Kiwi kuşu nasıl bir hayvandır?
Yalnızca Yeni Zelanda’ya özgü bir kuş türü olan kiwi kuşu, nasıl bir hayvandır? İşte kiwi kuşunun ilginç özellikleri…
Kiwi kuşu, kivigiller (Apterygidae) familyası içindeki tek cins olan Apteryx’de sınıflanan kuş türlerinin ortak adıdır. Bu kuş türleri yalnızca Yeni Zelanda’da yaşar ve bu nedenle Yeni Zelanda’nın simgelerindendir. Kiwi kuşları uçamayan kuşlardandır ve bazı türleri de nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıyadır. Günümüzde kabul gören 5 kiwi kuşu türü vardır. Bunlar; Tokoeka, benekli büyük kiwi, Kuzey Adası kahverengi kiwisi, benekli küçük kiwi, Okarito kahverengi kiwisidir.
Kiwi kuşunu diğer kuşlardan ayıran en önemli özelliği, bir kuş olmasına rağmen kanatlarının olmamasıdır. Kanatları olmadığı için uçamayan bu kuşlar, çok hızlı koşabilirler. Yeni Zelanda’ya özgü olan kiwi kuşları oldukça ilginç canlılardır. Vücut büyüklüklükleri yaklaşık olarak tavuk kadardır. Yuvarlak, tombul bir yapıya sahiptirler. Kısa boyunlu, küçük kafalıdırlar.
Kiwi kuşlarının boyları 45 cm kadardır ve oldukça tombul ve besili görülürler. Ağırlıkları 1.5 ile 4.5 kilo arası değişir. Dişileri ise, erkeklerinden daha iri yapıdadır. Dişi kiwi kuşunun yumurtası da kendi gövdesine oranla oldukça büyüktür. Kiwi kuşlarının bir diğer ilginç özelliği ise, kuluçkaya erkek kiwi kuşunun yatmasıdır.
İlk bakışta genel olarak görenler tarafından tavuklara benzetilirler. Ama onları tavuklardan ayıran en önemli özelliklerinden bir tanesi kanatlarının hiç olmaması ve gagalarının bir tavuğa oranla ince ve çok uzun olmasıdır. Tüy yerine vücudunda daha sert olan kıllar bulunur. Gaga yerine ise, uzun bir hortuma benzer burnu vardır.
Kiwi kuşları kanatlarındaki eksikliği bacaklarıyla kapatırlar. Bacakları kalın ve çok güçlüdür. Genellikle geceleri ortaya çıkarlar. Gündüzleri kovuklarda, karanlık yerlerde gizlenirler. Karanlık ortamlar onların doğal yaşamı için gerekli bir ortamdır. Mecbur kalmadıkça gündüzleri ortalıkta dolaşmazlar. Beslenme ihtiyaçlarını da geceleri karşılarlar. Temel olarak geceleri nemli toprakları ve yosunları gagaları ile didikleyerek içerideki kurt ve böceklerle beslenirler.
Kiwi kuşunu özel kılan bir diğer yönü ise; koku duyusudur. Kuşlarda genelde çok güçlü koku duyuları bulunmaz. Bunun sebebi, karınlarını genelde avlanarak doyurmalarıdır. Bu nedenle, birçok kuş türünün çok keskin görüşü olur; çünkü avlanmak için ihtiyaçları olan iyi bir görüş özelliğidir. Ancak kiwi kuşları karınlarını avlanarak doyurmadıklarından iyi bir görüşe ihtiyaçları yoktur. Genellikle geceleri yiyecek bulmaya çıktıklarından, etrafın karanlık olduğu saatlerde görmenin kuşa avlanma esnasında pek bir faydası olmayacaktır. Onların ihtiyacı olan, toprağın altındaki böcekleri rahatlıkla kazıp çıkarmalarına ve ağaç dibine düşen meyveleri hemen tespit etmelerine yardımcı olacak güçlü bir koku sistemidir.
Kiwi kuşları yemek yemeyi de çok severler. Oldukça obur bir kuş türüdür. Kiwi kuşlarının görme yetenekleri de oldukça zayıftır. Uzağı neredeyse hiç göremezler, gündüzleri sevmemelerinin nedeni de görme yetilerindeki zayıflıktır. Rahatsız edildiklerinde kafalarını tüylerinin altından dışarı çıkarıp hiç kımıldamadan, gagalarını açıp başlarını sağa sola sallayarak karşılarındakini ürkütmeye çalışırlar.