Romanya’da 1989 yılında sosyalist rejimin çökmesi ve dönemin Devlet Başkanı Nikolay Çavuşesku’nun devrilmesiyle sonuçlanan olaylar sırasında insanlığa karşı suç işledikleri gerekçesiyle, Çavuşesku’nun selefi Ion Iliescu hakkında dava açılması gündemde.
Romanya’da Başsavcı Augustin Lazar pazartesi günü yaptığı açıklamada; 1989’da Çavuşesku rejiminin devrilmesinin ardından Cumhurbaşkanlığı makamına oturan Ion Iliescu, dönemin Başbakanı Petre Roman ve Başbakan Yardımcısı Gelu Voican Voiculescu hakkında, yaşanan olaylar sırasında işledikleri insanlığa karşı suçlar sebebiyle yargılanmaları için mevcut Cumhurbaşkanı Klaus Iohannis’ten resmi onay istediğini söyledi.
Balkan Insight internet sitesinde yer alan habere göre; başsavcı, Aralık 1989’da 1000’den fazla kişinin öldüğü ve 2500’e yakın kişinin yaralandığı rejim karşıtı gösterilere önderlik eden Ulusal Kurtuluş Cephesi Konseyi’nin etkili üyeleri olduğunu belirtti. Olayların başladığı dönemde Komünist Parti üyesi olan eski Cumhurbaşkanı Iliescu, partinin Çavuşevsku tarafından dışlanan ve marjinalleştirilen grubu içinde sayılıyordu.
Romanya’da 15-25 Aralık 1989 tarihleri arasındaki kanlı olaylara ilişkin soruşturmalar yıllardan beri aralıklarla devam ediyor. Kasım 2016’da askeri savcılık, 1989’dan bu yana dördüncü kez olaylarla ilgili soruşturma başlatılmasına karar vermişti. Aralık 2017’de ise askeri savcı Marian Lazar; eylemlerin o dönem ordunun içindeki bazı üst düzey subaylar tarafından kendilerine meşruiyet sağlamak adına yönlendirildiğine dair kanıtlar bulduklarını açıklamıştı.
1989-1996 ve 2000-2004 yılları arasında cumhurbaşkanlığı koltuğunda oturan Iliescu, eski Başbakan Roman, eski Başbakan Yardımcısı Voiculescu ve eski İstahbarat Servisi Şefi Virgil Magureanu hakkında açılan, Çavuesku rejimin devrilmesinin ardından Haziran 1990’da, başkent Bükreş’in Üniversite Meydanı’nda gerçekleştirilen dört kişinin öldürülmesiyle sonuçlanan protesto gösterileriyle ilgili dava da bulunuyor.
Romanya’da 15 Aralık 1989’da başlayan gösteriler; ülkeyi 1967’den beri yöneten Nikolay Çavuşesku ve eşi Elena Çavuşesku’nun 25 Aralık’ta yargılanarak aynı gün kurşuna dizilmeleriyle ve sosyalist rejimin çökmesiyle sonuçlanmıştı.