Kooperatiflerde ortaklığa istenilen zamanda girilebilmesi ve aynı şekilde istenildiği zaman ortaklıktan çıkılmasını olanaklı kılan ilkeye açık kapı ilkesi denir.
Açık kapı ilkesi, bir kooperatife ortak (üye) olabilme özgürlüğü anlamına gelir. Dileyen herkes kooperatife ortak olabilir. Ancak, hiç kimse herhangi bir kooperatife üye olmaya zorlanamaz.
Ayrıca, mevcut bir ortağın, dilediği zaman kooperatiften istifa etme (ayrılma, çıkma) özgürlüğü anlamına da gelir. Tamamen ayrılmak istemiyorsa, kooperatifteki paylarının bir bölümünü başkalarına (mevcut ortaklardan herhangi birine veya daha fazlasına, hatta kooperatife uygun düşecek harici (üçüncü kişilere) bile devretme özgürlüğü de vardır.
Açık kapı ilkesinin bir sonucu da, ortaklığa kabulde, ırk, din, siyasal görüş, cinsiyet, vb. ayrımcılıklar yapma yasağıdır.
Açık kapı ilkesi, kişilere sağladığı özgürlük ve demokrasi sayesinde anonim ve limited şirketlerinden ayrılır. Çünkü anonim veya limited şirketlerine üye olabilmek için kurucu ortak veya şirket hissesinden pay almak gerekir. Ayrıca sermaye artırımı gibi konularda da kişisel istekler reddedilebilir.
Açık kapı ilkesinden yararlanabilmek için mesleki birlik ve faaliyet alanı gibi konular çok önemlidir. Bir kooperatife üye olacak kişinin, kooperatifin faaliyet alanı ile bir ilgisi olmalıdır. Örneğin; sağlık alanı ile ilgili faaliyet gösteren bir kooperatife üye olmak isteyen bir kişinin doktor, eczacı, sağlık çalışanı vb. bir mesleğe sahip olması gerekir.