Yeni bir araştırma, karaciğer ve hipokampüsün (beyindeki hafıza merkezi) bir proteini aynı anda kullanmak istediğini ve eğer karın bölgesindeki fazla yağ varsa, bu öncelik mücadelesini karaciğerin kazandığını gösteriyor. Yani bu araştırma, karaciğerinizin beyninizi "yiyor" olabileceğini gösteriyor.
Fazla karın yağı olan insanlarda, ince insanlara göre hafıza kaybı ve demans görülme ihtimali üç kat daha fazladır. Şimdiyse, bilim adamları bunun nedenini bulmuş olabileceklerini söylüyor.
Karaciğer ve hipokampüsün ikisi de PPARalpha adında belli bir proteini kullanıyor. Karaciğer, bu proteini bel çevresindeki yağları yakmak için kullanıyor; hipokampüs ise bellek için.
Bel bölgesi yağı çok olan kişilerde, karaciğer yağı katalizlemek için fazladan çalışıyor ve bütün PPARalpha proteinini kullanıyor. Yeni çalışmaya göre; önce depoları harcıyor,sonra beyin dahil bütün vücuttan bu proteini alıyor.
Chicago'daki Rush Üniversitesi Tıp Merkezi'nde yapılan ve Cell Report dergisinde yayımlanan araştırmaya göre bu süreç aslında hipokampüsün PPARalpha'sını tükettiği için öğrenmeyi ve hafızayı kötü etkiliyor.
Diğer haber bültenleri, araştırmacıların obez bireylerde ince bireylere göre demans görülme olasılığının 3.6 kat fazla olduğunu söylediğini belirtiyor. Bu buluş 2008'de, Oakland-Kaliforniya'daki Kaiser Permanente Division of Research 'te yapılmıştır.
Boston Üniversitesi Tıp Merkezi'ndeki araştırmacılar, Annals of Neurology dergisinde 2010'da yayınladıkları bir makalede, ne kadar çok fazla karın yağınız varsa ileriki yaşlarda o kadar çok beyin büzüşmesi ihtimaliyle karşı karşıya olduğunuzu söylediler.
Yeni araştırmadaki sürpriz keşif, hipokampüsün PPARalpha proteinini bellek ve öğrenme için kullanıyor olması ve bunun da bel çevresindeki yağ fazlalığı ve demans/hafıza kaybı arasındaki ilişki için olası bir neden olması.
Rush Üniversitesi araştırmacıları, nörolojik bilimler profesörü Kahan Palinda önderliğinde PPARalpha yönünden fakir fareler yetiştirdiler. Bazı fareler karaciğerlerinde normal PPARalpha değerlerine sahipti ama beyinlerindeki tükenmişti. Bu farelerin kötü bir hafızaları ve düşük öğrenme becerileri vardı. Diğerleri beyinlerinde normal PPARalpha değerlerine sahipti ama karaciğer değerleri eksikti ve beklendiği gibi normal bir hafızaları vardı.
Pahan, araştırmacıların PPARalpha yönünden eksik farelerin hipokampüslerine PPARalpha enjekte ettiklerinde, farelerin öğrenme yeteneğinin ve hafızasının geliştiğini söyledi. Pahan, LiveScience'a şunları diyor:
"Hafıza kayıplarına karşı, beyindeki normal PPARalpha'yı nasıl koruyabileceğimizle ilgili daha çok araştırma yapılmalıdır. Böylece PPARalpha; alzeihmer, demans ve hafıza kaybıyla alakalı sorunlara bulunacak tedaviler için yeni yollar sağladı. Tabii, göbeğinizi eritmek de canınızı yakmayacaktır."
Yazan: Christopher Wanjek
Kaynak: Bu yazı Scientific American sitesinden çevrilmiştir.