Evrim Teorisi: Scopes Maymun Davası
Scopes Monkey Trial olarak da adlandırılan “Maymun Davası” 10 Temmuz 1925 tarihinde başlamıştır. O zamanlar yüzyılın davası olarak bilinmesinin yanında; evrim ve kilise arasında geçen bir hesaplaşmaydı. Dava, Tenesse Dayton’da bir biyoloji öğretmeni olan John Scopes’un; Charles Darwin’in insanın evrim teorisi olan maymunların soyundan geldiğini öğreterek yasayı çiğnemekle suçlanmasını içermektedir.
Scopes Maymun Davası’nın Oluşumu
Davanın oluşumundan daha birkaç ay öncesinde fundamentalist Hristiyanların kampanyaları sonucunda Tenessee eyaletinde Darwin’in evrim teorisi; İncil’deki yaratılış teoremiyle çeliştiği için anti-Hristiyan görülüp yasaklanmıştır. Henüz birkaç ay geçmeden John Scopes öğrencilerine evrim öğretmeye çalıştığı için mahkemelik olmuştur. Bununla birlikte bu dava sonucunda yeni ortaya çıkan Butler Yasası da sorgulanmıştır. Bu yasa İncil’deki Yaratılışçılık hikayesini reddeden herhangi bir teorinin öğretilmesini ve insanlara aktarılmasını yasaklamaktaydı.
Duruşmanın işlemleri, evrimin bilimsel kanıtlarının kamusal alanda sergilenmesinin yanı sıra; günümüze kadar devam eden evrimin gerçekliğine ilişkin ulusal bir münakaşayı da ortaya çıkarmıştır.
İdeolojik Bir Düello
Scopes davada mütevazi sanık olsa da asıl yüzleşme iki lider avukat arasında gerçekleşti. Bu davada William Jennings Bryan Tennesse eyaletini savunmuştur.
Bryan, duruşma başlamadan önce yaptığı konuşmada “Evrim ile Hristiyanlık arasındaki rekabet, ölümüne bir düellodur. Geçmişte karanlıkta bir ölüm mücadelesi olmuştur. Dayton’da evrim kazanırsa, Hıristiyanlık birdenbire değil, kademeli olarak gider, çünkü ikisi bir arada olamaz. Işık ve karanlık kadar, iyi ve kötü kadar düşmandırlar” dedi.
Diğer lider avukat John Scopes’u savunan Clarence Darrow’du. Darrow duruşma esnasında Bryan’ın argümanını yerle bir etti. Bryan’ın tarafı teknik olarak davayı kazanacak olsa da kişisel olarak onun için bir yenilgi olmuştur. Duruşma sone erdikten beş gün sonra uykusunda hayatını kaybetti.
Bryan ve Darrow duruşması kısa sürede ikisinin arasında bir savaş olarak tanımlanmıştır. Fundamentalizm ve Modernizm güçleri ve bu yöndeki manşetler medya için karşı konulmazdı.
Scopes Maymun Davasının Sonucu
Dava, ülkenin dört bir yanından yüzlerce muhabiri bir araya getirdi. Radyoda yayınlanan ilk davaydı. Ayrıca 10 Temmuz 1925 tarihinde başlayıp, 21 Temmuz 1925’de sona eren şaşırtıcı şekilde kısa süren bir dava olmuştur. Dava sonucunda John Scopes kaybetti ve suçlu bulunmuştur. Bu sebeple 100 dolar para cezasına çarptırılmıştır. Sonraki birkaç yıl boyunca, Tennessee’deki ders kitaplarında evrimle ilgili tüm sözler kaldırılmıştır; bununla birlikte Butler Yasası ise 1967’de yürürlükten kaldırılmıştır.
Evrim Teorisi: Scopes Maymun Davası