Kuzey Kore'nin, kapattığı Yongbyon nükleer reaktörünü yeniden açmayı planladığını bildirmesi, özellikle ABD ve Güney Kore gibi kimi ülkeleri harekete geçirdi.
BM Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu (UAEK) sözcüsü, Yongbyon reaktöründe artık mühür, izleme kameraları bulunmadığını ve müfettişlerin reaktörden ayrıldığını açıkladı.
BM'ye bağlı Uluslararası Atom Enerjisi Kurumunun (UAEK) Başkanı Muhammed El, Kuzey Kore'nin reaktöre bir hafta içinde yeniden nükleer malzeme koymak istediğini belirtti. Batılı diplomatlar ve gözlemciler, anlaşma gereğince sökülmeye başlayan reaktörün yeniden faaliyete geçebilmesinin birkaç ay alacağını belirtiyor.
Kuzey Kore'nin bu hareketi, Batılı ülkelerle geçen kasımda yaptığı anlaşmayla son vermeyi kabul ettiği nükleer programına yeniden başlama tehditlerinde ciddi olduğunun göstergesi olarak yorumlanıyor.
Diplomatik kaynaklar, Kuzey Kore yönetiminin bu adımının UAEK yönetim kurulu toplantısında tepkiyle karşılandığını belirtirken, Kuzey Kore'ye yönelik alınacak önlemlerin "altılar grubunun görüşmeleri sonucu ortaya çıkacağını" kaydettiler.
Kuzey Kore'nin nükleer programına ilişkin görüşmelerde bulunan altılar grubunun içinde Kuzey Kore'nin yanı sıra ABD, Rusya, Çin, Japonya ve Güney Kore yer alıyor.
Bu arada UAEK kaynakları, Kuzey Kore sorununun altılar grubuna havale edilmesinin ardından toplantının bugünkü oturumlarında İran'ın nükleer programına ilişkin son gelişmeler ve El Baradei'nin bir hafta önce heyet başkanlarına sunduğu İran raporunun ele alınacağını bildirdiler.
'Planlar yeniden gözden geçirilmeli'
Beyaz Saray, Kuzey Kore'nin nükleer tesisini yeniden açma ve BM denetimine izin vermeme planlarından hayal kırıklığı duyduğunu, bu planların yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini açıkladı.
Kuzey Kore'den, bu adımları yeniden değerlendirmesi ve acilen altılı görüşme anlaşmalarıyla belirlenen yükümlülükleriyle uygun duruma dönmesini şiddetle istediklerini açıklayan Johndroe, Kuzey Kore ile belli bir protokol altında yükümlülükleri konusunu yeniden ele almaya hazır olduklarını hatırlattı.
'Çok endişe duyuyoruz'
Olaylar hakkında açıklama yapan, Güney Kore, Kuzey Kore'nin Yongbon'daki nükleer tesisine teftiş izni vermeme ve reaktöre bir hafta içinde yeniden nükleer malzeme koyma kararından ''çok endişe'' duyduğunu bildirdi.
Güney Kore Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, ''Hükümet, Kuzey Kore'nin Yongbon'daki nükleer tesisindeki yeniden faaliyete başlama kararından çok endişelidir'' ifadesi kullanıldı.
Kuzey Kore'nin nükleer faaliyetlerinin tarihi
Kuzey Kore, altılı müzakerelerin ardından varılan anlaşma çerçevesinde kasım ayında kapattığı Yongbyong nükleer reaktörünü yeniden açmayı planladığını bildirmişti.
Pyongyang yönetimi, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumuna (UAEK), bir haftaya kadar reaktöre yeniden nükleer malzeme koyacağını ve artık UAEK'nın tesisi teftişine izin vermeyeceğini bildirmişti.
Kuzey Kore iki yıl önce bir nükleer deneme yapmıştı.