Rehineci eylemcilerden 27'sinin Rus askerlerince öldürüldüğü, üç eylemcinin sağ yakalandığı, dört eylemcinin ise halen aranmakta olduğu bildirildi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Beslan'daki hastanede yaralaları ziyaret ederken, Kuzey Osetya sınır kapılarını kapattırdı. Putin, okula operasyon düzenlenmesinin önceden planlanmamış olduğunu da açıkladı. Rusya İç istihbarat Örgütü FSB, rehineci grubun komutasının, Çeçen asıllı olduğunu öne sürdü. Rus muhalefet liderleri ise, güvenlik güçlerinin düzenledikleri operasyonun yöntemini eleştiriyorlar.
Çeçen sorunu sebebiyle sık sık rehin alma olaylarına tanık olan Rusya'da 2002'nin Ekim ayında da 41 silahlı Çeçen, Moskova'da bir tiyatroyu basarak buradaki yaklaşık 800 kişiyi 3 gün boyunca rehin tutmuştu.
Çeçen eylemciler, Rus ordusunun Çeçenistan'dan çekilmesini istemiş, aksi takdirde binayı havaya uçuracaklarını belirtmişti. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin öncelikli hedeflerinin rehinelerin hayatını kurtarmak olduğunu söylemişti. Ancak Rus özel kuvvetleri, havalandırma kanallarından binaya verdikleri gazın ardından tiyatroya girmişti. Kanlı bir operasyonun ardından 41 eylemciyle birlikte 129 sivil de hayatını kaybetmişti.
BAZI TESPİTLER
İnsanları çaresizce masum çocukların dahi hayatını tehlikeye atacak kadar bunaltan Çeçen sorununun çözüm vaktinin geldiğini belirten birçok uzman da, Rus güçlerinin Çeçenya'da her gün uyguladığı acımasız yöntemlerden bahsetmenin tüm zamanı olduğuna inanıyor. Rusların yaptığı vahşete dikkat çeken uzmanlar bunları şöyle sıralıyorlar:
- Başıboş güvenlik birimleri kasabalardan ve köylerden, çoğunlukla sırf Çeçen direnişine katılacak yaşta oldukları için genç erkekleri topluyor. Birçoğundan bir daha haber alınamıyor veya işkenceden geçirilip infaz edildikten sonra cesetleri yol kenarlarına atılıyor.
- Hayatta kalabilenler ise 'ayıklama kamplarına'kapatılıyor; bu kamplarda derin, karanlık, rutubetli çukurlarda yaşamak zorunda bırakılıyor.
- İnsan hakları grupları tecavüzün Rusya'nın yürüttüğü acımasız savaşın ayrılmaz parçası olduğunu belgelemiş durumdalar; askeri operasyonlarda masum sivillerin güvenliği pek az dikkate alınıyor. �zu ana kadar yaşanan savaşta 10 yılda 250 bin sivil Çeçen hayatını kaybetti. 27 bin çocuk yetim kaldı.
Bu savaşta hiçbir taraf kazanmıyor. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in aksini iddia ederek kükremesine karşın, Rusya Putin'in savaşı başlattığı 1999'dan bu yana Çeçenistan'ı emanet edebileceği bir yönetim kuramadı.
Rus ordusuna karşı yürüttükleri savaş, Çeçenistan'ı dev bir mezarlığa çevirdi. Putin'in Yeltsin gibi çekileceğine dair hiçbir işaret yok.
Bölgede Çeçen tarafında da bazı grupların başı bozuk hareket ettiğine dair haberler gelmektedir. Çeçenistan başkanı Aslan Mashadov bile bazı hareketlere söz geçiremez olmuş durumda. Barış konusunda nefes aldırıcı adımı Rusya barışa yanaşarak atmalı. Çeçen tarafından gelen barış önerilerine dikkate alarak görüşme masasına oturmalı.