Spinal stenoz omurilik kanalının daraldığı ve içindeki yapıları sıkıştırdığı kronik bir rahatsızlıktır.. Hastalık yavaş yavaş ilerler ve kendiliğinden kaybolmaz. Daralma ileri boyuttaysa ameliyat gereklidir... Hastalığın yaşla birlikte görülme sıklığı artar.. Daha sık lomber bölgede görülür.. Zamanında tedavi edilmezse engelliliğe neden olabilir.
Spinal stenoz neden kaynaklanır?
Spinal stenoz doğuştan veya sonradan gelişebilir. İdiyopatik veya konjenital spinal stenoz nadirdir. Doğumsal anomaliden kaynaklanır. Sonradan ortaya çıkan erişkin stenozu çok daha yaygındır. Nedenleri:
- Kemik erimesi, omurların yer değiştirmesi, fıtık ve diğer dejeneratif hastalıklar,
- Omurgayı etkileyen travma ya da kaza,
- Daha önce geçirilen omurga ameliyatının komplikasyonu,
- Romatoid artrit, akromegali, tümör gibi omurgayı ilgilendiren hastalıkların varlığı,
Şeklinde sıralanabilir.
Belirtileri nelerdir?
Spinal stenoz omurgayı ilgilendiren fıtık gibi diğer rahatsızlıklara benzeyen semptomlara yol açar. Bel ağrısı, bacaklarda zayıflık hissi, yürürken artan ağrı ve uyuşma hissi, topallama görülebilir. Ağrı genelde lokalize değildir. Sinirdeki sıkışmaya göre zaman zaman farklı farklı bölgelerde ortaya çıkabilir. Genellikle gövdenin hafif eğimi ve bacakların fleksiyonu ile ağrı azalır. Bu durum hastaların duruşlarının değişmesine neden olur. Ağrılar bacaklara ve kalçaya yayılabilir. Hastanın hissi azalabilir. İleri vakalarda hasta uzuvlarının hangi pozisyonda olduğunu söyleyemez. Karıncalanma, titreme, yanma belirtileri yaygındır. Tedavi edilmezse boşaltım sisteminde işlev bozukluğu, reflekslerin azalması, hareket veya his kaybı, bacakların incelmesi gibi ilerlemiş semptomlar görülebilir.
Spinal stenoz tedavisi
Konservatif tedavi
Belirgin nörolojik defisit yoksa, şikayetler bacak veya bel ağrısıyla sınırlıysa spinal stenozu tedavi etmek için öncelikli olarak konservatif yöntemler kullanılır. Ağrıyı yönetmek, dokudaki iltihaplanmayı ve şişkinliği azaltmak için anti-enflamatuar ilaçlar, kas gevşeticiler, bazı hormanal ilaçlar ve anestezikler reçete edilebilir. Fizyoterapi, egzersiz, spinal steroid enjeksiyonu gibi yöntemlerle semptomların azaltılması amaçlanır. Konservatif tedavi ile sonuç alınamıyorsa ya da nörolojik defisit varsa kalıcı sakatlığı önlemek için ameliyat düşünülür. İleri vakalarda sinir zarar görmüşse cerrahi müdahale yapılsa bile sinirdeki hasar iyleşmeyebilir. Ancak ilerlemesi durur.
Cerrahi tedavi
Ameliyatın amacı omurilik sinirlerindeki sıkışmayı ortadan kaldırmaktır. Spinal stenozu tedavi etmek için iki ana teknik vardır: füzyon ve dekompresyon cerrahisi.
Füzyon cerrahisi omurları stabilize etmek ve hareket etmelerini önlemek amacıyla yapılır. Omurlardaki hareketin ağrıya neden olduğu stenoz tipleri için iyi bir tedavi seçeneğidir. Omurları sinirleri sıkıştırmayacakları konumda sabitler.
Spinal stenoz dekompresyon ameliyatı sinir kanalını genişletmek için yapılır. Bu sayede sinirlerin sıkışması önlenebilir. Sinir kanalını genişletmek için omurlardaki yatay kanalların genişletildiği foraminotomi, dikey kanaların genişletildiği laminotomi veya omurga kanalını çevreleyen kemik tabakasının çıkartıldığı laminektomi tekniği kullanılabilir. Tüm bu teknikler tek başlarına ya da birlikte uygulanabilir.