Ekonominin ilerideki muhtemel gelişme seyrini ve koşullarda belirebilecek değişiklikleri tahmin ve değerlendirme tekniğidir.
İktisadî provizyonlar kısa dönemli, orta dönemli ve uzun dönemli olmak üzere üçe ayrılır.
i) Kısa dönemli previzyonların kapsadığı süre bir yıl veya bir yıldan az olabilir.
Bütçeler ve yıllık programlar, kısa dönemli previzyonlara dayanır.
Anlamlı iktisadi değişkenlerin yakın gelecekteki muhtemel gelişme yönleri ile beklenilen ve öngörülebilen durumlar, kısa dönemli previzyonlara esas tutulur. Yakın geçmişe ve aktüaliteye ait enformasyonun değerlendirilmesi ve bu değerlendirmelere dayanarak projeksiyonlar çıkartılması, kısa dönemli previzyonun klâsikleşmiş yöntemidir.
ii) Orta dönemli previzyonların kapsadığı süre. bir yıldan dört yıla kadar uzayabilir.
İktisadî plancılığın dayandığı previzyon tipi, esas itibariyle, orta dönemlidir.
Plan ile previzyon arasındaki ilişki, genellikle, dört kademelidir.
Birinci kademede, iktisadi etkenlerin ve egzogen faktörlerin uyarıcı rollerine ait tahminler değerlendirilir. Piyasa previzyonlarına göre, firmaların faaliyetlerine verdikleri yön hakkında bilgi toplanır. Kısa dönemli previzyonlar incelenir.
İkinci kademede, iktisat siyasetinin ve devlet müdahalesinin iktisadî ajanlar tarafından uyarılmış piyasa faaliyetini nasıl etkiliyeceği hesaplanır.
Üçüncü kademede, daha önceki kademelere ait değerlemeler dikkate alınarak, plan stratejisine göre yapılması gerekli düzeltmeler hazırlanır.
Son kademede, hepsinin sentezi halinde, orta dönemli previzyon şekillendirilir.
iii) Uzun dönemli previzyonlar dört yıldan yirmi yıla kadar uzanabilecek bir süreyi kapsar.
Uzun dönemli provizyonların hedefi, milli ekonominin veya tek bir firmanın gelişme koşullarını ana çizgileriyle tahmindir.
Uzun dönemli previzyon tekniği, ikinci Dünya Savaşından sonra geliştirilmiştir.
Bu teknikte ve projeksiyonlarda daha ziyade ekonominin karakteristik değişkenlerindeki gelişmeleri belirten zaman serilerinden yararlanılır.
Uzun dönemli provizyonların hazırlanması, kısa dönemli previzyonlardan kolaydır. Beklenmedik ve ön görülemeyen olayların etkileri, uzun dönemde, çok defa birbirini nötralize etmektedir.
İktisadî previzyon, plan ve iktisat siyasetinin arasındaki ayırıcı sınır, şöyle özetlenebilir:
İktisadî previzyon, geleceğe ışık tutmağa çalışır. Plan, previzyonlartn ışığında gelişme yörüngesini şekillendirmeği hedef tutar, iktisat siyaseti ise; günün sorunlarına çözüm yolu arar, planın hatalarını tashih eder ve planın çizdiği hedeflerle aktüalite koşullarını bağdaştıracak tedbirleri alır.
Almancası : Wirtschaftsprognose.
Fransızcası : prévision économique.
İngilizcesi : economic forecasting.
(Bk; piyasa previzyonları, Harvard barometresi, büyüme senaryoları).