Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri (MMTI Testi) psikolojik rahatsızlıkların tanı ve teşhisinin konulmasında yardımcı olması amacıyla uygulanan bir testtir. 1930'lu yılların başlarında geliştirilen bu test doğruluk oranının artması için bir kaç kere revize edilmiştir. MMPI-2 testi 567 doğru/yanlış sorusundan oluşur ve 60 ila 90 dakika arası sürmektedir. MMPI-2-RF testinde ise 338 doğru/yanlış sorusu vardır ve tamamlanması 35-50 dakika sürmektedir.
MMPI'nin Tarihi
1937’de klinik psikolog Starke R. Hathaway ve nöropsikiyatrist J. Charnley McKinley tarafından geliştirilen ve günümüzde en fazla kullanılan klinik test araçlarından biri olan MMPI testi aynı zamanda üzerinde en fazla araştırma yapılan psikolojik testlerden biridir. Kusursuz olmamasına rağmen akıl hastalıklarının tanı ve tedavisinde hala oldukça değer gören bir testtir.
Klinik psikoloji dışındaki alanlarda da kullanılmıştır. MMPI-2 testi genellikle yasal davalarda kullanılır. Test bunun yanında belirli meslek gruplarında, özellikle yüksek risk taşıyanlarda, kontrol amaçlı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca madde bağımlılığı tedavi programlarının etkinliğini kontrol etmek için de kullanılmaktadır.
MMPI Testinde Yapılan Revizyonlar
İleriki yıllarda ise testin geçerliliği konusunda soru işaretleri doğmuştur. Araştırmacılar tarafından testin örneklem grubu yetersiz görülmüştür. Bazıları testin sonucunun bir ön yargı oluşturacağı kanısında, bazıları ise testin kendisinin cinsiyetçi ve ırkçı sorular içerdiğini düşünmektedirler. Bunun üzerine 1980'lerin sonunda test revize edilir ve bazı sorular eklenirken bazıları çıkarılır. Aynı zamanda yeni geçerlilik ölçekleri getirilir.Test 2001’de tekrar revizyona tabi tutulmuş, 2003 ila 2009’da güncellenmiştir ve halen en sık kullanılan klinik değerlendirme testidir.
Ayrıca 1992’de yayınlanan ve 14 ila 18 yaşları arasındaki ergenlere yönelik MMPI-A adı verilen bir MMPI da vardır. 478 soruyla tamamlanması yaklaşık bir saat sürmektedir.
MMPI Testinin Nasıl Uygulanır ?
Telif hakkı Minnesota üniversitesine ait olan bu testi klinisyenlerin uygulaması ve kullanması için ödeme yapması gerekmektedir. MMPI, bu konuda özel eğitim alan profesyonel bir klinik psikolog yada psikiyatrist tarafından uygulanır, puanlanır ve yorumlanır. MMPI testi diğer değerlendirme araçlarıyla birlikte kullanılmalıdır. Ayrıca yalnızca MMPI sonuçlarına göre tanı konulmaması tavsiye edilir.
MMPI-2 ve MMPI-A, psikolojik koşulları değerlendirmek için kullanılmakta olan 10 klinik ölçeğe sahiptir. Ölçeklere farklı isimler verilmiştir. Ancak çakışan semptomları olduğu için ölçekler arası geçiş şeffaftır.
Ölçek 1-Hipokondriazis
Bu ölçek kişinin bedeniyle ilgili nevrotik hislere sahip olup olmadığını teyit etmek için kullanılır. Bu ölçekteki maddeler fiziksel semptomlar ve esenlik ile ilgilidir. Başlangıçta, hipokondri semptomları gösteren veya birinin teşhis edilmemiş bir tıbbi rahatsızlığa sahip olduğuna inanma eğilimini gösteren kişileri tanımlamak için geliştirilmiştir.
Not: Hipokondri --> sağlık fobisi, diğer bir deyişle hastalık hastalığı anlamına gelir.
Ölçek 2-Depresyon
Bu ölçek başlangıçta düşük moral, geleceğe dair umutsuzluk ve kişinin kendi yaşamıyla ilgili genel tatminsizlik ile karakterize edilen depresyonu tanımlamak için tasarlanmıştır. Çok yüksek puanlar depresyonu gösterirken, orta yükseklikte puanlar kişinin yaşamıyla ilgili genel bir memnuniyetsizliği olduğunu ortaya koyar.
Ölçek 3-Histeri
Üçüncü ölçek stresli durumlarda histeri veya fiziksel şikayetler sergileyenleri belirlemek için tasarlanmıştır. Eğitim düzeyi yüksek ve sosyal sınıfı yüksek olan insanlar bu ölçekte daha yüksek puan alma eğilimindedir. Kadınlar da bu ölçekte erkeklerden daha yüksek puan alma eğilimindedir.
Ölçek 4-Psikopatik Sapma
Psikopat bireyleri tanımlamak için geliştirilen bu ölçek, sosyal sapmayı, otoritenin kabul edilmemesini, toplumsal ahlaki değerlerin ne ölçüde reddedildiğini ölçmektedir. Bu ölçek itaatsizlik ve antisosyal davranışın bir ölçüsü olarak düşünülebilir. Yüksek puan alanlar daha asi olma eğilimindeyken, düşük puan alanlar otoriteyi daha çok kabul eden kişilerdir. Bu ölçekte yüksek puan alan kişilere genellikle kişilik bozukluğu teşhisi konulur.
Ölçek 5-Erkeklik-Kadınlık
Günümüzde, bir bireyin klişeleşmiş erkek ve kadın cinsiyet rolleriyle ne ölçüde özdeşleştiğini tanımlamak için kullanılır.
Örnek 6-Paranoya
Şüphecilik, aşırı duyarlılık, ya hep ya hiç mantığı ile yaşamak, toplum tarafından dışlanılıyormuş hatta zulme uğruyormuş gibi hissetmek gibi ruhsal denge bozukluğuna işaret eden semptomları saptamak için kullanılır. Bu ölçekte alınan üksek puan ruhsal denge bozukluğuna veya paranoyak kişilik bozukluğuna sahip olduğunuz şeklinde yorumlanır.
Ölçek 7-Psikasteni
Bu teşhis etiketi günümüzde artık kullanılmamakla birlikte eskiden bu ölçekte açıklanan semptomlar daha çok anksiyete, depresyon ve obsesif kompulsif bozukluğu yansıtmaktaydı. Bu ölçek aşırı şüpheleri, zorlamaları, takıntıları ve mantıksız korkuları ölçmek için kullanılmaktaydı.
Ölçek 8-Şizofreni
Bu ölçek şizofreni hastalarını tanımlamak için geliştirilmiştir. Zayıf aile ilişkileri, konsantrasyon ve dürtü kontrolündeki zorluklar, derin ilgi eksikliği, öz değer ve öz kimlik ile ilgili rahatsız edici sorular ve cinsel zorluklar gibi çok çeşitli alanları yansıtır. Halüsinasyonlar, sanrılar veya aşırı derecede düzensiz düşünme nöbetleri yaşayıp yaşamadığınızı değerlendirir. Aynı zamanda toplumun geri kalanından ne derece yabancılaşmış hissettiğinizi de belirler.
Ölçek 9-Hipomani
Bu ölçek aşırı yönlendirilmemiş enerji, hızlı konuşma, yarış düşünceleri, halüsinasyonlar, dürtüsellik, ihtişam sanrıları gibi hipomaninin özelliklerini belirlemek için geliştirilmiştir. Bü ölçekte alınan yüksek puan bipolar bozukluğun belirtisi olabilir.
Ölçek 10-Sosyal İçe Dönüklük
Bu ölçek, diğer dokuz ölçekten daha sonra geliştirilmiştir. Bir kişinin utangaçlığını ve sosyal ilişkilerden ve sorumluluklarından çekilme eğilimini değerlendirmek için tasarlanmıştır. Bu ölçek bunların yanı sıra sizin rekabet gücü, uyumluluk, çekingenlik, güvenilirlik gibi özelliklerinizi de ölçer.
MMPI Testi Geçerlilik Ölçekleri
MMPI testlerinin tümü, her bireyin yanıtlarının doğruluğunu değerlendirmeye yardımcı olmak için çeşitli türlerde geçerlilik ölçekleri kullanır. Geçerlilik ölçekleri, testin ne kadar doğru olduğunu ve yanıtların hangi dereceye kadar çarpıtılmış olabileceğini gösterebilir. MMPI-2 aşağıdaki şu ölçekleri kullanır:
- L Ölçeği: Yalan ölçeği olarak da anılan bu yaygın olmayan erdemler geçerlilik ölçeği, bireylerin kendilerini olumlu bir şekilde sunma girişimlerini tespit etmek için geliştirilmiştir. Bu ölçekte yüksek puan alan kişiler kasıtlı olarak kendilerini mümkün olan en olumlu şekilde sunmaya çalışırlar, eksiklikleri veya olumsuz özellikleri reddederler.
- F Ölçeği: Rastgele yanıtları seçmedikleri sürece, bu ölçekte yüksek puan alan kişiler gerçekte olduklarından daha kötü durumda görünmeye çalışıyor olabilir. Bu test maddeleri, cevaplardaki tutarsızlıkları ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. "F" ölçeğinde yüksek bir puanın ciddi bir sıkıntı veya psikopatolojiye işaret edebileceğini belirtmek önemlidir.
- K Ölçeği: Bazen savunma ölçeği olarak adlandırılan bu ölçek, eksik bildirimde bulunarak kendini mümkün olan en iyi şekilde sunma girişimlerini tespit etmenin etkili bir yoludur. İnsanlar yargılanmaktan endişe duydukları için eksik bildirimde bulunabilirler veya sorunlarını indirgiyor olabilirler veya herhangi bir sorunları olduğunu reddedebilirler.
- Soru Ölçeği: Söyleyemiyorum ölçeği olarak da bilinen bu geçerlik ölçeği, cevapsız bırakılan maddelerin sayısını değerlendirir. MMPI kılavuzu, 30 veya daha fazla cevaplanmamış soru içeren tüm testlerin geçersiz ilan edilmesini önerir.
- TRIN Ölçeği: Doğru Yanıt Tutarsızlık Ölçeği (TRIN), on soruyu doğru, sonraki on soruyu yanlış olarak işaretlemek gibi, soruyu dikkate almadan cevaplayan kişileri tespit etmek için geliştirilmiştir. Test materyalini iyi okuyamama veya kavrayamama ya da sınava girmek zorunda olma konusunda meydan okuyabilme nedeniyle rastgele yanıt verilmiş olunabilir.
- VRIN Ölçeği: Değişken Yanıt Tutarsızlık Ölçeği (VRIN), rastgele cevapları ve tutarsızlıkları belirlemek için geliştirilen başka bir tekniktir.
- Fb Ölçeği: Bu ölçek, bir kişinin testin ilk yarısında verdiği cevaplara göre, normal cevap verenlerin çoğunluğunun desteklemediği soruların kullanılması ile değişiklikleri tespit etmek için hazırlanmıştır. Bu ölçekte yüksek puanlar bazen katılımcının dikkatini vermeyi bıraktığını ve soruları rastgele yanıtlamaya başladığını gösterir. Ayrıca, fazla veya eksik raporlama, sabit yanıt verme, yorulma veya şiddetli stres altında olma nedeniyle de olabilir.
- Fp Ölçeği: Bu ölçek, bir tür psikolojik rahatsızlığı olan veya rastgele yanıt veren kişilerde kasıtlı olarak aşırı bildirimi tespit etmeye yardımcı olmaktadır.
- FBS Ölçeği: Belirti geçerliliği ölçeği, kişisel bir sakatlık veya sakatlık yaşadıklarını iddia ettikleri için sınava giren kişiler için kullanılır. Bu ölçek, sınav katılımcısının güvenilirliğini oluşturmaya yardımcı olabilir.
- Kendini Sunum Ölçeği, huzur, memnuniyet, ahlak, insan iyiliği ve sabır gibi erdemler hakkındaki yanıtladığınız sorulara göre daha iyi görünmek için yanıtları kasıtlı olarak çarpıtıp çarpıtamayacağınızı görmek içindir.