İnönü Ailesi'nin damadı Mustafa Bilgehan 31 yıl önce vefat eden İsmet İnönü'nün bugüne kadar hiç bilinmeyen anılarını derledi. "Tanıkların anlatımıyla İsmet İnönü" ismiyle piyasaya çıkan kitapta, ilginç bilgiler yer alıyor.
"ATATÜRK'E KEMAL DİYE HİTAP EDERDİ..."
Kitapta, Atatürk'ün manevi kızı Sabiha Gökçen şöyle diyor: "İnönü, kimsenin ilk adıyla hitap etmediği Atatürk'e baş başayken 'Kemal' derdi." İsmet İnönü'nün başta diyabet ve safra kesesi olmak üzere sağlık sorunları vardı ama kendine iyi bakar doktorların tavsiyesine uyup sürekli yürüyüş yapardı. 89 yaşına kadar sağlıklı yaşadı. İnönü, her sabah tartıya çıkardı. Kilosuna çok dikkat ederdi. Hayatı boyunca hiç kilolu olmadı.
İNÖNÜ'NÜN ÖĞÜTLERİ
Yeni bakanlara tavsiyesi şuydu; "Makamınızda konuklara sıcak içecek ikram etmeyin. Geç servis edilir, uzun sürede içilir. Vakit kaybedersiniz. Soğuk içecek ikram ederseniz çalışmalarınıza vakit kalır." İsmet İnönü, doğum gününü kutlayan bürokratına "Dilerim benim yaşım size çok az gelsin" diye yanıt yazmış. "Çok yaşa" demenin ne güzel bir yolu. Kendisine suikast girişimi sonrası Meclis'e gidince ne desin beğenirsiniz; "Geç kaldım özür dilerim." Dakikliğini anlatmak için başka söze gerek yok.
Kendisine doğru kulis bilgileri ulaştırıp ulaştırılmadığını anlamak için bir sağlama yöntemi geliştirmişti. Diyordu ki, "Bilgi toplamak için iki kişiye görev veririm. Bir, en güvendiğime; iki şüphelendiğime. Ona göre, karar veririm." Demiş ki; "Atatürk ve ben askerlikten ayrılıktan sonra tatbikatlarda bile üniforma giymedik." Ülkeyi kuranların üniforma giymeme inceliği takdire şayan.
BAŞBAKAN ADNAN MENDERES'İN ASILMASI
Kendisine saygının bile onurlu olmasını istermiş. Yılışıklığa kaçan saygıdan nefret edermiş. Menderes'in asılmasını engellemeye çalışırken askerlere söyledikleri ufuk açıcı: "İdam ederseniz bu ülkede sonsuza kadar huzursuzluk olur." Dediği aynen çıktı. Günümüzün başbakanı hala Menderes'i kullanarak "Zulüm gördük" diye üste çıkıp safları kutuplaştırmıyor mu?
İNÖNÜ'YE GÖRE MUTLU EVLİLİĞİN SIRLARI
İsmet İnönü evliliğe çok değer verirdi. Bekarlara "Sen evlen mutlaka" diye takılırdı. Hayatta başarının mutlu bir aile kurmaktan geçtiğine inanırdı. Sevdiği milletvekiline sırf ailesini Ankara'ya getirmedi diye tavır aldığı kitaptaki anılarda var. Evde hiç kavga çıkmazdı. İlkesi şuydu: "Kavgaya ilk başlayan haklıdır." Evliliğini ölene kadar 67 yıl huzur içinde sürdürdü. Bir toplantıda partili kadınlar yaşlı devlet büyüğüne saygıdan elini öpmüş. Elindeki ruj lekelerini silmeden eve gitmiş. Mevhibe Hanım soğuk davranmış. İnönü'nün yorumu şu: "Hayatınız boyunca unutmayın; kadın her yaşta kadındır. Kadının yaşı olmaz."