

Patrikler Başbakan'la uçsaydı?
Papa'nın cenazesinde, Türk medyasının ilgi odağı, doğal olarak Başbakan Tayyip Erdoğan'dı. Ancak cenazeye "VIP davetli" olarak katılan iki Türk vatandaşı daha vardı ki, muhtemelen Vatikan'daki tören sıralamasında özgül ağırlık olarak en az Tayyip Erdoğan kadar önemliydiler.
Fener Rum Patriği Bartholomeos ve Ermeni Patriği II. Mezrob'dan söz ediyoruz.
CNN ve BBC kanalları, milyarların izlediği cenaze yayınında sık sık Bartholomeos'un yakın plan görüntüsünü verdi. İster istemez aklımıza geldi: Neden Başbakan Erdoğan, Bartholomeos ve Mezrob'u uçağına davet ederek Roma'ya birlikte gitmedi? Gerçek şu ki, her iki din adamı da dünya çapında ilgi ve saygı gören insanlar. Özellikle Bartholomeos'un Avrupa ve ABD kamuoyunda ciddi bir ağırlığı var. Chirac'tan Clinton'a tanımadığı dünya lideri yok.
Diğer patriklere göre "eşitler arasında birinci" (Pirumus Inter Pares) konumunda olduğu için 300 milyon Ortodoks için bir sembol. Mezrob ise Ermeni diasporasında aynı ağırlığa sahip.
Böyle bir fotoğraf, Papa'nın cenazesi için Rum ve Ermeni Patriği ile kol kola girebilen bir Türkiye başbakanı, inanılmaz bir reklam, Avrupa Birliği sürecinde bulunmaz bir halkla ilişkiler manevrası olmaz mıydı? Ermeni meselesinin Türk dış politikası için ne kadar kritik bir noktaya geldiğini söylemeye gerek yok. Ayrıca Avrupalılardan gelen sinyallere bakarsanız, önümüzdeki dönem, AB nezdinde Türkiye'nin başını ağrıtacak en ciddi konu "azınlık hakları," yani Türkiye'deki gayrimüslimlerin vakıf, örgütlenme ve din özgürlüğü. Erdoğan Papa'nın cenazesine Mezrob ve Bartholomeos'la gitseydi, "Bakın bu toprakların zenginliğine, Anadolu'daki hoşgörüye" diyebilirdi. O fotoğraf, hem Ermeni soykırımı hem de din özgürlüğü konularında Ankara'yı rahatlatırdı. Üstelik yalnız reklam amacıyla değil, Başbakan bu topraklara ait, Türkiye Cumhuriyeti'nde bir grup vatandaşın dini önderi olan bu iki ruhani lidere "Ben sizin de başbakanınızım" deme fırsatı bulmuş da olurdu..
Dün merak edip Patrikhane'ye yakın isimlere Bartholomeos'un Vatikan'a nasıl gittiğini sordum. Lübnanlı Ortodoks bir işadamı kendi uçağını tahsis etmiş. Zaten daha önceki gezilerde de Yunanlı armatör Latsis ya da sanayici Angelopulos (Olimpiyat komitesi başkanı Yanna Angelopulos'un kocası) gibi zenginler Patrik'in gezileri için uçak tahsis etmeye gönüllü olmuştu. Patrik bazı önemli gezilerinde bu tekliflere evet diyormuş. Örneği Avrupa Parlamentosu'na konuşmacı olarak davet edilince.. Ancak Dünya Bankası Başkanı James Wolfensohn'un bir süre önceki İrlanda daveti ya da Katar ve Bahreyn'de "dinler arası hoşgörü" konferansı düzenlediği zamanlarda, tarifeli uçakla gitmiş.
Tüm bunlar bir yana, asıl önemli olan, Başbakan'ın kendi gibi Papa'nın cenazesine giden iki ruhani lideri neden yanına almadığı. O günün telaşında muhtemelen kimsenin aklına gelmedi. Ama yazık! Çünkü üçünün yan yana fotoğrafı, dünya kamuoyuna şahane bir mesaj olurdu..