Ayrıntı Ölümle Dans Hazırlayan: Johann Rudolf Feyerabend. Basel Tarih Müzesi'nin izniyle, İsviçre / Wikipedia
"Tüm tıbbi ilerlemelere rağmen," arkadaşım Jason eziyordu, "ölüm oranı sabit kaldı - kişi başına bir tane."
Jason ve ben 1980'lerde birlikte tıp okuduk. Kursumuzdaki diğer herkesle birlikte, insan vücudunda yanlış gidebilecek her şeyi ezberleyerek altı uzun yıl geçirdik. Özenle çalıştığımız bir ders kitabında Hastalığın Patolojik Temelleri ayrıntılı olarak, bir insanın başına gelebilecek her bir rahatsızlığı tarif eder. Tıp öğrencilerinin kendi insanlarında buldukları herhangi bir yumru, yumru veya döküntü ile uğursuz nedenleri bağlayan hipokondriyak olmaları şaşırtıcı değildir.
Jason'ın sık tekrarlanan gözlemi bana ölümün (ve hastalığın) yaşamın kaçınılmaz yönleri olduğunu hatırlattı. Bununla birlikte, bazen, Batı'da bunun sanrılı bir inkarını geliştirdik gibi görünüyor. Birçoğu son, yıpranmış yıllarımızda istihdam edilen, giderek daha pahalı olan tıbbi ve cerrahi müdahalelerle milyarlarca ömrünü uzatıyoruz. Büyük resim perspektifinden bakıldığında, bu bizim değerli sağlık dolarlarımızın nafile bir israfı gibi görünüyor.
Beni yanlış anlamayın. Kanser, kalp hastalığı veya tıpta öğrendiğim sayısız hayatı tehdit eden rahatsızlıklardan biriyle karşılaşırsam, ellerimi alabileceğim tüm nafile ve pahalı tedavileri istiyorum. Hayatıma değer veriyorum. Aslında, çoğu insan gibi, diğer her şeyin üstünde hayatta kalmaya değer veriyorum. Ama aynı zamanda, çoğu gibi, benden uzaklaşma ihtimaliyle karşılaşmadığım sürece hayatım için gerçekten değer vermeme eğilimindeyim.
Bir başka eski arkadaşım Ross, tıp okurken felsefe okuyordu. O zamanlar, beni derinden etkileyen 'Öğretmenin Ölümü' adlı bir deneme yazdı. Hayatı takdir etmek için yapabileceğimiz en iyi şeyin ölümümüzün kaçınılmazlığını daima aklımızın ön saflarında tutmak olduğunu iddia etti.
Avustralya palyatif bakım hemşiresi Bronnie Ware, yaşamlarının son 12 haftasında birçok insanla röportaj yaptığında, onlara en büyük pişmanlıklarını sordu. En sık, onun içinde yayınlandı kitap Ölümün İlk Beş Pişmanlığı (2011), şunlardı:
InnerSelf'ten En Son Haberleri Alın
- Keşke başkalarının benden beklediği hayatı değil, kendime karşı gerçek bir hayat yaşama cesaretine sahip olsaydım;
- Keşke çok çalışmasaydım;
- Keşke duygularımı ifade etme cesaretine sahip olsaydım;
- Keşke arkadaşlarımla temas halinde kalmıştı; ve
- Keşke kendimin daha mutlu olmasına izin vermiş olsaydım.
TÖlüm farkındalığı ve tatmin edici bir yaşam sürmek arasındaki ilişki, çalışmaları Jean-Paul Sartre ve diğer varoluşçu düşünürlere ilham veren Alman filozof Martin Heidegger'in temel endişesiydi. Heidegger, çok fazla insanın kendilerine sadık olmaktan ziyade hayatlarını 'sürü' ile koşarak boşa harcadığını yaktı. Ama Heidegger aslında kendi ideallerine kadar yaşamak için mücadele etti; 1933'te, kariyerini ilerletmesini umarak Nazi Partisine katıldı.
Bir erkek olarak eksikliklerine rağmen, Heidegger'in fikirleri çok çeşitli filozofları, sanatçıları, ilahiyatçıları ve diğer düşünürleri etkilemeye devam edecektir. Heidegger, Aristoteles'in 2,000 yılı aşkın bir süredir Batı düşüncesinde bir ipucu olarak çalışan ve bilimsel düşüncenin gelişiminde etkili olan Varlık kavramının en temel düzeyde kusurlu olduğuna inanıyordu. Aristoteles, insanlar da dahil olmak üzere tüm varoluşu, dünya anlayışımızı artırmak için sınıflandırabildiğimiz ve analiz edebileceğimiz şeyler olarak gördü. Varlık ve Zaman (1927) Heidegger, Varlığı sınıflandırmaya başlamadan önce şu soruyu sormamız gerektiğini savundu: 'Tüm bu sorgulamayı kim veya ne yapıyor?'
Heidegger, Varlık hakkında sorular soran bizler varlığın geri kalanından niteliksel olarak farklı olduklarına dikkat çekti: kaya, okyanus, ağaç, kuş ve sorduğumuz böcekler. Bu Varlık için soran, bakan ve önemseyen özel bir kelime icat etti. Onu aradı Dasein"orada olmak" gibi gevşek bir şekilde tercüme edilir. Terimi icat etti Dasein çünkü kendi bilincimiz hakkındaki merakımızı kaybeden 'kişi', 'insan' ve 'insan' gibi kelimelere karşı bağışık olduğumuza inandı.
Heidegger'in felsefesi bugün, bilimin değerli, gizemli, güzel hayatının bir gün sona ereceğini bilen ahlaki, şefkatli bir insan olma deneyimini açıklamak için nasıl mücadele ettiğini gören birçok kişi için cazip olmaya devam ediyor. Heidegger'e göre, kendi kaçınılmaz ölümümüzün bu farkındalığı, kaya ve ağaçların aksine, hayatımızı değerli kılmak, anlam, amaç ve değer vermek için açlık duymamızı sağlıyor.
Aristoteles düşüncesine dayanan Batı tıp bilimi, insan vücudunu, onu inceleyerek ve diğer herhangi bir madde gibi kurucu parçalarına ayırarak anlaşılabilecek maddi bir şey olarak görürken, Heidegger'in ontolojisi insan deneyimini merkeze yerleştirir. dünya anlayışımızın
Ttr yıl önce, bana melanom teşhisi kondu. Bir doktor olarak, bu kanserin ne kadar agresif ve hızlı bir şekilde ölümcül olabileceğini biliyordum. Neyse ki benim için ameliyat bir tedavi (dokunmatik tahta) elde ediyor gibiydi. Ama başka bir açıdan da şanslıydım. Daha önce hiç yaşamadığım bir şekilde, öleceğimin - melanomdan olmasa da, başka bir şeyden, sonunda - öleceğinin farkına vardım. O zamandan beri çok daha mutlu oldum. Benim için, bu farkındalık, bu kabul, öleceğim farkındalık en azından tıbbımdaki tüm ilerlemeler kadar önemlidir, çünkü bana hayatımı her gün tam olarak yaşamamı hatırlatıyor. Ware'in 'kendime karşı gerçek bir yaşam' yaşamamaktan başka her şeyden daha fazla duyduğu pişmanlığı yaşamak istemiyorum.
Çoğu Doğu felsefi geleneği, iyi bir yaşam için ölüm farkındalığının önemini takdir eder. The Ölüler Tibet Kitapörneğin, Tibet kültürünün merkezi bir metnidir. Tibetliler, eğer bir oksimoron değilse, ölümle yaşamak için çok zaman harcarlar.
Doğu'nun en büyük filozofu Siddhartha Gautama, Buda, sonu görmenin önemini fark etti. Arzuyu tüm acıların nedeni olarak gördü ve bizi dünyevi zevklere çok fazla bağlı olmamak için değil, başkalarını sevmek, zihin eşitliğini geliştirmek ve günümüzde kalmak gibi daha önemli şeylere odaklanmamız için bize danışmanlık yaptı.
Buda'nın takipçilerine söylediği son şey şuydu: 'Çürüme bütün bileşenlerin doğasında var! Kurtuluşunuzu gayretle halledin! ' Bir doktor olarak, her gün insan vücudunun kırılganlığını, ölümün hemen köşede ne kadar yakından yattığını hatırlatıyorum. Bununla birlikte, bir psikiyatrist ve psikoterapist olarak, bir anlam veya amaç duygumuz yoksa, hayatın ne kadar boş olabileceğini hatırlatırım. Ölümlülüğümüzün, kıymetli sonluluğumuzun farkında olmak, paradoksal olarak bizi umutsuzca arzuladığımız anlamı aramaya ve gerekirse yaratmaya itebilir.
Yazar hakkında
Warren Ward Queensland Üniversitesi'nde psikiyatri doçentidir. Gelecek kitabın yazarı, Felsefeyi Sevenler (2021).
Bu makale, ilk yayınlanmıştır sonsuzluk ve Creative Commons altında yayınlandı.