Epilepsi (Sara Hastalığı)
Epilepsi, beyin hücrelerinin anormal elektriksel aktivite gösterdiği bir nörolojik bozukluktur. Bu durum, tekrarlayan nöbetlere neden olabilir. Nöbetler, beyin hücrelerinin koordinasyonunu bozarak, vücutta kasılmaya, çeşitli duyusal değişikliklere veya bilinç kaybına yol açabilir. Epilepsi, sıklıkla "sara hastalığı" olarak da adlandırılır.
Epilepsi Çeşitleri Nelerdir?
1- Basit Parsiyel Nöbet
Basit parsiyel nöbetlerde, beyindeki epileptik aktivite belirli bir bölgede başlar ve bilinç kaybı yaşanmaz. Bu durum, epilepsi hastalığının belirgin bir alt tipidir. Nöbet görsel (olmayan renkli bazen hareketli olabilen şekiller görme) , işitsel (olmayan sesleri duyma, rüzgar sesi, makine sesi, uğultu gibi), duyusal (bir kolda ürperme, tüylerin diken diken olması gibi) belirtilerle sınırlı olabilir ve sadece hasta tarafından algılanır. Bazen de bir kolda veya yüz yarısında istem dışı atma ve çekilmeler şeklinde olup hastanın yanındaki kişiler tarafından da görülebilir.
2- Jeneralize (Yaygın) Nöbet
Jeneralize nöbetler, tüm beyin bölgelerini etkiler ve genellikle bilinç kaybı ile karakterizedir. Bu nöbet türü, sıklıkla kas seğirmeleri ve tonik-klonik hareketlerle birlikte görülür.Hastanın düşmesine ve yaralanmasına yol açabilir. Hasta dilini ısırabilir, mesanesi dolu ise idrarını kaçırabilir. Solunum kasları kasıldığı için hastanın nefes alıp vermesi zorlaşır ve rengi morarabilir. Nöbet genellikle birkaç dakika içinde sonlanır ancak hastanın tamamen kendine gelmesi birkaç saati bulabilir.
3- Kompleks Parsiyel Nöbet
Kompleks parsiyel nöbetlerde bilinç kaybı yaşanır ve kişi karmaşık davranışlar sergileyebilir. Otomatik hareketler yapabilir (Çiğneme, yalanma, yutkunma, ellerini oğuşturma, amaçsız yürüme, üstünü başını elleme gibi). Ancak bu dönemde genellikle çevresiyle etkileşimde bulunamaz ve sonrasında da bu olayı hatırlamaz.
Epilepsi Neden Olur?
Epilepsi, genetik faktörler, beyin hasarı, doğum komplikasyonları, enfeksiyonlar, tümörler veya metabolik bozukluklar gibi çeşitli nedenlere bağlı olarak ortaya çıkabilir, ancak olguların büyük bir kısmında neden saptanamayabilmektedir. Epilepsi hastaları, kişisel sağlık geçmişlerini değerlendirmeli ve bu faktörleri anlamak adına uzman bir sağlık profesyoneli ile işbirliği yapmalıdır.
Epilepsi Belirtileri Nelerdir?
Epilepsi belirtileri nöbet türüne bağlı olarak değişebilir. Genel olarak, nöbetler sırasında bilinç kaybı, kaslarda istemsiz kasılma, görsel veya işitsel halüsinasyonlar, anormal duyular gibi belirtiler gözlemlenebilir. Epilepsi hastalarının yaşadığı bu belirtiler, yaşam kalitesini etkileyebilir ve tedavi edilmesi önemlidir.
Epilepsi Teşhisi Nasıl Konur?
Epilepsi teşhisi, hastanın medikal geçmişi, nörolojik muayene ve elektroensefalogram (EEG) gibi testlerle konur. EEG, beyin dalgalarını inceleyerek epileptik aktiviteyi belirlemeye yardımcı olur. Epilepsi hastalarının doğru bir teşhis alabilmeleri için bu testlerin uzman bir sağlık profesyoneli tarafından yürütülmesi önemlidir.
Epilepsi Tedavisi Nasıl Yapılır?
Epilepsi tedavisi genellikle antiepileptik ilaçlar kullanılarak yapılır. Uygun hastalara cerrahi müdahale yapılabilir. Tedavi planı, hastanın durumuna ve nöbetlerin özelliklerine göre kişiselleştirilir. Epilepsi hastaları, tedavilerine düzenli olarak devam etmeli ve ilaçlarını düzenli olarak kullanmalıdır. Açlık, uykusuzluk, düzensiz uyku, ateşli hastalıklar, kadınlarda adet dönemleri ve stres nöbetleri kolaylaştırıcı faktörlerdir.