berlin aleksander meydanı
Alfred Döblin’in yeni basımı Everest yayınları arasında yapılan ‘Berlin Aleksander Meydanı ‘ adlı romanı Almanya ve Avrupa’nın yakın tarihinden önemli kesitler veriyor.
Almanya tarihi
Alfred Döblin’in ‘Berlin Aleksander Meydanı ‘ adlı romanında yakın zamanda Almanya’nın yaşadığı günleri veriyor. Metronun ilk kuruluş günlerinden I. Paylaşım Savaşı önce/sonrasıyla veriyor. Bütün bunları tutukevinden yeni çıkan birinin ayaklarının götürdüğü yerlere girerek, oradaki konuşmaları aktararak, yapıt her ne kadar belgesel olmasa da zaman zaman öyle bir izlenim uyandırarak gerçekçi tutumunu sergileyerek yapıyor.
“Savaş geldi mi götürürler seni askere, nedenini bilmezsin. Fakat savaşın çıkmasında her insanın olduğu gibi senin de suçun vardır. Uyanık olmalı, gözleri açık yaşamalıdır. İnsan tek başına değildir, bu dünyada. Yağmur yağabilir, dolu yağabilir, ona karşı birşey yapamaz insan, fakat birçok şey başka şeye karşı çıkabilir, kendini koruyabilir.” (s.468)
Avrupa ve almanya
Alfred Döblin’in ‘Berlin Aleksander Meydanı ‘ adlı romanı I. Paylaşım Savaşı ve öncesiyle başta Almanya olmak üzere Avrupa’nın yakın tarihiyle ilgili bilgiler veriyor. Almanya’da yaşanan sosyal ve siyasal çalkantıları günlük yaşamın içinden veriyor. Buradan da Avrupa ülkelerindeki değişiklikleri Rusya’ya değin uzanan bir düzlemde aktarıyor.
“… Böyle durumlarda insanlar birlik olmalı, birbirine destek olmalı. Bak Rusya’yaLenin’e , orada birlikler, sanki macunla tutturulmuş gibi.” (s. 81)
Alfred Döblin, Berlin Aleksander Meydanı ‘adlı yapıtında yakın zamanlardaki Almanya ve Avrupa’da sosyal ve ekonomik gelişmeleri değerlendiriyor, romanın olanakları çerçevesinde
Mustafa ASLAN
——-
Alfred Döblin, Berlin Aleksander Meydanı, Çeviren:Ahmet Arpad, I. Basım: Everest Yayınları, İstanbul, Ekim 2013