The Many lives of the first non-western History of the Americas: From the new report to the History of the west indies
Öz Bu makale, daha çok Ta’rîh-i Hind-i garbî adıyla tanınan ve İstanbul’da 1583 yılında tamamlanmış bulunan Amerika’nın Batı dışında yazılmış ilk tarihinin ve onun Farsça çevirisinin elyazmalarını inceliyor. III. Murad’a (s. 1574-95) sunulmuş olan Hadîs-i nev’in güncel siyasetle ilgili bir savı olduğu iddiasını, sunulan bu yazmayı, eserin en büyük bölümünün Farsça’ya tercümesi olan Ta’rîh-i yeni dunya ile eserin onyedinci yüzyılda sayıları artarak çoğalan yazmalarıyla karşılaştırarak destekliyorum. Bu inceleme, Hadîs-i nev’in yazarının Su‘ûdî (ö. 1591) olması gerektiğinin altını çizdiği gibi, bir eserin farklı yazmalarının nasıl incelenmesi gerektiği hakkında da dolaylı yollardan önemli tespitler içeriyor.
Batı dışında yazılmış ilk Amerika Tarihi’nin farklı hayatları: Hadîs-i Nev’den Ta’rîh-i Hind-i garbî’ye
Abstract This article examines the manuscripts of the first non-western history of the Americas, which was completed in Istanbul in 1583 and is better known as Ta’rîh-i Hind-i garbî (the History of the West Indies), and its Persian translation. I support the claim that Hadîs-i nev (the New Report), which was presented to Murad III (r. 1574-95), had an argument related to contemporary politics by comparing this presentation copy with the later manuscripts of the same work, as well as the Persian translation of the largest part of it, Tarjomeh-e ta’rîkh-e yangî donyâ (the History of the New World). While this examination underlines the fact that the author of the New Report should be Su‘ûdî (d. 1591), it also includes significant implications that pertain to the question of how to study different manuscripts of a work.