Ukrayna Çernobil'de çıkan yangın Nükleer Santralin kapısına kadar dayandı. 4 Nisan'da iki ayrı alanda başlayan ve Nükleer Santralin bulunduğu alana kadar ilerleyen yangını söndürmek için yoğun çalışmalar sürüyor. Yangının Çernobil Nükleer Santrali'nden sadece bir kilometre uzakta olduğu ve radyasyon riski oluşturduğu bildiriliyor.
Şu ana kadar 12 köyün, mezarlıkların ve geniş ağaçlık alanların yandığı bildirildi. Çernobil'deki yangın sebebiyle radyasyon seviyesinin de yükseldiği ve normalde 14 kat yüksek ölçümlendiği kaydedildi. Söndürülemeyen yangın sebebiyle ülkede tedirginlik sürerken radyasyon seviyesinin Kiev'de normal seviyede olduğu belirtildi. Çernobil Nükleer Santrali’nde 26 Nisan 1986’da patlama meydana gelmiş ve dünyanın en büyük nükleer faciası yaşanmıştı.
Yangının Ukrayna'nın Çernobil kentinde çıkmasının ardından akıllara 1986 yılında gerçekleşen nükleer felaket geldi. Etkileri hala süren radyasyon tehlikesinin yangın sebebiyle arttığı da uzmanlar tarafından duyuruldu.
1986 YILINDA ÇERNOBİL'DE NE OLMUŞTU?
Çernobil Faciası ya da Çernobil Reaktör Kazası son derece korkunç sonuçları olan nükleer bir kazadır. 25 ve 26 Nisan 1986 tarihinde Sovyetler Birliği'ne bağlı Ukrayna Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin kuzeyindeki Pripyat kenti yakınlarındaki Çernobil Nükleer Santrali'nde 4 numaralı yüksek güçlü kanal tipi reaktörde patlama meydana geldi.
Patlama gece geç saatlerde istasyonda elektrik kesintisi testi simülasyonu yapıldığı sırada meydana geldi. Denemeler sırasında kritiklik kazası yaşandı. Su buharı çok kuvvetli bir patlamaya sebep oldu ve ardından yangın çıktı. Dokuz gün boyunca devam eden yangın yukarı yönlü hava akımı yaratarak atmosfere ciddi oranda nükleer füzyon maddesi ve kül gönderdi. Atmosfere karışan radyoaktif madde Sovyetler Birliği'nin batısına ve Avrupa'ya kadar ulaştı.
Buhar sebepli patlama nedeniyle Çernobil Nükleer Santrali'nde bir kişi olay yerinde yaşamını yitirdi, bir kişi de aşırı radyasyona maruz kaldığı için yaşamını kaybetti. Çernobil Faciası'ndan birkaç gün sonra 134 çalışan hastanelere sevk edildi. Birkaç gün içinde hastanelere sevk edilen 28 itfaiyeci aşırı miktarda radyasyona maruz kaldığı için hayatını kaybetti. Ayrıca 14 kişi radyasyon sebepli kanserden dolayı hayata gözlerini yumdu. Çernobil Faciası'nın etkileri 1996 yılına kadar ciddi anlamda hissedildi. 2011 yılında bile Çernobil Faciası sebebiyle olumsuz etkilenen 15 çocuk, tiroit kanseri sebebiyle yaşamını yitirdi. Çernobil Faciası'nın etkilerinin araştırılması günümüzde bile devam etmektedir. Türkiye'nin Karadeniz kıyılarındaki illerinde yaşayan bazı vatandaşlar, Çernobil Faciası'nın ardından yaşadıkları bölgelerde kanser vakalarının arttığını söylüyor.
ÇERNOBİL'İN TÜRKİYE'YE ETKİLERİ
Ukrayna'nın Kiev kenti yakınlarındaki Çernobil Nükleer Güç Reaktörünün 4.ünitesinde 26 Nisan 1986 günü erken saatlerde meydana gelen nükleer kaza sonrasında atmosfere büyük miktarda fisyon ürünleri salındığı 30 Nisan 1986 günü tüm dünya tarafından öğrenildi. Kazadan kaynaklanan radyoaktif salınım, 28 Nisan tarihinde kuzey-batı yönünde esen rüzgarlarla İskandinavya'nın güney ve orta bölgelerine yönelmişti. 3 Mayıs Cumartesi günü bulaşmış (kontamine) hava kütlesi Avrupa'nın büyük bir kısmı ile birlikte Bulgaristan ve Yunanistan üzerinden Trakya'yı etkisi altına aldı. İkinci bir salınımla Çernobil'den doğuya sürüklenen bulaşmış hava kütlesi 7-9 Mayıs tarihlerinde Kırım Yarımadası'nın kuzeyinden Karadeniz üzerinden geçerek Türkiye'nin kuzey-doğu kıyılarına ulaştı.
Radyoaktif bulutun yaptığı hareket mevcut atmosferik koşullardan ve hakim rüzgar yönlerinden kaynaklanmaktaydı. Bu nedenle, radyoaktif etki homojen bir dağılım göstermemekteydi. Bu durum şimdiye kadar meydana gelmiş en büyük nükleer reaktör kazasından büyük bir şans eseri Türkiye'nin büyük bir kısmının etkilenmeden çıkmasını sağladı. Ancak, tüm dünyada ekonomik, sosyal ve siyasal sorunlar yaratan etkileri kazanın üzerinden geçen yıllara rağmen halen süregelmektedir.
Çernolbil felaketinin gerçekleşmesi ile Türkiye'ye etkileri Ukrayna'nın Karadeniz'e komşu olmasından kaynaklandı. Nükleer patlama nedeniyle Karadeniz'e komşu olan tüm ülkeler de etkilendi. Türkiye'de bu etkilerden nasibini aldı. O dönem özellikle çay bitkilerinin radyasyondan etkilenmesi sebebiyle çay tüketimi hızla düştü. Türkiye'de özellikle Karadeniz şehirlerinde yaşayanların o dönem ve hala bile kanser hastalığına yakalanmasının sebebi olarak Çernobil felaketi gösteriliyor.