Biliyorsunuz onun yürüyüşü Gandhi’nin TUZ YÜRÜYÜŞÜNE benzetildi.
Peki Tuz Yürüyüşü neydi?
Hadi size bunun hikayesini google’da araştırdığım kaynaklardan elimden geldiği kadar kısacık anlatayım.
Johannesburg’da bir Gandhi Heykeli var, Güney Afrika neresi, Hindistan neresi, neden burada bir Gandhi heykeli var diye gittiğimde merak etmiştim.
O zaman anlatmışlardı….
Aslında o güne kadar Gandhi’nin hiç bir eylemi yok, Hindistan’da Hukuku bitirdikten sonra Avukat olarak çalışmaya Güney Afrika’ya gidiyor ve bir Hintli firmada avukatlığa başlıyor.
Sene 1893. Doğumu 1869, yani daha 24 yaşında.
İşte Gandhi bir seyahati sırasında Birinci Mevkiden yer alıyor. O zamanlar Güney Afrika’da ırkçılık had safhada, beyazlar ve zenciler ama aynı Irkçılık olayına Hintliler de uğruyor.
Neyse birinci mevkide yeri varken, kontrol sırasında birinci mevkide oturamayacağı, üçüncü mevkiye geçmesi söyleniyor. Tartışınca da trenden atılıyor.
Bu tarz muameleler devam ediyor, dayak yiyor, dövülüyor, kıyafetini çıkartması isteniyor ve bütün bunların sonunda Gandhi farklı bir yol izleyerek EYLEME geçmeyi planlıyor.
ŞİDDET içermeyen bir eylem.
1906 ya kadar çeşitli alanlarda bu eylemlerini düşünüyor, bir yol haritası çiziyor ve 1906 senesinde Güney Afrika Hintlilere özel bir statü tanımlayınca meşhur SATYAGRAHA ilkesini ortaya atıyor.
Kısaca Yönetilemez hale getirme deniyor bu ilkeye.
Ve uygulamaya başlıyorlar Gandhi ve ona inanan insanlar. Bu Satyagraha ilkesi şöyle çalışıyor.
1- Önce bir haksızlık tespit ediliyor.
2- Bu haksızlığın yasakladığı şey tespit ediliyor.
3- Sonra bir grup bu yasağı deliyor ve tutuklanıyor.
4- Hapse giren eylemciler açlık grevine başlıyor.
5- Açlık grevleri büyük kitleler tarafından destekleniyor.
6- Tutuklu sayısı arttıkça hapishaneler kontrolden çıkıyor.
7- Sonunda hükümet o yasayı kaldırmak zorunda kalıyor.
Satyagraha ilkesini uygulayanlar asla YASAYA karşı gelmiyor, mukavemet göstermiyor, tutuklanıyor ve hapse giriyorlar.
Sonra da hem hapishanede hem dışarıda insanları neden hapse girdiklerini anlatmaya ve ikna etmeye çalışıyorlar.
Ve Satyagraha başarıya ulaşıyor.
1915 yılında Gandhi ve Güney Afrika Cumhuriyeti anlaşma yoluna gitti ve eşit haklar veriliyor.
Gandhi daha sonra İngiltere’nin baskısı altındaki ülkesi Hindistan’a döndü ve orada aynı Satyagrahar ilkesi ile eylemler düzenlemeye başlıyor.
İngilizler tarafından aylarca hapse atılıyor, tutuklanıyor defalarca…
Ancak yüz binlerce kişi eyleme başlayıp harekete geçiyor ve hapishaneyi çeviriyor, bunun üzerine İngiliz Hükümeti Gandhi’yi serbest bırakıyor. Bu olay Gandhi’nin de artık tam bir lider olduğunu perçinliyor
1920 lerde artık İngilizleri istemiyoruz eylemleri başlıyor. Ancak İngilizler halkın üzerine ateş açıp 400 kişiyi öldürünce Gandhi eylemleri durduruyor.
Ama İngilizler onun eylemlerinden ve şiddet içermeyen eylemlerinden memnun değil, bozgunculukla suçlayarak hapse atıyorlar. 6 yıl ceza veriyorlar ama baskı o kadar çok ki, iki yılda çıkıyor Gandhi.
Gandhi mücadeleden hiç vazgeçmiyor tekliflerinin hepsinin reddedilmesinin üzerine 12 Mart 1930 tarihinde 78 arkadaşı ile birlikte TUZ YÜRÜYÜŞÜNE çıkma kararı alıyor.
Amacı şiddet içermeyen bir şekilde İngilizlerin TUZ YASASINı delmek için denizden tuz çıkartmak.
Başlamadan önce de İngiliz Valisine mektup yazıyor, yasayı kaldırın yoksa yürüyeceğiz diye. Kabul edilmiyor tabi.
Bunun üzerine Gandhi, 78 arkadaşının yanı sıra halka çağrı yapıyor ve ” Kendinizi yeterince güçlü hissediyorsanız hükümetin işlerini terk edip, bu yürüyüşe katılın” diyor.
338 kilometrelik yolu çıplak ayakla yürüyor 61 yaşındaki Gandhi, tam 24 günde…
Yollarda sürekli katılım oluyor
6 Nisan sabahı İngiliz polislerin gözü önünde, 24 günlük yürüyüşünü tamamlayan Gandhi, denize yürüyor, ellerini suya sokuyor ve bir avuç TUZ çıkarıyor.
Hintlilerin Tuz çıkaramayacağı yasasını ihlal edince onu halk takip ediyor ve binlerce insan denize koşuyor ve tuz çıkarmaya başlıyor.
Gandhi ile birlikte 60.000 kişi hapse atılıyor ama yasa artık işlemez hale geliyor.
İşte Gandhi’nin ve Tuz yürüyüşünün hikayesi …
Uzun oldu ama ben çok keyifle yazdım, siz de umarım yavaş yavaş sindire sindire okursunuz ))
Sevgilerimle,