Otoriter ebeveynlik, yüksek talepler ve düşük yanıt verme yeteneği ile karakterize edilen bir ebeveynlik biçimidir. Otoriter bir üslup olan ebeveynler, çocuklarının çok yüksek beklentilerine sahipler, ancak geri bildirim ve nezaket konusunda çok az şey sağlarlar. Hatalar sert bir şekilde cezalandırılma eğilimindedir. Geri bildirim gerçekleştiğinde, genellikle olumsuzdur. Otoriter üslubunda da bağırarak ve fiziksel cezalar yaygın olarak görülür.
Kısa Tarihi
1960'lı yıllarda, gelişim psikologu Diana Baumrind, okul öncesi çağındaki çocuklarla yaptığı araştırmaya dayanarak üç farklı ebeveynlik stilini açıkladı. Baumrind tarafından tanımlanan ana ebeveynlik tarzlarından biri, otoriter ebeveynlik tarzı olarak bilinir.
Otoriter ebeveynlerin çocuklarının yüksek beklentileri vardır ve koşulsuz olarak takip edilmelerini bekledikleri çok katı kurallara sahiptirler. Baumrind'e göre, bu ebeveynler "itaat ve statü odaklıdır ve emirlerini açıklama yapmadan uymaları beklenir."
Bu ebeveynlik stiline sahip insanlar genellikle disiplinden ziyade cezadan yararlanırlar, ancak kuralların ardındaki mantığı açıklamaya veya istekli olmaya muktedir değildirler.
Otoriter Ebeveynlerin Özellikleri
Baumrind, ebeveynlerin bir çocuğun hayatında oynadığı başlıca rollerden birinin, onları kültürlerinin değerlerine ve beklentilerine göre sosyalleştireceğine inanıyordu. Bununla birlikte, ebeveynlerin bunu nasıl gerçekleştirdikleri, çocuklarına yönelik çaba göstermeye çalıştıkları kontrolün miktarına göre önemli ölçüde değişebilir.
Otoriter yaklaşım en kontrol edici stili temsil eder. Kendini kontrol etmeye ve çocukları kendi davranışlarını yönetmeye öğretmekten ziyade, otoriter ebeveyn otoriteye bağlı kalmaya odaklanır. Olumlu davranışları ödüllendirmek yerine, otoriter ebeveyn yalnızca yanlış davranış için cezalar şeklinde geri bildirim sağlar.Bunlar, otoriter ebeveynliğin en yaygın sekiz özelliklerinden biridir:
- Otoriter ebeveynler çok talep kar, ama duyarlı değiller. Pek çok kurala sahipler ve hatta çocuklarının yaşamları ve davranışlarının neredeyse her yönünü işlerine karışarak denetlemeye çalışmak ya da yönlendirmeye çalışırlar. Bu kurallar, çocukların evde nasıl davranmaları gerektiği konusunda evde nasıl davranmaları beklendiğinden, yaşamın hemen hemen her alanı için geçerlidir. Buna ek olarak, aynı zamanda çocukların bu "kurallar hakkında açık bir talimat vermeyecekleri kadar azını aldıkları halde, takip etmeleri beklenen birçok yazısız kural da var." Bunun yerine, çocukların bu kuralların var olduğunu bilmeleri beklenir.
- Çok fazla sıcaklık ya da besleyici hissetmezler. Bu stile sahip ebeveynler genellikle soğuk, uzak ve sert görünmektedir. Bu ebeveynlerin teşvik ve övgü sunmaktan ziyade çocuklarında dırdır ya da bağırıyor olmaları daha muhtemeldir. Disipline eğlence adına değer veriyorlar ve çocukların sadece görülüp duyulmaması gerektiğini düşünmeye eğilimliler.
- Otoriter ebeveynler, az ya da hiç bir açıklama yapmadan cezaları kullanırlar. Bu stile sahip olan ebeveynler genellikle, genellikle tokat içeren bedensel cezaya başvurmakta sorun yaşamazlar. Olumlu pekiştirmeye güvenmek yerine, kurallar bozulduğunda hızlı ve sert tepki verirler.
- Çocuklara seçenek veya seçenek vermiyorlar. Otoriter ebeveynler kuralları belirler ve disipline bir "yolum ya da otoban" yaklaşımına sahip olurlar. Müzakere için çok az yer var ve çocuklarına kendi seçimlerini yapmalarına nadiren izin veriyorlar.
- Onlar yanlış davranış için çok az sabrına sahipler. Otoriter ebeveynler, çocuklarının, istenmeyen davranışlarla uğraşmaktan daha iyi bilmelerini bekliyor. Çocuklarının neden bazı davranışlardan kaçınmaları gerektiğini ve duygulardan bahsederken çok az enerji harcadıklarını açıklamak için sabırsızlar.
- Otoriter ebeveynler çocuklarına iyi seçimler yapmak için güvenmiyorlar. Bu tarz aileler yüksek beklentilere ve katı kurallara sahip olsa da, çocuklarına iyi davranışlar sergileyebileceklerini ve iyi seçimler yapabileceklerini gösterme özgürlüğünü de vermezler. Çocuklarının kendi başlarına karar vermelerine izin vermek ve bu seçimlerin doğal sonuçlarıyla yüzleşmek yerine, otoriter ebeveynler hata yapmamalarını sağlamak için çocukları üzerinde dururlar.
- Müzakere etmeye istekli değiller. Otoriter ebeveynler gri bölgelere inanmazlar. Durumlar siyah beyaz olarak görülüyor ve uzlaşma için çok az yer var. Kurallar belirlenirken veya kararlar verilirken, çocuklar bir söz veya oy alamazlar.
- Çocuklarını davranmaya zorlamak için utandırıyor olabilirler. Otoriter ebeveynler son derece kritik olabilir ve çocukları kurallara uymaya zorlamak için utanç bir taktik olarak bile kullanabilirler. “Neden her zaman böyle yapıyorsun?” “Sana aynı şeyi kaç kez söylemeliyim?” Ve “Neden doğru bir şey yapamıyorsun?” Bu ebeveynlerin düzenli olarak kullanabileceği ifadelerden sadece birkaçıdır. Çocuklarının özsaygılarını inşa etmenin yollarını aramaktan ziyade, bu ebeveynler çocuklarını daha iyi yapmak için onları motive edeceğine inanırlar.
Etkileri
Ebeveynlik stilleri, sosyal beceriler ve akademik performans da dâhil olmak üzere çeşitli çocuk sonuçlarıyla ilişkilendirilmiştir.
Otoriter ebeveynlerin çocukları bu etkileri sergileme eğilimindedir:
- İtaat ve başarıyı sevgi ile ilişkilendirirler
- Bazı çocuklar ev dışında daha saldırgan davranış gösterirler
- Bazı çocuklar başkalarının etrafında korku veya aşırı utangaç davranabilir
- Çocukların genellikle düşük benlik saygısı vardır
- Sosyal yeterlilik eksikliği nedeniyle çocuklar sosyal durumlarda güçlük çekiyorlar
- Kolaylıkla uyum gösterirler, ancak aynı zamanda depresyon ve endişeden de muzdarip olabilirler.
- Öz kontrol ile mücadele edebilirler çünkü nadiren seçimler yapabilir ve doğal sonuçlara ulaşabilirler.
Otoriter ebeveynler mutlak itaat bekledikleri için, bu gibi ortamlarda yetiştirilen çocuklar aşağıdaki kurallarda genellikle çok iyidir. Ancak, öz disiplin eksikliği olabilir. Yetkili ana babalar tarafından yetiştirilen çocukların aksine, otoriter ebeveynler tarafından yetiştirilen çocuklar bağımsız olarak araştırmaya ve harekete geçmeye teşvik edilmezler, bu yüzden hiçbir zaman kendi sınırlarını ve kişisel standartlarını nasıl ayarlayacağını öğrenmezler. Bu, ebeveyn veya otorite figürünün davranışları izlemek için etrafta olmadığı zaman, sonuçta sorunlara yol açabilir.
Gelişim uzmanları kuralların ve sınırların çocuklar için önemli olduğunu kabul ederken, çoğu, otoriter ebeveynliğin çok sert olduğuna ve çocukların ihtiyaç duyduğu sıcaklığa, koşulsuz sevgiye ve nezleye sahip olmadığına inanmaktadır.
Bir Kelime
Otoriter üslup pek çok kuralla karakterize edilir ancak küçük ebeveyn duyarlılığı. Otoriter bir yaklaşım kurallara sıkı sıkıya bağlılık gerektiren belirli durumlarda etkili olsa da, ebeveynliğe bir yaklaşım olarak aşırı kullanıldığında olumsuz sonuçlar doğurabilir.
Kendi ebeveynlik tarzınızın daha otoriter olma eğiliminde olduğunu fark ederseniz, çocuklarınızla günlük etkileşimlerinize daha otoriter bir üslup katmaya başlamanın yollarını aramayı düşünün.Güncelleme Tarihi: 18 Ağustos 2018, 22:37