Akut hepatit B hastalığı karaciğerde hafif bir rahatsızlıktan hayat boyu devam edecek siroz ve karaciğer kanseri gibi hastalıklara neden olabilir. Bu hastalık hepatit B virüsü HPV ile oluşur, akut ve kronik olarak gelişir. HPV virüsünün enjekte olması nedeniyle kişide akut hepatit B enfeksiyonu meydana gelir. Bu altı aydan daha uzun süre devam ettiği takdirde, enfeksiyon kronik bir durum alır. Bu etkiyle hasta yaşam boyu enfeksiyonun etkisinde kalmaktadır. Hepatit B hastalığından korunmak için, mutlaka aşı yapılması gerekir.
Hepatit B (HPV) virüsü nasıl bulaşmaktadır?
HPV insanda vajina sıvısına, kana ya da diğer vücut sıvılarına girmesi nedeniyle bulaşır. Bulaşma aşağıda sayılan yollarla meydana gelebilir,
- Doğumda enfekte olan anneden bebeğe bulaşabilir.
- Enfekte olmuş partnerle yapılan cinsel ilişki sırasında vajinal sıvı ya da semenle
- Uyuşturucu enjeksiyonu yapılırken kullanılan enjektör gibi aletlerin ortak kullanımı sırasında
- Diş fırçası ve jilet gibi ürünlerin ortak kullanılmasıyla
- Enfekte olan kişinin kanı ya da açık yarasıyla temas etme yoluyla
- Enjektör ya da kesici aletlerle olan yaralanmalar sırasında kanla temas edilmesi nedeniyle
- HPV enjekte olduğu düşünülürse, hemen doktora gitmek gerekir. Tedavinin etkinliği için, en kısa sürede tedavinin başlaması gerekir.
Hepatit B (HPV) hangi yollarla bulaşmaz?
Hepatit virüsü insanlara aynı tabaktan yemek yemekle, suyu ya da gıdaların ortak tüketilmesi, öpüşme, sarılma, öksürme, tokalaşma, aynı tuvaletin kullanılması, aynı araçta yolculuk etme ve aynı oyuncaklarla oynama gibi eylemlerle bulaşmamaktadır.
Akut hepatit B belirtileri nelerdir?
Yeni meydana gelmiş olan hepatit B hastada herhangi bir belirti göstermeyebilir. Özellikle çocuklar bundan etkilendiğinde, belirtisiz ilerleme gösterebilir. Yetişkinlerin etkilenmesi halinde ise, % 70 oranında belirti gösterip seyreder. En fazla görülen belirtilerin arasında ise;
- Ateş ve halsizlik olması
- İştahsızlık, bulantı ve kusma etkileri
- Karın ağrısı duyulması
- İdrar renginde koyulaşma
- Gözlerde ve ciltte sararma ile sarılık etkisi
- Eklem ağrıları oluşması
- Karaciğerde hassasiyet olması halinde
Hepatit B virüsü bulaştıktan sonra, insanlardaki etkisi ortalama olarak 90 günde ortaya çıkar. Bu süre 6 hafta ile 6 ay arasında değişim gösterir. Belirtiler hastada bir kaç hafta etkisini gösterebilir. Bazı hastalarda ise 6 ay kadar etkili olabilir. Bu hastalığın başkalarına bulaşıcı etkisi yoktur.
Akut hepatit B (HPV) bulaştıktan sonra neler olmaktadır?
- Hastada güçlü bir immün sistemi varsa, vücudu bunun için antikor denilen maddeler üretir. Bu kişide doğal olarak aşılanma etkisi sağlar. Bu olumlu etki aynı zamanda kişinin yaşamı boyunca virüsten korunmasına yardımcı olur.
- Vücutta üretilen antikorlar yeterli seviyede olmazsa, kişi yaşamı süresince taşıyıcı olarak kalır. Bu yüzden hasta olmamasına, fakat başka kişilere hastalığı bulaştırmaya neden olur. Toplumda bu şekilde gizli taşıyıcı olan kişilerin sayısı çok fazladır. Bu hastalar karaciğer kanseri yönünden riskli kabul edilir, organ hasarı yüzünden karaciğer yetmezliği meydana gelir.
- Vücudu antikor üretememiş olan kişilerde ise, virüs etkili olmaktadır. Hastanın karaciğer fonksiyonlarında bozulma, enzimlerinde yükselme meydana gelir ve hastanın karaciğer yetmezliğine kadar gideceği bir süreç başlar. Hastalık tedavi edilmediği takdirde, karaciğer kanserinin oluşması kaçınılmaz olur.
Akut hepatit B açısından riskli olan kişiler kimdir?
- Doğumda taşıyıcı olan anneden doğan kişiler
- Eşcinsel olan kişiler
- Aynı evin içinde taşıyıcı ya da hasta kişinin olması durumunda
- Kan ve kan ürünü almış olan kişiler
- Damar içinden ilaç kullanan kişiler
- Sağlık sektörü çalışanları
- Kreş, okul gibi toplu yerlerde olan kişiler
- Hemodiyalize giren kişiler
Akut hepatit B tedavisi nasıl yapılır?
Bu hastalar için iyileştirici kesin bir tedavi olmasa da, yatak istirahati ve sulu gıdalarla yapılacak olan beslenme faydalı olur. Ancak bazı hastalarda olan etkiler yüzünden, hastaneye yatırılarak tedavi uygulanması gerekebilir.
Akut hepatit B hastalığından korunma yolları nelerdir?
Vücuda henüz virüs bulaşmadıysa, bundan korunma en etkili yöntem aşılanma olmasıdır. Aşılama insanlarda % 90-95 oranında koruyucu etkiye sahiptir. Hastalarda antikor seviyesi uygun olursa, aşının koruyucu etkisinin oranı da % 100 olur. Ancak taşıyıcı ya da aktif hasta olan kişiler aşılama yapılamaz. Sağlıklı olanlara üç doz halinde yapılan aşılamada, ilk dozdan bir ay sonra ikinci doz uygulanmaktadır. Bu aşılamadan beş ay sonra ise, üçüncü doz aşı uygulanır.