1945 Moskova Zafer Geçit Töreni
1945 Moskova Zafer Geçit Töreni (Rusça: Парад Победы; Parad Pobedy), Sovyetler Birliği'nin II. Dünya Savaşı kapsamında Büyük Vatanseverlik Savaşı'nda Nazi Almanyası'nı mağlup etmesinden sonra Kızıl Ordu (Polonya ordusundan küçük bir grup ile birlikte) tarafından Kızıl Meydan'da, Lenin'in Mozolesi önünde 24 Haziran 1945 günü düzenlenen tarihi askerî geçit töreni. Moskova Zafer Günü Geçit Törenleri'nin ilkidir.
Geçit töreni, savaş sırasında "Silahlı Kuvvetler Başkomutanı" sıfatına sahip olan Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri ve Sovyetler Birliği Mareşali Josef Stalin'in emri üzerine gerçekleştirilmiştir.[1]
Hakkında[değiştir | kaynağı değiştir]
Stalin ve Sovyetler Birliği Komünist Partisi yöneticilerinin Lenin'in Mozolesi üzerinde izlediği törenin başlangıcında Sovyetler Birliği Mareşali Georgi Jukov ve Konstantin Rokossovski, sırasıyla beyaz ve siyah at üzerinde alana gelmişlerdir.
Jukov'un anılarının yayınlanan belli baskılarına göre, törende Stalin askerî geçide bizzat katılacak ve at ile geçiş yapacaktı. Fakat iddialara göre Stalin törenden önce yapılan bir prova sırasında attan düştü ve bu olay nedeniyle, Stalin yerine Jukov'un geçiş yapması kararlaştırıldı. Buna karşın eski Sovyet casus Viktor Suvorov bu iddiaya itiraz etmiş, Jukov'un anılarında böyle bir olayın yazmadığını ifade etmiştir. Suvorov'a göre Stalin, savaşta bizzat savaşan askerlerin geçit töreninde olması gerektiğini söylemiştir.[2][3][4]
Kızıl Ordu'ya ait savaş araçları, törenin önemli odak noktalarından birini oluşturmuştur. NKVD askerleri Nazi Almanyası'nı sembolize eden orijinal pankartları taşımış ve onları Lenin'in Mozolesi'nin önüne atmışlardır.[5] Bu kare törenin en çok kayıtlara geçen anlarından birisi olmuştur. Atılan pankartlardan birisi de 1. SS Panzer Tümeni "Leibstandarte SS Adolf Hitler" falamasıdır. Bu tümen Adolf Hitler'in kişisel koruma tümeni idi.
Kötü hava şartları nedeniyle savaş uçakları geçidi ve sivil halkın geçişi iptal edildi. Eğer hava şartları uygun olsaydı Alexander Novikov ve Alexander Golovanov önderliğinde çeşitli geçitler daha olacaktı. Tüm bunlara rağmen yaklaşık iki saat süren tarihi askeri geçit, Kızıl Meydan'da gerçekleşen en uzun ve en büyük askerî geçittir. Törene 40.000 asker ve 1.850 askeri araç ve diğer askeri malzeme katılmıştır.
Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]
Törende Lenin'in Mozolesi üzerinde gösteriyi izleyen Sovyet liderleri.
Törende geçiş yapan süvariler.
Töreni anmak için çıkartılan Sovyet pulu, 1968. Pulda Treptower Parkı'ndaki Sovyet Savaş Anıtı da yer almaktadır.
Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]
|Wikimedia Commons'ta 1945 Moskova Zafer Geçit Töreni ile ilgili medyaları bulabilirsiniz.|
|Harici videolar|
|1945 Moskova Zafer Geçit Töreni|
|1945 Moskova Zafer Geçit Töreni'nin tamamı - Orijinal Görüntüler|
- 1941 Ekim Devrimi Geçit Töreni
- Doğu Cephesi (II. Dünya Savaşı)
- Reichstag'a dikilen Sovyet bayrağı
- Zafer Günü (9 Mayıs)
- Zafer Sancağı
Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]
- ^ J.V. Stalin Eserler Cilt: 16: "Büyük anavatan savaşında Almanya üzerinde zafer dolayısıyla, 24 Haziran 1945'te Kızıl Meydan da sahra ordusu, deniz kuvvetleri ve Moskova Garnizonu birliklerinin, zafer geçidi olarak bir geçit töreni yapmalarına karar verdim. Geçit törenine şunlar katılacaktır: cephelerin birleşik alayları, Ülke Savunması Halkkomiserliği nin birleşik bir alayı, deniz kuvvetleri, savaş akademisi, askerî okullar ve Moskova Garnizon u birliklerinin birleşik bir alayı. Zafer geçidi, benim vekilim Sovyetler Birliği Mareşali Şukov tarafından kabul edilecektir. Zafer geçidi, Sovyetler Birliği Mareşali Rokkosovski tarafından yürütülecektir. Resmi geçidin organizasyonunda genel yönetimi, Moskova askerî çevre birliklerinin komutanı ve Moskova kenti garnizon şefi Orgeneral Artemyev e devrediyorum.", Erişim tarihi: 4 Eylül 2016.
- ^ Viktor Suvorov, Святое Дело, (Rusça) Erişim tarihi: 4 Eylül 2016.
- ^ Последняя Республика, (Rusça) Erişim tarihi: 4 Eylül 2016.
- ^ Генеральный штаб в годы войны, (Rusça) Erişim tarihi: 4 Eylül 2016.
- ^ German Flags at the 1945 Soviet Victory Parade, (İngilizce) Erişim tarihi: 5 Eylül 2016.