Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani, İngiltere'nin konuyu BM Güvenlik Konseyi'nin gündemine taşıması ya da ilişkileri dondurması halinde gözaltındaki 15 asker arasındaki kadının serbest bırakılmayacağını açıkladı. İngiliz yetkilileri "yanlış hesap" yapmakla eleştiren Laricani, "İngiltere bu tutumunu sürdürürse konu hukuka taşınır" diyerek askerlerin yargılanabileceğinin sinyalini de verdi.
İngiltere Dışişleri Bakanlığı, askerlerin sınır ihlali yapmadığını, olay sırasında Irak karasularında olduklarını yinelemiş, İran Dışişleri Bakanı Manuçehr Mottaki de İngiltere'nin ihlali itiraf etmesi halinde uzlaşma önerisinde bulunmuştu. Sorunun çözümü için BM de devreye girmiş, Genel Sekreter Ban Ki?moon, Arap Birliği zirvesi sırasında Mottaki ile görüşmüştü.
BM, kaygılı
BM Güvenlik Konseyi, İran'ın 15 İngiliz askeri ele geçirmesinden "büyük kaygı duyulduğunu" belirten bir açıklama metnini kabul etti. İngiltere'nin, "olayın kınanması" biçiminde daha şiddetli bir ifade kullanılmasına destek sağlamaya çalışmasına karşın, öncelikle Rusya'nın muhalefetinden ötürü, "büyük kaygı duyulduğu" ifadesinde uzlaşıldı. İngiltere'nin, "askerlerin acilen serbest bırakılmaları çağrısı yapılması" şeklindeki talebi de açıklamada yer almadı ve yine başta Rusya'nın muhalefetiyle, "sorunun bir an önce çözümlenmesi" çağrısına yer verildi.
İran: "yararsız bir açıklama"
İran'ın elindeki İngiliz askerlerine ilişkin BM Güvenlik Konseyi'nin benimsediği açıklamaya İran'ın tepkisi, "yararsız bir açıklama" biçiminde oldu.
İran'ın BM Daimi Temsilciliği tarafından yapılan açıklamada, "Bu sorun, ikili kanallarla çözümlenebilir ve bu biçimde çözümlenmeli. İngiliz hükümetinin, bu soruna BM Güvenlik Konseyi dahil üçüncü tarafları dahil etme çabası bir katkı sağlamayacaktır" denildi.
İran'a baskılar daha da artacak
Tony Blair, 15 İngiliz askerinin esir alınmasıyla ilgili olarak, kadın denizcinin görüntülerinin yayınlanmasını 'rezalet' olarak değerlendirirken, İran için yemin etti.
İngiltere Başbakanı Tony Blair, 15 İngiliz askerinin esir alınmasıyla ilgili olarak, kadın denizcinin görüntülerinin yayınlanmasını 'rezalet' olarak değerlendirirken, İran'a uygulayacakları baskıyı artıracaklarına dair yemin etti.
ITV televizyon kanalına İran'ın esir aldığı 15 denizci ile ilgili açıklamalarda bulunan İngiltere Başbakanı Blair, "İran'a uygulanan baskıyı artıracağız. Bu durumun bir keyfiyet olmadığını İran'a açık bir şekilde göstereceğiz. Askerlerimizin koşulsuz bir şekilde serbest bırakılmasından başka hiçbirşey bizi rahatlatmaz" dedi. Askerlerin bırakılmasından başka alternatif olmadığını yineleyen Blair, "Meselenin daha da uzaması durumunda, İran'a karşı baskıları artıracağız" diye konuştu.
Askerlerin görüntülerinin yayınlanmasıyla ilgili ne düşündüğü sorulan Blair, "Askerlerimizin görüntülerinin yayınlanması bütünüyle yanlış hatta bir rezalettir" şeklinde açıklamada bulundu.
Askerlerin esir alınmasının uluslararası hukuk ve anlaşmalara aykırı olduğunu söyleyen Blair, "15 askerimiz mutlaka serbest bırakılmalı, çünkü onlar Birleşmiş Milletler (BM) komutası altında görevlerini yapmaktaydı" şeklinde konuştu.
İkinci mektup
İran'ın Londra Büyükelçiliği, ellerindeki İngiliz kadın asker Faye Turney'e ait olduğunu açıkladığı ikinci bir mektup yayınladı. İran Büyükelçiliği'nin, Reuters'a faksla gönderdiği, İngiliz SKY Televizyonu'nda da yayımlanan mektubuna göre Faye Turney, İngiltere'nin, Irak'taki askerlerini çekmeye başlaması çağrısında bulunuyor.
Mektupta, İngiltere Parlamentosu'na hitaben, "Güçlerimizi Irak'tan çekmeye başlama zamanı gelmedi mi? Kendi geleceklerine karar vermelerine izin verelim" ifadeleri yer aldı. Metne göre Turney ayrıca, geçen hafta Basra Körfezi'nde İran tarafından ele geçirildikleri sırada İran karasularına girdiklerini kaydetti.
Mektupta Turney, "Maalesef görev sırasında İran sularına girdik" derken, "İran'ın kendilerine yine de iyi ve insani davrandığı, kendisinin her zaman onlara minnettar kalacağı" ifadesini kullandı. İran'ın, kadın asker Turney'e ait olduğunu açıkladığı ikinci mektupta, dün yayımlanan ilk mektupla aynı el yazısının bulunduğu belirtiliyor. Ayrıca, ikinci mektupta İran'ın gözaltına aldığı İngiliz askerlerinin İran karasularına girdiği kabul edilirken, dünkünde ise "büyük olasılıkla" İran karasularına girildiğinin ifade edildiğine dikkat çekiliyor. İngiltere, dünkü mektup yayımını ve Turney ile birlikte İran'ın elinde bulunan diğer 14 askerin video görüntülerinin televizyonda gösterilmesini kınamıştı.
Öte yandan İngiltere Başbakanı Tony Blair, bir İngiliz televizyonuna açıklamasında, İran'ın elindeki İngiliz askerlerin salıverilmesi için pazarlık yapmayacaklarını belirterek, sorunun askerlerinin koşulsuz serbest bırakılması dışında bir çözümü olmadığını söyledi.
Basra'da taciz ateşi
Bu arada, İran'ın Basra Konsolosu, İngiliz askerlerinin konsolosluğu kuşatıp havaya ateş açtığını söyledi. Basra Konsolosu Muhammed Rıza Nasır Bağban, "İngiliz askerleri yerel saatle sabah 10 civarında gelip konsolosluğun etrafını sardı. 20 dakika sonra değişik yönlere ateş etmeye başladılar. İngiliz askerlerinin ele geçirilmesi nedeniyle bizi rahatsız etmeye çalışıyorlar, ama bu davranış sorunu daha da ağırlaştırır" dedi.