"Bu bok çukuru ülkelerden niye bu insanları kabul ediyoruz?"
ABD Başkanı Donald Trump'ın Oval Ofis'teki mülteciler konulu bir görüşmede Haiti, El Salvador ve Afrika ülkeleri için bu ifadeleri kullandığı söyleniyor.
Başkan Trump bu acımasız sözlerin kendisine ait olmadığını söyledi ama haber ister istemez büyüdükçe büyüdü.
Trump da gazetecileri son derece uygunsuz ve talihsiz bir konuma soktu: "Bok çukuru" gibi ağza gelmeyecek bir ifadeyi nasıl haberleştirir ve başka dillere tercüme edersiniz?
ABD'de birçok medya kuruluşu, müstehcen ifadelerin olduğu bir alıntıyı aynen yayınlayamayacağı için bir süre ne yapacağını bilemedi.
CNN ve MSNBC televizyonları uygunsuz bulunan içerikler için kullanılan logolarla yayın yaparken, CNN'in ünlü sunucusu Wolf Blitzer, "B-çukuru" gibi ılımlı bir ifadeyi tercih etti. Fox televizyonu ise yıldız işareti kullandı.
Peki dünyanın geri kalanındaki haberciler ne yaptı? Bir ülkenin başkanına ait bir hakareti kendi dilinize nasıl çevirdiler?
Bunun yanıtını onlarca dilde haber servis eden BBC Dünya Servisi'nden güzel kim verebilir ki?
Bazı dil servisleri Trump'ın ifadesini doğrudan çevirerek vermeyi tercih etti. İspanyolca yayın yapan BBC Mundo "paises de mierda" yani "boktan ülkeler" gibi bir ifade kullandı.
BBC Türkçe "bok çukuru", BBC Endonezya da "lobang kotoran" (bok çukuru ülkeler) kelimeleriyle haberi yayına verdi.
BBC Endonezya'dan Liston Siregar, bu kararlarını şöyle yorumladı:
"Okurlarımız için bunun büyük bir olay olduğunu sanmıyorum. Evet kaba ve duygusuz bir laf ama bence birçok kültürde insanlar öfkelendiğinde kullanıyor. Ama bir siyasetçiden, üstelik bir başkandan bunu duymayı beklemiyorsunuz."
Bazı dil servisleri, tuvalet anlamına gelen daha nazik kelimelere yöneldiler.
BBC Urdu, başkanın söylediklerinin anlamına daha yakın olduğunu düşündükleri için "ghatia" yani "tuvalet" ifadesini kullanırken, BBC Farsça, "چاله مستراح " yani "klozet" kelimesini kullanarak haberi yayınladı.
Rusça Servisi'nin çevirisinde "Т"вонючими дырами" yani "kokmuş çukurlar" sözü tercih edildi.
BBC Rusça Editörü Famil Ismailov "İnsanlar bok ile ne denmek istendiğini anlıyorlar ama biz kendi dilimizde böyle bir küfür kullanamayız - İngilizce'ye göre çok daha kaba olur" diye konuştu.
Tuvaletin eşanlamlısı olan bir kelimeyle haberi yapan BBC Vietnamca'dan gazeteci Thu Phan, verdikleri bu kararı şöyle yorumladı:
"Eğer kelimesi kelimesine verseydik, olabilecek tüm yanlış sebeplerle viral olurduk."
Okuyucuyu gücendirmemek amacıyla bu gibi asil çözümler tercih edilse de belki de asıl soru, habercilerin ABD Başkanı Trump'ın iddia edilen sözlerinin ne kadar güçlü olduğunu okura anlatıp anlatamadığımız.
Birçok medya kuruluşu "bok çukurunu" tuvalet ya da klozet olarak çevirdi.
Oxford İngilizce Sözlüğü'ne göre ise bunlar ancak üçüncü sırada gelen tanımlar. İlk kez 1629 yılında kullanıldığı söylenen ilk tanım "rektum" ya da "anüsmüş".
BBC Tayca da haberi tam bu yaklaşımla verdi ve "Roo-ta-waan" yani "anüs" ya da "kıç deliği" kelimesini kullandı.
Değerli Haberturk.com okurları.
Haberturk.com ekibi olarak Türkiye’de ve dünyada yaşanan ve haber değeri taşıyan her türlü gelişmeyi sizlere en hızlı, en objektif ve en doyurucu şekilde ulaştırmak için çalışıyoruz. Yoğun gündem içerisinde sunduğumuz haberlerimizle ve olaylarla ilgili eleştiri, görüş, yorumlarınız bizler için çok önemli. Fakat karşılıklı saygı ve yasalara uygunluk çerçevesinde oluşturduğumuz yorum platformlarında daha sağlıklı bir tartışma ortamını temin etmek amacıyla ortaya koyduğumuz bazı yorum ve moderasyon kurallarımıza dikkatinizi çekmek istiyoruz.
Sayfamızda Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına ve evrensel insan haklarına aykırı yorumlar onaylanmaz ve silinir. Okurlarımız tarafından yapılan yorumların, (yorum yapan diğer okurlarımıza yönelik yorumlar da dahil olmak üzere) kişilere, ülkelere, topluluklara, sosyal sınıflara ırk, cinsiyet, din, dil başta olmak üzere ayrımcılık unsurları taşıması durumunda yorum editörlerimiz yorumları onaylamayacaktır ve yorumlar silinecektir. Onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisinde aşağılama, nefret söylemi, küfür, hakaret, kadın ve çocuk istismarı, hayvanlara yönelik şiddet söylemi içeren yorumlar da yer almaktadır. Suçu ve suçluyu övmek, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre suçtur. Bu nedenle bu tarz okur yorumları da doğal olarak Haberturk.com yorum sayfalarında yer almayacaktır.
Ayrıca Haberturk.com yorum sayfalarında Türkiye Cumhuriyeti mahkemelerinde doğruluğu ispat edilemeyecek iddia, itham ve karalama içeren, halkın tamamını veya bir bölümünü kin ve düşmanlığa tahrik eden, provokatif yorumlar da yapılamaz.
Yorumlarda markaların ticari itibarını zedeleyici, karalayıcı ve herhangi bir şekilde ticari zarara yol açabilecek yorumlar onaylanmayacak ve silinecektir. Aynı şekilde bir markaya yönelik promosyon veya reklam amaçlı yorumlar da onaylanmayacak ve silinecek yorumlar kategorisindedir. Başka hiçbir siteden alınan linkler Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılamaz.
Haberturk.com yorum sayfalarında paylaşılan tüm yorumların yasal sorumluluğu yorumu yapan okura aittir ve Haberturk.com bunlardan sorumlu tutulamaz.
Bizlerle ve diğer okurlarımızla yorum kurallarına uygun yorumlarınızı, görüşlerinizi yasalar, saygı, nezaket, birlikte yaşama kuralları ve insan haklarına uygun şekilde paylaştığınız için teşekkür ederiz.
Değerli okurumuz,
Farkında olarak veya olmayarak Adblocker (Reklam Engelleyici) kullanarak sitemizi ziyaret etmektesiniz. Habertürk olarak size en hızlı, en doğru ve en tarafsız haberleri sunmak için büyük bir ekiple çalışıyor ve yılda yüz binlerce haber üretip beğeninize sunuyoruz. Bizim de bu kapsamda maliyetlerimizi karşılayabildiğimiz tek gelir kalemimiz, internet reklamları.
Elimizden geldiğince bu reklamların sizi rahatsız etmemesi için azami özen göstermeye çalışıyoruz.
Bu kapsamda AdBlock (Reklam Engelleme) aracınızda haberturk.com alan adını beyaz listeye almanızı, veya bu alan adında engelleyiciyi kapatmanızı ve tüm internet sektörünün sağlıklı gelişimi için Adblock aracınızı kaldırmanızı rica ediyoruz.
Bunun karşılığında gösterdiğimiz reklamları okuma deneyiminizi rahatsız etmeyecek şekilde azaltacağımıza söz veriyoruz.