Canlı hücrelerde bulunan biyolojik katalizörlere enzim denir. Enzimlerin yapısında proteinler vardır. Her enzimin aminoasit dizilişi kendine özgüdür. Enzimin yapısındaki protein kısmına apoenzim denir. Enzim yapısındaki vitamin kısmına Koenzim denir. Enzimlerin çalışmasını durduran yada bozan maddelerdir.
Enzimlerin Özellikleri
- Aktivasyon enerjisini düşürürler ve tepkime hızını artırırlar.
- Tekrar tekrar kullanılırlar, tepkimeye girdikleri gibi çıkarlar miktarları değişmez.
- Her enzim sadece bir maddeye etki eder.
- Enzimin etki ettiği maddeye substrat denir.
- Proteinlerin etkilendiği tüm olaylardan etkilenirler.
- Hücre içi ve hücre dışında çalışabilirler.
- Enzimlerin çeşitli olmasını apoenzim kısmı sağlar.
- Enzimin hangi maddeye etki edeceğini apoenzim belirler.
- Her canlı kendi enzimini üretir.
Enzimlerin çalışmasına etki eden faktörler; sıcaklık, su, pH, enzim miktarı, substrat yüzeyi, aktivatörler
Sıcaklık; enzimler sıcaklık değişimlerine karşı çok hassastır. Çünkü yapılarında protein bulunur.
Su; Enzimler ortamdaki su miktarının altına düştüğünde çalışmaz, su miktarı fazla olduğunda da çalışmazlar.
pH; Enzimler nötr ortamlarda çalışırlar.
Enzim Miktarı; Enzim miktarı artırılırsa tepkime hızı artar.
Substrat Miktarı; Enzim miktarı sabit olduğunda substrat miktarının sürekli arttığı tepkimelerde ve ortamlarda tepkime hızı önce artar sonra sabit kalır.
Substrat Yüzeyi; Yüzey büyüdükçe tepkime hızı artar.
Aktivatörler; Enzimin çalışma hızını artıran maddelerdir.