PTE İçin Önemli İpuçları
I. Bölüm: . PTE
- Speaking: 1.1 Kişisel Tanıtım
Kişisel tanıtım, seçtiğiniz kurumlara kendiniz hakkında bazı bilgiler vermeniz için bir fırsattır. Soruyu okumak ve yanıtınızı hazırlamak için 25 saniye, ardından yanıtınızı kaydetmek için 30 saniye süreniz olacaktır. Bu madde notlandırılmayacaktır ancak, sonuç raporunuzla birlikte seçtiğiniz kurumlara gönderilecektir. Cevabınızı sadece bir kere kaydedebilirsiniz.
- Speaking: 1.2 Sesli Okuma
Mikrofon açılmadan önce okuyacağınız metne göz atmak için 30-40 saniyeniz olacaktır. Bu yüzden, bu vakti size yol göstermesi için metni anlamlı parçalara bölmeye ve noktalama işaretlerini kullanmaya ayırınız. Bu teknik size nerelerde kısa duraklamalar yapıp, nerelerde tonlamanızı değiştirebileceğinizi gösterecektir – bir bölümü okumaya başladığınızda tonlamanızı yükseltip, bölümü bitirirken tonlamanızı biraz düşürmelisiniz.
Uygun duraklama metodları kullanmak, size metni daha akıcı okumaya ve okuduğunuza tam bir anlam katmaya yardımcı olur ve böylece puanınız yükselir. Aşağıdaki örnekte duraklama yerlerinin nereler olacağını görebilirsiniz.
Metni okurken anahtar hecelere vurgu yapıp, vurgulu yerleri hafif yüksek sesle okumak size metnin anlamını daha iyi ifade etmenizde yardımcı olur. Örnek: development. Ayrıca metnin son kelimelerini veya bağlantılı kelimeleri vurgulamak için tonlamanızı düşürün ve alçaltın. Aşağıdaki metindeki vurgu modellemesine göz atınız, altı çizili kelimeler vurgulu kelimelerdir, yüksek tonlamalar ⬆︎, düşük tonlamalar ise ⬇︎ okları ile belirtilmiştir.
- Speaking: 1.3 Cümle Tekrarı
Bu bölümde ürettiğiniz doğru sözcük dizileri üzerinden değerlendirileceksiniz. Bu yüzden anladığınız sözcük grubu ne kadar çok olursa, yeniden türeteceğiniz cümleniz o kadar iyi olacaktır. Aşağıdaki örnekte üç farklı sözcük grubu “/” ile ayrılmıştır, her birinin kendi anlamları bulunmaktadır ve her biri cümle içinde ayrı mesaj taşımaktadırlar.
- Next week’s tutorial / on Tuesday / has been cancelled.
Eğer cümledeki anlamlı sözcük gruplarını dikkatlice dinlerseniz, duyduklarınızı doğru bir şekilde tekrar etmek için daha yüksek bir şansınız olacaktır.
Dinlediğiniz cümledeki konuşmacının vurgu ve tonlamaları yapış şeklini zihninize not edin. Bu yöntem cümleyi anlamlı bir şekilde karşı tarafa iletmenize yardımcı olur. Vurgu ve tonlamaları taklit ederken, sakin ve açık bir şekilde konuşun. Örnek olarak aşağıda verilmiş olan cümledeki modellemeye göz atınız, vurgulu kelimelerin ya da hecelerin altı çizilmiştir, düşük tonlama ⬇︎ okları ile gösterilmiştir.
- I’m going to attend the briefing ⬇︎ for students ⬇︎.
- Speaking: 1.4 Resim Betimleme
Resme baktığınızda kendinize “Bu resimde gösterilen ana düşünce nedir?” , “Resimdeki ana düşünceyle bağlantılı detaylar neler olabilir?” gibi sorular sorun. Anahtar kelimeleri ve ana düşünceyle bağlantılı sözcük gruplarını ya da açıklayıcı detayları not almak için not defterinizi kullanın, böylece aldığınız notları konuşmaya başladığınızda cümle içinde kullanabilirsiniz.
Eğer söyleyeceklerinizi düzenlerseniz, daha iyi bir sonuç alırsınız. Çünkü iyi düzenlenmiş bir cevap ana bilginin yanı sıra ek ayrıntıları da kapsar, ve aynı zamanda bu yöntem size neden sonuç ilişkisine ve bilgiye dayalı bir konuşma yapmanızı sağlar.
- Speaking: 1.5 Tekrar Anlatma
Konuşma başlamadan önce 3 saniyeniz olacak bu nedenle ekrandaki görüntüye hızlıca göz atın ve vaktinizi duyabilme ihtimaliniz olan kelimeleri düşünerek geçirin. Bu yöntem size, kayıt başlamadan konuşmanın konusunun ne olduğunu ve ne duyacağınızı tahmin etmekte yardımcı olacaktır.
Konuşmak için sadece 40 saniyeniz olacak bu nedenle, konuşmanın ana noktalarına değindiğinizden emin olunuz. Eğer fikirleriniz tekrarlar, cümlelerinizi düzeltir veya tereddüt ederseniz, değerli vaktinizi ziyan eder ve puan kaybedersiniz. Bu yüzden konuşmaya devam ediniz ve yaptığınız hataları görmezden geliniz.
- Speaking: 1.6 Kısa Sorulara Cevap Verme
Bu bölümde kısa bir soru duyacaksınız ve kayıt durumu kutucuğu kayıt ediyor (recording) durumuna dönüşecek. Soru gelir gelmez cevabını veriniz. Eğer 3 saniyeden daha fazla bir süre beklerseniz, kaydınız duracak ve kayıt durumunuz “tamamlanmış (completed)” olarak görünecek yani cevap verme şansınızı kaybedeceksiniz. Konuşmaya başladığınızda, konuşmanız bitene kadar 1 ya da 2 saniyeden daha fazla duraklamalar yapmayın. Eğer konuşurken 3 saniye duraklarsanız, kayıt durumunuz ‘tamamlanmış (completed)’ olarak görünecek ve cümleniz tamamlanmamış olsa bile cevap vermeye devam edemeyeceksiniz. Eğer kayıt durumunuz ‘tamamlanmış’-completedc olarak görünüyorsa Next seçeneğine tıklayarak diğer bölüme geçmek durumundasınız.
Bu uygulama Sesli konuşma (Read aloud), Cümle tekrarı (Repeat sentence), Resim betimleme (Describe image) ve Konuşmayı tekrar anlatma (Re-tell lecture) bölümleri için de geçerlidir.
Gerektiğinden daha fazla cümle kurmanızın bir anlamı yoktur. Puanlama kısa ve doğru cevaplar üzerinden yapılacaktır. Gerektiğinden daha fazla kurulan cümlelere ek puan verilmeyecektir.
Örnek olarak; “What type of periodical is published on a daily basis?” sorusuna aşağıda verilen her iki cevapta aynı puanı alacaktır.
- Newspapers
- It’s newspapers that are published every day.
- Writing: 1.7 Yazılı Metni Özetleme
Özeti yazmaya başladığınızda cevabınızın sadece 1 cümle olduğundan emin olunuz. Cümleniz büyük harfle başlamalı ve sadece cümle sonunda nokta bulunmalıdır. Cevabınız 5 ile 75 kelime arasında olmalıdır, bu yüzden yazdığınız bölümün aşağısında bulunan Toplam Kelime Sayısı sekmesinden yazdığınız kelime sayılarını kontrol edin. Eğer cevabınız 5 kelimeden az ve ya 75 kelimeden çok ise puanlamaya alınmayacaktır.
Cevabınız bir cümlede ifade edilmeli, bu nedenle paragrafın ana düşüncesini özetleyebilmek ve paragrafı destekleyici fikirlerden bahsedebilmek için birleşik ve kompleks cümleler kullanmalısınız. Destekleyici fikirleri ana düşünceye bağlamak için kullanılan cümle yapılarına göz atınız.
- Writing: 1.8 Makale Yazma
Bir şey yazmadan önce not defterinize anahtar kelimeleri konu başlıkları şeklinde yazın. Yazacağınız konuyu bulun, konuyu hangi bakış açısıyla yazacağınızı ve odaklanacağınız anahtar kelimeleri seçin ve yazmaya başlayın. Yazdığınız denemenin içeriği çok önemlidir. Eğer konu başlıklarından biriyle ilgili bir şeyler yazamazsanız, bu bölümden hiç puan alamazsınız.
Konu başlıkları bir çok şekilde yazılabilir. Örneğin; bir konuya katılıp katılmadığınız konusunda tartışmanız gerekebilir. Bir durumun avantajlarını ve dezavantajlarını tartışmanız ya da bir fikre karşı olduğunuzu ya da o fikre katıldığınızı savunmanız gerekebilir. Eğer devamında soru cümlesi varsa, soruyu dikkatlice okuyun ve anahtar kelimeleri not edin ve not alma işlemini düzgün yaptığınızdan emin olun.
II. Bölüm: . PTE
- Reading: 2.1 Çoktan Seçmeli Tek Yanıt
Cevap seçenekleri kelimeler, sözcük grupları ya da cümleler olabilir. Cevapların hangisinin doğru hangisinin yanlış olduğuna karar vermek konusunda kendi bilginizi kullanın. Bunu metni okumadan önce yapabilirsiniz. Eğer metni okuduğunuz halde doğru cevabı bulamadıysanız, şıklara bakarak en çok doğru olabileceğini düşündüğünüz seçeneği seçiniz. Bu stratejiyi, içinde birden fazla cevap bulunan çoktan seçmeli sorularda da kullanabilirsiniz.
Talimatları dikkatlice okuyunuz. Bu çoktan seçmeli bölümde birden fazla doğru cevabın olduğunu unutmayınız. Doğru seçtiğiniz seçenekler üzerinden puan kazanırken, yanlış seçtiğiniz yani aslında yanlış olan fakat doğru olarak işaretlediğiniz ya da doğru olup da işaret koymadığınız cevaplar için de puan kaybedeceksiniz. Eğer cevabı bilmediğiniz için bütün seçeneklere işaret koyarsanız puan kaybedersiniz. Bu prosedür Okuma ve Dinleme bölümlerindeki çoktan seçmeli ve birden fazla cevap seçme bölümleri (multiple choice, choose multiple answers) için de geçerlidir.
- Reading: 2.2 Çoktan Seçmeli Birden Fazla Cevap
Talimatları dikkatlice okuyunuz. Bu çoktan seçmeli bölümde birden fazla doğru cevabın olduğunu unutmayınız. Doğru seçtiğiniz seçenekler üzerinden puan kazanırken, yanlış seçtiğiniz yani aslında yanlış olan fakat doğru olarak işaretlediğiniz ya da doğru olup da işaret koymadığınız cevaplar için de puan kaybedeceksiniz. Eğer cevabı bilmediğiniz için bütün seçeneklere işaret koyarsanız puan kaybedersiniz. Bu prosedür Okuma ve Dinleme bölümlerindeki çoktan seçmeli ve birden fazla cevap seçme bölümleri (multiple choice, choose multiple answers) için de geçerlidir.
Cevap seçeneklerini hızlıca okuyun ve tekrarlanan kelimeleri; bilhassa sıfatları (e.g., ‘multigrade’) veya isimleri (e.g., ‘classes’) not alın. Eğer aynı isim tamlamaları birden fazla seçenekte varsa , cevap muhtemelen bu seçeneklerle bağlantılıdır. Metin içerisinde tekrarlanan kelimeleri belirlemek için tarayın ve cevabı daha hızlı bulabilmek için bu kelimeler etrafındaki cümleleri okuyun.
- Reading: 2.3 Paragraf Sıralama
Ana düşünceyi anlamak için kutucuklardaki metinleri okuyunuz. Bunu anahtar kelimeleri not ederek yapabilirsiniz. Not aldığınız anahtar kelimeleri, metnin genel olarak ne ile ilgili olduğunu anlamak için kullanın. Bu size, kutulardaki metinlerin mantıksal bir düzende sıralamanıza yardımcı olacaktır.
Her iyi yazılmış paragrafın bir konu cümlesi vardır. Bu cümleler genellikle konu hakkında net bir durum ifade eder ve diğer tüm cümleler bir şekilde bu cümle ile bağlantılıdır. Konu cümlesi tek başına durabilir yani; ne bir bağlayıcı konumdadır veya bir şey ya da birine yönlendirme olacak bir özne ile başlar, ne de edilgen fiil zamanları gibi şeylerin kullanımı yoluyla önceden gerçekleşen durumlara ya da bilgiye yönlendirme yapar. (Bağlantı bulunmaz.)
- Reading: 2.4 Boşluk Doldurma
Bazen tanıdık bir ifade oluşturmak için yanyana kullanılan kelimeleri hatırlayın. Buna ‘Eşdizimlilik’ denir. Eşdizimlilik yöntemini kullanmak size her boşluktaki doğru kelimeyi bulmanıza yardımcı olacaktır.
- Reading: 2.5 Okuma & Yazma Boşluk Doldurma
Kutucuklara tıkladığınızda menüdeki seçenekler size çok benzer gelebilir fakat anlam ve kullanım alanı olarak farklıdırlar.
III. Bölüm: . PTE
- Listening: 3.1 Sözlü Metni Özetleme
Dinleme esnasında not alırken, anlatılan metnin ana konusundan öte, destekleyici fikirleri de not aldığınızdan emin olun. Aldığınız notlarla, gerekli destekleyici fikirlerden de alıntı yaparak metnin ana konusunu özetlemek size iyi puanlar kazandıracaktır.
50-70 kelime arası olacak özetinizde kelime yazımı, dil bilgisi ve kelime bilgisini kullanma yeteneğiniz üzerinden değerlendirileceksiniz. Bu nedenle özetinizi yazmayı bitirdikten sonra özne-yüklem uyumluluğu, çekimlenen zaman ve sözcük dizimlerini kontrol etmek için kendinize 1-2 dakika ayırın.
- Listening: 3.2 Çoktan Seçmeli Çoklu Yanıt
Kayıt başlamadan önceki 7 saniye içinde, soruyu okuyun ve size yardımcı olacak notları almaya hazır olun. Not almak size, metni okurken seçenekleri seçmeye çalışmaktan çok daha yardımcı olur çünkü bilgiler seçeneklerdeki sıralama ile birebir olmayabilir.
Ana fikirden ziyade detayları da (örneğin; zamanlar, mekanlar, gerçekleşen olaylar vs.) not edin, çünkü birden fazla seçenek seçmeniz gerekmektedir. Duyduğunuz kelimeye anlam olarak en uygun seçeneği seçin. Kayıttaki ile aynı kelime ve ya sözcük grupları bulunuyor diye o seçeneği seçmeyiniz. Bir çok seçenek kayıttakiler ile aynı kelime ve sözcük gruplarını kullanabilir fakat bu seçenekler duyduğunuz kelimenin anlamı ile eşleşmeyebilir.
- Listening: 3.3 Boşluk Doldurma
Kayıt başlamadan önceki 7 saniye içerisinde sadece metne göz atmak için vaktiniz olacak. Bunu yaparken, boşlukları görmezden gelerek metnin genel hatlarıyla ne hakkında bilgi verdiğini anlamaya çalışın. Bu size boşluklara uyacak kelimeleri duyduğunuz anda farketmenize de yardımcı olacaktır.
Metni dinlerken dikkat edebileceğiz bazı şeyler şunlardır:
Belli isimler ( Büyük harfle başlayan isimler). Metin, size insanlarla ve yaptıkları şeylerle alakalı bilgi verebilir (örneğin, ‘Mike Griffiths ……doğa sever’), mekanlardan bahsedebilir ( örneğin, ‘Indonesian island of Sumatra’) ya da kuruluşlar hakkında bilgilendirme sunabilir. (Eğer tüm bunların nerede olduklarını ve ya kim olduklarını bilmiyorsanız endişelenmeyiniz.)
Metinde tekrar eden isimler. Bu isimler size konu üzerinde karar vermenize yardımcı olur.
Kayıt normal hızda olacak ve yalnızca bir kez çalacaktır. Metni dinlerken eksik kelimelerin yazılışları üzerine düşünerek vakit kaybetmeyiniz. Duyduğunuzu düşündüğünüz kelimeleri not almak için size verilen not defterini kullanınız. Kayıt bittikten sonra metni okuyabilirsiniz, eksik kelimeler ve bu kelimelerin yazılışları üzerine karar vermek için notlarınızı kullanabilirsiniz. Daha sonra boşluklara bulduğunuz kelimeleri yazın.
- Listening: 3.4 Doğru Özeti Seçme
Okunacak metin uzun olduğundan dolayı seçenekleri kayıt başlamadan önce veya kayıt çalarken okumayınız, bu sizin dikkatinizin dağılmasına yol açar. Bunun yerine kayıt devam ederken not defterinize anahtar kelimeleri yazınız. (örneğin; anahtar kelimeler ve sözcük grupları, isimler ve tarihler ve konuşmacının özellikle vurguladığı bilgiler). Sonra seçenekleri okuyun ve notlarınızdaki detaylara en yakın olanı ile eşleştirin.
- Listening: 3.5 Çoktan Seçmeli Tek Yanıt
Dinleme bölümünde Çoktan Seçmeli sorular size sorunun ana kısmında metindeki odaklanmanız gereken yerler ile alakalı ipuçları verir. Bu nedenle sorudaki odaklanmanız gereken yerleri dinlerken dikkatli olun.
Örneğin, soru size ana fikri çıkarmak için dinleyeceğinizi: What was the main cause of the company’s collapse?
Ya da bazı detaylar ya da destekleyici fikirler için dinlediğinizi: What aspect of past transport policy does the speaker mention?
Ya da konuşmacı tarafından çizilmiş bir çıkarım için dinlediğinizi: What does the speaker suggest that the factory may have to do?
Ya da konuşmacının amacını tahlil etmek için dinlediğinizi: Why does the speaker talk about the fall in car ownership?
Kayıt başlamadan önceki beş saniyede konuyu anladığınızdan emin olmak için soruyu ve cevap seçeneklerini okuyun.
Aşağıdaki örnekte , soru konuşmacının gelecek hakkında konuşacağını göstermektedir ve ek olarak seçeneklerin hepsinde ‘media’ kelimesinin bulunduğuna dikkat ediniz. Böylece, konuşmacının gelecekte medyaya ne olacağı hakkındaki düşünceleri üzerine konuşacağı çıkarımını yapabilirsiniz.
- Listening: 3.6 Eksik Kelimeyi Seçme
Bu görev üç ila beş cevap seçeneği içermektedir ancak bu seçeneklerden sadece BİRİ doğrudur. Kayıt sona erdikten sonra doğru olduğunu düşündüğünüz seçeneğe tıklayınız.
Bir sonraki kayıt siz ‘Next (Sonraki)’ düğmesine tıklamadan oynamaya başlamaz. Dolayısıyla cevabınızı düşünmek için kısa bir süreye sahipsinizdir. Cevabınızı değiştirmeyi istiyorsanız tekrar ‘de-select (seçimi kaldır)’ butonuna ve sonra da doğru olduğunu düşündüğünüz seçeneğe tıklayınız.
- Listening: 3.7 Yanlış Kelimeleri Seçme
Bu bölümde metin okunurken yanlış olan kelimeleri seçmek zorundasınız. Metni dinlerken not almaya çalışmayınız.
Kelimeler okunurken imleci ekran üzerinde hareket ettirin ve ekrandakinden farklı olarak duyduğunuz kelimeleri işaretleyin.
Kayıt başlamadan önceki on saniye içerisinde metni kelime kelime okuyamayabilirsiniz ancak metne göz atma şansınız olacaktır.
Size bilgi veren kelimelere örneğin: isimlere (‘economy’), sıfatlara (‘industrial’) ve fiillere (‘manufactured’) odaklanın. Genel konunun ne olduğuna karar verin. Bu size metni okurken ve dinlerken bu konu alanındaki uygun olmayan kelimeleri atmanıza yardımcı olur.