Bu yılın başlarında Platin Jübilesini, yani tahtta 70 yılını kutlayan Kraliçe, en uzun süre görev yapan İngiliz hükümdarı olmuştu.
Şimdi ne olacak?
Kraliçe öldüğü anda taht derhal varisi, eski Galler Prensi Charles'a geçti.
Charles, Cumartesi günü Londra'daki St. James Sarayı'nda, Katılım Konseyi olarak bilinen törensel bir kurulun önünde resmen Kral ilan edildi.
Kralın görevleri ne?
Kral, İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda'dan oluşan Birleşik Krallık'ın devlet başkanı. Ancak yetkileri sembolik ve törensel. Siyasi olarak da tarafsız kalır.
Önemli toplantılar öncesinde brifingler veya imzasını gerektiren belgeler gibi hükümetten gelen günlük gönderiler kırmızı deri bir çanta içinde ona teslim edilir.
Başbakan normalde her Çarşamba günü Buckingham Sarayı'nda Kral'la bir araya gelerek onu hükümet meseleleri hakkında bilgilendirir.
Bu toplantılar tamamen özel olup, konuşulanların resmi bir kaydı yoktur.
Kralın ayrıca Parlamento'da da bazı görevleri var:
- Hükümeti atamak: Genel seçimleri kazanan partinin lideri genellikle Buckingham Sarayı'na çağrılır ve burada resmi olarak hükümeti kurma görevi verilir. Kral ayrıca bir genel seçimden önce de hükümeti resmen fesheder.
- Parlamentonun açılışında konuşmak: Kral Parlamentoda yasama yılı açılış törenine katılır. Lordlar Kamarası'nda tahttan yapacağı konuşmada hükümetin planlarını açıklar.
- Kraliyet Onayı: Herhangi bir yasa Parlamentodan geçtiğinde, yasalaşması için Kral tarafından resmen onaylanması gerekir. Kraliyetin herhangi bir yasaya onay vermeyi reddetmesi en son 1708'de İskoçya ile ilgili bir yasada söz konusu olmuştu.
Ayrıca Kral, ziyarete gelen devlet başkanlarını ağırlar ve Birleşik Krallık'ta bulunan yabancı büyükelçiler ve temsilcilerle bir araya gelir.
Kral normalde Kasım ayında Londra'da düzenlenen savaş kurbanlarını anma günü etkinliğine öncülük eder.
Yeni Kral, 56 bağımsız ülke ve 2,4 milyar insandan oluşan İngiliz Milletler Topluluğu'nun başkanıdır. Bu ülkelerin 14'ünde aynı zamanda devlet başkanıdır.
Ancak Barbados'un 2021'de cumhuriyet olmasından bu yana, diğer bazı Milletler Topluluğu üyesi Karayip ülkeleri de aynı şeyi yapabileceklerini öne sürdüler.
Kral 3. Charles'ın resmi, yeni Kraliyet Posta (Royal Mail) pulları ve İngiltere Merkez Bankası banknotlarında Kraliçe'nin resminin yerini alacak. Ayrıca yeni pasaportların içindeki ifadeler 'Majesteleri Kraliçe'nin yerine 'Majesteleri Kral' olarak güncellenecek.
İngiltere'nin milli marşındaki ifade de "Tanrı Kralı Korusun" olarak değişiyor.
Ayrıca Kral Charles Buckingham Sarayı'nda ikamet edecek.
Taht veraseti nasıl işliyor?
Taht için veraset sırası, Kraliyet Ailesi'nin hangi üyesinin mevcut hükümdar öldüğünde ya da tahttan feragat ettiğinde hükümdarlık görevini devralacağını belirler. İlk sırada - tahtın varisi - hükümdarın en büyük çocuğu yer alır.
Kraliçe Elizabeth'in ilk çocuğu olan Charles, annesinin ölümü üzerine Kral oldu ve eşi Camilla da Konsort Kraliçe oldu. Kralın eşi olmaktan dolayı kraliçe unvanı verilen kişi konsort kraliçe olarak anılıyor.
Kraliyet veraset kuralları 2013'te değiştirilerek erkek çocukların artık ablalarına göre öncelikli olmamaları sağlandı.
Kral Charles'ın varisi, babasının Cornwall Dükü unvanını devralan en büyük oğlu Prens William. Ancak William otomatik olarak Galler Prensi olamayacak; bu unvanın kendisine Kral tarafından verilmesi gerekiyor.
Prens William'ın en büyük çocuğu Prens George tahtta ikinci sırada, en büyük kızı Prenses Charlotte ise üçüncü sırada yer alıyor.
Taç giyme töreninde ne olacak?
Taç giyme töreni, hükümdarın resmi olarak taç giydiği tören. Bu tören, önceki hükümdar için tutulan yas döneminin ardından gerçekleşir.
Elizabeth, babası Kral 6. George'un ölümü üzerine 6 Şubat 1952'de Kraliçe oldu, ancak 2 Haziran 1953'e kadar taç giymedi.
Charles'ın taç giyme töreninin ne zaman gerçekleşeceği henüz bilinmiyor.
Kraliçe Elizabeth'in taç giyme töreni televizyonda canlı olarak yayınlanan ilk tören oldu ve 20 milyondan fazla kişi tarafından izlendi.
İngiltere'de 900 yılı aşkın bir süredir taç giyme töreni Westminster Abbey'de yapıldı; 1. William burada taç giyen ilk hükümdardı ve Charles 40. hükümdar olacak.
Bu törende Anglikan Kilisesi dini ayini Canterbury Başpiskoposu tarafından gerçekleştirilir.
Hükümdara "kutsal yağ" sürülür ve kraliyetin sembolleri olan küre ve asayı alır. Daha sonra Başpiskopos, 1661 yılından kalma som altından bir taç olan Aziz Edward Tacı'nı Charles'ın başına yerleştirir.
Bu taç Londra Kulesi'nde saklanır ve sadece taç giyme töreninde hükümdar tarafından takılır.
Kraliyet düğünlerinden farklı olarak, taç giyme töreni bir devlet törenidir; masraflarını hükümet karşılar ve konuk listesine karar verir.
Kraliyet Ailesi'nde başka kimler var?
- Cornwall ve Cambridge Dükü Prens William, Kral Charles ve ilk eşi Galler Prensesi Diana'nın en büyük oğlu. Cornwall ve Cambridge Düşesi (Catherine) ile evli ve üç çocukları var: Prens George, Prenses Charlotte ve Prens Louis
- Prenses Anne, Kraliçe'nin ikinci çocuğu ve tek kızı. Koramiral Timothy Laurence ile evli. İlk kocası Kaptan Mark Phillips'ten iki çocuğu var: Peter Phillips ve Zara Tindall
- Wessex Kontu Prens Edward, Kraliçe'nin en küçük oğlu. Wessex Kontesi Sophie Rhys-Jones ile evli. İki çocukları var: Louise ve James Mountbatten-Windsor
- York Dükü Prens Andrew, Kraliçe'nin ikinci oğlu. Eski eşi York Düşesi Sarah Ferguson'dan iki kızı var: Prenses Beatrice ve Prenses Eugenie. Prens Andrew, ABD'de reşit olmadığı bir yaşta Virginia Giuffre'ye cinsel saldırıda bulunduğu iddialarının ardından 2019'da "görevli Kraliyet mensubu" görevinden istifa etti. Şubat 2022'de, Guiffre'nin ABD'de kendisine karşı açtığı sivil cinsel saldırı davasından vazgeçmesi için açıklanmayan bir miktar para ödedi
- Sussex Dükü Prens Harry, William'ın küçük kardeşi. Sussex Düşesi Meghan Markle ile evli. İki çocukları var: Archie ve Lilibet. 2020'de kıdemli kraliyet ailesi mensubu olarak geri adım attıklarını ve ABD'ye taşındıklarını açıkladılar
Monarşi ne kadar popüler?
Platin Jübile sırasında YouGov tarafından yapılan bir ankete göre halkın yüzde 62'si ülkede monarşinin devam etmesi gerektiğini düşünürken, yüzde 22'si bunun yerine seçilmiş bir devlet başkanı olması gerektiğini söyledi.
Ipsos Mori'nin 2021 yılında yaptığı iki anket de benzer sonuçlar vermiş ve her beş kişiden biri monarşinin kaldırılmasının Birleşik Krallık için iyi olacağı görüşünü bildirmişti.
YouGov'un bulguları son on yılda monarşiye verilen desteğin azaldığını gösteriyor. 2012'de yüzde 75 olan destek, 2022'de yüzde 62'ye geriledi.
Ankete göre, daha ileri yaş grupları arasında monarşiye destek fazlayken, gençlerde bu oran düşüyor.
YouGov'un konuyu ilk kez takip etmeye başladığı 2011 yılında, 18 ila 24 yaşındakilerin yüzde 59'u monarşinin devam etmesi gerektiğini düşünürken, bu oran 2022'de yüzde 33'e düşmüştü. (BBC Türkçe)