Neden Yara Bereler Renkli Olur ?
Kesikler kırmızı, yara bereler mavi, koyu mor, deniz yeşili ve hatta hardal sarısı olur.
Bir yerimiz kesildiğinde kan, açılan yaradan dışarı sızar, ta ki pıhtılaşma gerçekleşene kadar… Ancak morluk, kanın hiçbir yere gitmediği bir berelenme halidir. Dizinizi sehpaya çarptığımızda, küçük kılcal damarlardan sızan kan deri altında kanama oluşturur. Akan kan deri altında, incittiğiniz noktada toplanır.
Ancak yeşil bir morluk, uzun zaman önce kaybettiğimiz Vulcan atalarımızı işaret etmez. Bir dahaki sefere, olur da bir yeriniz morarırsa, dikkat edin bakalım. Yaranın kırmızından mora, yeşilden hastalıklı bir sarıya doğru yavaş yavaş renk değiştirdiğini, sonra da kaybolduğunu göreceksiniz!
Yara-bereler vücudun bukalemunu gibidir. Renkleri morluğun ne kadar önce oluştuğuna bağlıdır. İlk başta koyu bir kızarıklık belirir.
Darbe alma veya düşme sonucu, derinin üst katmanının altındaki kan damarları zedelenir. Kanın pıhtılaşma ajanları, çok fazla zarara sebep olmadan önce, küçük çapta kan kaybını engellemeye çalışır.
Kılcal damarlardan ne kadar çok kan sızarsa, morarma da o kadar büyük olur. Derhal soğuk kompres uygulanırsa ( küçük bir havluya bir parça buz sarıp kullanmayı deneyin), morarmanın çok fazla genişlemesini önlemiş ve hatta belki farklı renkler alacağı süreyi kısaltmış olursunuz. Bası uygulamak ( el ayanızla bile olsa ) kanamayı durdurabilir ve buz, kan damarlarını büzerek kanamayı ve şişmeyi azaltabilir.
Dizinizi incittiğinizde, gerekli pratikliği gösterip söz edilen önlemleri alsanız da, sonraki birkaç gün, başta kızarık olan bölge iyice koyu kırmızı hale gelecek, maviye dönüşecek ve en son çeşitli tonlarda ve ürkütücü bir morluğa bürünecektir.
Morluktaki kırmızı renk, kırmızı kan hücrelerindeki bir pigment olan ve deri altında biriken hemoglobinden kaynaklanır. Koyu mavi ve derin morluklar, aslında bir çeşit ışık oyunudur. Nasıl mı? Işık parlak kırmızı hemoglobine vurduğunda, sadece geri yansıtılmakla kalmaz, aynı zamanda derinin ince katmanları boyunca ilerlerken de kırılır ( bükülür ).
Dolayısıyla beyaz ışık bu kısa seyahatini tamamlayıp deriye döndüğünde, dalga boyları tayfın mavi ve eflatun ucuna doğru değişir ve mor renk oluşuverir.
Peki ya yaralanmanın renk göstergesindeki diğer renkleri? Kırmızı hemoglobin, makrofaj adı verilen hücreler tarafından yavaşça parçalanarak yerini biliverdin adlı yeşil bir pigmente bırakıverir. Biliverdin, morluğa yeşilimsi bir ton verir. Zamanla biliverdin parçalanarak yerini turuncu-sarı bilirubine bırakır ve morluk sarı ve kahverengi tonlarına döner.
Son olarak hücreler, kalan renkli pigmentleri deriden uzaklaştırır ve kahverengimsi sarı tonlar da kaybolmaya başlar. Büyüklüğüne ve derinliğine bağlı olarak, bir morluğun bu renkten sarıya dönüşmesi ve sonra da tamamen kaybolması iki gün ile birkaç hafta sürebilir.