1) Ekonomik unsur, 2)Demokratik unsur, 3)Güvenlik endişesi, 4)Ulusal itibar ve büyüklük duygusu.
20. yüzyılda ortaya çıkan iki Dünya Savaşı, sömürgeciliğin gerilemesi sonucunu doğurmuştur. 1960'larda başlayan hızlı uluslaşma süreci, hemen hemen sömürgeciliğin sonunu gösteriyordu. Ve 1989 yılında Doğu Avrupa'da başlayan rejim değişikliği, ve soğuk savaşı simgeleyen Berlin Duvarı'nın yıkılması ile İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra başlayan süreç sona ermeye başladı.
Sömürge TipleriFarklı sömürgecilik tipleri vardır. Sömürgecilerin büyük kentlerdeki halkları sömürdükleri topraklara taşıdıkları tipe örnek ABD'nin ilk onüç eyaleti, Kanada, Avustralya, Yeni Zelanda, Arjantin ve Sovyet döneminde Sibirya'da gerçekleştirilmiştir. Sömürgeciler sömürdükleri topraklardaki yerli halkı kontrol etmesi veya güçle tehdit etmesi için İngilizlerin Hindistan'da, Mısır'da, Hollandalıların uzakdoğuda ve Japonların sömürge imparatorluklarında yaptıkları gibi yöneticiler atarlar. Bazen Latin Amerika ülkelerinde olduğu gibi sömürgeci gücün kendi topraklarından getirdiği halklar yerli halklarla karışır bazen de ki çoğunlukla olan budur; Fransa'nın yönetimi altındaki Cezayir'de veya Güney Rodezya'da olduğu gibi ırken ayrı topluluklar halinde yaşamaya devam ederler.
Bir başka türde de Barbados, Saint-Domingue ve Jamaika gibi ülkelerdeki geniş çiftliklere (plantasyon) beyaz sömürgeciler siyah köleler getirerek çalıştırırlar. Bir diğer sömürge türünde ise sömürgenin asıl amacı bölgenin daha geniş bir şekilde kolonize edilmesi değil ticarettir.
İlk Avrupa SömürgeciliğiDoğu ve Batı yarımkürelerindeki Avrupa sömürgeciliğinin kökleri, baharat ticareti için kaynak bulmak ve masalsı krallıkların varlığını keşfetmek isteyen Portekiz kaşiflere kadar geri gider. Avrupa dışındaki ilk ayak izi Ceuta'nın 1415'de fethedilmesiyle atılır. Onbeşinci yüzyılda Portekiz denizciler 1488'de Bartolomeu Dias'ın Cape of Good Hope'un çevresinden dolanarak Afrika kıtasının aşılabildiğini gösterip Vasco da Gama'nın 1498'de Hindistan'a ulaşmasına yol açana dek Atlantik adalarını ve tüm Afrika sahillerini keşfetmişlerdir.
Portekiz denizcilerin başarıları Christopher Columbus'un 1492'de İspanyol finansmanıyla batı kıyılarına doğru yeni bir keşif rotasına çıkmasının önünü açmıştır. Columbus Japon sahillerine vardığı inancıyla günümüzde Bahamalar denilen yere ulaşmış ancak gerçekte Amerika denilen yeni bir kıta keşfetmişti.
İlk Sömürgecilikte Şirketlerin RolüBatı sömürgeciliği başından bu yana kamu-özel girişimin ortaklığıyla yürütülmüştür. Kolomb'un Amerika seyahatlerinin masrafı kısmen İtalyan yatırımcıları tarafından karşılanmıştır. İngiltere, Fransa ve Hollanda sömürgelerde ticari yatırım gerçekleştiren Doğu Hindistan Şirketleri ve Hudson's Bay Şirketine ticari tekel hakkı tanımış ve ticaret sömürgedeki zenginliklerin sömüren Avrupa ülkelerine taşınması şeklinde gerçekleştirilmiştir.
İspanyol SömürgeleriKuzey ve Güney Amerika başta Güney Amerika'nın pek çok bölgesi, Orta Amerika, Meksika, Karayiplerin bazı bölgeleri ve ABD'nin büyük bir kesimi olmak üzere İspanya'nın hakimiyeti altına girmişti.
İlk dönemde Konkistadorlar (İspanyolca bir kelimedir ve sömürge askerleri, kaşifleri vs. ifade etmektedir) ile kraliyet otoritesi arasında çekişme yaşanmıştır. Konkistador asker ve memurlara ücret karşılığı olarak geniş topraklar ve yerli işçi çalıştırma hakkı verilmişti.
İngiliz Sömürgeciliğiİngiliz İmparatorluğunun denizaşırı bölgeleri yerleşmesinin kökleri 1845-1509 tarihleri arasında tahtta bulunan İngiliz Kralı VII. Henry'nin denizcilik alanıyla ilgili politikalarında yer almaktadır. Selefi Kral III.Richard'ın başlattığı ve 1707 sonrası İngiliz sömürgeciliği için büyük önemi olan British East India Company gibi şirketlere de öncülük eden yün ticaretine yönelik deniz ticareti sistemi kurmuştu. Henry aynı zamanda küçük deniz kuvvetlerini genişletmiş ve İngiltere'nin İlk denizaşırı kolonisini kuran İtalyan denizci John Cabot'un -Kral Henry adına Newfoundland'da koloni kurmuştur- 1496 ve 1497 yılındaki seyahatlerinin de sponsorluğunu yapmıştı.
VIII. Henry babasının başlattığı işi devam ettirmiş ve İngiltere deniz kuvvetlerini geliştirmeye devam etmişti.
Kraliçe I. Elizabeth döneminde Sir Francis Drake kuzey California'ya ayak basmış ve İngiliz Kraliyeti adına buraya Nova Albion (Albion İngiltere için kullanılan antik bir isimdi) adıyla yönetimi altına almıştı. İngiltere'nin Avrupa dışındaki bölgelere ilgisi gittikçe artmış ve ilk defa John Dee tarafından "İngiliz İmparatorluğu" ifadesi öne sürülmüştü. Denizcilik konusunda uzman olan John Dee imparatorluk kavramına ilişkin bakış açısını Dante'nin "Monarchia" kitabından almıştı.
Humphrey Gilbert Cabot'u izlemiş ve 1583'de Newfoundland'ı sefer düzenlemiş ve 5 Ağustos'da bölgenin İngiliz kolonisi olduğunu ilan etmişti. Sir Walter Raleigh ise Kuzey Carolina'da Roanoke Adalarında 1587'de ilk koloniyi kurmuştu. Gilbert'in Newfoundland ve Roanoke'deki kolonilerinin ömrü yiyecek kıtlığı, hava koşulları gibi sebeplerle kısa ömürlü olmuştu.
Fransız SömürgeciliğiFransız sömürge imparatorluğu 17.yüzyılda başlar ve 1960'lara kadar sürer. 19.ve 20 yüzyıllarda Fransız sömürge imparatorluğu İngiliz İmparatorluğu'nun ardından gelen ikinci büyük sömürge imparatorluğuydu ve en geniş sınırlarına 1919 ve 1939 arasında ulaşmış, ikinci Fransız sömürge imparatorluğu 12.347.000 km²'yi aşmıştı. Bu rakam dünya toprağının 8.6%'dir.
Fransız sömürge yayılmacılığı 16.yüzyılın başlarında Giovanni da Verrazzano ve Jacques Cartier'in seyahatleriyle başlar. Ancak İspanya'nın Amerika kıtası üzerindeki tekelini koruması ve Din Savaşları Fransa'nın koloniler kurma çabalarını engellemişti. Fransanın ilk koloni kurma teşebbüsü 1555'de Brezilya'da Rio de Janeiro'dadır (o dönemde Fransız Antarktiki olarak adlandırılıyordu). 1612'de São Luís'de ve Portekiz ve İspanyol engeliyle karşılaştığı için başarısız olan Florida'da da benzer teşebbüslere girmişti.
ABD Yayılma SiyasetiABD'nin yayılmacı siyasetinin arkasında şu nedenlerin yattığı gösterilmektedir:
- ABD'nin endüstri ve ziraati ihtiyacın ötesinde büyümüştü. James G. Blaine gibi iş camiası ve siyasetin önde gelen figürleri daha fazla ekonomik büyüme için yabancı pazarların gerekli olduğu olduğu ve bunun içinde saldırgan bir dış politika izlenmesi gerektiğine inanmaktaydılar.
- Ernst Haeckel'in "biyogenik yasa"sına dikkat çeken John Fiske, Anglo-Saxon ırki üstünlüğü teorisini öne sürmüş, Josiah Strong ise geri ulusları "medenileştirmek ve Hristiyanlaştırmak" gerektiği çağrısını yapmıştı. Bunlar Amerikan siyaset düşüncesinde bazı gruplarda giderek büyüyen Sosyal Darvinizm ve ırkçılığın da tezahürleriydi aynı zamanda.
- Frederick Jackson Turner'in geliştirdiği "Öncülük Tezi". Amerika'nın öncülüğü medeniyet için gereken yaratıcılık ve gücü (virility) taşımaktaydı. Çoğu insan Amerikan ruhunun sürdürülmesi için denizaşırı yayılmacılığının hayati olduğuna inanmaktaydı.
- Alfred T. Mahan'ın 1890'da yayımlanan "The Influence of Sea Power upon History" adlı eseri ABD'nin "dünya gücü" konumunun yükselmesi için gereken üç unsur olduğunu öne sürmüştü: Güney Amerika'da bir kanal inşası (Panama Kanalının inşası fikrinin de kaynağıdır), ABD deniz gücünün genişletilmesi ve Pasifik'de Çin ile ticareti geliştirmek için ticari/askeri bir yapı, karakol inşası. Bu yayın Roosevelt gibi başkanların politikaları ve daha güçlü bir deniz kuvvetlerinin kurulması konusunda etkili olmuştu.
Sömürgelerin Bağımsızlığa KavuşmasıSömürge ülkelerde I. Dünya Savaşı sonrasında ulusal özgürlük hareketleri başlamasına karşın II.Dünya Savaşının sonuna kadar bu hareketler başarıya ulaşamamışlardı.
1952'de nüfus bilimci Alfred Sauvy, Soğuk Savaş sırasında Batı ile ittifak içinde olmamakla birlikte Sovyet Bloğuna da dahil olmayan ülkeleri tanımlamak için "Üçüncü Dünya" terimini ortaya attı. Bunu takip eden yıllarda sömürgelikten kurtulan ulusların sayısında artış oldu ve bu grup Birleşmiş Milletler'de temsil edilmeye başladı. Üçüncü Dünya'nın ilk uluslararası hareketi Hindistan'dan Nehru, Mısır'dan Nasır ve Yugoslavya'dan Tito'nun başını çektiği, 1955 yılında dünya nüfusunun yarısından fazlasına sahip olan 29 ülkenin biraraya gelerek gerçekleştirdiği Bandug Konferansı'dır.
ABD Başkan Wilson'un ilkelerinde de görülebileceği başta sömürge güçlerine karşı olduğunu ilan etmesine karşın Musaddık'ın İran petrolünü ulusallaştırmasına karşı çıkmış ve Şah'a baskı uygulamak için 1953 yılındaki darbeyi desteklemiş, bir sonraki yıl Guetamala başkanı Arbenz'in United Fruit'i ulusallaştırma çabasına karşılık Amerikan Gizli Servisi düzenlediği operasyonla yerine askeri cuntayı geçirmişti.
Bu müdahalelere rağmen sömürgelikten kurtulma süreci devam etmiş 1960'da bazı ulusal kurtuluş hareketlerinden sonra Birleşmiş Milletler üye sayısı 99'a 1980'de 154'e 1990'da ise 159'a yükselmişti.Doğu Asya Kaplanları denilen (Hong Kong, Singapur, Güney Kore ve Tayvan) ile Hindistan ve Çin'dir. Yine de sömürgecilik Hindistan'daki 1984 gerçekleşen Bhopal felaketi gibi birtakım izler bırakmıştır. Hindistan'ın Bhopal eyaletindeki böcek ilacı fabrikasındaki patlama 40 ton Metil Isocyanate'in (MIC) çevreye yayılmasına yol açmış ve çevre bölgedeki 150 bin ila 600 bin kadar insan bundan etkilenmiş, daha sonra en az 15 bin kadar insan da hayatını kaybetmiştir. Fabrikanın sahibi olan Union Carbide hiçbir zaman Birleşik Devletlerdeki korunma tedbirlerini uygulamamışlardır.
Soğuk Savaş döneminde Rusya ve Çin, Birleşik Devletlerin ve NATO'nun çeşitli ülkelere müdahalesine karşı anti-emperyalist hareketleri desteklemişler buna karşılık Birleşik Devletler ve Fransa "Özgür Dünya" denilen bloktan Komünist bloğa kayma riskine karşı demokrasi yerine üçüncü dünyada diktatörlükleri desteklemişlerdir.
ABD'nin MüdahalesiSoğuk Savaş dönemi Rusya ve Çin'in antiemperyalist hareketleri desteklemekte, ABD ve diğer NATO ülkeleri de çeşitli ülkelerin iç işleri müdahale etmekteydiler. Bunların en bilinen örneği 1959 Küba Devrimi sonrasında Küba'ya karşı 7 Şubat 1962'de başlayan ambargo Domuzlar Körfezi Baskını, Küba Projesi gibi gizli operasyonların desteklenmesidir. ABD ve Fransa bu amaçla Üçüncü Dünya ülkelerinde demokrasi yerine diktatörlükleri desteklemiştir.
Fransa'nın MüdahalesiFransa Afrika'daki eski kolonilerindeki diktatörlük rejimlerini desteklemişti. Anti-neokolonyalist Survie NGO örgütü üyesi François-Xavier Verschave Fransızların kıtaya yaptıkları müdahaleleri Françafrique olarak isimlendirmekte ve sömürge sonrası ülkelere gelişme yardımına bu yardımların yanlızca yeni sömürgeciliği, ülke içi yozlaşmayı ve silah ticaretine destek verdiğini söyleyerek karşı çıktı. Üçüncü Dünya ülkelerinin gelişmiş ülkelere borçlandırılması eski sömürgeci ülkelerin bu ülkeleri baskı veya kontrol altına alma yollarından biriydi.
Birleşmiş Milletler Listesi (Kendi Yönetimine Kavuşmamış Bölgeler)
Afrika*Batı Sahra (Fas'ın büyük bir kesimi)
Atlantik Okyanusu (Karayip Denizi de dahil)
- Anguilla (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Bermuda (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Virjinya Adaları (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Cayman Adaları (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Falkland Adaları (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi; Arjantin)'in de üzerinde hak iddiası bulunuyor)
- Montserrat (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- St. Helena and Dependencies (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Turks ve Caicos Adaları (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- United States Virgin Islands (ABD'nin sömürgesi]])
Avrupa*Cebelitarık (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi; İspanya'nın üzerinde hak iddiası bulunuyor)
Pasifik ve Hint Okyanusu*American Samoa (Birleşik devletlerin düzenli bir katılımı olmayan sömürgesi)
- Guam (Birleşik devletlerin düzenli bir katılımı olmayan sömürgesi)
- New Caledonia (Fransa'nın denizaşırı sömürgesi)
- Pitcairn Islands (İngiltere'nin denizaşırı sömürgesi)
- Tokelau (Yeni Zelanda'ya bağlı olan otonom bir bölge)
Daha Önce Listede Yer AlanlarAşağıdaki listede daha önce geçmişte kendi yönetimini devr almayan bölgeler yer almaktadır.
Statüsü Değişenler* Alaska, 1959'de Birleşik Devletler'de eyalet statüsü kazandı.
- Cocos Adaları (Avustralia), 1984'de statüsü değişti.
- Cook Adaları (Yeni Zelanda), 1965'de statüsü değişti.
- French Establishments in India, 1947'de statüsü değişti şu anda Hindistan'ın parçasıdır.
- French Establishments in Oceania, 1947, on change of status (now known as French Polynesia and Wallis and Futuna Islands; New Caledonia subsequently restored to list)
- Fransız Guyanası, 1947'de statüsü değişti.
- Goa1961'de statüsü değişti. Şu an Hindistan'ın parçası.
- Greenland (Danimarka), 1954'de statüsü değişti.
- Guadeloupe and Dependencies (France), 1947'de statüsü değişti.
- Hawaii, 1959'de Eyalet olarak ABD'ye katıldı.
- Hong Kong (United Kingdom), 1972,statüsü değişti
- Ifni (Spain), 1969, statüsü değişti (günümüzde Fas'ın parçasıdır)
- Macau (Portugal), 1972, statüsü değişti
- Martinique (France), 1947, statüsü değişti
- Netherlands Antilles, 1953, statüsü değişti
- Niue (New Zealand), 1974'de statüsü değişti.
- Northern Mariana Islands (United States), 1990'da İngiliz Milletler Topluluğuna katılarak statüsü değişti.
- Panama Canal Zone (United States), 1947'de statüsü değişti. Şu anda Panama'nın parçasıdır.
- Puerto Rico (United States), 1953'de statüsü değişti.
- Réunion (France), 1947'de statüsü değişti.
- São João Baptista de Ajudá (Portugal), 1961'de statüsü değişti.( Günümüzde Benin'in parçasıdır)
- Saint Pierre et Miquelon (France), 1947'de statüsü değişti.
- Surinam (Netherlands), 1953'de statüsü değişti. (Günümüzde Surinam adıyla bağımsız bir ülkedir.)
Bağımsızlığına Kavuşanlar
- Aden 1967'de İngiltere'den Güney Yemen olarak bağımsızlığını kazanmıştır ve günümüzde de Yemen'in parçasıdır.
- Angola, 1975'de Portekiz'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Antigua and Barbuda, 1981'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Bahamalar, 1973'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Barbados, 1966'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Basutoland, 1966'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmış ve Lesoto adını almıştır.
- Bechuanaland, 1966'den Botswana adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Belçika Kongosu, 1960'da Belçika'dan bağımsızlığını kazanmıştır. Günümüzdeki adı Demokratik Kongo Cumhuriyetidir.
- İngiliz Guyanası, 1966'de Guyana adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- İngiliz Hondurası, 1981'de Belize adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- İngiliz Somaliland, 1960'da Somali'nin parçası olarak İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- British Togoland, 1961'de İngiltere'den Gana adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Brunei, 1984'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır. Günümüzde Birleşmiş Milletler'de adı Brunei Darusselam olarak bilinir.
- Kamboçya, formerly part of French Indo-China, 1953, on independence from France
- Kamerunlar 1960'da Fransa'dan Kamerun olarak bağımsızlaşmıştır.
- Kamerunlar İngiliz Bölgesi. 1961'de Nijerya ve Kamerun'a katılmıştır.
- Cape Verde, 1975'de Portekiz'den bağımsızlaşmıştır.
- Komoros, 1975'de Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Kongo, 1960'da Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Kıbrıs, 1960'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Dominica, 1978'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Doğu Timor, May 20 2002'de Endonezya'dan bağımsızlığını kazandı. Günümüzde Timor-Leste olarak bilinmektedir.
- Ellice Adaları önceleri Gilbert & Ellice Adaları Kolonisi'nin parçasıyda, 1978'de Tuvalu adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazandı.
- Fas, 1956'de Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Fernando Póo and Río Muni, Öneceleri İspanyol Ginesi olarak bilinirdi. 1968'de Ekvatoryal Gine adıyla İspanya'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Fiji Adaları 1970'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Fransız Ekvatoryal Africa, 1960'da Fransa'dan Çad ve Gabon olarak bağımsızlığını kazanmıştır.
- Fransız Nijeri, 1960'da Fransa'dan Nijer, Senegal ve Yukarı Volta (günümüzde Burkina Faso) adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Fransız Somaliland, also known as French Territory of the Afars and the Issas, 1977, on independence from France as Djibouti
- Fransız Sudan, 1960'da Mali, Fildişi Sahilleri ve Moritanya olarak Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- French Togoland, 1960'da Toga adıyla Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- French Batı Afrika, 1960'da Dahomey adıyla Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır şu anki adı Benin'dir.
- Gambia, 1965'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Gilbert Adaları, 1979'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Gold Coast, 1957'de Gana adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Grenada, 1974 'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Guinea, 1958'de Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Jamaica, 1962'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Kenya, 1963'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Laos (Önceleri Fransız Hindi-Çini'nin parçasıydı) 1949'da Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Madagaskar, 1960'da Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Malaya, 1957'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır. Şimdi Malezya'nın parçasıdır.
- Malta, 1964'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Marshall Adaları 1990'de ABD'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Mauritius, 1968'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Micronesia 1990'da ABD'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Mozambik, 1975'de Portekizden bağımsızlığını kazanmıştır.
- Nauru, 1968, on independence from United Nations trusteeship administered by Australia on behalf of the United Kingdom, Australia, and New Zealand
- Netherlands Indies, 1949'de Hollanda'dan Endonezya adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Netherlands New Guinea, 1963'de Endonezya'ya katılmıştır.
- New Guinea, 1975'de Avustralya'dan Papua Yeni Gine adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- New Hebrides, 1980, on independence from Anglo-French Condominium as Vanuatu
- Nijerya, 1960'da İngiltere'den bağımsızlığını devr almıştır.
- Kuzey Borneo ( Sabah adıyla da bilinir), 1963'de Malezya Federasyonuna katılmıştır.
- Northern Rhodesia, 1964'de Zambiya adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Nyasaland, 1964'de Malavi adıyla İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Palau, 1994'de ABD'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Papua, 1975'de Papua Yeni Gine'nin parçası olarak Avustralya'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Portuguese Guinea, 1973'de Gine-Bissau adıyla Portekiz'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Ruanda-Urundi, 1962'de Ruanda ve Burundi adıyla Belçika'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Sao Tome and Principe, 1975'de Portekiz'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Saint Kitts-Nevis, 1983'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Saint Lucia, 1979'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Saint Vincent, 1979'de İngiltere'den (Saint Vincent and the Grenadines) adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Sarawak, 1963'da Malezya Federasyonuna katılmıştır.
- Seychelles, 1976'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Sierra Leone, 1961'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Singapore, 1963'de Malezya Federasyonuna katılmış, 1965'de Singapur adıyla ayrı bir devlet olmuştur.
- Solomon Adaları Protectorate, 1978'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Somaliland, 1960'da Somali'nin parçası olarak İtalya'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Güney Rodezya, 1980'da Zimbabve adıyla bağımsızlığını kazanmıştır.
- Güney-Batı Africa, March 21 1990'da Namibya adıyla Güney Afrika'dan bağımsızlığını devr almıştır.
- Svaziland, 1968'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır. Güneybatı Afrika'da bir ülkedir.
- Tanganyika, 1961'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır. (şu anda Tanzanya'nın parçasıdır)
- Trinidad ve Tobago, 1962'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Tunisia, 1956'da Fransa'dan bağımsızlığını kazanmıştır.
- Ubangi Shari, 1960'da Fransa'dan Merkezi Afrika Cumhuriyeti (Central African Republic) olarak bağımsızlığını kazanmıştır.
- Uganda, 1962'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır.
- Vietnam (önceleri Fransız Hindi-Çin). 1954'de Fransa'dan bağımsızlığını bağımsızlığını kazanmıştır.
- Western Samoa, 1962'de Yeni Zelanda'dan bağımsızlığını kazanmıştır. (Birleşmiş Milletler'de Samoa adıyla bilinir. )
- Zanzibar, 1963'de İngiltere'den bağımsızlığını kazanmıştır halen Tanzanya'nın parçasıdır.
Kaynaklar* http://en.wikipedia.org/wiki/Colonialism Wikipedia/Colonialism
- http://en.wikipedia.org/wiki/Spanish_colonization_of_the_Americas Wikipedia/Spanish Colonization
- http://en.wikipedia.org/wiki/British_Empire Wikipedia/British Empire
- [http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_United_States_overseas_expansion History of United States
- ttp://en.wikipedia.org/wiki/French_colonial_empires French Colonial Empires
- http://en.wikipedia.org/wiki/United_Nations_list_of_Non-Self-Governing_Territories Wikipedia/United Nations list of Non-Self-Governing_Territories
- http://www.un.org/Depts/dpi/decolonization/trust3.htm Non-Self-Governing Territories] listed by Nations General Assembly|General Assembly of the United Nations in 2002.
- Vikipedi