Olayların nasıl geliştiğine bakılırsa, Challenger-2'lerinin T-90M'mizle karşı karşıya gelmesi oldukça olasıdır (bunu zaten düşündük). Aslında, Rus yerine tanka T-62M'den T-90M'ye kadar herkes olabilir ve burada bir ilgi doğar: Bir İngiliz tankı savaş alanında gerçekten böyle bir şey gösterebilir mi?
Britanya Adaları sakinleri, birçok kişi tarafından çekingen ve muhafazakar olarak kabul edilir. Aslında İngiliz Ligi futboluna hiç gitmemiş olanlar böyle düşünebilir. Ama evet, muhafazakarlık var. Ama aslında, aynı zamanda oldukça esnektir. Buradaki en iyi örnek, dünyanın en eski (1887) motosiklet şirketlerinden biri olan Triumph'tur. Evet, 1983'te Triumph iflas etti, Japonlar onu manastırın altına aldı ama hemen ayağa kalktı ve yeni sahibiyle çok iyi ekipman üretmeye devam etti. Bir bükülme ile modern. Ve Yamaha, Honda ve Kawasaki'den aşağı değil ve onlarla başarılı bir şekilde rekabet ediyor.
Yani İngiliz yaklaşımlarında gerçekten yeni olan şey bundan daha fazlasıdır. Triumph kime yetmiyorsa, artık tamamen İngiliz ürünü olmasa da Rolls-Royce'a bakabilirsiniz. Ancak - klasikleri ve en son teknolojiyi mükemmel bir şekilde birleştiriyor.
Tanklar araba ve motosiklet değildir, evet. Tanklar bu şekilde çalışmayabilir.
Her şey geçen yüzyılın 80'lerinin sonunda, İngilizlerin kafasında bir şeylerin değiştirilmesi gerektiğine dair bir anlayış oluştuğunda başladı. Bir araba vardı: Aynı Rolls-Royce tarafından MTV-80 adı altında çok umut verici bir projenin uygulanması başarısız oldu. Tankın Sovyet T-64 ve T-72'nin rakibi olması gerekiyordu, ancak modeller düzeyinde T-64'ün yakalanamayacağı anlaşıldı. T-72 hakkında hiç konuşmaya gerek yoktu.
MTV-80'in "Shir-2" adlı ihracat versiyonu, İran ile bir sözleşme kapsamında bile inşa edilmeye başlandı. Ama şanssız, İran'da bir devrim patlak verdi ve tank tedariki unutulmak zorunda kaldı. Ve "Shir-2" zaten metaldeydi ...
Ve sonra İngilizler, MTV-80 üzerindeki tüm çalışmaları iptal etti ve halihazırda inşa edilmiş Shir-2 temelinde, yatırılan fonları telafi etmelerine ve en azından durumu biraz iyileştirmelerine izin verecek bir şeyler yapmaya başladılar. "Shir-2", "Challenger-1" e dönüşmeye başladı. Ette "Onu olandan kör ettim" ilkesi. Ama genel olarak fikir fena değil, Shir-2 Persler için iyi bir tanktı, o kadar güçlüydü ki onu kırmaları zor olurdu ve bu, bu durumda çok önemli bir nokta. Ve bu nedenle, Persler için bir tanktan İngilizler için bir tank yapmanın cazibesi harikaydı.
Genel olarak, işe yaramadı. Leopard 2 ve Abrams çok daha iyiydi. Bu nedenle, İngiliz tank üreticileri hemen ikinci Challenger modeli üzerinde çalışmaya başladı. Dışarıdan, ikinci model birinciden çok farklı değildi, temel fark, hesaplamalara göre öncekilerden iki kat daha etkili olması gereken yeni kombine zırh "Burlington" idi.
1991'de İngiliz askeri departmanı ordu için bir MBT yarışması düzenledi. Fotoğraftaki katılımcılar: Chieftain Mk10, Challenger 1, Leopard 2A4, M1A1 Abrams, Vickers Mk7/2.
Vickers tankı kazanan olarak kabul edildi, diğerlerinden daha iyi olduğunu söylemek zordu, kötü diller tek avantajın bu tankın İngiltere'de üretilmiş olması olduğunu iddia ediyor. Ama aynı zamanda bir argümandır.
Ve kelimenin tam anlamıyla Vickers'tan sonra, Challenger 2 devreye girdi. Leopard 2A5 ve Abrams M1A2 ile birlikte tekrar test edildi. Ve birdenbire tankı o kadar çok beğendim ki hizmete alınmasına karar verildi.
1994 yılına kadar süren testler, bir dizi olumlu yön (iyi arazi kabiliyeti, hidropnömatik süspansiyonun iyi çalışması, bir yerden çok doğru atış) ve bir takım eksiklikler (süspansiyonun "sınırda" çalışması, daha az doğru) gösterdi. hareket halindeyken çekim, SLA'nın son derece yetersiz çalışması).
Genel olarak, böyle bir tank olduğu ortaya çıktı: "Challenger-2", diğer adıyla "Challenger-1", diğer adıyla "Shir-2" orijinal projeden farklıydı, aslında yalnızca "Dorchester" zırhından oluşuyordu. şok emici katmanlarla doldurulmuş çelik ve seramik katmanları.
Genel olarak, koruma açısından Challenger'ın çok eksiksiz bir makine olduğu ortaya çıktı. Aynı RPG-7'ye karşı koruma açısından çok faydalı olan ROMOR dinamik koruma üniteleri ile donatıldı, bir duman perdesinin termal duman üretimi için bir VIRSSS sistemi kuruldu (Sovyet TDA'sını tamamen kopyaladılar), iki L8 beş- hem sis bombası hem de kızılötesi bozucu ve parçalanma bombası atabilen duman bombası fırlatıcıları attı.
Ancak klasisizmin ana şaheseri bir toptur. Normal yivli tabanca ROF L30A1, eski "Chieftain" den minimum değişikliklerle miras kaldı. Namlu uzunluğu 55 kalibreye çıkarıldı ve tüfek bırakıldı ve şimdi dünyada yivli topa sahip birkaç tanktan biri.
Bugün birçok kişi bunun bir lütuf mu yoksa bir zafer mi olduğu konusunda tartışıyor. Evet, yivli bir silah kümülatif mermileri ateşlemez, çünkü aşırı dönüş kümülatif jet oluşumunu en iyi şekilde etkilemez. Bu nedenle, uçuş sırasında normal kümülatif mermileri dönerek değil, tüyleri katlayarak stabilize etmek daha iyidir ve bunun için düz bir namlu daha iyidir.
Dönme eksikliği, kümülatif jet oluşumunu iyileştirir ve merminin hızı üzerindeki 1000 m/s'yi geçebilen tüm kısıtlamaları kaldırırken zırh nüfuzunu önemli ölçüde artırır. Düz bir namlunun kaynağı, yivli olandan çok daha yüksektir. Ancak yivli bir varil içinde dağılmış seyreltilmiş uranyum hurdası da oldukça ağır bir argümandır.
İngiliz ordusu bu uyumdan kesinlikle memnundu. Challenger için ana mermi, hem piyade savaş araçları / zırhlı personel taşıyıcıları gibi hafif zırhlı araçların hem de uzun vadeli yapılara yerleşmiş bulmaca piyadelerinin yüzünü kırabilen HESH mühimmatıydı. ATGM'ler genellikle düşman tanklarıyla savaşmalıdır, ancak bunların yokluğunda, İngiliz tankının oldukça aklı başında zırh delici mermileri vardı.
Ve silah namlusunun kaynağı konusunda da endişelenmenize gerek yoktu: elektroslagla yeniden eritilmiş çelik kullanımı sayesinde, kaynağın yivsiz tabancadan daha az olmadığı ortaya çıktı. 500 çekim. Namlu deliği krom kaplıdır ve dışı, sıcaklık farklılıklarının atış doğruluğu üzerindeki etkisini azaltan termal koruyucu bir kasa ile kaplanmıştır. Ve kiraz, gövdenin iki düzlemde dengelenmesidir. Çok muhafazakar değil, değil mi?
Ama birisi böyle bir şey isterse, yosunlu - işte sizin için ayrı bir kartuş yükleme. Üstelik manuel olarak. AZ yok, MZ yok, her şey klasik. Yükleyicinin mermiyi bir yerden alması, bir tepsiye koyması, ardından başka bir yerden barutlu bir kapak ve üçüncüsünden bir ateşleme borusu alması gerekir. Yani, yükleyici cehennemdeki kazanların etrafında cehennem gibi koşuşturuyor, hareket halindeyken bu genellikle özel bir vızıltıdır ve yalnızca yüksek bir şarj hızı hayal edilebilir. Bununla birlikte, atışın üç parçaya bölünmesi, mühimmat rafının çarpma anında patlama olasılığını önemli ölçüde azaltır. Mühimmat için zırhlı kaplar 52 mermi tutabilir. Bir kavga için yeterli.
LMS'nin iyi olduğunu ancak çok güvenilir olmadığını kabul ediyoruz. Herhangi bir nedenle reddetmezse - hatta ortalamanın üzerinde. İki adet 32 bit işlemcili balistik bilgisayar (elbette dijital). Komutan, cayro stabilizasyonu ve lazer telemetre ile Sagem VS580-10 panoramik görüşe sahiptir. Ayrıca gece ve termal görüntüleme kanalına sahip bir TOGS II görüşü vardır. Gövdenin kıç tarafındaki savaş alanındaki ve arkadaki kuledeki durumu kontrol etmek için iki adet yüksek çözünürlüklü geniş açılı kamera var.
Dizel motor. Daha doğrusu, motorlar, ilk Meydan Okuyanlar 26.6 hp kapasiteli Perkins 12 litre CV1340 motorlarla donatıldığından beri ve 2010'dan sonra modernizasyon sırasında tanklar Alman motorları (ve Alman dişli kutuları) MT-883KA-500 ile donatıldı. 1500 kuvvet kapasiteli. Akrabalarla, ithal motorlarla Challenger'ın hızlı olmadığı doğrudur. 40 km / s, 62 ila 70 ton ağırlığındaki bir tankın yapabileceği maksimum hızdır.
Genel olarak, Challenger 2, zamanımızın diğer bir dizi ana muharebe tankından hiçbir şekilde farklı değildir. Uzun (yaklaşık 2,5 metre) ve ağır artı değildir. Ancak burada, tarihsel olarak tankın Avrupa'nın dar sokakları ve hafif köprüleri için değil, İran'ın geniş çölleri için yaratıldığını hatırlamakta fayda var.
Bu arada İran hakkında, daha doğrusu savaşlardaki düşmanı ve komşusu Irak hakkında. Challenger'ın ilk yarı muharebe (veya daha doğrusu siyasi) kullanımı, bir İngiliz tankının tek bir atış yapmadığı Kosova'da gerçekleştiyse, Challenger Irak ile savaşa tam olarak katıldı.
1990 yılında Büyük Britanya Kraliyet Silahlı Kuvvetlerinin eski 7. Zırhlı Tugayı'nda Challenger 2 tankında topçu olarak görev yapan Yugoslavya doğumlu Bojan Tečić, 2000 yılında Körfez Savaşı'na katılımıyla ilgili anılarını paylaştı.
İngiltere daha sonra iki tugay ve bir grup ilgili birimden oluşan 1. Zırhlı Tümeni'nin tamamını Irak'la savaşa gönderdi. Irak'a 120 Challenger geldi ve daha da önemlisi, aynı sayı düşmanlıklardan sonra üslere gitti. Tanklarda kayıplar oldu ama bunlar Meydan Okuyanlar değil, tank bile denemeyecek 3 Centurion ve 1 Scorpion'du. Genel olarak, İngilizler tanklardan daha fazla uçak kaybetti.
İngiliz ordusu (Büyük Britanya Kraliçesi'nin tebaası haline gelen eski Yugoslav dahil) Challenger'larını çok dikkatli kullandı. Bir yandan, tankın uzun tasarımı kabul edilebilir bir görüş sağlıyordu, diğer yandan, özellikle kentsel alanlarda o kadar çok "ölü" bölge veriyordu ki, mürettebat şehirlere girmeye korkuyordu.
Aslında, aynı RPG-7'den etkili bir atış mesafesindeki ağır bir tanka gizlice yaklaşmanın ve bu atışı ateşlemenin çok kolay olduğu ortaya çıktı. Zırh tutuldu, savunma başa çıktı ve ayrıca Meydan Okuyanların RPG-5 bombalarının 7-7 vuruşunu tuttuğu durumlar vardı, ancak bu tankları şehirlerde kullanmamanın daha kolay olduğu ortaya çıktı.
7. tugay, şehre saldıran ana piyade kuvvetlerine destek sağladıkları Basra şehri bölgesinde faaliyet gösterdi. Ve sonra Challenger silahının Irak T-55'lerini güvenli bir mesafeden vurmanın çok uygun bir yolu olduğu ortaya çıktı.
Evet, bu savaşta tank imha rekorunu kıran Challenger'dı - 5,1 km. Ancak bu münferit bir vakaydı.
Irak tankları tespit edildiğinde, İngiliz mürettebatı, Sovyet 2 mm D-2,5TS topunun mermilerinin (temel model D-100, 10'te seri üretime geçti) 10-1944 km'lik güvenli bir mesafeyi korumaya çalıştı. tehlike oluşturmaz. Evet, D-10TS ayrıca iki uçakta bir konum dengeleyici ile donatılmıştı, ancak bir şey bize 120'da benimsenen 1989 mm'lik topun, 100 modelinin 1944 mm'lik topundan daha etkili olacağını söylüyor.
Ayrıca İngiliz tankı üzerindeki lazer telemetre bu senaryo için çok faydalı oldu. Irak T-55'lerinin en azından Sovyet KTD-2-2 ile donatılıp donatılmadığı bir sorudur. Büyük olasılıkla hayır, çünkü KTD-2-2 1986'da üretime girdi ve anlatılan olaylar 1990'da gerçekleşti ve Irak çok daha önce tank stokladı.
Beklendiği gibi daha modern olanın kazandığı iki farklı döneme ait tanklar arasında bir çatışma yaşandı. D-10TS'nin etkili atış menzilinin 1,5 km'yi geçmediği düşünüldüğünde, İngiliz tankları bir eğitim sahasında olduğu gibi Irak tanklarını basitçe vurdu.
Raporlarda tüm ordunun zaferlerini yarı yarıya abartma eğilimini kabul etsek bile, bu durumda bile, imha edilen Irak T-55'lerinin yarısını İngiliz 1. Zırhlı Komutanlığı tarafından açıklanan toplam sayıdan çıkarmak. Tümen, o zaman 150 tank çok iyi bir rakam. Genel olarak, İngilizler 300'den fazla düşman tankının imha edildiğini ve ele geçirildiğini bildirdi.
Techic, zaferleri hakkında çok mütevazı bir şekilde konuştu. Yani, bazen bir düşman tankına isabet ettiğini gözlemledi, ancak harici özel efektlerle mühimmat patlaması olmazsa, imha hakkında bir sonuca varmak zordu.
Genel olarak, Sovyet T-55'leri Challenger için değerli rakipler değildi.
Evet, o kadar büyük değil, daha hızlı ve daha manevra kabiliyetine sahip, ancak çok zayıf bir topla, 1 km'den daha uzak mesafelerde bir İngiliz tankının zırhını delemez. Ve anladığınız gibi yakın dövüşte İngilizler istekli değildi.
Bu nedenle, kayıpların arka planına karşı zaferler çok etkileyici görünüyordu. Ancak bu konuda yapabileceğiniz hiçbir şey yok ve o kadar açık ki, Irak T-55'leri orman kuşaklarındaki pusulardan hareket etmiş olsaydı, Meydan Okuyanlar için hizalama tamamen farklı olabilirdi. Ancak Irak'ın geniş çöllerinde orman kuşağı olmadığı için, İngiliz tanklarının Irak tanklarını çok zorlanmadan geçmesini hiçbir şey engellemedi.
Genel olarak Challenger, Orta Doğu'nun tüm ordularında çok sevilen RPG-7'den korkmayan çok güçlü bir makine olduğunu kanıtladı. Elbette, makinelerin RPG-10'den 7'dan fazla vuruşa dayandığına dair hikayeler ve kanıtlar, güvenli bir şekilde savaş zamanı hikayeleri olarak sınıflandırılabilir (yıllıklarda hikayeler Challenger'ın 14 RPG isabetine ve Milan ATGM'den 1 vuruşa dayandığı bir savaş vardı), ancak sonunda Challenger kaybolmadı, bu da hem makinenin iyi özelliklerini hem de taktik açısından yetkin kullanımı gösteriyor.
Challenger'ın ilk resmi kaybı Irak'ta, ancak tamamen farklı bir operasyon sırasında, 24 Mart 2003 gecesi meydana geldi. Rota boyunca hareket eden bir İngiliz tankının mürettebatı, yolun kenarında bulunan belirli bir "sığınak" fark etti. Muhtemel bir engeli komutanlığa bildiren ekip komutanı ateş açmak için izin istedi ve bu izin verildi. "Sığınak" bir toptan ateş açıldı. Güçlü bir patlamanın da gösterdiği gibi, ikinci mermiden hedef vuruldu.
Bütün sorun, "DOT" rolünün yalnızca aynı "Challenger" tarafından değil, aynı birimden de oynanmasıydı, sadece birkaç saat önce devriyeye gönderildi.
Muhtemelen İngiliz tankerleri kıç tarafına uçmaya başladıklarında çok şaşırdılar. Ancak gerçek şu ki, ikinci merminin ölümcül olduğu ortaya çıktı, mühimmat kısmen patladı ve iki mürettebatın hayatına mal oldu.
2007 yılında Challenger, yola döşenen bir mayın nedeniyle tamamen devre dışı bırakıldı.
Açıkçası bu kadar küçük kayıplar, Irak'ta savaşmak için gönderilen tüm Challenger tanklarıyla ilgili olarak yapılan yükseltmelerle açıklanabilir. Dorchester zırhına, tankın ön kısmının altını da koruyan ROMOR dinamik koruma birimleri ve birikim önleyici ekranlar eklendi. Ancak, çok güçlü bir yüksek patlayıcı yükü patlatıldığında, bu bile yeterli değildi.
Durumu düzeltmek için "Streetfighter" adı verilen başka bir yükseltme seti geliştirildi. Yani, isme dayanarak, modernizasyonun tankın kentsel savaşlarda korunmasını iyileştirmesi gerekiyordu. Rafael Advanced Defence Systems'den yeni yan camlar ve üst zırh blokları geliştirildi ve alt zırh plakasında sadece sürücüyü kaplayan dinamik koruma blokları, Dorchester zırh blokları ile değiştirildi.
Bir tür ara sonuç olarak: Diyelim ki Challenger 2'nin savaş kullanımının tarihi, net ve geniş kapsamlı sonuçlar çıkaracak kadar kapsamlı değil. Belki de İngiliz tasarımcılar tebrik edilebilir: arabanın güçlü olduğu ortaya çıktı, mürettebatın Challenger'a ne uçururlarsa uçsunlar her zaman kurtuluş şansı var. Tank elbette ağırdır, dolayısıyla hızlı değildir.
Ancak, Challenger'ı kullanmanın başarısının esas olarak mürettebatın okuryazarlığına ve eğitimine bir kez ve uygulamanın nüanslarının komuta anlayışına - iki bağlı olduğu sonucuna varabiliriz.
Ve şimdi Challengers, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin bir parçası olarak savaşmaya gidecek. Burada hangi düzenler olabilir?
Aslında, bir yıl önce bir anakronizm olarak kabul edilen tank düelloları ("Tanklar tanklarla savaşmaz!" Birçok uzman, Ukrayna'daki savaşta tamamen olağan bir durumdur. Ve bu nedenle, Meydan Okuyanların Rus tanklarıyla karşılaşma şansı çok düşük (tedarik edilen az sayıda araç nedeniyle), ancak var. Açıktır ki, ilk 14 tanktan sonra Ukrayna Silahlı Kuvvetleri biraz daha alabilir, neyse ki İngilizlerin ikinci Challenger'ı bir yere koyması gerekiyor çünkü üçüncüsü üzerinde çalışmalar yolda. Ve 227 Challengers'ın Ukrayna'ya gitmeyeceği gerçeği, hayır kurumu bir konşimento olduğu için, Challenger-2'nin Ukrayna'daki savaşlarda kullanılmasının, kalan tankları hepsine itmenize izin verecek iyi bir reklam olduğunu anlamalısınız. bir çeşit Umman ve Ürdün. Tabii ki para için.
Challenger'ın T-62M ile kolayca başa çıkabilmesi anlaşılabilir bir durumdur. Büyük olasılıkla, T-72B3'ün de bu tankla ilgili sorunları olacak, soru nerede ve nasıl kullanılacağıdır.
L30 topu, kapalı konumlardan ateş ederken (yivsiz toplara sahip tankların performansında palyaço olan), uzun mesafelerdeki hedeflere ateş ederken (ve güney Ukrayna bozkırlarında bolca bulunurlar) büyük bir avantaj sağlayacaktır, ancak yakın dövüşte kaybetmek. 2A46'dan 2A82'ye Rus silahlarının otomatik yükleyicileri, dakikada 8-12 mermilik bir atış hızını kolayca sağlarken, İngiliz silahının üç bileşenli manuel yüklemesinin (bileşenlerin farklı açılarda olduğu göz önüne alındığında) mümkün olması pek olası değildir. daha hızlı yükleme sağlar.
Rus tanklarının AZ'sinin silahı yeniden doldurmasının ortalama 4 ila 5 saniye sürdüğü doğrulandı. Challenger'ın manuel olarak yüklenmesi 8 saniyeden başlar ve yükleyicinin eğitim derecesine ve yorgunluğunun derecesine bağlı olarak devam eder. Tank uzmanımız Aleksey Kuznetsov'a göre, zırh delici veya parçalanmış olsun, birkaç merminin düştüğü bir tankı doldurmak, silahını en az 30 saniye içinde yeniden dolduracaktır.
Yani, T-90'ımız bir İngiliz meslektaşını 4 atışa yanıt olarak en az 1 kez "satın alabilecek". Bu çok fazla. Bu, yakın mesafeden Challenger'ın hiç şansı olmayacağı anlamına gelir.
Şimdi soru "yakın mesafe" nedir? Resmi verilerdeki tüm sayıları atıyoruz ve şu noktada duruyoruz: 2,2 km. Bu, yivsiz tabancalarımızın hasar vermesinin garanti edilebileceği mesafedir. Dahası zaten her şey, daha fazla fantezi ve şans. 2,2 km'ye kadar, Rus mermileri hepsini veya neredeyse tamamını kullanabilecek, ancak 2,3 km ile yivli namlulardan ateşlenen İngilizler topa hakim olacak.
Tabii ki, T-90 vurulduğu için 5,1 km mesafeden T-55'a girilemez. "Kesinlikle" kelimesinden yanlış tank. Ancak 2,3 ila 4 km - burada belirli endişeler var ve bunlar kolayca gerçekleştirilebilir.
Dinamik manevraya gelince, savaş alanı tankımızın arkasında.
Yine de, 10 tonluk bir fark (veya belki daha fazla, savunmada tamamen "paketlenmiş" Challenger 70 tonun altındadır) çok fazladır. Evet, Irak veya İran'ın kumlarında o kadar önemli olmazdı ama Ukrayna'nın ilkbahar (sonbahar, yaz) yağmurlarıyla ıslanmış güneyinde, bu ağırlık farkı İngiliz arabasının lehine oynamıyor. Köprülerden bahsediyoruz.
Biraz daha zayıf bir motora rağmen, Rus tankı daha hızlıdır ve bu da belirli avantajlar sağlayacaktır.
Genel olarak Challenger, doğru kullanılırsa çok ciddi bir rakip haline gelecektir. Burada, elbette, çok şey komuta ve mürettebatın eğitimine bağlıdır. Ve tam tersi, eğer hata yapılırsa bu tank çok kolay bir şekilde hedefe dönüşebilir.
Bu, aynı ölçüde Rus T-90 için de geçerlidir.