Mitomani olarak bilinen patolojik yalan, kişinin alışkanlıkla ya da zorlanarak yalan söylediği bir ruhsal bozukluktur. Bu tür yalanların nedeni genellikle, duruma bağlı olarak yalancının kendini bir kahraman veya kurban olarak göstermesinden başka bir amaca hizmet etmez. Kesin bir davranış kavramı veya sağlık profesyonellerinin yaygın bir şekilde kabul ettiği herhangi bir tanı kriteri yoktur. Bu da patolojik bir yalancı olmanın gerçekten ne anlama geldiğine dair tartışmalara yol açar. Yalan söyleme hastalığı mitomani hakkında 10 önemli bilgi sayesinde sizde bu konuda daha fazla bilgi edinebilirsiniz.
1. Mitomani Hakkında
Patolojik yalancı, hikayelerini genellikle insanları etkileyeceğine inandığı bir şekilde süsleyen kişidir. Patolojik bir yalancı, normal bir yalancıdan farklı olabilir, çünkü patolojik bir yalancı, söylediği yalanın doğru olduğuna inanır ve rolünü “oynamaktadır”. Bazen düzeltilmesi gereken ciddi bir zihinsel sorunu vardır. Patolojik yalan söyleme klinik bir bozukluk olarak kabul edilmese de yasal mahkeme davaları genellikle davalının yalan söylediğinin farkında olduğunu kanıtlamanızı gerektirir. Bu kanıt en çok iftira ve/veya sorumluluk durumlarında önemlidir. Patolojik yalancılar genellikle kendilerini doğruyu söylediklerine ikna ederler ve bu da yalan makinesi testlerini ve diğer sorgulamaları değiştirebilir. Mitomani bazı psikiyatrik bozukluklarda ortaya çıkan, yalan söyleme, abartma veya inanılmaz hayali maceraları gerçekten olmuş gibi anlatma eğilimidir.
2. Mitomani Özellikleri
Patolojik yalancılar olarak bilinen mitomaniye sahip insanların ortak tanımlayıcı özellikleri vardır. Anlatılan hikayeler yalancıyı olumlu bir şekilde sunma eğilimindedir. Yalancı, kendisini kahraman ya da kurban olarak sunan hikayeler anlatarak “kendi kişiliğini süsler”. Örneğin, kişi fevkalade cesur, bir çok ünlü kişiyi tanıyan veya akraba olan veya büyük bir güce, konuma veya servete sahip olarak sunulabilir. Bazı psikiyatristler kompulsif yalanı patolojik yalandan ayırırken, diğerleri onları eşdeğer kabul eder; yine de diğerleri, kompulsif yalanın varlığını tamamen reddeder; bu önemli bir tartışma alanı olmaya devam etmektedir. Patolojik bir yalancı olmanın birçok sonucu vardır. Güven eksikliği nedeniyle, çoğu patolojik yalancının ilişkileri ve arkadaşlıkları başarısız olur. Bu ilerlemeye devam ederse, yalan söylemek, dolandırıcılık dahil yasal sorunlara neden olacak kadar şiddetli hale gelebilir.
3. Mitomaninin Tanımı
Patolojik yalan, Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve İstatistiksel El Kitabında listelenmiştir, ancak psikopati ve antisosyal, narsisistik ve histrionik kişilik bozuklukları gibi diğer bozuklukların bir belirtisi olarak. Yani tek başına bir tanı değildir. ICD-10 bozukluğu Haltlose kişilik bozukluğu, patolojik yalan söylemeye güçlü bir şekilde bağlıdır. PF (psödologia fantastika) olarak da bilinen mitomani hastalarının aldatmalarından dolayı uyarılma, stres ve suçluluk sergiledikleri yalan detektörü testleri ile gösterilmiştir. Bu, bu tepkilerin hiçbirini yaşamayan insanlardan farklıdır. Antisosyal bozukluktan etkilenen insanlar, para ve güç gibi dış kişisel çıkarlar için yalan söylerler. Borderline kişilik bozukluğu ve PF arasındaki fark, BPD hastalarının umutsuzca terk edilme, kötü muamele veya reddedilme duygularıyla boş intihar tehditleri veya yanlış terk suçlamaları yaparak baş etmeye çalışmasıdır. Patolojik yalancılar reddedilmiş hissetmezler; başarılı bir şekilde yalan söylemelerine yardımcı olan yüksek düzeyde özgüvenleri vardır.
4. Ayrıntılı Olarak Mitomani
Şu anki mevcut sistemde amaçsız, içten güdümlü aldatmaların sıralandığı mevcut tek tanı “eksen I yapay bozukluk”tur. Bu teşhis, fiziksel veya psikolojik rahatsızlıkları olduğu konusunda yalan söyleyen insanlarla ilgilidir. Bununla birlikte, bireyin aslında bir bozukluğu olmadığını doğrulamak için araştırma yapılmalıdır. Tıbbi kayıtların halka kapalı olması nedeniyle bu durum zahmetli hale gelebilir. PF’li insanlar kimlikleri ve geçmiş tarihleri hakkında yalan söyleme eğilimindedir. Semptomlar uyuşmadığından, bireye teşhis konulamayabilir. Yalan hem bilerek hem de bilerek veya isteyerek yanlış beyanda bulunmaktır. Normal yalanlar savunma amaçlıdır ve doğruyu söylemenin sonuçlarından kaçınmaları söylenir. Bunlar genellikle başkalarının duygularını esirgeyen, toplum yanlısı bir tutumu yansıtan ve medeni insan temasını mümkün kılan beyaz yalanlardır. Patolojik yalan, yalan söyleme alışkanlığı olarak tanımlanabilir. Birey, kişisel çıkarları olmaksızın sürekli olarak yalan söyler.
5. Mitomaniye Sahip İnsanlar
Psikiyatristler, yüzlerce yıldır patolojik yalan söylemeyi bir davranış türü olarak kabul etmişlerdir. Aynı zamanda “psödologia fantastika” veya “mitomani” olarak da adlandırılır. Yalan söylemek insanlarda yaygın bir davranıştır. Birisi yalan söylediğinde, bunu yapmak için genellikle açık bir sebep vardır. Yalan söylemek, insanların bir amaca ulaşmak için kullandığı bir araçtır. Sebepsiz yalan söyleyen mitomani hastalarının yalanları kapsamlı ve ayrıntılıdır. Yalan söyleme dürtüsü onlar için zorlayıcıdır. Bu onlara zarar verse bile, genellikle hikâye uydurma dürtüsünü kontrol edemezler. Yalanları yüzünden işlerini kaybedebilir ve ilişkilerini mahvedebilirler. Patolojik yalancıların söylediklerinin doğru olmadığını anlayıp anlamadıkları açık değildir. Bazı insanlar, açıkça yanlış olsalar bile, söyledikleri şeylere tamamen inanırlar. Diğer patolojik yalancılar, ancak yalanlarının yanlış olduğu kanıtlandığında yalan söylediklerini kabul edeceklerdir.
6. Mitomaninin Geçmişi
Mitomani kavramı, yirminci yüzyılın başında akademik psikiyatri literatüründe ortaya çıktı. “Anayasalar” konusunda uzman olan Ernest Dupré tarafından “Pathologie de l’imagination et de l’émotivité’de” (Hayal gücü ve duyguların patolojisi) tam olarak sözde anayasal eğilime atıfta bulunmak için tanıtıldı. Antoine Porot, bu konuya nispeten uzun bir makale ayırdı. Dupré tarafından tanımlanan üç ana tipi (kibir temelli mitomani, kötü huylu mitomani ve sapkın mitomani) hatırlatarak çocuklarda mitomaniyi yetişkinlerdeki mitomaniden farklı olarak inceledi. Dupré çocuklarda yalan, rol yapma ve hayal kurma yoluyla yarı-fizyolojik mit yaratma faaliyetinden gerçek mitomaniye uzanan bir çeşit gradyan tanımladı. Yetişkinlerde, kibir temelli mitomani, en iyi huylu klinik form olarak kabul edildi. Bununla birlikte, Dupré’ye göre, bu tür mitomani, güçsüzlük vakalarında da gözlemlenebilirken, daha ciddi, kötü huylu ve sapkın formlar, zaman zaman sanrılı hayallere kadar giden olarak tanımlandı.
7. Mitomaniyi Durdurma Yöntemleri
Önceki bilgilerden de anlaşılacağı gibi mitomani, kişinin kendisinin bile yaptığı yalanlara inanmasına rağmen yalan söylemeye devam etmesine neden olan psikolojik bir bozukluktur. Mitomani hastaları sıklıkla fantezi veya fantezi unsurlarının eşlik ettiği yalanlar söylerler, ayrıca bu yalan da içindeki gerçeklerle birleştirilir. Yalan söyleme hastalığı (mitomani) hakkında 10 bilgi arasında, genel olarak bu bozukluğa sahip olan insanların durumu fark edememesi vardır. Bu yüzden durumlarını kontrol etme şansına sahip değillerdir. Bu nedenle, mitomanisi olan kişilerin kendileri bunu durdurmaya niyet etseler bile, yalan söyleme alışkanlığını durdurmak oldukça zordur. Bununla birlikte, onu tedavi etmeye başlamanın tek yolu, patolojik yalancının sıkı çalışması ve istekliliğidir. Mitomani oldukça çeşitlidir. Hasta, mitomaniyi tetikleyecek bir başarısızlık, kötü bir ilişki ya da duygularını incitmeye yetecek kötü bir deneyim yaşamış olabilir.
8. Mitomani Tedavisi
Patolojik yalanı tedavi etmek karmaşıktır. Hiçbir ilaç sorunu çözmez. En iyi seçenek psikoterapidir. Ancak terapi bile zorluklar çıkarabilir çünkü patolojik yalancılar yalanlarını kontrol edemezler. Sorunu doğrudan ele almak yerine terapiste yalan söylemeye başlayabilirler. Tedavi, kişinin neye ihtiyacı olduğuna ve terapi seansları sırasında neye tepki verdiğine bağlı olacaktır. Uzun vadede birisiyle çalışabilecek nitelikli, deneyimli bir terapist bulmak, durumu yönetmenin anahtarıdır. Sizin veya tanıdığınız birinin patolojik yalan söyleme belirtileri varsa, yardım almanız önemlidir. Bir terapist, patolojik yalanı kontrol etmek için bir tedavi planı yapabilir. Zamanla ve sabırla, patolojik bir yalancı, davranışlarının kendileri ve sevdikleri üzerindeki etkilerini en aza indirebilir.
9. Normal Yalan ve Mitomani Farkı
İyi bir sebep olmadan yalan söylemek, mitomaniye sahip olan insanların sıklıkla yaptığı bir şeydir. Patolojik yalancıların söylediği yalanlar, çoğu insanın söylediği yalanlardan farklıdır çünkü bunların bir nedeni yoktur. Çoğu insan, uyuyakaldığını kabul etmek yerine trafik yüzünden geç kaldığını söylemek gibi beyaz yalanlar uydurabilir. Fakat patolojik yalancıların net bir nedeni yoktur. Kendilerine fayda sağlamayan ve gerçek ortaya çıktığında onları incitebilecek hikayeler anlatırlar. Bu uzun vadede sorun yaratır çünkü bu tür yalanlar yıllarca devam eder. Yalana bağımlı insanlar bunu yapmaya gençken başlar ve süresiz olarak ve hayatın her alanında devam eder. Sahtekârlıkları, insanların onlar hakkında en çok hatırladıkları şey olabilir.
10. Özetle Mitomani
Yalan söyleme hastalığı olan mitomani hakkında 10 bilgi listemizde, bu insanların yalan söylemeyi durduramamaları yer alıyor. Patolojik yalancılarla ilgili en ilginç teorilerden biri, çoğu insandan zıt kortizol ve testosteron oranına sahip olmalarıdır. Bu, yakalanmaları durumunda ciddi sonuçlara yol açabilecek bir şey hakkında bariz bir şekilde yalan söylemek gibi ilgili risklerden endişe duymadan son derece agresif olmalarını sağlar. Bu onları başka bir kişilik bozukluğuna da bağlayabilir. En başarılı patolojik yalancılar, ruh sağlığı uzmanları tarafından ‘antisosyal kişilik bozukluğu’ olarak da bilinen sosyopatlardır. Patolojik yalan genellikle bir kişi ergenlik çağındayken başlar. Yalan söyleme alışkanlıklarını yıllarca devam ettirirler.