Prag şehrine kapılıp gitmeniz dakikalarınızı bulmayacaktır. Neredeyse her köşede bir sanat eserine karşılaşabilir, nutkunuzun tutulması an meselesidir. Burada tam anlamıyla "sanat" için yapılan tartışmalara son vermek mümkün gibi duruyor. Sanat, gerçekten toplum için!
Vltava nehrini iki yakasını bir araya getirmez Charles Köprüsü, yani Karluv'un üzerinden daha önce kimlerin adım attığını düşünsenize. Şüphesiz başı çekenlerden ilk isim Antonin Panenka.
Oynadığı futbolu sanata çeviren nadide sporculardan. Zira Panenka'yı farklı kılan oynadığı futboldan çok sıradışı penaltısı ile nam salmış bir yıldız. Amiyane tabirle kaleciyi aşağılamak için seçilen en basit yol!
Esasında basit değil, basitmiş gibi gösterilen bir emeğin ürünü. Hemen küçük bir açıklama ile virgül atmak istiyorum. Topa doğru son hamlesini yaparak vuracakmış gibi yapar ve kalecinin herhangi bir köşeye doğru yatmasını sağlar.
İşte o anlar kale ile karşı karşıyadır. Panenka akla gelmeyenin senaryosunu 2 yıl önceden çizmiştir aslında. Kalecinin şaşkın ve sinir bozucu bakışları arasında ortadan hafif havaya doğru filelerin havalanması sonucunda topun ağlarla buluştuğu ana "Panenka Penaltısı" olarak dillere pelesenk olmuştur.
Yalın haliyle kelimelere dökülen lakin dünya da bu penaltıyı sayılı atan ismin olduğunu söyleyerek noktayı koymak gerekiyor. Kimi İtalyan futbolu sevenlerine göre ise, "Totti Penaltısı" adı altında söz ettirenler de var. Euro 2000'de İtalyanların Hollandalılara karşı filelerin havalandığı penaltının altında Totti imzası taşır.
Gerekçe olarak da; vuruşun ardından da bir anlık tereddüt, -endişe veya edilen son dualar- adını siz koyun bu vücut dilinin Totti'de olmaması. Panenka penaltısını kimselere yedirmeden önce Avrupa Şampiyonunu belirleyecek penaltı olduğunu bilmek de yarar var.
Fakat Antonin Panenka o anı, o kareleri için seneler önceden hazırlık yapmaya başlamıştı. Panenka'ya göre; "hiçbir kalecinin penaltı kurtarışı esnasında penaltıyı kullanmadan hareket etmeyeceklerini biliyordum".
Buna göre tasarlanan bir penaltı geliştirmeliydi. "1976 Avrupa Futbol Şampiyonası için her gün penaltı çalışıyordum. Her şeyden önce bunu kendi ligim de denemeliydim. Denediğim iki penaltıyı da Euro 1976'nın en iyi kalecisi seçilen Ivo Viktor'a karşı olacaktı ki ikisini de olağanüstü başarıya not düştü. Brezilyalı Pele "böyle bir penaltı kullanmak için birinin ya dahi ya da çılgın olması gerekir."