Asteroiti takip eden rahatlama
Asteroiti takip eden rahatlama. 16 bin kilometreden tespit edilen bir patlama.
Asteroiti takip eden rahatlama. 16 bin kilometreden tespit edilen bir patlama.İnternet kullanıcılarının yüklediği videolar, Google Earth'ten alınan bilgiler ve nükleer test yasağına yönelik sensörlerden elde edilen verileri kullanan bilim insanları, Şubat'ta Rusya'nın Chelyabinsk şehri yakınlarında patlayan asteroitle ilgili daha ayrıntılı bir tablo ortaya çıkardı. Benzer asteroitleri tespit etmeye yönelik özel bir girişim olan B612 Vakfı'nın başındaki eski astronot Doktor Edward Lu, Mart'ta Washington'da, "Chelyabinsk halkı çok şanslıydı" diye konuştu. 18 metre çapında olan ve saatte 67 bin kilometre hızla yol almasına rağmen tespit edilemeyen Rusya'daki meteor, parçalandığında yerden neredeyse 24 kilometre yükseklikteydi. Ölen olmadı ve bin 500 yaralanmanın çoğu, şehri 88 saniye sonra etkileyen bir şok dalgasının pencereleri çatlatması sonucu saçılan camlardan kaynaklandı. We s t e r n O n t a r i o Üniversitesi'ndeki araştırma ekibinin bir üyesi olan Doktor Margaret Campbell-Brown, "Yere daha yakın bir yerde parçalansaydı, sonuç çok daha kötü olabilirdi" diyor. Kanadalı ekip Chelyabinsk'teki patlama sonucu ortaya çıkan enerjinin, 440 kiloton TNT'ye denk, yani Hiroşima'ya atılan nükleer bombadan 30 kat güçlü olduğunu hesapladı. Bu hesaplama, nükleer silah denemelerini yasaklamaya yönelik bir anlaşmaya uyulup uyulmadığını denetlemek amacıyla yerleştirilen akustik sensörlerden elde edilen verilerin yardımıyla yapılmıştı. Tüm dünyada yaklaşık 45 sensör var. Viyana merkezli Nükleer Denemeler in Kapsamlı Yasaklanması Antlaşması Örgütü ' nün (C TBTO) sözcülerinden Thomas Mützelburg, patlamanın aralarında Çelyabinsk'den 16 bin kilometre uzaktaki Antarktika'dakinin de bulunduğu 20'den fazla sensör tarafından tespit edildiğini söylüyor. Enerji hakkında bilgiye ve meteorun ne kadar hızlı hareket ettiği bilgisine sahip olan araştırmacılar, meteorun kütlesini 11 bin ton olarak hesaplamayı başarabildiler. Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nden (MIT) gezegen bilimci Richard P. Binzel, "Her şey, bu kütlenin kinetik enerjisine bağlı. Bu kinetik enerji açığa çıkmak zorunda" diyor. Kanadalı araştırmacılar, uçuş yolunu ve yörüngesini hesaplamak için meteorun Chelyabinsk üzerinde doğudan batıya doğru izlediği yolun video görüntülerini kullandı. Patlama gündüz gerçekleştiği için, Campbell-Brown oradaki bir meslektaşlarından aynı yeri gece vakti de fotoğraflamasını istediklerini söylüyor. Meteorun yörüngesini gösteren fotoğrafları, yıldızların da bulunduğu gece fotoğraflarının üzerine koyan araştırmacılar, yörüngeyi daha da doğru bir şekilde tespit etmeyi başarmayı amaçlıyordu. Fakat şimdiye kadar, Campbell- Brown'ın ekibi ve aralarında Kolombiya'daki Antioquia Üniversitesi'nin de bulunduğu diğer ekipler, meteorun asteroit kuşağının iç kesiminde, Mars ve Jüpiter arasındaki zararsız bir Güneş yörüngesinde ortaya çıktığını keşfetti. Kolombiyalı grubun bir üyesi olan Doktor Jorge Zuluaga, Stockholm'de yaşayan blog yazarı Stefan Geens'in olayın hemen ardından yaptığı bir çalışmadan ilham aldığını söylüyor. Geens, yörüngeyi belirlemek için çok sayıda video kullanmış. Video, doğrudan patlamayı değil, ateş topu gökyüzünden geçerken bir güneş saatinin üzerindeki gölge gibi hareket eden sokak lambalarının gölgesini gösteriyor. Zuluaga, meteorun yörüngesini geriye dönük olarak tespit edebileceklerini düşünüyor. Bunun yolu da meteor Dünya'nın yakınından en son geçtiği sırada alınan görüntüleri analiz etmekten geçiyor. İnternette yayınlanan videolar, asteroitleri tespit etmeye yönelik projelere olan ilginin artmasına neden oldu. Lu, "Asteroitler insanlara daha gerçekçi gelmeye başladı. Yüzlerce YouTube videosu bunu yapamazdı" diyor. THE NEW YORK TIMES
11 Nisan 2013 Perşembe, 18:00
Bu yazı 1233 kez okundu