New York’ta bir huzurevinde kısa süreliğine ölü ilan edilen 82 yaşındaki bir kadın, Daha sonra cenaze evi görevlileri tarafından canlı bulundu.Bu, Iowa’da erken başlangıçlı bunama hastası 66 yaşındaki bir kadının bir hemşire tarafından ölü ilan edildiği, ancak cenaze evi görevlisi ceset çantasının fermuarını açtığında nefes almakta zorlandığı benzer bir olaydan sonra geldi.
Baştan söyleyelim, bu olaylar çok nadirdir. Ancak bu sahte ölüm bildirimlerinin dehşeti içgüdüsel olabilir ve bu da eski bir denizcilik geleneğini açıklayabilir. Bazı yerlerde uygulanan bir geleneğe göre denizci, ölen bir gemiciye kefen dikerken son halkayı merhumun burnundan geçirirdi. Burnuna bir yelken bezi iğnesi sokmanın, hala hayatta olan herhangi bir denizciyi uyandıracak kadar güçlü bir uyarıcı olduğu düşünülüyordu.
Ancak günümüzde, ölümün onaylanması neyse ki çok daha az acımasız.
Belirli bir süre kalp atışının ve solunumun olmaması, sabit, genişlemiş göz bebeklerinin olması ve rastgele bir uyarana yanıt vermemesi kişinin öldüğü anlamına gelir. Tüm doktorlara bunun nasıl yapılacağı öğretilir ve hepsi de görevlerinin farkındadır.
Ne yazık ki, bu işlemle ölümün doğrulandığı, ancak daha sonra hastanın yaşam belirtileri gösterdiği durumlar olabilir.
Ölüm teyit prosedürünün gerektiği gibi yürütülmemesi, bazı kişilerin kazara ölü ilan edildiği bazı olayları açıklamaktadır. Dikkatin dağılması veya başka bir nedenle yapılan yanlış bir muayene, kalp seslerinin duyulmamasına ve yüzeysel, seyrek nefeslerin algılanmamasına neden olabilir. Bu nedenle hekimlerden her zaman kapsamlı muayeneler yapmaları beklenir. ancak bazı durumlarda hastaların kullandığı bazı ilaçlar işi daha da zorlaştırabilmektedir.
Sakinleştirici ilaçların bir şekilde beyni hasardan koruduğu düşünülür ve özellikle büyük cerrahi işlemlerde kullanılan anestezide dolaşımın bir süre durdurulması gerekebilir. Yüksek dozlarda yatıştırıcılar, beyni hipoksiden (oksijen açlığı) koruyarak ölüm izlenimine yol açarken reaksiyonu azaltır ve nefes almayı ve dolaşımı baskılar. Daha sonra ilaç vücuttan atıldığı için kişi uyanabilir.
Bazı toksinler benzer bir etkiye sahip olabilir. Örneğin geçmişte “mucize yaratıcıları” ya da “vudu büyücüleri” gibi bazı kişilerin çeşitli hayvan ve bitkilerden topladıkları ilaçlarla insanları ölü gibi gösterdikleri ve bu kişilerin bir süre sonra “hayata döndükleri” bilinmektedir.
Soğuk suya dalmak da kalp atış hızı üzerindeki yavaşlatıcı etkisinden dolayı ölüm yanılsaması verebilir. Suda uzun süre kaldıktan sonra hayatta kaldığı iyi belgelenmiştir. Boğulan bir hastanın ısınana kadar öldüğünü onaylamamak acil tıpta uzun süredir öğretilen bir uygulamadır. 70 dakikaya kadar soğuk suda bekletildikten sonra uygun nörolojik düzelme gözlenebilir.
Bayılma olaylarında kalbin yavaşlaması ve tansiyonun düşmesi de teyit eden hekimi yanıltabilir.