İşkence
3 Ocak 2021
Bir kimseye yapılan maddi ve manevi eziyet, düşüncelerini öğrenmek maksadıyla birilerine yapılan baskı. Aşırı gerginlik ve sıkıntılı durum, azap; vidalı bir çeşit sıkıştırma aleti. Farsça şekence/şkence (=ezme, baskılama, eziyet) sözünden gelmektedir. Farsça şekenc/şkenc (=kıvrım, büklüm) sözü temel oluşturmaktadır. Yukarıdaki Farsça kelimeler, ‘kırmak’ karşılığındaki Pehlevice škastan veya šken(n)- sözlerine dayanmaktadır. Kürtçe îşkence, Farsça şkence, Peştuca şkence, Tacikçe şikança sözleri Türkçeye yakın olan dillere de geçerek Azerice işgence, Özbekçe işkäncä, Uygurca işkäncä şekline bürünmüştür. Başta Farsça şekence ve şekenc sözleri olmak üzere diğer dillerdeki altı çizili sözlerin temelinde Sumerce še (=eziyet etmek, baskılamak) sözcüğü bulunmaktadır. Akadcada aynı karşılıkta ḥašlum veya ḥašalum sözleri yer almaktadır.
İşkence insan onurunu zedeleyen bir suçtur ve bu suç, başta Birleşmiş Milletler Evrensel Beyannamesi olmak üzere, birçok evrensel ve yerel yasalarda açıkça belirtilmiştir. Dünyada en çok işkence vakaları medeni olmayan milletlerde ve onların kurumsal yapılarında görülmektedir.