Mobbing nedir? | İş yerinde zorbalık
Mobbing yani iş yerinde uygulanan zorbalık, bizim deyimimizle yıldırma olarak da bilinir, işyerinde bir kişiye karşı sistematik uygulanan psikolojik şiddet anlamına gelir.
Endüstriyel psikolog Henz Leynman gözlemlerinin ardından zorbalığı işyerinde en genel biçimiyle kendini gösteren bir psikolojik şiddet biçimi olarak tanımlamıştır. Diğer bir deyişle zorbalık, savunmasız kişiyi sindirmek ve taciz etmek için baskı, kuşatma, taciz, veya stres gibi yöntemler kullanılarak uygulanan şiddet.
İşyerinde zorbalık belirli olumsuz davranışları içerir. Amaç, bir kişiyi profesyonel bir ortamda rahatsız ederek, utandırarak ve rahatsız hissettirerek yıldırmaktır. Meslektaşlar birbirlerine veya işverenler çalışanlara karşı bu şiddeti kullanabilir. Özellikle toksik patronlar sık sık mobbing'e başvurabilir.
Burada kastedilen, belirli bir kişinin sistematik, bazen bireysel, bazen örgütsel ve çoğunlukla uzun süreli psikolojik tacizidir. Bu şiddetin bir sonucu olarak, genellikle genel bir motivasyon kaybı, iş doyumunda ve bağlılıkta önemli bir düşüş ve tüm olumsuz etkiler nedeniyle işten ayrılma yaşanır.
Hafife alınmaması gereken maddi ve manevi zarara yol açabilen bu tür şiddet, bazı ülkelerde kanunen suç sayılmaktadır.
İş yerinde mobbing türleri ve belirtileri
Zorbalık üç şekilde yapılabilir.
İş yerinde fiziksel mobbing
Fiziksel mobbing, otoparkta itilip kakılmak anlamına gelebilir veya mülkünüzün saygısızca taşınması, taşınması ve tahrip edilmesi anlamına gelebilir. Başlatma veya bezdirme şeklinde olabilir veya cinsel tacizi içerebilir.
İş yerinde sözlü mobbing
Sözlü mobbing, diğer herhangi bir ortamdaki sözlü tacize benzeyebilir. Doğrudan size veya sizin hakkınızda yapılan herhangi bir incitici, kötü niyetli veya manipülatif yorumları içerebilir. Kısır işyeri dedikodusu, işyerinde bir tür sözlü mobbing olarak kabul edilebilir.
İş yerinde sosyal mobbing
İnsanların sizinle ilgili algısını değiştirmeyi içeren siber zorbalık, izolasyon, görmezden gelme, dalga geçme veya diğer mobbing teknikleri sosyal mobbing olarak kabul edilebilir. Bu mobbing türü şunları içerebilir: sizi grup oturumlarının dışında bırakmak, sizi grup öğle yemeğine davet etmemek, yeni çalışanları sizden uzak durmaları konusunda uyarmak.
İşyerinde mobbing neden kaynaklanır?
Hedef sizseniz, mobbing ve zorbalık asla sizin suçunuz değildir. Yaptığınız, yaptığınız veya yapmadığınız hiçbir şey kötü muameleyi ve tacizi haklı çıkarmaz. Uyum, işyerinde yıldırmanın olası bir nedenidir. Belki kendi davulunuzun ritmine göre yürüyorsunuz ve bazı insanlar sizin için tanıdık ve rahat olana doğru ilerlemenizi istiyor.
Ancak çoğu zaman, oyunda daha karmaşık faktörler vardır ve grup zorbalığına yol açan bunların bir kombinasyonu olabilir.
Örneğin:
- şirkette düşük psikolojik güvenlik
- yüksek iş yükleri
- rekabete dayalı performans
- kısa süreler
- net olmayan veya olmayan zorbalık karşıtı politikalar
- grup bazlı komisyonlar veya hedefler
- en iyi performans gösteren iş arkadaşı tarafından kişisel olarak tehdit edildiğini hissetmek
- ırkçılık, cinsiyetçilik veya diğer grup ayrımcılığı ve önyargı türleri
Diğer bir davranışsal faktör ise kıskançlıktır. 2021'de yapılan bir inceleme, zorbaların genellikle düşük özgüvene sahip olduğunu ve bu nedenle takdire şayan niteliklere sahip veya başkaları tarafından çok seviliyor görünen iş arkadaşlarını kıskanmalarına neden olduğunu belirtiyor.
Mobbing yapılınca ne olur?
İşyerinde mobbing yaşamak, aşağıdakiler de dahil olmak üzere bir dizi fiziksel ve zihinsel etkiye neden olabilir:
İşyerinde zorbalık, iş performansınızı, ofis ortamınızı ve şirketin üretkenliğini de etkileyebilir. Mobbing şunlara yol açabilir:
- işe gitmek istememek
- devamsızlık yapmak
- motivasyon ve performans düşüşü
- düşük takım morali
- zayıf müşteri hizmetleri
- bir veya daha fazla kişinin düşük performansı
- iş yerinde hata yapma olasılığının artması
- artan operasyonel ve yeni işe alınan eğitim maliyetleri
- yasal işlem potansiyeli
Yazar notu: Mobbing varsa ne yapmalı? İşyerinde mobbingi durdurmak için, ihlallere dair kanıtlar sunarak bunu gerekli yerlere bildirebilirsiniz. Bu arada, ailenizden ve arkadaşlarınızdan destek istemeyi ve bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmayı deneyin. İşler değişmezse, kendinizi güvende ve hoş karşılanmış hissettiğiniz yeni bir çalışma yeri bulmayı düşünün.
🤗"KENDİNİ DİNLE, KABUL ET VE MUTLU OL! HEMEN ŞİMDİ, BAŞLA..."
#BornToBeMe
Kaynak
Sansone RA, et al. (2015). Workplace bullying: A tale of adverse consequences.
ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4382139/