4.5: Çözelti konsantrasyonu ve Seyreltme
Belirli bir çözelti bileşeninin nispi miktarı konsantrasyonu olarak bilinir. Her zaman olmasa da çıoğu zaman, bir çözelti, diğer tüm bileşenlerden önemli ölçüde daha büyük bir konsantrasyona sahip bir bileşen içerir. Bu bileşene çözücü denir ve diğer bileşenlerin dağıldığı veya çözüldüğü ortam olarak görülebilir. Suyun çözücü olduğu çözeltiler elbette gezegenimizde çok yaygındır. Suyun çözücü olduğu çözeltiye sulu bir çözelti denir.
Bir çözünen, tipik olarak çözücüden çok daha düşük bir konsantrasyonda bulunan çözeltinin bileşenlerinden biridir. Çözünen konsantrasyonlar genellikle seyreltik (nispeten düşük konsantrasyonda) ve konsantre (nispeten yüksek konsantrasyonda) gibi nitel terimlerle tanımlanırlar.
Konsantrasyonlar, her biri belirli uygulamalar için uygun olan çok çeşitli ölçüm birimleri kullanılarak kantitatif olarak değerlendirilebilir. Molarite (M) kimyada birçok uygulama için yararlı bir konsantrasyon birimidir. Molarite, çözeltinin tam olarak 1 litresinde (1 L) çözünen mol sayısı olarak tanımlanır ve "mol/L" birimine sahiptir.
Molarite denkleminde, çözücünün hacminin değil, çözeltinin hacminin kullanıldığını unutmayın. Bunun nedeni, çözünen ve çözücü arasındaki etkileşimlerin doğasına bağlı olarak, çözünenin çözeltinin hacmini değiştirebilmesidir. Bu nedenle molarite denkleminde, toplam çözelti hacmini (yani, çözücü hacmi + çözünen hacim) kullanırız. Çözelti hacimleri sıcaklığa bağlı olarak değiştiğinden, molar konsantrasyonlar da aynı şekilde değişecektir. Molarite olarak ifade edildiğinde, aynı sayıda çözünen ve çözücü türüne sahip bir çözeltinin konsantrasyonu, çözeltinin büzülmesi/genişlemesi nedeniyle farklı sıcaklıklarda farklı olacaktır.
Çözeltilerin Seyreltilmesi
Seyreltme, bir çözeltinin çözücü ilavesiyle daha az konsantre (veya daha seyreltik) hale getirildiği işlemdir. Örneğin, bir bardak buzlu kahve, buz eridikçe giderek daha seyreltik ve daha az tatlı hale gelir. Laboratuvarlarda solüsyonlar genelde konsantre halde saklanırlar ve stok solüsyonu şeklinde adlandırılırlar. Daha düşük konsantrasyonlardaki çözeltiler, seyreltme yoluyla stoktan hazırlanır.
burada M ve V sırasıyla konsantrasyon ve hacimdir ve "1" ve "2" alt simgeleri sırasıyla seyreltmeden önceki ve sonraki çözeltiye atıfta bulunur.
Bu durumda molarite ve hacim ürünü mollere eşit olduğundan, seyreltmeden önce ve sonra mol sayısı aynı kalır.
Bu metin bu kaynaktan uyurlanmıştır: OpenStax Chemistry 2e, Section 3.3: Molarity.