Küresel ısınma, yeni araştırmalara göre Grönland’daki aşırı buz erime olaylarının son 40 yılda daha sık ve daha yoğun hale gelmesine, deniz seviyelerinin yükselmesine ve dünya çapında sel riskinin artmasına neden oldu.
Sadece son on yılda, adanın yüzeyinden 3.5 trilyon ton buz eridi ve yokuş aşağı okyanusa aktı. Bu, tüm Birleşik Krallık’ı yaklaşık 15 metre erimiş su ile kaplamaya veya tüm New York şehrini yaklaşık 4500 metre ile kaplamaya yetecek kadar erimiş buz. Araştırmacılar tarafından yürütülen yeni çalışma, uzaydan buz tabakası akışı olarak bilinen bu fenomeni tespit etmek için uydu verilerini kullanan ilk çalışmadır.
Grönland’ın erimiş su akışının son kırk yılda %21 arttığını ve bir yazdan diğerine %60 daha düzensiz hale geldiğini ortaya koyuyor. Araştırma, son on yılda (2011’den 2020’ye) Grönland’dan gelen erimiş su akışının artmasının küresel deniz seviyesini bir santimetre yükselttiğini gösteriyor. Bu toplamın üçte biri, aşırı hava koşullarının son 40 yılda görülmeyen rekor seviyelerde buz erimesine yol açtığı iki sıcak yazda (2012 ve 2019) üretildi.
TOPLULUKLARIN BEL BAĞLADIĞI EKOSİSTEMLER BOZULUYOR
Buz erimesinin neden olduğu yükselen deniz seviyeleri, dünya çapında kıyı toplulukları için sel riskini artırıyor ve Arktik Okyanusu’ndaki yerli toplulukların gıda için bel bağladığı deniz ekosistemlerini bozuyor.
Ayrıca, gezegenin etrafındaki hava koşullarını etkileyen okyanus ve atmosferik dolaşım modellerini de değiştirebilir. Geçtiğimiz on yıl boyunca, Grönland’dan gelen akış yılda ortalama 357 milyar ton oldu ve 2012’de, atmosferik düzendeki değişikliklerin olağandışı sıcak havanın buz tabakasının üzerine oturmasına neden olduğu maksimum 527 milyar ton buz erimesine ulaştı. Bu, 2017’de meydana gelen 247 milyar tonluk minimum akışın iki katından fazlaydı.
Değişiklikler, daha sık hale gelen ve ürettikleri akış nedeniyle Grönland’da buz kaybının başlıca nedeni olan sıcak hava dalgaları gibi aşırı hava olaylarıyla ilgilidir.
BUZ KAYIPLAROINI AZALTMAK İÇİN HALA ZAMANIMIZ VAR
Araştırmacılar şunları söyledi: “Yine de iyimser olmak için nedenler var. Emisyonları azaltmak için anlamlı hedefler belirlemenin ve bu hedeflere ulaşmanın Grönland’dan kaynaklanan buz kayıplarını üç kat azaltabileceğini biliyoruz ve bunu başarmak için hala zaman var.”
Grönland’ın uzaydan akışının bu ilk gözlemleri, iklim modellerinin buz tabakasının erimesini nasıl simüle ettiğini doğrulamak için de kullanılabilir; bu da, aşırı hava olayları daha yaygın hale geldikçe, gelecekte Grönland’ın küresel deniz seviyesini ne kadar yükselteceğine dair gelişmiş tahminlere izin verecektir.