Dünyada
her üç dakikada, bir kadına yeni meme kanseri tanısı konuluyor. Meme
kanserlerinin büyük çoğunluğu kendi kendine memenin elle muayenesi sayesinde
belirleniyor. Peki, meme kanserinde belirtiler neler ve bu muayene nasıl
yapılıyor?
Meme kanseri nedir?
Meme
kanseri meme dokusundaki hücrelerin kontrolsüz olarak bölünmesi ve
çoğalmasıdır.
Meme kanseri belirtileri nelerdir?
- Memede
ele hareketsiz, sert, ağrısız kitle gelmesi
- Meme
başından kanlı akıntı gelmesi
- Meme
başında çekilme
- Meme
derisi üzerinde çekilme
- Memede
ödem, büyüme, kızarıklık
- Meme
derisinde portakal kabuğu görünümü
- Meme
başında iyileşmeyen yaralar
Meme kanseri risk faktörleri nelerdir?
- Cinsiyet
(Kadınlarda daha sık görülür)
- Yaş
(45-65 yaş arası)
- Genetik
(Anne, teyze, kızkardeşler)
Meme kanseri göreceli risk faktörleri
- Çevresel
etkenler (Sigara, alkol, kanserojen maddelere maruz kalma vb.)
- Adet
görme (12 yaşın altında)
- Menopoz
yaşı (50 yaşın üstünde)
- İlk
doğum yaşı (35 yaşın üstünde)
- Obezite
Meme kanseri tarama yöntemleri
- Kendi
kendine meme muayenesi (20 yaşından sonra düzenli olarak her ay)
- Doktor
muayenesi (20-40 Yaş arasında 3 yılda bir, 40 Yaşın üstünde her yıl)
- Mamografi
(40 Yaşın üstünde her yıl)
Kendi kendine meme muayenesi
Kendi
kendine meme muayenesi memenin tüm dokularının elle muayene edilmesi ve
gözlenmesidir. Normal koşullarda tüm kadınlar her ay kendi kendine elle meme
muayenesi yapmalıdır. Memenin elle muayenesi için memelerin hassas olmadığı, adetin
başlangıcından sonraki 6 ile 8’inci günler en uygun zamandır. Menopoz
dönemindeki kadınlar her ayın sabit bir günü (her ayın 1’inci ya da 5’inci günü
gibi) kendi kendine meme muayenesi yapmalıdır. Kendi kendine meme muayenesi
yapan bir kadın kısa süre içerisinde kendi meme dokusunu tanıyacak ve memesinde
gelişen bir anormalliği hemen fark edecektir. Meme muayenesinde saptanan her
kitle kanser olmamakla birlikte saptandığında hekime başvurulması gerekir.
Elle meme muayenesi nasıl yapılır?
1.
Bir
aynanın önünde durarak meme başından akıntı, çekinti, memede çukurlaşma,
buruşma ya da kabuklaşma gibi normal dışı bir durum olup olmadığına bakın.
2.
Ellerinizi
başınızın arkasında birleştirin ve başınızı öne doğru iterek kasların
gerilmesini sağlayın. Bu sürede aynaya bakarak normal dışı bir durum olup
olmadığını inceleyin.
3.
Sonra
ellerinizi belinize doğru kuvvetlice bastırın. Öne doğru hafifçe eğilin,
omzunuzu ve dirseklerinizi öne doğru itin. Bir önceki şıkta ve şimdi yaptığınız
hareket memenin boyutlarında ve biçiminde bir değişme olup olmadığını gösterir.
Bunu yaparken göğüs kaslarının gerilmiş olması gerekir.
4.
Sol
omuzunuzu kaldırın. Sağ elinizin üçüncü ve dördüncü parmakları ile bastırarak
dış uçtan bağlayıp meme üzerinde küçük daireler yapacak biçimde bütün memeyi,
meme ile koltuk altı arasındaki bölgeyi inceleyin. Aynı işlemleri sırayla diğer
memenize de uygulayın.
5.
Memenizin
başını nazikçe sıkın ve bir akıntı gelip gelmediğine dikkat edin. Aynı
işlemleri sırayla diğer memenize de uygulayın.
6.
Sırt
üstü yatın, sol kolunuzu başınızın üstüne doğru getirin, sol omuz altına ufak
bir yastık ya da bükülmüş havlu koyun. Bu şekilde yatış, incelemeyi
kolaylaştırır. Dördüncü ve beşinci şıkta olduğu gibi, dairesel hareketlerle
bütün memenizi parmaklarınızın ucu ile hissedin.