Gayrimenkullerin kiralanması sırasında kiracıyla mal sahibi arasında kira kontratı yapılır. Kontratta kiranın süresi, bedeli, artış oranı, ödemelerin yapılacağı tarih ve kiracının kullanımına bırakılan demirbaşlar belirtilir. Genellikle yıllık olarak imzalanan kontrat, taraflar arasında herhangi bir tahliye kararı alınmazsa uygulanmaya devam eder. Kontrat yenilenmez veya gayrimenkul sahibi taşınmazın tahliyesini talep ederse belirlenen süre içinde kiracının mülkü boşaltması gerekir.
Kira Kontratının Süresi Bittikten Sonra Ne Olur?
Kira kontratı, gayrimenkul sahibinin, taşınmazının kullanım hakkını kiracıya bıraktığını, kiracının ise bu kullanım hakkı karşılığında bir bedel ödemeyi kabul ettiğini gösteren belgedir. Kontratlar genellikle belirli bir süreliğine yapılır. Süre sona erdiğinde taraflar karşılıklı anlaşmaya vararak yeni bir kontrat yapabilir veya taraflardan herhangi birinin kararıyla taşınmaz boşaltılabilir. Fakat içeriğinde gayrimenkulün teslimine dair bir tarihi belirtilmeyen kontratların süresi dolduğunda; herhangi bir yenileme yapılmazsa, kontrattaki şartlar uygulanmaya devam eder. Bu durumda kontrat, belirsiz süreli sözleşmeye dönüşür. Kiracı, sözleşmenin feshedilmesine veya yenilenmesine kadar mevcut kontrattaki şartlar altında gayrimenkulü kullanmayı sürdürebilir.
Kira kontratında gayrimenkulün teslim süresi belirtilmiş ve süre sonunda kira ilişkisinin devamına yönelik yeni bir sözleşme yapılmamışsa kiracının bu süre sonunda gayrimenkulü boşaltması gerekir. Kiracının bu hükme uymaması durumunda gayrimenkul sahibi, icraya başvurarak veya dava açarak kira kontratını sonlandırabilir.
Kira Kontratı Hangi Durumlarda Feshedilir?
Gayrimenkullerin kiralanması ile ilgili şartlar, 2 Şubat 2011 yılında yürürlüğe giren yeni Borçlar Kanunu kapsamında incelenmektedir. Bu kanuna göre kiracının kira bedelini ödememesi durumunda gayrimenkul sahibi yazılı olarak kiracıya bir son ödeme süresi bildirmelidir. Kiracıya verilen süre, konut ve iş yerleri için en az otuz gün olmalıdır. Kiracı, yazılı bildirimi aldığı halde bu süre içinde kira borcunu ödemezse kira sözleşmesi feshedilir ve gayrimenkulün tahliyesi istenir.
Kira sözleşmesi, taraflardan herhangi birinin kira ilişkisinden zarar görmesi durumunda yasal fesih bildirim süresine uyularak feshedilebilir. Kiracılar, kiraladıkları gayrimenkulü sözleşmeye uygun şekilde kullanmak ve komşularına saygı göstermekle yükümlüdür. Kiracı, kira kontratında aksi bir hüküm belirtilmediği sürece gayrimenkulün bir kısmını veya tamamını bir başkasına kiralayamaz, kullanım hakkını bir başkasına devredemez. Kiracının bu durumlara aykırı hareketinde gayrimenkul sahibinin kira kontratını feshetme hakkı vardır. Yazılı fesih bildiriminin ardından belirlenen süre içinde evin tahliyesi istenebilir.
Kiracının hayatını kaybetmesi durumunda kiracının mirasçıları yasal fesih bildirim süresine uygun olarak sözleşmenin feshini isteyebilir. Bununla birlikte ölen kiracının kiralanan gayrimenkulden yararlanan ortakları veya mirasçıları sözleşmeye ve kanuna uydukları sürece kira sözleşmesini sürdürebilir.