Önümüzdeki hafta çok nadir bir gökyüzü olayı gerçekleşecek. Bu olayın kahramanları ise gökyüzünün en parlak 10. yıldızı Betelgeuse ve asteorit 319 Leona.
12 Aralık 2023 Salı günü Türkiye saati ile sabah 4:17 sularında gerçekleşecek olayda, 319 Leona isimli asteroit, Orion Takımyıldızı'nda yer alan Betelgeuse isimli yıldızın önünden geçerek, 12 saniye boyunca görünmesini engelleyecek. Bu nadir ve kısa sürecek olay, sadece meraklıları değil, astronomları da ilgilendiriyor. Bu tür "tutulmalar"da astronomlar, kırmızı dev kategorisindeki yıldızın yüzeyinin haritasını oluşturmasına imkan tanıyor.
Bu kısa ve ilginç olay, Asya'dan Güney Avrupa'ya, Florida'dan doğu Meksika'ya kadar uzanan dar bir hatta gerçekleşiyor. Buna rağmen müjdeyi verelim, Türkiye'de bu hattın geçtiği ülkelerden.
Türkiye'de hangi şehirler var?
Yukarıdaki haritada da gösterildiği gibi hattın dahilinde Balıkesir, Eskişehir, Ankara, Sivas, Erzincan, Erzurum ve Iğdır gibi iller bulunuyor. İstanbul hattın hemen dışında kalırken, İzmir, Antalya, Adana ve Gaziantep gibi daha güneyde kalan iller de bu doğa olayını gözlemleyemeyecek. Haritayı daha detaylı olarak buradan inceleyebilirsiniz.
Betelgeuse'u gökyüzünden nasıl bulabilirim?
Eğer gökyüzüne sık bakan biri değilseniz ya da takımyıldızları bulmakta zorlanıyorsanız, akıllı telefonunuza indirebileceğiniz çeşitli astronomi uygulamaları mevcut. Bunları indirip kullanarak, Betelgeuse yıldızının saate ve konumunuza göre gökyüzündeki yerini bulmanız oldukça kolay.
Ancak biz yine de basit bir tarif verelim: Türkiye'nin de bulunduğu Kuzey Yarımküre'deyseniz, Aralık ayı içeirsinde günbatımından 2 saat sonra doğuya bakın. Orion Takımyıldızı'nda "Orion'un Beli" olarak nitelendirilen üç yıldızı; Al-Nitak, Al-Nilam ve Mintaka'yı göreceksiniz. Bunların hemen solunda Betelgeuse'ü bulabilirsiniz.
Yine de her duruma karşın The Virtual Telescope Project isimli YouTube kanalı, bu ilginç doğa olayını astronomi meraklıları için canlı yayınlayacak. Canlı yayına ve sonrasında tekrarına buradan erişebilirsiniz.
Bu arada Betelgeuse'ün önümüzdeki 100 bin yıl içerisinde her an patlaması ve bir süpernovaya dönüşmesi beklendiğini de belirtmekte fayda var.
LiveScience'ın haberini Özgür Yıldız yerelleştirdi.