Ekstansör Tendon Yaralanmaları
Ekstansör Tendon Nedir?
El ve parmakların sırt kısmında bulunan ekstansör tendonlar, parmakların ve başparmağın düz olmasını sağlayan yapılardır. Bu tendonlar ön koldaki kaslara bağlıdır. Tendonlar parmaklara doğru ilerledikçe düz ve ince hale gelirler. Parmaklarda, eldeki küçük kaslardan daha küçük tendonlar bu tendonlara katılır. Hassas parmak hareketlerine ve koordinasyona izin veren küçük kas Ekstansör Tendonlarıdır.
Ekstansör Tendonlar Nasıl Yaralanır?
Ekstansör Tendonlar; derinin hemen altında, doğrudan kemiğin üzerinde, ellerin ve parmakların sırt kısmında bulunur. Konumlarından dolayı küçük bir kesik bile onları kolayca yaralayabilir.
Daha az gördüğümüz yaralanma çeşidi şudur. Bir parmağın sıkışması, bu ince tendonların kemiğe yapışmalarından kopmasına neden olabilir. Bu tür bir yaralanmadan sonra, bir veya daha fazla eklemi düzeltmekte zorlanabilirsiniz. Tendon ve parmaklarınızı yaralanmadan sonra tekrar kullanabilmek için uygun ve hassas bir tedavi gereklidir.
Ekstansör Tendon Yaralanmaları Nasıl Tedavi Edilir?
Tendonun kesildiği yaralanmalarda dikiş gerekebilir ancak sıkışma yaralanmalarından kaynaklanan yırtıklar genellikle atel ile tedavi edilir. Ateller, parmakların pozisyonunu ve açılarını koruyarak tendonların iyileşen uçlarının ayrılmasını engeller. Ateller, tendon tamamen iyileşene kadar çıkarmadan kullanılmalıdır. Bazen dış atele ek, iç atel olarak eklem boyunca kemiğin içinden bir tel yerleştirilir. (Ameliyathanede)
En Sık Ekstansör Tendon Yaralanmaları Nelerdir?
Çekiç parmak, bir ekstansör tendonun kemikten kesildiği veya ayrıldığı uç eklemin (distal interfalangel eklem) sarkması-düşmesi ile karakterize bir durumdur. Hasta parmak ucunu, yardım almadan ya da kendisi öteki eli ile düzeltmeden bükülü durumdan düz duruma getiremez. Çekiç parmak yaralanması ikiye ayrılır.
1. Kemiksel Çekiç Parmak: Tendonun kemiğe bağlandığı yerde tendon kopmaz kemik parça kopar. (Bony Mallet Finger)
2. Tendonsal Çekiç Parmak: Parmağın son boğumundaki eklem hizasında çoğunlukla da kesici bir yaralanma olmadan, parmağın sıkışması, ağır cisim kaldırma sonucu tendon kopar.
Çekiç Parmağın (Mallet Finger) Tedavisi Nasıldır?
Tendon yaralanması ister kemiksel ister tendonsal olsun, parmak uygun pozisyonda mutlaka atellenmelidir. Atelin boyutu ve takmanız gereken süre, yaralanmanızın türü ve yerine göre belirlenir. Atel bu süre zarfında sürekli yerinde kalmalıdır. Tendonun tamamen iyileşmesi bazı hastalarda yaklaşık 8 hafta veya daha uzun sürebilir. Atelin erken çıkarılması, parmak ucunun sarkmasına neden olabilir ve bu daha uzun süre atelin kullanılmasını gerektirebilir. Bazen uygun zamanda atel takılmasına rağmen etkilenen parmak ekleminde hafif kalıcı bir sarkma olabilir.
Çekiç Parmağın (Mallet Finger) Tedavisinde Cerrahi Gerekir Mi?
Eğer tendon kesici bir cisim ile kesilmiş ise dikiş gereklidir. Kemiksel çekiç parmak, eklem içi kırık olduğu için cerrahi tedavi seçeneği mutlaka değerlendirilmelidir.
Düğme İliği Deformitesi (Boutonniere Deformitesi); Orta eklem üzerindeki Ekstansör Tendonun kesilmesi veya yırtılmasından parmağın orta ekleminin bükülmüş pozisyonunu tanımlar. Tedavi de orta eklemi yaralı olan tendonunun tamamen iyileşene kadar düz bir pozisyonda atellenmesidir. Bazen tendon kesildiğinde hatta tendon yırtıldığında bile dikiş gerekebilir. Yaralanma tedavi edilmezse veya atel düzgün takılmazsa, parmak hızla daha da bükülebilir ve sonunda bu pozisyonda sertleşebilir. Doktorunuzun talimatlarına uymalı ve en az dört ila sekiz hafta boyunca atelinizi takmalısınız. Ateli ne zaman bırakabileceğinizi doktorunuz size söyleyecektir.
Kesilere Bağlı Yaralanmaların Tedavisi:
El sırtındaki Ekstansör Tendonlarda yaralanma sonucu oluşan kesikler, parmakların ele birleştiği eklemde parmağın düzeltilmesinde güçlük yaratır. Tendon uçlarını birbirine dikmek, bu yaralanmaları tedavi etmenin şartıdır. Ameliyat bitip cilt kapatıldıktan sonra, onarımı korumak için atelleme yapılır. Bu bölgedeki tendon yaralanması için atel, bilek ve parmağın bir kısmını içerebilir.
Ekstansör Tendon Yaralanmamın Sonucu Hastayı Ne Bekler?
Ekstansör Tendon Yaralanmaları, tendonun yakındaki kemiğe ve yara dokusuna yapışmasına neden olarak tendonun hareketini sınırlandıran skar (yara dokusu) oluşturabilir. Oluşan yara dokusu, en iyi tedavi ile bile tam parmak bükülmesini ve düzleşmesini engelleyebilir. Bunun oluşumunu en aza indirmek için doktorunuzun size söyleyeceği zamanda ve sıklıkta el fizyoterapisine başlamalısınız. Yara dokusunu serbest bırakmak için ameliyat, bazen ciddi hareket kaybı vakalarında yardımcı olabilir.