This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?
https://tr.scribd.com/doc/81626671/milli-mucadele-zararl%C4%B1-cemiyetler
02/14/2012
text
original
Zararlı Cemiyetler Azınlıkların Kurduğu Zararlı Cemiyetler Özellikleri Nelerdir? Mondros Mütarekesi’nden sonra, ordunun terhis edilmesi ve devlet otoritesinin kalmaması üzerine ortaya çıktı.Azınlıklar tarafından, işgalci emellerine hizmet eden kuruluşlardı.Anadolu hareketine ve Türklerin milli devletine karşıydılar.Bu cemiyetlerin hepsi Rum Patrikhanesi tarafından yönetiliyordu. İtilaf Devletlerince ekonomik ve siyasi açıdan destekleniyorlardı. Wilson İlkeleri’ne göre bulundukları yerlerin kendilerine verilmesini istiyorlardı. Mondros Mütarekesi’nin yedinci ve yirmi dördüncü maddelerini uygulatmak istiyorlardı. Mondros Ateşkes Antlaşması’nın 7. maddesi şu şekildeydi : “İtilaf Devletleri güvenliklerini tehdit edecek bir durumun ortaya çıkması halinde, herhangi bir bölgeyi işgal edebilecek.” Mondros Ateşkes Antlaşması’nın 24. maddesi şu şekildeydi: Altı Vilayet adı verilen yerlerde bir kargaşalık olursa, bu vilayetlerin herhangi bir kısmı işgal edilebilecek. Cemiyetler Mondros Mütarekesi’nden sonra Türk ordusunun terhisinden cesaret alan bazı azınlıklar, Milli Mücadele’ye karşı bir takım cemiyetler kurmuşlardı. Mavri Mira İstanbul’daki Rum Patrikhanesi tarafından kurulan bu cemiyet, Bizans İmparatorluğu’nu yeniden canlandırmak ve Ege Bölgesi’nde ilerleyen Yunan ordusuna yardımcı olmak amacını güdüyordu. Çalışma alanı; Bursa, Kırklareli, Tekirdağ, İstanbul ve Bandırma idi. Yunan Kızılhaç, Resmi Göçmenler Komisyonu, Rum okullarındaki izcilik kurumları, Mavri Mira’nın emrinde çalışıyordu. Trakya ve Yunan Komitesi Trakya’nın işgalinden doğan sorunları Yunanistan açısından çözmeye çalışan bir örgüttür. Buradaki milli direnişi ortadan kaldırmak ve tüm Doğu Trakya’nın Yunanistan’a verilmesini sağlamak temel amaçlarıydı. Pontus Rum Cemiyeti Yunanistan’ın milli örgütü olan ve Yunanistan’ın 1829′da bağımsız olmasını sağlayan Etnik-i Eterya Cemiyeti Trabzon ve dolaylarında bir Rum Pontus Devleti kurmak amacıyla Pontus
İttihat ve Terakki karşıtı olan bu fırka. Başat Hürriyet ve İtilaf Fırkası etrafına toplanmışlardı. Programında Osmanlcılığı. Ulusal örgütlere karşı direniş göstermişlerdir. Hürriyet ve İtilaf Partisi Kasım 1911′de Trablusgarp Savaşı’nın yarattığı kaos döneminde Ahrar ve Mutedil Hürriyetperveran Fırkalarının birleşmesinden oluşmuştur. Ermeni Patriği Zaven Efendi de Mavri Mira’ya benzer bir örgüt kurup Rumlarla işbirliği yaptı. özel girişimi. bağımsızların ve gayr-i müslüm mebusların desteğiyle güçlendi. 1912 “sopalı seçimleri” ne kadar iktidarda kalan parti bu seçimde ancak 6 milletvekilini Meclis’e sokabildi. “İkdam” ve “Alemdar” gazeteleri partinin yayın organı oldu. Kordos Cemiyeti Yunanistan tarafından İstanbul’da “Rum Göçmenleri Merkez Komisyonu” adıyla kurduruldu. Fransızlardan aldıkları destek ile Adana ve dolaylarında faaliyet gösteriyorlardı. bu yörelerdeki Rum azınlığı sayıca çoğaltma görevi verilmiştir. meşrutiyeti ve liberal iktisat’ı savunmaktaydı. Sinop’a dürgün edildi ve ordan Avrupa’ya kaçtı. “Rum-Ermeni Birliği Komitesi” idi. 1913′deki Babıali Baskını’ndan sonra parti dağılmaya başladı. Ermeni İntikam Alayları da. Anadolu hareketine karşıydılar. Bundan sonra parti sıkı bir muhalefete yöneldi. İttihat ve Terakki iktidarını yıkmaktı. Trabzon. Osmanlıcı ve hilafetçiydiler. Yunanistan’dan gelen özel görevlileri Rum göçmeni göstererek Doğu Karadeniz dolaylarına yerleştirme. Milli Varlığa Düşman Cemiyetler Özellikleri Nelerdir? Milliyetçi amaçlara tamamen karşıydılar. Manda ve himaye taraftarıydılar. . özyönetimi. Trakya. Ermenilerin Kurduğu Cemiyetler Daha önceleri Ermenilerin kurmuş oldukları “Taşnaksütyun” ve “Hıncak” adlı gizli örgütler milli mücadeleye karşı çıktılar ve işgalcilerle işbirliği yaptılar. Yahudi Cemiyetleri Yahudilerin çok büyük bir çoğunluğu bölücü çalışmalarda bulunmadı. Fırka’nın temel amacı. idam edildi. ancak “Makkabi Cemiyeti” ve “Alyans israilit Cemiyeti” işgalcilere destek verdi. Derneğe İstanbul.Rum Cemiyeti’ni meydana getirdi. Marmara kıyıları ve İzmir gibi yörelerde düzeni bozma. Mahmut Şevket Paşa suikastından sonra bir kısım parti mensubu yargılandı. Zaven Efendi tarafından kurulan bu cemiyetin adı.
Bu parti (fırka) Damat Ferit tarafından özellikle milli direnişe karşı yönlendirilmiştir. Kürdistan Teali Cemiyeti Mondros Ateşkes Antlaşması’ndan sonra kurulan bu cemiyet Wilson İlkeleri’nden yararlanarak özerk bir Kürt devleti kurmak için mücadele etmiştir.Diğer Cemiyetler Bu cemiyetler Mondros Mütarekesi’nden sonra Osmanlı Devleti’nin bağımsız yaşayamayacağını düşünen. 25-02-2008. Wilson Prensipleri Cemiyeti Ülkeyi Milletler Cemiyeti içerisinde diğer devletlerle eşit haklara sahip bir varlık haline getirmek amacıyla kurulmuştur. Hürriyet ve İtilaf Fırkası İttihat ve Terakki Partisi’ne düşman olarak çıkan bu cemiyet. 12:02 #2 . Kurucularının Amerika Birleşik Devletleri’nin manda ve himayesi altına girmekten yana oldukları bilinmektedir. İşgallere karşı koymanın olanaksız olduğunu savunan bu cemiyete Damat Ferit de üye idi. bundan dolayı halifenin etrafında toplanmanın gerekliliğini savunmuşlardır. padişah ve halifeye bağlı kalmakla vatanın kurtulacağını savunmuştur. İngiliz Muhibleri Cemiyeti Bu cemiyetin başkanı bir İngiliz din adamı olan Rahip Fru idi. Anadolu’daki milli kurtuluş hareketine karşı en büyük tepkiyi göstermiştir. Sulh ve Selamet-i Osmaniye Fırkası Bu cemiyet milli mücadeleye karşı çıkan Damat Ferit Hükümeti’ni desteklemiş. Milli Mücadele’ye karşı manda ve himaye yanlısıydılar. Teali-i İslam Cemiyeti İşgalcilerle mücadele edilemeyeceğini.
sewd@lı --->: Milli Mücadele Sırasında Kurulmuş Yararlı/Zararlı Cemiyetler. Türklere karşı katliamlara başladılar. Yunan askerlerinin Anadolu’ya ayak basmasıyla birlikte yıllarca içimizde yaşayan Osmanlı Devleti’nin tebaası olan Rumlar da Yunan askerleriyle birlikte. Fener Rum Patrikhanesi . Çünkü Rumları teşkilatlandıran ve Müslüman-Türk düşmanlığını onlara aşılayan başta Fener Patrikhanesi olmak üzere birçok Yunan-Rum cemiyetleri vardı.. Mondros Mütarekesi ve Azınlıkların Faaliyetleri a) Rumların Faaliyetleri Mondros Mütarekesinin imzalanmasını müteakip Anadolu’nun muhtelif yerlerinde işgaller başladı. Bu cemiyetleri şöyle sıralayabiliriz. Cemiyetleri. İngiltere ve diğer batılı devletlerin desteği ile Yunanlılar da İzmir’i işgal ettiler. Yunanlıların İzmir’i işgaliyle başlayan ilerleyişleri iç kısımlara doğru devam edecektir. Etnik-i Eterya Cemiyeti Fener Rum Patrikhanesi ve Kiliseler Mavri Mira Cemiyeti Pontus Cemiyeti Trakya Komitesi Rum İzci Teşkilatı Rum Matbuat Cemiyeti Beyoğlu Rum Edebiye Cemiyeti Rum Ticariye Cemiyeti Asya-yı Suğra Cemiyeti Rum-Yunan Müdafaa-i Milliye Cemiyeti Rum-Yunan İttihad-ı Milliye Cemiyeti Yunan-Rum Sahib-i Ahmer Cemiyeti Yunan Bahriye İdaresi Yunan Ahz-ı Askeri Şubesi Yukarda adlarını verdiğimiz cemiyetlerin tamamı da Patrikhaneden maddî ve manevi destek alıyordu. maddi olarak Yunan Kızılhaçı ile Atina ve Selanik bankaları destekliyordu.
Matbuat Cemiyeti. caminin çevresindeki müslümanlara ait ev ve arsaları yüksek fiyatla satın almaya başlayınca. cinayetlerini gizlemek için bu adı seçmişlerdir. Cemiyet. İtilaf Devletlerini harekete geçirerek İstanbul hapishanelerindeki beşyüzden fazla Rum ve Ermeni’yi tahliye ettirdi.” Görüldüğü gibi Patrikhane “Megalo İdea”nın adeta bekçisi ve takipçisi olmuştur. Venizelos başbakanlığa geçmiş ve Adalar Denizini bir “Yunan Denizi” yapmak gayesiyle. Hristiyan devletlerin desteğini almak için kendilerini Bizansın varisi olarak gösteriyorlardı. Ayasofya’yı kiliseye çevirmek isteyen Rumlar. Cemiyet. Aslında. Mondros Mütarekesinden sonra da Fener Patrikhanesi Türkler aleyhindeki çalışmalarına devam etti. duruma Evkaf Nezaretince el konularak. verilen emirler doğrultusunda cinayetler. İzcilik Cemiyeti Kadıköy. Cemiyetin sekiz üyesinden beşini yerli Rumlar. Bu büyük fikir ise Bizans İmparatorluğu’nu diriltmek.Fener Rum Patrikhanesi. Yunanlı ilim adamlarından Prof. II. Askerî ve siyasî kuruluşların birlikte çalışmaları sağlandı. adalardaki RumYunan halkın ayaklanmaları için Patrikhane ile işbirliği yapmıştır. Yunanistan devletini kurdurmuştur. Bir Türk askerî birliği de cami avlusuna yerleştirildi. Bu çalışmalarının meyvesini de. toplantılarını Yunan Konsolosluğunda yapıyordu. Ama onlar. Mahmud zamanında Mora isyanını çıkartmak ve Etniki Eterya Cemiyetine verdiği destek sonunda Yunanistan’ın kurulmasıyla almıştır. Rum Matbuat Cemiyeti adı ile teşkilatlanan Rumlar. suikastler işledi. Beyoğlu ve İstanbul olmak üzere beşyüzer kişilik gruplar halinde organize olarak başlarına Yunan subayları getirildi. Fener Rum Patrikhanesi. Luvaris kilisenin faaliyetini şu sözlerle açıklamaktadır: “Kilise muayyen ölçüde çöken ülkenin haklarının mirasçısı halinde yükseltildi. Daha doğrusu. Girit’in Türklerden alınmasından sonra. Büyük Yunanistan’ı kurmak idi. üçünü de Yunanlılar oluşturuyordu. Rum İzcilik Cemiyetini geliştirdi. Yunanlılar’ın Bizansla bir ilgisi yoktur. emlakini satmak isteyenlerin ev ve arsaları alındı. Dr. Hristiyanlar için Bizans İmparatorluğunun yerini aldı ve bununla imparatorun kıyafetini ve Bizans devlet alametlerini bu arada iki başlı kartalı da aldı. Mavri Mira Cemiyeti Rum-Yunan faaliyetlerinin başka bir ad ile ortaya çıkmasıdır. Bunlar. . Yunanistan bağımsız bir devlet haline geldikten sonra. Patrik. bu devletin sınırlarının genişlemesi ve Osmanlı devletinden devamlı toprak alınması için çalışmalarına devam etmiş ve Yunanistan’ın emrinde çalışmıştır. Türkleri katletmek için görevlendirildiler. Osmanlı Devleti’nin son dönemlerinden itibaren siyasî faaliyetlerini artırarak “Megalo İdea” yani “Büyük Fikir” “Büyük Ülkü”yü gerçekleştirmek istemiştir.
Silahlı Rumlar. Ermeniler Osmanlı Devleti’ne karşı devamlı kullanıldılar. Çankırı. Tekirdağ. II. Kordos Komitesi Rumların silahlı örgütlerinden birisi de Kordos komitesidir. Abdülhamid’e suikasttan banka soygunlarına kadar birçok olaylar çıkardılar. Ermenilerin Faaliyetleri Osmanlı Devleti’ni yıkmak isteyen İngiltere. Türklere ait köy ve kasabaları yağmalattırıyor. Pontus Cemiyeti Karadeniz bölgesinden İç Anadolu’nun kuzeyine kadar olan sahada Pontus devleti kurmak amacıyla 1904’te kurulmuş bir Rum Cemiyetidir. Amasya. Osmanlı tebaası Hristiyan azınlıkları örgütleyerek devlete karşı kullanmışlardır. Batum’dan İstanbul boğazına kadar Karadeniz kıyıları ile Kastamonu. mallarını gasbettiler. kuracakları devletin haritasını bastırıyorlardı. Türklerin oturduğu kasaba ve köyleri yakıp yıkarak büyük zararlar veriyorlardı. Bafra ve diğer Karadeniz sahillerindeki Rumları silahlandıran cemiyet. Erzincan vilayetlerini içine alan bir Pontus Devleti kurulacak ve merkezi de Samsun olacaktı. müslüman halkı öldürtüyordu. Rum cemiyetleri yanında Ermeni cemiyetleri de kurdurmuşlardır. İstanbul’un işgalinden sonra Pontusçuların katliamları arttı. Tokat. Rumları silahlandırarak müslüman Türk halkını öldürtüyorlardı. Pontuscu Rumların teşkilatlanmasında Merzifon Amerikan Koleji de önemli rol oynadı. Gümüşhane. Komitenin başkanı Yunanistan’lı bir Rum’du. Özellikle. . Amasya. Ermenileri Osmanlı devletine karşı silahlandıran ve teşkilatlandıran kuruluşlar Taşnaksutyun ve Hınçak cemiyetleridir. Samsun bölgelerinde binlerce Türkü öldürdüler. Marmara. 1877ğ1878 Osmanlı-Rus harbinden sonra İngiltere’nin isteği ile Ermeni meselesi gündeme getirilmiş ve Ermenilerin yaşadığı yerlerde ıslahat yapılması maddesi Berlin Andlaşması’na konulmuştu. Çorum. Çarşamba. Tokat. Pontus adlı gazete ve dergi çıkarıyorlar. Dünya Harbi sırasında Osmanlı Devletinin içinde bulunduğu kötü durumu fırsat bilerek Samsun. Özellikle Samsun ve çevresinde daha çok faaliyet gösteriyorlardı. Bütün cemiyetlerin destekçisi olan Fener Rum Patrikhanesi Pontus faaliyetlerini de destekliyordu. ırzlarına da tecavüz etmişlerdi. Kartal ve Pendik bölgesinde küçük yaştaki Türk çocuklarını öldürdükleri gibi. Bu tarihten sonra. bu silahlı çetelere yol kestiriyor. Bu olaylar I. Kırklareli. Haritaya göre. Rusya’dan getirdikleri Rum ve Ermenileri silahlandırarak muhtelif bölgelere gönderiyorlardı. Sivas. Fransa ve Rusya. I.Cemiyet Yunanistan’dan her türlü yardımı almaktaydı. Yozgat. Cemiyetin merkezi İstanbul idi. Üsküdar tedhişçilik yaptıkları bölgelerdi. Pontus Cemiyeti’nin organizesinde Amasya metropoliti Yermanos ve Samsun metropoliti Tekomanidis önemli rol oynamışlardır. Ege.
Müslüman halkı katlettiler. Van’da olay çıkaran Ermeniler polislere. Ermeni tehcirini (göçünü) “o vakitki Osmanlı Hükümetinin bir eser-i vahşeti” diye tasvir ettiğini söylemiştir. jandarmalara ve kışladaki askerlere saldırdılar. Şarki Karahisar’da müslüman mahalleleri ateşe vererek yaktılar. Ermenilerin yaptıkları bu zulmün. Ermeniler. Bu kalanları da Van’da görevli Amerikalılar korumuşlardır. Hamile kadınların karınlarından süngülerle çocukları çıkarıp parçaladılar. kurdukları silahlı çetelerle ve Osmanlı ordusundan kaçan Ermenilerle birçok olaylar çıkardılar. müslüman halkın oturduğu mahalleleri ateşe verdiler. Van’da 23 gün kanlı olaylar devam etti ve şehri tamamen işgal ettiler. müslüman köylerini yakıp yıktılar. Müslüman halkın binlercesi katledildiği gibi. Ermeniler Maraş bölgesi dışında Bitlis yöresinde de birçok olaylar çıkardılar. Birçok binayı bombaladılar. kadınların ırzlarına tecavüz ettiler. Ermeni zulüm ve vahşeti her tarafta arttı. Van şehrimiz tamamen bir kan deryasına döndü. Diyarbakır. Şehir baştan başa yakıldı. Van’da 1500 kadar kadın ve çocuk kalmıştı. Ruslar Doğu Anadolu’yu işgal edince. . Bu kanunla Ordu. Elazığ. Ermeniler. Sivas. Kürt Mustafa Paşa Divan-ı Harbinde idama mahkum ettirmek olmuştur. Ankara ve Trabzon’da sayısız olaylar çıkararak müslüman Türkleri öldürdüler. Bu isyanlardan ilki Maraş ilimizin Zeytun (Süleymanlı) kasabasında çıkarıldı. Müslüman Türk kadınlarını ve kızlarını toplayarak binbir işkenceyi. İttihatçı düşmanlığı ile tanınan Damad Ferid’in yaptığı işlerden ilki. Dünya Harbini sona erdiren anlaşmalar yapıldı. Çıkan çatışmada binbaşı Süleyman Bey olmak üzere yirmibeş askerimizi şehit ettiler. göç ettirilme sırasında müslümanları öldürmeğe devam ettiler. 8 Nisan 1919’da idam kararı verilen Kemal Bey. Ermeniler Van’da geçici bir hükümet teşkil ederek kuracakları Ermeni devletini 14 eyalete ayırdılar. Kolordu. Tümen ve Müstakil Mevki Komutanlarına yetkiler verildi.Dünya savaşı sırasında da devam etti. vahşetin önüne geçmek için Hükümet 14 Mayıs 1915’de “Tehcir Kanunu”nu çıkardı. 10 Nisan 1919’da idam edildi. Bu arada I. Ordudaki Ermeni askerleri de silahlarıyla kaçarak Ermeni komitecilerine katıldılar. Osmanlı Devleti de Mondros Mütarekesini imzaladı. Dağlara çıkan Ermeni çeteleri. Van şehrimiz Ermeniler tarafından Ruslara teslim edildi. Ermenilerle Urfa’da çarpışma uzun müddet devam etti. Ermenilerle buradaki mücadele yirmibeş gün devam etti. Ordudan yardım istendi. Şehirdeki mevcut polis ve jandarma Ermenilerin çıkardığı olayları önleyemedi ve 4. Ermeniler Urfa’da da büyük olaylar meydana getirdiler. Asayişin sağlanması için bölge halkı başka yerlere göç ettirilecekti. rezaleti yaptılar. hükümet konağını işgal ederek jandarmaları öldürdüler. Mütareke ile birlikte Sadrazamlık makamına Damat Ferit Paşa getirildi. Ermenilerin yaptıkları katliamları görmezlikten gelen ve adeta bir Ermeni gibi davranan Sadrazam Damad Ferid. Ermenilere ve İtilaf Devletleri’ne hoş görünmek için önceki hükümetin verdiği emirleri yerine getiren ve Ermenilerin Boğazlıyan’dan çıkmalarını sağlayan Kaymakam Kemal Bey’i. Ermeniler fırsattan istifade ederek.
Ermeni zulüm ve vahşeti de ancak Türk askerinin süngüsüyle sona erdirilebilirdi ki. Ermeni temsilcileri 26 Şubat 1919’da “Onlar Konseyi”nde Ermeni isteklerini açıkladılar. müstakil bir devlet kurmak istediklerinden Damad Ferid’in bu teklifini de kabul etmemişlerdir. Sivas. Bitlis. Zararlı Cemiyetler Milli Mücadele’de azınlıkların kurduğu cemiyetlerin yanında milli çıkarlarımızla bağdaşmayan. Bediüzzaman (Said-i Nursi). Van. ordusuna verilecek silah. Başta kendisini. Sadece Fransa askerî kuvvet vereceğini söyledi. Katipler: Babanzade Abdülaziz. Bedirhani Emin Ali. işgalci devletlerin destek ve yardımlarıyla Türkler tarafından kurulan cemiyetler de mevcuttur. milli birlik ve beraberliğimizi bozucu. “1908 yılında kurulan Osmanlılık idealine bağlı bir . Başkan vekilleri Babanzade Mustafa Zihni Paşa. a) Kürt Teali Cemiyeti Bedirhani. Kâzım Karabekir Paşa Ermeniler üzerine sefer için görevlendirilecek ve 3 Aralık 1920’de Gümrü Andlaşmasıyla mesele halledilecektir. Kurulacak bir Ermeni devletinin savunulması. Ermeni patriği Zaven Efendi de 12 Şubat 1919’da Paris ve Londra’ya giderek Fransa ve İngiltere devlet adamlarıyla görüşerek bağımsız bir Ermeni devleti kurulması için yardım istemiştir. Baban ve Şemdinan aşiretlerinden İstanbul’da oturan Kürt aileler ve entellektüel aydınlardan kurucuları arısında. “Ayan azasından cemiyet başkanı Seyit Abdülkadir. Kilikya (Çukurova bölgesi) Trabzon’un bir kısmını da içine alan bir Ermenistan devleti kurulacaktı. Ermeni isteklerini görüşen “Onlar Konseyi”nin üyelerinin bir kısmı Ermeni isteklerini çok abartılı buluyorlardı. Elazığ. Ermenilerin isteklerinde direnmelerinde. Seyit Abdullah ve Şefik Beylerden oluşmaktadır. cephanenin karşılanması. Ermeniler. Amerikan Cumhurbaşkanı Wilson. Dahiliye Nezareti 19 Şubat 1919 tarih ve 74 sayılı kararla kurulma izni vermiştir. Damad Ferid’in. Molla Said. Senato’nun tasvibi şartıyla Ermeni mandasını kabul edebileceğini söyleyerek Ermeni isteklerine destek verdi. Ermenilere özerklik verileceğini söylemesi de etkili olmuştur. Diyarbakır) Maraş. İngilizler ve İtalyanlar kuvvet veremeyeceklerini belirttiler. Bu isteklere göre Vilayet-i Sitte denilen altı vilayetle birlikte (Erzurum.Damad Ferid Paşa’nın acizliği ve ihaneti Ermenileri daha da cesaretlendirmiş ve Ermeni temsilcisi Bogos Nubar Paşa mütarekeden bir ay sonra 30 Kasım 1918’de İtilaf Devletlerine müracaatla müstakil bir Ermenistan devleti kurulmasını istemiştir. sonuçta öyle olacak. yıllarca sürecek bir maddi yardım ve hangi devletin mandaterliğinde olacağı konuları üzerinde tam bir anlaşma sağlanamadı.” 6 Kasım 1917’de kurulan cemiyet Dahiliye Nezareti’ne 7 Aralık 1918 tarihinde bir yazıyla başvurmuş.
Fransız. bütün Türkler ve en çok Doğu Anadolu vilayetleri halkı tarafından şiddetle reddedildi. “Sen kendin yardımcı ol. sonuç olarak “Kürdistan”a bir Kürt vali atanması ve belli sayıda Kürt görevlinin gönderilmesi fikrini benimsettiler. “Barış Konferansına iki muhtıra ve bir Kürdistan haritası sunan Şerif Paşa. Ali Bedirhani’nin Diyarbakır Valiliğine. . “Jin” ve “Kürdistan” dergileri çıkararak. Kürtleri Türkler’den ayrı bir kavim sayarak birbirlerine düşman ilân etmeye çalışması Wilson ilkelerinden faydalanarak bağımsız bir Kürdistan kurmayı amaçlaması. Mevlanzade Rifat. Abuk Ahmet Paşa’dan oluşan grup. boş yere fırtına koparıp Türk halkından toprak isteyen Kürt Teali Cemiyeti üyeleri. Fakat Kürdistan dağlarına gemileriniz çıkamaz bu kararınız da uygulanamaz. Elazığ. bir başka Kürt’ün Mardin valiliğine atanması işlemi. Merkezi İstanbul’da bulunan cemiyetin Diyarbakır. Kendilerini Kürt davasının tek temsilcisi sayan cemiyet üyeleri. Amerika’dan Kürt milli haklarına yardımcı olmaları yönündeki isteklerine Amerikan Komiseri. Türk toprakları üzerinde İtilaf Devletlerinin menfaatleri doğrultusunda propaganda yaparak Osmanlıyı içten yıkmak için ellerinden gelen gayreti göstererek Millî Mücadele’yi aksatma çalışmalarıyla zararlı hale geldiler. “Kürdistan hudutlarının gösterildiği bir haritayı vererek denize de bir çıkışlarının bulunmasını istediler”. Mardin. Bu arada yapılan 1919 Meclis-i Mebusan seçimlerini de bir dernek değilmiş gibi “Anadolu’da Kuvayı Milliye’nin seçime faal bir surette müdahele ettiği gerekçesiyle veto edip katılmadı”. Erzurum. Doğu illerine Kürt memurların atanmasını isteyen kuruculardan Avni Paşa.hayır cemiyeti görünümünde olan Kürt Teavün ve Terakki Cemiyetinin devamı gibi gösterdiyse de asıl amacı: mütarekenin yarattığı elverişli koşullardan yararlanarak bağımsız bir Kürt Devleti kurmaktı”. Allah da sana yardım eder” diyerek toplantıyı sona erdirdi. Amerikan komisyon üyelerini ziyaretle isteklerde bulundular.” dedi. Haydarizade İbrahim Efendi. “Kürdistan eğer deniz sahilinde olsaydı harp gemilerinizle belki bu kararı tatbik edebilirdiniz. Türk milletinin aleyhinde çalışıp. İngiliz Yüksek komiserliğinin Ali Bedirhani’ye güvenmemesi ve konunun Osmanlı Devletinin iç işlerine müdahele olacağı düşüncesiyle gerçekleşmedi. Kürt Şerif Paşa’nın Paris’teki girişimlerini desteklediler. Van vilayetlerinde şubeleri ve geniş manada faaliyetleri vardı. Seyit Abdülkadir ve ekibinin. Hamdi Paşa’nın 10. İstanbul’da bulunan İngiliz. 4 Ağustos 1919’da Amerikan heyetiyle İstanbul’da Seyit Abdülkadir başkanlığında görüşen cemiyet üyeleri. Bitlis. Kolordu komutanlığına. Amerikan Komiserinin Kürdistan’ın büyük bir kısmını içine alan Ermenistan Devleti’nin kurulmasına karar verildiğini söylemesi üzerine kızan Bediüzzaman Said Nursi cevaben.
” İtilaf Devletleri’nin Kürtleri. Seyit Abdülkadir’in İstanbul gazete sütunlarında yer alan “Kürtler bağımsızlık istemiyorlar” açıklaması teşkilatta bölünmeyi hızlandırdı. Osmanlı toprak bütünlüğü içinde bir Kürt otonomisi fikrini savunurken.” Kürt aşiret ahalisi de Şerif Paşa’nın gereksiz vekilliğine karşı durdu. b) İslâm Teali Cemiyeti Suna Kili’nin.B. Cemiyet üyelerinden Arif Paşa başkanlığında oluşturulan heyet de destek vermek üzere Paris’e gönderildi. Seyit Abdülkadir Ermeniler lehine çıkacak bir kararın sebebi olabileceğini düşünerek 17 Mayıs 1920’de Paris’e konfrans delegelerine çektiği telgrafında. “Kürt Tamimi Maarif Cemiyeti. radikallerden oluşan ikinci grup hâlâ bağımsız Kürdistan hayaliyle yaşadılar. Destek verdiği. Kürt Talebe Hevi Cemiyeti ve Kürt Kadınları Teali Cemiyetiyle birlikte Milli Mücadele sonunda T. Bunun üzerine. Kürtleri temsil edebileceği ve altı doğu vilayetinde Kürtlerin çoğunlukta bulunması nedeniyle bu iller için özerklik istendiğini. Üyelerinin herbirinin kafasından ayrı bir ses çıkması cemiyetin kapanmasıyla ilgili bir kararında alınamayışına sebep oldu. ancak Ermenilerin mi yoksa Kürtlerin mi çoğunlukta bulunduğunu İtilaf Devletlerince oluşturulacak bir kurulun yerinde araştıracağını. Meclis-i Mebusan’daki Kürdistanla ilgili tartışmalar. Süleymaniye Tarihi Edyan Müderrisi Bergamalı Mehmet Zeki Efendi idi.M. Türk Devrim Tarihi’nde Teali-i İslâm (müslümanları yükseltme yüceltme) Derneği diye tanımladığı cemiyet İstanbul Süleymaniye Elmaruf mahallesi Kirazlı Mescit sokağı No 17’de 19 Şubat 1919 tarihinde (Cemiyet-i Müderrisin) adıyla kuruldu.” Paris Barış Konferansı’nın devam ettiği bir sırada. “Kürtlerin Şerif Paşa’nın çekilmesiyle konferansta temsil edilmediğini bu nedenle konferansın alacağı kararların Kürtleri bağlamayacağı hatta kararların geçerli sayılmayacağını duyurdu. . Seyit Abdülkadir’in bir gazeteciye. konferanstan çekilen Şerif Paşa’nın davranışını. Siyasî hayatı sona doğru hızla ilerledi. hükümetinin kuruluşuyla son buldu. Kürdistan’ın bağımsızlığından vazgeçen Seyit Abdülkadir. bunun için Ermeni temsilci ile andlaşma yapıldığını söylemesi tepkilere neden oldu. Katip. Türklerden ayrı olarak düşünmeyip Paris Barış konferansında Ermeniler lehine aldığı kararlar Kürt toplumunda ikiliğe yol açtı. Kürt Teali Cemiyeti içindeki çekişmeler 1919’un son ayları ile 1920 yılı içinde hızlandı. Osmanlı hükümetinin de Haziran 1920’den itibaren cemiyet şubelerini kapatışı ve bazı üyelerini tutuklaması cemiyet içindeki huzursuzluğu artırdı.M. Başkan Darülhilafetül-aliyye İptidai Dahil Medresesi Müdürü Umumisi İskilipli Mehmet Atıf Efendi. Başkan yardımcısı Sahn Medresesi Arap Edebiyatı Müdürü Konyalı Abdullah Atıf Efendi.Ermeni temsilci Bogos Nubar Paşa ile de bir andlaşma yaptı. Kurucuları. “Şerif Paşa’nın cemiyetlerinin delegesi olduğunu.
Anadolu millî hareketine karşı cephe almada birleştiler. damadı Hazreti şehriyari Ahmet Zülküfül Paşa.” Bu gaye etrafında çalışan cemiyet üyeleri Hürriyet ve İtilaf Fırkası safında.Konya’da şubesi bulunan cemiyetin amacı: Din ve devlet ayrılığına taraftar olmadan ilmî. İstanbul’un en yoksul semtlerindeki Türk ailelerine hergün çok miktarda et dağıtarak işe başladı. memleket içinde teşkilat yaparak isyan ve ihtilal çıkarmak. Frew’in talimatıyla. Yukarıdaki cümleden hareketle. “Osmanlı Devleti artık egemen bir devlet halinde yaşayamaz. Miralay Sadık-Gümülcineli İsmail grubu 22 Eylül 1921 . milli şuuru felce uğratmak. Marmara ve Ege bölgelerinde çıkan isyanlar dahil. Konya-Bozkır ayaklanmaları ile Konya Delibaş Mehmet İsyanı hareketinde de büyük rolleri olan cemiyetin yayın organı “İstanbul” gazetesiydi. Gazi Mustafa Kemal Nutuk’ta cemiyetin biri açık diğeri gizli iki amacının olduğunu belirtir ve devamla: “asıl faaliyeti gizli cehti olup. Hürriyet ve İtilaf Fırkası ile sıkı işbirliğinde olan teşkilatta ikilik ortaya çıktı. desteklediği diğer yan kuruluşlarla Anadolu’da oluşan Kuvâ-yı Milliye’yi yok etmeye yönelik hareketini hızlandırdı. ecnebi müdahelesini kolaylaştırmak gibi haince teşebbüsleri vardı” der. İngiliz casusluğu görevini de yürüten Muhipler Cemiyeti üyeleri. sabık Şurayı Devlet azası Said Molla ve İngiliz ajanı Rahip Dr. Hürriyet ve İtilaf Fırkası yanlısı gazetelerde muhtelif konularda çeşitli makale ve beyannameler yayınlayarak Milli Mücadeleyi baltaladılar. Mahkeme-i Temyiz reisi Ali Rüşdi Efendi. Osmanlı Devleti’nin içine düştüğü kötü durumdan ve bunalımdan kurtulması için dinî esaslara dayalı olarak hilafet ve saltanatın nüfuzunu kuvvetlendirmekti. c) İngiliz Muhipleri Cemiyeti Milli birlik ve beraberliğimizi bozucu kuruluşların hepsinin birleştikleri nokta. ancak himaye altına girmesiyle mümkündür” görüşüdür. Şehremini Cemil Paşa. İngiliz David Lloyd George (1863ğ1945)’un Türkiye üzerindeki planlarını gerçekleştirmek için kurulan cemiyetin kurucuları arasında eski Dahiliye Nazırı Memduh Paşa. Cemiyet ayrıca. Robert Rew Frew gibi ünlüler vardı. İngiliz ekonomik sermayesiyle güçlenen teşkilat. ahlakî ve sosyal yollarla siyasî hayata tesir etmek. 20 Mayıs 1919 salı günü kuruluş beyannamesi Dahiliye Nezareti’ne verilen İngiliz Muhipleri Cemiyeti’nin beyannamesinin sonunda şöyle deniyordu: İngiltere devleti fahimesinin muaveneti hayırhahanesiyle memalîk-i Osmaniyenin temin ve vahdeti hukuku için. Varlığını koruması. “İngiliz Muhipler Cemiyeti” namıyla bir cemiyet teşekkül etmiştir”. “Düşmana karşı direnmenin yararsız olduğu görüşünde ve halifeye bağlılıktan başka bir şeyin memleketi kurtaramayacağı düşüncesinde idi.
Basın yoluyla da mücadelede bulunmuştur İstihlası Vatan Cemiyeti İstihlası Vatan Cemiyeti Manisa’da kurulmuş olup Ege’de öncü müdafaa-i hukuk cemiyetlerinden biridir. Bu cemiyet. Fakat Millî kuvvetlerin Anadolu’ya hakim olmalarıyla siyaset sahnesinden silindiler. İşgallere karşı silahla vatanı koruma amacı güden cemiyet. Erzurum’da kurulmuştur.tarihinde bir kongre yapıp yeni idare heyeti oluşturduysa da Rahip Frew’in desteğindeki Mustafa Sabri-Said Molla grubu da noter huzurunda 19 Ekim 1921 tarihinde ikinci bir alternatif kongre yaptılar. İzmir Müdafaa-i Hukuku Osmaniye Cemiyeti Vatanın maddi ve manevi yönlerden yükselmesini sağlamak ve Türklerin haklarını korumak amacı ile kurulmuştur. sewd@lı Kurtuluş Savaşı'nda milli varlığa yararlı cemiyetler Şarkî Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Ağustos 1919 tarihinde. doğuda müdafaa-i hukuk akımını temsil ederek Mustafa Kemal’in sevk ve idaresinde güçlenmiş. 12:09 #3 --->: Milli Mücadele Sırasında Kurulmuş Yararlı/Zararlı Cemiyetler. önce İstanbul’da kurulmuş olan Vilayat-ı Şarkiye Müdafaa-i Hukuk-u Milliye Cemiyetine bağlı olarak açılmış. Alaşehir Kongresi’nden sonra faaliyetlerini İstanbul’a nakletmiş ve Milli Mücadele içinde yer alan kuruluşlarla anlaşarak Anadolu’ya silah ve cephane kaçırılmasına yardımcı olmuştur.. . bütün memlekete yayılacak bir program hazırlamıştır. 25-02-2008. daha sonra Şarkî Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı ile İstanbul’dan ayrılmış. Daha sonra 19 Mart Kongresi ile İzmir Müdafaa-i Hukuku Osmaniye Cemiyeti ile birleşmiştir.
Güney Anadolu’yu denetimi altında tutacak olan Fransızlar 17 Aralık 1918’de Mersin’e çıkarma yaptılar.B. Kilikya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Adana Savunması veya Çukurova savunması Fransa nın Adana ilini ve ilçelerinde hakimiyet kurma ve Ermenilerin bu bölgeye yerleştirilmesi politikalarına karşı çıkan bir halk haraketi sonucu oluşmuşdur. Bu yörede faaliyet gösteren Trabzon Havalisi Ademi Merkeziyet Cemiyeti ile mücadele eden bu teşkilat. TBMM ile birleşme ve programını Müdafaa-i Hukuk programı ile denkleştirme.Trakya-Paşaeli Müdafaa Heyeti Osmaniyesi 1918’de kurulmuş ve Trakya’nın işgaline karşı çıkmıştır. Eylül 1919’da gelindiğinde ana merkez Çukurova da olmak üzere Urfa. 1868 . 1948) u atamış Bu valinin ermeni politikaları halk karşıtlığı doğurunca 4 Eylül 1920 da bu valiyi Eylül 1920 Julien Dufieux le depiştirmişdir. yakınlarına dek ilerlemişlerdi. . in Ankara Antlaşmasıyla sona ermişdir. Mersin’i işgal ettiler.d.M. gibi kararlar almıştır. Fransa bu bölgeyi kendi kolonisi olarak 1 Ocak 1919 Fransız valisi Édouard Brémond (b. Anadolu hareketinin etkisiyle adını Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti haline getirmiş ve. Düzenlediği iki kongrede silahlı savunma. Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin şubesi olmuştur.M. Antep. Maraş ve Kayseri’nin Develi Kazasının 20 km. Zamantı suyunu sınır kabuletmişler ve Bakırdağ Nahiyesini denetimleri altına alırlar. Trabzon Muhafaza-i Hukuku Milliye Cemiyeti Karadeniz kıyıları üzerindeki yabancı emellerine tepki olarak ortaya çıkmıştır. 1 Ocak 1919 başlayan işgal 9 Mart 1921 de T. 20 Aralık 1918’de Adana işgal edilmiştir. asker toplama. Erzurum Kongresi’nden sonra Şarkî Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin şubesi haline gelmiştir . 18 Aralık 1918’de Tarsus. Birinci Dünya Savaşı sonunda 30 Ekim 1918 tarihinde imzalanan Mondros Mütarekesi hükümlerine dayanarak.
Norman'ın emir ve arzuları kanun ve adalet yerine kaimdir. 28 Nisan 1919'da Çukurova'da genel olarak işgalciler tarafından yapılan aramalarda evinde silah ele geçirilen Ahmet Remzi Yüreğir gıyabında idama mahkum edilmişti. Dersaadet'te Sadaret-i Uzmaya.Hareket-i Milliye ve Redd-i İlhak Teşkilatları İzmir’in işgalinin yarattığı tepki içinde. burada Adana Vilayeti Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'ni kurarak. bölgeyi savunmak için kurulmuş kuruluşlardır. 18 Aralık 1919 tarihli Erciyes gazetesinde şu beyannameyi yayınlamışlardı : "Sivas'ta Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Heyet-i Temsiliyesine. İtalya Siyasi Mümessillerine Kilikya'yı adalet tevziî ve asayiş temini vaadiyle işgal eden Fransızların oraya girdikleri günden beri adalet ve asayişin yüzü bile görülmemiştir. Böylece Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin Adana Heyet-i Merkeziyesi Kayseri'de faaliyete geçmişti. bulundukları yerlerin idari ve askeri işlerini ele almışlar ve milis teşkilatları oluşturarak Yunan işgaline karşı fiilen direnmişlerdir. Adana Vilayeti Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Adana Vilayeti Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti. Daha sonra Ahmet Remzi Bey Sivas'a giderek. Ahmet Remzi Yüreğir tarafından Çukurova ve Adana'nın işgalden kurtarılması amacıyla kurulan müdaafa cemiyeti. Ellerinde alet ittihaz . İstihlası Vatan ve Heyet-i Milliye isimleri ile kurulan bu teşekküller. Alaşehir ve İkinci Balıkesir Kongreleri ile organlaşan. cemiyetin tabelasını da bir otel odasına asmış ve aynı zamanda bu cemiyetin meşruluğunu da Kayseri valiliğine onaylatmıştır . bütünleşen Müdafaa-i Hukuk fikri Sivas Kongresi ile genelleşmiş ve bütün memlekete yayılmıştır. Redd-i İlhak. Fransa. Redd-i İşgal. Oysa Ahmet Remzi. bu olaydan önce Adana'dan ayrılmıştı. Birinci Balıkesir. Orada Fransız büyük memurlarından Bremond. orada Mustafa Kemal Paşa ile görüşmüş ve neticede bu görüşmeden aldığı direktifle Kayseri'ye gelerek. Çukurova'nın işgalini ve işlenen cinayetleri protesto eden Adanalılar Kayseri'de Adana Vilayeti Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti Heyet-i Merkeziyesi namı altında. İngiltere. Amerika.
Acaba bu zavallılar hangi âdil mahkemenin hükmüyle idam ediliyorlar? Adana vilayetinde Türk kanunlarının icra-yı hükm edeceğini ilân eden işgal kuvvetleri bu bîçarelerin idamında onu tatbik etmiş mi. Hulusi (Akdağ) Bey. Bu protesto da hiç yankı uyandırmamış. Kethüdazade İbrahim Bey'den meydana gelen bir yürütme kurulu oluşturmuştur . Diğer taraftan. Adana'daki cinayetler. Toroslarda silahlı teşkilatın oluşmasına yardımcı olmuşlardı . Adana ve civarında Ermenilerin. Fransızlardan arka alarak işledikleri cinayetlerin hesabı sorulamıyor. Bunun üzerine. namus ve servet sahibi olduklarını her zaman isbata hazırdır. bu zavallılar. Tevfik (Gülek) Bey. Norman emriyle mi olmuştur? Bremond tarafından mühim bir icraat olarak tâ Fransa'ya kadar ilân edildiği üzere. hırsız çetesi olmayıp. Fransızlardan arka alarak işledikleri cinayetlerin hesabı sorulamıyor. Emin Bey (Posta ve Telgraf Müdürü). Sivas Kongresi'nden sonra kurulan bu cemiyetin faaliyetine başlaması üzerine İstanbul'da bulunan Kilikya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti ise gayrı faal bir vaziyete düşmüştü. hırsız çetesi diye Fransızların kurşuna dizdikleri Türklerin hakkı aranamıyordu. Böylece Adana Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin teşkilatlanmasını tamamladıktan sonra. Adana Vilâyetinin merkezi durumundaydı) naklederek. bölgenin her tarafında yerli halkın teşebbüsü ile millî . Ahmet Remzi Yüreğir Bey. hırsız çetesi diye Fransızların kurşuna dizdikleri Türklerin hakkı aranamıyordu . İşte bu haksızlığı. İşte son günlerde hırsız çeteleriyle alâkadar diye ekserisi Ceyhan kazasından olmak üzere en namuslu ve servet sahibi zürra ağalardan yirmi beş kişi kurşuna dizilmiştir. Kabahati ise yalınız Türk olduğudur. artık Türklerin de bir hayat hakkına ve adalete müstahak olduklarının teslim edilmesini bekleriz. Adana ve civarında Ermenilerin. yahut hürriyet-i şahsiyetlerinden mahrum edilerek. bu cemiyet merkezini İstanbul'dan Adana'ya (Pozantı. Cemiyetin teşkilatlanmasını burada şu şekilde devam ettirmiştir. 1 Nisan 1920 tarihinde millî kuvvetlerin eline geçen Karaisalı'ya taşınarak faaliyetini burada sürdürmüştür .ettikleri Ermenilerin şahâdet ve iftiralarıyla hergün birçok Türk'ün ya malı gasbedilir. hapse konulduğu görülür. adaletsizliği ve Adana Türklüğünü mahvetmek politikasını bütün mevcudiyetimizle medeniyet âlemine karşı protesto eder. sonra Niğde olmak üzere faaliyetlerde bulunmuş daha sonra ise. Daha sonra Kayseri'den Niğde'ye hareket eden Ahmet Remzi Bey. önüne geçilmez bir hal almıştı. Remzi Bey (Niğdeli). yoksa birkaç Ermeni'nin yalan şehâdeti ve Bremond. Böylelikle cemiyet önce Kayseri. buradaki Adana Müdafaa-i Hukuk ve İntibah Cemiyetleri ile birlikte. Saadettin Beybaba Bey.
Raddi İlhak heyetlerinin Sivas'ta 3 Eylül 335 tarihinde akdettikleri umumî kongre kararıyla “Anadolu ve Rumeli Müdaai Hukuk Cemiyeti” namı menâfii Osmaniyeyi müdafaa etmek üzere birleşmiştir. Sivas Kongresi'nden sonra mümkün olmuştur. bütün olarak her türlü fedakarlığa katlanacaklarının en büyük simgesi olmuştur Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti İstiklâl Savaşımızda ve millî mücadele dâvalarında kuvvetli bir dayanak vazifesi görmüş olan millî teşkilatımızın adı. Kastamonu. 4 Eylül 1919 da toplanan Sivas Kongresinde bütün yurdun maddî ve manevî kuvvetlerine dayanan bir millî teşkilât kurulması kabul edilmiştir. vatanını kurtarmak ve bağımsızlığa kavuşmak için. Anadolu Kadınları Müdafaa-i Vatan Cemiyeti Sivas’ta. daha önce de temas ettiğimiz gibi güneyde Fransız işgaline karşı silahlı ilk direnme Dörtyol'da olmuştu. . Milli Mücadeleye moral desteği sağlamıştır. Erzincan. Bolu.) denilmekte ve normal kanuni işlemin yapılması bildirilmektedir. Amasya. Anadolu’da Burdur. Buna paralel olarak. düşman işgallerini büyük bir duyarlılık ve dikkatle izleyerek İtilaf Devletlerine ve İstanbul Hükümetine karşı protestolar yayımlamış. Vali Reşit Paşa’nın eşi Melek Reşit Hanım ve arkadaşları tarafından kurulmuştur. 11 Eylül 1919 da Kongre Başkanı Mustafa Kemal'in Sivas Vilâyet makamına verdiği dilekçe ile resmen faaliyete geçmiştir. “Şarkî Anadolu Müdafaai Hukuk Cemiyeti” nin tüzüğü esas alınarak kurulan Anadolu ve Rumeli Müdafaai Hukuk Cemiyeti. Kayseri. yaygın olarak Kuvâyı Milliye'nin kurulması ise. Bütün Güney cephesinde. Niğde gibi merkezlerde şubeler açan Cemiyet.müfrezeler kurulmaya ve düşman kuvvetlerine baskınlar yapılmaya başlanmıştır. Mustafa Kemal'in el yazısıyla verilen bu beyannamede (Anadolu ve Rumelide müteşekkil bilûmum Müdafaai Hukuku Milliye vesair millî ve vatanî millî cemiyetlerle. Milli Ordu’ya para ve mal yardımı kampanyaları açmış. Türk milletinin kadını ile erkeği ile. Faaliyetleri ile.
fakat İstanbul'un yabancı devletler tarafından işgal edilmesi üzerine dağılmıştır. Heyeti Temsiliye'nin o güne kadar gördüğü birleştirici ve idare edici vazife. 7 Mart 1919'da Kozan'ın işgali ile kurulan müdaafa cemiyeti. buralara gönderilerek. toplanarak.Mustafa Kemal'in verdiği karar üzerine 12 Eylül 1919 dan itibaren kurtuluş dâvasına düşman olan Damat Ferit hükümeti ile bütün ilgiler kes 1 imiş ve cemiyetin teşkilâtı. bu teşkilâtın temsilcisi “Heyeti Temsiliye” ile görüşmelerde bulunmak üzere bir Nazırını Amasya'ya göndermiş. bu görüşmeler sonunda da İstanbul'da Osmanlı Meclisi Mebusanı'nın toplanması kararlaşmıştır. Kozan heyetinden Adana ve Kozan’ın durumu hakkında genel bir bilgi almıştır. Arslanlı Bölüğü Komutanı Topaizade Halil Efendi. Cemiyet üyelerinin katıldığı Meclisi Mebusan. 30 Ekim 1919 Heyet-i Temsiliye. İstiklâl Savaşının kazanılması için Türk milletini bu dâva çevresinde kuvvetli bir şuur ve heyecanla birleştirmek hususunda en esaslı bir vasıta olan bu cemiyet. Kırmızı Osman. İstiklâlin korunması dâvasına inanmış Türk vatanseverlerinin katıldığı bu teşkilâtın gün geçtikçe kuvvetlenmesi üzerine padişah Vahdettin. Büyük Millet Meclisine geçmiştir. Koyunevi Tabur Komutanı Sarıbahçeli Ahmet Ağa. kısa zamanda memleketin düşman ayağı basmamış her köşesinde kurulmuş ve kökleşmiştir. Ağzıkaraca köyünden Musa Hoca Berber Bölüğü Komutanı Kurtlu Uşaklı Hacı Efendi. Bunun üzerine bölgede teşkilat yapılması hakkında kararlar verilerek Kilikya mıntıkasına Topçu Binbaşı Kemal ve Yüzbaşı Osman Tufan. 23 Nisan 1920 de Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi kurulunca. Mustafa Kemal'in 8 Nisan 1923 de dokuz umde adı altında yayınladığı beyannamede Halk Fırkası adı altında yeni bir siyasî teşkilâtın kurulacağını bildirmesi üzerine tarihî vazifesini bitirmiş ve Halk Fırkasının esasını meydana getirmiştir. 1 Temmuz 1920 de İcra Vekilleri Hey'eti aldığı bir kararla hükümetle cemiyet teşkilâtının işbirliği etmesini bir esasa bağlamıştır. Böylece bu cemiyetin teşkilâtına dayanan Türk Millî Hükümeti gerçek anlamıyla kurulmuştur. teşkilat ve teşebbüse geçilmesi kararlaştırıldı. büyük zafer kazanıldıktan sonra en önemli vazifesini tamamlamıştır. Kozan Müdafaa-i Hukuku Cemiyeti Kozan Müdafaa-i Hukuku Cemiyeti. 28 Ocak 1920 günü yaptığı gizli bir toplantıda Misak-i Mil-lî'yi kabul etmiş. Hamam Köyü Grup Komutanı Bayramoğlu Hacı Mehmet Öztorun Ceritler Grup Komutanı KurdoğluHulusi Bey Mansurlu Bölüğü Komutanı Abdussamet Samimi .
Ferhatlılı Hamdi Ağca. Köreken Müfrezesi komutanı Bayatoğlu Ahmet Çavuş. Andıl ve havalisi Müfreze Komutanı Hakkı Efendi (Turgut). Sıralif Grup Komutanı Karabucaklı Deli Hacı Ağa. Kuyuluk Bölüğü komutanı Üzeyir Hoca oğlu Hasan Efendi. Kamalı Mehmet. Gebenli Ali ve Cücen Ali Hoca. Kayhan Grup Komutanı Çolak Hacı Ağa . Kamalı Hasan. Döşeme müfrezesi Komutanı Yiğit Ağa (Kahraman Bey) ve Kadirlili mücahitler.Karacalar Bölüğü komutanı Yigenoğlu Ahmet Efendi.
This action might not be possible to undo. Are you sure you want to continue?