntemi olarak işe yarıyor.