Rusya-Bulgaristan enerji ilişkilerinde karar tarihi
Bulgaristan ile Rusya arasında enerji alanındaki ilişkilerin geleceği, Bulgaristan'ın Güney Akım doğalgaz boru hattının kendi topraklarındaki kısmının inşaat anlaşmasının imzalanması için verilen son tarih olan 15 Kasım'da belirlenebilir. Avrupalı yetkililer gelişmeleri dikkatle izliyor, ancak Güney Akım'ı bir öncelik olarak görmüyor.
Bulgaristan'da kabinenin 7 Kasım'da gerçekleştirdiği toplantının tutanakları, anlaşmayı 15 Kasım'da imzalamamaları halinde Gazprom'a yüklü bir ceza ödeneceğini gösteriyor. Bulgaristan aynı zamanda Gazprom ile uzun vadeli doğalgaz anlaşmasını da Güney Akım'ı imzalamadan önce yapmak istiyor.
Tutanaklara göre Bulgaristan Enerji Bakanı Delyan Dobrev, Bulgar Enerji Holdingi (BEH) ve Gazprom arasında 15 Kasım'a kadar bir anlaşma sağlanamazsa, BEH'in Gazprom'a 70 milyon dolar boçlu olacağını söyledi.
Geçtiğimiz Nisan ayında Dobrev, yıl sonua kadar Rus gazı için yüzde 11 indirim almıştı. Ancak anlaşmaya şart olarak Güney Akım'ın inşası için kararın bu ay alınması getirilmişti.
Dobrev'in aynı zamanda Rusya'dan doğalgaz ithalatı için mevcut anlaşmanın sona ermesinin ardından geçerli olacak yeni bir uzun vadeli anlaşma imzalanmaması halinde, Güney Akım'a imza atılmaması gerektiğini söylediği belirtildi.
Güney Akım Karadeniz'den geçerek Bulgaristan'ın Varna kentinin kuzey kıyılarından giriş yapıyor ve Viyana yakınlarındaki Baumgarten ve Yunanistan'a doğru ikiye ayrılmadan önce ülke boyunca 535.7 kilometre ilerliyor. Hattın Bulgaristan topraklarındaki kısmının inşasının maliyeti 3.3 milyar Euro. Ancak Bulgaristan'ın yeterli parası olmadığı için onun payı da Gazprom tarafından ödenecek ve bunun karşılığında Rus doğalgaz şirketi, önümüzdeki 15 yıl için tüm transit vergilerinin sahibi olacak.
Bulgaristan Cumhurbaşkanı Rossen Plevneliev de Rusya ile yürütülen doğalgaz görüşmelerinin gidişatından rahatsız. Dnevnik'in aktardığına göre Plevneliev, Rusya ile fiyatta varılacak anlaşmayla ilgili hiçbir bilgisi olmadığını ve bu hafta 'neyin imzalanacağıyla ilgili bilgi yetersizliği bulunduğunu' söyledi.
Uzun vadeli doğalgaz anlaşmasıyla ilgili bir fiyat da kamuoyuyla paylaşılmadı.
BEH CEO'su Mihail Andonov ise basına verilen bilginin 'yeterli' olduğunu söyledi ve 'Hiçbir şey saklanmadı. Söylenmesi mümkün olan her şey söylendi' dedi.
Avrupa Komisyonu'nun enerjiden sorumlu üyesi Günther Oettinger'in sözcüsü Marlene Holzner, Güney Akım ile ilgili nihai bir karar alınmadığını söyledi.
Holzner, 'Şu anda konsept dizaynı ve fizibilite çalışmasından, Güney Akım'ın ortaklarının hazırladığı tüm bilgilerin bir araya getirilerek son rotanın onaylanacağı ön mühendislik ve tasarım aşamasına geçiliyor. Bu anlamda, görünürde bir nihai yatırım kararı yok' dedi.
Komisyon'un rota, mali çerçeve, çevresel ve toplumsal etki değerlendirme konularında bilgisi bulunmadığını söyleyen Holzner, 'Komisyon'un bilgilerine göre, Bakan Dobrev tarafından da doğrulandığı gibi Bulgaristan'ın önceliği güney koridoru. Ancak Avrupa Komisyonu bunu bir öncelik olarak görmüyor' dedi.