Kömürlü termik santral, kömür gibi fosil yakıtları kullanarak elektrik enerjisi üreten bir tesis türüdür. İşleyiş genel olarak aşağıdaki adımları içerir:
- Kömür Madeni ve Nakliye: Kömür, yer altı veya yer üstü madenlerinden çıkarılır. Daha sonra nakliye araçları ile termik santrale taşınır.
- Kömür Hazırlık: Çıkarılan kömür, boyutunu düzenlemek ve kalitesini artırmak için öğütülür ve temizlenir. Bu aşama, kömürün daha etkili bir şekilde yanmasını sağlar.
- Kömür Yakma (Kömür Kazanı): Kömür, bir kazan içerisinde yanar. Bu kazan, genellikle yüksek basınçlı buhar üretmek üzere tasarlanmıştır. Bu buhar, bir tür türbinin dönmesini sağlayarak mekanik enerji üretimine katkıda bulunur.
- Türbin Çalıştırma: Oluşan buhar, bir türbinin dönmesine neden olur. Türbin, genellikle bir jeneratörle birlikte çalışır ve mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür.
- Jeneratör: Türbin tarafından üretilen dönme hareketi, bir jeneratörü çalıştırır. Jeneratör, dönme hareketini elektrik enerjisine çevirir.
- Soğutma: Jeneratör tarafından üretilen elektrik enerjisi, iletim hatları aracılığıyla dağıtılmadan önce genellikle bir soğutma sisteminden geçer. Bu sistem, tesisin sıcaklık kontrolünü sağlar.
- Kül ve Gaz Yönetimi: Yanma sürecinde ortaya çıkan kül ve gazlar, filtreleme ve diğer yöntemlerle temizlenir. Bu aşama, çevresel etkileri azaltmak ve hava kalitesini korumak için önemlidir.
- Elektrik İletimi: Üretilen elektrik enerjisi, iletim hatları aracılığıyla şebekelere veya kullanıcılara iletilir.
Kömürlü termik santraller, enerji taleplerini karşılamak için geniş ölçekli elektrik üretimine katkıda bulunabilir, ancak çevresel etkileri, özellikle sera gazı emisyonları nedeniyle endişe yaratır. Son yıllarda, daha temiz enerji kaynaklarına yönelik bir geçiş ve enerji verimliliği önlemleri, bu tür çevresel etkileri azaltmaya yönelik çabaların bir parçası olmuştur.
Termik santral Nedir?
Termik santral, genellikle fosil yakıtları (kömür, doğal gaz, petrol) kullanarak elektrik enerjisi üreten bir enerji santralıdır. Termik santraller, yakıtın yanması sonucu ortaya çıkan ısıyı kullanarak buhar üretir ve ardından buharı kullanarak bir türbinin dönmesini sağlar. Dönen türbin de bir jeneratörü çalıştırarak mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür.
Termik santraller, enerji üretiminde yaygın olarak kullanılan tesislerden biridir çünkü fosil yakıtlar geniş ölçekte bulunabilir ve ekonomik olarak elde edilebilir. Ancak, bu tür santrallerin çevresel etkileri nedeniyle eleştirilmesi de sıkça görülür. Yanma süreci, sera gazı emisyonlarına ve hava kirliliğine yol açabilir. Bu nedenle, enerji sektörü, daha temiz ve sürdürülebilir enerji kaynaklarına geçiş çabaları dahil olmak üzere çevresel etkileri azaltma yollarını araştırmakta ve uygulamaktadır.
Ayrıca, termik santrallerin verimliliğini artırmak ve çevresel etkilerini azaltmak amacıyla geliştirilmiş teknolojiler ve süreçler de sürekli olarak araştırılmaktadır. Bu, enerji üretiminde daha sürdürülebilir ve çevre dostu yöntemlere geçişin teşvik edilmesiyle ilgili birçok çaba ve inovasyonu beraberinde getirmiştir.
Nükleer santral nedir?
Nükleer santral, nükleer enerjiyi kullanarak elektrik enerjisi üreten bir tesisdir. Nükleer enerji, atom çekirdeklerinin bölünmesi veya birleştirilmesi yoluyla elde edilir. Nükleer santraller genellikle atom çekirdeklerinin bölünmesi (fisyon) üzerine kuruludur.
İşleyiş genellikle şu adımları içerir:
- Yakıt Üretimi ve Besleme: Nükleer santraller genellikle uranyum gibi nükleer yakıtları kullanır. Uranyum çubukları, reaktör içindeki yakıt çekirdeklerini beslemek için kullanılır.
- Fisyon Reaksiyonları: Nükleer reaktördeki uranyum çekirdekleri nötronlar tarafından bombalanır, bu da çekirdek bölünmelerine yol açar. Bu bölünme reaksiyonları sırasında büyük miktarda enerji açığa çıkar.
- Isı Üretimi: Fisyon reaksiyonlarından kaynaklanan ısı, su veya başka bir soğutucu maddeyi ısıtarak buhar üretimini sağlar.
- Buhar Üretimi ve Türbin Çalıştırma: Isınan su buhar oluşturur ve bu buhar bir türbinin dönmesini sağlar.
- Elektrik Üretimi: Dönen türbin, bir jeneratörü çalıştırarak mekanik enerjiyi elektrik enerjisine dönüştürür.
- Soğutma: Sistemden çıkan ısının kontrol edilmesi ve tesisin soğutulması için genellikle su soğutma sistemleri kullanılır.
Nükleer santraller, yüksek enerji yoğunluğu nedeniyle diğer enerji kaynaklarına göre daha az yakıt kullanabilirler. Ayrıca, sera gazı emisyonları daha düşük olabilir. Ancak, nükleer enerji kullanımının çevresel, güvenlik ve atık yönetimi konularında beraberinde getirdiği zorluklar ve riskler vardır. Özellikle radyoaktif atıkların güvenli depolanması ve nükleer santral kazalarının potansiyel riskleri gibi konular tartışma yaratır. Bu nedenle, nükleer enerji kullanımı genellikle dikkatlice düzenlenir ve denetlenir.