Albert Speer
- Meslek : Mimar, Nazilerin önde gelen isimlerinden
- Doğum : 1905
- Ölüm : 1981
Üst düzey bir Nazi görevlisi ve Adolf Hitler’in en yakın arkadaşlarından biri olan Albert Speer, mimarlık eğitimi aldı. 1930 yılında düzenlenen bir Nazi toplantısında Hitler’le tanıştı. Ertesi yıl yirmi altı yaşındayken partiye katıldı. Hitler’in de desteğiyle döneminin önde gelen mimarlarından biri oldu. En önemli eseri 1933 yılındaki Nazi geçit töreni için tasarladığı Nuremberg’deki muhteşem alan düzenlemesiydi. Speer zamanlar “iyi Alman”ın sembolü haline geldi.
İkinci Dünya Savaşı’nın başlamasının ardından Speer’in pek çok projesi yarım kaldı. 1942 yılında silahlanma bakanı oldu. Bu görev onu Alman ekonomisinin merkezine oturtmuştu. Organizasyon yeteneği sayesinde bombalamalar devam ederken bile çalışır durumda tutabilmiş ve dehasını ortaya koymuştu. Speer’ın Yahudi Soykırımı’nı gerçekten bilip bilmediği bir tartışma konusudur. 1943 yılında Avrupalı Yahudilerin topluca katledilmesinin tartışıldığı bir toplantıya katılmış olması mümkündür. Speer, Alman trenlerini sürekli çalışır durumda tutan kişi olmasına rağmen onların milyonlarca insanı ölüme taşıdığından habersiz olduğunu iddia etmekteydi. Hatta savaşın bitmesinden kısa bir süre önce Hitler’i öldürmeye çalıştığını bile söylemişti. Diğerleri gibi bu iddiası da oldukça tartışmalıdır. Savaş suçları dolayısıyla yirmi yıllı cezasını çektikten sonra Nazi yılları hakkında iki kitap yazdı. Yıkmak için silahlar geliştirdiği Londra’yı ziyaret etti, burada genç bir kadınla ilişki yaşadı ve yetmiş altı yaşında Londra’da bir otelde öldü.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
David S. Kidder, Noah D. Oppenheim, Entelektüelin Kutsal Kitabı, Maya Kitap, 2013
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Albert Speer
Üst düzey bir Nazi görevlisi ve Adolf Hitler’in en yakın arkadaşlarından biri olan Albert Speer, mimarlık eğitimi aldı. 1930 yılında düzenlenen bir Nazi toplantısında Hitler’le tanıştı. Ertesi yıl yirmi altı yaşındayken partiye katıldı. Hitler’in de desteğiyle döneminin önde gelen mimarlarından biri oldu. En önemli eseri 1933 yılındaki Nazi geçit töreni için tasarladığı Nuremberg’deki muhteşem alan düzenlemesiydi. Speer zamanlar “iyi Alman”ın sembolü haline geldi.
-
Allal al-Fassi
Fas’ın bağımsızlık mücadelesinin önderlerinden biri olan Faslı siyaset ve fikir adamı Allal al-Fassi Fas’ta dünyay geldi. Eğitimini Karaviyyin Üniversitesi’nde tamamlayan Fassi, aynı üniversitede ve üniversite sonrası İslami eğitim veren Rabat’taki Dârülhadîsi’l-haseniyye’de görev yaptı. Selefiyye hareketi içinde yer aldı ve Fransız sömürge yönetimine karşı baş gösteren siyasi mücadelelere katıldı. Bu faaliyetlerinden dolayı bir süre Tâzâ’da göz hapsinde tutuldu; 1931 yılında serbest bırakıldı. Diğer genç Faslı milliyetçilerle birlikte 1934’te Kütletü’l-ameli’l-vatanî’yi kurdu. Liderler arasındaki görüş ayrılıkları üzerine bu teşkilât 1937 yılında, Allâl el-Fâsî’nin önderlik ettiği el-Hizbü’l-vatanî ve Vezzânî’nin başında bulunduğu el-Hareketü’l-kavmiyye adlarıyla ikiye bölündü. Sömürge yönetimine karşı sürdürülen faaliyetler ve ortaya çıkan gelişmeler üzerine liderlerin birçoğu tutuklanarak hapse atıldı veya sürgüne gönderildi. Allâl el-Fâsî de 1937-1946 yılları arasında Gabon’da sürgünde yaşadı. Fas’taki arkadaşları tarafından 1943’te kurulan İstiklâl Partisi’nin (Hizbü’l-istiklâl) liderliğine getirildi ve 1946 yılında Gabon dönüşü fiilen partinin başına geçti. Ancak 1947’de Kahire’ye kaçmak zorunda kaldı ve orada kurduğu Mektebü’l-Mağribi’l-Arabî adlı merkezden İspanyol ve Fransızlar’a karşı geliştirilen direniş ve bağımsızlık hareketlerini yönlendirdi.
-
Mustafa Miyasoğlu
Mustafa Miyasoğlu Türk edebiyatçı ve yazardır. 1982 yılında Suffe Yayınları’nı kurarak Suffe Kültür Yıllığı'nı yayımlamaya başladı. Yabancı dilini yurt dışında geliştiren Miyasoğlu 1988/1992 yılları arasında Pakistan’ın İslamabad şehrindeki yabancı diller enstitüsünde yardımcı profesör ünvanı ile görevlendirildi. Gençlik yıllarında Milli Türk Talebe Birliği saflarında boy gösterdi.
-
Abdi Efendi (Basmacı)
III. Selim dönemi Klasik Türk musikisi bestekârlarından olan Abdi Efendi, İstanbul Davutpaşa’da dünyaya geldi. Düzenli tahsil yapma fırsatı bulamayan Abdi Efendi, kadı olan babasının vefat etmesi üzerine geçimini sağlamak adına Kapalıçarşı’da yemeni basmacılarından birinin yanına çırak olarak girdi ve ün kazandığı "Basmacı" unvanını burada elde etti. Basmacı dükkânında on yıl kadar çalışan Abdi Efendi bir rivayete göre III. Selim’in dikkatini çekmesi üzerine on yedi on sekiz yaşlarında Enderun’a alındı. Sanatçı kişiliğinin altyapısını oluşturan musiki eğitimini meşkhanede gördüğü derslerden elde etti. Onun saraya girmesini sağlayan III. Selim’in vefatı üzerine yerine gelen II. Mahmud’un tahta geçtiği yıllarda saray müezzini olarak görev yaptı.
-
Diego Rivera
20 yüzyılın en önemli Meksikalı sanatçılarından biri olan ressam Diego Rivera, renkli ve büyük duvar resimleri ile ün kazandı. Bu resimler çoğunlukla tarihi temalı eserlerdi. Orta Meksika’daki Guanajuato’da dünyaya gelen ressam, Mexico City ve Avrupa’da sanat eğitimi görmek için burs kazandı. 1909 yılında resim eğitimi almak için Paris’e gitti. Sonraki on dört yıl boyunca Fransa ve İspanya’da yaşadı. Bu sırada İtalya’yı da ziyaret etti. Burada kendi duvar resimleri için ilham bulacağı Rönesans dönemi freskleri ile tanıştı. 1921’de memleketine dönen Rivera, ilk büyük duvar resmini iki yıl sonra Mexico City’de yaptı. Aynı yıl Meksika Komünist Partisi’ne katılan Rivera’nın duvar resimlerine olan ilgisi onun politik inançları ile de bağlantılıydı. Sokak sanatıyla, müzeleri v elit kurumları aşarak halka doğrudan bağlantı kurabileceğine inanıyordu. Ünlü ressam ayrıca ressam Frida Kohla ile olan fırtınalı evliliğiyle de bilinmekte.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun