Bilgi
Kafein yoksunluğuyla ilişkili en yaygın belirtiler baş ağrısı, yorgunluk, halsizlik, dikkat kaybı ve uyku düzenini bozulmasıdır. Ruh halinde, yani duygu durumunda değişimler ortaya çıkabilir. Kişi huzursuz, gergin, hatta biraz depresif duygu durumunda olabilir.
Sebep
Kafein çok farklı bitki türlerinde doğal olarak meydana gelen bir uyarıcı maddedir. Modern beslenmede veya batı tipi beslenme tarzında, en yaygın kafein kaynakları kahve, çay, kola ve enerji içecekleridir. Kafein sinir sistemi üzerinde ılımlı uyarıcı bir etkiye sahiptir. Uzun süredir yüksek doz kafein alımı kafein bağımlılığına yol açar. Kafein alımı bırakıldıktan iki-üç gün içinde yoksunluk belirtileri görülmeye başlanır.
Bakım
-
Tahlil
Detaylı öykü, günlük çay, kola, kahve gibi kafein içeren içeceklerin ne kadar ve hangi sıklıkta tüketildiği sorgulanır. Fizik muayene bulguları ile tanı desteklenir.
Etken
Aşırı, düzenli ve uzun süredir kafein alımı, kafein bağımlılığına yol açar. Genel olarak günde 300 veya 350 mg’dan fazla kafein aşırı doz olarak kabul edilir. Bu dozun üzerinde uzun süreli alımın birden kesilmesi kafein yoksunluğuna yol açabilir.
Tedavi
Belirtiler katlanamayacak düzeyde ise, küçük doz kafein (60 -80 mg) yoksunluk yakınmalarını ortadan kaldırır. Elbette asıl hedef kişinin bağımlı olmamasıdır. Ciddi durumlarda uzman desteği (psikiyatri) alınmalıdır.
Risk
Kafeinin az miktarlarda tüketilmesi gerekir. Aşırı doz alımını önüne geçmek için, alınan besinlerdeki kafein miktarlarını bilmek ve buna göre tüketmek gerekir. Toplumumuzda delmeme siyah çay tüketiminin fazla olduğu aşikardır. Sadece kahvede değil çayda da (kahvedeki kadar yoğun olmasa da) kafein olduğu unutulmamalıdır.