Nazi rejimiyle birlikte Almanya’daki varlıkları büyük darbe alan Yahudiler yeniden Almanya’ya yerleşiyor. Yeni kuşaklara dini eğitim sağlanırken gelenekler konusunda da bilgilenmeleri sağlanıyor.
Yahudiler Almanya'da yeniden sinagoglar kuruyor
Almanya’da Yahudiler’e yönelik soykırımın başlangıcı sayılan 9 Kasım 1938 Pogrom gecesinin 70. Yıldönümünde çeşitli kentlerde anma törenleri düzenlecek. 1938 yılında 9 Kasımı 10 Kasıma bağlayan gece Almanya’nın her yerinde Yahudiler’i hedef alan saldırılar düzenlenmiş, işyerleri, sinagoglar yakılmış, bir çok Yahudi öldürülmüş, yaralanmış, toplama kamplarına gönderilmişti. İkinci Dünya savaşı sırasında ve sonrasında Yahudiler’in çoğu Almanya’yı terk etmişti. Sovyetler Birliği’nin yıkılmasının ardından yaklaşık 190 bin Yahudi’nin Almanya’ya gelmesi ile Yahudi cemaatlerine üye olanların sayısında artış gözlendi. Yevgeni Singer ve İrina Rosensaft da, Sovyetler Birliği’nin çöküşünün ardından aileleri ile birlikte Ukrayna’dan Almanya’ya göç ettiler. Anne-babaları için Yahudi olmak o kadar önemli olmasa da, Singer ve Rosensaft Yahudi kimliğine sahip çıkıyor ve inançlarını gelecek kuşaklara aktarmak için çaba gösteriyorlar. Hessen Yahudi Gençlik ve Öğrenci Birliği yönetim kurulunda üye olan Singer ve Rosensaft ile Deutsche Welle’den Marlis Schaum konuştu.
“Almanya’ya göç haberi bir felaket gibiydi”
Hessen Yahudi Gençlik ve Öğrenci Birliği yönetim kurulu üyesi İrina Rosensaft 12 yaşındayken ailesi Almanya’ya gelmeye karar veriyor: “Ailemin İsrail yerine Almanya’ya göç etmeye karar verdiğini öğrendiğimde, bu haber benim için bir felaket gibiydi. Ailemi suçladım; bunu nasıl yapabilirsiniz diye...”
Irina Rosensaft’ın ailesi İsrail’e göre daha güvenli olduğu düşüncesi ile Ukrayna’dan Almanya’ya göç ediyor. Eski Sovyetler Birliği’nden gelen Yahudiler’e 2004 yılına kadar sağlanan kolaylıklar ve ailesinin dindar olmaması da bu kararda etkili oluyor. İrina Rosensaft gibi Hessen Yahudi Gençlik ve Öğrenci Birliği yönetim kurulu üyesi Yevgeni Singer’in ailesi de benzer nedenlerle Ukrayna’dan Almanya’ya geliyor: “Özellikle bizim anne-babalarımız, tahmin edebildiğim kadarıyla, Yahudilik ile hiç bağlantısı olmayan bir kuşaktı. Her gün Tanrı’nın olmadığının konuşulduğu, dinin iyi bulunmadığı Sovyet okullarında okudular. Benim anne-babam oldukça iyi eğitim aldıkları için onların inandığını sanmıyorum.”
Gençler yetiştiriliyor
Irina Rosensaft ve Yevgeni Singer, Sovyetler Birliği yıkılana kadar Yahudilik hakkındaki ilk bilgileri büyükanne ve büyükbabalarından alıyorlar. 1990 yılından sonra da Ukrayna’da açılan Yahudi okuluna gidiyorlar. Almanya’ya geldikten sonra ise Yahudi cemaati içinde daha etkin bir rol alıyorlar. Yahudilik hakkında kitaplar okumaya başlayan Yevgeni Singer cemaat içinde gençlere yönelik çalışmalar yapıyor: “Bu bir tutum ve inanç meselesi. Kişisel olarak, Yahudi gençlere Yahudi dini ve gelenekleri anlayışına uygun bir gelecek sunmamız gerektiğine inanıyorum. Bu nedenle bu işi üzerime aldım, çünkü bu sadece gönüllülerin çabası ile oluyor, bunu da birinin yapması gerekiyor.”
İrina Rosensaft Almanya’daki ilk yıllarında yaşadıkları Schleswig Holstein Eyaleti’nde bir Yahudi gençlik merkezinin yöneticiliğini yapıyor. Ardından üniversite öğrenimi için geldiği Frankfurt’da Hessen Yahudi Gençlik ve Öğrenci Birliği’nin yönetim kuruluna giriyor. İrina Rosensaft, ailesinin ”derslerini engeller” düşüncesiyle duyduğu kaygıya rağmen, yaptığı bu gönüllü çalışmadan vazgeçmiyor: “Bugün biz gelecek kuşaklar ve Almanya’daki Yahudiler için üzerimize düşen sorumluluğu alıyoruz; ben bunu kişisel bir görev ve Yahudiliğimin bir parçası olarak görüyorum.”
Hessen Yahudi Gençlik ve Öğrenci Birliği’nin yaklaşık 500 üyesi bulunuyor. Her Cumartesi günü düzenlenen Şabat ayinlerinin yanısıra Yahudi kültürü ve geleneklerine ilişkin toplantılar organize ediliyor.