Uluğ Bey Rasathanesi, Özbekistan’ın Semerkant şehrindeki Kuhak tepesindedir.
Timur İmparatorluğu’nun 4. Hakanı Mirza Uluğ Bey tarafından 1421 yılında yaptırıldı. Semerkant şehri Timur İmparatorluğu’nun başkentidir. Günümüzde nüfus bakımından ikinci, tarihi bakımdan ise Özbekistan’ın en önemli şehridir.
Uluğ Bey Rasathanesi ilk yapıldığında 48 metre çapında, 45 metre yükseklikte, üç katlıydı fakat Mirza Uluğ Bey’in öldürülmesinden sonra softa takımı tarafından güya içerisindeki 40 cini kovmak için yıkılır.
Uluğ Bey Rasathanesi, teleskoptan önceki astronominin ulaştığı en üst seviye olarak tanımlanabilir.
Gözlemevinde devrin en ünlü astronomları Ali Kuşçu, Bursalı Kadızade Rumi ve Gıyaseddin Cemşid çalışır.
Uluğ Bey Rasathanesi yıkıldıktan sonra ünlü gökbilimci Ali Kuşçu ülkeyi terkeder ve Fatih Sultan Mehmet’e sığınır ve emrinde çalışır.
Osmanlı döneminde Tophane sırtlarına yapılan Takiyüddin’in Rasathanesi de Uluğ Bey Rasathanesi’ni örnek alarak yapıldı.
Sekstant, yerküre üzerinde bulunulan yerin enlemini belirlemek amacıyla, bir gök cismiyle ufuk düzlemi arasındaki açısal mesafeyi ölçmekte kullanılan optik seyir cihazı.
Sekstant, yıldızların ufuktan yüksekliklerini ölçmekte kullanılıyordu 30 metre çapındaki sekstant için gelmiş geçmiş en büyük gökbilim aygıtı denir ve gözlem aletinin bir kısmı yeraltına gömülüdür.
Ay’ın kuzeybatı kenarında yeralan 48 kilometre çapındaki kratere Uluğ Bey adı verildi.
Özbekistan Gezilecek Yerlerincelemenizi tavsiye ederim.