Erken menopoz, bir kadının tipik olarak beklenenden daha erken bir yaşta menopoza girdiği durumlardır. Prematüre menopoz adı da verilmektedir. Her iki durum da kadınların hamile kalamamasına neden olabilir. Erken menopozlar için belirgin bir tıbbi veya cerrahi neden yoksa, buna birincil yumurtalık yetmezliği denir. Primer yumurtalık yetmezliği, erken yumurtalık yetmezliği olarak da adlandırılır.
Erken yumurtalık yetmezliği adı artık kullanılmamaktadır. Çünkü erken menopoza sahip oldukları söylenen kadınların yumurtalık yetmezliği olduğu söylendikten sonra aralıklı yumurtlama, adet kanaması ve hatta hamilelik olabilir.
Menopoz hakkında daha fazla bilgi almak için “Menopoz Nedir? Belirtileri Nelerdir?” adlı yazımızı okuyabilirsiniz.
Erken Menopoz, Prematüre Menopoz ve Erken Yumurtalık Yetmezliğinin Belirtileri Nelerdir?
Kadınlar son adet döneminden birkaç yıl önce düzensiz adet döngülerine başlayabilirler. Döngüleriniz düzensizse, olası nedenleri araştırmak için doktora başvurmalısınız. Prematüre ve erken menopozun belirtileri tipik menopoz semptomlarının çoğunu içerir. Bunlar şunlar olabilir;
- Sıcak basmaları
- Gece terlemeleri
- Vajinal kuruluk
- İdrar aciliyeti
- İdrar yolu enfeksiyonu
- Uykusuzluk
- Duygusal değişiklikler
- Cilt kuruluğu
- Göğüslerde hassasiyet
- Baş ağrısı
- Eklem ve kas ağrıları
- Libidodaki değişiklikler
- Konsantrasyon güçlüğü
- Kilo alma
- Saç dökülmesi
Erken Menopoza Ne Neden Olur?
Erken menopoza tıbbi bir durum ya fa tedavi neden olabilir. Bilinen bir nedeni de olmayabilir. Erken menopoza neden olabilecek olası faktörler şunlardır;
- Yumurtalıklardan bir ameliyat olunması
- Sigara içmek
- Rahim ameliyatları
- Kemoterapi veya radyasyonun
- Ailede erken yaşta menopoz öyküsü
Aşağıdakiler dahil olmak üzere belirli tıbbi durumlara sahip olmak;
- Kromozomal anormallikler
- Otoimmün hastalıklar
- HIV ve AIDS
Aşağıdakiler dahil olmak üzere bazı enfeksiyonlara sahip olmak;
- Kabakulak
Nasıl Teşhis Edilir?
40 yaşından önce menopoz belirtileri yaşamaya başlarsanız, doktorunuz size bir kaç test yapacak ve erken menopozun teşhisine yardımcı olacak sorular soracaktır. Bu testler şunlar olabilir;
- Adet dönemlerinin düzenliliğini sorabilir
- Ailenizin menopoz öyküsünü olup olmadığını sorabilir
- Hormon seviyelerinizi test edebilir
Nasıl Tedavi Edilir?
Bu rahatsızlığın yönetimi menopozun neden normalden daha erken başladığına bağlı olarak değişebilir. Erken menopozla ilişkili sağlık riskleri göz önüne alındığında, erken menopozu veya primer yumurtalık yetmezliği olan tüm kadınlara, zorunlu bir neden olmadığı sürece rutin olarak hormon replasman tedavisi önerilmektedir.
Hormon tedavilerinin güvenliği hakkında çok fazla kafa karışıklığı vardır. Doğal menopozdan sonra kullanılan hormon tedavisi risklerinin çoğunun erken menopoza giren kadınlar için geçerli olduğu düşünülmemektedir. Hormon tedavisinin artılarını ve eksilerini doktorunuzla tartışmak önemlidir.