Ağ, Toplumsal Ağ, Ağ Kuramı
Ağ, Toplumsal Ağ, Ağ Kuramı (network, social network, network theory) Ağ terimi, bir veya daha fazla toplumsal ilişkiyle birbirine bağlanmış, dolayısıyla toplumsal bir ağ oluşturan bireylere (daha ender durumlarda, ortaklıklara ve *rollere) gönderme yapmaktadır.Söz konusu ilişki bağlarının içinde *akrabalık, *iletişim, “”arkadaşlık, otorite ve cinsel ilişki sayılabilir. Bireyler birer nokta, bağlantılar ise birer doğru biçiminde temsil edilirse, bir model olarak *grafik kuramında kullanılmaları mümkün olur.Çiftli seçenekler ya da ilişki bağları bir tabloda (sosyomatris tablo) sıralanabilir ve buradan çıkarılan bilgilerden elde edilen ağ, esas olarak *sosyometride (J.L. Moreno’un 1940’larda öncülüğünü yaptığı, oldukça ayrıntılı ama basit bir analiz biçimi) önemli yeri olan bir sosyogram şeklinde kullanılır.Ağ analizinin matematiksel temelini grafik kuramı oluşturur.Başlangıçta, ağ alanındaki çalışmaların çoğu, tekil noktaların (yıldızlar ve izole şeyler) ve uyuşma biçimlerinin (klik saptama) açıklandığı küçük grup ve kurumsal yapılarda yoğunlaşmıştı.Fakat 1950’lerden sonra, ağ analizinin daha büyük oranda “köprüler” (sıkı biçimde bütünleşmiş gruplar arasındaki tek bağı oluşturan kişiler), “denge” (ileri düzeyde birleşmiş grupların kutuplaşma eğilimi) ve daha gelişkin klik tanımları gibi yapısal nitelikler üzerinde durduğunu görürüz. Toplumsal ağ analizi, 1960’lar ve sonrasında ise oldukça güçlü biçimde Harrison White’in başını çektiği matematiksel sosyolojiden etkilenip, çok daha fazlakuramsal bir içeriğe kavuşmuştur ve şimdilerde artık kendi dergisini (Social Networks yaşatabilmektedir. Üretken ve yenilikçi bir öğrenci grubunun kilit ismi olan White, 1960Tı ve 1970’li yıllarda Harvard Üniversitesi’nde görev yapmıştı. White’in en tanınmış yönü, bireysel yerine toplumsal kavramlarda (örneğin, tek tek papazların hareketlerine karşı papaz hareketinde) ısrar etmesi ve aynı temas modellerini paylaşan ağ üyelerinin “yapısal eşitlikçini incelemek için kullanılan blok-modelleme tekniklerini geliştirmesidir.Ağ analizleri alanındaki çalışmaların üç ana odak noktası vardır. Benmerkezci ağlar, kaynağını tek .bir bireyden alır ve genellikle o bireyin kendi ağı hakkındaki görüşlerine dayanır.E. Bott’ın eşlerin ağları arasındaki örtüşmenin etkisini inceleyen Family and Social Network (1957) adlı çalışması buna bir örnektir. Sistematik ağlar, ağın tüm katılımcılarından hareketle oluşturulur ve ağın kendi yapısı üzerine yoğunlaşır (örneğin, Mark Granovetter’ın yeni bir işe girmek için bilgi elde etme sürecinde “zayıf bağ”ın önemine dikkat çekmesi). Granovetter’a göre, yeni bilgiler kişinin yakın etkileşim halinde olduğu çevrenin içinden değil, farklı kaynaklara ulaşabildiği ağ içinden gelmektedir ( Getting a Job,1974). Son olarak, yayılma araştırmaları, ağlar içindeki akışın yollan ve şeklini, yenilik süreçlerini, dedikoduyu ya da *epidemiolojik yayılmayı inceler.