İspanya'da adli antropologlar, ülkenin doğusundaki Valensiya kentinde yaptıkları çalışmada eski diktatör Franco rejimi döneminde idam edildiği öngörülen 100 kişinin gömülü olduğu bir toplu mezar buldu.
Adli tıp uzmanlarının günler süren çalışmalarının ardından ortaya çıkarılan ve 50'şer kişiden oluşan iki farklı gruptaki kişilerin 1939'un nisan ayında infaz edildikten sonra hızlıca gömüldükleri sanılıyor.
Toplu mezardaki kalıntıların, milliyetçilerin idam ettiği cumhuriyetçilere ait olduğu belirtiliyor.
Hayatını kaybedenlerden birinin akrabaları adına sahada çalışan bağımsız arkeolog Alex Calpe, uzmanların çalışmalarının "eksiksiz" olması gerektiğini zira amacın ailelere kurbanların naaşlarının teslim edilmesi olduğunu dile getirdi.
Franco'nun 1939'da iç savaşın bitiminden öldüğü 1975'e kadar süren iktidarında 114 bin kişinin kaybolduğu tahmin ediliyor.
İç savaş sırasında ise en az 500 bin kişinin hayatını kaybettiği sanılıyor.
Diktatör Franco'nun kemikleri anıt mezarından çıkarılacak
Bu arada diktatör Francisco Franco'nun kemikleri, ailesinin onayı olmadan Madrid yakınlarındaki Valle de los Caidos anıt mezarından çıkarılacak.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'in "İspanyolları bölen sembol" olarak tanımladığı Franco'nun anıt mezarına ilişkin karar geçtiğimiz günlerde kabul edilmişti.
Sosyalist hükümetin bakanlar kurulunca aldığı söz konusu kararının ardından Başbakan Yardımcısı Carmen Calvo, "Kararname, diktatör Franco'nun kalıntılarının savaşın kurbanlarının yattığı yerden çıkarılmasına izin verecek" demişti.
"Kurbanlar için saygısızlık"
Franco'nun mezarının, "Valle de los Caidos'da bulunmasının, oraya gömülü kurbanlar için saygısızlık olduğunu" kaydeden Calvo, şu ifadeleri kullandı:
"Bunu yapmayı istiyoruz çünkü ülkemizde tarihi hafıza açısından yapılacak çok şey olduğunu düşünüyoruz. Kendimizi karşılaştırmayı sevdiğimiz uluslararası alanda 40 yıldır böylesine bir durumu sürdüren tek bir demokrasi yok. Demokrasi ve Franco'nun anısına yapılan bir mezar birbiriyle bağdaşmıyor"
Başbakan Yardımcısı, ailenin, kalıntıların yeni yeri konusunda karar vermek için iki haftası olduğunu, aksi takdirde hükümetin bir yer seçeceğini söyledi.
Parlamentoda kabul edilmesi bekleniyor
Ailenin onayı olmasa da kemiklerin çıkarılmasına imkan tanıyan düzenleme, parlamentoda kabul edildikten sonra uygulamaya konulabilecek.
Sosyalist İşçi Partisi (PSOE) hükümetinin, her ne kadar yeterli sandalyeye sahip olmasa da diğer sol partiler ve Katalan ile Bask partilerin oylarıyla düzenlemeyi rahat şekilde geçirmesi bekleniyor.
Düzenlemeye oy vermeyecek karşı cephede ise muhafazakar Halk Partisi (PP) ile merkez sağdaki Ciudadanos yer alıyor.
Katolik Kilisesi engel olmayacak
Ayrıca, El Pais gazetesine göre, mezar, alanda bulunan bazilikada gömülü olduğu için Katolik Kilisesi'yle sorun yaşanma ihtimali söz konusuydu ancak hükümet ve Katalok Kilisesi arasındaki görüşmeler olumlu sonuçlandı.
Madrid Başpiskoposu Carlos Osoro, Başbakan Sanchez'e karara itiraz etmeyecekleri güvencesini verdi.
"Almanya ve İtalya'da hayal bile edilemez"
Haziran ayında hükümete gelen PSOE lideri Sanchez, "Böyle bir şey, geçmişinde faşist diktatörlükler yaşayan Almanya ve İtalya'da hayal bile edilemez." diyerek, diktatörün kemiklerinin anıt mezardan çıkarılacağını duyurmuştu.
33 bin kişinin de mezarı bulunuyor
Franco'ya bağlı milliyetçilerle cumhuriyetçiler arasında 1936'dan 1939'a kadar yaşanan İspanya İç Savaşı'nda hayatını kaybeden 33 bin kişinin de gömülü olduğu Valle de los Caidos, başkent Madrid'in 60 kilometre kuzeybatısında bulunuyor.
İspanya'nın kültürel mirasları listesinde yer alan ve içinde büyük bir kilisenin bulunduğu Valle de los Caidos'ta hala Franco için anma törenleri düzenleniyor.