İçindekiler
Öksürük nedir?
Alt veya üst solunum yollarına giren toz, alerjen , duman gibi maddelerin merkezi sinir sistemini uyarmasıyla beyin , karın kası ve göğüse o maddelerin uzaklaştırılması için emir verilir.Akciğerler havayı dışarı atar ve böylece öksürük oluşur. Öksürük kronik , akut ve subakut olmak üzere üç çeşittir.
Akut öksürük: 3 hafta süren öksürük çeşididir
Subakut öksürük:8 haftaya kadar süren öksürük çeşididir
Kronik öksürük: 8 haftadan uzun süren ve kalıcı olan öksürük çeşididir.
Öksürük neden olur?
Genellikle öksürük virüs kaynaklı oluştuğu için kendiliğinden geçer fakat akut ve kronik öksürüğün nedenleri farklıdır.
Akut öksürük nedenleri
Alt veya üst solunum enfeksiyonlarından kaynaklanan akut öksürük 3 hafta sürmektedir. Öksürüğü tetikleyen nedenler şöyle sıralayabiliriz,
- Akut sinüzit
- Faranjit
- Grip
- Bronşit
- Zatürre
- Tahriş yapan madde solumak
- Boğmaca hastalığı
- Bahar alerjisi
Kronik öksürük nedenleri
Kronik öksürük 8 haftadan uzun süren ve kalıcı olan Öksürük çeşididir kronik öksürüğe sebep olacak durumları şöyle sıralayabiliriz,
- Astım
- Kistik fibrozis
- Geniz akıntısı
- Mukoza da kuruluk
- Sigara kullanımı
- Reflü hastalığı
- Solunum yolları alerjisi
- Koah
- Parkinsonizm hastalığı
- Akciğer kanseri
- Akciğer mantar enfeksiyonu
- Akciğer embolisi
Kişide şiddetli oluşan öksürük 3 haftadan uzun sürdüyse mutlaka doktora gidilmesi gerekmektedir. Bazı kişilerde öksürük altta yatan başka hastalıklarında habercisi olduğu unutulmamalı ve aşağıdaki belirtiler görüldüğünde mutlaka doktora başvurulmalıdır,
- Yutma güçlüğü
- Şiddetli öksürük
- Öksürükle birlikte gelişen kilo kaybı
- Ateş
- Nefes almada güçlük
- Ses de değişiklik
- Boyunda ele gelen şişlik
- Öksürükde kan gelmesi
- Göğüs ağrısı
Kuru öksürük nedir?
Boğazı tahriş edici ve balgam olmayan öksürük çeşididir. Özellikle geceleri şiddetlenmesi sonucu hayat kalitesini olumsuz yönde etkilemektedir. Alerji ve reflü gibi bir çok hastalıktan kaynaklanabilmektedir. Kuru öksürüğün en yaygın nedeni astımdır. Kuru öksürük nedenlerinden bir diğeri ise reflüdür. Kuru öksürükle birlikte göğüste yanma , ağrı, ses kısıklığı , yutmada güçlük gibi semptomlar da görülür. Kuru öksürüğe neden olabilecek bazı etkenleri şöyle sıralayabiliriz,
- Kalp yetmezliği
- Geniz akıntısı
- Viral enfeksiyon
- Akciğer kanseri
- Boğmaca hastalığı
- Pnömotoraks
- Bazı tansiyon ilaçları vb.
Kuru öksürüğe ne iyi gelir?
Kuru öksürüğe sebep olan altta yatan hastalığın tespit edilmesi sonucu öksürük tedavi edilmektedir. Bakteriyel soğuk algınlığının oluşumundan kaynaklı ise antibiyotik kullanılmaktadır. Astım hastalığından kaynaklı ise bronkodilatör ilaçlar veya kortikosteroidler ilaçlardan kullanılır. Reflü hastalığından kaynaklı ise antiasitler kullanılabilir. Bu tedavilerin yanında öksürüğün dindirilmesine yardımcı ilaçlarda kullanılmaktadır.(Boğaz spreyleri, pastiller, öksürük şurupları vb.) evde öksürük için yapılması gerekenleri şöyle sıralayabiliriz,
- Parfüm vb. Kokulardan uzak durulmalıdır
- Sık sık burun temizlenmelidir
- Buhar cihazı ile buhar solumak
- Soğuk ortamlardan kaçınmak
- Odanın sık sık havalandırılması
- Oda nemlendirici kullanmak
- Yastığın dik veya yüksek olması
Öksürüğün erken döneminde tanı ve tedavi öksürüğün ilerleyip kronikleşmesini engelleyeceği unutulmamalıdır.
Alerjik öksürük nedir?
Bağışıklık sisteminin solunum yollarına giren alerjen maddeyi atmak için uğraştığı öksürük türüdür.
Genellikle kronik öksürük alerji ve astımdan kaynaklıdır. Öksürüğe ek olarak hapşırık , burun akıntısı, gözde kaşıntı vb. Gibi belirtiler alerji kaynaklı olduğu bilinmektedir.
Balgamlı öksürük nedir?
Mukus akciğerleri tahriş edici maddelerden korumak ve solunum yollarını nemli tutmak için üretilir fakat bazı nedenlerden dolayı aşırı mukus üretimi gelişebilir ve balgamlı öksürük oluşur bunları şöyle sıralayabiliriz,
- Soğuk algınlığı
- Grip
- Kistik fibrozis
- Zatürre
- Bronşit
- Koah
- Astım vb.gibi
Öksürük nasıl geçer?
Doktor tarafından reçete edilen ilaçlar Dekonjestanlar , Balgam sökücü ilaçlar, Öksürük baskılayıcıları ilaçlar, alerji varsa antihistaminik ilaçlar, astım varsa astım ilaçları kullanılır. Bunlara ek olarak buharlı duş, sıcak çaylar ve pastiller fayda sağlıyabilir.