Klinik bulgular
Astımlı hasta için tipik olan bulgular öksürük, hırıltılı solunum, nefes darlığı ve göğüste sıkışma hissidir. Bu bulguların hepsi aynı anda görülmeyebilir. Bulguların çeşidi ve ağırlığı hastadan hastaya ve aynı hastada zaman içinde değişebilir. Bulgular özellikle gece sabaha karşı artar. Astımlı hastalarda bulguların iki özelliği tanıda çok yardımcı olur.
Bunlar;
Viral solunum yolu enfeksiyonları, allerjenler egzersiz gibi tetik çeken faktörlerle karşılaşma sonucu bulgularda belirgin bir artmanın olması, şikayeti olmayan, stabil seyreden bir hastanın gribal enfeksiyonu takiben, ya da duyarlı olduğu allerjen ile karşılaşma sonucu nöbete girdiği sık görülen bir durumdur.
Bu bulguların kendiliğinden ya da, bronkodilatatör (bronş genişletici) ve antiinflamatuar (ödem çözücü, koruyucu) tedavi ile azalması ya da kaybolmasıdır. Ağır bulgularlarla gelen astımlı hastanın birkaç gün gibi kısa sürede uygun tedavi ile tamamen düzeldiği, bulguların kaybolduğu da sık görülen bir durumdur.
Ayrıca, özellikle alerjik astımlı hastalarda bulguların mevsimsel değişmeler göstermesi, ailede astım veya atopi öyküsünün olması tanıda yardımcı olur. Astım ile uyumlu bulguları olan erişkin hastalarda birlikte yıl boyu süren rinit, nazal polip ve aspirin duyarlılığı öyküsü olması da allerjik olmayan astım tanısı için önemli ipuçlarıdır.
Çocuklarda ve ileri yaştaki astımlı hastalarda bulgular tipik olmayabilir. Çocuklarda öksürük ön plana çıkan bir bulgudur. İleriki yaştaki hastalarda ise hava yolu obstrüksiyonu geri dönüşümsüz olabilir. Ataklar dışında hastalarda fizik muayene bulguları genellikle normaldir.
Solunum fonksiyon testleri
Bulgular ve fizik muayene bulguları subjektifdir. Aynı derecede hava yolu obstrüksiyonu (daralması) gösteren hastalardan biri aşırı nefes darlığı hissederken, diğer hastada nefes darlığı yakınması belirgin olmayabilir. Bu nedenle bronşial astımın tanısında daha objektif sonuçlar vermesi nedeniyle solunum fonksiyon testleri önemlidir. Astımda solunum fonksiyonlarının üç özelliği hastalık için oldukça tipiktir.
Bunlar;
Diğer laboratuar incelemeleri
Akciğer grafisi : Genellikle normaldir. Akut atakta havalanma artışı olabilir. Astım atağının akciğer zarları arasına hava dolması (pnömotorax) vb durumlar ile ayırıcı tanısı açısından yaralıdır.
Alerji testleri : Cilt testleri kişinin duyarlı olduğu allerjenin saptanması bu allerjenin uzaklaştırılması açısından önemlidir.
Balgam incelemesi : Astım ile uyumlu bulguları olan bir hastada balgamda eozinofillerin artmış olduğunun saptanması astım tanısı için yardımcı olur.
Özet olarak; bronşial astım tanısı hastanın öyküsü ve klinik bulguları ile konur. Solunum fonksiyon testleri ve alerji düşünülüyorsa allerjik deri testleri tanıda yardımcı olur. Diğer laboratuar incelemelerinin ise tanıda önemli rolleri yoktur.
Göğüs Hastalıkları Uzmanı
Uzm. Dr. Sevin KARALAR
Astım kontrol altında ise, astımlı hastanın mide yakınması yoksa oruca engel değildir. Ancak, astım hastala...
Astım, ataklar halinde gelen, nefes darlığı ve hırıltı belirtileri olan, geriye dön&u...
5 yaş altı çocuklarda astım tanısı koymak oldukça zordur.
Üst solunum yolu enfeksiyonu g...
Tedavi edilemeyen astımlıların %90’ında egzersiz ile astım belirtileri oluşur. Bazen de astım atağının tek nede...
Sinüs, burun çevresindeki kemiklerin içerisinde bulunan boşluklu yapılara verilen isimdir. Sin&uum...