Kurt Cobain'in, Kira ve Faturaları Yıllarca Ödeyen Eski Sevgilisi: Tracy Marander
uzun süredir kurt'ün hayatını çok etkileyen birisinden bahsetmek istemiştim. o kişiyi bugün anlatmak gerek. kurt cobain'in ilk uzun süreli ilişkisini yaşatan kadın: tracy marander
27 yıllık yaşantısında kurt'ün sadece 3 kız arkadaşı oldu. sonuncusuyla da evlendi. grubun en hit parçalarının ilham kaynağı bu 3 kadındır.
3- courtney love: 1993- in utero albümünün en hit parçası heart shaped box courtney'in vajinasına yazılmıştır.
2- tobi vail: 1991-nevermind albümünün ve nirvana'nın en hit parçası smells like teen spirit, tobi ile yaptığı bir seks hikayesine dayanır.
1- tracy marander: 1989- bleach albümünün hitlerinden sayılan about a girl tracy marander'a yazılmıştır.
kurt çalkantılı aile faciası ve uyuşturucunun tesiriyle liseyi bitiremedi. evden ayrılıp 1985 yılı dolaylarında artık aktif müzik hayatına giriş yapmış oldu.
kurt ve krist amatör grup olarak 1985-1987 arası sık sık punk kulüplerinde takılıyorlardı. tracy de kuyu bir punk hayranıydı. o da bu kulüplerde takılırken kurt ile tanıştı. tracy'nin anlatımlarına göre kurt'ten 1985'ten beri hoşlanıyordu ama kurt bir türlü ilk adımı atmıyordu. kurt flört acemisi olduğundan bir kızın ondan hoşlandığını anlamıyordu. tarihler 1987'yi gösterdiğinde tracy pes ederek kurt'e gidip kendisinden hoşlandığını söylemiştir.
tracy kurt'ten 1 yaş büyüktü. kurt'ten çok önce punk'la ilgileniyordu ve punk bilgisi kurt'ten çok öteydi. kurt'ü en çok cazbeden tracy'nin kendisinden ziyade tracy'nin punkçı yaşantısıydı. bunun dışında tracy de kurt gibi fare türü kemirgenleri evde beslemeyi severdi. birçok ortak payda yakalandıktan sonra 20 yaşındaki kurt 1987 nisan ayında ailesinin evi bulunan aberdeen'den ayrılıp tracy ile beraber üniversite ve gençlik şehri olan olympia'ya taşındı.
tracy'nin maalesef kurt hakkında bilmediği çok önemli bir bilgi vardı: kurt çalışmaktan nefret ederdi. anlık yaşayan biriydi. karnı tok ve gitar çalabilecek uygun bir ortam olduğu sürece kurt için gerisi boştu. 1987 mayıs gibi kurt'ün tracy'i bir köle gibi kullanacağı dönem başlamış oldu.
1987'nin ortalarına doğru tracy durumu kabullendi. tracy çalışıp eve aş getirirken kurt ev erkekliği yapacaktı. iş çıkışı yorgun eve gelip buzdolabından bir şeyler almak isterken kurt'ün buzdolabına yapıştırdığı enfeksiyon kapmış vajina resimlerini görüyordu. kurt'ün onun çıplak fotoğraflarını çekmesi, tracy'e ara sıra "nasıl biriyle aynı evde kalıyorum ben?!" dedirtse de aşk gözünü kör etmişti artık. kurt duvarlara küfür yazmayı da çok severdi. tracy bir röportajında kurt için şunu demişti: "iğrenç şeylere bayılıyordu."
dipnot: kurt'ün duvarlara küfür yazma nedeniyle yakalanmışlığı vardır. meşhur yakalanma fotosu o dönemden kalmadır:
kurt bir ara değişiklik olsun diye bir temizlik firmasında kısa süreli çalışsa da "yok aga çalışmak bana göre değil" deyip tekrar eve kapanmıştır. tracy çalışırken o tüm gün evde tv izleyip gitar çalıyordu.
grubun bassisti krist novoselic de o dönem lise arkadaşı shelli hyrkas ile takılıyordu (1989'da evleneceklerdir). grubun amatörlük dönemlerinin organizasyon, t-shirt satışı, menajerlik vb... işlerini tracy ve shelli yürütüyordu. tüm konserlere beraber giderlerdi. nirvana'nın 1990 öncesine ait video ve fotoğraflarının çoğu bu iki bayanın elinden çıkmadır.
özellikle grubun amatör döneminde dönüm noktası olan bir olayda tracy'in çok ama çok büyük bir payı var. tracy grubun bir konser kaydını cwt (bar gibim bişey) etkinlik salonu sahibine gönderip gruba bir şans vermesini istemiştir. bar sahibi kaydı beğenip grubu bara davet etti ve barda düzenli çalmaya başladılar. cwt dönemi grubun sahnede tecrübe kazanması ve belli çevrelerce tanınmasında çok katkısı oldu. melvins grubunun vokalisti buzz osborne; cwt konserleri için "grubun piştiği yer" diye bahseder.
(bu arada nirvana yerine sıklıkla grup diye bahsediyorum çünkü kurt uzun süre gruba isim vermemişti)
grubun cwt konserleri için önemli bir not düşmek gerek. grup burada sahne aldığı sürece bar sahibinden hiç para almadı. bar sahibi de bunlar para almadığı için daha sık sahne almalarına izin veriyordu. kurt ve krist için pek sıkıntı değildi çünkü grubun geçim kaynağını grubun kız arkadaşları tracy ve shelli sağlıyordu. bu iki bayan çalışırken kurt ve krist gündüzleri evde gitar çalıyorlardı.
grup barlardan para almadığı için baterist sıkıntısı yaşıyordu. kimse bedava çalmak istemiyordu. gönüllülük esasına gelenler de kısa sürede gruptan ayrılıyordu. 1987 yaz dönemi konserlerini gönüllü bateristlerle geçiren grup 1987'nin sonlarında baterist krizi yaşadı. kurt gündüz prova almak istiyordu ama onların yaşındaki her baterist onlar gibi işsiz değildi. gündüzleri ya okuldaydılar ya da çalışıyorlardı.
1987 yılını tracy'nin evinde işsiz geçiren kurt, 1 yıllık süre zarfında çokça beste ve şarkı sözü üretti. bunları artık 1988 yılında kayda alıp albüm çıkartma niyeti iyice belirginleşti. lakin halen baterist sıkıntısı vardı.
kurt de lars ulrich gibi gazete ve dergilere ilan verdi. baterist olan lars ulrich 1982'de metallica için gazete ilanında ciddi üyeler ararken, kurt cobain de 1987'de dergi ilanlarında ciddi baterist arıyordu. aradığını bulamadı. melvins'in bateristi dale crover'ı ikna edip gruba aldı. artık kayıt zamanıydı.
1988 ocak ayında soundgarden, mudhoney ve mother love bone gibi grupların da takıldığı reciprocal stüdyosuna girdiler.stüdyo sahibine 152 dolar verip 6 saatte 10 parça kayıt edip çıktılar. sonra bu parçaları cwt konserlerinde sıkça çaldılar ve tabii ki tracy'e parazit olmaya devam ediyordu.
1988 yılı yoksulluk bakımından kurt için zirve yılıydı. konserlerden para gelmiyor tam aksi masrafa neden oluyor, tracy'nin getirdiği parayla da zorlukla geçiniyorlardı. o kadar yoksullaştı ki ucuz olan alkolü bile alacak parası yoktu. mental olarak çöküntü içindeydi. olympia'lı üniversite gençliği de aberdeen'i geri kalmış taşralılar olarak görüyorlardı. olympia, abderdeen'den sıkça göç aldığı için aberdeen'liler olympia'da sık sık aşağılanırdı. kurt'ün daha da bunalıma girmesinde yoksulluğun yanına ek olarak bu sınıfçılığın da büyük payı vardı.
ara not: grup, 1988 şubat'ta adını nirvana koyuyor. okuduğum kitapta, sınıfçılığın kurt'ün bu adı seçmesinde tesiri olduğu belirtilmiş.
nirvana, 1988'in başında stüdyoda ürettikleri kayıtları plak firmalarına defalarca göndermesine rağmen hiçbirinden dönüş alamadı. grup olympia'da istediği namı yapamayınca, müzik piyasası olympia'ya göre daha hareketli olan komşu şehir seattle'a da arada bir uğradılar. seattle'da amatörlük yıllarında birkaç konser verdiler. ilk seattle konserleri faciaydı. seyircilerin büyük kısmı konseri terk etmişti. o gün orada olan fotoğrafçılardan biri en ağır eleştiriyi yapmıştı; "fotoğraf filmlerime yazık oldu". kurt'ün bunalımı gittikçe katlanıyordu.
grup 1988 nisan gibi sup pop firması ile iletişime geçiyor ama bir türlü ortak bir paydada buluşamıyorlardı. para ve şarkı seçiminde kararsızlık vardı. zamanla firma albüm için gruptan para istemeye başlayınca işler tekrar aksi bir hal aldı.
tüm aksiliklere rağmen albüm kaydı devam ediyordu.1988 ekime kadar kayıtların büyük çoğunluğu bitmişti ama sup pop bir türlü albümü yayınlamaya yanaşmıyordu. başka plak firmalarına para teklif edip "bizi sub pop'tan kurtarın" dese de para karşılığı bile hiçbir firma albümü yayınlamaya yanaşmıyordu. bu süre zarfında kurt yine çalışmıyor, tracy evi geçindiriyordu. tracy grubun kayıt çalışmalarına da katılıp fotoğraflar çekiyordu.
tarihler 1988 aralık ayını bulduğunda ortada hala albüm yok. güçlükle firmaya bir single yayımlatmışlardı. (bkz: love buzz)
1988'in son demlerinde nirvana para konusunda pes etti. "tamam ulan tamam. albüm kayıt parasını da biz vereceğiz yeter ki albümü yayınlayın artık" diyerek albüm parasını da kendileri ödeyerek stüdyoya tekrar girdiler. tabi bu süreçte kurt işsiz, krist shelli'den ayrılmış. tüm maddi yük yine tracy'nin üstünde.
nirvana'nın kuruluş aşamasının büyük kısmında bulunan tracy doğal olarak albüm kayıtlarının da tüm aşamalarında bulundu. her şarkıya hakimdi.
(yazının bana göre en can alıcı kısmı şurasıdır. kitaptan aynen alıntılıyorum)
" bir öğleden sonra tracy, onun hayattaki neredeyse her şey hakkında şarkı yazdığından şikayet etti: konular mastürbasyondan başlayıp mayberry r.f.d dizisinin karakterlerine (floyd the barber) kadar uzanıyor ama hiç tracy'ye gelmiyordu"
tracy bunu söylerken tarihler 1989'un ortalarıydı. evet, kurt 1985'ten beri tanıdığı ve 1987'den beri aynı evde kaldığı kız arkadaşına tek bir şarkı yazmamıştı.
kurt bir hafta sonra tracy için bir şarkı üretti. şarkıda tracy ile ilgili tek kısım şuydu: "seni her istediğim gece göremiyorum". görmemesi normal çünkü kendisi tüm gün evde kalırken tracy çalışıyordu ve bazen gece mesaisine kalıyordu.
şarkıyı albüme almak istedi. krist şarkıyı ilk dinlediğinde şarkıdan bir bok anlamadı. anlamaması normaldi. aşkla alakası olmayan aşırı soyut bir parçaydı. krist parça ne hakkında diye sorunca kurt cevapladı: "about a girl"
Nirvana - About a Girl
kurt cobain 1989'un da neredeyse tamamını işsizlike geçirdi
1989'un başlarında albüm kayıtları bitmişti ama firma albümü yayınlayamıyordu. albüm parçalarıyla konserler veriyor ama kazanç yoktu. 1987'den beri popüler olmak için ücretsiz konserler veriyorlardı. ünlü olmak için yıllarca beklediler. bu süre zarfında hep tracy'nin sırtından geçindi.
sub pop'a bağlı soundgarden, mudhoney, skin yard gibi gruplar konserleri sıklaştırdılar. konserler arttıkça gruplar nam yaptı. bu namdan nirvana da payını aldı. bu önemli gruplara alt grup olarak sahneye çıkıyordu. firma yaklaşık 2 yıllık uğraşıdan sonra bleach albümünü 15 temmuz 1989'da yayımladı. albüm kapağında da tracy'nin bir konser esnasında çektiği renkli fotoğrafı siyah beyaz edip kullandılar.
albüm tabii ki patlama yapmadı. albüm sadece seattle ve olympia'lı gençler tarafından satın alındı ama sub pop gruba kuruş koklatmadı. kurt yine tracy'e muhtaçtı. krist tekrar shelli ile barışıp, o da shelli üzerinden geçimini sağlıyordu. baterist chad channingin ise orta halli bir ailesi vardı. seattle'daki aile evinde kalıyordu.
müzik kariyerlerini olympia'da başlatan grup, kitleyi büyütmek için 1988'de seattle'a demir atmışlardı
1989'da albüm çıkınca firmanın diğer gruplarıyla seattle ve olympia dışındaki şehirlerde turne yapma şansı yakaladılar. bu kurt ile tracy arasındaki ilk uzun mesafe olacaktı. tracy çalıştığından olympia ve seattle dışındaki konserlere katılamıyordu.
bu turnelerde grubun otellerde kalacağı parası olmadığından geceyi turneye çıktıkları araçlarında geçiriyorlardı. bu turne esnasında kurt iyi beslenemiyordu. üzerine araçta uyuyup soğuğu yiyince, kurt'ün meşhur mide ağrıları 1989'un sonbaharında başlamış oldu. yoksulluktan allak bulak olan psikolojisine ek olarak mide ağrısı girmişti.
bu uzun turneler sonrasında tracy'nin duyguları da değişti. büyük aşkı yavaştan sönüyordu. kurt'süz ev biraz daha derli topluydu. kurt turneden gelince tekrar evi dağıtıyordu. kurt ile artık ufak tefek tartışmaların ilk kıvılcımını atmışlardı.
kurt turneden kazandığı 100 (!) dolarcığı ukala bir şekilde tracy'ye gösterince tracy iyice soğumaya başladı. sanki yıllarca onu geçindiren tracy değilmiş gibi havalara girmeye başlamıştı.
grubun 1989 ekim avrupa turu kurt ile tracy'i hem mesafe olarak hem duygusal olarak iyice uzaklaştıracaktı.
ara not: kurt'ün courtney love ile tanışması/flörtleşmesi ilk kez bu avrupa turnelerinde oldu. o yıllarda courtney'in hole grubu nirvana'dan daha ünlüydü. courtney kurt'ten hoşlantı belirtisi gösterse de ünlü kibrinden dolayı ünsüz olan kurt'e kapıyı tamamen aralamadı ve flörtleşme yarıda kesildi. bir sonraki buluşmaları yaklaşık 2 yıl sonra 1991'i bulacaktı. bu sefer kurt ona pas vermeyecekti.
1989 aralık avrupa turnesinin dönüşünde krist ile shelli tekrar barışıp evlenme kararı alınca, tracy de artık 5 yıllık ilişkiyi kurt ile tartışmaya açtı ama kurt hiç oralı değildi.
1990 şubat ayında tracy kurt'ün günlüğündeki sapkın yazıları okuyunca kurt'ün akıl sağlığından iyice şüphe etmeye başladı. kurt artık kendisi için büyüleyici görünmüyordu.
tracy ile ilişki sarsıntıya girince kurt uzun aradan sonra tekrar iş arayışına çıktı. sonra hızlıca vazgeçip tekrar eve geldi. yıllarca yaptığı işi yaptı: tracy çalışıp eve yemek getirecekti, kurt ise tv karşısında gitar çalıp şarkı sözü yazacaktı. arada bir eve pizza aldıracak kadar para kazandıran turlara çıkardı.
aralarındaki ilişki problemini artık çevrelerindeki arkadaşlarına çıtlatmaya başladılar. kurt, tracy'nin seks bağımlısı ve sürekli seks iştahından şikayetçiydi. (ironik not: yıllar sonra tam aksi şekilde courtney love, kurt'ün seks bağımlılığından dert yanacaktı)
kurt boş zamanlarında tekrar şarkı ve beste işine döndü ve nevermind'a ait ilk parça olan in bloom'un temellerini attı. 1990 nisan ayında birkaç konserde de çaldı. evet tracy marander nevermind albümüne ait hit parça in bloom'a bile şahit oldu. (kişisel düşünceme göre çok önemli bir noktadır burası)
1990 nisan ayında grubun adı iyice nam yapmaya başladı
grup kendi kariyerlerini ve müzik tarihini tarihini değiştirecek olan albüm için yavaştan stüdyoya girmeye başladı. grubun konser sayısı artıyor ve kurt, tracy ile daha az zaman geçiriyordu.
bu tarihte kurt ilk defa başka bir kadınla yattı. turne dönüşü bunu da tracy'ye itiraf etti. buna rağmen tracy içindeki kalan birkaç aşk kırıntısından olsa gerek 1990 nisan'ından haziran'a kadar kurt'le aynı evde yaşamaya devam etti. kurt bu ilişkiyi bitirmek için son darbeyi 1990 haziran ayında vurdu. 1985'dan beri kız arkadaşı olan ve 1987'den beri kendisine maddi destekte bulunan tracy marander'e bu ilişkinin artık devam edemeyeceği evden ayrılmasını istedi. evet, 2.5 yıl evin tüm kirasını, faturalarını, ıvır zıvırını ödeyen tracy'yi evden kovdu.
olaydan hemen sonra ise smells like teen spirit'e konu olan tobi vail'la ilişkisini duyurdu. işin acı tarafı nirvana'nın çoğu turnesine katılan arkadaşı dylan carlson kurt ile tobi'nin ilişkilerinin 1990 ocak ayından itibaren başladığını söylemişti. yani kurt tracy'yi aldattıktan 6 ay sonra itiraf etme cüretini gösterebildi.
işte bu uzun yazı; nirvana'nın kuruluş aşamasında bulunan, bleach albümünün kapağında imzası olan, nevermind'ın bile birkaç şarkısına şahit olan ve yıllarca kurt cobain tarafından maddi ve en çok da duygusal olarak sömürülmüş tracy marander'ın nirvana ile hikayesidir.