Metabolik Sendrom Hakkında Detaylı Bilgiler
Metabolik Sendrom Nedir?
Metabolik sendrom; kalp hastalığı, felç ve diyabet riskini arttıran yüksek kan basıncı, bel çevresinde aşırı yağlanma, yüksek kan şekeri, kolesterol veya trigliserit seviyelerinin anormal olması gibi bir takım hastalık kümesidir.
Bu rahatsızlıklardan sadece birine sahip olmak, metabolik sendromunuz olduğu anlamına gelmez. Bununla birlikte, bu rahatsızlıklardan herhangi biri ciddi hastalık riskini arttırır. Bunların birden fazlasına sahip olmak, riskinizi daha da arttırabilir.
Metabolik sendrom veya bu hastalığın herhangi bir kardiyometabolik risk faktörü mevcutsa, agresif yaşam tarzı değişiklikleri ciddi sağlık sorunlarının gelişimini geciktirebilir ve hatta önleyebilir.
Metabolik Sendrom Belirtileri
Metabolik sendroma bağlı rahatsızlıkların çoğunda semptom yoktur. Ancak, bel çevresinin genişlemesi görünür bir işarettir. Kan şekeriniz çok yüksekse; susuzluğun ve idrara çıkma sıklığının artması, yorgunluk ve bulanık görmek de dahil olmak üzere, şeker hastalığı (diyabet) belirtileri veya semptomlarını işaret edebilir.
Metabolik sendromun en az bir faktörüne sahip olduğunuzu biliyorsanız, sendromun diğer faktörleri için tarama testi yapılmasına gereksinim olup olmadığı konusunda hekiminize danışınız.
Metabolik Sendrom Sebepleri
Metabolik sendrom; aşırı kilolu olmak veya obezite ve hareketsizlikle yakından ilişkilidir. Bu faktörler, sistemik bozuklukların birbiri ardına ortaya çıkmasına neden olabilir. Bu hastalık genel olarak insülin direnci ile başlar.
Modern yaşam hastalığı diyebileceğimiz metabolik sendrom, ayrıca, insülin direnci adı verilen bir sağlık sorunuyla bağlantılıdır.
Normalde, sindirim sistemi, şekerli gıdaların (glukoz) yıkımını gerçekleştirir. İnsülin, yakıt olarak kullanılmak üzere şekerlerin hücrelere girmesine yardımcı olan ve pankreas tarafından üretilen bir hormondur.
İnsülin direnci olan insanlarda, hücreler insüline normal şekilde tepki vermez ve glukoz hücrelere kolayca giriş yapamaz. Sonuç olarak, kanınızdaki glikoz seviyeleri, giderek artan insülin nedeniyle vücudunuzun glikozu kontrol etmeye çalışmasına rağmen yükselir.
Ayrıca Bakınız: İnsülin Direncini Artıran Besinler
Komplikasyonlar
Metabolik sendrom, aşağıdaki rahatsızlıkların ortaya çıkma riskini arttırabilir:
Diyabet: İnsülin direncine yol açabilecek aşırı kilonuzu kontrol etmek için yaşam tarzı değişiklikleri yapmazsanız, glikoz düzeyleriniz artmaya devam edecektir. Ardından, diyabet gelişebilir.
Ayrıca Bakınız: Tip 2 Diyabet Nedir?
Kalp ve damar hastalıkları: Yüksek kolesterol ve yüksek tansiyon, atardamarlarda plakların oluşumuna katkıda bulunabilir. Bu plaklar, kalp krizi ve felç gibi kardiyovasküler hastalıklara neden olabilen arter daralması ve sertleşmesine yol açabilir.
Ayrıca Bakınız: Kalp Hastalığı Hakkında Bilgiler
Metabolik Sendrom Teşhisi
Metabolik sendrom tanısı için bazı kriterler vardır. Eğer aşağıdaki kriterlerin üç veya daha fazlasına sahipseniz ve bunları kontrol altına almak için ilaç kullanıyorsanız, metabolik sendroma sahipsiniz, demektir.
- Geniş bel çevresi: Bel çevresi ölçüsünün kadınlar için en az 89 santimetre ve erkekler içinse 102 santimetre olması.
- Yüksek trigliserid seviyesi: Kanda bulunan bu yağ türünün 150 mg/dl veya 1.7 mmol/L ya da daha yüksek olması.
- Azalan yüksek yoğunluklu lipoprotein (HDL) kolesterol: Bu iyi huylu kolesterolün erkeklerde 40 mg/dL’den daha az ve kadınlarda 50 mg/dL’dan düşük olması.
- Yüksek tansiyon: 130/85 mm Hg ve daha yüksek olması.
- Yüksek açlık kan şekeri: 100 mg/dL ve daha fazla olması.
Metabolik Sendrom Tedavisi
Diyet ve egzersiz gibi agresif yaşam tarzı değişiklikleri yeterli değilse; kan basıncı, kolesterol seviyeleri ve kan şekeri kontrolünü sağlamaya yardımcı olacak ilaçlar reçete edilebilir.