Boyar
Boyar (Rusça: Боярин, boyarin (tekil), бояре, boyare (çoğul)), 10. yüzyıl ile 17. yüzyıl arasında Slav ülkelerinde, özellikle de Rusya, Boğdan, Eflak ve Erdel'de toplumda ve devlet yönetiminde yer alan soyluluk unvanı. Ayrıca unvan, Pajarinin yazıldığı Finlandiya'da bir soy isim olarak kullanılmıştır.
Ortaçağ Rus toplumu ve devlet idaresinin üst katmanı üyesidir.
17. yüzyıl boyunca boyarların sosyal ve politik önemi azaldı. 18. yüzyılın başlarında, Çar Büyük I. Petro boyar rütbesini ve unvanını kaldırmış ve devlet hizmetini bürokratik hiyerarşide yüksek bir konuma gelmenin özel aracı haline getirmiştir.
Slav ülkeleri, özellikle de Rusya, Boğdan, Eflak ve Erdel'de toplumda ve devlet yönetiminde yüksek zümre. 10-12. yüzyıllarda Kiev prensi maiyetindeki (drujina) en üst kesimi oluşturan boyarlar, orduda ve sivil yönetimde yüksek konumları ellerinde tutuyorlar, önemli devlet sorunlarında prense danışmanlık eden Duma adlı bir parlamentoda bir araya geliyorlardı.
13. ve 14. yüzyıllarda Rusya'nın kuzeydoğu prensliklerinde ayrıcalıklı zengin toprak sahipleri sınıfını oluşturan boyarlar da prenslere yardımcı ve danışman olarak hizmet ederlerdi; ama mülklerini yitirmeksizin bir prensin hizmetinden çıkarak bir başka prensin hizmetine girme hakları vardı. Moskova Büyük Prensliği'nin boyarları 15.-17. yüzyıllar arasında dışa kapalı soylu bir sınıf oluşturuyordu. Moskovalı eski boyar ailelerinin, yabancı soyluların ve eski prenslerin soyundan gelen yaklaşık 200 ailenin oluşturduğu bu sınıf, devletin iç ve dış işlerinin yönetiminde Çar'a yardımcı olan boyarlar meclisinde (boyarskaya duma) bir araya gelirdi.
Boyarlar genellikle devlet kurumlarında yöneticilik, eyalet valiliği ve askeri komutanlık gibi görevlerde bulunurlardı. Moskovalı soylu ailelerin (mestniçestvo) karmaşık hiyerarşisindeki önceliklere göre boyarların atamalarını çar yapardı. Güçleri IV. İvan tarafından kırılan boyarların toplumsal ve siyasal yaşamdaki önemi 17. yüzyıl boyunca azaldı. 18. yüzyılın başlarında I. Petro boyarlık rütbe ve unvanını kaldırdı ve bir tür soyluluk hiyerarşisi olan "rütbeler çizelgesi"ni yarattı (1722).