Sınavlar günümüz hayatının vazgeçilmez parçaları. Hangi okulda okuyacağımız, hangi işte çalışacağımız TEOG, TYT, AYT, KPSS ve daha pek çok sınavla belirleniyor. Akademik ve mesleki geleceğimizi belirleyen bu sınavlar hiç kuşkusuz yüksek kaygıya neden olabiliyor. Orta düzeyde sınav kaygısı öğrencileri çalışmaya teşvik edip performanslarını arttıracağından gereklidir. Ancak yüksek düzeyde sınav kaygısı öğrencilerin okul başarılarının, ders çalışma isteklerinin ve özgüvenlerinin düşmesine yol açacağından kontrol altına alınmalıdır. Sınav kaygısı, değerlendirilme ve başarısızlık ile ilişkili birtakım bilişsel, fizyolojik ve davranışsal tepkiler bütünüdür.
- Sınav öncesinde veya sınav sırasında korku ve gerginlik içindeyseniz,
- Sınavları, öğrendiğiniz bilgileri ölçme aracı değil de kişiliğinizin değerini belirleme aracı olarak görüyorsanız,
- Sınavlarla ilgili endişe verici, olumsuz düşünceleriniz aklınızı sürekli meşgul ediyorsa,
Örneğin;
- Sınavdan düşük bir puan alacağım.
- Sınavı kazanamayacağım.
- Ailemin emeklerini boşa çıkaracağım.
- Ailemi, öğretmenlerimi hayal kırıklığına uğratacağım.
- Konuları yetiştiremeyeceğim.
- Sınavda bildiğim her şeyi unutacağım.
- Sınavda zamanım yetmeyecek.
- Ya kaydırırsam?
- Başaramazsam mahvolurum.
- Sınavı geçemezsem rezil olurum.
- Ya bilmediğim yerden soru gelirse?
- Sınava hazırlanırken veya sınav sırasında dikkatinizi toparlayamıyorsanız,
- Sınav sırasında öğrendiğiniz bilgileri hatırlamakta güçlük çekiyorsanız,
- Sınav öncesinde veya sınav sırasında bedeninizde sıkıntı verici değişiklikler oluyorsa,
Örneğin;
- Kalp atış hızında artış
- Nabız artışı
- Kas gerginliği
- Vücut ısısında artış
- Terleme
- Mide ağrısı
- Baş ağrısı
- Titreme
- Mide bulantısı
- Solunum güçlüğü
- Etkili ders çalışma becerilerine sahip olmadığınızdan sınava yeterli düzeyde hazırlanamıyorsanız,
- Ders çalışmayı sürekli erteliyorsanız,
- Sınavları bitirmekte sıkıntı yaşıyorsanız,
- Olası başarısızlık durumlarından kaçıyor veya kaçma isteği yaşıyorsanız,
SINAV KAYGISI YAŞIYOR OLABİLİRSİNİZ!
Sınav kaygısıyla başa çıkmak amacıyla bilimsel olarak etkisi kanıtlanmış yöntemleri içeren bireysel veya grup psikoterapi çalışmalarına katılabilirsiniz. Etkili yöntemler:
- Gerçekçi ve rasyonel olmayan düşünceleri yeniden yapılandırma çalışmaları
- Dikkat toplama eğitimi
- Gevşeme egzersizleri
- Zihinde canlandırma çalışmaları
- Zaman yönetimi eğitimi
- Etkili ders çalışma becerileri eğitimi
Sınava girecek öğrenciler;
- Sınav dönemi bir maratondur. Bu maratonda zaman zaman başarınız düşebilir. Endişelenmeyin. Performansınızı düşüren faktörleri belirlemeye ve çözüm üretmeye çalışın.
- Her sınav yeni bir deneyimdir. Sınavlara geçmiş başarısızlıklarınızı düşünerek değil başarılarınızı düşünerek girin.
- Sınavlara olumlu ancak gerçekçi bir bakış açısı geliştirin.
- Endişelendiğinizde derin diyafram nefesleri alıp vererek bedeninizi gevşetmeye çalışın. Beden ve zihin birbiriyle bağlantılı olduğu için bedeninizi gevşetirseniz zihniniz de rahatlayacaktır.
- Verimli ders çalışın. Konu ve tekrar eksiğiniz olmasın. Bol soru çözüp antrenman yapın. Unutmayın ki iyi bir sporcu olsanız da yeterli düzeyde antrenman yapmadan bu maratonu tamamlayamazsınız.
- Kendinize gerçekçi, somut ve ölçülebilir hedefler belirleyin. Hedeflerinize ne kadar yaklaştığınızı sık sık değerlendirin.
- Ders çalışmayı ertelemeyin. Erteledikçe çalışmanız gereken konular birikecek ve hedeflerinize giden yolda size engel olacaktır.
- Etkili bir zaman planlaması yapın.
- Ailelerinizden, öğretmenlerinizden ve uzmanlardan destek alın.
Ebeveynler;
- Çocuğunuzun ilgi ve yetenekleri doğrultusunda gerçekçi beklentiler şekillendirin.
- Çocuğunuzu başkalarıyla kıyaslamayın.
- Çocuğunuzun kişiliğini eleştirmeyin.
- Çocuğunuza koşulsuz sevgi verin.
- Çocuğunuzun akademik ve duygusal ihtiyaçlarını değerlendirin ve etkili yöntemlerle gidermeye çalışın.
- Kendi kaygılarınızı kontrol altına alın.
- Çocuğunuzun güçlü yanlarını destekleyin, hatırlatın.