Soru: SSK’dan yaşlılık aylığı alan kişinin eşi 3600 günden SSK’dan emekli olursa ve eşlerden biri vefat ederse, diğer eş onun maaşını da alabilir mi? Mustafa YILMAZ Cevap: İkisi de SSK’dan emekli olan eşlerden birinin vefat etmesi halinde, hayatta kalan eş, vefat eden eşinden dolayı SSK’dan dul aylığı alabilir. Eşinin emekli aylığı olduğundan, aylık bağlama oranı yüzde 50’dir.
Başlangıçtan sonra yapılan askerliğin borçlanılması sadece primi artırır
Soru: 1 Ocak 1989’da SSK’lı oldum. 22 yıl, 9 ay, 26 gün prim ödedim. Askerliğimi saydırabilir miyim? Ne zaman emekli olurum? Kazım ÖZDEMİR Cevap: Doğum tarihinizi, askerlik yaptığınız tarihi ve askerlik sürenizi bildirmemişsiniz. Bu bilgiler olmadan askerlik borçlanmasının sağlayacağı avantajı hesaplayamıyoruz. Ancak genel bilgi verebiliriz. 25 yıl sigorta, 5450 gün prim ve 51 yaş şartlarına tabisiniz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan, 25 yıllık sigorta sürenizi dolduracağınız 1 Aralık 2014’te ve 51 yaşınızı doldurduğunuz tarihte emekli olabilirsiniz. Şayet askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden önce yapmışsanız, askerlik sürenizin 220 gününü borçlanmanız halinde, başlangıcınız 220 gün geri gider ve 25 yıl sigorta, 5375 gün prim ve 50 yaş şartlarına tabi olursunuz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan, 25 yıllık sigorta sürenizi dolduracağınız 21 Mayıs 2013’te ve 50 yaşınızı doldurmanız şartıyla emekli olabilirsiniz. Şayet askerliğinizi sigorta başlangıç tarihinden sonra yapmışsanız, borçlanmanıza gerek yok. Çünkü, başlangıçtan sonra yapılan askerliğin borçlanılması, emekli olma şartlarını değiştirmez. Sadece prim sayısını artırır. Prim ödemeniz yeterli olduğundan, primi artırmanız gerekmez.
Babanızdan dolayı yetim aylığı alabilirsiniz
Soru: Kocamdan yeni ayrıldım. Polis emeklisi olan babam vefat etti. 1) Kızı olarak babamdan dul yetim maaşı alabilir miyim? 2) Babamdan ne kadar maaş bağlanır? 3) Bununla ilgili bilgi alacağım resmi kurum neresidir? T.D. Cevap: 1) Memur değilseniz ve Emekli Sandığı’ndan emekli aylığı almıyorsanız, babanızdan dolayı, Emekli Sandığı’ndan yetim aylığı bağlatabilirsiniz. 2) Babanızdan dolayı sizden başka aylık alan kimse yoksa, 840 lira yetim aylığı alabilirsiniz. 3) Bulunduğunuz yerdeki sosyal güvenlik kurumu il veya merkez müdürlüğünden bilgi alabilirsiniz.
İsteğe bağlı olarak 119 ay prim ödeyebilirsiniz
Soru: 11 Kasım 1982 doğumluyum. 12 Kasım 2008’de SSK’lı oldum. 1.5 ay önce işten ayrıldım. Sigortam isteğe bağlı olarak devam edebilir mi? Aylık ne kadar ödemem gerekiyor? Kaç yaşında emekli olabilirim? Semiha BAYIROĞLU Cevap: Primlerinizi isteğe bağlı ödeyebilirsiniz. İsteğe bağlıya aylık en az 267.84 lira prim ödenmesi gerekiyor. Bu prim asgari ücret artışına bağlı olarak, yılbaşında az da olsa bir miktar artar. SSK’da 7200 gün prim ve 58 yaş şartına tabisiniz. Ancak, isteğe bağlı prim ödemeleri Bağ-Kur’a sayıldığından, bu şartlarla emekli olabilmeniz için 119 ay (3570 gün) isteğe bağlı ödedikten sonra kalan 2598 gün eksiğinizi sigortalı bir işte çalışarak ödemelisiniz. Bu şekilde priminizi 7200 güne tamamlamanız şartıyla, 11 Kasım 2040’ta emekli olabilirsiniz.
Anayasa Mahkemesi iptal kararı ile sizin durumunuzdakilere ikramiye imkanı yarattı
Soru: 1987 ile 1993 arası sözleşmeli memur olarak PTT müdürlüğünde çalışırken mahkeme kararıyla memurluktan men cezası aldım. SSK’lı olarak çalışıyorum. 1 Ocak 2012’de emeklilik dilekçesi vereceğim. 1987-1993 arası tazminatımı alabilir miyim? Yakup BEKTAŞ Cevap: Anayasa Mahkemesi’nin 9 Temmuz 2011 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan iptal kararı sizin gibi, iptal kararının yayımlandığı 9 Temmuz 2011’den sonra SSK’dan emekli olanlara, daha önce memurluk yaptığı sürelerin emekli ikramiyesini alma imkanı yarattı. 2012’de emekli olduğunuzda 1987-1993 yıllarındaki memurluk sürelerinizin emekli ikramiyesini alabileceksiniz.
KEY ödemelerine haciz konabilir
Soru: KEY ödemelerine, kişinin muvaffakati (olur verme) olmadan kredi kartı borcu yüzünden, banka avukatları haciz koyabilir mi? Bu sorum, yeni çıkacak intibak yasası geri ödemeleriyle de ilgili. Kişi 1995 yılında 657’den emekli oldu. Filiz KELEBEK Cevap: Konut Edindirme Yardımı’na (KEY), banka kredi kartı borcundan dolayı haciz konabilir. Çalışma Bakanı Faruk Çelik’in yaptığı açıklamaya göre; intibak yasası SSK’lıları ilgilendiriyor. Bağ-Kur’dan ve Emekli Sandığı’ndan emekli olanların intibak yasası ile bir ilgileri bulunmuyor. Ayrıca, memur emeklilerinin emekli aylıkları arasında eşitsizlik de yok. Derece ve kademesi ile hizmet yılı eşit olan memurlar, ne zaman (hangi yıl) emekli olursa olsun, aynı tutarda emekli aylığı alıyor. Sorunuzdan memur emeklisi olduğunuz ve intibak beklentisi içinde bulunduğunuz anlaşılıyor. Boş yere beklentiye girmeyin. Ayrıca intibak yasasında toplu bir ödeme beklemek de doğru değil. İntibak yasasıyla 2000 yılından önce emekli olanlardan emekli aylığı düşük olan 2.5 milyon kişinin aylıklarında iyileştirme yapılacağı anlaşılıyor.