Kosta Rika, bir Orta Amerika ülkesi. Kosta Rika adı zengin kıyı anlamına gelmektedir. Latin Amerika`nın en önemli noktalarından biridir. Panama`nın kuzeyinde, Nikaragua`nın güneyinde yer almaktadır. Batısı Büyük Okyanus, doğusu ise Karayip Denizidir. Ayrıca Kosta Rika, ordusu bulunmayan az sayıda ülkelerden biridir.
Tarihi
Kristof Kolomb, Karayip sahilleri yakınındaki küçük bir adaya 18 Eylül 1502de çıktığında, burada bulunan altın yataklarından dolayı buraya, Zengin Sahil manasına gelen Kostar Rika adını verdi.
Ülkenin bugünkü yerlileri, on altıncı asırda buraya Guatemaladan göç etmiş olan İspanyollardır. Burada Kızılderililer ve Zenci köleler bulunmadığı için İspanyollar kendi topraklarını kendileri işlediler. Kostarikanın kolonik devri fakirlik ve sefalet içinde geçti.
15 Eylül 1821de bağımsızlığını ilan eden Kostarika, böylece İspanyol boyunduruğundan kurtuldu. 1838e kadar dış politikası, Orta Amerika Birliğine bağlıydı. 1838de bu birlikten ayrıldı.
1842de Braulio Carilol hükümeti, Orta Amerika Birliğini kurmak için General Francisco Morasan tarafından devrildi. Fakat kısa zaman sonra kendisi de iktidardan düşürülerek öldürüldü. Bundan sonra ülkede, 7 senelik bir anarşi dönemi başladı. 1849da eski başkan Mora yine iş başına geldi. Düzeni sağladı ve reformlar yaptı. Bundan sonra 1859-1870 yılları arasında yarım düzine başkan değiştiren Kostarikada, 1879dan sonra, Tomas Guordia tarafından kuvvetli bir hükümet kuruldu ve 1871 yılının Aralık ayında bir anayasa çıkarıldı.
On dokuzuncu asırda ülkede ekonomi gelişmeye başladı. Amerikanın baskısı ve çeşitli sebeplerle, devlet başkanları, devamlı değişmiştir.
1940da iş başına geçen Refael Calderon Guordianın idaresi altında, Kostarikanın Amerika ile münasebetleri gelişme gösterdi. Japonlar, Peal Harbora baskın yapınca, Amerika ile beraber Japonyaya harb ilan etti. Panama kanalının müdafaasında yardımcı oldu. Kostarika, 1944te Birleşmiş Milletlere, Milletlerarası İmar ve Tekamül Bankasına ve IMFye üye oldu.
8 Şubat 1948de yapılan seçimler neticesinde çıkan iç karışıklıklar sonucu, José Figueres ihtilal yaparak, yönetimi ele geçirdi ve eski anayasayı yürürlüğe koydu. 1949da Ulate Blanca başkan seçildi. Günümüze kadar ülke değişik başkanlar dönemi yaşamıştır. 1949dan sonra Ordu yönetime karışmadı. Demokrasiyi benimseyen Kostarika bu rejimi en iyi uygulayan Amerika ülkelerinden biridir.
Fiziki Yapı
Ülkenin yüzey şekilleri başlıca üç bölümde incelenir. Sulak Karaib kıyısının arkasında, dar ve alüvyonlu bir arazi bulunur. Bu arazi içinde kuzeyde Cordillera de Guanacaste ve güneyde Cordillera de Talamananın bulunduğu kuzeybatı-güneydoğu yükselti kuşağı; yükselti kuşağının batısında, Nicaya ve Osa yarımadalarının arasında kalan, Büyük Okyanus kıyıları yer alır.
Yükseltiler, Nikaragua Gölünün batısında başlar. Ülkede bulunan volkanlardan Irazu 3432 m ve Turrilaba 3328 m ile en yüksek noktaları meydana getirirler. Talamanca Dağ silsileleri arasında 2740 m yükseklikte tepelere rastlanır.
Ülkenin doğu kıyılarında girinti ve çıkıntı az, batı kıyılarında ise çoktur. Batı kıyısından 480 km uzaklıktaki Coco Adası, Kostarikaya aittir. Dağlık iç bölgelerden kıyı ovalarına doğru inen yamaçlar oldukça diktir.
İklim
Doğu Alize rüzgarlarının hüküm sürdüğü kıyı ovalarında nemli ekvator iklimi, orta kısımlarda ılık, yüksek yerlerde ise soğuk iklim hüküm sürer. Fakat soğuklar şiddetli değildir. Kıyılarda sıcaklık ortalama 25 ile 32°C arasında, orta kısımlarda 21 ile 27°C arasındadır. Yüksek bölgelerde ise 10°Cyi geçmez. Ülkede kar yağmaz. Yıllık yağış ortalaması ise 3100 ile 6350 mm arasında değişmektedir.
Tabii Kaynaklar
Bitki örtüsü ve hayvanlar: Bataklıklar ve ormanlar, ülkenin yaklaşık üçte birini kaplar. Kuzey Karayip sahilleri ve Büyük Okyanus sahilleri tropikal ormanlarla kaplıdır. Ormanlarında meşe ve çam ağaçlarına rastlanır. 2400 m yüksekliğin üzerindeki bölgelerde, ormanlar seyrekleşerek yerini çayırlara ve meralara bırakır. Ağaçlık bir bölge, Nicoya Yarımadasının doğu kısımlarını örter.
Ülkede en çok rastlanan yabani hayvanlar arasında tapir, oklu kirpi ve timsah bulunmaktadır.
Madenler
Ülke toprakları maden bakımından zengin değildir. Az miktarda altın çıkarılır.
Nüfus ve Sosyal Hayat
Ülke nüfusu 3.161.000 olup, bu nüfusu İspanyol asıllı beyazlarla, Zenciler ve Kızılderililer meydana getirir. Nüfus artışının yüksek olduğu ülkede halkın büyük kısmı başşehir bölgesinde toplanmıştır. Halkın ancak % 34ü şehirlerde yaşar. Önemli yerleşim merkezleri, San José, Alajuela, Heredia ve Cartagodur.
Resmi dil İspanyolca olup, bazı devlet işlerinde İngilizce ile yazışmalar sürdürülmektedir. Halkın büyük çoğunluğu Hıristiyanlığın Katolik mezhebine bağlıdır. Ayrıca Yahudi ve Protestanlar da vardır.
Ülkede eğitim parasızdır. İlköğretim, 6-12 yaş arasında mecburi olup, okuma-yazma bilmeyenlerin sayısı azdır. Kostarikada iki üniversite vardır.
Siyasi Hayat
Ülke, devlet başkanı tarafından yönetilmektedir. Ülkede, 57 üyeli tek meclis vardır. Meclis için 4 yılda bir seçim yapılmaktadır. Oy kullanmak mecburidir.
Ekonomi
Tarım: Kostarikanın ekonomisi tarıma dayalı olduğundan, nüfusun % 55i tarımla uğraşır. Mesela Centralde kahve, süt ürünleri, şeker, fasulye ve patates elde edilir. En fazla ürettiği kahve ve muz dışarıya ihraç edilir. Hayvancılık gelişmiş olup, Guanaceste bölgesinde sığır sürülerine rastlanır. Orta Amerikanın en çok süt ürünleri ihraç eden ülkesidir.
Sanayi
Sanayi, ülkede gelişmemiş olup, mevcut olan küçük çaptaki sanayi ise şeker rafinerilerini, gübre fabrikalarını, tarım ilaçları ve tüketim maddeleri yapımını içine alır.
Ticaret
Kostarika, dışarıya kahve, muz ve süt satar, dışarıdan ise sanayi ürünleri alır. Ticari münasebetlerde ülke ekonomisi, ABDye bağlıdır. Dış ödemeler dengesinin açık vermesine rağmen, ülkenin ekonomisi, diğer Orta Amerika ülkelerininkine göre hızla ilerlemektedir.
Ayrıca çağlayanlar, tabii güzelliklere sahip çeşitli yerler ve İspanya medeniyetinden kalan eserler, turistlerin ilgisini çekerken, ülke ekonomisi için iyi bir gelir kaynağı olmaktadır.
Ulaşım
Ulaşım, yaklaşık 35.357 km uzunluğundaki karayolları, iki sahili birbirine bağlayan 1500 kmlik demiryolları ile sağlanır. Karayolları yetersiz ve bakımsızdır. % 15lik kısmı asfalt kaplıdır. Puertolimon, Puontarenas, Golfito başlıca limanlardır. San José yakınlarındaki Juan Santa Maria ülkenin tek milletlerarası havaalanıdır.