Doğum sonrası depresyona tıp dilinde postpartum depresyon adı verilir. Postpartum depresyon doğumdan sonra anneyi fiziksel, duygusal ve davranışsal olarak etkileyen bir duygu durum bozukluğudur.
Doğum sonrası depresyonu olan anneler aşırı üzüntü, endişe ve tükenmişlik duyguları yaşarlar ve bu durum sonunda kendileri veya bebekleri için günlük bakım faaliyetlerini tamamlamaları zorlaşır.
Postpartum depresyon neden olur?
Postpartum depresyonun tek bir nedeni yoktur, ancak muhtemelen fiziksel ve duygusal faktörlerin bir kombinasyonundan kaynaklanır. Postpartum depresyon, annenin yaptığı veya yapmadığı bir şey yüzünden ortaya çıkmaz.
Doğumdan sonra, annenin vücudundaki hormon (östrojen ve progesteron) seviyeleri hızla düşer. Bu, beyindeki ruhsal değişimleri tetikleyebilecek kimyasal değişikliklere yol açar.
Buna ek olarak, birçok anne, doğumdan hemen sonra kendisini toparlamaya ihtiyaç duyar fakat buna imkan bulamayabilir. Sürekli uyku yoksunluğu postpartum depresyon belirtilerine katkıda bulunabilecek fiziksel rahatsızlık ve yorgunluğa yol açabilir.
Postpartum depresyon belirtileri nelerdir?
Belli başlı postpartum depresyon belirtileri şunlardır:
♦Üzgün, umutsuz, boş veya bunalmış hissetmek
♦Normalden daha sık ağlamak ya da görünür bir sebep olmaksızın ağlamak
♦Endişeli hissetmek
♦Duygusal, huzursuz hissetmek
♦Çok uyumak veya uyuyamamak/ bebeği uyurken bile uyuyamamak
♦Yoğunlaşma, ayrıntıları hatırlama ve karar vermede zorlanmak
♦Öfkeli olmak
♦Genellikle zevkli aktivitelere ilgi duymamak
♦Sık görülen baş ağrıları, mide problemleri ve kas ağrısı gibi fiziksel ağrılardan muzdarip olmak
♦Çok az ya da çok fazla yemek
♦Arkadaşlardan ve aileden uzaklaşmak
♦Bebeğiyle duygusal bir bağ kuramamak veya bağ kurma konusunda sorun yaşamak
♦Kendine ya da bebeğine zarar vermeyi düşünmek
Postpartum depresyon ile annelik hüznü(baby blues) farkı nedir?
Baby blues veya annelik hüznü birçok kadının bebek sahibi olduktan sonra yaşadığı endişe, mutsuzluk ve yorgunluk duygularını tanımlamak için kullanılan bir terimdir.
Bebekler yoğun emek gerektirdiği için annelerin bu bakımı sağlama konusunda endişelenmesi veya yorulması normaldir. Annelerin yüzde 80’ini etkileyen baby blues bir ya da iki hafta sürer ve kendiliğinden geçer.
Doğum sonrası depresyonda üzüntü ve endişe duyguları aşırı olabilir ve bir kadının kendi kendine bebeğine veya ailesine bakma becerisini etkileyebilir.
Semptomların şiddeti nedeniyle doğum sonrası depresyon genellikle tedavi gerektirir.
Doğumların yaklaşık yüzde 15’inde meydana gelen bu durum genellikle doğumda sonra bir hafta ile bir ay arasında başlar.
Postpartum depresyon nasıl tedavi edilir?
Postpartum depresyon için etkili tedavi yöntemleri mevcuttur. Bunlar:
1-Danışmanlık / Konuşma Terapisi:
Bu tedavi, birebir bir ruh sağlığı uzmanı (bir danışman, terapist, psikolog, psikiyatrist veya sosyal hizmet uzmanı) ile konuşmayı içerir.
Postpartum depresyonun tedavisinde özellikle etkili olduğu gösterilen iki terapi türü mevcuttur.
-İnsanların olumsuz düşüncelerini ve davranışlarını tanımasına ve değiştirmesine yardımcı olan bilişsel davranışçı terapi ve insanların problemli kişisel ilişkilerini anlamalarına ve anlamalarına yardımcı olan kişilerarası terapi yöntemleridir.
2-İlaç tedavisi:
Antidepresan ilaçlar, duygu durum düzenine dahil olan beyin kimyasalları üzerinde etkilidirler. Birçok antidepresanın etkili olması birkaç hafta alır. Bu ilaçlar genellikle emzirme sırasında güvenli olarak kabul edilirken, hastalar hem kendisi hem de bebeğiyle ilgili riskler ve faydaları hakkında bu ilaçları kullanmadan önce doktoruna danışmalıdır.
Bu tedavi yöntemleri tek başına veya birlikte kullanılabilir.