Fryderyk Chopin
- Meslek : Bestekar
- Doğum : 1810
- Ölüm : 1849
Polonyalı vatansever ve bestekâr Fryderky Chopin, Varşova yakınlarında bir köy olan Zelazowa Wola’da doğdu. Annesi yerel bir asilin evinde kahyalık yapıyordu. Babası 1780’lerde Polonya’ya gelen bir Fransız’dı. Chopin’in doğumundan kısa bir süre sonra ailesi Varşova’ya göç etti. Ünlü sanatçının çocukluğu burada geçti. Bir müzik dehası olan Chopin altı yaşında piyano dersleri almaya başladı. Aynı yıl içinde ilk iki bestesini yaptı. On iki yaşına geldiğinde öğretmeni ona ders vermeyi bıraktı. Öğrenecek hiçbir şeyi kalmadığını söylüyordu. 1829 yılında Varşova Üniversitesi’nde müzik teorisi eğitimi aldıktan sonra Viyana’ya gitti. Şehre vardıktan birkaç gün sonra Polonya’da Rus yönetimine karşı bir isyan çıktığını haber aldı. Polonya’ya dönüp asilere katılmayı düşünse de sonunda Viyana’da kalmaya karar verdi. Çok geçmeden isyan bastırıldı ve Chopin bir daha asla Polonya’ya dönmedi.
Yetişkin hayatının çok büyük bölümünü Paris’te geçirmesine rağmen ülkesinin bağımsızlığına verdiği destekten ötürü memleketinde ulusal bir kahraman olarak görülmektedir. Aynı zamanda 19. Yüzyılın en çok sevilen ve taklit edilen bestekârlarındandır. En iyi bestelerini Paris’te yazdı. 1837 yılında romancı George Sand ile duygusal bir ilişki yaşadı. Söylendiğine göre Sand, 1847 yılında oğlunun isteği üzerine bu ateşli ve dillere destan ilişkiye son verdi. Chopin gizemli bir hastalık nedeniyle bit yıldan uzun bir süre acı çektikten sonra otuz dokuz yaşında öldü. Naaşı isteine uygun olarak Fransa’ya gömüldü. Kalbi ise Polonya’ya gönderildi ve Varşova’daki bir kiliseye defnedildi.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
David S. Kidder, Noah D. Oppenheim, Entelektüelin Kutsal Kitabı, Maya Kitap, 2013
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Talas Savaşı
Batı Göktürkleri’ni kendisine bağlayıp Tanrı dağlarının güneyindeki şehir devletleri üzerinde otorite tesis eden Çin T’ang hânedanının, II. Göktürk Devleti’nin güçlü bir şekilde ortaya çıkması ve Türgişler’in batıda güçlenip komşularıyla rekabete girmesiyle bölgedeki hedefleri sona erdi. Batı Türkistan’daki Çin nüfuzunu ortadan kaldıran Kapgan Kağan, Türgişler’i yenip kendisine bağlayarak bölgede Göktürk gücünü yeniden hâkim kıldı. Sulu Kağan liderliğinde toparlanan Türgiş ordusu Araplar’ı mağlup etmeyi başardı. Ancak sonuçta Türgiş Kağanlığı, Arap orduları karşısında tutunamadı. Zor durumda kalan şehirlerde Türk beylerinden Fergana ihşîdi Araplar’a karşı Çin’den yardım istemek zorunda kaldılar. Bu dönemde Çin’de T’ang hanedanının başında güçlü bir hükümdar olan Hivan-tsâng bulunuyordu. Hivan-tsâng kumandanlarından Kao Sien-Chih’yi Türk beylerine yardım etmekle görevlendirdi. Kao Sien-Chih, 748 yılında Tanrı dağlarının kuzeyindeki Tokmak’ı alarak Batı Türkistan’a giden stratejik mevkiyi ele geçirdi.
-
Nizamülmülk
Büyük Selçuklu Devleti’nin efsanevi veziri ve Ortaçağ İslam dünyasının en başarılı siyaset adamlarından olan Nizamülmülk Horasan’ın Tus şehrinde dünyaya geldi. Annesini oldukça küçük yaşta kaybeden Nizamülmülk’ün eğitimi ve temel ihtiyaçlarıyla babası ilgilenmek zorunda kaldı. Halep, Nişanbur ve Bağdat gibi önde gelen şehirlerinde önemli alimlerden Kuran ve hadis dersleri aldı. Şehir şehir dolaşma fırsatı bulan Nizamülmülk, Hasan Sabbah ve Ömer Hayyam gibi tarihe iz bırakan önemli kişilerle arkadaşlık ilişkisi kurdu. Yetişkin bir birey olana kadar Babasıyla birlikte hareket etti, Dandanakan Savaşı’nın ardından babası ile birlikte Tûs’tan Hüsrevcird’e oradan da Gazze’ye gitti. Horasan tamamen Selçukluların eline geçince baba oğul Selçuklu hizmetine girdiler. Bir süre Melik Alparsan’ın veziri tarafından idari işlerle görevlendirildi, daha sonra ise vezirle geçinemeyip Çağrı Bey’in yanına gitti ve kendisinden büyük ilgi ve yakınlık gördü.
-
Yedi Meşaleciler
Altı şair ve bir öykü yazarı gençten oluşan bu topluluk, kendisini, adını aldığı Yedi Meşale başlıklı kitapla tanıttı. Bu grup on beş günde bir Meşale adını verdikleri dergiyi çıkardı. 1 Temmuz - 15 Ekim 1928 tarihleri arasında toplam sekiz sayı yayımlanan dergi bu yedi şair ve yazarın edebî faaliyetlerini devam ettirmek niyetiyle çıkarıldı. Yedi Meşaleciler’den Kenan Hulûsi hikâyeci, diğerleri şairdi ve dolayısıyla bu hareket de büyük ölçüde şiir hareketi olduğu için dergi şiir ağırlıklı oldu. Ahmed Hâşim derginin ilk sayısında Yedi Meşaleciler’i tanıtırken, “Şair kaleminden çok ressam fırçasıyla çalışan bu gençlerde his ve muhayyileden ziyade gözün rü’yet kabiliyeti yeni bir hususiyet teşkil ediyor” dedi ki dergide yayımlanan şiirlerde de parnasyenlerin resme has gözlem ve hassasiyetleri dikkati çekmektedir. Yusuf Ziya da Meşale’nin halis bir sanat mecmuası olacağını, onun sayfalarında edebiyatın ukalâlarından, mûsikinin dedikodularından, resmin iddialarından ziyade mahsullerinin bulunacağını söyledi ve daha çok yeni imzalara açık tutulacağını vurguladı. Gerçekten Meşale bu programa uygun bir yayın yaptı.
-
Melek İbrahim Paşa
Genç yaşta İstanbul’a giden Melek İbrahim, hemşehrisi Seyyid Mustafa Paşa’nın himayesine girdi. Burada çeşitli maliye kalemlerinde çalıştı. Mustafa Paşa başdefterdarlığa yükselince kendisi de başbaki kulu oldu. Bu görevi sırasında, kıvrak zekası ve rindmeşrepliğinden dolayı “Şeytan” lakabıyla anıldı. Ancak bu lakabı daha sonra IV. Mehmed tarafından “Melek” olarak değiştirildi. 1656 yılında başdefterdarlığa getirilen ve yaklaşık dört buçuk yıl kaldığı bu görevi sırasında Bozcaada ve Yanova seferlerine katılan İbrahim Paşa, veziriazamın da desteğiyle ulufe meselelerini hallettiği için vezir rütbesiyle taltif edildi. Ardından Mısır valisi olan İbrahim saraya yakınlaştıysa da aynı yıl içinde görevinden alındı ve Mısır irsaliyesini eksik getirme suçlaması ile Kapıarası’nda tutuklandı. Yedi ay hapisten sonra, zimmetinde bulunan 700 kese akçe alınarak serbest bırakılmasının ardından aynı yılın sonlarında Diyarbekir beylerbeyiliğine getirildi. Ardından Ruslar ile girilen savaşta Çehrin Kalesi’nin küçük, fakat çok sağlam ve etrafının Tasma suyu ile çevrilmiş olduğunu, yirmi üç gün boyunca kuşatıldığını, ancak Rusya’dan 100.000 civarında askerin yardıma gelmekte olması yüzünden Kırım hanıyla da istişare ederek kuşatmayı kaldırdığını söyleyip kendini savunduysa da başarısız olduğu için hapsedilmekten kurtulamadı. Yedikule’de elli üç gün mahpus kalan İbrahim Paşa 1677 yılı sonlarında Kandiye, ardından Erzurum ve Diyarbekir beylerbeyiliklerinde bulundu; daha sonra Budin muhafızlığına, Kara Mehmed Paşa’nın ölümü üzerine de bu eyaletin valiliğine getirildi ve asıl şöhretini burada kazandı.
-
Cerrah Mehmed Paşa
Aslen devşirme olan Mehmed Paşa, Enderun’da yetişti ve Has Oda’da cerrahlık görevinde bulundu. Daha sonra yeniçeri ağası olan Mehmed Paşa bu görevin ardından beylerbeyiliğe tayin edildi. 1581 yılında Rumeli beylerbeyi, bir yıl sonra da Boyalı Mehmed Paşa’nın yerine dördüncü vezir olan paşa, bu görevde iken III. Murad’ın oğlu Şehzade Mehmed’i (III. Mehmed) sünnet etti. Bu sebeple bundan sonra “cerrah” lakabıyla anıldı.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun