Merkezi:Erzurum.
Bağlı şehir sayısı:6. Bağlı şehirlerin isimleri:Erzurum, Erzincan, Bayburt,Gümüşhane ,Kars,Ardahan.
Toplam nüfusu:1.627.327
Merkezi:Trabzon.
Bağlı şehir sayısı:3. Bağlı şehirlerin isimleri:Trabzon,Artvin,Rize. Nüfus:1.283.510
Gümüshane, Erzurum'a; Artvin, Trabzon'a çok uzak. Bu yüzden Osmanlı; Gümüshane'yi Trabzon'a, Artvin'i de Erzurum'a bağlı sancak olarak yapılandırmış. Yeni yapılacak tünelle Trabzon-Gümüshane şehirmerkezleri arası 45 dakika olacak. Ayrıca Gümüshane'nin, Trabzon ile sınırı varken Erzurum ile yok; arada Bayburt var.
Gümüşhane'nin bölünmesi yıllardır aslında tartışılır ki bencede olabilir Özkürtün,Torul ve Merkez Trabzon'a bağlanır,Şiran Giresun'a bağlanır,Kelkit ve Köse Erzincan'a bağlanır böylece yerlerini alırlar.Hatta Bayburt'ta bölünebilir Demirözü Erzincan'a,Aydıntepe ve Bayburt Erzurum'a bağlanır böylece yeni il sayımız 79 olur
Türkiye'nin Ortadoğu fikri jimnastiğini yıllar önce merhum Cumhurbaşkanı Turgut Özal yapmıştı.
Çankaya köşkünün duvarları arkasında kalmayacak önemli bir görüşmeyi Prof. Dr. Mim Kemal Öke şöyle anlatır:
1991'de Körfez krizi sırasında bir gece yarısı ev telefonum çaldı.
"Ben Turgut Özal.' Gece saat iki. 'Yarın sabah Musul'a girsek ne gibi argümanlarımız olur?
Tarihi ve hukuki olarak hazırlığını yap, Ankara'ya gel" dedi.
Ankara'ya gittim Sayın Turgut Özal'la karşılıklı konuşmaya başladım. 'Musul'a girmek kararında mısınız?' diye sordum.
'Evet' dedi. 'Peki, bunun için vize aldınız mı?' diye sordum, yani Amerika'yı kastediyorum. 'Evet, aldım' cevabını verdi.
'Peki, oraya girişimiz geçici mi?' Yanıt "Kalıcı".
'Peki, kalıcı olduğunuzda Türkiye'nin demografik yapısında Kürtler lehine bir artma gösterecek ve önlemler almak gerekecek!' dedim. Özal'ın cevabı "Evet" oldu.
DÖRTLÜ FEDERASYON
Bunu karşılamak için, Türkiye'nin federatif bir yönetime geçmesi ve rejimin değişerek başkanlık sistemine dönüşmesiydi.
ÖKE: Federasyon... Ama federasyon iki bacaklı olursa pek sıkıntılı olur. Araziye ve nüfus yoğunluğuna dayalı federe devletler sıkıntılı olur.
ÖZAL: İkiden fazla düşünüyorum. Sen bul'...
ÖKE: KKTC'mi?
ÖZAL: Böylece Kıbrıs meselesini de hallederim. Federe devlet değil mi? 'Bir tane daha var.
Nahçıvan.
ÖKE: Kürt nüfusunun Türkiye'de artması ve federasyon verilmesi karşılığı Türkiye'deki milliyetçilerin tepkisinin bastırılması açısından böyle bir federasyonu uygun görüyordu.
Nahçıvan'ı da içimize alacak şekilde, dörtlü bir federasyon.
Ama federasyon bir rejim değişikliğini de getirir.
ÖZAL: Evet, başkanlık rejimi.
GÜÇLÜ BİR AKTÖR
Türkiye "devlet aklı", 24 Nisan 2008 günü MGK (Milli Güvenlik Kurulu) Irak için tarihi kararını aldı:
Ülkemizin tüm Irak'lı grup ve oluşumlarla istişarelerinin yararlı olacağı mütalaa edildi."
Bu paradigma değişikliğinin arka planında, merhum Özal'ın 1991'deki beyin jimnastiğinin hayata geçirilmesi yatmaktadır.
Kuzey Irak Kürt Yönetimi ile ilerleyen ilişkiler Ortadoğu üzerinde oynayan birçok ülkenin de oyunlarını ters yüz etmiştir.
Ortadoğu denklemine Türkiye'yi etkili bir aktör olarak konumlandırmıştır.
* * *
SONUÇ: Merhum Özal düşündü, ani vefatı buna imkân vermedi.
Başbakan Erdoğan ve MGK, 24 Nisan 2008'de tarihi adımı atarak, Özal'ın öngörüsünü hayata geçirme kararı verdi.
Türkiye, yeniden tarihin önemli bir kesişme noktasında.
Ortadoğu haritası yeniden çiziliyor ve "Nahçıvan, Erbil, KKTC ve Türkiye" formülü için KONJONKTÜR uygun hale geliyor.
Başkanlık sistemi, S400 alımı, dövizdeki yükseliş vs. bu anekdot çerçevesinde değerlendirilmesi gereken hususlardır.
Mesela Antalya, Adana'ya bağlı. Halbuki Antalya nüfus olarak Adana'dan büyük ve Adana'ya çok uzak. Yine Tokat ve Kahramanmaraş ne alaka?
Bundan ayrı olmak üzere;
ABD'deki eyaletler bizim düşündüğümüz eyaletten çok çok farklı. Hatta eyalet teriminin kullanılması yanlış bir durum. United States birleşik devletler demek. Yani bizim eyalet dediğimiz şey aslında devlet ya da devletçik. ABD'deki her eyaletin kendi başkanı(adı vali olsa da), parlamentosu, polis gücü, anayasası gibi unsurları var.
Yani bundan 200-300 yıl önce birbirinden bağımsız devletler (13 eski İngiliz kolonisi) biraraya gelip ortak bir devlet (federasyon/konfederasyon) kuruyor. Bu devletlerin ortak devlet çatısı altında il ya da şehir statüsünde olması beklenemez herhalde.
Türkiye'de ise söylenen şey "hadi gelin şu illeri birleştirip eyalet yapalım" şeklinde o kadar mantıksız ki..
Zaten tek başına eyalet yapmak oldukça saçma olacaktır ve bir şey getirmeyecektir,faydası olmayacaktır.Bir eyalet kurulmalı bu eyaletlere kendi polis düzeni hakkı,eyaletin etnik grupları düşünülecek şekilde küçük bir meclis hakkı gibi haklarda verilmelidir bu ülkeyi bir çok şeyden kurtaracaktır zaten başkanlık sistemi buna yoldur elbette böyle olmalıdır.
Parlamentolararası Birlik Türk Grubu Başkanı AK Parti İstanbul Milletvekili Ravza Kavakçı başkanlığındaki AK Parti heyeti, Almanya temaslarında federal yapıyı inceledi. Federal Konseyi ziyaret eden Ravza Kavakçı, bu teması Federal sistem hakkında bilgi alışverişinde bulunduk diyerek sosyal medya hesabından paylaştı. Federasyonla yönetilen Almanyada, 16 ayrı eyalet bulunuyor.
Sözcü
Durup dururken, federal yapıyı incelemek gereksinimini neden duydular?