Birçok İngilizce gramer kitaplarında Türkçesi geçmiş zaman olarak belirtilen iki zaman (tense) vardır. Bunlar Simple Past Tense ve Present Perfect Tense’dir.
Aslında bu iki zaman (tense) geçmiş zamanı ifade etmesine rağmen, anlam bakımından birbirlerinden farklıdır.
Eğer, ifade edilecek işin ne zaman yapıldığı önemli ise Simple Past Tense kullanılır. Yani sözü edilmek istenen işte önemli olan, o işin ne zaman yapıldığıdır.
I went to London last month. (Simple Past Tense)
Ben geçen ay Londra’ya gittim.
Cümlesinde, Londra’ya özellikle geçen ay gittiğinizi söylemek istiyorsunuz. Yani geçen sene değil, dün değil. Ben geçen ay oradaydım diyorsunuz.
Ancak, eğer siz Londra’yı görmüş olduğunuzu ifade etmek istiyorsanız, geçen sene veya 10 sene önce veya dün olması önemli değil. Yani siz Londra’da bulunmuş, Londra’yı gezmiş görmüş bir kişi olduğunuzu belirtmek istiyorsanız;
I went to London. (Simple Past Tense) Değil
I have been to London. (Present Perfect Tense) Demeniz gerekir.
İşte Türkçemizde her ikisi de geçmiş zaman olarak belirtilen, bu iki farklı zamanın arasındaki önemli fark buradadır.
Biz bu nedenle sitemizde Present Perfect Tense’si, Türkçe sürekli gelecek zaman şeklinde adlandırıyoruz.
Şimdi konuyu özetleyerek ve başka bir örnekle tekrar canlandıralım
İngilizce'de geçmişte bir işin ne zaman yapıldığı önemli ise "Simple Past Tense" kullanılır. Bu geçmiş zaman, çok eski bir tarih olabileceği gibi, bir dakika öncesi de olabilir.
Geçmişte bir işin, konuştuğumuz ana kadar yapılıp yapılmadığı önemli ise "Present Perfect Tense" kullanılır. Bu iş, çok eskiden yapılmış veya yeni yapılmış olabilir. Hiç bir zaman sınırlaması yoktur.
Have you washed my shirt? (Present Perfect Tense)
Gömleğimi yıkadın mı?
Yes, I have washed your shirt. (Present Perfect Tense)
Evet, gömleğini yıkadım.
Gömleğe dokundunuz ve ıslak olduğunu farkettiniz. Şimdi tekrar soruyorsunuz.
When did you wash it? (Simple Past Tense)
Onu ne zaman yıkadın?
I washed it two hours ago. (Simple Past Tense)
İki saat önce yıkadım.
Present Perfect Tense'i, Simple Past Tense ile şöyle bir örnekle bir kez daha karşılaştıralım.
I am going to clean the blackboard.
Karatahtayı temizleyeceğim.
What am I going to do?
Ben ne yapacağım?
You are going to clean the blackboard.
Siz karatahtayı temizleyeceksiniz.
What am I doing now?
You are cleaning the blackboard.
Am I still cleaning it?
Ben hala onu temizliyor muyum?
Yes, you are still cleaning it.
Evet, siz onu hala temizliyorsunuz.
Have I cleaned the blackboard? (Simple PastTense)
Ben karatahtayı temizledim mi?
Yes, you have cleaned it. (Present Perfect Tense)
Evet, siz onu temizlediniz.
What have I done? (Present Perfect Tense)
Ben ne yaptım?
You have cleaned the blackboard. (Present Perfect Tense)
Siz karatahtayı temizlediniz.
How is the blackboard now?
Karatahta şimdi nasıldır?
It is clean.
O temizdir.
Şimdi dikkat edelim.
When did I clean the blackboard? (Simple Past Tense)
Ben karatahtayı ne zaman temizledim?
You cleaned it one minute ago. (Simple Past Tense)
Siz onu bir dakika önce temizlediniz.
Son soruya kadar hep temizleme işinin yapılıp yapılmadığı önemli idi. Fakat son soruda işin yapılıp yapılmadığı değil, ne zaman yapıldığı önemlidir. Çünkü yapıldığı bellidir. Fakat ne zaman yapıldığı sorulmaktadır Böyle olunca cümleyi Simple Past Tense kurduk.
Böylece bir kere daha anlıyoruz ki, bir işin yapılıp yapılmadığı önemli ise Present Perfect Tense, ne zaman yapıldığı önemli ise Simple Past Tense ile cümle kurmamız gerekir. İşte aynı anlamda gibi görünen Present Perfect Tense ile Simple Past Tense arasındaki çok önemli fark budur.