Ayetullah Humeyni ve çevresince 1979 senesinde yapılmış olan İslam Devrimi öncesi, idare monarşi yasalarıyla Pehlevi Hanedanı’na aitti. Şah Rıza Pehlevi’den sonra oğlu Muhammed Rıza Pehlevi yönetime geçti ve 1941 ile 1979 tarihleri arasında Şah olarak yönetimdeydi. Bu dönemde yani 1979’da yapılan İslam Devrimi ‘nden önce neler olmuş ilgili gerçek fotoğraflara göz atalım.
1. 1941’den 1979’a kadar İran’ın başında Muhammed Rıza Şah Pehlevi bulunuyordu.
Muhammed Rıza Şah Pehlevi, karısı Fevziye Pehlevi ve Prenses Şehnaz, Tahran’daki sarayın bahçesinde, 1942.
2. Petrol rezervlerinin yoğun olması nedeniyle Sovyetler Birliği, Birleşik Krallık ve Amerika Birleşik Devletleri’yle siyasi ilişkiler daima ön plandaydı.
Sepah Meydanı, Tahran. 20 Nisan 1946.
3. Fakat İslam Devrimi’nden önce dahi, şahın gücü çalkantılıydı.
Beyaz Saray, Sadabat/Tahran, 1953.
4. Çünkü halkın komünist ve dindar kesimi şahın batıcı politikasını uygun bulmuyorlardı.
Firdevsi Caddesi, Tahran. 20 Nisan 1946.
5. 1953 yılında, İran petrol yataklarının yabancı şirketlere açılmasını ülke çıkarları açısından yanlış bulan Başbakan Muhammed Musaddık’ı batı-destekli bir darbeyle sindirme çabası sonuçsuz oldu…
(…) O sıralar ülkede olmayan Muhammed Rıza Şah Pehlevi, ikinci darbe girişimi başarılı olup, Muhammed Musaddık devrilince İran’a geri döndü. Lalezar ve İstanbul Caddeleri’nin bulunduğu Tahran’dan bir fotoğraf, (20 Nisan 1946).
6. Çoğu kaynakta Atatürk’ün Türkiye’de çağdaşlaşmak adına yaptığı önemli reformları İran’da yapmaya çalışmasıyla tanıtılıyor.
7. Bu reformlara töre kanunlarını kaldırıp, yerine merkezi bir hükümetin koyduğu yasalara uyma ve kadın haklarının genişletilmesi de dahil.
8. Muhammed Rıza Şah Pehlevi de, Atatürk gibi, din ve devlet işlerini birbirinden ayırmak istedi.
9. Örneğin bu amaçla peçeyi yasakladı.
10. Kadınların da en az erkekler kadar eğitim görme haklarının olduğu savunuldu.
11. Muhammed Rıza Şah Pehlevi’nin bu girişimleri, ülkeyi geliştiren, çağdaşlaştıran gelişimler gibi dursa da, din üzerinde izlediği politikar, ülkedeki dindar kesimin nefretini kazandı diyebiliriz.
12. Dindar kesimin sert tepkilerine rağmen, ülkedeki ‘kozmopolit şehir hayatı’ kavramını yaratmayı başardı.
13. Kadınlar ve erkekler özgür bir şekilde aynı ortamda bulunabiliyor, eşit eğitim haklarından yararlanabiliyordu. Batılı giyim tarzı, nüfusun çoğunluğuna yansımaya başlamıştı.
14. Batılılaşma sürecinde önemli rol oynayan isimlerden birisi Muhammed Rıza Şah Pehlevi’nin ikinci eşi Süreyya.
İtalyan modacı Emilio Schuberth’le beraber gelinlik denerken.
15. Prenses Eşref’in özel konukları olarak İtalyan aktris Gina Lollobrigida ve kocası, İran’da bir güreş yarışmasına davet edilmişler.
16. Muhammed Rıza Şah Pehlevi ve karısı Süreyya, dönemin İngiltere başbakanı Winston Churchill’i Londra’da ziyaret ederken,
17. Şahlık rejiminin sonlarına da doğru, Şah ve ailesi halkı Pers köklerine dayanan tarihi milliyetçilik yönünde toplamaya çalıştı.
18. 1967 yılında Muhammed Rıza Şah Pehlevi, Farsça’da “Kralların Kralı” anlamına gelen Şehinşah unvanın aldı.
19. İran’ın Pers köklerini onurlandırmak amacıyla tüm ülkede hükümetin düzenlediği kutlamalar yapıldı. Burada da, Pers İmparatorluğu’nun kuruluşunun kutlandığı bir etkinlikte cimnastik yapan gençler yer alıyor.
20. Farklı görüşlere rağmen, İran hükümeti eğitime ve çocuk gelişimine önem verdiğini her fırsatta belirtti.
21. Muhammed Rıza Şah Pehlevi’nin 1963 yılında, halkın takdirini kazanmak için başlattığı reform olan ‘Beyaz Devrim’ süresince, İran kırsallarına yoksul aileler için okullar ve hastaneler inşa edildi.
22. Ortadoğu’daki durgunluk ve yüksek petrol fiyatları, İranlı işadamlarını daha da rahat bir konuma getirdi.
23. İran Ulusal Petrol Şirketi’nin misafirhanesinde bulunan bir havuz.
24. 1975 yılına kadar Muhammed Rıza Şah Pehlevi, politik gücünü desteklemek adına çok partili sistemi kaldırdı. Güç tamamen Rastahiz (Diriliş) Partisi’ndeydi.
25. 16 Ocak 1979 günü, İran İslam Devrimi olurken Muhammed Rıza Şah Pehlevi İran’ı terketmek durumunda kaldı. Başta birey haklarının yetersizliği, hükümetin finansal başarısızlığı gibi sorunlarla baş gösteren isyanlar, Ruhullah Humeyni tarafından kontrol edilmeye başlandı.
Tercihlerinizi ve tekrar ziyaretlerinizi hatırlayarak size en alakalı deneyimi sunmak için web sitemizde çerezler kullanıyoruz. "Kabul et”, TÜM tanımlama bilgilerinin kullanılmasına izin vermiş olursunuz.
Bu web sitesi, web sitesinde gezinirken deneyiminizi geliştirmek için tanımlama bilgileri kullanır. Bu çerezlerin dışında, gerektiği şekilde kategorize edilen çerezler, web sitesinin temel işlevlerinin çalışması için gerekli oldukları için tarayıcınızda saklanır. Ayrıca, bu web sitesini nasıl kullandığınızı analiz etmemize ve anlamamıza yardımcı olan üçüncü taraf çerezleri de kullanıyoruz. Bu çerezler, yalnızca sizin izninizle tarayıcınızda saklanacaktır. Ayrıca, bu çerezlerden vazgeçme seçeneğiniz de vardır. Ancak bu tanımlama bilgilerinden bazılarını devre dışı bırakmak, tarama deneyiminizi etkileyebilir.
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.