10 soruda Semerkant’ın yazarı Amin Maalouf
1949 yılında bugün doğan Amin Maalouf, ülkemizde çok sevilen Semerkant ve Doğu'nun Limanları romanlarının yazarıdır. Babasının bir Osmanlı vatandaşı, doğum kağıdının ise Türkçe olduğunu söyleyen Maalouf'un 71 yaşını kutladığı bu günde yazar hakkında merak edilen soruları derledik.
Giriş Tarihi: 25.02.2020
14:56
Güncelleme Tarihi: 25.02.2020
15:04
Annesi Türk kökenli Mısırlı, babası Melkite Katolik cemaatinden olan Amin Maalouf, 25 Şubat 1949'da Lübnan'da doğdu ve Badaro adlı farklı dini ve etnik kökenli insanların bulunduğu bir mahallede büyüdü. Ailesinin de farklı dini ve etnik kökenlere sahip olması, bir yazar olarak Maalouf'u tarih ve kimlik meselelerine yöneltti.
Annesinin ısrarıyla, Lübnan'daki Fransız Cizvit okuluna gitti ve küçük yaşta, sonradan yazarı olacağı Fransızcayı öğrendi. Öğrenimine Fransızca devam ederek Lübnan'daki Saint-Joseph Üniversitesi'nde ekonomi ve sosyoloji okudu. Üniversiteden mezun olduktan sonra Beyrut'ta yayımlanan An-Nahar adlı günlük gazetede çalışmaya başladı.
Göç ettikten sonra 1976'dan beri Fransa'da yaşamaktadır…
Maalouf, hayatı boyunca unutamadığını söylediği günde neler yaşadı?
Lübnan İç Savaş'ı başlayınca, savaşmayı reddeden Maalouf, anne babasının doğduğu dağ köyüne kaçtı. O günü hiç unutamadığını, evlerinin önündeki bir çatışmanın ardından sokakta 20 civarında kişinin cesedini gördüğünü anlatan Maalouf, hamile eşi ve küçük oğluyla birlikte
bodrumda gecelemişti. Yaşadığı şok, kendisinin de o gün, eline silah geçse katil olabileceği gerçeğiyle yüz yüze gelmesiydi. "Etnik gerginlik, herkesin katilini yaratabilir" diyor yazar ve bütün liderleri iç savaş kışkırtıcılığından uzak durmaya çağırıyor.
Yapıtlarında en çok hangi konuları işledi?
Yapıtlarında çok iyi bildiği Asya ve Akdeniz çevresi kültürlerinin söylencelerini başarıyla işleyen Maalouf, 1983 yılında yayımlanan ilk kitabı Arapların Gözüyle Haçlı Seferleri (Les Croisades vues par les Arabes) ile tanındı. Kitaplarında genellikle doğuya ait öğeleri çok iyi işlemektedir. Doğuya ait gelenek ve görenekleri kitaplarında mutlaka tanıtır. Birçok kitabında Osmanlı-Türkiye üzerine yorumlara da rastlanmaktadır.
İlk kitabı Arapların Gözüyle Haçlı Seferleri’nin başarısı neydi?
Amin Maalouf, "Arapların Gözünden Haçlı Seferleri"ni 1983'te yayımlandığında bu denli ilgi göreceğini tahmin etmediğini söylemiştir. Fransızca yazılan bu eser, kısa sürede başka dillere çevrildi. Kitabın başarısı, bugüne kadar Batılıların gözünden anlatılan Haçlı Seferleri'nin Araplar tarafından nasıl görüldüğüne ve yaşanıldığına odaklanmasıydı. Kitabın bütün içeriği, Arap tarihçilerin ve vakanüvislerin tanıklıklarından oluşuyordu. Bu incelemeyi hazırlarken Maalouf, romanlarının da arka planını oluşturmaya başlamıştı.
Maalouf’un romana getirdiği yeni soluk neydi?
Akdeniz'in eski dünyasını, çeşitli dinler ve kültürlerin içinden anlatan Maalouf'un romanları, tarihi romancılığa başka bir soluk getirmişti. Bu farklılık, Maalouf'un tartışma yaratan "Ölümcül Kimlikler" adlı kitabında dile getirdiği gibi, kimlikler üzerinden yaşanan ayrımcılığa, ayrılık ve düşmanlıklara karşı çıkarak bütün kimliklerin ortak noktalarına işaret etmesiydi. Ona göre, Ortadoğu'nun tarihi, Batı ve Doğu'nun ortak tarihiydi, Batı ve Araplar arasındaki tarihsel ayrılık konusundaki görüşlere karşı çıkıyordu.