Insomnia Nedir? Belirtileri Nelerdir? Tedavi Yöntemi Nelerdir? | Uykusuzluk Hakkında Her Şey
Terappin Blog
18.01.2022 tarihinde oluşturdu.
İyi bir uykunun fiziksel ve psikolojik sağlığımız üzerindeki önemi büyüktür çünkü uyku zihnimizin ve bedenimizin yeniden yapılandırıldığı bir dönemdir. Bir tür uyku bozukluğu olan insomnia, uykuya dalmakta güçlük, uyanık kalmakta güçlük ya da her ikisinin yaşanması durumudur.
Insomnia Nedir? Belirtileri Nelerdir? Tedavi Yöntemi Nelerdir? | Uykusuzluk Hakkında Her Şey
Maalesef yetişkinlerin %10-15’i uykusuzluk ile mücadele etmektedir. Insomnia hastalığından online terapi ile kurtulmanız mümkün!
Sağlıklı bir uyku düzenine sahip olmak için ihtiyaç duyduğunuz öncü tedavi yöntemlerini tercih eden Terappin bir tık uzağınızda!
Insomnia nedir?
Uykusuzluk belirtileri nedir?
Tedavisi nasıl sağlanır?
Uykusuzluk risk faktörleri nelerdir?
Uykusuzluk hakkında merak ettiğiniz her şey Terappin Blog’da!
Insomnia Nedir?
İyi bir uykunun fiziksel ve psikolojik sağlığımız üzerindeki önemi büyüktür çünkü uyku zihnimizin ve bedenimizin yeniden yapılandırıldığı bir dönemdir.
Bir tür uyku bozukluğu olan insomnia, uykuya dalmakta güçlük, uyanık kalmakta güçlük ya da her ikisinin yaşanması durumudur.
Hastalar uyup uyandıktan sonra kendilerini enerjik ve yenilenmiş hissetmezler. Genel olarak hastalar gözlerini birkaç dakikadan fazla kapalı tutamazlar ya da yatakta sağa sola dönmekten uyuyamazlar.
Eğer uykusuzluk birkaç gece sürerse bu geçicidir.
1 ila 3 hafta arasında seyrederse kısa süreli insomnia (akut) olarak adlandırılır.
Uykusuzluk 3 haftadan daha uzun sürerse kronik insomniadır ve çok ciddi sağlık problemlerine neden olmaktadır.
Maalesef yetişkinlerin %10-15’i uykusuzluk ile mücadele etmektedir.
Insomnia Nedenleri Nelerdir?
Nedenleri aslında uykusuzluğun hangi türünü deneyimlediğinize bağlıdır.
Kısa süreli ve akut olarak adlandırılanlar aşağıdaki sebeplerden kaynaklanabilir:
- Stress
- Ani ve sarsıcı travmalar
- Uyku düzeninin değişmesi
Özellikle iş seyahatlerinde ve tatillerde gözlemlenir. Alışık olmadığınız bir mekânda ya da saatte uyumak uykusuzluğun tetikleyicisidir.
- Fiziksel problemler
Adet sancısı, yanma ve yaralanma, mide ağrıları, migren ve kırık.
- Jet Lag
- Kullanılan herhangi bir ilacın yan etkileri
3 aydan fazla süren kronik olan ise birincil ve ikincil aşamalardan oluşmaktadır. Birincil aşamasının bilinen net bir nedeni yoktur. Ancak ikincil aşamanın belirgin sebepleri aşağıdaki gibidir:
- Uyumayı zorlaştıran medikal problemler. Örneğin, sırt ağrısı.
- Şeker hastalığı
- Uyku apnesi
- Madde kullanımı
Risk Faktörleri Nelerdir?
Insomnia Nedir?
Uykunun yeterlilik süresi kişiden kişiye değişse de bir yetişkinin ortalama 6 ila 8 saat arasında uyuması gerekmektedir.
Yaygın uyku hastalıkların biri olan insomnia, uykuya dalmakta güçlük, çok erken uyanma ve bir daha uyuyamama halidir.
Her yaşta ortaya çıkabilir ve kadınlarda daha sık görülür.
İlaç kullanımı, obezite ve menopoz gibi hastalıkların yanı sıra uykusuzluğun diğer risk faktörleri aşağıda belirtildiği gibidir:
- Yüksek stres ve anksiyete
- Depresyon ve bipolar gibi duygusal psikolojik hastalıklar
- Düşük gelir düzeyi
- Farklı zaman dilimlerinde sürekli seyahat
- Çalışma saatlerinde değişiklik ve gece vardiyası
- Sedanter yaşam tarzı
Sedanter Yaşam Tarzı Nedir?
Sedanter yaşam tarzı fiziksel aktivitelerin düzensiz olduğu ya da hiç fiziksel aktivitelerin hiç olmadığı bir yaşam tarzıdır.
Sedanter yaşam tarzını benimsemiş kişiler halk arasında “tembel” “miskin” ya da “sersem” olarak adlandırılırlar.
Sedanter aktiviteler fiziksel güç gerektirmeyen hatta hiçbir fiziksel güç barındırmayan aktivitelerdir. Örneğin; televizyon seyrederken oturma, okuma ve video oyunları oynama.
Belirtileri Nelerdir?
“Insomnia nedir? ”sorusunu birkaç farklı başlık altında detaylı bir şekilde inceleyemeye devam edelim.
Fiziksel ve psikolojik pek çok hastalığa neden olan uykusuzluğun belirtileri aşağıdaki gibidir:
- Sabahları çok erken saatlerde uyanmak
- Uykudan uyanınca canlı ve dinamik hissetmemek
- Uykuya dalmakta ve uyumakta güçlük çekmek
- Yorgunluk
- Ani ruh hali değişimleri
- Sinirli ve saldırgan olmak
- Odaklanma güçlüğü ve koordinasyon zayıflığı
Tanısı Nasıl Konulur?
Danışanın hastalıkla ilgili şikâyetleri dinlenir ve fiziksel bir muayeneden geçer. Sonra hastanın bu durumu yaşanmasına neden olan faktörler tespit edilir.
Bazı durumlarda birkaç hafta uyku günlüğü tutulması da sıkça tercih edilen yöntemlerden biridir.
Eğer doktor uygun görürse laboratuvar testleri yapılır ve uyku merkezlerine yatış sağlanır. Uyku merkezindeki hasta bir tam gün boyunca görüntülü ve sesli olarak takip edilir.
Bu süreçte hastanın nabzı, el ve göz hareketleri, solunumu ve beyin dalgaları incelenir. Daha sonra hastalığın derecesi ve türü saptanır ve uygun tedavi yöntemine geçiş yapılır.
Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Insomnia nedir?
Gece boyunca uyanmak, uyuyamamak ve istenenden daha erken uyanmak insomnia hastalığının en temel üç karakteristik özelliğidir.
Kısa süreli uykusuzluk kendi kendine düzelebilir ancak akut ve özellikle kronik uykusuzluk tedavisinde tercih edilen iki önemli yöntem şudur:
- Bilişsel Davranışçı Terapi Yöntemi
Bilişsel Davranışçı Tedavi programında uyku sorunlarına neden olan durumlar, uykusuzluğu arttıran duygu ve davranışlar tespit edilir.
Sağlıklı bir uyku düzenine teşvik eden alışkanlıklar kazandırılmaya çalışılır.
- İlaç Tedavisi
İlaç tedavisi öncelikli tercih değildir. Doktorlar ilaçların kısa süreli ve kontrollü kullanımını önermektedir.
Tedavide kullanılan reçeteli ilaçlar:
eszopiklon (Lunesta)
zolpidem (Ambien)
Alternatif Tedavi Yöntemleri
Tedavisinde etkili olan alternatif tedavi yöntemleri aşağıdakileri içerir:
- Kediotu, sakinleştirici bitki çayları ve ılık süt uykunun düzenlenmesinde yardımcı olur.
- Meditasyon ve yoga
- Melatonin takviyesi
Melatonin nedir?
Melatonin uyku döngüsünü ve vücudun biyolojik dengesini belirleyen bir hormondur. Bu hormonun düzenlenmesi için bitkisel ve doğal yöntemler tercih edilebilir. Melatonin hapı kullanılmadan önce ise mutlaka bir uzman hekime danışmak gerekir.
- Aromaterapi yağlarının rahatlatıcı etkisi uykunuzu düzenleyecektir.
Önerilen aromaterapi yağları:
Roma papatyası
Sedir ağacı
Lavanta
Sandal ağacı
Neroli veya acı portakal
Insomia Hastalığını Önleriz?
Insomnia nedir, ne değildir?
Basit bir uykusuzluk hali ya da uykuya dalmakta güçlük çekmekten çok daha fazlasıdır aslında.
Fiziksel, duygusal, bilişsel birçok hastalığın kapısını aralamaktadır.
Uykusuzluğu engel olacak birkaç küçük ama etkili yöntem:
- Uykudan önce fazla yemek yemekten, alkol ve kafeinden kaçının.
- Gün içinde mümkünse dışarıda fiziksel aktivitelerde bulunun.
- Gazlı içecek ve şeker tüketimini azaltın.
- Haftanın her günü aynı saatte uyumaya ve uyanmaya özen gösterin.
- Teknolojik aletlerinizden uyumadan 30 dakika önce uzaklaşın.
- Yatak odanızda karanlık, sessiz ve serin bir ortam yaratın.
- Meditasyon, sakinleştirici müzikler ve kitaplarla gevşeyip uykuya geçin.
Çocuklarda Insomia
Insomnia nedir dendiğinde aklımızda sadece yetişkinlerde gözlemlenebilecek bir hastalıkmış gibi bir imaj oluşabilir.
Oysaki çocuklar da yetişkinlerde görülen nedenlere benzer nedenlerle uykusuzluk deneyimleyebilir.
İşte o nedenler:
- Stres ve korku
- İlaç kullanımı
- Psikolojik problemler ve travmalar
Çocuklarda görülen uykusuzluk belirtileri:
- Gündüz yaşanan sürekli uyku hali veya huzursuzluk
- Sinirli olmak ve ruh halindeki ani değişimler
- Tekrarlanan disiplin sorunları
- Hafıza problemleri ve dikkat eksikliği
Çocukların uykusuzluk hastalığının tedavisi için yetişkinlerde uygulanan tedavi yöntemleri uygulanabilir.
İyi bir uyku programı ve uyku öncesinde onları sakinleştirecek, uykuya dalmalarını kolaylaştıracak aktiviteler yapmak en faydalısı olacaktır.
Online Insomnia Tedavisi
Danışanların ihtiyaç ve isteklerini önceleyen Terappin uygulaması hakkında daha fazla bilgi için uygulamayı hemen indir!