Masa Tenisi
Masa Tenisi hakkında bilgiler
— Ping pong, boyu 2,74 m, eni 1,52 m, yerden yüksekliği 0,76 m olan, genellikle yeşile boyanmış bir masada oynanır. Masa ikili oyunlardaki servis atışları için boyuna olarak tam ortadan bölünmüştür. Oyunun amacı, çevresi 11,43-12,06 sm, ağırlığı 2,40-2,53 gr olan bir selüloit topu, masayı enlemesine ve tam ortadan bölen 15,25 sm yüksekliğindeki filenin üzerinden, genellikle kauçuk kaplı tahta bir raketle aşırtmaktır. Oyun kuralları tenis kurallarına benzer. Okkalama yasaktır ve taraflar sıra ile beşer servis atarlar. Ayrıca ikili oynarken servis atışlarında topun servis atılan bölümün çaprazındaki bölüme (teklide olduğu gibi fileye değdirmeden) düşmesi gerekir. Şampiyonluk turnuvalarında ping pong maçları her biri 21 sayılık (20 ve daha fazla sayılardaki beraberliklerde set kazanmak için rakipten iki sayı fazla almak gerekir) 3 veya 5 set üzerinden oynanır.
Bir masanin iki yanindaki sporcularin ellerindeki raketler yardimiyla topu masanin ortasindaki ag uzerinden karsi tarafa gecirmelerine dayanan spor dali.
Ilkel olarak 16. yy'da baslayan Ingiltere ve Fransa'da yemek masalarinin uzerinde oynanmaya baslandi. Sunger top ve mantar raket gibi maddelerin bulunusu seluloidin ortaya cikisi, bu spor dalini hizla gelistirdi. Ping-pong diye de anilan masa tenisi, Cin'de buyul ilgi gordu. Ilk kurallar 1930 yilinda tespit edildi.
Masa Tenisi İki veya dört kişi tarafından küçük ahşap raket ve boş selüloit topla oynanan kapalı salon oyunu.
Oldukça yaygın olarak hemen hemen dünyanın her yerinde oynanır. İlk zamanlar ping-pong adı ile Avrupa ve ABD'de yayılmıştı. Ancak Birinci Dünya Savaşından sonra bu isim masa tenisi olarak değiştirildi ve milletlerarası standart bir oyun haline getirildi. Öncelikle bu sporda Avrupalılar liderliği yürütürken 1952'de Bombay Dünya Şampiyonasında Japonlar liderliği aldılar. Her ne kadar 1959'da Dortmund'da Batı Almanya ve Çin başa geçmişlerse de 1961'de Japonlar tekrar liderliği kazanmışlardır.
1926'da Milletlerarası Masa Tenisi Federasyonu (ITTF) kurulmuştur. 1970'te üyesi 100'e yaklaşan federasyon, dünyanın en büyük federasyonlarından biri sayılmaktadır. Masa tenisinde masanın boyutu 2,74 m x 1,50 metredir. Yerden yüksekliği 76,2 cm olup, masada 1,9 santimetrelik beyaz çizgi çizilmiştir. Ortada bulunan beyaz çizgi masayı boyuna ikiye ayırır. Bu parçalar oyuncu dört kişi olduğunda kullanılır. 180 cm uzunluğunda ve 15,25 cm yüksekliğindeki bir ağla, masa ikiye bölünür. Raketler ahşap olmak kaydıyla, her türlü büyüklükte, şekilde ve ağırlıkta olabilir. Raketin yüzü noktalı lastik veya selüloz lastik kaplamalı olabilir. Beyaz top 37,2 mm çapında ve 2,40 gr ağırlığındadır.
Oyunda, ilk servis yapan kura atışı ile belirlenir. Bu kişi de topu havaya atıp raketle vurarak oyunu başlatır. Top servis kullanan tarafın masasına çarptıktan sonra, ağı atlayıp diğer tarafa düşmelidir. Topun geçtiği taraf, topu doğrudan karşı tarafın masasına raketle çevirir. Böylece karşılıklı oyun devam eder. Bir tarafın başarısızlığı karşı tarafa bir puan kazandırır. Servis her beş puanda, bir taraftan diğer tarafa geçer. Eğer servis topu ağı aşarken ağa dokunmuşsa servis tekrarlanır. Buna net denir. Aslı “let”tir. Bir tarafın 21 puana erişmesiyle oyun sona erer. Eğer, her ikisi de 20'ye erişirse taraflar arası iki puan fark edinceye kadar oyun devam eder. Bir maç üç veya beş oyunla olur. Eğer oyun dört kişi tarafından oynanıyorsa oyuncular birbiri ardınca topa vururlar. Servis yapılırken top sağ masa dörtte birinden, karşı tarafın sağ dörtte birine gitmelidir.
Masa tenisi oyununun çıktığı ilk zamanlarda, savunmaya yönelik ağır bir oyun tarzı benimsenmiştir. Sayı yapılmak için belirli bir süre yoktu. Bazan bir sayı yapmak için, bir saatin geçtiği karşılaşmalar olmuştu. Günümüzde oyuna bazı sınırlayıcı kurallar getirildi. Bir oyun başladıktan 15 dakika sonra bitmezse oyunun geri kalan bölümünde hızlandırma sistemi uygulanır. Buna göre servis atan oyuncu, servis atışı ile birlikte toplam 13 vuruşta sayı yapmalıdır. Ayrıca servis her sayıdan sonra değişmektedir. 1937'den sonra servis atarken oyuncuları parmaklarını kullanarak topu döndürmesi de yasaklanmıştır.
Masa tenisi büyük küçük herkesin yapabileceği bir spor olup, müsabakalar erkek takım, bayan takım, tek erkek, tek bayan, çift erkek, çift bayan ve karma dallarında yapılmaktadır.
Erkek takım karşılaşmasında üç maçtan ilk beş seti, bayan takım karşılaşmalarında beş maçtan ilk üç seti kazanan takım galib sayılır.
Masa tenisi, sporcuların fiziki güç ve kondisyonlarının ortaya konduğu atak, devamlı çalışma isteyen bir spor dalı olarak Özellikle gençler tarafından sevilip çok oynanmaktadır.
KurallarıMasa tenisi ortasında 15.25 cm yükseklikte ağ olan bir masa üstünde oynanır. Masanın yüksekliği 76 cm, eni 152.5 cm boyu 274 cm'dir. Masanın kenarları 2 cm kalınlığında beyaz çizgi ile çizilir. Uzun kenarların tam ortasına çiftli maçlarda sahaların ayrılması için 0.3 cm kalındığında beyaz çizgi ile çizilidir. Ağ masanın her iki tarafında 15.25 cm dışarı taşacak şekilde gergin kurulur. Altında ve undadır.
Maç benzer raketli oyunlar gibi tek sayılı setin kazanılması ile sona ererservis masanın oyuncunun kendi sahasında ortasından beyazla ayrılmış masanın sağ tarafından karşı masanın sol tarafına atılarak yapılır. Oyuncular her servis de servis karşı tarafa geçer. Servis kullanmaya başlayacak tarafın oyuncuları önce masada yer değiştirir, sonra servis kullanır. Tenisten farklı olarak oyuncuların her top gelişinde sırayla topu masada karşı tarafa atması gerekir. Oyun sırasında top karşı tarafa geçirilmeye çalışılır.
TarihçesiBu sporun salon tenisi adıyla bilinen en eski şekli 1880 li yıllarda Hindistan ve Güney Afrika'daki İngiliz ordusu tarafından oynanırdı. Puro kutularının kapaklarını raket, yuvarlatılmış şarap şişesi mantarlarını da top olarak kullanırlardı. File olarak da kitapları kullanıyorlardı.
Tarihçesi: On dokuzuncu yüzyılda ping-pong adıyla ilk defa İngiltere'de yemek masaları üzerinde oynanmaya başladı. Aynı yüzyılda Özellikle İngiltere'nin sömürgesi durumundaki Hindistan ve Uzakdoğu'da da oynandığı görüldü. Bu dönemde değişik kuralların uygulandığı oyun, standart masallarda oynanmıyordu. 1926 yılından sonra masa tenisinde kullanılan raketlere pütürlü lastik takılmasıyla ikinci dönem başlamış oldu. Aynı yıl kurulan Milletlerarası Tenis Federasyonu (ITTF) oyunun belli kaidelerini tesbit etti. Federasyon net yüksekliği 15,25 cm, bir setin süresini 15 dakika olarak sınırladı. Masa tenisinin üçüncü dönemi ise 1952 yılında Bombay'da yapılan Dünya Şampiyonasında başladığı kabul edilir. 1956'da Tokyo'da yapılan kongrede Dünya Şampiyonalarının iki yılda bir yapılması; ara yıllarda ise Kıta Şampiyonalarının yapılması kararlaştırıldı. 1959 yılından sonraki zamanda bu spor dalı son şeklini aldı.
1890'lı yıllarda İngiltere'de bu oyunun diğer versiyonları geliştirildi. Bunlar "whiff whaff" ve "gossima" gibi değişik isimlere sahiptiler ve Parker Brothers firması masaya kurulabilen portatif net, dışı file kaplı küçük bir top ve minyatür raketlerden oluşan salon tenisi kitleri satmaya başladı.
1900 yılında Amerika'yı ziyaret eden İngiliz James Gibb, dönerken yanında bazı içi boş selüloid toplardan getirdi ve arkadaşlarıyla salon tenisini bu topları kullanarak oynamaya başladı. Gibb, topun rakete ve masaya çarptığı zaman çıkardığı sesi temsil eden "ping pong" ismini kulanmaya başladı...
Fakat 1901 yılında İngiliz spor ekipmanları üreticisi olan John Jacques "Ping Pong" ismini kendi adına tescil ettirdi ve bu ismin Amerika haklarını Parker Brothers firmasına sattı. Onlar da yeni kitlerini bu isimle çıkardılar.
Bir başka İngiliz, E. C. Goode, 1902 yılında tahta raketinin yüzeyini pürüzlü lastikle kaplayarak topa falso vermeyi başardı. Aynı yıl İngitere'de Ping Pong Federasyonu kuruldu fakat isim hakkının Parker Brothers firmasında olmasından ve dolayısıyla ekipmanların çok pahalıya çıkmasından dolayı 3 yıl sonra kapandı.
Buna rağmen diğer üreticilerin genel bir isim olan table tennis (masa tenisi) adı altında sattıkları ekipmanlarla bu spor İngiltere ve Avrupa'da sessizce yaygınlaştı. 1921 yılında İngiltere'de yeni bir masa tenisi federasyonu kuruldu. Peşinden de 1926 yılında İngiltere, İsveç, Macaristan, Hindistan, Danimarka, Almanya, Çekoslovakya, Avusturya ve Galler'in Berlin'de yaptıkları toplantıda Fédération Internationale de Tennis de Table (International Table Tennis Federation - Uluslararası Masa Tenisi Federasyonu) kuruldu.
İlk dünya şampiyonası 1927 yılında Londra'da yapıldı. Bu yıldan 2. dünya savaşına kadar tüm şampiyonalar Macaristan'ın egemenliği altında geçti. Bu zamanların en iyi oyuncuları bayanlarda yedi dünya şampiyonası kazanan Macar Maria Mednyanszky ve beş defa dünya şampiyonu olan yine Macar Viktor Barna'ydı. Çekoslovakya ve Romanya'lı sporcular da bazı şampiyonaları kazandılar.
Amerika Ping Pong Federasyonu 1930 yılında kuruldu fakat sadece Parker Brothers firmasının ekipmanları kullanılabildiği için üye sayısı fazla olamadı. 1933 yılında iki rakip federasyon daha kuruldu. Bunlar U.S. Amatör Masa Tenisi Federasyonu ve Ulusal Masa Tenisi Federasyonuydu. Bu üç grup 1935 yılında birleşerek U. S. Masa Tenisi Federayonu adını aldı. 1994 yılında da adını U.S.A. Table Tennis olarak değiştirdi.
İkinci dünya savaşından sonra bir süre daha orta Avrupalı oyuncuların egemenlikleri sürdü. 1953 yılından itibaren Asya'lı oyuncuların egemenliği başladı. Asya'lı yıldız oyuncuların aniden ortaya çıkmalarının bir sebebi Japon Horoi Satoh'ın 1952 yılında ilk defa kullandığı süngerli lastiklerin kullanılmaya başlamasıdır. Bu yeni malzeme oyunu hızlandırdı ve oyuncuların topa daha fazla falso vermelerine imkân sağladı.
Asya'lı oyuncular "Penholder tutuşu" adı verilen ve raket sapının başparmak ile işaret parmağı arasında tutulduğu bir tutuş şekli geliştirdiler. Bu tutuş şeklinde her tür vuruş için raketin aynı yüzünü kullanıyordu (artık bu tutuş ile raketin her iki yüzünü de kullanan oyuncular vardır). Bu tutuş bugün birçok üst seviye uluslararası oyuncu tarafından kullanılmaktadır.
1988 yılında masa tenisi erkek ve bayanlarda tekler ve çiftler müsabakalarını içeren olimpik bir spor haline geldi.
- Ping pong (ticari bir firma adı), bazen masa tenisi yerine geçen sözcüktür.
- 乒乓球 (Ping Pang Qiu) Çin, Hong Kong ve Tayvan'da kullanılan ismidir.
- 卓球 (Takkyu) Japonya'daki ismi.
Türkiye'de masa tenisiTürkiye'de masa tenisinin ilk olarak 1920'lerden sonra Robert Kolej'de oynanmaya başladığı bilinmektedir. Daha sonra bu spor başta İstanbul olmak üzere tüm yurtta yayılmaya başlamıştır. Hatta İstanbul'da Altınordu Spor Kulübü'nde ilk turnuva düzenlenmiştir.
1930 yılında ilk İstanbul Şampiyonası düzenlenmiş ve Galatasaray Spor Kulübü'nden aynı zamanda yüzücü ve boksör olan Raşit Bey İstanbulsporlu rakibini yenerek sarı-kırmızılı kulübü bu dalda ilk şampiyon unvanını kazandırmıştır. Bu gibi gelişmelere rağmen bir süre sonra Türkiye'de duraksamaya başlayan masa tenisi, 1966 yılında Tenis Federasyonu'ndan ayrılıp, kendi federasyonunu kurunca tekrar yükselişe geçmiştir.
1948-70 arasında Fenerbahçe ve Beyoğluspor'un üstünlüğünde geçen yıllar, 1970'lerde Çinli masatenisi ustaları getiren Eczacıbaşı'nın da rekabete dahil olmasıyla daha renkli bir hal almıştır.
İlk Federasyon Başkanı gazeteci Ali Abalı olmuştur. Geçmişten bugüne kadar gelen Oktay Çimen, Gürhan Yaldız, Gençay Menge, Peng Fei Jiang gibi sporcular Türk masa tenisini uluslararası müsabakalarda temsil etmiş, Türkiye'de masa tenisinin belli bir noktaya ulaştığını kanıtlamışlardır.2008 Pekin Olimpiyatları'nda Türkiye'yi masa tenisinde aynı zamanda Fenerbahçe Spor Kulübü'nde spor yapan Çin asıllı Türk sporcular Melek Hu ve Cem Zheng temsil etmişler, Melek Hu bu sporda Türkiye'ye Olimpiyatlarda elde ettiği ilk galibiyeti kazandırmıştır.
Rehber Ansiklopedisi
Kaynak
Bu sayfa, online kullanıcı topluluğu tarafından oluşturulan ve düzenlenen özgür ansiklopedi projesi Wikipedia'nın Türkçe versiyonu Vikipedi'deki Masa Tenisi maddesinden faydalanılarak veya ilgili madde birebir kopyalanarak hazırlanmıştır. Bu makale, GNU Özgür Belgeleme Lisansı ilkeleri kapsamında, Vikipedi sitesi kaynak gösterilerek özgürce kullanılabilir.