Jinekolojik muayene, kadının pelvik organlarının ultrason dahil kapsamlı bir incelemesidir. Muayene doktorunuzun, vajina, serviks, rahim ve yumurtalıkların boyut ve yerlerini görmesine yardımcı olur. Jinekolojik muayeneye ne sıklıkla ihtiyaç duyulduğuna göre görüşme takvimini ayarlayabilirsiniz. Aşağıdaki durumlarda jinekolojik muayene yapılabilir:
- Bir kadının düzenli fizik muayenesinin bir parçası olarak: Muayene bir tahlil veya ultrason içerebilir. Daha fazla bilgi için Smear Testi de istenebilir.
- Maya enfeksiyonları veya bakteriyel vajinoz gibi vajinal enfeksiyonları bulmak için.
- Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonları (örneğin, klamidya, herpes, gonore, trikomoniaz veya insan papillomavirüsü) bulmanıza yardımcı olmak için.
- Anormal uterin kanamanın nedenini bulmaya yardım etmek için.
- Uterus miyomları, yumurtalık kistleri veya uterin prolapsus gibi problemleri araştırmak için ultrason görünütülenmesi.
- Genel pelvik ağrının nedenini bulmak için.
- Doğum kontrol yöntemini belirlemek için: Diyafram veya spiral gibi bazı yöntemlerin, uyup uymayacağından emin olmak için bir test gerekir.
- Tecavüz veya istismar şüphesi olan durumlarda kanıt toplamak için.
Jinekolojik Muayene Öncesi Hazırlık
Regl döneminiz dışından randevu almaya çalışın. Çünkü adet dönemi, Smear ve hormon testi sonuçlarını etkileyebilir. Fakat vajinal bölgede akıntı veya yeni ve artan ağrı yaşamanız durumunda, muayene adet döneminizde olmanız önemsenmeden de yapılabilir.
Muayeneden önce:
- Duş almayın, tampon, vajinal ilaçlar veya vajinal spreyleri en az 24 saat boyunca kullanmayın.
- Anormal bir vajinal akıntı varsa, muayeneden 24 saat önce seks yapmayın.
Ziyaretinizin başlangıcında, doktorunuza aşağıdaki durumları haber verin:
- Son adet döneminizin ilk günü ve döneminizin ne kadar sürdüğü
- Eğer bu ilk pelvik muayene ise
- Doğum kontrol yöntemi kullanıyorsanız
- Eğer hamileyseniz veya hamile kalmayı düşünüyorsanız
- Pelvik bölgenizde kaşıntı, kızarıklık, tahriş, şişme veya olağandışı bir koku veya vajinal akıntıda artış gibi belirtileriniz varsa.
- Düzenli olarak kendi kendinize vajinal muayene yapıyorsanız, fark etmiş olduğunuz değişiklikleri doktorunuz ile görüşün.
- Radyasyon terapisi, vajina, rahim ağzı veya uterus cerrahisi veya başka işlemler yaptırdıysanız
Tecavüz veya cinsel istismar yaşadıysanız, jinekolojik muayeneden önce endişelerinizi veya korkularınızı doktorunuzla konuşun. Başka özel hazırlıklara gerek yoktur. Kendi rahatınız için mesaneyi boşaltmak isteyebilirsiniz. Herhangi bir endişeniz hakkında doktorunuza veya hemşirenizle konuşun.
Jinekolojik Muayenede Ne Yapılır?
- Elbiselerinizi bel altına indirin veya isteğe göre çıkarın. Belinize bir havlu kağıt kapatılır. Yıllık muayene ise, doktorunuz göğüslerinizi kontrol edebilmek için tamamen soyunmanızı isteyebilir.
- Ayağınızı ve bacaklarınızı kaldırılarak çatal denilen masaya ya da düz bir sedyeye yatmanız istenir. Doktorunuz çeşitli ultrason teknikleriyle; vulva, üretra, vajina ve diğer üreme organlarına bakar.
- Muayene sırasında vücudunuzun gizliliği için örtünebilirsiniz.
- Bir kadın hemşire veya asistan, muayene sırasında odada kalabilir. Ayrıca eşinizin veya bir arkadaşınızın varlığını talep edebilirsiniz.
Jinekolojik bir muayene üç aşamadan oluşabilir: Dış muayene, iki elle muayene ve rektovajinal muayene.
Dış Muayene
Dış muayene sırasında doktor aşağıdakileri yapar:
- Kızarıklık, tahriş, akıntı, kist, genital siğil ve diğer anormal durumların belirtileri için vulva ve vajina kontrol edilir.
- Bartholin bezlerinden gelen herhangi bir kist veya akıntı için vajina parmaklarla kontrol edilir.
- Vajina ağzına yerleştirilen spekulum yardımıyla vajinal duvarlar birbirinden ayrılır. Bu doktorunuzun vajinanın ve serviksin iç kısmını görmesini sağlar. Spekulum plastik veya metal olabilir. Su ile ısıtılabilir veya bir vajinal kayganlaştırıcı ile yağlanabilir.
- Vajina duvarları ve rahim ağzı kontrol edilir, hasar, büyüme, iltihaplanma, olağandışı boşalma veya renk değişikliği olup olmadığına bakılır.
- Bakirelik durumunda; rahmin görüntülenebilmesi için kasık bölgesine sıkılan jelle, ultrasonografi kullanılarak üstten kontrol sağlanır.
- Smear testi için serviksinizden ufak bir aparat ile bir miktar hücre örneği alınır. Servikal mukus örneği gonore veya klamidya gibi cinsel yolla bulaşan hastalıkların teşhisine de yardımcı olabilir.
İki Elle Muayene
Doktorunuz, eline eldiven geçirip parmaklarını serviks içine sokarken diğer kasık bölgesine koyacaktır. Göbeğinize bastırarak ve parmaklarını vajinanızın etrafında hareket ettirerek, uterusun ve yumurtalıkların boyutunu, şeklini ve dokusunu bulabilir ve hissedebilir. Olağandışı büyüme, hassasiyet veya ağrı da tespit edilebilir.
Rektovajinal Muayene
Doktorunuz bir parmağını rektumunuza bir parmağını da servikse sokacaktır. Bu, doktorunuza yumurtalıklarınızı ve rahim bağlarını değerlendirmesi için yardımcı olur. Bu muayene genel jinekolojik muayenenin bir parçası olarak yapılmaz.
Rektovajinal muayene bittikten sonra, vajinal bölgenizi silmek için bir peçete verilecektir. Daha sonra giyinebilirsiniz. Bazı test sonuçları hemen elde edilebilir. Ancak, numune testinden sonuç almak birkaç gün ila birkaç hafta bekleyebilirsiniz.
Jinekolojik Muayene Sıklığı Neye Göre Belirlenir?
- Her kadın düzenli olarak yılda bir kere jinekolojik muayene yaptırmalıdır.
- Bir kadın hamile kaldığında jinekolojik muayene gerekir.
- Bir enfeksiyonu (klamidya, vajinoz, trikomoniaz ve diğerleri gibi) kontrol ederken,
- Bir kadın pelvik bölgesinde veya belinde ağrı sorunu yaşadığında
Ultrason
Ultrasonlar özellikle doğum öncesi bakımın ortak bir parçasıdır. Çoğu hamile kadın en az bir kez ultrason çektirir. Ultrason, rahminizin ve varsa bebeğinizin görüntüsünü sunar.
Ultrason, rahmin bir görüntüsünü oluşturmak için ses dalgalarını kullanır. Doktorlar genel sağlığınızı kontrol etmek için ultrason kullanırlar. Ultrason esnek bir araçtır. Bu yöntemle rahimde, yumurtalıklarda ve boşluklarda genel olarak herhangi bir kist oluşumunu veya herhangi bir sorunu teşhis etmek mümkündür. Herhangi bir sağlık sorununu teşhis ettikten sonra doktorunuz daha ileri testler isteyebilir.
Ayrıca gebelik durumunda anne adayları için ultrasonografik görüntüleme yöntemi, kontrolün rutin bir parçası sayılabilir.
Ultrasonun Faydaları
Ultrason pek çok avantaj sunar:
- Genellikle ağrısızdır ve iğne, enjeksiyon veya kesik gerektirmez.
- Hastalar iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalmamaktadır dolayısıyla bu işlem X-ışınları ve CT taramaları gibi tanı yöntemlerinden daha güvenlidir. Aslında, sağlık kuruluşunuz tarafından yönlendirildiği şekilde kullanıldığında bilinen zararlı etkileri yoktur.
- Ultrason, röntgen ışınlarında iyi görünmeyen yumuşak dokuların görüntülerini yakalar.
- Ultrason diğer yöntemlerden daha erişilebilirdir ve daha ucuzdur.