Aralık ayında 1877, Sırbistan savaşa girdi. Sırp ordusu Pirot'u hızlı bir darbeyle aldı ve sonra Nis'i aldı. Böylece, Sırplar ilerleyen Rus ordusunun sağ kanadını sağladılar.
tarih öncesi
1877'un sona ermesiyle, Balkan ve Kafkas tiyatrolarındaki stratejik durum Rus İmparatorluğu'nun lehine oldu. Kafkasya’da, Ekim’deki Rus ordusu Avlar’da Aladzhinsky savaşında Osmanlılara ezici bir yenilgiye neden oldu, Kasım’da Rus askerleri düşmanının stratejik Karsky kalesini sert bir saldırı sonucu aldı. Kars kuşatması ile eşzamanlı olarak, Rus birlikleri Türk kuvvetlerini Erzerum'da yendi ve Kafkasya'da Türkiye'nin en önemli üssü ve kalesi olan bu kaleyi kuşattı.
Ancak, Erzurum’un emrindeki hatalardan dolayı harekete geçmek mümkün olmadı ve dağlarda kış koşullarında kuşatma haksız kayıplara yol açtı. Birlikler çadırlarda kaldı, dondu. Kar dağ yollarını geçilmez kılar. Gıda arzı ve diğer malzemeler önemli ölçüde azaldı. Askerlerin ayakkabıları sızdırılmış ve hatta çökmüştür. Ayrıca, kelimenin tam anlamıyla birlikleri biçen tifo salgını. Şirketlerde hizmet edecek hiç kimse kalmadı. Sonuç olarak, Erzurum kış ablukası, sert bir kanlı savaşla Rus ordusu için karşılaştırılabilir. 20 binlerce askeri öldürdü. Kuşatma kolordu komutanı General Gaiman da tifüsten öldü. Sonuç olarak, 21 Ocak ayında, 1878 Ocak ayında, ateşkes yapıldığı zaman, Erzerum alınamadı. Ancak genel olarak, Türkiye, Kafkas cephesinde bir yenilgiye uğradı.
Karadeniz'de, 1856'da Paris dünyasının kısıtlayıcı maddelerinin kaldırılmasından sonra henüz restore edilmeyen Rus deniz kuvvetleri üzerinde tam bir avantajı olan Türk filosu, üstünlüğünü gerçekleştiremedi. Genç yetenekli subay S.O. Makarov düşmanı etkisiz hale getirme görevini çözdü filo "sivrisinek filosu" yardımıyla - gemiler de dahil olmak üzere mayın tekneler. “Grand Duke Konstantin” gemisi mayın teknelerinin vapur rahmi olarak kullanıldı. Konstantin'e ek olarak, aktif buharlı gemiler olarak adlandırılan altı buhar gemisi daha silahlanmış ve donatılmıştır. Özel bir ekip oluşturdular. Mayın tekneleri zorlu hale geldi silah Karadeniz’de savaş. Gelecekte, Makarov, öğrenme. İlk torpido modeli filonun silahlanmasına ulaştı, karşılığında hacimli ve güvenilmez mayınlar kullanmak için operasyon salonuna teslim edilmelerini istedi. Teknelerden torpidoları ateşlemek için cihazlar yaratıldı - salma ve marangoz araçları. Omurga aparatı omurga altında takviye edilmiş bir tüptü. Torpido, teknedeki kollar kullanılarak üretildi. Şamandıra aparatı tasarım açısından daha basittir: Torpido bir teknenin çektiği bir salda bulunuyordu. Bir torpido sazanının serbest bırakılması için teknenin yanına getirildi.
15 (27) Aralık 1877, ilk giren hikayeler Torpidolarla donanmış saldırı tekneleri. Geceleri, gemi "Konstantin" Batum'a yaklaştı ve sahilden bir mil uzakta, ikisi torpidolarla donanmış olan dört botu indirdi. Chesma teknesinde, torpil Sinop'la birlikte salın altındaydı - salda. Karanlık, hareketi zorlaştırdı. Gece yarısından sonra baskın basan Rus denizciler, Türk savaş gemisi "Mahmudiye" nin ana hatlarını belirlediler ve dönüşümlü olarak torpido ateşlediler. Torpillerden biri besleme zincirine çarptı ve yerde patladı, ikincisi kıyıya sıçradı. 15 (27) Ocak 1878, Batumi baskınında, aynı tekne ile yaklaşık 0,5 kabini arasındaki iki torpilden aynı vuruşla aynı teknelerde. büyük bir bekçi Türk gemisini "İntibah" imha etti. Sonuç olarak, Türkler Tuna ve Karadeniz’deki savaşı kaybettiler, gemilerini Rus ordusunun kıyı kanatlarına saldırılarını engellemek ve Rus sahillerine ve limanlarına saldırmak için kullanamadılar.
Tuna cephesinde 28 Kasım (10 Aralık) Yılın 1877’i, Umman-Paşa ordusu Plevne’den kaçmaya teşebbüs etti. Osman Paşa'nın ordusu teslim oldu, Plevne düştü. Rus Tuna ordusunun sağ kanadı kurtarıldı, Rus ordusunun önemli kuvvetlerine Balkanlar için bir taarruz geliştirme fırsatı verildi. Böylece, Plevne'nin düşmesi ve Osman Paşa ordusunun ele geçirilmesi, Balkan tiyatrosundaki askeri-stratejik durumu kökten Rus ordusunun lehine değiştirdi.
N.D. Dmitriev-Orenburg. Esir Osman-Paşa'nın, Rus birliklerinin Plevna'yı yakalama günü İskender II'ye sunumu
Türkiye barış arıyor
Liman resmen büyük güçlere başvurdu ve Rusya ile barışın sonuçlandırılmasında arabuluculuk istedi. Almanya, Avusturya-Macaristan, Fransa ve İtalya bu misyondan kaçındı. Rusların Konstantinopolis'teki muhtemel görünümleri konusunda endişeli olan İngiliz hükümeti, St. Petersburg’daki büyükelçisi Lord A. Loftus aracılığıyla, Rusya ile Türkiye arasındaki müzakerelerde arabulucu rolünü almaya hazır olduğunu açıkladı. Petersburg, Londra'nın teklifini reddetti. Gorchakov’un gönderdiği “Rusya barışa razı” dedi, ancak bu hedefi gerçekleştirmek için, Limanın ateşkes şartlarını bildirecek olan Avrupa ve Asya’daki Rus ordularının komutanlarına yönelmesi gerekiyor. ”Dedi.
27 Kasım (9 Aralık) 1877, yani Plevne'nin düşüşünden bir gün önce, Çar İskender Türkiye ile barış koşullarının kısa bir taslağını onayladı. Bu konuda bir not (“Dünyanın Temelleri”), Tuna Ordusu Başkomutanı Diplomatik Ofisi Başkanı A. Nelidov tarafından hazırlandı. Osmanlı İmparatorluğu ile barışı sağlama konusunda St. Petersburg, Avusturya-Macaristan ve Almanya'nın desteğine güvendi, bu nedenle barışın ön koşulları “Avrupa halkını rahatsız etmemek için çok mütevazıydı. Genel olarak Bulgaristan'ın özerkliğinin tanınması ve Romanya, Sırbistan ve Karadağ'ın tam bağımsızlığına kadar kaynıyorlardı. Bosna-Hersek, Viyana'yı kızdırmamak için sadece idari özerklik almalı. Rusya'nın Güney Bessarabia'yı iade etmesi gerekiyordu. Balkanlar ve Asya'daki bölgesel değişiklikler belirtilmedi. Boğaz modu revize edilmedi.
Plevne'nin çöküşü, genel askeri-politik durumu Rusya lehine değiştirdi. Petersburg zaten taleplerinde daha kararlıydı. Bir ateşkesin kesin bir garantisi olarak, Türk imparatorluğu Rusya'ya Erzerum, Vidin, Ruschuk ve Silistre gibi bir dizi stratejik noktayı ve kaleyi atmaktı. Balkanlar ve Kafkaslar'daki ordu komutanlarının aldığı ateşkesi uyarınca, Bulgaristan'ın etnografik sınırları ve Türk birliklerinin çekilmesi konusunda kararlı bir şekilde konuşuldu. Sırbistan'ın tam bağımsızlık kazanması gerekiyordu. Karadeniz boğazlarının rejimiyle ilgili ifadeler farklıydı: Porto'yla ikili anlaşmalar yaparak, “Rusya'nın Boğaz ve Çanakkale'deki haklarını ve çıkarlarını korumak” gerekliydi. Böylece, St. Petersburg, Türkiye'nin askeri yenilgisinden maksimum siyasi ve stratejik faydaları çıkarmaya çalıştı.
Bunun Londra'ya uygun olmadığı açıktır. Uzun süredir İngiltere'nin ustaları, Rusya'nın gücünün büyümesini sınırlandırmayı, onu mümkün olduğunca zayıflatıp parçalara ayırmayı ve denizlerden atmayı istedi. Bu amaçla, Asya ve Avrupa ülkeleri Rusya’yı etkiledi, başkasının elleriyle hareket etmeye ve tüm savaşlardan ve çatışmalardan maksimum kesimi çıkartmaya çalışıyorlardı. 13 (25) Aralık 1877 İngiltere Dışişleri Bakanı E. Derby, Rusya Büyükelçisi P.A. Shuvalov'a bir bildiri gönderdi: Eğer Rus birlikleri Konstantinopolis veya Çanakkale Boğazı'nı işgal ettiyse, Majesteleri'nin hükümeti kendisini “İngiliz çıkarlarını korumak için gerekli eylemlerde serbest olarak görecek” . Belgede, "Konstantinopolis'in Rus birlikleri tarafından geçici bir nitelikte olsa ve sadece askeri nedenlerle işgal edilmesinin, mümkün olan her şekilde (ne pahasına olursa olsun) kaçınılması istenen bir olay olduğu" vurgulandı. Bu nedenle İngiltere, eğer Ruslar Konstantinopolis'i ve Boğazları işgal ederse, açıkça Rusya'yı savaşla tehdit etti.
İngiliz basını hemen askeri histeriyi şişirdi. İngilizler, Balkanlar ve Doğu'daki Rus fetih planlarının yapımında başarılı oldular. Tarihte her şey bir şekilde veya başka bir şekilde tekrarlanırsa, şu anda, Rusya'nın özgür ülkeleri köleleştirmek isteyen "ikamet eden kötülük", "Rus Mordor" olarak boyandığı zaman da benzer bir durum görüyoruz. Batı'nın ustaları yüzyıllardır çalışma şemaları kullandılar ve kandırılmış nüfus bu tür görüntüleri kolayca emiyor.
Önceden toplanmış olan İngiliz Parlamentosu, hükümete ordunun ihtiyaçları için 6 milyon sterlin değerinde acil bir borç verdi ve kabinin İngiliz filosunu Marmara Denizi'ne gönderme kararını onayladı. İngiltere’nin savaşa hazır olduğu ispat edici eylemleri, Çar hükümetini boğazı işgal etme arzusunu terk etmeye zorlamak için Petersburg’u sindirmek niyetindeydi. Yani, Londra'nın sahipleri Rusların hak ettiği ödülleri mahrum etmeye çalıştı. Rusların Konstantinopolis-Tsargrad'a ve Boğazlara hakim olmadaki bin yıllık görevini çözmelerine izin vermeyin. Gerçekte, İngiltere’nin kendisi Rusya ile kavga edemedi - Kafkasya ve Balkanlar’da Türkiye’yi desteklemek için stratejik görevleri çözebilecek bir kara ordusu yoktu. İngilizler Rus hükümetini korkutmaya çalıştılar ve aynı zamanda Batı Avrupa’yı “Rus tehdidi” ile korkutup, Rusya’ya karşı toplanmalarını, zaferin meyvelerinden mahrum etmelerini sağladılar.
Sırbistan savaşa girdi
Rusya'nın bir başka başarısı da Sırbistan savaşına giriş oldu. Bundan önce, Sırp hükümeti Şubat 1877’ta yapılan Türkiye ile barış anlaşmasına uydu. Sırbistan 1876-1877 savaşını kaybetti. ve barışçıl bir soluklanma ihtiyacı vardı. Genel olarak, böyle bir pozisyon, ilk olarak, Sırpların yeni performansının yalnızca genel durumu zorlaştıracağından ve Avrupa güçlerinin Rus karşıtı bir koalisyonunun oluşumuna yol açabileceğinden korkan İkinci İskender hükümetinin ihtiyatlı çizgisine karşılık geldi. 1877 yazında, Rus imparator Prens Milan'a savaşa müdahale etmemesini tavsiye etti.
Bununla birlikte, Tuna'nın zorlanmasından ve düşmanlıkların Bulgaristan’da konuşlandırılmasından sonra, “Rus Blitzkrieg” fikri başarısızlıkla sonuçlandığında, Sırbistan’ı savaşa dahil etmenin bir takım stratejik yararları olduğu açıkça ortaya çıktı. Türkiye’deki Sırp ordusunun patlaması, düşmanın önemli güçlerini ve araçlarını yönlendirebilir, Rus ordusunun sağ yanını sağlayabilir. Rus ordusunun Plevna'daki başarısızlıkları, Türk kuvvetlerinin dağılmasının çok önemli olduğunu gösterdi. Petersburg, Sırplara, birlikleri Türkiye sınırına yoğunlaştığı anda bir milyon ruble tahsis etme sözü verdi. Ağustos ayında 1877, bu sübvansiyonun yarısı Belgrad'a devredildi, geri kalan Ekim ayında transfer edildi.
Sırp ordusunun savaşa hazır olup olmadığını kontrol etmek için, Genelkurmay Başkanı G. I. Bobrikov Belgrad'a gönderildi. Çar Alexander doğrudan ona şöyle dedi: “Şimdi Plevnoi’nin altında, muhtemelen çok uzun bir süre istifa ettik ve Sırplar Türk ordusunun bir bölümünü çekmeye zaman ayırsa iyi vakit geçirirdik. Buradan anlarsın, ne kadar çabuk yapılırsa o kadar iyi ... ". Genel Merkez'de Bobrikov, Sırp ordusunun Türkiye ile savaşın patlak vermesi beklentisiyle durumunu ve ihtiyaçlarını incelemek gerektiğine dair talimatlar verildi.
Georgy Bobrikov (1840 - 1924)
Bununla birlikte, Sırp liderliği Türkiye'ye savaş ilan etmekte aceleci değildi. Rus Tuna ordusunun Plevna altındaki büyük başarısızlıklarından sonra, Sırplar savaşın sonucunun yalnızca 1878'in ilkbaharında belirleneceğine inandılar. Sırbistan’ın savaşa girişini durum netleşene kadar ertelemeye karar verildi. Dışişleri Bakanı Ristic, Bobrikov ile yaptığı konuşmada, Sırbistan 'ın Osmanlı İmparatorluğuna Mart ayından önce karşı çıkamayacağını söyledi.
Belgrad’ın savaşı geciktirecek hesaplamaları doğrulanmadı. Plevne'nin yıkılışı ve Osman Paşa ordusunun teslim olması savaşın ilerleyişinde belirleyici olmuştur. Belgrad tereddüt etmeyi bıraktı ve savaşma zamanı geldiğine karar verdi. 1 (13) Aralık 1877, Sırbistan Türkiye'ye savaş ilan etti. İlkeli ilanda şöyle söylendi: “Sırplar! Eğer Liman bizi en güçlü güçlerden birinin ordusundan en büyük tehlike anında tehdit ederse, geleceğimizi bir kereliğine herkese güvence altına almamak için bu fırsatı kaçıramazız ... Yiğit Rus ordusunun yardımımız olmadan, kutsal davada zafer kazanmasına rağmen ... hiçbir şey dünyada bizi Sırp milletine düşen görevi yerine getirmekten kurtulamıyor ... ". İtiraz şu sözlerle sona erdi: “İleri! Ezilen kardeşlerimizin kurtuluşu adına, sevgili Sırbistan'ın bağımsızlığı adına! ”Sırp halkı bu mesajı onaylayarak memnuniyetle karşıladı. Bu bir kurtuluş savaşıydı. Aslında halk milisleri olan Sırp ordusu, savaşa acele etmeye ve Balkanlar'daki Türk İmparatorluğu'nun egemenliğine son vermeye hevesliydi. Ancak Belgrad yarımada üzerindeki etki alanını işleyebilir.
Sırp ordusu, Prens Milan'ın Türkiye'ye savaş ilan ettiği anda saldırdı. Silahın altına 81,5 silahlı binlerce 232 insan yerleştirildi. Bu güçlerin çoğu (56,5 bin asker ve 178 silah) ülkenin güney-doğu sınırındaydı, birliklerin geri kalan kısmı batı sınırını kapsıyordu. Tüm ordu beş kolordu: Timok, Moravian, Yavorsky, Drinsky ve Shumadi. Sırp ordusu, savaş için 1876-1877 savaşından daha iyi hazırlandı. Onun dövüş ruhu yüksekti. Sırp savaşçılar, Türkiye ile büyük ve kutsal bir mücadelede kurban edilmeye hazırdı. Memurlar, savaş tecrübesi yaşadılar. Ancak, askeri personel yeterli değildi, bu birliklerin ve örgütlerinin savaş eğitimini olumsuz etkiledi. Sırp topçular iyi hazırlandı, askerler fiziksel olarak dayanıklı ve cesurdu, tüm savaşa katlandılar (Sırplar eski zamanlardan beri savaşçı idi). Ancak Sırp süvarileri bir kalabalığa benziyordu ve keşif için bile yetersizdi.
Rus askeri danışmanı Bobrikov, Sırp ordusunun askeri operasyonlarının planlanmasında öncü bir rol oynadı. “Sırp askeri operasyonları başkanının bağımsız rolünden çok memnun kaldım” dedi. “... Şimdi kendime Sırpları ileri götürmek, Türk kalelerini atlamak ve doğru bir başarı hesaplaması yapmadan düşman pozisyonlarından saldırı yapmaktan kaçınmak için en küçük fırsatta yer verdim.” Bobrikov tarafından önerilen ve Milan Prensi tarafından onaylanan stratejik plan, Zaichar bölgesinden Pirot, Sofya yönünde bir ana grev öngördü. Bu tamamen Rus emrinin çıkarlarına karşılık geldi. Sırp ordusunun saldırısı, Tuna ordusunun sağ kanadını sağlamak, Balkan Dağları'nın üstesinden gelmek ve Sofya'yı özgürleştirmek için I. V. Gurko'nun çıkarılmasına yardımcı olmaktı. General Belomarkovich komutasındaki Timok ve Shumadi kolordu ana hatta düzenlenen saldırıya karıştı. Arkada kalan Niš kalesinin gözlenmesi, Moravyalı Kolordu tarafından yönetilmekteydi. Yavorsky ve Drinsky Corps güneybatı yönünde, Karadağ'a doğru yardımcı operasyonlar gerçekleştirdi.
Belomarkoviç’in birlikleri cesurca saldırıya geçti ve birkaç düşman kalesi aldı. 12 (24) Aralık ayında Pirot savaşı yapıldı. İlk olarak, Sırplar, Pirot'a kuzeybatı yaklaşımlarda bulunan Türk tahkimatı Ak-Palanka'ya saldırdı. Bir servis yolunun tehdidinin ardından Türk garnizonu (yaklaşık 2 bin kişi) Pirot ve Vranya'ya giden dağ yollarında yürüdü. Sırplar yiyecek ve yem dükkanlarına el koydu. Bu zafer Sırp ordusunun moralini güçlendirdi, onlara Pirot'a giderken onlara sağlam ve gıda malzemeleri verdi. Türkler Niš'ten kesildi. 15 (27) Aralık Sırp birlikleri, topçuların desteğiyle, Pirot'a saldırdı. Sırplar ön saldırıyı terk etti ve yan kanatlarda düşman pozisyonlarını atlamaya çalıştı. Türkler merkezden çekildiler ancak yanlarda kaldılar. Sırp ordusunun büyük sayısal üstünlüğü ve baskın olan yüksekliklerin onlar tarafından ele geçirilmesi, Osmanlıları daha fazla direniş bırakmaya zorladı. 16 (28) Aralık Sırpları Pirot'a girdi. 12 taburlarından oluşan Türk garnizonu Sofya'ya geri çekildi. Sırplar zengin kupalar ele geçirdi: 28 silahlar, 300 bin mermi kovanları, 1,5 bin silah, 1 bin kartuşun üstünde.
General Belomarkovich (1827 - 1906)
Böylece, Sırplar müttefiki görevlerini yerine getirdiler. Düşman Sofya grubunun dikkatini dağıtdılar ve böylece Balkan Dağları'nı geçerken Gurko birliklerine yardım ettiler. 16 (28) Aralık Pirot düştü ve 17 (29) Aralık ayında Rus birlikleri zaten Balkanlardan gelmişti. Gurko takımı Sofya'ya gitti. Müttefik ordularının yanları kapandı. Sofya'nın serbest bırakılmasından sonra, Sırplar, Ruslarla birlikte, Sofya'dan geri atılan Türk grubunun yıkımına katıldılar.
Pirot'un ele geçirilmesi ve Rus ordusunun Sofya tarafından serbest bırakılması, Sırp kuvvetlerine Nis konusunda ustalaşmaya odaklanma fırsatı verdi. Güçlü tahkimatı olan stratejik bir düşman kalesiydi. Burada Türkler bir cephanelik ve yemek üssü düzenlediler. Kuzeyden gelen yaklaşımlar özellikle iyi bir şekilde güçlendirildi. Savunma, arazi özellikleri dikkate alınarak inşa edildi. Kalenin silahlanmasında metal platformlarda büyük Krupp kale silahları vardı. Garnizon, 6 taburlarından, düzenli süvari filosundan ve iki alan aküsünden (toplamda yaklaşık 5 bin kişi) oluşuyordu. Sırplar, Pirot'u ele geçirdikten sonra kurtarılan askerlerini Nisha'ya devretti. Topçu çekildi. Kaleye yaklaşımlar konusunda birkaç tahkimatlı pozisyon alan Sırplar, düşmanı teslim alma teklifinde bulundular. Askerlere, silahların teslim edilmesinden sonra kaleden serbest erişim sözü verildi. Sivil nüfusa güvenlik sağlandı. Türkler teslim olmayı reddetti.
Aralık ayı akşamı 28 1877 (Ocak 9 1878), Sırp topçusu Niš kalesinde ateş açtı ve Sırplar saldırıya geçti. Asıl darbe, tahkimatların daha zayıf olduğu güneyden gönderildi. Goritsa ve Grabovets tepelerinde sadece aceleyle yapılmış tahkimatlar vardı. Türkler Goritsa'ya yapılan ilk saldırıyı geri çekti, ancak takviye aldı, Sırplar tekrar ileri gitti ve başarı elde etti. Grabovitsa'daki tahkimatlar da ele geçirildi. 29 Aralık Türk garnizonu teslim oldu. Sırplar zengin yağma ele geçirdi: 267 silahlar (Krupp 26 dahil), 13 bin silahtan daha fazlası, 780 revolver, 8 milyon kartuşa, 20 bin el bombası ve diğer mühimmatın yanı sıra büyük miktarda malzeme ve yem stoğu.
Böylece, Sırp ordusu taarruzunun temel görevlerini çözdü. Sırplar, Konstantinopolis yönünde bir atılım başlatan Rus ordusunun sağ ve arka tarafındaki tehdidi ortadan kaldırdı. Sırp ordusunun daha fazla taarruz etmesi, Türkiye ile barışı sona erdirirken, ondan maksimum taviz verebilmek için mümkün olduğunca fazla toprak işgal etmeyi amaçlamıştı. Yeni stratejik plan, üç kolordu farklı yönlerde bir saldırıya çağırdı - Shumadi, Moravian ve Tymoksky. Tek başına Kosova alanına gitmek zorunda kaldı.
Özgürleştirici Niş
Devam edecek ...