Bediüzzaman hazretlerinin konuya yaklaşımı şöyledir: Kainattaki şerlerin, zararların, musibetlerin, şeytanların ve muzır varlıkların yaratılmaları ve icatları şer ve çirkin değildir. Çünkü onlar çok mühim neticeleri vermeleri için halk olunmuşlardır.
Mesela, meleklere şeytanlar musallat olmadıkları için, onlar terakki etmezler, makamları sabittir, değişmez. Aynı şekilde hayvanların da, şeytanlar musallat olmadıkları için mertebeleri sabittir, nakıstır.
İnsanoğlunda ise, yükselme ve düşme mertebeleri nihayetsizdir; Nemrutlardan, Firavunlardan tâ sıddık velilerden Nebilere kadar gayet uzun bir terakki yolu vardır. İşte, kömür gibi olan sefil ruhları, elmas gibi olan ali ruhlardan ayırmak için, şeytanlar yaratılmış, Peygamberler gönderilmiş ve bir imtihan, tecrübe, cihad ve müsabaka meydanı açılmıştır. Eğer mücahede ve müsabaka olmasaydı, insanın mahiyetindeki elmas ve kömür hükmünde olan kabiliyetleri aynı olacak. Hz. Ebu Bekir'in ruhu, Ebu Cehil'in ruhuyla bir seviyede kalacaktı.