Hollywood Yeni Dalga yönetmeni Robert Altman, 1970’lerde galibiyet serisi yakaladı. Hollywood’da herkesin geleneksel film yapım formüllerini sorguladığı bir dönemde, her biri kendi türlerini yeniden tanımlamaya yardımcı olan, dönemin filmlerinin her birinin büyük bir etkisi oldu. MASH’ın savaş filmini acı bir şekilde alaycı ve kara mizahi bir şekilde ele alışından McCabe ve Bayan Miller’ın western’e yönelik dönüm noktası revizyonist yaklaşımına kadar, Altman’ın bu dönemin hayattan daha büyük yönetmenleri arasında neden hala ayakta durduğu açık. Bu altın çağın ortasında Altman’ın 1973 tarihli klasik kara film The Long Goodbye’ı alması geldi. Film, kara film türünü düşmanca, kendine özgü 70’ler için güncellerken, türün mersiyeli bir hicivini geliştirir.
Sert kurgunun babası Raymond Chandler’ın 1953 tarihli aynı adlı romanından uyarlanan filmde Elliott Gould, Chandler’ın ikonik özel dedektif kahramanı Philip Marlowe’u canlandırıyor. Ama hiçbir şekilde geleneksel bir uyarlama değil. Altman, filmin kaynağından çok sayıda tonal ve tematik sapmalar hakkında ünlü olarak şunları söyledi: “Chandler hayranları cesaretimden nefret edecek. Umrumda değil.” Ne hakkında konuştuğunu görmek zor değil. Altman, filminde Chandler’ın yaratılmasına yardım ettiği türü hem övüyor hem de alay ediyor.
United Artists aracılığıyla görüntü
İLGİLİ: Tüm Zamanların En İyi 20 Kara Filmi
Film müziğinde şov dünyasının marşı “Yaşasın Hollywood” çalarken, film klasik film endüstrisini anan bir plaketle açılıyor. Gösteri dünyasının dışında her şey hakkında bir filmde, izleyici, Altman’ın geri çağırdığı klasik kara film dönemini çağrıştırmaya hizmet eden bu unsurlarla birlikte, filmin özdüşünümsel doğası konusunda anında uyarılır. Filmin genişletilmiş açılış sekansı, dedektif Marlowe’un bir gece geç saatlerde kedisine yiyecek almak için dışarı çıkmasına neden oluyor: Basit bir olay değil, ancak bir tanesi dikkatleri kendine çekecek kadar uzun süre oyalandı. Sekans, film dünyasını 1970’lerin Los Angeles’ında ve özellikle Marlowe’a odaklanarak birçok tuhaf karakterini gelişigüzel bir şekilde tanıtıyor.
Marlowe, Chandler’ın yazdığı komuta eden, sert sert biri olarak değil, dürüst ve sevecen bir adam olarak kuruldu. Komşuları, yolda kedi maması almak için biraz kek karışımı almasını istediğinde, bunu karşılık beklemeden yapar. Saygın olmasına rağmen, kolayca sömürüldüğü çabucak ortaya çıkan bir güvenilirliktir. Marlowe kedi maması ve kek karışımıyla dönerken, eski bir arkadaşı onu evinde beklemektedir. Terry Lennox (eski beyzbol oyuncusu Jim Bouton) Meksika’ya gitmek için can atıyor. Marlowe onu yere seriyor, soru sorulmadan. Filmin geri kalanında Marlowe’un peşini bırakmayacak olan işte bu nezakettir.
United Artists aracılığıyla görüntü
Altman’ın yan karakterleri kullanması, bu açılış sekansında hemen göze çarpan bir diğer unsurdur. Genellikle, olay örgüsü uğruna, oldukça eksantrik bir etki için, gerçekten olması gerekenden çok daha fazla ete kemiğe bürünürler. Marlowe’un komşuları, her zaman yüksek ve soyunmuş görünen genç kadın hippilerdir. Kedi mamasına yardım eden mağaza memuru bir sivil haklar protestocusu. İzlenim yapan bir kapı muhafızı bile var. Film boyunca, bu türden küçük karakterler, filmin LA ortamına büyük bir renk katarak gerçekçiliğini artırıyor. Tüm karakterlere eşit insanlık bahşeden Altman, noir’a yeni bir şey katıyor. Kahramanın sınırlı olay örgüsünün dışında eşit öneme sahip başka hedeflerin ve hikayelerin var olduğuna dair özgürleştirici bir his var.
Ana arsa, Marlowe’un rahatsız edici bir vahiy sonrasında garip yolculuğunu içeriyor. İddiaya göre, Lennox o gece Marlowe’un asansörüne gelmeden önce kendi karısını öldürdü ve daha sonra Meksika’da intihar etti. Marlowe satın almaz ve araştırmaya karar verir. Fazla uzağa gidemeden, üzerinde çok az kontrole sahip olduğu kabus gibi bir dizi karşılaşmaya sürüklenir. Önce cinayetle olası bağlantısı nedeniyle tutuklandı. Daha sonra, Lennox’un karısıyla ilişkisi olmuş olabilecek kötü niyetli, alkolik kocasının (uzun ve çok sakallı bir Sterling Hayden) izini sürmek için Eileen Wade (esrarengiz bir Nina van Pallandt) tarafından işe alınır. Bu arada psikopat deli Marty Augustine (öngörülemeyen bir Mark Rydell), Lennox’un borçlu olduğu varsayılan para için Marlowe’u taciz ediyor.
United Artists aracılığıyla görüntü
Konunun ne kadar dolambaçlı ve absürt olabileceği, klasik kara filmlerdeki karmaşık olay örgüsünün şakacı bir şekilde abartılması söz konusu olduğunda Kafka düşünülebilir. Herkes bir başkasına borçlu görünüyor. Lennox’un Augustine’e, Augustine’in Wade’lere, Wade’lerin bazı kurnaz doktorlara borcu var. Marlowe her şeyin ortasında mahsur kaldı ve ilkeli samimiyeti, onların acımasızlığıyla tezat oluşturuyor. Augustine, Marlowe’u korkutmak için elinden gelen herkese acımasız şiddet uygular. Wade’ler ona yalan söyler ve onu manipüle eder. Polis bile onu tutuklamadan önce gereksiz yere itip kakıyor. Marlowe’un başa çıkmak için tek yapabildiği, zincirleme duman (her sahnede dudaklarından bir sigara sarkıyor) ve ölü-ciddi kara çevresiyle alay eden sürekli espriler anlatmak.
Görüntü yönetmeni Vilmos Zsigmond, kareleri, tipik kara film tarzında, aralıklı ve zıt vurgularla koyu gölgeler içinde tutuyor. Ancak bu uç noktalar arasındaki orta yolu, yanıp sönme olarak bilinen bir teknikle negatifi ışığa maruz bırakarak elde edilen hassas, yumuşak tonlu renklerle dolduruyor. Bu, filme rüya gibi bir kalite katıyor, bunun birinin LA noir’in uzak anısı olduğu izlenimini veriyor. Tıpkı Marlowe’un Lennox ile ilgili yanıtlar aradığı gibi, kamera çalışması sürekli bir akışkan hareket halindedir, birçok yakınlaştırma, kaydırma ve izleme çekiminde arama yapar. John Williams’ın müziği, sahneden sahneye eklektik varyasyonlarda tekrarlanan tek bir motifle aynı derecede akıcı.
Filmde izleyicinin, yönetmen Altman’ın kendi sözleriyle Marlowe’un bir “kaybeden” olduğunu fark ettiği bir nokta var. Özel departman, belirli bir ipucunu takip etmek için zaten epey zaman harcamıştır, ancak onun sadece yoldan çıkmakla kalmayıp, görünüşte yozlaşmış yetkililerin de ondan çok ileride olduğu ortaya çıkar. Alçaltıcı duygu, filmin kapanış bölümlerinde doğrulanır; bu, Marlowe’un dürüstlük ve özen özelliklerinin kendisine bu kadar sorun çıkardığını ima eder. 1970’lerin Los Angeles’ının karanlık dünyasında başarılı olmak istiyorlarsa yalan söylemeli, manipüle etmeli, Marlowe’un yüksek ahlakına sahip olmamalıdır. Film boyunca, Marlowe 40’lardan bir otomobil kullanıyor ve önemli ölçüde onu orijinal kara film çağına bağlıyor. Marlowe’un o çağın vekili uzun zaman önce gitmişken, dürüstlüğü ile etrafındaki dürüst olmayan dünya arasındaki fark, zaman içinde bu iki dönem arasında bir eşitsizlik haline gelir. Başlığın Uzun Elveda, yalnızca Lennox’un ayrılışına değil, aynı zamanda geri dönüşü olmayan, ilkeli orijinal noir çağına da bir göndermedir.
OKUMAYA DEVAM EDİN: İkili Film Yayını: Carl Franklin ‘One False Move’ ve ‘Devil in a Blue Dress’ ile Noir’ı Yükseltti
12 Yeni ‘Dune’ Görüntüsü Oscar Isaac’in Muhteşem Sakalına Yüksek Çözünürlüklü Bir Bakış Veriyor
Bana tüm o baharatı ver!
Sonrakini Oku
Yazar hakkında
Cameron Olsen (1 Makale Yayınlandı)
Cameron Olsen sinema sanatına karşı sınırsız bir tutkuya sahiptir ve sinemanın büyük eserlerini yakından incelemekten başka bir şey sevmez. Utah Üniversitesi’nden sinema alanında lisans derecesine sahiptir ve uluslararası festivallerde birkaç kısa filmi vardır. Filmin gerçek insan yüzleriyle meşgul olması nedeniyle insan fikirlerini keşfetmenin nihai aracı olduğuna inanıyor. Tematik ilgi alanları varoluşçuluk, psikanaliz ve etik ikilemleri içerirken, stilistik ilgi alanları arasında sürrealizm, yeni gerçekçilik ve dışavurumculuk yer alır. En sevdiği film yapımcıları arasında Ingmar Bergman, Andrei Tarkovsky, Carl Theodor Dreyer ve Abbas Kiyarüstemi yer alıyor.
Cameron Olsen’dan Daha Fazla
Tüm Hikayeyi Okumak için Genişletin