Amfetaminler vücuttaki adrenalini taklit eden bir grup ilacın ortak ismidir. Amfetamin belli bir bileşik olsa da kelime genellikle belli bir grubu adlandırmak için kullanılır (metamfetamin, fentermin, deksedrin ve diğerleri).
Adrenalin, stres vakitlerinde salgılanan doğal bir hormondur. Adrenalin etkisi, yakın bir tehlikeyle mücadele etmek için fiziksel ve zihinsel becerilerdebir artıştır. Doğal dünyada adrenalinin verdiği bu enerji artışı, seçeneğin dövüşmek ya da kaçmak olduğu anlarda bir avantaj sağlar. Duyular daha keskinleşmiş, görüşümüz artmıştır ve zihnimiz daha hızlı çalışır. Fakat bunun bir bedeli vardır.
Adrenalinin doğal salgılanması kısa ömürlüdür (dakikalarla ölçülür) ve hızlı bir şekilde geçer. Amfetamin daha uzun sürer ve bağımlının daha sonra kendini bağımlı hissedeceği bir netlik duygusu verir. Vücutlarımız kısa bir süre haricinde “süper enerji”yle dolu olmadığı için, etkisi uzun süreli olan amfetamin, depoları tüketir ve vücudumuz bu canlılığı daha fazla sürdüremeyeceği zaman çöküntü meydana gelir.
İlk yaşanan havalarda ruh halini tekrar yakalamak için sürekli olarak ve giderek artan dozlarda bu maddenin kullanılmasıyla bağımlılık ortaya çıkar. Ne var ki daha fazla (ve daha sık) alındıkça vücudumuz maddenin daha yüksek dozlarına tepki verir. Tekrar eden dozlarla gelen fiziksel değişiklikler bağımlıyı maddenin etkisine daha dirençli hale getirerek yoksunluğun şiddetini artırır.
Amfetamin bağımlılığına giden yollar
Amfetaminlerin reçetesiz kullanımı yasa dışı olduğu için, birçok kişi bunları kafalarının iyi olması haricinde başka bir nedenle kullanırken bağımlı hale gelirler. Bunun tek istisnası metamfetamin olabilir. Başka vakalarda insanlar amfetamini şu nedenlerle kullandığı için bağımlı hale gelebilir:
-
Uyanıklık süresinin artırmak: Bütün gece ders çalışmak veya uzun saatler araba sürmek için.
-
Kilo kaybı: Amfetamin iştahı azaltır.
-
Başka maddelerin istismarı: Amfetamin sızmadan önce daha fazla içmeye izin verir.
-
Partiler: Aşırılığı seven ve ertesi gün de uyanık kalmak isteyen insanlar arasında çok yaygındır.
-
Depresyonu kendi kendine tedavide: Amfetaminler depresyonu hafifleten bir kuvvet ve kontrol duygusu verir.
Narkolepsi ve ölümcül obezite gibi bazı tıbbi hastalıkların tedavisinde amfetamin kullanılabilir. Amfetamin ayrıca dikkat eksikliği bozukluğuyla dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEB, DEHB) tedavisinde kullanılır.