KALITIMDA ÇAPRAZLAMA NASIL YAPILIR?
Çaprazlamalar yapılırken şu sıra takip edilir;
1. Genotipler belirlenir.
2. Gametler oluşturulur.
3. Gametler birleştirilir.
4. Bulunan genotip ve fenotipler yazılır.
Altı parmaklı bir bay ile, melez beş parmaklı bayanın evlenmeleri halinde doğacak çocukların ellerinin beş parmaklı olma ihtimali yüzde kaçtır?
(Beş parmaklılık geni, altı parmaklılık genine baskındır)
Çözüm
1. Genotipleri belirleyelim
Beş parmaklılık geni baskın olduğundan seçeceğimiz bir büyük harfle, altı parmaklılık genini resesif oldu¬ğundan dominant gen için seçtiğimiz harfin küçüğü ile göstereceğiz.
Beş parmaklılık geni: B
Altı parmaklılık geni : b
Altı parmaklı bir bay: Resesif bir karakter olduğundan homozigot olmalı: bb
Beş parmaklı melez birey; Heterozigot olması gerek: Bb
MENDEL VE YASALARI
Bezelye bitkisi üzerinde yaptığı çalışmalarla kalıtımın temelini atmış olan değerli bir bilim adamıdır. Mendel bezelyelerin görünür özellikleri üzerinde çalışmalar yapmıştır. Bu özellikler dominant ve resesif durumuna göre şunlardır;
1. Renk özelliği
Yeşil renk: s San renk : S sarı yeşile göre dominant bir özel liktir.
2. Boy uzunluğu
Uzun bezelye bitkisi: U Kısa bezelye bitkisi: u Uzun kısaya baskındır.
3. Tohum şekli
Düzgün: D Buruşuk: d Düzgün buruşuğa baskındır.
Mendel Yasaları
1. Genlerin gametlere serbest dağılım kuralı: Bu
kurala göre genotipi oluşturan genler gametlere rast-gele bir biçimde dağılır.
2. İzotipi kanunu (Karakterlerin birleşmesi kanunu):Bu kanun İki farklı fenotipteki an dölün çaprazlanma-sı ile elde edilen ilk dölde (F, dölüne) oluşan bireyle¬rin % 100 ünün heterozigot genotipi olmasına denir.