Avrupa Konseyi İnsan Hakları Yönlendirme Komitesi, İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi’ne ek 15 no’lu Protokol’ün taslağını hazırladı. (İngilizce taslak metne buradan ulaşabilirsiniz)
Komite, çalışmalarını 18-19 Şubat 2010’da Interlaken’de, 26-27 Eylül 2011 tarihinde İzmir’de, 19-20 Şubat 2012 tarihinde Brighton’da yapılan konferanslar ve yayımlanan deklerasyonlara dayalı olarak sürdürmekteydi.
Taslak metinde öngörülen değişiklikler şu şekilde özetlenebilir:
Başlangıç metnine şu paragraf eklenecektir: “Sözleşmeci Devletler, ikincillik ilkesine uygun olarak, bu Sözleşme tarafından kurulan Mahkeme’nin denetimi altında ve tanıdığı takdir yetkisi içinde, Sözleşme’deki hak ve özgürlüklerin güvencelenmesi konusunda öncelikli sorumluluğa sahip olduklarını onaylarlar”
Mevcut düzenlemede yargıçların göreve başlama yaşları konusunda bir üst sınır olmamakla birlikte, 15 no’lu Ek Protokol taslağı yargıçların görevlerine başlarken 65 yaşının altında olmalarını öngörmektedir.
Mevcut düzenlemeye göre bir Dairenin görmekte olduğu bir davada Sözleşmenin veya Protokollerin yorumlanmasını gerektiren ciddi bir sorun ortaya çıkması halinde veya Dairenin önündeki sorunun çözümü daha önce Mahkemenin verdiği bir kararla bağdaşmayacak bir sonuç yaratacak olması durumunda Daire, -taraflardan birisinin itiraz etmemesi şartıyla- bu davada yargılama yetkisini, hüküm vermeden önce her hangi bir aşamada Büyük Daire lehine bırakabilmekteydi. 15 no’lu Ek Protokol taslağı, “taraflardan birisinin itiraz etmemesi” şartının kaldırılmasını öngörmektedir.
Mevcut uygulamaya göre bireysel başvuru süresi 6 aydır. 15 no’lu Ek Protokol taslağı, bu sürenin 4 ay olmasını öngörmektedir.
14 no’lu Ek Prrotokol ile getirilen yeni kabul edilebilirlik kriterleri aynen korunmakla birlikte, 15 no’lu Ek Protokol taslağı yeni bir kabul edilebilirlik kriteri olan önemli zarar kriterinin uygulanmasının istisnası olan “ulusal bir mahkeme tarafından gereği gibi incelenmemiş olma” koşulunun kaldırılmasını öngörmektedir.