1976 LONDRA KONVANSİYONU ÇERÇEVESİNDE DONATANIN SORUMLULUĞUNU SINIRLANDIRMA HAKKI VE SINIRIN KIRILMASI
Av. Barış Erkan Çelebi
GİRİŞ
Donatanın sorumluluğunun sınırlandırılması deniz ticaretinde her daim tartışma konusu olmuştur. Bir yandan donatanlar gemilerin değerine istinaden büyük yatırımlar yapmakta ve bu nedenle yatırımlarının kar getireceğini teminat altına almaya çalışmaktadır. Bu çerçevede donatanların, denizin tehlikelerine karşı sınırlı sorumluluk şeklinde bir korunma araması doğaldır.
Öte yandan, zarar gören taraflar ve davacılar, donatanların veya işçilerinin ve acentelerinin fiil ve kusurlarından doğan zararlarının tazmin edilmesini beklemektedir. Donatanların sorumluluğunu çok az olacak şekilde sınırlamak kusuru olmadan zarar gören tarafların tazmin haklarının hakkaniyete göre tatmin edilememesi anlamına gelecektir.
Davacıların ve donatanların çatışan menfaatleri arasında denge kurmak güçtür. Daha da güç olan bir husus ise piyasanın değişen faktörleri ve enflasyon karşısında bu dengeyi sabitlemektir.
1976 Londra Konvansiyonu bu dengeyi kurmak için, sorumluluk sınırını donatanların sigortacılarının makul masrafla karşılayabileceği kadar yüksek tutmuş ancak aynı zamanda da bu sınırın kırılmasını da son derece zor hale getirmiştir.
Bu çalışma kapsamında donatanların sorumluluğunun sınırlandırılmasının gerekçeleri, sınırın kırılmasının şartları ve son olarak sınırın kırıldığı emsal kararlar incelenecektir.