Yukarıya aldığım fotoğraf, Güney Amerika’da And Dağlarının özel bir bölümü, başka bir yazının konusu olacağı için fazla bir şey yazmayalım. Resimde görülen sadece bu yöreye ait ‘Lama’lar ile Avrupa kıtası, 1500 lü yıllarda basılan bir kitaptaki taş baskı resimle tanıştı.
Dört yüz yirmi sekiz senede tamamlanan bu kitabın hikayesi ile başlayalım. 1500 lü yıllar, İspanyolların Güney Amerika kıtasını doğudan başlayarak, And Dağlarına kadar baştan sona ‘yağmaladıkları’ ve bir ‘Medeniyeti’ sonlandırdıkları yıllar. Altın ve kıymetli taşların peşinde koşan bu istilacıların içinde gerçekten bu kıtayı tanımak isteyen bir genç adam vardı. Yirmili yaşlarının sonlarında elinin yettiğince çizimler ve desenlerle notlar aldı. 1549 yılında doğduğu kent Sevilla’ya döndü, evlendi ve çalışmaya koyuldu. El yazması dört cilt eser hazırladı, birinci cildi 1551 yılında basıldı. İşte ‘Lama’ resimleri ile ve ‘Yeni Dünya’nın sebze, meyvelerini, şehirlerini Petro Chieza de Leon’ dan öğrendi Avrupa. Ne yazık ki, Petro diğer ciltlerin basımını göremedi, sadece otuz bir yaşındaydı, ama dolu dolu gezmişti, Güney Amerikayı. Ölümünden sonra ikinci cildin basımı iki sene sonra yapıldı. Üç ve dört kayıptı, yıllar sonra üçüncü cilt basılabildi. Dördüüncü cilt Vatikan kütüphanesinde bulundu ve böylece eserin tamamı yayınlanmış oldu. Son cilt basıldığında yıl 1979 olmuştu.
Tanıtacağım antik İnka Şehri işte bu kitabın ilk cildinde yazılmıştı.
Petro’dan sonra unutulan, antik Tiwanaku kenti yaklaşık üç yüz sene sonra 1863 yılında bir ABD’li gurubun, araştırma gezisinde hatırlanacaktı. Bu gezi sonrasında Efraim Squier’in, basılan kitabında yer alan iki gravürü aşağıya alıyorum.
And Dağlarında üç bin metre yükseklikteki bu antik kent, Güney Amerika’nın en büyük antik kenti, 2000 yılında UNESCO Kültür Mirası Listesine dahil edildi.
Burada kullanılan taşlar ‘Volkanik’ bir başka deyişle, sert taşlar, çoğunlukla Andezit.
Bu şehrin bir parçası sayılan Pumapunku için ‘Gözlemevi’ diyenler olduğu gibi başka adlar verenler de var. Fotoğraflarla yorumsuz, eşsiz taş kesimlerini size göstermek istiyorum.
Şehrin kuruluş tarihi bilinmiyor. Bilinse de bir şey değişmeyecek neden derseniz bugün bile bu taşları doksan derece keskinlikle işleyecek köşe çıkaracak teknoloji yok. (Lazer kesim henüz taşlara hiç uygulanmadı )
Böyle olunca bir gurup araştırmacı, bunların başka dünyalardan gelenler tarafından yapıldığı iddiasındalar. Farklı bir gurup ise geçmişte dünyamızda ileri teknoloji bilgisi olan insanların yaşadığını söylüyorlar.
Sağlıkla kalmanız dileklerimle.
M. Meran Pakel
Dalyan, 14.01.2022
232 ( 04 / 22 )