Dördüncü ÇağArda Tarihi Dördüncü Çağ ve sonraki çağlar, J. R. R. Tolkien Orta Dünya evreninde bir zaman dilimidir. Dördüncü Çağ ve sonrasına dair Tolkien çok az şey yazmıştır. Tolkien`in çoğu çalışması Üçüncü Çağ ve ondan önceki çağlarla ilgilidir. Dördüncü Çağ, bazılarının sandığının aksine Yüzüktaşıyıcılarıın Valinor`a gitmek için Orta Dünya`dan ayrılması ile değil, Hükmeden Yüzük`ün yok edilmesi ve Sauron`un kesin olarak yenilmesi ile başlamıştır. Çağın ilk asırlarında yaşanan bazı olaylar Ekler`den ve aşağıdaki açıklamalardan öğrenilebilir.
İnsanlarElessar ve sonrasında Eldarion`un çalışmalarıyla, sürgündeki Númenorean krallıkları olan Arnor ve Gondor tekrar eski günlerine kavuştu ve İnsanların krallıkları zenginleşti. İnsan ırkından olan düşman halklar ile kesin barış kuruldu. En azından Haradrim ve Easterlingler ile ittifak kuruldu ve hatta bazıları Yeniden Kurulmuş Birleşik Arnor ve Gondor Krallığı`na katıldılar. Ekler`de anlatıldığı üzere, í‰omer Eorl`ün yemini tazeledi ve Elessar ile beraber Rhun denizinin ötesindeki ve Harad`ın içlerindeki topraklarda savaşlar yapmaya gittiler. Demek ki, geçmişte Sauron ile beraber savaş yapmış ve hala barış yapmayan halklar vardı. Sauron`un kölelerinin çoğu özgür bırakıldı ve Mordor`daki Núrnen denizi etrafında kendilerine bağımsız topraklar verildi. En başından beri müttefik olan Rohan ve Esgaroth krallıkları da parlak günlerine döndü. Doğal olarak zarar görmeden Dördüncü Çağ`a ulaşmış olan Shire ve Drúedain ülkelerine de bağımsızlık verildi.
ElflerLórien elfleri Yüzük Savaşı esnasında Dol Guldur`dan gelen üç saldırıyı geri püskürttükten sonra, Kuyutorman`ı her türlü kötülükten temizlemeye başladı (bu kötülüklerin birçoğu Dol Guldur`daydı). Rivayet edilir ki, Celeborn birçok elfle birlikte kayıklara binerek savaşa hazırlıklı bir halde Anduin`in karşı tarafına geçti. Bu esnada Galadriel, Dol Guldur`un surlarını yıkıyordu ve çukurlarını ortaya çıkarıyordu. Orman bu şekilde temizlendi. Daha sonra Thranduil ve Celeborn, ormanın ortasında buluştular ve ormana ``Eryn Lasgalen`` dediler. Eryn Lasgalen`deki Silvan krallıkları (Celeborn`un ``Doğu Lórieni ve Thranduil`in krallığı), elflerin çoğu batı gitmesine rağmen eskisine göre biraz daha genişlemiş oldu. Gri Limanlar ve Lindon toprakları, bir süre daha geride kalacak olan Círdan ve diğer elflerin kullanımına ayrıldı. En azından Legolas`ın komuta ettiği bir topluluk Ithilien`de bir süre kalmaya devam etti.
CücelerDurin`in Halkı cüceler Erebor`da zenginleşti ve Gimli`nin yönettiği bir grup Aglarond`a yerleşti. Khazad-dum`a madenci grupları yollandı ve tekrar çıkarılmaya başlanan mithril ile Minas Tirith`in kapıları tamir edildi. Khazad-dum hemen eski günlerine dönüp kalabıklaşmadı.. Bununla beraber, Son Durin`in çalışmalarıyla Durin`in Halkı tekrar anavatanına dönmeye başladı. Dördüncü Çağ`ın sonlarına doğru, cüceler azalmaya başladı. Çünkü, cüce hanımları eskisinin sadece üçte biri miktarınca çocuk yapmaya başladılar ve cüce adamları zanaatlarına o kadar düşkün oldular ki, ne evlenmek ne de çocuk yapmak gibi bir dertleri yoktu. Tam olarak akıbetleri bilinmiyor.
Diğer Irklar
Orklar ve troller uzak doğuya gitti ve asla kendilerini toparlayamadılar ve eski günlerine dönemediler. Entler, enthanımlarını bulamadılar. Aragorn, bir zamanlar yayılmış oldukları Eriador`a doğru Fangorn`u tekrar genişletmeleri için onlara izin verdi ve onlara bağımsızlık verdi. Ağaçsakal buna teşekkür etti ve fakat entlerin asla eskisi gibi çoğalamayacaklarına ağıt yaktı. Entler gitgide ağaçlaştı ve bir daha diğer ırkların işlerine dahil olduklarına hiç rastlanmadı (Ağaçlaşmış ve iletişimi kesmiş bir entin “ölü” sayılıp sayılamayacağı veya bugünlere kadar herhangi bir duyuları sağlam kalarak ulaşıp ulaşmadıkları tartışmalıdır).
Yüzük Kardeşliği
Yüzük Kardeşliği`nin geri kalan üyelerinden Sam, Shire`ın belediye başkanı ve Kral Elessar`ın danışmanlarından birisi oldu. Kızı Elanor ise, Arwen`in en büyük yardımcılarından biri oldu. Hayatının sonuna doğru, Círdan`ın son gemilerinden birisine binerek Sam`in Valinor`a doğru yola çıktığı söylenir. Merry Erdiyarı`nın Başkanı oldu ve Pippin Shire`da Yaşlıer ve Took sülalelerinin reisi oldu. İkisi de Rohan ve Gondor`un kraliyet aileleriyle dostluklarını sürdürdü. Çok yaşlandıklarında Rohan ve Gondor ziyaretleri için yola çıktılar ikisi de D.Ç. 64 civarında öldüler. Rath Dínen`e gömüldüler. Legolas`ın bir gemi yaptığı ve Valinor`a yelken açtığı söylenir. Gimli`nin de gayri ihtiyari Galadriel`i görme arzusuyla Legolas ile beraber gittiği söylenir.
Sonraki AsırlarTolkien`in yazılarında, bu çağın ilk birkaç yüzyılının ötesine dair bilgi bulunmuyor. Bu yüzden çağın ne zaman bittiği bilinmiyor. Bilinen bir gerçek şu ki Dördüncü Çağ, egemenliğin insanlara geçtiği ve Elflerin Zayıflaması`nın başladığı çağ oldu. Bu çağla birlikte fantastik tarih öncesi dönemler sona erdi ve gerçek dünya tarihine geçildi.
Sonraki ÇağlarTolkien`in bir tahminine göre Üçüncü Çağ`ın sonu ile M.S. 20. yy`ın başlangıcı arasında yaklaşık 6000 sene var ve eğer Dördüncü Çağ ile Beşinci Çağ aynen İkinci Çağ ve Üçüncü Çağ arasında olduğu gibi uzunluk açısından benzeşiyorsa, Beşinci Çağ`ın bitiş senesi M.S. 1958 olabilir. Ayrıca Tolkien, çağların hızlanmaya başladığını düşündüğünü ve buna göre Altıncı Çağ`ın sonlarında olduğumuzu ve Yedinci Çağ`a doğru zamanın ilerlediğini belirtmiştir.<ref>Carpenter,Humphrey. ``The Letters of J. R. R. Tolkien``,Boston:Houghton Mifflin,#211 s.283 dipnot, ISBN 0-395-31555-7</ref>
Sonraki Çağlara Dair TartışmalarTolkien, Orta Dünya evrenini gerçek dünya tarihinin erken dönemleri olarak betimlemiş ise de daha sonraları düzeltme yaparak mitolojik bir çehreye büründürmüştür. Bu sayede Orta Dünya mitolojisindeki olayların gerçek dünya tarihindeki bazı gerçeklerle çatışma ihtimalini ortadan kaldırmayı amaçlamıştır. İçinde bulunduğumuz zamanı Beşinci Çağ olarak belirlemek, Tolkien takvimini günümüz tarih sistemiyle bağlamaya çalışanlar için önemli bir nokta teşkil ediyor. Tolkien Cemiyeti`nin yayın organı Mallorn`un 42 no.lu sayısında çıkan bir makalede Tolkien`in verdiği tüm bilgiler incelenerek yapılan bir tahlilde Güneş Yılları`nın başlangıcı M.Ö. 25 Mart 10160 senesine, İkinci Çağ`ın başlangıcı M.Ö. 26 Aralık 9564 senesine, Üçüncü Çağ`ın başlangıcı M.Ö. 24 Aralık 6123 senesine, Dördüncü Çağ`ın başlangıcı ise M.Ö. 18 Mart 3102 senesine denk gelmektedir. Çıkarılan bu şemaya göre Miladi takvim sisteminin birinci senesi ile Beşinci Çağ`ın başlangıcı eşit hale gelmektedir<ref> Orta Dünya Kronolojisi(Mallorn`un 42. sayısındaki bir makale) (``İngilizce``)</ref>
Notlar ve Kaynakça
reflist