Apple'ın iTunes mağazasıyla müzik dünyasında devrim yaratmasının üstünden on yıl geçti ve müzik endüstrisi bugün tekrar köklü bir değişimden geçiyor.
Apple'ın iTunes mağazasıyla müzik dünyasında devrim yaratmasının üstünden on yıl geçti ve müzik endüstrisi bugün tekrar köklü bir değişimden geçiyor.
Dinleyiciler CD ve internetten indirilen dosyalardan Spotify, Pandora ve YouTube gibi veri akış hizmetlerine yönelmeye başladı. Fakat bu gibi dijital hizmetlerin gerisindeki şirketler milyarlarca dolarlık işletmelere dönüşürken sanatçıların payına düşen küçük kırıntılar endişelere yol açıyor. Kuzey Californialı bağımsız bir müzisyen olan ve tarzını "avant cello" olarak tanımlayan Zoe Keating, geçen yılın sonlarında bunu alışılmadık derecede ayrıntılı olarak açıkladı. Çeşitli sitelerden aldığı teliflerle ilgili hacimli hesap tablolarını Tumblr blogunda kuruşuna kadar ifşa etti.
Tablolardaki rakamlar bugünlerde müzikle geçinmek hakkında acı bir fikir veriyor. Keating, şarkıları Pandora'da bir buçuk milyon kez dinlendikten sonra bin 652 dolar 74 sent kazanmıştı. Spotify'da 131 bin kez çalınması da 547 dolar 71 sent, yani çalınma başına 0.42 sent getirmişti. "İnsanların klasik veya caz gibi tarzlarda m üziği b u ş ekilde tüketecekse, müzisyenleri yoksulluğa mahkûm ediyoruz demektir" diyor Keating. İnternet siteleri çaldıkları her parça başına plak şirketlerine bir sentten bile küçük tutarlar ödüyor ve bunların bir bölümü telif olarak icracı ve bestecilere kalıyor.
Albüm satışlarından gelen paradan farklı olarak bu hak edişler, dinleyicilerin şarkılara tıklamasıyla yıllar geçtikçe birikiyor. Müzik haklarının yönetimine oda klanan BMG Right s Management'ın İcra Başkanı Hartwig Masuch, "Yoğun bir konser kariyeri olanlar hariç, ki onlar da zaten çok az, hiçbir sanatçı bu şekilde meslek hayatını sürdüremez" diyor. Spotify'ın 17 ülkede 20 milyon kullanıcısı var ve onların 5 milyonu reklamsız yayın için ayda 5-10 dolar ödüyor. Yönetim kurulu üyesi Sean Parker, Spotify'ın eninde sonunda müzik sektörünü parlak günlerine (yani kendisinin ilk büyük girişimi olan Napster'ın ortaya çıkmasından önceki günlere) döndürecek abone sayısına ulaşacağını belirtiyor. Facebook'un eski başkanı da olan Parker, "Sektörün zirvesinde olduğu 1990'ların sonundaki gibi bir kaynak oluşturmak istiyorsak doğru model bu" diyor. Bu arada rekabet tüm dünyaya yayılıyor. Fransız sitesi Deezer 100'den fazla ülkeye yayılmayı planladığını açıkladı. Anghami de Ortadoğu'daki dinleyicilere hitap ederken Dhingana'yla Saavn Hint müzik piyasasına girdi.
En büyük pop yıldızlarının tutan parçaları k ayda değer b ir k azanç sağlayabiliyor. Nitekim Google'dan bir yönetici, gelirlerle ilgili bir toplantıda, Psy'nin "Gangnam Style" videosunun YouTube'dan 8 milyon dolar kazandırdığını açıklıyordu. Toplam 1.2 milyar kere izlenen video, izlenme başına 0.6 sent kazandırmış. 67 milyon düzenli kullanıcısı olan Pandora'nın halka açık bir şirket olarak piyasa değeri yaklaşık 2 milyar dolar. Spotify yatırımcılarının da şirketlerine 3 milyar dolar değer biçtiği bildiriliyor. Pandora son dört çeyrekte, lisans ücretleri dâhil, "içerik edinme maliyeti" olarak 202 milyon dolar ödeme yaptı. Spotify da telifler için şimdiye kadar 500 milyon dolar ödediğini açıkladı. İnternetten indirme yoluyla gerçekleşen satışlarınsa 2011'deki tutarı 2.6 milyar dolardı. Heavy metal grubu Metallica'nın menajerliğini yapan Q Prime şirketinin başkanı Cliff Burnstein, veri akışının CD satışına ve internetten indirilerek yapılan satışlara zarar verdiğini, ama abone sayısı hızla arttığı sürece durumun kurtarılabileceğini belirtiyor. "Yeni yöntemin yüzde 100 oranında eskisinin yerini alabileceği ve abonelik hizmetlerinden para kazanabileceğimiz bir nokta var. Biz o noktayı dünyada kabaca 20 milyon abone olarak hesaplıyoruz" diyor Burnstein. Bu arada Metallica, Spotify'yla münhasırlık anlaşması yaptığını duyurdu.Müzik hukuku uzmanı ve "Müzik İşi Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey" kitabının yazarı olan Donald S. Passman, "CD'ler ilk çıktığında da sanatçılar büyük paralar kazanmıyordu. Yeni bir şey oldukları için telifleri düşüktü. Sonra yaygınlaştıkça telifler de yükseldi" diyor.
THE NEW YORK TIMES