Julian Assange liderliğinde, hükümetlerin gizli belgelerini ele geçirerek yayınlayan İsveç merkezli organizasyon Wikileaks dün ABD'nin 1970'lerde yürüttüğü diplomatik faaliyetlere dair 1,7 milyon gizli doküman yayımladı. Wikileaks'in internet sitesinde, ABD'nin gizli tuttuğu, 1973-1976 yıllarına ait diplomatik belgeler yer alıyor. Türkiye ile ilgili de 7 binden fazla belge yayınlanırken, bunlardan bazıları 70'lerin başında Ankara'da yaşanan 'Çankaya savaşına' dair ilginç bilgiler içeriyor.
1973'E DAMGA VURAN KRİZ
12 Mart 1971'de askeri muhtıra verildiğinde Kara Kuvvetleri Komutanı olan Orgeneral Faruk Gürler Genelkurmay Başkanı olmuştu. Ancak Gürler'in gözü cumhurbaşkanlığındaydı ve 1973'te aday oldu. İşte bu noktada Başbakan Süleyman Demirel kendi planını uygulamaya başladı. İlk olarak, CHP Başkanı Bülent Ecevit'in desteğini aldı. Partileri antimilitarist çizgide birleştirdi ve Fahri Korutürk Cumhurbaşkanı seçildi.
MÜDAHALE İSTEMİYORLAR
19 Mart 1973 tarihli Wikileaks belgesinde, Cumhurbaşkanı olmak için Genelkurmay Başkanlığından istifa eden Faruk Gürler'e karşı Ankara'da nasıl bir direnişin yaşandığından şu ifadelerle bahsediliyor: '... Ordunun doğrudan müdahalesinden açıkça endişeliler. CHP ve DP (Ferruh Bozbeyli liderliğindeki Demokratik Parti 1970-1980) İzmir bölge başkanları, cumhurbaşkanlığı seçiminde diğer partilere danışmama konusundaki ısrarı nedeniyle Demirel'i eleştirdi. CHP ve DP başkanları 16 Mart'ta bize gizli bir malumat verdi. (Yani CHP, hükümeti ABD'ye şikayet ediyor) Gürler'in adaylığına karşı çıkanların onun şahsıyla bir sorunları yok. Bu daha çok ordunun meclise girme çabasına karşı bir mücadele. Gürler ile Demirel arasında aracı olan İzmir Belediye Başkanı Kibar, Gürler'e bir mesaj götürerek, adaylığının (Süleyman Demirel Başkanlığındaki) AP'den destek alacağını ve Demirel'in bunun karşılığını beklediğini söyledi. İddiaya göre Gürler bunu kabul etmedi.
Demirel de Başbakan seçilme taahhüdü nedeniyle Gürler'e karşı tavır alarak orduyu rahatsız eden adayı destekleme kararı aldı.'
ABD'nin istihbarat faaliyetinin özeti
Ekvador'un Londra Büyükelçiliğinde sığınmacı olarak bulunan Wikileaks'in kurucusu Julian Assange, belgelerin, ABD'nin dünya çapında yürüttüğü diplomatik ve istihbarat faaliyetlerinin geniş çaplı özeti olduğunu söyledi. Belgelerin arasında, dönemin ABD Dışişleri Bakanı Henry Kissinger'ın yazdığı ve ona yollanan birçok doküman olduğu da kaydedildi. Wikileaks'in uzun süredir üzerinde çalıştığı belgelerin, ABD'nin ulusal arşivinden toplanarak analiz edildiği, herhangi bir kurum ya da kişi tarafından sızdırılmadığı belirtildi.
İsveç'in casus oyunları
İsveç gizli servisi içinde yaşanan ilginç olaylar da Wikileaks belgelerinde yar alıyor. Belgelere göre, Dönemin iktidar partisi olan Sosyal Demokrat Parti, muhalefetteki sol gruplara karşı CIA ve Mossad'a işbirliği içinde çalışıyordu. Ayrıca Gotenberg'deki sol grupların içine sızmış İsveçli bir ajan, aynı Filistinli gruplarla da ilişki içindeydi. Basına da röportaj veren bu ajan, Ortadoğu'ya yaptığı 'geziler' hakkında konuştu ve kendi iddiasına göre İsveç hükümeti ile Filistinli gruplara arasındaki ilişkileri güçlendirmek için çaba harcadı.
ABD'nin adamıymış!
Açıklanan WikiLeaks belgelerine göre Avustralya'nın şimdiki Dışişleri bakanı Bob Carr, Amerikalı diplomatların 1970'li yıllarda Whitlam hükümeti ve İşçi Partisi'nin artan gücü hakkında başvurduğu bilgi kaynaklarından biriydi. Ağustos 1974'te ABD'nin Canbera büyükelçiliği, Carr'a dayanarak ülkede 'yaygın bir endişe'nin hakim olduğunu ve 'Whitlam hükümetinin, eski tarzı ve artan enflasyon nedeniyle güç durumda kaldığını' yazdı. Belgelerde ayrıca Bob Carr'ın ABD büyükelçisine Whitlam'ı bizzat eleştirdiği ve 'ekonominin onun anladığı birisi' olmadığı yönündeki sözleri de yer alıyor.
Uçak ihalesinde Başbakan parmağı
1970'lerde Hindistan Başbakanı Rajiv Ghandi'nin, hava kuvvetlerine alınacak uçaklar konusunda İsveçli Saab-Scania firması adına ara buluculuk yaptığı da belgelerde yer alıyor. Ancak Rajiv Ghandi'nin, yüksek mevkili çok sayıda kişiyle olan ilişkisine rağmen Hindistan İsveç'in Viggen uçakları yerine ingiltere'nin Jaguar uçaklarını almaya karar verdi.
Şili'deki cinayetler komünist propaganda
Şili'de Augusto Pinochet'nin gerçekleştirdiği darbe sonrasında bütün dünya ülkede yaşanan cinayetleri konuşurken, Vatikan bunun bir 'komünist propagandası' olduğunu düşünüyordu. 18 Ekim 1973'de Washington'a gönderilen bir Amerikan belgesinde Vatikan Devlet Başkanı Yardımcısı Giovanni Benelli'nin, 'yaşananların bu kadar abartılması büyük ihtimalle komünist propagandası' diyor.
Fransa'nın UFO'ları hava sahamıza girdi
1973'te yayınlanan bir belgede Ganalı askerlerin hava sahasına giren 'tanımlanamayan' uçaklar nedeniyle sert önlemler almaya hazırlandığı, bu önlemlerin arasında uçakların düşürülmesinin de olduğu belirtiliyor. Gana'yı karıştıran olayla ilgili, belgede uçaklar Fransa'ya ait 'tanımlanamayan uçan cisim (UFO) olarak adlandırılıyor.