2 Ekim'de Macaristan'da mültecilerin Avrupa Birliği (AB) ülkeleri arasında paylaştırılmasıyla ilgili halkoylaması yapılacak. Referandumun tarihi Devlet Başkanı Janos Ader tarafından açıklandı. Viktor Orban'ın başbakanlığındaki muhafazakâr Macaristan hükümeti şubat ayında AB'nin mültecileri bütün üye ülkeler arasında paylaştırma kararını ret etmiş ve referandum yapılacağını duyurmuştu.
2015 yılının Eylül ayında AB İtalya ve Yunanistan'daki 160 bin mültecinin 28 Birlik üyesi arasında paylaştırılmasını kararlaştırmıştı. Paylaştırma anahtarına göre Macaristan'ın sadece 2 bin 300 mülteciyi kabul etmesi öngörülmekteydi. AB kararına itiraz eden Budapeşte yönetimi mülteci kontenjanının iptal edilmesi talebiyle 2015 yılı sonlarında Avrupa Adalet Divanı'na başvuruda bulunmuştu.
Şubat ayında kararlaştırılan referandumda Macar seçmene, ‘AB'nin Macaristan parlamentosunun onayını almadan Macar vatandaşı olmayanların Macaristan'a yerleştirilmesi şeklindeki bağlayıcı kararını kabul ediyor musunuz?' sorusu sorulacak. Viktor Orban AB'nin ‘Avrupa halklarının sırtından ve halkların arzusu hilafına onların ve gelecek nesillerin hayatını değiştirebilecek kararlar alamayacağını' söylemişti.
Orban mülteci istemiyor
Büyük Britanya'daki AB referandumundan ‘ayrılma' kararının çıkmasıyla Macaristan'da yapılacak olan referandumun önemi daha da arttı. Geçen yıl yüz binlerce Ortadoğu ve Afrikalı mültecinin Kuzey Avrupa'ya geçmek üzere Macaristan güzergâhını kullanması üzerine Macaristan hükümeti ülke sınırlarını kapatmış ve Balkan rotası üzerindeki diğer ülkelerle sınırlarına tel örgü çekmişti.
Mülteci paylaştırma planı bir milyondan fazla mültecinin Almanya ve diğer Kuzey Avrupa ülkelerine geçmek istemesi üzerine hazırlanmıştı. AB iltica hukukunda yapılacak değişiklikle, mülteci kotasını kabul etmeyen üye ülkelerin para cezasına çarptırılmasını tartışıyor. Orban hükümeti Hırvatistan ve Sırbistan sınırlarını kapatana kadar Macaristan Schengen bölgesine geçiş noktasını oluşturmaktaydı.