Dosyayı isterseniz görüntüleyebilir isterseniz indirebilirsiniz.
GoogleDocs üzerinden indirmek için : İndir–Açılan sayfadan indirebilirsiniz–
Önizleme ;
AMONYAK METABOLİZMASI
Kandaki amonyak yükselmesi (hiperamonyemi) santral sinir sistemi (SSS) için toksik olduğundan, kan düzeyi daima düşük tutulmalıdır.
Amonyak kaynakları
1.Amino asitler
Pekçok dokuda özellikle karaciğerde aa.lerden transaminasyon ve oksidatif deaminasyon reaksiyonlarıyla amonyak açığa çıkar.
Amonyak kaynakları
2.Glutamin
Böbreklerde glutaminazın kataliziyle glutaminden amonyak meydana gelir.
Bu amonyağın büyük kısmı idrarla atılır ve asit-baz dengesi korunur.
Barsaklarda da bu reaksiyon gerçekleşir. (İntestinal glutaminaz etkisiyle)
Amonyak kaynakları
3.Barsakta bakteriler aracılığıyla
Barsakta ürenin bakteriyel yıkılımıyla amonyak oluşur. Barsaktan emilir, portal venle karaciğere gelir ve tekrar üreye çevrilir.
Amonyak kaynakları
4.Aminlerden
Diyetle alınan aminler, hormon veya nörotransmitter olan monoaminlerden amin oksidazın (MAO) etkisiyle amonyak oluşur.
Amonyak kaynakları
5.Pürin ve pirimidinlerden
Bunların katabolizması sonucunda halkalara bağlı olan amino grupları amonyak olarak ayrılır.
Amonyak dokularda sürekli üretildiği halde kanda düşük düzeylerde bulunur.
Bunun nedeni, karaciğerin kandaki amonyağı hızla uzaklaştırması ve pekçok dokunun, özellikle beyin ve kasın aa azotunu serbest amonyaktan çok glutamin veya alanin olarak açığa çıkartmasıdır.
Amonyağın uzaklaştırılma yolları
-
Karaciğerdeki üre sentezi miktar olarak en önemli amonyak atılım yoludur.
-
Glutamin: Amonyak glutamin içinde nontoksik olarak depolanır ve taşınır.
Glutamin oluşumu başlıca karaciğer ve kasta olur. Beyinde de bu yol önemlidir.
Bu nedenle glutamin dolaşımda diğer aa.lerden daha fazla miktarda bulunur.
Dolaşımdaki glutamin, böbrekler tarafından alınıp, glutaminaz ile deamine edilir, idrarla atılır.
Amonyağın uzaklaştırılma yolları
-
Alanin: Glukoz-alanin siklusu, aa.leri yakıt olarak kullanan kas ve diğer dokularda amino grupları transaminasyon ile glutamat halinde toplanır.
Bu glutamine çevrilebilir veya ALT ile alanin meydana gelir.
Kan yoluyla karaciğere gelir, transaminasyona uğrayarak glutamat açığa çıkar.
-
Glutamat: Glutamat dehidrogenaz aracılığıyla alfa-ketoglutarat ve NADPH harcayarak glutamat oluşturulur.