17 Nisan 2019 Çarşamba
İsmail Hakkı Uzunçarşılı'nın Karesi Vilayeti Tarihçesi kitabının sadeleştirilmiş bölümünü yayınlıyoruz
MiZYALILAR
Mizyalılar beyaz ırkın Aryan kısmına ait olan (Plasiç) bölümündendir. Plajlar asıl vatanları olan (Belh) ve (Herat) taraflarında bulunurken Arilerden ayrılarak ilk göçmenler kafilesini meydana getirme ile Kafkas yoluyla Avrupa kıtasına geçmişler ve oradan kabile kabile Trakya, Makedonya, İllirya(İllyria) ve Teselya kıtalarına doğru yayılmaya başlamışlardı. 10
Plajların ziraat, madencilik ve mimarlık sanatında oldukça ilerlemişlikleri vardı. Bunlar şehirlerine (Larisa) ismini verirlerdi; kasabalarının etrafına büyük taşlarla surlar yaparlar ve bataklıkları kurutarak araziyi ekime uygun bir hale getirmesini biliyorlardı.
Plaj kısmından olan ve şimdiki Bulgaristan’ın batısına ve Kosova civarına doğru yerleşen Mizyalıların bir kısmı Hicretten yaklaşık (2600) sene önce 11(MÖ 1980)(Bitini, Birik, Dardani(Dardania), Meon) milletleri ile Trakya’dan Küçük Asya’ya geçerek (Propontid) ve (Ege) denizlerini yani Marmara ve Adalar denizi kıyılarına yerleştiler
Miziler, Küçük Asya’ya geçtikten sonra sınırlarını genişleterek (Setrimon) denilen Bitinyalıları yenerek bu kıtaya hâkim oldular. Sonra Bitinyalılar ile Firijyalılar saldırgan bir millet olan Mizyalıları yenerek onların saldırılarına son verdiler ve Mizya Kıtasını küçülttüler.
Mizyalılar Trakyalılar ile de aynı ırktandılar. Strabon 12bunu kanıtlamak için Karadeniz Boğazına önceden (Mizyen Bosforu, Mysian Bosphorus)denildiğini kaydediyor.
Mizyanın asıl yerli halkı hakkında bilgimiz yoktur.13 Mizyalılar kendilerini yerli halktan sayarlardı.14Fakat bunların dil, görenek yönüyle Trakya ve Makedonya’daki Plajlara benzerlikleri vardır. Mizyalıların Küçük Asya’ya geçtikten sonra burada yaşayan kavimler ile karıştıklarına şüphe yoktur.
Mizyalılar civarlarındaki kavimler ile güzel ilişkilerde bulundular. Bunlar Lidya ve Karyalılar(Carialılar) ile15 sözleşme yapmışlardı. Aynı soydan olan bu kavimler bir dil ile konuşuyorlardı. Mizya, Lidya ve Karyalılar sözleşme nişanesi olmak üzere (Milet) yakınlarında (Jüpiter Karyen, Carian Jupiter) tapınağını ortaklaşa ziyaret ederlerdi.16
Mizyalılar serbest yaşamayı sevdiklerinden dört duvar arasında bulunmaktan sıkılırlardı. Buna göre şehirler de tesis etmişlerdi.
Mizyalıların elbiseleri tilki derisinden bir külah ile (Zeiyra) denilen bir çeşit üstlükle örtülmüş yelek ve ayaklarında geyik derisinden çizme, ellerinde kısa bir süngü ile bir de mızrak ve savunma aleti olarak ufak bir kalkan olduğunu Tarihçilerin Babası Heredot yazıyor.
Plasıçlar, doğal güçleri cisimlendirerek onlara taptıklarından aynı kısımdan olan Mizyalılar gibi cin peri ve doğal güçlerin resmedilmiş şekillerine ibadet ederlerdi. En büyük tanrıları (Jüpiter=Zeus)idi. Bu esastan başka, ikinci, üçüncü derecede tanrıları vardır.
Eski zamanlarda Mizya kıtası haralarıyla meşhurdu. Meralarında pek çok (Diyomed, Diomedes) kısrakları beslenirdi. Meşhur Homer İlyada’sında Mizya’nın meralarını çok över. Eski (Akiraus) yani Balıkesir’de Roma İmparatoru meşhur (Adriyan)ın çiftliği vardı. Sonraları buraya (Adriyanutere) denilmişti. Bir zaman Mizya Kıtasına dâhil olan ve sonra Lidya şehirlerinden sayılan (Tiratira=Akhisar, Thyateira) beldesinin eski ismi (Uhapepa, Euhippe) olup manası iyi at yetiştiren demekti. Meşhur (Zelea=Sarıköy) Ovasının hayvanları meşhurdu.
10-(Plaj) yahut (Plasec)in eski, ihtiyar demek olduğunu ve bundan amacında Yunanlılardan önce Yunanistan’da oturan kavimlerin anlatılmak istendiğini Kamus-ul Alam da yazıyor.
11- Miziyenlerin çoğunluğu Trakya’da kalarak Roma İmparatorluğu zamanında ehemmiyetli bir kavim olarak tanındı.
12-Amasyalı olup, Coğrafya ve seyahatnamesiyle tanınır.
13-Küçük Asya’nın en eski sakinlerinin (Semitik, Semitic ) cinsinden olduğu zan ediliyor. Bu ilk kavme az zaman sonra kuzey tarafından (Sitik) halkı karıştı ki bunların arasına (Makron) (Şalib) (Dari) Tirabetler, Maryandalılar ve diğerleri ile Finikeliler, Pisidyalılar, Suriyeliler karıştılar. (Küçük Asya Tarihi Lobas215)
14-Homer, Küçük Asya’nın en eski kavimleri olarak Plasıcler, Paflagonyalılar(Paphlagoniia), Halizonlar, Mizyalılar, Meonlar yani Lidyalılar, Karyalılar ve Lisyalıları sayıyor.
15-Heredot(Heredotus); Mysia, Lidya, Karyalıların (Mizus) (Lidus) (Kares) isimlerinde üç kardeşten şubelere ayrıldığını yazmak suretiyle bir kökene döndürüyor.
16-Milet; Büyük Meandır yani Menderes Nehrinin yakınında kurulmuş bilinen beldelerdendi.