Kandy, Sri Lanka adasının, Kolombo’dan sonraki ikinci büyük şehridir. Şehrin asıl önemi, tüm dünyada Budist toplum tarafından biliniyor ve kutsal kabul ediliyor olmasından kaynaklanmaktadır. Zaten, bu yüzden, UNESCO tarafından, 1988 yılında “Dünya Kültür Mirası Listesi”ne dâhil edilerek koruma altına alınmıştır.
Sri Lanka adasının en büyük ikinci şehrinde, baharat kokuları, egzotik meyveler, turuncu renkli Budist rahipler ve renkli elbiseleri içindeki yöre kadınlarının arasında keyifle gezeceksiniz.
Temple of The Tooth (Kutsal Diş Tapınağı)
Dünya üzerindeki bütün Budistler tarafından kutsal olarak kabul edilen bu tapınak, Kandy’de Palace Sq E Bölgesi’ndedir. UNESCO tarafından koruma altına alınmıştır. Eski dönemlerden bu yana kalıntı, yerel siyasette önemli bir yer tutmuştur. Çünkü bu kalıntıları tutan kişinin, ülkenin yönetimini elinde tutacağına inanılır.
Tapınakta, “Gautama Buddha”nın “diş” kalıntısı bulunmaktadır. Lankapattana yılında, kral Kirthi Sri Meghavana (301-328) adaya gelir ve “diş kalıntısı”nı Kral Meghagiri Vihara’ya teslim eder. Bu kalıntı, devam eden dönemlerde, krallar ve hükümdarlar arasında, birbirlerine devretmekle sorumlu oldukları bir kutsal emanet haline gelmiştir. Bu nedenle, hüküm süren hükümdarlar diş kalıntısı tapınaklarını, mümkün olduğunca, kendi kraliyet konutlarının yakınlarına yaptırmışlardır.
Kral Dharmapala döneminde diş kalıntısı Diyawadana Rala ve Devanagala Rathnalankara Thera tarafından Kandy şehrine getirilir. Kral diş kalıntısı için, iki katlı bina inşa ettirir. 1603 yılına gelindiğinde ise, Kandy şehri, Portekizliler tarafından işgal edilir. Aynı dönemde Vira Narendra Sinha tarafından, Sri Vikrama Rajasinha Tapınağı yaptırılmıştır. Tapınak başlangıçta krallar tarafından eğlence faaliyetleri olarak kullanılmışsa da, sonradan “diş” kalıntısı burada muhafaza edilmeye başlanmıştır. Günümüzde ise, diş kalıntısının muhafaza edildiği bu yer, bir kütüphane olarak kullanılmaktadır.
Tapınak, 1989 ve 1998 yıllarında iki kere saldırıya uğramıştır.
Keşiş tapınağı geniş bir alana yayılmaktadır ve iki bölümden oluşmaktadır. Bunlar: 1. Malwatte, II. Asgariya. Tapınağın iç odasında, şafak vakti, öğlen ve akşamları, günlük ibadetler yürütülmektedir. Çarşamba günleri ise güzel kokulu çiçekler, bitki özleriyle kokulu hale getirilmiş su ile kutsal “Relic” banyo töreni icra edilir. Bu kutsal suyun, iyileştirici güçleri olduğuna inanılıyor. Tapınağın bodrum katında ise, vejeteryan yemekler, ziyaretçilerden isteyenlere servis ediliyor.
Dış bölümdeki hendek ve göl boyunca, tuğla bir duvar uzanmakta olup, burası su dalgaları duvarı olarak bilinir. Bu duvardaki delikler Hindistan cevizi yağı lambaları koyulmak için yapılmıştır. Ana giriş kapısı “Mahawahalkada” hendek üzerinde bulunmaktadır. Bunun hemen yanında, mimari tarzda oyulmuş “ay taşı” bulunur. Taş oymalar 1998 yılındaki saldırıda zarar görmüş olmasına rağmen, sonradan yeniden onarılmıştır.
Girişin iki yan ve üzerinde, fil tasvirleri görülür. Diş kalıntısının bulunduğu oda “Handun kunama” olarak bilinir. Buradaki diş kalıntısı yedi katlı altınla kaplanmış ve değerli taşlarla süslenmiş bir çekmecede muhafaza edilmektedir. Çekmece stupa şeklindedir. Esala Perahera törenleri sırasında diş kalıntısı, bu hücre içinde ziyaretçilere gösterilmektedir. Ayrıca yine her yıl temmuz-ağustos aylarında, kutsal geçit töreninde, altın çekmeceler içinde Buda’nın dişi törene katılmaktadır. Ana türbe ve ana türbeyi çevreleyen altın çit üzerinde 1987 yılında inşa edilen altın gölgelik bulunmaktadır.
Tapınaklar (Kandy Perahera)
Kutsal Diş Tapınağı’nın hemen yanında bulunan, dört büyük Hindu tapınağından üçü Kandy Perahera isimli bir tapınak bölgesi oluşturur. Tapınaklar, tanrılar Vishnu ve Natha ile tanrıça Pathini’ye adanmıştır.
Bunlar, her ne kadar Hindu tapınakları olsa da, burada tapınanların birçoğu Budisttir. Çünkü burada yüzyıllardır Sinhala ve Tamiller, birlikte dostça yaşamaktadırlar. Hatta son Sri Lanka krallarının dört tanesi, Güney Hint kökenlidirler. Şehirdeki diğer tapınaklardan Lankatilaka Tapınağı, geleneksel Seylan tapınak mimarisinin en iyi korunmuş örneklerinden birisidir.
Tapınak, bir kaya üzerine inşa edilmiştir. Tapınağın içi, zengin çiçekli tasarımlarla dekore edilmiştir. İki yan duvar ve tavanlar da muhteşem güzel resimlerle süslenmiştir. Tapınak içinde, Buda’nın devasa oturmuş bir anıtı bulunur. Diğer bir tapınak olan Gadaladeniya Tapınağı’nın mimari özellikleri, Güney Hint dönemi stilidir. Şehir merkezinden 15 kilometre uzaklıktadır.
Tapınağın ana odasında, Buda’nın bir heykeli bulunmaktadır ve Gampola döneminin bazı resim kalıntıları da ilgi çekmektedir. Stupa, yüksek bir taş platform üzerindedir. Embekke Tapınağı ise Tanrı Kataragama’ya adanmış, yerel bir Budist tapınağıdır. 14. yüzyılda yapılan tapınağın ahşap oymaları ilgi çekmektedir. Bu ahşap oymaların tümünde: müzisyenler, dansçılar, güreşçiler, efsanevi hayvanlar ve kuşlar, dekore için kullanılmıştır.
Kandy Kraliyet Sarayı - Maligawa
Kandy Kraliyet Sarayı, Kutsal Diş Tapınağı’nın kuzeyinde bulunmaktadır. Çünkü hükümdarlar, diş kalıntısının muhafazası için, kendi konutlarını, diş kalıntısının bulunduğu yerlere yakın inşa ettirmişlerdir. 1784 yılında inşa edilen meclis odaları Kandy dönemi ahşap mimarisinin en güzel örneklerinin başında gelmektedir.
Saray, günümüzde, Kandy Ulusal Müzesi isminde bir arkeoloji müzesi olarak kullanılmaktadır. Burada, İngiliz sömürge yönetimi ve Kandy krallık dönemlerine ait eserlerin bulunduğu geniş bir koleksiyon bulunmaktadır.
İzleyici Salonu, Krak Sri Vikrama döneminde tamamlanmıştır. Ahşap çatıyı destekleyen ahşap sütunlar oymalarla süslenmiştir. Yapının 1783 yılında yapıldığı düşünülüyor. 1872 yılında ise yenilenmiştir. Başlangıçta 58’e 36.5 metre boyutlarındaki salon, yenileme sonrasında 31 metre daha uzatılmıştır. 1815 yılında, İngilizlerle yapılan Kandy Sözleşmesi, bu salonda hazırlanmış ve imzalanmıştır. Günümüzde ise, salon: yüksek mahkeme olarak kullanılmaktadır. Ayrıca, devlet törenleri de burada yapılmaktadır.
Müzeye giriş ücretli olup, yetişkinler 500 RS, çocuklar 300 RS ödemektedir. Ayrıca: kamera için 160 RS. İlaveten ödenir. Müze kraliçeler için ayrılmış eski sarayda bulunmaktadır. Yani, diş tapınağının hemen arkasındadır.
Müzede, Kandy kraliyet dönemine ait kıyafetler bulunur. 1815 yılında İngilizlerle yapılan Kandy anlaşmasının bir kopyası ise, vitrinde sergilenmektedir.
Kraliyet Botanik Bahçesi – Peradeniya Parkı
Burası şehrin en yeşil alanlarından biridir aynı zamanda bir tabi koruma alanı ve doğal parktır. Park alanına giriş ücretli olup, giriş ücreti 1100 Sr. Dir. Peradeniya Parkı, şehir merkezinin batısında, 5 km. uzaklıktadır ve yılda 2 milyon kişi tarafından ziyaret edilmektedir. Park alanı, 150 dönüm büyüklüktedir ve 4000’den fazla bitki türü bulunmaktadır.
İngiliz sömürge döneminde bahçenin görünümü değiştirilmiş olmasına rağmen, yine de bahçenin bir kısım özelliği, eski krallık dönemlerine kadar uzanmaktadır. Park alanında görebilecekleriniz arasında bulunanlar: Büyük Hint incir ağacı, orkide, ev, asma köprüler, yarasalar. Dünya üzerinde en geniş orkide çiçeği koleksiyonunun burada yetiştiği söyleniyor.
Ayrıca, II. Dünya Savaşı sırasında işgal yıllarında, müttefik kuvvetleri komutanının komuta merkezini burada inşa ettirdiği bilinmektedir. Kandy şehir merkezine bir saat uzaklıkta, Kegalle Bölgesi’nde ise bir fil bakım evi bulunmaktadır. Burası da şehrin ikinci doğal koruma alanıdır. Buraya bir taksi tutarak veya otobüs ile gidebilirsiniz. Bu kutsal alan çevresinde, yaşlı ve uysal filler serbestçe dolaşmaktadırlar. Özellikle, beslenme ve banyo yapmaları, ziyaretçilerin ilgisini çekmektedir.
Kandy’de görülmesi gereken diğer yerler
Kandy Gölü, Udawatte Kele Sanctuary, Sigiriya, Knuckles Sıradağları