Bilim nedir?Wikipedia'daki oldukça isabetli tanımın ilk cümlesine bakacak olursak, "Bilim veya ilim, fiziki ve doğal evrenin yapısının ve hareketlerinin birtakım yöntemler (deney, düşünce ve/veya gözlemler) aracılığıyla sistematik bir şekilde incelenmesini de kapsayan entelektüel ve pratik çalışmalar bütünüdür."
Güzel, ancak yukarıdaki tanıma uyan her çalışma alanı bir bilim dalı sayılmıyor. Bilimi, bilim yapan şeyler var ve bunlardan belki de en önemlisi "yanlışlanabilir" olması.
Matematik bir bilim dalı değildirMatematikçiler, matematiğin bir bilim dalı olduğunu söylemezler ve matematiği kimi zaman bir dil, kimi zaman bir araç olarak ifade ederler. Bunun nedeni çok açık, matematik bilim dallarındaki gibi yanlışlanabilir değildir. Matematiksel kuramlar, tıpkı bilimsel kuramlar gibi test edilebilir niteliktedir ancak bu sınama işi bilim dallarında olduğu gibi doğal çevreye karşı değil, hesaplama yolu ile yapılır. 2 + 2 işleminin sonucu 4 olarak hesaplandıktan sonra elde edilen bu bilgi yanlışlanabilir olmaktan çıkar, dolayısı ile matematiği bir bilim dalı olmaktan çıkarır. Bu sayede fizik gibi birçok diğer bilim dalı, kuramlarını test ederken matematiği bir sınama aracı olarak kullanır.
Bilim dallarında her kuram, her daim yanlışlanabilir durumdadır. Newton'un evrensel çekim kuramı, "kanun" hükmü kazanmasına rağmen Einstein'ın genel görelilik teorisi ile yanlışlanmıştır. Bilimde mutlak doğru yoktur, 2 + 2 = 4 ise mutlak doğrudur.
Bilgisayar temelde matematiktirİtirazı olan var mı? Bilgisayar elbette son derece geniş bir tanım ama sonuçta 0 ve 1'lerdir olup biten, "bilgisayar mühendisliği" olarak tanımlanması gereken bu alan matematik temellidir. İnşaat mühendisliği de örneğin, tıpkı bilgisayar mühendisliği gibi birçok bilim dalı ile birlikte matematiği kullanarak araştırma yapan bir mühendislik dalıdır ama milattan önce 4000 yılına kadar giden bir geçmişe sahip olmasına rağmen hiçbir zaman bir bilim dalı olduğu iddiasında bulunmamıştır! Çok yeni bir mühendislik dalı olmasına ve tıpkı inşaat mühendisliğinde, makine mühendisliğinde olduğu gibi matematikle birlikte diğer bilim alanlarını kullanarak araştırma yapan bilgisayar mühendisliği, nasıl olur da bilim alanı olduğunu iddia eder?
Evet, bu çağda bilgisayar üzerine yapılan çalışmalar gerçekten çok büyük önem kazanmıştır ama bilgisayar mühendislerinin kendilerini bir anda "computer scientist" ilan etmelerini gereksiz bir şımarıklık olarak görüyorum. Bazı kavramların içinin bu şekilde boşaltılması bana göre son derece yanlış ve tehlikeli.
Sevgiyle kalın, bilimi bilim yapan şeyin yanlışlanabilirlik olduğunu aklınızdan çıkarmayın...