Geçtiğimiz Çarşamba günü 67P/Churyumov-Gerasimenko kometine planlanandan farklı bir iniş gerçekleştiren Philae uzay aracı uykuya daldı.[…]
Philae, geçtiğimiz Çarşamba günü 67P/C-G kometine inerken iki kez sıçradı ve planlanandan farklı bir yere inmek zorunda kaldı. İniş sırasında yaşanan sıçrama sorunu itici roketlerin arızasından kaynaklanmıştı – itici roketlerin iniş sırasında Philae’nin sabitlenmesine yardımcı olması ve demirleme sırasında aracı komete doğru iterek rotasında tutması planlanıyordu. Ayrıca iniş sırasında Philae’yi yüzeye bağlaması planlanan zıpkınlar da açılmadı.
Avrupa Uzay Ajansı’ndaki (ESA) aracın inişinden sorumlu bilim insanı Jean-Pierre Bibring’in açıklamasına göre ilk sıçrayış neredeyse iki saat sürdü. Sıçrama sonucu Philae uzayda bir kilometre kadar geriye gitti, sonra yavaşça komete ilk temas ettiği noktanın yaklaşık bir kilometre uzağına denk gelen bir yere indi. İkinci sıçramanın süresi, yüksekliği ve mesafesi ilkine oranla daha kısaydı.
Philae’nin 67P/C-G kometine bu şekilde inmesi planlanıyordu.
Philae iki ayağı zeminde, bir ayağı havada bir şekilde, planlanan iniş noktasının bir kilometre kadar uzağında kometin yüzeyine indi. İndikten sonra çalışıyor ve veri gönderiyor durumdaydı. Fakat Philae’nin indiği alan bir kayalığın yamacındaydı ve kayalığın gölgesi Philae’nin güneş panellerinin alabileceği güneş ışığı miktarını sınırladı. Bu da güç kaynağı yüksek oranda güneş enerjisine bağlı olan Philae için oldukça kötü bir haberdi.
Philae’nin iniş sırasında ve sonrasında sorun yaşaması muhtemel senaryolar dahilindeydi. Bilim insanları, iniş esnasında ortaya çıkan toz nedeniyle panellerin çalışmama olasılığının farkındaydı – zaten bütün bilim programı, Philae’nin ömrünün kısa olabileceği olasılığı göz önünde tutularak planlanmıştı.
Bununla birlikte uzay aracının biraz daha uzun ömürlü olması hiç de fena olmazdı. İhtiyacı olan güneş ışığından yoksun kalan Philae’nin inişinden 57 saat sonra pili bitti. Cumartesi sabahı uykuya dalan Philae, “Kendimi biraz yorgun hissediyorum, bütün verilerim size ulaştı mı? Biraz kestirebilirim,” şeklinde bir tweet attı. Bilim kurgu filmlerini anımsatan bir şekilde Philae, uykuya dalmadan kısa bir süre önce topladığı bütün verileri Dünya’ya iletmeyi başardı.
Philae şu an derin bir uykuda olsa da önümüzdeki yıl uyanma ihtimali bulunuyor. Şu an Mars’ın ötesinde olan komet Ağustos 2015’te Güneş’e yaklaşacak ve daha fazla güneş ışığı alacak. DLR Alman Uzay ve Havacılık Merkezi’nden Stephan Ulamec, “Misyonun ilerleyen günlerinde, Güneş’e daha yakınlaştığımızda Philae’yi uyandıracak yeterli güneş ışığına ulaşmayı umuyoruz,” diyor.
— Philae Lander (@Philae2014) November 15, 2014
“Kometteki hayatım başladı @ESA_Rosetta. Yakında yeni evim 67P hakkında daha çok şey anlatacağım… zzzzz”
ESA bilim insanlarına göre Philae şu ana kadar bile oldukça başarılı bir iş çıkardı. Philae’nin gönderdiği veriler, 4,6 milyar yıl önce gerçekleşen gezegen oluşumlarının kalıntıları olan kometlerle ilgili bilgilerimizde çığır açabilir, Dünya’da yaşamı başlatan moleküler bileşimleri ortaya çıkarabilir ve Dünya’ya yaşamın uzaydan taşınıp taşınmadığı hakkında bilgi verebilir.