LUANDA, Angola — Birçoğu ülkelerinin siyasi sistemi ve yolsuzluğundan hayal kırıklığına uğrayan yeni nesil Angolalılar, Çarşamba günü ilk kez oy kullanacak ve geleneksel olarak egemenliğini ülkenin siyasi sistemine istikrarlı bir alternatif olarak sunan bir iktidar partisine meydan okuyacak. kanlı geçmiş.
Siyasi partiye dönüşen bir kurtuluş ordusu olan Angola’nın Kurtuluşu İçin Halk Hareketi’nin önceki dört seçimde olduğu gibi kazanması bekleniyor. Ancak sonuç sürpriz olmayacak olsa da, analistler ülkenin siyasi geleceğine ilişkin işaretler için marjı yakından izliyor olacaklar.
Güney Afrika’da, tarihi siyasi hareketler, ekonomik engellerin nostaljik söylemlere ağır basmaya başladığı genç kentli seçmenler arasında gözden düşüyor. Sokaklara savaş kahramanlarının adlarının verildiği Angola’nın başkenti Luanda’da gençler ve nüfusun yüzde 30’undan fazlası işsiz.
Ülkedeki seçmenlerin yarısı 35 yaşın altında. Afrika’nın en büyük ikinci petrol üreticisi olan Angola’da iş bulanlar çoğunlukla kayıt dışı sektörde, genellikle gıda satıcısı veya motosiklet sürücüsü olarak çalışıyor.
İktidardaki partiden hoşnutsuz olan bu nesil, sesini yükseltmeye daha istekli.
22 yaşındaki Carlos Quitembe, muhalefet partisinin oy pusulasındaki konumuna atıfta bulunarak üç parmağını havaya kaldırarak, “Bu benim ilk oylama olacak ve size söyleyebilirim ki, gerçekten kolayca karar verdim” dedi.
Ana muhalefet partisi, Angola’nın Tam Bağımsızlığı için Ulusal Birlik veya UNITA, Angola’nın Kurtuluşu İçin Halk Hareketi veya MPLA’nın savaş zamanı düşmanıydı. İki parti, 1975’te Portekizli sömürgecileri kovan, ancak 2002’de sona eren şiddetli bir iç savaşta birbirlerine düşman olan gerilla hareketleri olarak doğdu.
UNITA, kendisini kentsel seçmenler için bir parti olarak yeniden markalaştırmaya çalıştı. İlk kez, eski bir gerilla savaşçısı tarafından değil, Avrupa’dan dönen karizmatik eski bir sürgün Adalberto Costa Júnior tarafından yönetiliyor. ve kendi tabanını oluşturmak için sosyal medyayı kullandı. Bay Costa, sivil toplum grupları, daha küçük muhalefet hareketleri ve iktidar partisinin hoşnutsuz üyeleriyle bir yolsuzlukla mücadele bileti için güçlerini birleştirdi.
Bay Costa bir röportajda, muhalefetin “partizan bir öneri değil, Angola’nın şu anda sahip olduğu büyük sorunlara yönelik çözümler olan, geleceği inşa etmek için açık fikirliliği temsil eden” adayları sahaya çıkardığını söyledi. Bu koalisyon, dedi. hakim partiyi destekleyen seçim sistemini elden geçirme ihtiyacı ile bir arada tutulmuştur.
Angola’da seçim sistemi, seçmenler il ve ulusal sandalyeler için seçtikleri partiyi seçmek için tek bir oy kullandılar. Partinin kart sahibi üyeleri aday listesini belirler ve kazanan partinin lideri ülkenin başkanı olur.
Başkan João Lourenço, 2017 seçimlerinde yolsuzlukla mücadele ve ekonomiyi inşa etme vaatlerini yerine getirmek için ikinci bir dönem istiyor. Daha sonra savunma bakanı olan eski bir gerilla savaşçısı olan Bay Lourenço, uzun süredir Başkan José Eduardo dos Santos tarafından halefi olarak seçildi. İktidara geldiğinde, Bay Lourenço, Angola’nın ekonomik rahatsızlığı için yönetimini suçlayarak Bay dos Santos’a sırtını döndü. Bay dos Santos’un çocuklarından birini yolsuzluktan kovuşturdu ve bir başkasını suçlamaya çalıştı.
Ancak ekonomi durgunlaştıkça, insanlar öfkelerini Bay Lourenço’ya yöneltip, onun yolsuzlukla mücadele çabalarını gerçek reform yerine hizip mücadelesi olarak reddederken, bu taktik geri tepmeye başladı. Bay Lourenço’nun partisi de nostaljiye yaslandı. Analistler, bir kurtuluş hareketi olarak şanlı yıllarının olduğunu söyledi. Bay dos Santos geçen ay öldükten sonra, bazı yetişkin çocukları ile dul eşi arasında, hükümet tarafından desteklenen, cesedini nereye gömeceği konusunda bir kavga çıktı.
Bay Lourenço’nun ofisi çok sayıda yorum talebine yanıt vermedi.
1975’ten beri iktidarda olan partisi, devleti ve bütçesini kontrol ediyor. Devlet medyası iktidar partisini öne çıkarırken, anayasa mahkemesi MPLA yanlısı yargıçlarla dolu. Merkezi Güney Afrika’da bulunan Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü danışmanı Borges Nhamirre, bu nedenle Angola’nın seçiminin özgür veya adil olma ihtimalinin düşük olduğunu söyledi.
A Haziran anketi Vatandaş temelli bir seçim izleme grubu olan Mudei Civic Movement tarafından, MPLA’nın 19 farkla geride kaldığını tespit etti. Muhalefet koalisyonunun yüzde puan gerisindeyken, daha önceki bir anket kıta araştırma grubu Afrobarometre MPLA’nın henüz en düşük marjla kazandığını gösterdi.
Buna karşılık, devlete ait bir yayıncı, iktidar partisini rakibinin çok önünde gösteren kendi anketini yaptı. Mayıs ayında, Parlamento’daki MPLA çoğunluğu, anketleri kısıtlayan bir yasa çıkardı ve sandık kurumlarını meşruiyetlerinin sözde güvencesi olarak büyük meblağlar ödemeye zorladı.
Muhalefet grupları ve sivil toplum grupları, seçmen kütüğünün ölülerin isimleriyle dolu olduğunu söylüyor.
Luanda’da oy kullanmayı planlayan Adérito Malungo, “Kardeşim ve ben dokuz yıl önce ölen babamızın oy kullanmak için kayıtlı olduğunu öğrenince şok olduk” dedi.
Ordu ve polisin MPLA müdavimleri tarafından sıkı bir şekilde kontrol edilmesi nedeniyle, güvenlik analistleri tarafından hazırlanan senaryolara göre, bu usulsüzlükler karşısında yapılacak herhangi bir gösteri kanlı bir baskıyla karşı karşıya kalabilir. Sonuçlar, oylamadan sonraki ilk 24 saat içinde damlamaya başlayacak, ancak nihai sayının ne zaman açıklanacağı belli değil.
Önceki yıllardan farklı olarak, başkentteki Angolalılar seçim öncesinde siyasi tercihleri hakkında konuşmaya daha istekli görünüyorlar. Luanda’da bir hafta içi öğleden sonra, Bay Quitembe ve iki arkadaşı – hepsi ilk kez oy vermeye hazırlanıyor, hepsi işsiz ve hepsi 30 yaşın altında – seçeneklerini tartıştılar.
21 yaşındaki Martins Lourenço, cumhurbaşkanının 2017 seçim vaadine atıfta bulunarak, “Şu anda birisi gençler için 500.000 iş yaratma sözünü tutsaydı çalışmayı tercih ederdim” dedi.
Ancak başkan biraz destek verdi.
28 yaşındaki Arminda Kisanga, başkanın lakabını kullanarak, “Şu anda işler oldukça kötü ve bunu biliyorum, ama bence şüphe etmemeli ve JLo’yu elimizde tutmalıyız” dedi. “Orada onun için kolay yıllar değildi.”
Bay Quitembe, partinin reform vaatleriyle alay etti. “Bu adamların paramızı yağmalamayı bıraktığına gerçekten inanıyor musun?” gülerek sordu. “Sadece bazı insanları değiştirdiler; hepsi aynı.”
Angola’nın ekonomisi, Bay Lourenço’nun 2017’de partinin dizginlerini ve ardından bir yıl sonra ülkeyi devralmasından bu yana resesyona girdi ve çıktı. Bay dos Santos yönetiminde Angola, petrol ve elmas ihracatının yol açtığı bir savaş sonrası patlama yaşadı. Ülke, genellikle Çin bankalarından alınan kredilerle yeni bir Parlamento gibi mega projeler inşa ederek bir altyapı inşaatı çılgınlığına girdi.
Luanda’nın silüetinde yeni gökdelenler göründükçe, şehrin etrafındaki gecekondular büyüdü ve nüfusun büyük çoğunluğunun yoksulluk sınırının altında yaşadığı ekonomik olarak eşitsiz bir toplum yarattı.
Luanda merkezli bir ekonomist olan Francisco Paulo, geçen yıl Angola’nın kamu borcunun gayri safi yurtiçi hasılasının yüzde 110’u olduğunu söyledi. Bay Paulo, devlet petrol şirketini yıllarca yanlış yönetmesinin Angola’nın diğer petrol üreticilerinin Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinden sonra elde ettiği karları kaçırması anlamına geldiğini söyledi.
Son zamanlarda inşa edilen yollar ve köprüler, özellikle kırsal alanlarda ulaşım daha pahalı hale geldiğinden, malların maliyetini artırarak çürümeye başladı. Sayın Lourenço’nun önceki seçimlerde yolsuzluğun kökünü kazıma ve ekonomiyi elden geçirme vaatleri yerine getirilmedi.
Paulo, “Ekonomik görünüm açısından, insanların yeniden MPLA’ya oy vermesi için bir neden yok” dedi.
Ancak birçoğu partiden yararlandı.
Nova Cidade de Kilambabir konut projesi Luanda’nın hemen dışında, bir zamanlar hükümetin şapkasında tüy vardı. Açıldığından beri geçen on yılda, proje çürümeye başladı.
Yine de 26 yaşındaki mühendislik öğrencisi ve proje sakini Maura Gouveia gibi bazıları partinin istikrarına güvendiğini söyledi.
“Sürekliliğe oy veriyorum” dedi.
Kaynak : https://www.nytimes.com/2022/08/24/world/africa/angola-election-youth.html