Timor'da ateşkes yalanı
09 Eylül 1999 21:00
Timor'da ateşkes yalanı
Doğu Timor'da yapılan referandumunun ardından, sivil halkın üzerine dehşet yağdıran ve yüzlerce kişiyi öldüren kontra milisler, ateşkes ilan ettiklerini açıkladı.
Doğu Timor'da yapılan bağımsızlık referandumunun ardından, sivil halkın üzerine dehşet yağdıran ve yüzlerce kişiyi öldüren kontra milisler, ateşkes ilan ettiklerini açıkladı. Endonezya ordusu tarafından eğitilen ve yönlendirilen milisleri şefi Herminio da Silva Costa, Portekiz radyosu RDP'ye yaptığı açıklamada, milislerin eylemlerine son verdiklerini ve güvenlik konularını Endonezya Silahlı Kuvvetleri'ne bıraktıklarını söyledi. Bölgeden gelen haberler, milislerin açıklamalarının gerçeği yansıtmadığını gösterirken, kontra şiddetinden kaçarak göç eden insanların sayısı giderek artıyor. Avustralya, İngiltere, Fransa Endonezya'ya karşı ekonomik yaptırımlar uygulama tehdidinde bulundu. Askeri müdahale konusu, bölgeye asker göndermeyeceğini duyuran ABD ve Avrupa arasında yeni bir çekişme konusu oldu.
'Kredileri keseriz'
Avustralya Savunma Bakanı John Moore, Endonezya'nın Doğu Timor'daki şiddeti durduramaması durumunda, uluslararası toplumun bu ülkeye ekonomik yardımı kesmesi gerektiğini söyledi. Moore, Avustralya radyosuna yaptığı açıklamada, "Eğer kanun ve düzeni koruyamazlarsa, diğer ülkelerin Endonezya'ya ekonomik yardım konusunu dikkate almamaları sürpriz olur" dedi. John Moore, ABD'nin desteği olmadan, BM gücünün bir parçası olarak Doğu Timor'a birlikler gönderebileceklerini de sözlerine ekledi. Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac da güvenliğin sağlanmaması halinde Endonezya'nın uluslararası mali yardımları kaybedeceğini söyledi.
ABD: Katılmayacağız
ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü James Rubin ise, şiddet olaylarında Endonezya hükümetinin büyük sorumluluğu bulunduğunu belirterek, olayların Endonezya tarafından sona erdirilmemesi halinde, Jakarta'nın ''ağır ekonomik bedel'' ödeyeceğini söyledi. Diğer Amerikan yetkilileri de, Washington'ın, Avustralya'nın kurulmasını önerdiği Doğu Timor barış gücü fikrine destek verdiğini, ancak ABD birliklerinin böyle bir güçte yer almayacağını bildirdiler. Savunma Bakanı William Cohen de, ABD'nin barış gücü olarak Doğu Timor'a asker göndermesinin söz konusu olmadığını belirtti. Cohen, Pentagon'da yaptığı açıklamada, "Kuvvetlerimizi nerede ve hangi şartlarda görevlendireceğimiz konusunda seçici davranmamız gerekiyor. Doğu Timor da bu bölgelerden biri değil" dedi. Endonezya'yı 32 yıl kanla yöneten Suharto döneminden bu yana Endonezya ve ABD arasında sıkı ekonomik ilişkiler bulunuyor.
'Vurarak çözeceğiz'
Endonezya Dışişleri Bakanı Ali Alatas, Devlet Başkanı Habibi ve bazı yardımcılarının ülkeyi ziyaret eden BM Güvenlik Konseyi heyeti ile görüşmesinden sonra gazetecilere yaptığı açıklamada, Endonezya'nın, Doğu Timor'da BM Barış Gücü'nün varlığına karşı olduğunu yineledi. Kontra saldırılarının arkasında güvenlik güçlerinin olmadığını ileri süren Alatas, ordu içindeki bazı 'kötü güçlerin', yüzlerce kişinin öldüğü olaylarda 'rol almış olabileceklerini' söyledi. Doğu Timor, sorunu kendilerinin çözeceklerini söyleyen Alatas, 'Nasıl' sorusunu, 'Vurarak' diye cevapladı.
Baba Gusmao öldürüldü
Doğu Timor bağımsızlık hareketi lideri Xanana Gusmao'nun babasının, milisler tarafından öldürüldüğü bildirildi. Portekiz haber ajansı Lusa, kilise kaynaklarına dayanarak verdiği haberde, Gusmao'nun babasının ölümüyle ilgili detaylı bilgi aktarmadı.
Mülteci akını
Endonezya'nın resmi haber ajansı Antara, binlerce mültecinin, Batı Timor'a ve yakındaki adalara gemiler ya da askeri uçaklarla kaçtığını duyurdu. Haberde, çevrede çok sayıda mülteci kampı oluştuğu ve bu kamplardaki Doğu Timorlu sayısının ise tam olarak 59 bin 612'ye ulaştığı kaydedildi. Bağımsız kaynaklara göre ise bu rakam 150 bin civarında. BM tarafından dün yapılan açıklamada, yaklaşık 200 bin Doğu Timorlunun bölgeyi terk etmesinin beklendiği açıklanmıştı. Kontra katliamlarında ölen kişilerin sayısı hakkında da net bir rakam verilemiyor.
Öte yandan, BM Doğu Timor'da BM için çalışan bir Amerikalının Endonezya askerlerince vurulduğu bildirildi. Amerikalı Earl Candler, kendisini Avustralyalı sandıkları için vurduklarını ve ateş açan kişinin de bölgeye gönderilen Endonezya askerlerinden olduğunu kaydetti.
www.evrensel.net