Sis Ateşi-Fog Fever nedir?
Sis Ateşi esasen bu hastalık için şaşırtıcı bir isimdir. Sisli hava ile ilgisi olmayan ve genellikle ateş üretmeyen, çoğunlukla sığırların (ve koyunların) solunum yolu hastalığıdır. Ayrıca şu adlarla bilinir:
Akut Sığır Pulmoner Ödemi ve Amfizem
Atipik İnterstisyel Pnömoni
Akut solunum sıkıntısı sendromu
Pulmoner Adenomatoz
Enzootik Sığır Adenomatozu
Sis ateşi, kuru yemden taze, yemyeşil bir meraya geçtikten sonraki 4 ila 10 gün içinde (2 hafta), ineklerde ve koyunlarda gerçekleşen akut bir solunum sistemi problemidir (zatürree). Etkilenen sığırlar uzun süredir kuru yemde tutulmaktadır ve rumen fermantasyon modeli bu duruma uyum sağlamıştır. Proteini düşük ve kuru yemle uzun süre beslenen hayvanın, ani şekilde proteini yüksek yeme geçişi sonucunda, kandaki protein konsantrasyonu çarpıcı bir şekilde artar. Buna ek olarak şalgam ve yonca tüketimi de bu durumu etkileyebilir. Kandaki triptofan amino asit yükselir, bu amino asit rumen bakterileri tarafından 3-metilindol (3-MI) adı verilen bir maddeye çok yüksek bir oranda dönüştürülür. 3-MI, kan dolaşımı vasıtasıyla tüm vücuda yayılır. 3-MI akciğerlerin iç yüzeyini kaplayan primer hücreler için toksiktir. Böylece, yüksek düzeyde 3-MI rumenden akciğerlere doğru hareket eder ve daha fazla akciğer dokusu tahrip olur. İşletmede çok sayıda yetişkin sığır kuru yemden yemyeşil meralara geçtikten sonraki 2 hafta içinde solunum problemleri yaşıyorsa, bu durumun incelenmesi gerekmektedir.
Klinik işaretler
Hafif vakalar fark edilmeyebilir. Sığırlar baskı altında olsa da düşkün değillerdir; bu sığırlar genellikle günler içinde kendiliğinden iyileşir. Ciddi etkilenen hayvanlarda hareket etmeme isteği, hızlı nefes alma (dakikada 80’ e kadar çıkabilir), homurdanmak, ağzı açık şekilde nefes almak, ağızda köpürme gibi semptomlara rastlanabilir. Bazen nefes alma verme artışından kaynaklı olarak vücut ısısında artış gözlenebilir. Ciddi şekilde etkilenen sığırlar herhangi bir tedaviye cevap vermeyecek ve bir veya iki gün içinde öleceklerdir.
Teşhis:
Tanı tarih, işaretler ve lezyonlara dayanır. Sendrom nedene göre spesifik olmadığından, meradaki değişim gibi yönetim faktörlerinin geçmişinden kanıt elde edilmelidir.
3 günlük hastalıktan sonra kesilen bir hayvanın, akciğerler hala ağırdır ve normal olarak çökmez. Pembemsi gri renktedir; ödem ve amfizem göze çarpmaz veya yoktur. Histolojik olarak yaygın bir alveoler epitel hiperplazisi karakteristiği ve akut, proliferatif alveolit görülür.
Tedavi
Tipik antibiyotik tedavilerinin etkisi yoktur. Ayrıca, etkilenen hayvanları hareket ettirmek onların hemen ölmesine neden olabilir. Bu durumda hiç müdahile etmemek ve onları hareket ettirmemek ve strese sokmamak daha iyi sonuç verebilir. Belki veteriner tarafında kullanılan Banamine az da olsa iyi gelecektir. Önlemede en etkili taktik, kuru yemden, yeşil ve proteini yüksek olan yeme geçişin yavaş yavaş (10-14 gün) olmasıdır.