İlk bakışta, nükleer silahların ortadan kaldırılması umutsuz bir durum gibi görünüyor. Cenevre'deki Silahsızlanma Konferansı uzun yıllardır felç oldu. Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması krizde. Büyük nükleer silahlı devletler, nükleer silahsızlanma için kapsamlı müzakerelere girmeyi reddediyorlar ve hatta dünyanın dikkatini nükleer silahların kullanımının “felaket insani sonuçlarına” çekmek için tasarlanmış uluslararası toplantıları boykot ediyorlar. Nükleer silahlı devletler, dünyanın geri kalanına ellerini geri veriyorlar. Neşeli bir manzara değil.
Ama biraz daha derinlere bakın. Dünya uluslarının üçte ikisi, nükleer silahlara küresel bir yasal yasak getirilmesi için müzakerelerin başlaması için oy kullandı. İki hafta önce 146 ülke ve çok sayıda akademisyen ve sivil toplum aktivisti, kaza sonucu veya kasıtlı olarak herhangi bir nükleer patlamanın sağlık, ekonomi, çevre, gıda ve ulaşım üzerindeki şaşırtıcı etkilerini incelemek için Meksika'nın Nayarit kentinde bir araya geldi. Bir BM Yüksek Düzeyli Uluslararası Nükleer silahsızlanma Konferansı 2018'de toplanacak ve bundan sonra her yıl 26 Eylül, Nükleer Silahların Tamamen Ortadan Kaldırılması Uluslararası Günü olarak kutlanacak.
Tarihin yürüyüşü, yalnızca herhangi bir devletin nükleer silah kullanmasına değil, elinde bulundurmasına karşı ilerliyor. Nükleer silahlı devletler, daha fazla ivme kazanmadan önce bu yürüyüşü engellemeye çalışıyorlar. Ama başarısız olacaklar. Nükleer silahsızlanma süreçlerini durdurabilirler, ancak insanlık tarihinde şu anda meydana gelen dönüşüm anını ortadan kaldıramazlar.
Nükleer silahsızlanma hareketinin yüzeyde göründüğünden daha güçlü olmasının nedeni, dünyada giderek artan vicdan uyanışından kaynaklanıyor olmasıdır. Bilim ve teknoloji tarafından ileri sürülen ve insan haklarının doğasına dair yeni bir anlayışla, insanlığın bütünleşmesi gerçekleşiyor. Eskiden büyük bölünmeler olan birbirimizi tanımakla kalmıyor, aynı zamanda ortak hayatta kalmak için birbirimize ihtiyacımız olduğunu da biliyoruz. Binyıl Kalkınma Hedefleri gibi programlarda açıkça görülen insan durumuna ve gezegenin durumuna yeni bir özen var. Bu, küresel bir vicdanın uyanışıdır.
Bu, insanlık için şimdiden büyük bir ilerleme sağladı: halkta savaşın beyhude olduğuna dair artan anlayış. Savaşın gerekçesi ve iştahı yok oluyor. Bu, bırakın 20. yüzyılda, 19. yüzyılda bile imkansız görünüyordu. Çatışmayı çözmenin bir yolu olarak halkın savaşı reddetmesi - en son Suriye'ye askeri müdahale sorununda görüldü - toplumun işlerini nasıl yürüteceği konusunda muazzam sonuçlar doğuruyor. Koruma Sorumluluğu doktrini, hayat kurtarmak için ne zaman uygun şekilde kullanılabileceğini belirlemek için nükleer silah bulundurmanın yarattığı tehdit de dahil olmak üzere yeni analizlerden geçiyor.
Küresel uyumu tahmin etmiyorum. Askeri-sanayi kompleksinin dokunaçları hala güçlü. Çok fazla siyasi liderlik iğrençtir. Yerel krizlerin bir felakete dönüşme şekli var. Gelecek tahmin edilemez. Daha önce fırsatları kaybettik, özellikle de Berlin Duvarı'nın yıkıldığı ve Soğuk Savaş'ın sona erdiği, ileri görüşlü liderlerin yeni bir dünya düzeni için yapıları ele geçirip inşa etmeye başlayacakları tekil an. Ancak Afganistan ve Irak savaşlarından etkilenen dünyanın nihayet kendini düzelttiğini ve devletler arası savaşları geçmişin bir kalıntısı yapma yolunda ilerlediğini söylüyorum.
İki faktör dünya barışı için daha iyi umutlar üretiyor: hesap verebilirlik ve önleme. Hükümetlerin, büyük savaş ve barış sorunlarına ilişkin eylemlerini kamuoyuna açıkladığına dair hiçbir zaman fazla bir şey duymazdık. Şimdi, insan haklarının yayılmasıyla birlikte, yetkilendirilmiş sivil toplum aktivistleri, hükümetlerini insani gelişme için küresel stratejilere katılmaktan sorumlu tutuyorlar. Soykırımın önlenmesinden, arabuluculuk projelerine kadınların katılımına kadar çeşitli alanlarda görülen bu küresel stratejiler, çatışmanın önlenmesini teşvik etmektedir.
Bu daha yüksek düşünme seviyesi, nükleer silahsızlanma tartışmasına yeni bir güç getiriyor. Nükleer silahlar, giderek artan bir şekilde, devlet güvenliğinin araçları olarak değil, insan güvenliğinin ihlalcileri olarak görülüyor. Nükleer silahların ve insan haklarının gezegende bir arada var olamayacağı giderek daha açık hale geliyor. Ancak hükümetler, insan güvenliğinin gereklerine ilişkin yeni anlayışa dayalı politikaları benimsemekte yavaştır. Bu nedenle, güçlülerin nükleer silahları başka devletler tarafından edinmelerini yasaklarken kendi kendilerine nükleer silahları büyüttüğü iki sınıflı bir dünyada yaşıyoruz. Nükleer silahların yayılması tehlikesiyle karşı karşıyayız çünkü güçlü nükleer devletler, tüm nükleer silahları yasaklayan belirli bir yasa oluşturmak için yetkilerini kullanmayı reddediyorlar ve Uluslararası Adalet Divanı'nın 1996'da nükleer tehdidi veya kullanımı şeklindeki sonucunu azaltmaya devam ediyorlar. silahlar genellikle yasa dışıdır ve tüm devletlerin nükleer silahların ortadan kaldırılması için müzakere etme görevi vardır.
Bu düşünce, nükleer güçlerin derhal işbirliği yapmadan bile nükleer silahların kaldırılması için diplomatik bir süreci başlatmak için şimdi dünya çapında inşa edilen bir hareketi besliyor. Nayarit konferansı ve bu yılın sonlarında Viyana'da yapılacak olan takip toplantısı, böyle bir sürecin başlamasını sağlayacak ve bu süreci başlatmaya itecek. nükleer silahlı devletlerin katılımı veya yalnızca NPT ve nükleer silah devletlerinin sürekli zayıflatıcı bir etkiye sahip olduğu Silahsızlanma Konferansı sınırları içinde çalışarak hırslarını sınırlandırmak.
Deneyimlerim, benzer düşünen devletlerin özel bir küresel kanun inşa etme niyetiyle hazırlık çalışmalarına başladıkları bir süreci başlatmayı seçmeme yol açıyor. Bu, nükleer silahlardan arınmış bir dünya için yasal, teknik, politik ve kurumsal gerekliliklerin, nükleer silahlara yönelik yasal bir yasağı müzakere etmenin temeli olarak belirlenmesi anlamına gelir. Kuşkusuz uzun bir süreç olacaktır, ancak alternatifi, adım adım bir süreçtir. NPT'nin 1970'te yürürlüğe girmesinden bu yana herhangi bir anlamlı ilerlemeyi engellemeye çalışan güçlü devletler tarafından engellenmeye devam edecek. Parlamenterleri iktidara erişimlerini kullanmaya ve dünyadaki her Parlamentoda acil çalışma çağrısı yapan bir karar getirmeye çağırıyorum. nükleer silahların tüm devletler tarafından üretilmesini, test edilmesini, bulundurulmasını ve kullanılmasını yasaklamak için küresel bir çerçeve üzerinde başlamak ve etkili doğrulama altında ortadan kaldırılmasını sağlamak.
Parlamenterler tarafından savunuculuk işe yarıyor. Parlamenterler, yalnızca yeni girişimler için lobi yapmakla kalmayıp, bunların uygulanmasını takip etmek için de iyi konumdadırlar. Mevcut politikalara meydan okumak, alternatifler sunmak ve genellikle hükümetleri sorumlu tutmak için benzersiz bir konuma sahiptirler. Parlamenterler genellikle sandıklarından daha fazla güce sahiptir.
Kanada Parlamentosundaki ilk yıllarımda, Küresel Eylem için Parlamenterler başkanı olarak görev yaptığımda, parlamenter delegasyonlarını, günün süper güçlerine nükleer silahsızlanma yolunda ciddi adımlar atmaları için yalvarmak üzere Moskova ve Washington'a yönlendirdim. Çalışmamız Altı Ulus Girişimi'nin kurulmasına yol açtı. Bu, nükleer güçleri nükleer stoklarının üretimini durdurmaya çağıran zirve toplantıları düzenleyen Hindistan, Meksika, Arjantin, İsveç, Yunanistan ve Tanzanya liderlerinin ortak çabasıydı. Gorbaçov daha sonra Altı Ulus Girişimi'nin, orta menzilli nükleer füzelerin tamamını ortadan kaldıran 1987 Orta Nükleer Kuvvetler Antlaşması'nın başarısında kilit bir faktör olduğunu söyledi.
Küresel Eylem Parlamenterleri, 1,000 ülkede 130 parlamenterden oluşan bir ağa dönüştü ve demokrasiyi teşvik etme, çatışmanın önlenmesi ve yönetimi, uluslararası hukuk ve insan hakları, nüfus ve çevre gibi genişletilmiş bir küresel meseleler listesine ayrıldılar. Örgüt, Kapsamlı Test Yasağı Anlaşması için müzakerelerin başlatılmasından sorumluydu ve birçok hükümetin Uluslararası Ceza Mahkemesi ve 2013 Silah Ticareti Anlaşması'nı imzalamasını sağlamak için güç sağladı.
Sonraki yıllarda, yeni bir yasa koyucular derneği, Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme ve Silahsızlanma için Parlamenterler kuruldu ve ilk Başkanı olmaktan gurur duyuyorum. Senatör Ed Markey'i bugün Washington'da bu önemli yasa koyucu toplantısında topladığı için tebrik ediyorum. Alyn Ware liderliğindeki PNND, 800 ülkede yaklaşık 56 yasa koyucuyu cezbetti. 162 ülkede büyük bir parlamento grubu olan Parlamentolar Arası Birlik ile parlamenterler için nükleer silahların yayılmasının önlenmesi ve silahsızlanma konularını açıklayan bir el kitabı hazırlamak için işbirliği yaptı. Bu, manşetlere çıkmayan ancak son derece etkili bir liderlik biçimidir. Küresel Eylem için Parlamenterler ve Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme ve Silahsızlanma için Parlamenterler gibi derneklerin geliştirilmesi, genişletilmiş siyasi liderliğe önemli ölçüde katkıda bulunmaktadır.
Birleşmiş Milletler Parlamenterler Meclisi Kampanyası yürürlüğe girerse, parlamenterlerin sesi gelecekte daha da güçlenebilir. Kampanya, bir gün tüm ülkelerin vatandaşlarının BM'de yeni bir mecliste oturmak üzere temsilcilerini doğrudan seçebileceklerini ve küresel politikaları yasalaştırabileceklerini umuyor. Bu, tarihin başka bir aşamasına ulaşana kadar gerçekleşmeyebilir, ancak bir geçiş adımı, BM'de yeni bir mecliste oturmak ve sorunları doğrudan Güvenlik Konseyi'ne iletmek için yetkilendirilecek ulusal parlamentolardan delegelerin seçilmesi olabilir. Kurucu ülkelerde 766 üyenin doğrudan seçildiği Avrupa Parlamentosu, küresel bir parlamenter meclis için bir emsal teşkil ediyor.
Küresel yönetişimi geliştirmek için gelecekteki gelişmeleri beklemeden bile, bugün parlamenterler, dünya üzerindeki yaşamı korumak için insani politikaları zorlamak için hükümet yapılarındaki benzersiz konumlarını kullanabilirler ve kullanmalıdırlar. Zengin-yoksul uçurumunu kapatın. Küresel ısınmayı durdur. Artık nükleer silah yok. Siyasi liderlik konusu budur.