Denizlerdeki kirlilik canlı yaşamını tehdit etmeye devam ederken geçtiğimiz yıllarda Marmara'da yaşanan müsilaj tehlikesi İzmir Körfezi'nde de görülmeye başlandı. İzmir Körfezi'nde ilk kez aynı anda plankton patlaması, müsilaj ve makro algler görüldüğünü belirten Deniz Bilimleri uzmanı Prof. Dr. Doğan Yaşar "Suyun görünürlüğü sıfır santim. Her yer kirli. Ölü balıklar var. 10 günden beri bu durum devam ediyor. Bunun tek bir nedeni var; körfez çok ağır hasta" dedi.
Havaların ısınması ile İzmir Körfezi'nde deniz yüzeyinde koyu renkli, kabarcıklı oluşumlar gözlendi. Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Enstitüsü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Doğan Yaşar, bu oluşumların kirliliğe bağlı plankton patlamaları, kızıl renkli red tide ve makro alglerden kaynaklandığını söyledi.
Bu oluşumların ilk kez aynı anda görüldüğüne dikkat çeken Prof. Dr. Yaşar "1978 yılından beri körfezde çalışıyorum ancak ilk kez gördüm. Çok kirli olduğu halleri de bilirim ama 2000 yılına kadar mavileşen körfez, 2000 yılından sonra geriye dönüş yaptı. Çok da sert bir dönüş oldu.
'HER YER KİRLİ, BALIKLAR ÖLÜYOR'
Suyun görünürlüğü sıfır santim. Her yer kirli. Ölü balıklar var. 10 günden beri bu durum devam ediyor. Narlıdere'den itibaren her yerde balık ölümleri, red tide'lar, deniz marulu patlamaları görünür hale geldi. Bunun tek bir nedeni var; körfez çok ağır hasta. Komaya giriyor diyebilirim. Balık ölümleri de bunu gösteriyor. Müsilaj ve red tide aynı şeydir. Hepsi plankton patlamasıdır" dedi.
'KESİN OLAN ŞEY KÖRFEZİN KİRLENDİĞİ'
Oluşumları bilimsel açıdan açıklayan Prof. Dr. Yaşar "Her bir litre deniz suyunda yaklaşık olarak 1 milyon plankton yaşar. Bahar aylarına geldiğimizde havanın ısınmasıyla beraber kirlilik de varsa; bunların sayısı 2 milyonlara çıkar.
Prof. Dr. Doğan Yaşar
Oksijen yetmez, yetmediği için ölürler. Kırmızı olarak gördüğümüz oluşumlar, o canlıların ölüleridir. Müsilajda türleri farklıydı; onları beyaz gördük. Bunun kahverengisi de grisi de olur.
Kesin ve net bir şey var ki; körfezimiz çok kirli. Zaten kokuyor da. 1 santim bile görüş mesafesi yok. 80'li yıllara kadar 8-10 metrelik görüşümüz vardır" diye konuştu.
'HALA KÖRFEZİ FOSEPTİK OLARAK KULLANIYORUZ'
İzmir Körfezi'nde 1954 yılında ilk kez iç körfezde plankton patlaması gerçekleştiğini aktaran Prof. Dr. Yaşar, "Bugünkü 'red tide' dediğimiz olay gerçekleşti ve binlerce balık öldü. 80'li yıllarda Büyük Kanal Projesi devreye girdiği için körfez masmaviydi. Bizler de bilim insanları olarak her mevsim adım adım körfezi izliyorduk. 2005 yılından sonra Piriştina'nın ardından onun gösterdiği özeni diğer başkanlar göstermedi.
Körfez geriye döndü. 2010'lu yıllara geldiğimizde kirlilik nedeniyle deniz marulları patlamaya başladı. Sonra bu durum kronikleşti. Son 6-7 yıldır düzenli olarak patlamaya başladı. Maalesef bu yıl uzun yıllardan sonra red tide ile tanıştık. Red tide ile tanışınca balık ölümleriyle de tanışmış olduk. Geçen haftadan beri İnciraltı sahilinde balık ölümleri gözlemliyoruz.
Hala körfezi foseptik olarak kullanıyoruz. Hala derelerden arıtılmamış suların körfeze gelmesine izin veriyoruz. İzmir Körfezi, dünyada ekonomik potansiyel açısından en önemli körfezlerin başında geliyor. Ama bu potansiyelin değere çevrilmesi için yapılması gereken ilk körfezin temizlenmesi" dedi.