Güneşin Batmadığı Ülke Laponya
Derler ki, güneşin veya ayın batmadığı Laponya'da gökyüzünün altındayken sessizliğin sesini duyabilirsiniz.
Laponya Kuzey Avrupa’da bir bölgedir. Kuzey Kutup Dairesi’nin kuzeyinde kalır. Norveç, İsveç, Finlandiya’nın en kuzey kesimleriyle Kola Yarımadası’nın doğusundaki Rus toprakları Laponya’yı meydana getirir. Yüzölçümü: 400.000 km2 olan Laponya'nın nüfusu: 150 bin civarındadır.
Nasıl gidilir? İsveç ve Finlandiya'da arabayla kuzeye ilerleyebilirsiniz. Yolları oldukça müsait. Bunun yanında Finlandiya’da Rovaniemi, Kittilä ve Ivalo’ya, İsveç’te Luleå’ya başkent veya büyük şehirlerden uçakla ulaşabilirsiniz. Tren de bölgeye ulaşmak için rahat ama uzun süren bir seçenek.
Laponya, Laponlar’ın yurdudur. Bu bölgede yaşayan Laponların sayısı 60.000'i geçmez. Laponlara aynı zamanda Sami de denmektedir. Laponlar Laponca konuşurlar. Dağlık bölgelerde yaşayanlar göçebedir. Kıyı Laponları balıkçılıkla geçinir. Akarsu boylarında yaşayanlar ise Laponlar’ın en gelişmişleridir. Laponlar kısa boylu (ortalama 1,5 metre) siyah düz saçlı, çekik gözlü insanlardır. Laponlar ren geyiği besleyerek geçinirler.
Laponya çok engebeli bir ülkedir. Dağlar, sayısız göller, buzul vadileri her yeri kaplar. Kuzeyde gittikçe alçalan bir yayla vardır. Laponya’nın en büyük gölü Enare, en önemli akarsuları da Botni Körfezi’ne dökülen Kemi ve Tornea’dır. İklim çok soğuktur. Yazlar serin kışlar şiddetli ve uzun olur. Ülke demir ve nikel madenleri bakımından zenginse de bu madenlerin pek azı işletilir.
Laponların Yaşayışı
Laponlar’ın çoğu göçebe bir hayat yaşar. Avrupa’nın en kısa boylu kavmi oldukları halde çok sağlam yapılıdırlar. Laponlar’ı dağ, deniz, nehir Laponları olarak üçe ayırabiliriz. Dağlı Laponlar tamamiyle göçebe hayatı yaşarlar. Geyik sürüleriyle oradan oraya dolaşırlar. Bu göçebe insanlar hayvanlarına yetecek kadar yeşillik bulunan bir yere rastlayınca çadırlarını oraya kurup bir süre kalırlar. Bütün aile koni biçimi çadırlarda yaşarlar. Köpekler de aynı çadırda yatar.
Deniz Laponları, Laponya kıyılarında yaşarlar. Balıkçılıkla geçinirler. Dağ Laponlarından daha medeni bir hayat sürerler.
Nehir Laponları akarsu kıyılarında yaşarlar. Laponya'nın en medeni insanlarıdır. Kendilerine göre bir toplum hayatları vardır. Balıkçılık ve sürücülükle geçinirler. Bazen küçük çiftlikler kurup tarım işleriyle uğraşırlar.
Bazı ünlü Laponlar: Mari Boine • Lars Levi Læstadius • Lisa Thomasson • Helga Pedersen • Renée Zellweger • Ole Henrik Magga
Laponya’da yaşayan Samiler, topraklarında dev şirketlerin maden aramasına izin veren İsveç Hükümetine tepkililer... Şirketlere verilen iznin iptal edilmesi için topladıkları imzaları yetkililere ileten Samiler, İsveç hükümetinin taleplerini karşılamaması üzerine yaşadıkları yerleşim birimlerinde protesto gösterileri yaparlar. Ancak İsveç hükümeti, Samilerin sesini duymamakta ısrarlı.