İşte daha sık görülen ikincil belirtilerden bazıları ve bunları yönetmeye yardımcı olmak için neler yapabileceğiniz.
1.DepresyonParkinson hastalığı olan kişilerde depresyon oldukça yaygındır. Aslında bazı çalışmalar Parkinson hastalığı olan kişilerin en az %50’sinde depresyon görüldüdğünü söyler. Vücudunuzun ve hayatınızın asla aynı olmayacağı gerçeğine baktığınızda bu zihinsel ve duygusal sağlığınıza zarar verebilir. Depresyon belirtileri hüzünlü duygular, endişe duyma veya ilgi kaybıdır.
Depresyonla mücadele ediyor olabileceğinizi düşünüyorsanız, bir doktor veya lisanslı bir psikologla konuşmanız zorunludur. Depresyon genellikle antidepresan ilaçlarla başarılı bir şekilde tedavi edilebilir.
2.Uyku Zorluğu
Parkinson hastalığı olanların yüzde 75’inden fazlası uyku problemleri bildiriyor. Gece boyunca sıkça uyanabileceğiniz dinlendirici olmayan bir uyku yaşayabilirsiniz. Ayrıca gün içinde uyku saldırıları veya ani uyku başlangıcı nöbetleri yaşayabilirsiniz. Uykunuzu düzenlemenize yardımcı olmak için reçetesiz veya reçeteli bir uyku yardımı almayla ilgili olarak doktorunuzla konuşun.
3.Kabızlık ve Sindirim SorunlarıParkinson hastalığı ilerledikçe, sindirim sisteminiz yavaşlar ve daha az verimli çalışır. Bu hareket eksikliği bağırsak iritabilitisi ve kabızlığın artmasına neden olabilir.
Ek olarak sıklıkla antikolinerjikler gibi Parkinson hastalığı olan hastalara reçete edilen bazı ilaçlar kabızlığa neden olabilir. Bol miktarda sebze, meyve ve kepekli tahıllar ile dengeli bir diyet yapmak iyi bir ilk adımdır. Taze ürünler ve tam tahıllar da kabızlığı önlemeye yardımcı olabilecek çok miktarda lif içerir. Fiber takviyeleri ve tozları da birçok Parkinson hastası için bir seçenektir.
Doktorunuza, diyetinize kademeli olarak lif tozunı nasıl katacağınızı sorduğunuzdan emin olun. Çok hızlı olmamanızı ve kabızlığınızı daha da kötüleştirmenizi sağlayacaktır.
4.İdrar SorunlarıSindirim sisteminiz zayıfladığı gibi idrar yolu sisteminizin kasları da zayıflayabilir. Parkinson hastalığı ve tedavi için reçete edilen ilaçlar otonom sinir sisteminizin düzgün çalışmasını engelleyebilir. Bu olduğunda idrar kaçırma veya idrar zorluğu yaşamaya başlayabilirsiniz.
5.Yeme ZorluğuHastalığın sonraki aşamalarında, boğazınızdaki ve ağzınızdaki kaslar daha az verimli çalışabilir. Bu çiğneme ve yutmayı zorlaştırabilir. Ayrıca yemek yerken ağız suyu akması veya boğulma olasılığını artırabilir. Boğulma korkusu ve diğer yemek problemleri sizi yetersiz beslenmeye maruz bırakabilir. Bununla birlikte bir meslek terapisti veya konuşma dili terapisti ile çalışmak yüz kaslarınızın kontrolünü yeniden kazanmanıza yardımcı olabilir.
6.Azalmış Hareket AralığıEgzersiz herkes için önemlidir, ancak Parkinson hastalığı olan kişiler için özellikle önemlidir. Fizik tedavi veya egzersiz, hareketliliği, kas tonusunu ve hareket aralığını geliştirmeye yardımcı olabilir.
Kas kuvveti kaybolduğu için kas gücünü arttırmak ve korumak yararlı olabilir. Bazı durumlarda kas gücü, bazı hastalıkların daha zararlı etkilerine karşı bir tampon görevi görebilir. Ek olarak masaj, kas gerginliğini azaltmanıza ve rahatlamanıza yardımcı olabilir.
7.Artan Düşüşler ve Denge KaybıParkinson hastalığı denge hissinizi değiştirebilir ve yürüme gibi daha basit görevleri tehlikeli bir hale sokabilir. Yürürken yavaş hareket ettiğinizden emin olun, böylece vücudunuz kendini yeniden dengeleyebilir. Dengenizi kaybetmemek için bazı ipuçlarını aşağıda bulabilirsiniz:
Ayağını dönerek dönmeyi denemeyin. Bunun yerine, U dönüşü modelinde yürüyün. Yürürken bir şeyleri taşımaktan kaçının. Elleriniz vücudunuzun dengesine yardımcı olur.
Geniş alanlarda her parça arasındaki mobilyaları düzenleyerek evinizi hazırlayın ve düşme tehlikelerini ortadan kaldırın. Geniş alanlar size yürümek için geniş bir oda verecektir. Mobilya ve aydınlatmaları size uzatma kablosu gerektirmeyecek şekilde konumlandırın ve koridorlara, giriş yollarına, merdiven boşluklarına ve duvarlara trabzanlar monte edin.
8.Cinsel SorunlarParkinson hastalığının bir diğer yaygın ikincil belirtisi libido azalmasıdır. Doktorlar buna neyin sebep olduğunu bilmiyorlar, ancak fiziksel ve psikolojik faktörlerin bir kombinasyonu cinsel arzunun azalmasına katkıda bulunabilir. Bununla birlikte, sorun genellikle ilaç ve danışmanlık ile tedavi edilebilir.
9.HalüsinasyonlarParkinson hastalığını tedavi etmek için reçete edilen ilaçlar alışılmadık vizyonlara, canlı hayallere ve hatta halüsinasyonlara neden olabilir. Eğer bu yan etkiler reçetede bir değişiklik yapmazsa veya ortadan kalkmazsa doktorunuz antipsikotik ilaç reçete edebilir.
10.AğrıParkinson hastalığı ile ilişkili normal hareket eksikliği, boğaz kasları ve eklemleri riskinizi artırabilir. Uzun süreli ağrıya da yol açabilir. Reçeteli ilaç tedavisi ağrının bir kısmını hafifletmeye yardımcı olabilir. Ayrıca egzersiz yapmanın kas rijitliği ve ağrısını hafifletmeye yardımcı olduğu bulunmuştur.
Parkinson hastalığını tedavi etmek için reçetelenen ilaçların ek yan etkileri olabilir. Bunlar arasında istemsiz hareketler (veya diskinezi), bulantı, aşırı cinselliği, zorlayıcı kumar ve kompulsif aşırı yeme vardır. Bu yan etkilerin çoğu ilaçta doz düzeltme veya değişiklikle çözülebilir. Bununla birlikte yan etkileri ortadan kaldırmak ve Parkinson hastalığını etkili bir şekilde tedavi etmek her zaman mümkün değildir. İlk önce doktorunuzla konuşmadan ilaç almayı bırakmayın veya kendi kendinize doz ayarlamayın.
Parkinson hastalığı ile yaşamak kolay olmasa da yönetilebilirdir. Parkinsonla yönetmenize ve yaşamasına yardımcı olmanın yollarını bulmak için doktorunuz, bakıcınız veya destek grubunuzla konuşun.
Kaynak: Healthline