Covid-19 aşılarından bazıları, diğerlerinden daha fazla mı etkili? Bu soruya doğrudan kıyaslamalı bilimsel bir araştırma yapılmadığı için net bir cevap vermek zor. Ancak uzmanlar, hastaneye kaldırılmayı ve ölümleri önlemek için aşıların hepsinin birbirlerine benzediği görüşünde.
California Üniversitesinde görevli doktor Monica Gandhi, dünyada kullanılan beş aşıyla ilgili çalışmalara da atıfta bulunarak, “Neyse ki, tüm bu aşılar bizi ciddi hastalıklardan koruyor gibi görünüyor.” diyerek aslında bütün aşıların bir şekilde insanlık için faydalı olduğu görüşünü dile getirdi.
Hangisi daha faydalı?
Bununla birlikte, dünyanın dört bir yanında insanların sürekli sorduğu “hangisi bize daha faydalı ?” veya "hangisinin yan etkisi daha az?" sorularına ise ortaya konulan verilerde, “elmalar ve armutları karıştırmadan” bir kıyaslama yapılamadığı için bir türlü kamuoyunu tam tatmin edecek bir yanıt verilemiyor.
Aşılar arasında tam kıyaslama yapılamıyor
Pfizer ve Moderna grupları, iki dozluk aşılarının yüzde 95 hastalıkları önleme konusunda etkili olduğu görüşünde. Bu değerlendirme, aşının hafif, orta veya şiddetli bir Covid-19 vakasına karşı gösterdiği tepkilerle ilgili kriterler göz önüne alınarak ve virüsün endişe verici mutasyona uğramadan önceki hali dikkate alınarak yapıldı.
Johnson & Johnson aşısı farklı ülkelerde farklı sonuç verdi
Johnson & Johnson grubu, tek dozda ve hafif geçirilen hastalıkları dikkate almadan yaptığı uluslararası alandaki geniş çaplı araştırmasında, yüzde 66 oranında orta veya şiddetli Covid-19 vakasına karşı ürettiği aşının etkili olduğunu ilan etti.
Virüsün çok fazla mutasyona uğramadığı bir dönemde ABD’de yapılan araştırmada ise tek dozluk aşının yüzde 72 etkili olduğu açıklanmıştı.
AstraZeneca’nın aşısı ne durumda ?
AstraZeneca’nın iki dozluk çok kullanılan aşısı, bir çok ülkede etki oranı açısından ve yan etkileri bakımından ciddi sorulara muhatap oldu. Ancak uzmanlar da, bu aşının virüse karşı en kötü sonuçları önleme konusunda etkili olduğu konusunda hemfikir.
Rusya'nın ürettiği Sputnik V ve Çin'in ürettiği Sinovac ve Sinopharm aşılarının etkili olma derecesine ilişkin çeşitli çalışmalar mevcut olsa da, söz konusu "faz 2" ve "faz 3" çalışmalarının sonuçları şu ana kadar kamuoyuna ayrıntılı bir şekilde açıklanmadı. Avrupa İlaç Ajansı, şu ana kadar Rus ve Çin aşılarına onay vermedi.
Bütün dünyada aşı kampanyasının başarı olduğu İsrail, İngiltere ve İskoçya’da hangi doz aşı verildiğine bakılmaksızın hastaneye yatanların sayısının her geçen gün azaldığı görülüyor.
ABD’de hükümetinin bütün dünya genelinde çalışanlar arasında yaptırdığı bir araştırmanın verileri, Pfizer ve Moderna aşılarının semptomlar olsun ya da olmasın enfeksiyonlara karşı yüzde 90’a varan koruma sağladığı yolunda daha fazla kanıt ortaya koyduğunu gösteriyor.