

Ege Bölgesi|
Kategori : Coğrafya
EGE BÖLGESİ
COĞRAFİ ÖZELLİKLERİ:
Adını Ege Denizi'nden alan, üçüncü küçük bölgemizdir. Batısı Edremit Körfezi'nin kuzeyinden Marmaris'in doğusuna kadar Ege Denizi'yle sınırlanmıştır. Doğuda, Afyon yöresinde, Orta Anadolu'ya doğru uzanır. Bölgenin yer şekillerini, doğu-batı doğrultusunda birbirine paralel olarak uzanan dağlar ile bunların arasındaki çukurluklar oluşturur. Çukur alanlarda Ege Denizi'ne dökülen akarsular yer alır. Bu akarsuların vadi tabanlarında ve ağızlarında alüvyal ovalar meydana gelmiştir. Dağların ve ovaların doğusunda İç Batı Anadolu Eşiği adı verilen platolar yer alır. Kıyıya dik uzanan dağlar birçok yarımada ve körfezin oluşmasını sağlamıştır Buradaki dağlar ve ovalar kırılma ve çökmeler sonucu oluştuğundan bölge deprem alanı içinde yer alır.
Bölgede, genellikle Akdeniz iklimi hüküm sürer. Ege Denizi kıyıları ve ovalar boyunca Akdeniz iklimi görülür. Kıyılarda "Maki" bitki örtüsü, yükseklerde ise ormanlar göze çarpar. İç Batı Anadolu'da iklim sertleşir, kışlar daha soğuk ve kar yağışlı geçer, yağışlar azalır. Düzlüklerde bozkırlar görülmeye başlar.
Ege Bölgesi'nde nüfusun en yoğun olduğu yerler, kıyı kesimleriyle, verimli çukur ovalardır. Güneyde Menteşe dağlık yöresi, bölgenin en tenha yeridir. Bölge ekonomik gelişme bakımından Marmara Bölgesi'nden sonra gelir.Tarım, sanayi, ticaret ve ulaşım oldukça gelişmiştir. Başlıca tarım ürünleri, tahıl, üzüm, incir, tütün, pamuk, şeker pancarı, zeytin ve haşhaştır. Turunçgil üretimi de yaygındır. Sanayi kuruluşlarının çoğu tarım ürünlerine dayalı fabrikalardan oluşmuştur. Doğu-batı uzantılı çöküntü ovalar, kıyı ile iç kesimler arasında ulaşımı kolaylaştırır. Temiz kıyıları, uzun ve geniş kumsalları, sıcak ve uzun bir yaz mevsimi, deniz turizmini çok önemli bir yere getirmiştir. Ayrıca doğal güzellikler ve tarihi eserler bakımından da oldukça zengin bir bölgedir. Bölgede önemli linyit yataklarına rastlanır.
* Bölgenin Bölümleri
Ege Bölgesi kendi içinde doğal, beşeri ve ekonomik yönden bazı farklılıklar gösterir. Bu farklılıklar iki bölümde toplanmıştır. Ege Bölümü ve İç Batı Anadolu Bölümü.
* Ege Bölümü
Ege Bölümü, bölgenin Ege Denizi'ne kıyısı olan batı yarısını kapsar. Bölümün yüzey şekillerini doğu-batı yönünde uzanan dağlar ile bunların arasında yer alan çöküntü ovaları oluşturur. Ovaların doğu uçlarından itibaren İç Batı Anadolu'ya geçilir. Ege Bölümü'nün kıyıları çok girintili çıkıntılıdır. Kıyıda çok sayıda yarımada ve körfezler bulunur. Başlıcaları; Karaburun, Bodrum ve Datça'dır. Körfezler ise kuzeyden güneye doğru Edremit, Çandarlı, İzmir, Kuşadası, Güllük ve Gökova'dır. Kıyıya dik uzanarak yarımada ve körfezleri oluşturan dağlar; kuzeyden güneye doğru Kaz, Kozak, Yunt, Boz Dağlar ve Aydın Dağları'dır. Güneyde Menteşe Dağlık kütlesi yer alır. Bu dağlar arasındaki çöküntü ovalan ise (kuzeyden başlayarak) Bakırçay, Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes ovalarıdır. Bu ovaların tabanında ovayla aynı adı taşıyan akarsular yer alır ve bunların tamamı Ege Denizi'ne dökülür.
Ege Bölümü'nde Akdeniz iklimi görülür. Batı-doğu yönünde uzanan çukurluklar deniz etkisinin içerilere kadar girmesini sağlar. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise ılık ve yağışlı geçer. Bölümün alçak yerlerinde hakim bitki örtüsü maki, yükseklerde ise ormandır. Nüfusun çoğunluğu çöküntü ovalarında ve kıyılarda toplanmıştır. Güneydeki Menteşe yöresinde nüfus az,yerleşim merkezleri seyrektir. Uygun iklim şartları ve verimli topraklar sayesinde Ege Bölümü'nde çeşitli tarımsal ürünler yetiştirilir. Bunların başında; pamuk, tütün, zeytin, incir, üzüm, susam, baklagil, tahıl ve sebzeler gelir. Zeytin ve turunçgiller de bol miktarda yetiştirilir. Edremit yakınlarında demir, Soma'da zengin linyit yatakları vardır. Menteşe yöresinde zengin krom yatakları bulunur.
Bölümün en önemli yerleşim merkezi olan İzmir, önemli bir ihraç limanı, ticaret, ve kültür şehrimizdir. Ayrıca çok çeşitli sanayi kuruluşlarına sahiptir. (Dokuma, ilaç, rafineri. (Aliağa) otomotiv, besin vb.) Uluslararası İzmir fuarı ile de çeşitli ticari etkinliklere sahiptir. Ayrıca Manisa, Aydın ve Denizli bölgenin gelişmiş tarım ve sanayi şehirleridir. Bergama, Salihli, Turgutlu, Akhisar, Ödemiş, Tire, Söke, Nazilli de tarım ve besin sanayinin geliştiği önemli yerleşim merkezleridir. Ege Bölümü'nün güneybatı köşesinde Menteşe dağlık yöresi bulunur. Ulaşım ve tarım imkanları az, tenha bir yöredir. Başlıca yerleşim merkezleri Muğla, Milas ve büyük turizm zenginliklerine sahip Bodrum ve Marmaris'tir.
* İç Batı Anadolu Bölümü
Ege Bölümü İle Orta Anadolu Bölgesi arasında yer alır. Ege Bölgesi'nin doğu yarısını meydana getirir. Platoların geniş yer kapladığı bu bölüme İç Batı Anadolu Eşiği de denir. Platolar üzerinde Emir, Türkmen, Domaniç Dağlarıyla, Sandıklı, Murat, Eğrigöz dağları karşılıklı iki sıra halinde uzanırlar. Bölümde Akdeniz ikliminin etkileri yavaş yavaş kara iklimine dönüşür. Kışlar soğuk ve kar yağışlı geçer. Bitki örtüsü, olarak da bozkırlar görülmeye başlar. Nüfus, Ege bölümünün yarısı kadardır. Önemli yerleşme merkezlerinden Kütahya, Afyon, Uşak birer sanayi ve ticaret merkezidir. Kula, Sandıklı, Tavşanlı, Gediz, Simav gibi küçük yerleşim merkezleri de ayrıca sayılabilir.
Tarım ürünleri Ege Bölümü'ne göre daha az çeşitlidir. Tarım alanları azdır. Kışların soğuk geçmesi, sıcaklık isteyen tarım ürünlerinin yetişmesine imkan vermez. En çok buğday üretilir. Şeker pancarı ve haşhaş diğer önemli ürünleridir. Küçükbaş hayvancılık gelişmiştir. Halıcılık, bölümün en önemli sanayi faaliyetlerinden biridir. Uşak, Gördes, Kula, Demirci halıları dünyaca ünlüdür. Cumhuriyetimizin ilk şeker fabrikası 1926'da Uşak'ta kurulmuştur. Linyit, bölümün en zengin yeraltı kaynağıdır. Tavşanlı, Tunçbilek, Değirmisaz ve Seyitömer'de çıkarılan linyitlerden elektrik enerjisi de üretilir. Aynca Afyon'da mermer, Kütahya'da krom yatakları bulunur. Bu bölüm Milli Mücadelemizde önemli bir yere sahipir. I. ve II. İnönü Zaferleri burada kazanıldı. 13 Eylül 1922'de Sakarya Meydan Muharebesi ve 26-30 Ağustos 1922'deki Büyük Taarruz ile düşmana vurulan son darbe, bu topraklarda gerçekleştirildi. Düşmanın son kalıntıları da 9 Eylül de İzmir'den denize dökülerek, Anadolu'da tek bir düşman bırakılmadı.
* Türkiye Ekonomisindeki Yeri
Ege Bölgesi, milli ekonomiye katkısı yönünden Marmara Bölgesi'nden sonra gelir. Milli gelirin l/7'si bu bölgenin payına düşmektedir. Verimli ovalar, iklim, ulaşım imkanları ve İzmir limanı ekonomiyi geliştiren başlıca faktörlerdir. Bölge, yurdumuzda üretilen tütünün 2/3'ünü, üzümün 1/3'ünü, zeytinin 1/ 2'sini,
incirin 4/5'ini, pamuğun 1/3'ünü karşılar. Bu ürünler dış ticaretimizde önemli yer tutar. fieker, besin, sıvı yağ, dokuma, otomotiv,makina, petrol arıtma önemli sanayi kuruluşlarıdır. Türkiye linyit üretiminin %90'ı buradan sağlanır. Türkiye sanayi üretiminin %15'ini, Ege Bölgesi karşılar.
* Türkiye Turizmindeki Yeri
Ege Bölgesi, dünyada eşine az rastlanır güzellikteki koyları, kumsalları, uzun ve güneşli yaz günleriyle turistlerin büyük ilgisini çeker. İzmir Körfezi ve çevresi, özellikle Kuşadası ile Çeşme, Güney Ege kıyılarındaki Bodrum ve Marmaris dünyaca ünlüdür. Aynca Efes, Selçuk, Meryem Ana gibi tarihi yerler ve Pamukkale gibi doğal güzelliklerle dolu Ege Bölgesi, Türkiye turizm gelirinin önemli bir kısmını sağlamaktadır.
Ege Bölgesi yazısı toplam 35099 defa okundu
Sayfayı Yazdır Arkadaşına Gönder
Bağlantılı Yazılar