Boris, “Şehirdeki Ukraynalıların çoğu için bu şekilde Rus vatandaşlığı almaya çalışıyorlar” diyor.
Ayrıca Kherson’da tarihteki önemli Rus figürlerini gösteren reklam panoları da yer alıyor.
Ancak Boris, daha fazla “aldatmaca” reklam görselinin kullanıldığını belirtiyor:
“Bazen bir reklam panosunda ünlü birini görüyorsun ve bu kişinin Herson’lu olduğunu ve hayatını Rusya’ya adadığını söylüyorsun. Hersonlu olmaktan duyduğun gururu Rusya ile ilişkilendirmek istiyorlar.”
Boris, bu yöntemin “büyük ölçüde Ukraynalı olan Kherson nüfusu” üzerinde çok az etkisi olduğunu söylerken, savaştan önce “beyinleri yıkanmış” olanların “saklandıkları gölgelerden çıktıklarını” belirtiyor.
Boris, özellikle referandum döneminde bazı yaşlıların ellerinde Rus bayraklarıyla dolaştığını belirtiyor.
İlhak edilen topraklarda kültür, tarih ve güncel bilgi mücadelesi devam ediyor.
Aileler, çocuklarını internet üzerinden eğitim alabilecekleri Ukrayna okullarına kaydettirmeye çalışıyor. Bu bölgelerdeki eğitim sistemi artık tamamen Rus kontrolünde.
Boris, “Çocukların Rus interneti ve Batı VPN kullanarak Ukrayna okullarına çevrimiçi olarak gitmesi ironik” diyor.
Son altı aydır Boris’i tetikte tutan Ukrayna ile ilişkileri koruma girişimi oldu: “Ya kendi başınıza hareket edin ya da dağılın” diyor.
Ancak referandum umudunu yok etti.
Çevresindekilere referandum hakkında ne düşündüğünü sorduğumda, “Panik, yıkılmış umutlar, depresyon, uyuşukluk… Bu yıkıcı bir sonuç” diyor.
Herson’daki adamların bir diğer korkusu da Putin’in ilan ettiği seferberliğin “zorla askere alınması”. Şimdiye kadar sadece Rus pasaportu alanlar orduya çağrıldı, ancak kamuoyu endişeli.
Boris, ayrılmak ile kalmak arasında bir ikilemde olduğunu ve bir gün uyandığında Kherson’ın Ukrayna ordusu tarafından kurtarıldığını görmeyi umduğunu söylüyor; “Kendimi güvende hissetmekle Ukraynalı askerlerin şehre girdiği anı izlemek arasında kaldım.”
Boris’in beslediği umut şehrin kurtuluşudur, ancak Kherson’un 418 km doğusundaki Mariupol’da bu umudu canlı tutmak çok zordur.
Alex adını kullanmak isteyen eski bir öğretmen, “İşgalden sonra tüm hayatım mahvoldu” diyor.
Rusya, şiddetli bir kuşatmanın ardından Nisan ayında Mariupol’u ele geçirmişti.
Güvenli bir mesajlaşma uygulaması aracılığıyla da iletişim kurduğumuz Alex, “Ruslar apartman dairelerine taşındı ve Ukrayna’daki her şeyi yok etti” diyor. “Evimde Ukrayna ikonlarını ve birçok kitabı yaktılar.”
Mayıs ayı sonunda kuşatma sona erdiğinde, Rus askerleri yavaş yavaş geri çekildi ve o dönemde tek taraflı bağımsızlık ilan eden Donetsk Halk Cumhuriyeti’nin Moskova yanlısı yetkililerine şehri yönetme görevi verildi.
O sırada Mariupol’de bulunan ancak Ağustos ayında şehirden kaçan Darina, “Şehir harabeye dönmüştü” diyor.
Elektrik ve su sıkıntısı vardı ve binlerce ev yıkıldı. Cesetler enkazın üzerinde yatıyor.
Öğrenci Darina, şehirde durum böyle olmasına rağmen, Rusların tüm sokakları “Mariupol’ün Moskova tarafından kurtarılması” bildirileriyle doldurduğunu söylüyor.
Darina, propaganda, gereklilik ve bazı sakinlere Rus sempatisi ile Rusların şehri etkileyebildiğini belirtiyor: “Birçok insan işgalcileri destekliyor ve onlar için çalışıyor çünkü paraya ihtiyaçları var ve açlıktan ölmek istemiyorlar.”
Mariupol’un Moskova ile ilişkileri, Rusya’ya ve Donbass’ın güneyindeki konumu nedeniyle her zaman Kherson’dan daha derin olmuştur.
Bazı direniş mesajları hala sosyal medyada görülebiliyor.
Ancak savaş Mariupol’u fiziksel ve duygusal olarak sona erdirdi. İyimser olmak zor.
Alex, “Çok fazla umudumuz yok çünkü insanlar terk edildiğini düşünüyor” diyor.
Mariupol’daki savaşın sesi çok uzaktaydı ve giderek Kherson’a yaklaşıyordu. Innerhodar’da, ortada savaşın sesi hiç durmadı.
Rusya, Şubat ayında başlayan savaşın ilk aşamalarında bu şehrin ve ana nükleer istasyonunun kontrolünü ele geçirdi.
Son aylarda, Rus ve Ukrayna kuvvetleri Dinyeper Nehri boyunca toplar ateşledi ve Ukrayna, Rusya’yı Zaporozhye nükleer santralini kalkan olarak kullanmakla suçladı.
Enerhodar sakinleri, onları katı kurallar altında yaşamaya zorlayan bir patlamanın sürekli korkusuyla yaşıyor.
Maxim, “Gün içinde tüm işlerinizi halletmeye çalışmalısınız. Akşamları sokaklar köpeklere bırakılıyor” diyor.
Şehrin süpermarketleri pahalı ve sevilmeyen Rus mallarıyla, pazarlar ise yerel çiftçilerin ürünleriyle dolu.
Ukrayna’nın yüzde 80’inden kesilen Innerhodar’da sebzeler ucuz olsa da et, peynir ve süt fiyatları savaş öncesine göre ikiye katlandı.
Maxim, “Artık sadece yemeğe para harcıyoruz” diyor.
Şehrin sakinlerinin çoğu yaşlı.
Emekli Natalia, “Gidebilecek herkes, özellikle çocuklu kadınlar gitti” diyor.
Natalia da kızını ve torununu özlüyor ama Avrupa’da güvenli bir yerde oldukları için mutlu olduğunu söylüyor.
Şehirde 4 aydır doğalgaz yok ve elektrikler sürekli kesiliyor.
“Yedi aydır dünyanın geri kalanından ve medeniyetten kopuk durumdayız, cep telefonları bile çok az sinyal alıyor. İnternetle tatil yapmak gibi bir şey” diyor.
Ama haberleri takip etmek için elinden geleni yapıyor.
Natalia, Ukraynalı askeri uzmanların isimlerine atıfta bulunarak, “Kurtuluşumuz çok uzakta değil” diyor.
Rusya kontrolündeki Melitopol, işgal altındaki Ukrayna’nın güneyinde, cepheden uzak bir şehir.
Otuzlu yaşlarındaki Thomas, hasta annesine bakıyor; “İşgalin başlangıcında, kalp krizi geçiren anneme ilaç bulmak için çok uğraştım” diyor.
Artık eczanelerin önünde daha az kuyruk var, ancak Toma eczanelerin “düşük kaliteli” Rus ürünleriyle dolu olduğunu söylüyor.
Annesinin ihtiyacı olan her beş ilaçtan dördü kayıp.
Bu ilacı kuzey Ukrayna’daki arkadaşlarına götürmek ve zorlu ve tehlikeli bir yolculuktan sonra onları almaya gitmek zorunda kalır.
Toma, insanlar hayatta kalma mücadelesi verirken Putin’in sözlerini taşıyan reklam panolarını görmenin “aşağılayıcı” olduğunu söylüyor:
“35 yıl geriye gitmek gibi”
Ukrayna o zamanlar hala Sovyetler Birliği’nin bir parçasıydı.
Toma, şehirdeki okulların da zor durumda olduğunu bildiriyor.
Ruslarla işbirliği yapmayı reddeden öğretmen ve yöneticiler görevden alındığında, liyakat gözetmeksizin bu görevlere atanan kişilere örnekler verdi: “Bir arkadaşının çocuğunun sınıfında öğretmen olarak eski bir hademe tuttular.”
Çocuğunu okula göndermek isteyen ailelere, çocuğun babasının pasaport ve adres bilgilerini paylaşmaları halinde 10.000 ruble (yaklaşık 160$) teklif ediliyor.
Ancak Thomas, isyanın sınıfa da yayıldığını söylüyor:
“Çocuklar Ukraynaca harflerle Rusça kelimeler yazıyor, sırt çantalarına sarı ve mavi kurdeleler bağlıyor ve Rusya’ya meydan okuyan mesajlar içeren aksesuarlar takıyorlar.”
Diğer gönderilerimize göz at
[wpcin-random-posts]