Sürtünme kuvveti ile günlük hayatta nerelerde karşılaşıyoruz? Günlük hayatta sürtünme kuvvetinin oluştuğu, etkilediği durumlar nelerdir? Örnekler
Sürtünme Kuvvetine Günlük Yaşamdan Örnekler
Sürtünme terimi, birbirine sürülen iki nesnenin oluşturduğu direnci ifade eder. Buna kinetik sürtünme de denebilir. sürtünme, bir nesnenin hareket etmesini durdurmak için tasarlanmıştır.
Sürtünmeyi Anlama
Nesnelerin yarattığı sürtünme miktarı, sürtünme seviyesini etkileyebilecek çeşitli faktörleri dikkate alan bir katsayı İLE ifade edilir. Sürtünme kuvvetini etkileyebilecek çeşitli faktörler şunlardır:
Nesnelerin yüzey deformasyonu
Obje yüzeyinin pürüzlülüğü / pürüzsüzlüğü
Her iki nesnenin de orijinal hızı
Nesnenin boyutu
Her iki nesne üzerindeki basınç miktarı
Yüzeyin yapışma özelliği
Sürtünme harekete karşı bir eylemdir ve enerji kaybını ifade eden birisi ortaya çıkarır iki nesne birbirine her temas ettiğinde yani sürttüğünde meydana gelir.
Sürtünme nedeniyle, bir makinenin ideal mekanik avantajını anlamak olanaksızdır Pürüzlü ya da çıkıntılı yüzeyler sürtünme yaratmaya daha fazla eğilimliyse de en pürüzsüz yüzeylerde bile bir miktar sürtünme oluşur Bir makineyi olabildiğince verimli çalışır hale getirmek için en önemli nokta sürtünmeyi en aza indirmektir. Yağlı bir tavuk butunu tutmak nasıl daha zorsa, yağlanmış makine parçaları da sürtünmeyi ve ona eşlik eden aşınmayı azaltır Öte yandan bazı aletler -örneğin fren- sürtünmeyle çalışır.
PARAŞÜT
Harekete karşı gelerek bir nesnenin yüzeyine temas ettiğinde ya da nesneyi sürüklediğinde hava bile sürtünme yaratır. Paraşüt, hava direnci diye bilinen bu tip sürtünmeden yararlanır. Paraşütçü yerden binlerce metre yüksekte uçaktan atladığında, yerçekimi kuvveti etkisiyle giderek artan bir hızla düşmeye başlar.
Ardından paraşüt açılır. Üzerindeki yerçekimi kuvvetini azaltmak için hafif malzemelerden -ilk başlarda keten ve ipekten, günümüzde ise naylondan- yapılan paraşütün havayla yüzey temasını olabildiğince artırmak amacıyla ölçüsü büyük tutulur. Bu temas, paraşütle atlayan kişinin düşüşünü güvenli bir iniş hızına indirir.
YAYLI ÇALGILAR
Genelde bir makinenin parçalan titreştiğinde gürültü gibi bir ses çıkar Ancak söz konusu olan bir kemansa kulaklarımız tellerin enstrümanın gövdesinden yansıyan titreşimini müzik olarak yorumlar Bu titreşimin nedeni sürtünmedir Aslında, tutma-bırakma olayı diye adlandırılan sürtünme kuvvetindeki salınım sonucu ortaya çıkar. Kemanın teline sürtünen yaydaki tüyler, teli kendisiyle birlikte çekmek ve uygulanan kuvvetin statik sürtünmeyi alt etmesi halinde de kinetik sürtünmeyle telin üstünde kaymak arasında gidip gelin Kayma sürtünmesi tutma sürtünmesinden daha az olduğu için, bunun sonucunda yayın hızında ani bir artış, teli titreştiren ani bir hareket görülür. Keman yaylarında uzun yıllardan beri at kılının kullanılmasının nedeni de, liflerinin yayı kavrama eğiliminde olması ve tutunmayı artıran reçineyi üzerinde iyi muhafaza edebilmesidir
Daha Fazla Örnek
- Isı oluşturmak için iki elinizi birbirine sürtmek
- Yürürken ayaklarımız ile zemin arasında sürtünme oluşur
- Yerde hareket eden topun bir süre sonra yavaşlayıp durması
- Salıncakta sallanan çocuğun bir süre sonra durması
- İlk insanların odun parçalarını birbirine sürterek ateş yakmaları
- Basketbol topunun yüzeyinin tırtıklı olmasının sebebi sürtünme kuvvetini arttırarak topun elden kaymasını önlemektir.
- Oyuncak arabayı itip bıraktığımızda arabanın bir süre sonra durması
- Eşyalarımızın konuldukları yerde durması sürtünme kuvveti sayesinde gerçekleşir
- Yolda yürüyebilmek için, ayakta durabilmek ve hatta yazı yazabilmek için sürtünme kuvvetine ihtiyacımız vardır.
- Kar veya buz üstünde kayan bir kızak ile buz arasında sürtünme
- Bir kaydıraktan aşağı kayan bir kişi ile kaydırak arasında sürtünme
- Dağcılar sürtünme kuvveti sayesinde dağa tırmanabilir.
- Zımpara kağıdı ile zımparalarken zımpara kayığı ile zemin arasındaki sürtünme
- Arabayla giderken zemin ile tekerlekler arasındaki sürtünme
Makinenin hareket eden parçalarının aşınması ve yağlanmasının gerekmesi sürtünme kuvveti sebebiyledir.
- Paraşütle atlayan kişinin yavaşlayarak aşağı inmesi
- Kışın araba lastiklerine kar zincirinin takılması lastik ile zemin arasındaki sürtünmeyi arttırmayı amaçlar.
- Kapı ile menteşeler arasındaki sürtünme
- Kibrit ve çakmaktan sürtünme kuvveti sayesinde kıvılcım çıkar ve yanmasını sağlar.
- Ütünün çamaşır üzerinde ilerlemesi ile oluşan sürtünme
- Zeminde kaydırılan bir blok ile zemin arasında sürtünme
- Bir masanın üstünde itilen bir bardağın dibi ile masa arasındaki sürtünme
- Odanın başka bir bölümüne kaydırılırken bir şifoniyer bacakları ile halı arasındaki sürtünme
- İki kitap arasındaki sürtünme, bir kitaplıktaki yerini bir yana kaydırırken
- Bir kitabın tabanı ile üstüne konduğu raf arasındaki sürtünme
- Bir tezgahı temizlemek için bezin tezgahın üstünde gezindirilmesi
- Kot pantolonunuzu giyerken bacaklarınız ile kot arasındaki sürtünme
- Dünyamızın atmosferine göktaşları sürtünme kuvveti sonucu yanarak yok olur.
- Kartı zarfın içine koyarken kart ve bir zarf arasında sürtünme