CBDC ve Bankacılık Faaliyetlerinin Serbestleştirilmesi
CBDC ve Bankacılık Faaliyetlerinin Serbestleştirilmesi CBDC’lerin güvenli bir varlık olmasının nedeni: devletin bankalara tanıdığı korumaların ve ayrıcalıkların hiçbirine ihtiyaç duymamalarıdır.…
CBDC ve Bankacılık Faaliyetlerinin Serbestleştirilmesi
CBDC’lerin güvenli bir varlık olmasının nedeni: devletin bankalara tanıdığı korumaların ve ayrıcalıkların hiçbirine ihtiyaç duymamalarıdır.
ÖZ:
Bugün bankacılık, tüm ülkelerde devlet tarafından en çok korunan veya müdahale edilen ekonomik sektördür.
Bankacıların devletin şartlarına nasıl uyacaklarını bilmek için yaklaşık üç İncil okumaları gerekir.
Bankaların mevcut devlet koruması çok maliyetlidir ve CBDC bu maliyetlerden tasarruf sağlayacaktır
İspanya Merkez Bankasının önünde bulunan metro çıkışından bir kare.
Son on yıllarda, uluslararası ticaret, telekomünikasyon, ulaştırma, işgücü gibi alanlarda serbestleştirme ve kuralsızlaştırma yaşanmıştır. Banka dışı mali sistem de çok olumlu etkilerle serbestleştirilmiştir. Ancak bankacılık faaliyetleri giderek serbest piyasadan uzaklaşmıştır. Bugün bankacılık, tüm ülkelerde devlet tarafından en çok korunan veya müdahale edilen ekonomik sektördür. Vatandaşların ya da işletmelerin değil, sadece bankaların yararlandığı ayrıcalıkların ve korumaların sayısı çok fazladır. Likidite yardımı, mevduat garantileri, merkez bankaları tarafından çıkarılan dijital paraya özel erişim, iflas kanunlarının uygulanmaması, antitröst mevzuatından muafiyet, bankaları kurtarmak için hazine yardımı, diğer yardım fonları ve para yaratma konusunda verilen imtiyazlar bunlardan sadece birkaçıdır.
Bu ayrıcalıklara, Basel III olarak adlandırılan ve devletin bankalara risklerini nasıl almaları gerektiğini söylediği çok sayıdaki düzenlemenin müdahaleciliği de eklenmelidir. Bu yönetmelik yaklaşık iki milyon kelime uzunluğundadır. İncil’in Kral James Versiyonunun 770.000 kelime olduğu düşünülürse, bankacıların devletin şartlarına nasıl uyacaklarını bilmek için yaklaşık üç İncil okumaları gerekir. Ancak tüm bu ayrıcalıklar ve düzenlemeler, genel olarak kullanılan ödeme araçları kırılgan banka mevduatları olduğu için gereklidir.
CBDC’leri banka mevduatları yerine dijital bir ödeme aracı olarak kullanmanın faydası, CBDC’lerin nominal değerinin sabit olmasıdır. Bunun açıklaması, CBDC’lerin fiziksel para – banknotlar – gibi para olduğu, banka mevduatlarının ise sadece para iadesi için bir “GERİ ÖDEME TAAHHÜTÜ” olduğudur. Bu vaat yerine getirilmeyebilir ve bankacılık krizlerine yol açabilir. Ancak CBDC’lerin güvenli bir varlık olmasının en iyi etkisi, tam da krize giremeyecekleri için, devletin bankalara tanıdığı çarelerin, korumaların ve ayrıcalıkların hiçbirine ihtiyaç duymamalarıdır. Basel III gibi ihtiyati düzenlemelere de ihtiyaçları yoktur – çünkü ödemeleri çökerten krizler yaşayamazlar.
Bankaların mevcut devlet koruması çok maliyetlidir ve CBDC bu maliyetlerden tasarruf sağlayacaktır. CBDC’nin bu korumalara ve müdahalelere ihtiyacı yoktur ve bu nedenle kaldırılabilir. Bu korumalar olmadan bankalar ayakta kalamayacak ve ödeme işlerini kredi verme işlerinden ayırmak zorunda kalacaklardır. Devletin yardımı olmadan ve bu tür hizmetleri sunmak isteyen herkesle tam bir rekabet içinde ödeme ve kredi hizmetleri sunmak zorunda kalacaklardır. Birkaç kişi için korumaların kaldırılması tüm katılımcılar için oyun alanını düzleştirecektir ki bu da rekabetin var olabilmesi için gerekli olan düz bir oyun alanıdır.
Bankacılık faaliyetlerinin bu şekilde serbestleştirilmesi, şu anda sunulandan daha iyi, daha düşük maliyetli ve daha kaliteli hizmetlerin sunulmasına yol açacaktır. Ancak, diğer sektörlerin liberalleşmesinde olduğu gibi, en büyük etki yeniliklerin ortaya çıkması olacaktır. Şu anda gözümüzde canlandıramadığımız yeni hizmetler, bahsettiğim sistemde ortaya çıkacaktır. Örneğin, telekomünikasyonun serbestleşmesiyle birlikte akıllı telefonların ya da Whatsapp gibi hizmetlerin ortaya çıkacağını kimse hayal etmemişti. Bu 21. yüzyılın en önemli ekonomik reformu olacaktır. Tüm liberalizasyonlar gibi bu da GSYİH büyümesini arttıracak, ancak şimdi birçok karşıt faktörle karşı karşıya kalacaktır. Ve hizmetler en dezavantajlı kullanıcılara ulaşacaktır. Bu sistem ancak kırılgan, güvensiz ve mali açıdan riskli bir varlığın (banka mevduatları) artık ödeme aracı olarak kullanılmaması ve yerine güvenli ve emniyetli bir varlığın (CBDC’ler) geçmesiyle mümkün olacaktır.
Miguel Fernández Ordóñez Banco de España ( İspanya Merkez Bankası) nın eski başkanı.