Erdal Sağlam: Umarım iyi bir yıl olur
2001 yılı, gerçekten çok zor geçecek. Hem zor, hem de daha sonraki yılların belirleyicisi olacağı için, çok kritik bir yıl olacak.
2000 yılı için de benzer şeyleri yazmıştınız, diyen çıkabilir. Haklıdır da...
Hem bir düşünsenize, hangi yıl için 'kolay yıl' dedik ki...
Bütün bunlara rağmen tekrarlıyorum; 2001 yılı çok zor ve kritik bir yıl olacak.
2000 yılını kazasız belasız atlatsaydık, 2001 yılı yine de zor geçecekti ancak yaşadığımız son kriz işi iyice zorlaştırdı.
Herşeyden önce iç ve dış piyasalardaki güveni zedelediği için, işi zorlaştırdı. 2000'in ilk aylarında yaşadığımız olumlu hava devam etseydi, 2001'i daha kolay geçirebilirdik ama artık öyle değil.
Şunu da eklemek gerekiyor ki; 2002 yılı da kolay olmayacak. Ancak 2001'de, zor da olsa, istenen başarı elde edilemediği takdirde, 2002 yılının zorluğunu şimdiden anlatmak pek mümkün değil.
2001 yılı her kesim için zor geçecek. Zaten yüksek enflasyon nedeniyle cebinden sürekli para çalınan ve hep istikrar programlarının yükünü omuzlamak zorunda bırakılan dar ve sabit gelirliler için, 2001 yılının diğer yıllardan pek bir farkı bulunmayacak. Kısacası; işçi, memur ve emeklilerinin durumu, 2001'de de düzelmeyecek. Hükümetin ücret farklılıklarını düzeltebilmek için birşeyler yapmaya çalıştığını biliyoruz, ancak genel bir reel gelir artışı sağlanması, uygulanan program nedeniyle çok zor. Bu nedenle ufak tefek düzeltmeler yapılabilse bile, genel olarak bu kesimlerin durumunun düzeltileceğini söylemek pek mümkün değil. İşçi, memur ve emeklilere yapılacak en önemli ve kalıcı katkı, programın doğru dürüst yürütülüp enflasyonun düşürülmesiyle sağlanabilir. Ancak bu kesimler, belki de haklı olarak, kısa dönemde kendi ceplerine girecek daha fazla paraya baktıkları için, 2001 yılında yakınmaya devam edecekler.
Bu kesimler zorluğa zaten alışık. İşveren kesimi ise 2001 yılında, hiç de alışık olmadığı kadar zorluk çekebilir. Tabi ki bütün özel kesimin çekeceği zorluk aynı olmayacak. Özellikle, şimdiye kadar dökme suyla değirmen döndürmeye alışmış, devletten sürekli sübvansiyon alarak işini götürmüş özel kesimin işi, çok daha zor olacak. Bence, zaten olması da gerekiyor...
FİRELER KAÇINILMAZ
Buna karşılık özkaynağı yeterli, yatırımını doğru seçmiş, iyi yönetilen özel sektör kurumlarının işi ise, diğerlerine kıyasla, nisbeten daha az zor olacak. Kolay olmayacak, çünkü özellikle yılın ilk yarısında önemli ölçüde daralma yaşanması artık kaçınılmaz görülüyor. Kur politikası nedeniyle ancak gerçekten rekabetçi bir üretim yapısına sahip olanların, ihracat imkanı olabilecek. Yani, iç piyasanın yanısıra dış piyasada da, işler hiç de kolay olmayacak.
Bu zorlukları büyüklerin yanısıra küçük ve orta ölçekli işletmeler de yaşayacak. Hatta, sermaye yapıları daha zayıf olduğu için, KOBİ'ler, bu zorlukları daha ağır yaşayacaklar.
Bankaların işinin çok zor olacağı zaten belli oldu. Fon toplama maliyetlerinin yükseleceği, batık kredilerin artacağı, sistemdeki rehabilitasyon nedeniyle, başta sermaye şartı olmak üzere, artık herkes için uygulanacak kurallara uyum çabası içinde olacakları da ortada.
Hem bankacılık sisteminde, hem reel sektörde bu yıl 'istikrar programının yarattığı fireler' olması kaçınılmaz. Bu, doğal da sayılmalı....
Hükümetin işi de çok zor olacak. Zaten bunalan işçi, memur ve emeklilerin baskısının yanısıra 2001'de özel sektör de ağlayacak. Hükümetin, bu ağlamalara fazla kulak asmadan, ne yapacağını bilerek ve artık verdiği sözleri yerine getirip güveni kalıcı biçimde oluşturarak işi götürmesi çok önemli. Aksi takdirde 2001 yılı kabus olarak geçecek, Hükümet iktidarını kaybedebileceği gibi, daha sonraki yılları da yine kabus haline getirebilecek.
Umarım; Hükümet kararlı gider de, 2001 yılı zor geçen yılların sonuncusu olarak kalır.
Bütün bu tabloya rağmen; herkese sağlıklı, mutlu bir yıl dilerim...