Osmanlı Devleti'nin kuruluşundan sonra hızla güçlenerek büyük bir imparatorluk hâline gelmesinde sahip olduğu güçlü ve disiplinli ordu büyük paya sahiptir. Osman Gazi döneminde ordu akıncılardan ve gönüllülerden oluşuyordu, ilk düzenli ordu teşkilatı Orhan Gazi Döneminde kurulmuştur. Bu ordu "yaya" ve "müsellem" (atlı birlikler) olarak ikiye ayrılmıştır. I. Murat Döneminde Yeniçeri Ocağı'nın kurulması ile ordu teşkilatı yeniden düzenlendi. Osmanlı ordusu Fatih Sultan Mehmet Döneminden itibaren 17. yy.'ın sonlarına kadar dünyanın en güçlü ordusuna sahip olmuştur.
1. KAPIKULU OCAKLARI
I. Murat döneminde kurulmuştur. Atlı ve yaya birliklerden oluşan doğrudan padişaha bağlı ocaklardır. Bu ocaklarda görev yapan askerler devletten üç ayda bir "ulufe" adı verilen bir maaş alırlardı. Kapıkulu askerleri askerlik dışında herhangi bir işle uğraşmaz ve emekli olmadan evlenemezlerdi. Kapıkulu Ocakları iki sınıftan oluşurdu.
a) Kapıkulu Piyadeleri (Yaya)
Devletin temel askeri kuvvetini oluşturan Kapıkulu piyadeleri yedi ocaktan oluşurdu:
Acemi Oğlanlar Ocağı: Kapıkulu Ocaklarına alınacak askerlere ilk eğitimin verildiği ocaktır. Devşirme sistemine göre alınan Hristiyan çocuklar önce Anadolu ve Rumeli'de yaşayan Türk ailelerin yanına verilirdi. Burada İslamı benimseyen gençler Acemi Oğlanlar Ocağı'na gönderilirdi. Burada aldıkları temel eğitimden sonra yeteneklerine göre kapıkulu ocaklarına asker olarak katılırdı.
Not: Devşirme Sistemi: Osmanlı Devleti'nin uyguladığı askeri sistemdir. Bu sisteme göre Hristiyan çocuklar küçük yaştan itibaren alınıp Müslüman aileler yanına veriliyordu, İslam kültürüne göre yetişen gençler yeteneklerine göre Enderun mektebine veya kapıkulu ordusuna alınıyordu.
Yeniçeri Ocağı: Kapıkulu Ocaklarının temelini oluşturan Yeniçeri Ocağı I. Murat Döneminde kurulmuştur. Devşirme kökenlilerin alındığı Yeniçeri Ocağı Osmanlı ordusunun en önemli sınıfıydı. Yeniçeri Ocağı'nın görevleri barış dönemlerinde İstanbul'un güvenliğini sağlamak, savaş zamanında ise ordunun merkezinde savaşmak ve padişahı korumaktır.