Buenos Aires’te, Plaza de Mayo Anneleri Derneği merkezinde üniformalı subaylara rastlamak, pek de hayra alâmet sayılmayacaktır herhalde. Nasıl sayılabilir ki?
Bu derneği, ülkedeki son askeri diktatörlük yıllarında kaybedilen çocuklarını arayan anneler kurmuşlardı. Dahası, o karanlık yıllarda kendi başlarına da bin bir bela gelmişti annelerin.
Aradıkları çocuklarıyla aynı kaderi paylaşan, kaçırılarak donanmaya ait bir yeraltı toplama kampına gönderilen, bir daha da kendilerinden haber alınamayan anneler vardı.
Gelgelelim, geçtiğimiz günlerde hayal edilmesi dahi pek kolay olmayan manzaranın tüm gerçekliğiyle yaşanacağı tuttu.
Arjantin değil Ekvador ordusundandı gerçi ama üniformalı bir subay, Plaza de Mayo Anneleri Derneği binasındaydı. Üstelik dernekten bir annenin arkasında, duvardaki “Tek bir geri adım bile yok” yazısının önünde, “hazır-ol” pozisyonunda!
Plaza de Mayo annelerinin dostu Rafael Correa, ülkesi Ekvador'a devlet başkanı seçilmiş, resmi temaslar için geldiği Arjantin'de anneleri de ziyaret etmişti.
Ve tabii, tek başına değil, yaverliğine atanan subayla birlikte.
“Geleceğin Başkanı Demiştik...”
İktisat öğrenimini Belçika ve ABD'de tamamlayan Rafael Correa ülkesine dönüşü ertesinde üniversitelerde ders vermeye başlamış, Ekvador'un o dönemki başkan yardımcısı Alfredo Palacio'nun ekonomi danışmanlığını üstlenmişti.
Palacio başkan olunca Correa da ekonomi bakanlığına getirilmiş, ancak politik anlaşmazlıklardan dolayı bu görevden istifa etmişti.
Tabii bu arada bir de, Arjantin'deki Plaza de Mayo annelerinin kurduğu halk üniversitesinde verdiği dersler, sunduğu seminerler var.
O günlerden bir tanıdığı “Seçimlerden önce Ekvador'un gelecekteki devlet başkanı olarak uğurlamıştık” diyor; “Şimdi, devlet başkanı olarak geri döndü.”
'Sıcak, Sempatik Bir Başkan'
Correa'nın konuştuğu toplantı salonunda yüz kişi kadarız. Ön sıralarda anneler oturuyor, en arkadaysa basın mensupları.
Arada kalan kısımda derneğin dostları, Arjantin'de yaşayan Ekvador yurttaşlarının temsilcileri.
Yer darlığından dolayı içeri giremeyen daha kalabalık bir topluluk, salonun dışına kurulan dev ekrandan izliyor.
Correa'nın farklı bir üslûbu var. Sıcak, içten görünüyor. Petrol ekonomisi gibi teknik konulardan bahsederken dahi kendini dinlettirmeyi başarıyor.
Kendi başarılarını yüceltmek yerine, konunun uzmanı olmayan bir dinleyiciler topluluğunu bilgilendirmeyi yeğliyor.
Dinleyicilerin sorularını yanıtlarken “Orada hâlâ bazı eksikliklerimiz var...”, “O sorunun biz de farkındayız...” gibi cümleler kurmaya çekinmiyor.
Sempatik ve güler yüzlü. Hani, salondaki subay da olmasa, karşımızda oturanın bir devlet başkanı olduğuna inanmak neredeyse imkânsızlaşacak.
Yurttaşlar Devriminin Kadın ve Erkekleri
Ekvador, Duran-Ballen'in görev süresinin tamamlandığı 1996'dan bu yana, başkanlık binasının ön kapısından girip ön kapısından çıkan bir lider görmedi.
Eski başkanlardan Abdala Bucaram Ortiz bir siyasal kriz döneminde “aklî dengesinin bozukluğu” gerekçesiyle meclis tarafından alaşağı edilmişti.
Gustavo Naboa başka bir siyasal kriz döneminde hakkında verilen tutuklama kararından dolayı ülkeden ayrılmış, iki yıl süreyle kalacağı Dominik Cumhuriyeti'ne sığınmıştı.
Arada pek çok geçici başkan görev aldı, bir de askerî cunta kuruldu. 2000 yılındaki ayaklanmayla Jamil Mahuad, 2005'dekiyle Lucio Gutierrez devrildi.
Şayet dört seneyi tamamlamayı başarırsa, Rafael Correa 1996 sonrasındaki bir ilki gerçekleştirmiş olacak.
Ancak, bu alanda ilk olmayı başarıp başaramayacağını şimdiden kestirebilmek mümkün değilse de, kendisini “Hıristiyan ve hümanist bir sosyalist” olarak tanımlayan Correa'nın daha şimdiden bazı ilklere soyunduğu ortada.
Kadın ve erkeklerin eşit siyasal temsilini yasal güvence altına alma girişimi, bunlardan en önemlisi. Kabinesinde eşit sayıda kadın ve erkek üyeye yer veren Correa, ülkedeki tüm karar ve yönetim kademelerinde eşit temsili sağlayacak bir düzenlemeye hazırlandıklarını belirtiyor.
Ülkenin geçmiş dönemlerinde yaşanan insan hakları ihlâllerini incelemek amacıyla oluşturulan Gerçek Komisyonu da, Correa'nın “yurttaşlar devrimi” adıyla andığı süreçte öne çıkan bir adım.
Ancak diğer yanda da farklı gelişmeler yaşanıyor elbette. Correa'nın yüzü gülüyor ama hayli zorlu günlerden geçtiği de sır değil.
Gelecek Sefer Nasıl Dönecek?
Rafael Correa, Ekvador'un yeni bir anayasa etrafında yeniden kuruluşunu gerçekleştirecek bir kurucu meclis seçilmesini öneriyordu.
Ne var ki, bu pazar kurulacak sandıklardan Correa'nın yandaşlarına yeterli oy çıkmaması güçlü bir olasılık.
Correa, Ekvador'un artık geleneksel partilerden kurtulması gerektiğini söylüyor, muhalifler ise Correa'nın Bolivya'daki Morales ve Venezuela'daki Chavez gibi otoriter bir rejim düşlediğini iddia ediyor.
Rafael Correa'nın geleneksel partilerin kurucu mecliste çoğunluk sağlamaları hâlinde başkanlıktan istifa edeceğini açıklaması da, Ekvador'da yeni bir siyasal kriz ihtimalini gündeme getiriyor.
Evet, Rafael gitti, başkan olarak döndü. Gelecek sefere nasıl döneceğiniyse, hep beraber göreceğiz.
[Yazarımızın bu yazısı daha önce BBC Türkçe’de yayınlanmıştır]