2. Dünya Savaşı sonucunda meydana gelen uluslararası sistemi nasıldı?
Sponsorlu Bağlantılar
2. Dünya Savaşı sonucunda meydana gelen uluslararası sistemi nasıldı?
İkinci Dünya Savaşı, Avrupa odaklı uluslararası sistemi sona erdirmişti. ABD ve SSCB'nin, yani birincisi Avrupa'lıolmayan, ikincisi ise ancak kısmen Avrupa'lıolan iki ülkenin belirleyici duruma geldiği görülüyordu. Cenevre'deki Milletler Cemiyeti'nden sonra Birleşmiş Milletler'in merkezinin New York olması da uluslararası
alandaki belirleyicilik rolünün Avrupa'nın elinden çıktığının göstergesi sayılabilirdi.Yukarıda değinilen konularda çıkan görüşayrılıklarından dolayıBirinci Dünya Savaşı'ndan önceki bloklaşmadan farklı iki-kutuplu bir dünya doğdu. İki-kutuplu dünya'nın temel özelliği, ideolojik ayrılığa dayalı olmasıydı. Ülkeler, İkinci Dünya Savaşı'nın "gerçek galipleri" sayılabilecek ABD ve SSCB'nin liderliğinde, biri "Batı Bloku", diğeri "Doğu Bloku" olmak üzere iki kampa ayrıldılar. İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra "sürekli barış"a ulaşılacağıumulurken, iki yıl içinde gergin bir ortama varılmıştı. Bu gerginlik dolu ortam, silaha başvurulmadan, yani sıcak çatışmaya dönüşmeden yapılan bir savaş, bir "soğuk savaş" dönemiydi. Birinci Dünya Savaşısonrasından farklıolarak genel bir barışkonferansının toplanması mümkün olamayacaktır. 1919'daki Paris Barış Konferansı barış getirmemişti. Şimdi yapılması gereken ise 1919'dan dersler çıkarmak suretiyle, savaş içindeki müttefiklerarasıkonferanslarda da esaslarıbelirlenen gerçek bir barışdüzenini kurmak olmalıydı. 10 Şubat 1947'de İkinci Dünya Savaşı'nın yenik devletlerinden beşi (İtalya, Romanya, Bulgaristan, Macaristan ve Finlandiya) ile Paris'te barış antlaşmaları yapıldı. Birinci Dünya Savaşısonunda Paris'te yapılan Konferans ve ardından imzalanan antlaşmalara oranla bu defakiler müzakerelere yenik ülkelerin de alınması ve daha ılımlı hükümlere varılması bakımlarından umut verici sayılabilirdi. Japonya'yla da 8 Eylül 1951'de San Francisco'da barış antlaşması imzalandı. Ancak, 1919 düzenlemesinin kilit ülkesi Almanya'yla bu defa antlaşma yapılamadı. İran, Türkiye ve Yunan İç Savaşı gibi konularda Batı'lılarla Sovyetler Birliği arasındaki ilişkilerin gerginleşmesinin daha da olumsuzlaştırdığı bir ortamda, Almanya sorununda varolan ayrılık iyice kökleşti. Esasen, Almanya iki taraf arasındaki bölünmeyi simgeleştiriyordu. Almanya'nın batısı Batı'lıların, doğusu ise Sovyetler Birliği'nen denetimindeydi. Bu bölünmüşlük, Doğu Almanya toprakları içinde kalan Berlin'de de geçerliydi. Mart 1948'de SSCB Batı Berlin'le Batı Almanya arasındaki ulaşımı kesince "Berlin Bunalımı" doğdu. Bu durumda Mayıs 1949'da Federal Alman Cumhuriyeti'nin (Batı Almanya), Ekim 1949'da da Demokratik Alman Cumhuriyeti'nin (Doğu Almanya) kurulması ve Berlin'in de aynı biçimde ikiya ayrılması şaşırtıcı olmadı. Bu şekilde simgeleşen Doğu-Batı bloklaşması başka gelişmelerle de pekişecektir. Doğu ve Orta Avrupa'da sosyalist rejimlerin kurulmasınısağlayan SSCB, Doğu Bloku içinde ideolojik işbirliğine yönelik COMİNFORM, iktisadi işbirliğine yönelik COMECON ve askeri işbirliğine yönelik VARŞOVA PAKTI gibi kuruluşlarla safla
rınıgüçlendirirken, ABD de Truman Doktrini, Marshall Planıve NATO'yla Batı Bloku'nu perçinliyordu. Böylece, şimdi kendisi de atom silahına sahip olan SSCB'de başınıçektiği Doğu Bloku ile ABD'nin liderliğindeki BatıBloku arasında "nükleer denge"ye (dehşet dengesi) dayalı bir "Soğuk Savaş" yaşanmaktaydı.