Ukrayna ve Katar: Gaz için dayanışma
Nay Akılah
www.syrianews.cc
Katar Emiri'nin Suriye'yi yok etmek isteme sebeplerinden bir diğeri
Ukrayna Cumhurbaşkanı Viktor Yanukovych'in Katar'ı ziyaretine dair haberler az çok tahmin edilebilirdi –zaten bu yılın Mayıs ayında iki ülke arasında karşılıklı ticaret anlaşmaları yapılmıştı.
Ukrayna, “Avrupa'nın tahıl ambarı”, sıvılaştırılmış doğal gaz karşılığında Katar'a tahıl sağlıyor. Türkiye, Boğaziçi'nden geçen doğalgaz nakil hattına bağlı olarak geçici süreyle bu ticaretin sonuçlarını yavaşlattı.
Doha'daki bilinen yüksek düzeyli toplantıda muhtemelen şimdi bu meseleler çözüldü. Bu iş yakın gelecekte Avrupa gaz pazarındaki durumu önemli derecede ve sürdürülebilir şekilde değiştirebilir. Şimdi bu konudaki problem Ukrayna'nın doğal gazı, Odessa'da iç tüketim için yeniden gaz haline getirme terminali kurduktan sonra alacak olmasıdır.
Bu şekilde Ukrayna Gazprom'dan daha çok bağımsız hale gelecektir (Ukrayna'nın Rusya'dan ithalat verileri gibi güncel değerler RT'de bulunuyor.) Ama Rusya için gerçek problemler biraz daha sonra ortaya çıkacak.
Ukrayna'nın eski ve hassas ama hala iyi çalışan gaz nakil sistemi Avrupa'ya doğal gaz sağlamayı amaçlıyor ve bu altyapıyı Emir kolayca hedef alabildi. Ve herhangi birisi Ukrayna ve Katar arasındaki ilişkilerin ikinci aşamasının bu boru hatları hakkındaki anlaşmaları içereceğinden çok az şüphe duyabilir.
Eğer Katar bu ağı kendi doğal gazı ile doldurursa, Doha Doğu Avrupa ve hatta Almanya'nın doğal gaz boru hatlarına erişimi başarır.
Katar'ın düşük fiyat politikası sözü vermesi Avrupa'daki Pazar payını yükseltir –bunun giderleri olacağı açıktır. Söylemeye gerek yok ki, Almanya ve Avrupa'nın kalanı Gazprom'a baskı yapmak için Katar'dan gelecek düşük bedelli doğal gazı kullanacaktır.
Bu şartlar altında, “Güney Akımı” boru hattının inşası problem olacaktır.
Rusya ilave kapasiteyi kendi doğal gazı ile doldurmayı başarsa bile, en sonunda boru hattı ham maddenin ihracatçısı ve nakil sistemlerinin sahiplerini ayrı varlıklar olarak şart koşan, sırasıyla boruların sahiplerini farklılaştıran Avrupa Birliği Enerji Mukavelesi ile ve yine Katar'dan doğal gaz alan rakipleriyle çatışacaktır.
Ukrayna yolu, altyapı açısından Katar'ın büyük miktarda Sıvılaştırılmış Doğal Gaz taşıyıcıları için Batı Avrupa limanlarına ulaşmaktan daha kısa olacaktır.
Bir üçüncü olarak, bu ticarette Katar için hareketsiz taraf olan Türkiye daha da avantajlıdır. Mevcut halde Türkiye hala İran ve Trankkafkasya'dan gelen doğal gazı alıyor.
Katar'ın doğal gazının boğazlar yoluyla naklinin onaylanmasıyla, Katar doğal gazını Türk pazarına da indirebilir ve böylece İranlıların teklifiyle rekabete girebilir. Ekonomik ambargo Emir'e karşı esaslı bir fiyat savaşında hareket serbestisini sınırladığından İran zor durumdadır.
Bu durumda, Suriye'deki savaşta zafer El Sani için son derece önemli olur. Doha'da toplanan “Yegâne Meşru Suriye Hükümeti”ndeki etkisi yoluyla o, Suriye bölgesi üzerinde dolaylı yoldan söz sahibi olmalıydı ve bu, İran ile Katar arasında paylaşılan bu bölgeden, Güney Fars'ın aynı yerinden çıkan doğal gazın fiili olarak transfer edilmesini sağlayacak İran-Irak-Suriye gaz boru hattının (İslami Akım) inşasını engelleyebilirdi.
Aynı şey Mısır'dan Banyas'a “Arap Doğal Gaz Boru Hattı”na da uyar. Sırasıyla, Emir bu projelerdeki belirgin menfaatlerini garantiye alabilirdi. İlaveten, bütünüyle Katar boru hattı olan, kendisinin inşa ettiği farklı bir hat da var. Böylelikle Hürmüz Boğazı Katar için önemsiz hale gelecek.
Öyleyse Katar Emiri'nin Suriye'yi niçin yok etmek istediği gerçek bir soru değil –O her halükarda çok kazanan olacak.
“Kuzey Akımı”nın inşasıyla, Eski Almanya Şansölyesi Gerhard Schröder dahil olmak üzere Gazprom'un stratejistleri Ukrayna'nın açıkça istenen transit ülke rolüyle mevcut halde kaybeden rolünden sıyrılmayı deneyeceği gerçeğine vurgu yapmadılar ve bu Gazprom için elbette bir felaketken, nazik bir biçimde başarıldı gibi görünüyor.
Kelimenin en doğru anlamıyla, devlet desteğini ilgilendiren bu duruma yenilgi üstüne yenilgi diyebiliriz.
medyaşafak