Belçika,
Başbakan Yves Leterme'nin dört ay görevden sonra istifa etmesiyle, yeni bir
siyasi krize girdi.
Başbakan Leterme ve hükümeti, ülkedeki Fransızca ve Felemenkçe konuşan bölgelere daha fazla özerklik verilmesi konusunda bir anlaşmanın sağlanamaması üzerine istifa etti.
Belçika Kralı Albert, Başbakan Leterme'nin istifasını henüz kabul etmedi.
10
Haziran 2007'de yapılan genel seçimlerden bu yana siyasi istikrarı sağlamakta
zorlanan Belçika, yeni bir siyasi krizle karşı karşıya. Devlet reformu
konusunda anlaşma sağlayamayan Başbakan
Yves Leterme, istifa etti. Bu istifa, hassas dengeler üzerine kurulu ülkenin geleceği hakkındaki soru
işaretlerini de artırdı.
Ülkenin kuzeyindeki Flamanlarla güneyindeki Valonlar arasında giderek derinleşen görüş ayrılıklarını aşamayan Belçika Başbakanı Yves Leterme, 9 ay süren pazarlıklar sonucu oturduğu koltuğu 116. gününde bırakarak istifa etti. Belçika'nın geleceğiyle ilgili soru işaretlerinin artmasına neden olan bu istifa, yeni bir siyasi kaos ortamının da ilk ve en önemli işaretlerinden biri olması açısından önem taşıyor.
Özellikle Flaman kanadının istediği ve bazı federal yetkilerin bölge hükümetlerine aktarılması temeline dayanan devlet reformuyla ilgili görüşmelerin belli bir olgunluğa geldiği ve Leterme'in "Flaman bir liderden çok federal başbakan gibi hareket etmeye başladığı" yorumlarının yapıldığı bir noktada gelen istifa siyasi çevrelerde şok etkisi yarattı. Mart ayında Leterme'in liderliğinde kurulan koalisyon hükümeti, reformlar için 15 Temmuz'u son tarih olarak belirlemişti. Bu hedefe ulaşamayan Leterme, Belçika Kralı 2. Albert'e istifasını sundu. İstifasıyla ilgili yorum yapmaktan kaçınan Leterme, yazılı açıklamasında, Flamanca konuşan kuzey ve Fransızca konuşan güney arasında köprü kurmanın imkansız olduğunu vurgulayarak "Bu durum, ülkenin federal modelinin limitlerine ulaştığını gösteriyor" ifadelerini kullandı.
Aslında bu, Leterme'in 10 Haziran 2007'deki seçimlerden bu yana 3. istifası. Leterme'in bu kararı almasında, partisi Flaman Hristiyan Demokrat CD&V'nin ortağı olan ve ülkenin bölünmesinden yana tavır koyan milliyetçi N-VA'nın sert tavrının da etkili olduğu belirtiliyor. Seçimlerle başlayan siyasi krizde "Valon menfaatlerini" savunuş biçimi nedeniyle adı "Bayan Hayır"a çıkan Valon Hristiyan Demokratlar'ın (CDH) lideri Joelle Milquet, "Tüm ülke NV-A'nın rehinesi haline geldi" dedi. Ülkenin Fransızca konuşan siyasetçilerindeki genel kanı Leterme'in tekrar görevlendirilmesinin en iyi yöntem olacağı yönünde. Bunun nedeni ise aylardır sürdürülen pazarlıklarda belli bir aşamaya gelinmiş olması.
Merkezde yer alan partiler, artık ülkenin olmazsa olmazları arasına giren, siyasi krize çözüm bulunabileceğine yönelik inançlarını dile getirseler de aşırı kanatların son dönemde sıkça kullandıkları bölünme tezi, Leterme'in istifasıyla yeni bir puan kazanmış oldu. Gelinen aşamada ise tüm gözler Leterme'in istifasıyla ilgili nihai kararı verecek olan Belçika Kralı 2. Albert'in üzerinde. Kralın önünde birden fazla alternatif var. Bunların başını Leterme'in istifasını geri çevirmek ve yola aynen devam edilmesini sağlamak çekiyor. İkinci olasılık ise yeni bir ismin hükümeti kurmakla görevlendirilmesi. Kralın bu yöntemi tercih etmesi halinde ise öne çıkan en önemli isim Başbakan Yardımcısı Didier Reynders. Ancak Reynders yaptığı açıklamalarla, Leterme'in yeniden görevlendirilmesini tercih edeceğini hissettiriyor. Öne çıkan bir başka senaryo ise Kral 2. Albert'in Leterme'in istifasını kabul etmesinin ardından Meclis'in kendini feshetmesi ve erken seçime gidilmesi. Bu senaryo özellikle ülkenin güneyi açısından en son tercih edilen yöntem olma özelliğine sahip. Bunun nedeni ise ülkenin geleceği açısından radikal fikirlere sahip olan bazı Flaman partilerin olası bir erken seçimden daha da güçlenerek çıkma riski bulunması. Belçika Kralı'nın nihai kararını, danışma nitelikli bazı görüşmelerin ardından önümüzdeki günlerde açıklaması bekleniyor.
Brüksel muhabirimiz Güven Özalp'in haberini yukarıdaki bağlantıdan dinleyebilirsiniz.