Anksiyete, çocukluk çağının normal ve yaygın bir parçasıdır. Çoğu durumda, çocuklarda endişe geçicidir ve belirli bir stresli olay tarafından tetiklenebilir. Örneğin, küçük bir çocuk okul öncesi veya anaokuluna başlarken ayrılma kaygısı yaşayabilir, bir çocuk korkutucu bir film izleyebilir, trajik bir haber olayı hakkında bilgi sahibi olabilir ve uyumakta zorluk çekebilir. Bununla birlikte, bazı durumlarda, çocuklarda kaygı kalıcı ve yoğun olabilir ve çocuğun günlük rutinlerine ve okula gitme, arkadaş edinme veya uyumak gibi etkinliklere müdahale edebilir. Çocuklarda kaygı sürekli ve ciddi olduğunda ve rahatlıkla ortadan kalkmadığında, bir kaygı bozukluğu olarak sınıflandırılır. Çocuklarda meydana gelen anksiyete bozukluklarının bir çok çeşitleri vardır. Bu yazımızda bu bozukluklardan bahsedeceğiz.
Yaygın anksiyete bozukluğu olan çocuklar, aile sorunları, sporda iyi performans gösterme ve hatta doğal afetler gibi gündelik şeyler hakkında sürekli, aşırı ve kontrol edilemeyecek korkular yaşarlar. Yaygın anksiyete bozukluğu olan çocukların mükemmeliyetçi olma olasılığı daha yüksektir. Uyumakta güçlük çekebilir, sinirlenebilir veya okulda konsantre olmakta zorlanabilirler.
Ayırma kaygısı bozukluğu. Yeni yürümeye başlayan çocuklar, ebeveynleri veya bakıcıları odadan ayrıldıklarında sıklıkla ayrılma endişesi yaşarlar. Çocuklar büyüdükçe ve kreşe veya anaokuluna devam ettikçe, anneleri veya babaları tarafından bırakıldıklarında ayrılma kaygısı yaşayabilirler. Ayrılma kaygısı genellikle çocuklar yeni çevrelerine ve bakıcılarına veya öğretmenlerine alışkın olduklarında ortadan kalkar. Ancak, anaokulunun ötesinde bile, bir çocuk ebeveyninden ayrılmakta zorlanabilir ve aşırı sıkıntı veya endişe yaşayabilir. Ayrılma anksiyetesi bozukluğu olan ilkokul öğrencileri okula gitmek veya yalnız uyumakta isteksiz olabilir. Ayrılma anksiyetesi bozukluğu olan çocuklar, birlikte olmadıklarında ebeveynlerine veya kendilerine kötü bir şey olacağından korkabilirler.
Obsesif kompulsif bozukluk. Obsesif kompulsif bozukluğu veya OKB olan çocuklar, takıntıları kontrol edemedikleri konusunda sık sık düşünürler. Düşüncelerini kontrol etmeye ve kaygılarını hafifletmeye çalışmak için zorlama denilen rutinleri ve ritüelleri yapmaya zorlanmış hissedebilirler. Örneğin, bir çocuk OKB, sayma, tekrar, hoş olmayan düşünceler, resimler veya el yıkama ile ilgili ritüellere çok zaman harcayabilir.
Travmatik stres bozukluğu. Çocuklar, bir soygun veya araba kazası gibi hayati tehlike arz eden veya travmatik bir olaya tanık olduktan veya yaşadıktan sonra travma sonrası stres bozukluğu veya TSSB gelişebilir. Korkutucu, endişeli bir olay yaşandıktan sonra korkmuş olmak normal olsa da, birçok çocuk oldukça çabuk iyileşebilir. Bununla birlikte, bazı çocuklar özellikle de doğrudan travmatik olayı yaşayanlar veya evde güçlü bir destek sistemi bulunmayanlar TSSB geliştirebilir. Bu çocuklar, geri dönüşler, kabuslar, uykusuzluk, depresyon ve yoğun korku ve endişe yaşamaya devam edebilir ve oyun oynarken travmatik olayı yeniden yaşayabilirler. Travmatik olaydan aylar sonra insanları, yerleri ve etkinlikleri tekrar hatırlayabilirler.
Fobiler. Fobili çocuklar, köpek, iğneler veya karanlık gibi belirli bir şey için yoğun, aşırı ve irrasyonel bir korkuya sahiptir. Çocuklarda görülen diğer yaygın fobiler arasında fırtına korkusu, su, yükseklikler ve kan sayılabilir. Fobili çocukların korkularını orantılı hale getirme ya da korkularının irrasyonel olduğunu fark etmeleri yetişkinlerden daha düşüktür.
Çocuğunuzun anksiyete bozukluğu olabileceğinden şüpheleniyorsanız, uzman bir pedagog ile konuşulmalı ve destek alınmalıdır. Erken tanı ve tedavi, çocuklarda anksiyete bozukluklarının etkili tedavisi için önemlidir. Çocuklarda tedavi edilmeyen anksiyete bozuklukları, arkadaşlıklar geliştirme üzerinde olumsuz etkiye sahip olabilir ve okulda sorunlara ve düşük öz güvene neden olabilir.