- Yeni bir çalışma, yüksek yoğunluklu aralıklı egzersizin beyne yardımcı olabileceğini ve potansiyel olarak Alzheimer hastalığı gibi hastalıklara karşı koruyabileceğini gösteriyor.
- Egzersizin Alzheimer hastalığının ilerlemesini önleyip yavaşlatamayacağını veya bilişsel bozukluğu olan kişilerde hafızayı iyileştirip iyileştirmediğini inceleyen araştırmalar karışıktır.
- Yüksek tansiyon ve diyabet dahil olmak üzere kalp hastalığı ve felç için risk faktörleri de beyin sağlığını etkileyebilir.
Yeni bir çalışma, altı dakikalık yüksek yoğunluklu aralıklı antrenmanın, öğrenme ve hafıza oluşumunda yer alan bir proteinin kandaki seviyesini artırdığını buldu.
Beyin kaynaklı nörotrofik faktör (BDNF) olarak bilinen protein,
Bugüne kadar hiçbir klinik çalışma, BDNF’yi beyne iletmenin Alzheimer hastalığı olan kişilerde nöron kaybını yavaşlattığını veya önleyebildiğini göstermedi.
Bununla birlikte, bazı araştırmalar, araştırmalar karışık olmasına rağmen, egzersizin hafif bilişsel bozukluğu (MCI) olan kişilerde kan akışını veya beyin bağlantısını – ve muhtemelen hafızayı – iyileştirebileceğini bulmuştur.
Yeni çalışmanın baş yazarı ve Yeni Zelanda’daki Otago Üniversitesi’nde çevre fizyolojisi alanında doktora öğrencisi olan Travis Gibbons, egzersizin tıbbi tedaviye ihtiyaç duymadan beyindeki BDNF düzeylerini artırmanın bir yolunu sunabileceğine inanıyor.
Bir basın açıklamasında, “BDNF, hayvan modellerinde büyük umut vaat etti, ancak farmasötik müdahaleler, BDNF’nin insanlardaki koruyucu gücünü güvenli bir şekilde kullanmakta başarısız oldu” dedi.
Bu nedenle, “insanların sağlıklı yaşlanmayı desteklemek için BDNF’yi doğal olarak artırmak için kullanabileceği beyin kapasitesini koruyabilen farmakolojik olmayan yaklaşımları keşfetme ihtiyacını gördük” diye ekledi.
Araştırma 11 Ocak’ta yayınlandı
Konu Başlıkları
Yoğun egzersiz beyinle ilgili proteini teşvik eder
BDNF, beyinde yeni bağlantıların ve yolların oluşumu olan nöroplastisiteyi ve nöronların hayatta kalmasını destekler. Bunlar, anıların oluşumu ve depolanması ve genel bilişsel performans için gereklidir.
Hayvan deneyleri – ör.
Benzer çalışmalar henüz insanlarda yapılmamıştır. Bununla birlikte, California Üniversitesi, San Diego’daki araştırmacılar tarafından yapılan bir faz 1 klinik deneyi, hafif bilişsel bozukluğu veya Alzheimer hastalığı olan kişilerin beyinlerindeki BDNF düzeylerini artırmak için gen terapisini kullanacak.
Yeni çalışmada Gibbons ve meslektaşları, egzersiz veya oruç tutmanın gen terapisine ihtiyaç duymadan BDNF düzeylerini artırıp artıramayacağını inceledi.
Hayvan çalışmaları, oruç tutmanın BDNF seviyeleri üzerinde egzersize benzer bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir.
Araştırmacılar, biri hafif bir yemek yedikten sonra, diğeri 20 saatlik açlıktan sonra olmak üzere sabit bir bisiklet üzerinde iki egzersiz seansı için fiziksel olarak aktif, sağlıklı 12 katılımcıyı (altı erkek ve altı kadın) işe aldı.
Antrenmanlar hem 90 dakikalık kolay bisiklet sürmeyi hem de altı dakikalık yüksek yoğunluklu bisiklet aralıklarını içeriyordu.
Araştırmacılar, BDNF kan seviyelerindeki en büyük artışın, yüksek yoğunluklu döngü aralıklarından sonra meydana geldiğini bulmuşlardır.
90 dakikalık ışık döngüsünden sonra BDNF de arttı, ancak 20 saat aç kalmanın BDNF seviyeleri üzerinde hiçbir etkisi olmadı.
farelerde iken
Diğer çalışmalar da bu alıştırmayı tanımlamıştır – dahil
Dallas’taki UT Southwestern’de nöroloji ve dahiliye profesörü olan PhD Rong Zhang, yeni çalışmanın ilginç olduğunu ancak iki antrenmanın kısa vadeli etkilerine odaklandığını belirtti.
Bu çalışma ile egzersizin beyindeki BDNF düzeylerini sürekli olarak artırmakla kalmayıp, bunu yapmanın Alzheimer hastalığının ilerlemesini önleyebileceğini veya yavaşlatabileceğini göstermesi arasında birçok adım olduğunu söyledi.
Egzersizin beyne faydaları üzerine yapılan araştırmalar karışıktır.
Egzersizin Alzheimer hastalığının ilerlemesini önleyip yavaşlatamayacağını veya bilişsel bozukluğu olan kişilerde hafızayı iyileştirip iyileştirmediğini inceleyen araştırmalar karışıktır.
Zhang, kısmen, az sayıda katılımcı ve kısa çalışma süreleri gibi klinik deneylerin sınırlamaları nedeniyle, “Bu çok zorlayıcı bir soru” dedi.
Ayrıca araştırmacıların da hareketin birçok yönünü incelemeleri gerektiğini söyledi.
Örneğin, egzersiz yapmak zaten Alzheimer olan kişilere fayda sağlayabilir mi, yoksa insanların genç yaşta egzersiz yapmaya başlaması gerekir mi?
Eğitimden en çok kim yararlanır ve hangi tür eğitim en iyi sonuçları verir?
Zhang, bu sorulara henüz cevap verilmemiş olsa da, “biriktirilen kanıtlar, kalp için iyi olanın beyin için de iyi olduğunu açıkça gösteriyor” dedi.
Kalp hastalığı ve inme için yüksek tansiyon, diyabet, sigara, kötü beslenme ve egzersiz eksikliği gibi risk faktörlerinin de beyin sağlığını etkileyebileceğini söyledi.
Bazı araştırmalar, egzersizin beyin üzerinde olumlu bir etkisi olduğunu zaten göstermiştir.
Zhang, “Bence en ikna edici kanıt, en azından benim görüşüme göre, egzersizin damar sağlığını iyileştirebileceğidir” dedi. “Bunun Alzheimer hastalığının önlenmesi için etkileri olabilir.”
2020 yılında yayınlanan bir çalışmada Alzheimer Hastalığı DergisiZhang ve meslektaşları, 12 aylık aerobik egzersizin, hafif bilişsel bozukluğu olan kişilerde serebral (beyin) kan akışını artırdığını buldu.
Başka bir çalışma, 12 haftalık bir yürüyüş programına katılan hafif bilişsel bozukluğu olan kişilerin, beynin hafızayla ilgili bölümündeki nöronlar arasındaki bağlantılarda artış gördüklerini gösterdi.
Ancak, bir
Bir basın açıklamasında, bu çalışmanın araştırmacıları, bunun egzersizin yaşlı yetişkinlerde bilişsel performansı iyileştirmeyeceği anlamına gelmediğini, sadece sağlıklı insanlarda zihinsel yetenekleri artırmadığını söyledi.
Ayrıca, katılımcıların bilişsel yeteneklerinin çalışma boyunca gelişmediği gibi azalmadığına da dikkat çektiler.
Sonuç: egzersizi alışkanlık haline getirin
Zhang, egzersizin beyin üzerindeki etkilerini incelemedeki diğer bir zorluğun, bu faydaların birikmesinin uzun zaman alması olduğuna dikkat çekti.
Bazı klinik deneyler, bu kümülatif değişiklikleri ele alacak kadar uzun olmayabilir.
Bu aynı zamanda, zihinsel sağlığınızı artırmak istiyorsanız, hayatınızın erken dönemlerinde egzersiz yapmaya başlamanız ve düzenli olarak yapmanız gerektiğini gösterir.
Zhang, “Egzersiz bir alışkanlık haline gelmeli” dedi. “Bu alışkanlığı erken yaşta, çocukluğunuzdan başlayarak edinmelisiniz. Kesinlikle etkisi olur [on brain health.]”
Ancak bu, daha sonra egzersiz yapmaya başlayamayacağınız anlamına gelmez.
Zhang, “Egzersiz yapmaya başlayan yaşlı yetişkinler için net kardiyovasküler sağlık yararları olduğunu öne süren klinik çalışmalar var.” Dedi.
“Bu faydaların beyin sağlığı üzerindeki etkisi zaman alabilir” diye ekledi. “Ancak geç egzersiz yapmaya başlasanız bile, beyin üzerinde potansiyel etkileri vardır.”
Daha çok sağlık yazısı okumak için kategorimize göz atabilirsiniz.