

Hindistanın Cavnpûr bölgesinde 1394 senesinde Melik Server adında bir bey tarafından kurulan devlet.
Tuğluk Sultânı Mahmud, Delhînin doğusunda ayaklanan Hindûlara karşı Melik Serveri gönderdi. Bölgede sükûneti sağlayan Melik Server, Sultân-üş-Şark ünvânıyla Cavnpûrda bağımsızlığını ilân etti. Kısa zamanda topraklarını genişletti. Tîmûrun Hindistan Seferi sırasında tarafsız kaldı. Fakat o sene vefât etti (1399). Yerine evlâtlığı Melik Karanfil geçti. Melik Karanfil, Mübârek Şâh ünvânını alarak kendi adına hutbe okuttu ve para bastırdı.
Mübârek Şâh, 1402de ölünce, yerine kardeşi İbrâhim geçti. Sultan İbrâhimin ilk zamanları karışıklıklarla geçti. Hindû Kralı Raca Ganeş Müslümanlara çok baskı yapıyordu. Bu baskıyı kaldırmak için Şeyh Kutb-ül-Âlemin isteği üzerine (1409-1414) Bengâle yürüdü. Raca Ganeş, oğlunu İslâmiyeti öğrenmesi için Şeyh Kutb-ül-Âleme gönderince seferden geri döndü.
Sultan İbrâhim dînine çok bağlı olup, âlimleri ve edipleri korurdu. Cavnpûrda büyük kapılarıyla meşhur Atala Câmiini yaptırdı.
İbrâhim Şahın 1436 senesinde ölümü üzerine oğlu Mahmud Şah tahta geçti. Mahmud Şâh zamânında Delhi ile Cavnpûr arasında uzun süren harpler başladı. Bu savaşlara Behlül Lûdînin Multanı almak için sefere çıkması sebeb oldu. Behlül Lûdî seferdeyken, onu istemeyen bâzı beyler, Mahmud Şahı Delhiye dâvet ettiler. Mahmud Şah da Delhiyi kuşattı. Seferde olan Behlül bunu haber alınca, süratle geri döndü. Mahmûd Şahın ordusunu bozguna uğratarak Delhiyi kurtardı. 1457 senesindeki bir harpte Mahmud Şâh öldü. Yerine oğlu Muhammed geçti. Muhammed kısa bir süre sonra tahttan indirilerek yerine kardeşi Hüseyin geçirildi.
Hüseyin Şah, Multandaki Seyyid Hânedânının son hükümdârı Âlem Şahın dâmâdıydı. Tahta çıkınca, Behlül ile dört senelik bir anlaşma yaptı. 1466-67 senesinde babasının intikâmını almak için, büyük bir orduyla harekete geçerek Gvalyara kadar fethetti.
1473 senesinde karısı Celîlenin teşviki üzerine 140.000 atlı, 1400 filli büyük bir orduyla Delhi üzerine yürüdü. Delhi havâlisinin tamâmını ele geçirdi. Behlülün elinde yalnız Delhi kaldı. Behlül, başka yerden yardım alamayınca, barış istedi. Hüseyin Şah, sulh teklifini kabul etmedi. Behlülün ordusu 18.000 kişiydi. İki ordu Cemre Nehrinin iki yakasında bir müddet karşılıklı beklediler. Hüseyin Şah, önlerinde yer alan nehre güvenerek birliklerini etrâfı yağma için gönderince, Behlül bunu fırsat bilip, nehri geçerek Hüseyin Şahın ordugâhını bastı. Hüseyin Şâh, harp meydanından kaçtı.
Hüseyin Şâh birkaç defâ Delhi üzerine yürüdü ise de hepsinde mağlub oldu. En sonunda Behlül Lûdî, Cavnpûr şehrini ve ülke topraklarını eline geçirdi. Kendi oğlu Barbeyi 1479 senesinde Cavnpûrun idâresi ile görevlendirdi. Böylece Cavnpûr Devleti ortadan kalkmış oldu. Ülke de Delhiye bağlandı.
Delhi ve Bengal Sultanlıkları arasında bulunan Cavnpûr Sultanlığı, kuvvetli bir Müslüman devletiydi. Başta bulunan sultanlar, İslâmiyetin yayılmasında önemli rol oynadılar. Cavnpûr, doğunun Şîrâzı diye meşhur oldu. Bilhassa İbrâhim Şah zamânında Cavnpûrda İslâmî mîmârînin güzel bir mahallî ekolü gelişti.
Cavnpûr Şarkî SultanlarıTahta Geçişi
Melik Server1394
Mübârek Şah1399
İbrâhim Şah1402
Mahmud Şah1440
Muhammed Şah1457
Hüseyin Şah1458-1479