Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) işbirliği ile yürütülen tüketici eğilim anketi sonuçlarından hesaplanan mevsim etkilerinden arındırılmış Tüketici Güven Endeksi, Eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 4,3 oranında azaldı. Ağustos ayında 58,3 olan endeks, Eylül ayında 55,8 oldu. Pekİ ankete katılanlara neler soruldu vatandaştan alınan bu cevaplar ankete nasıl yansıdı?
VATANDAŞA BEŞ SORU SORULDU
Tüketici Güven Endeksi için vatandaşa beş soru soruluyor. Bu sorulara, “daha iyi, daha kötü, aynı veya fikrim yok” cevabı verilebiliyor. Eşit ağırlıklı beş sorudan oluşan endeksin ilk iki sorusu tüketicinin daha çok kişisel durumunu ve beklentilerini yansıtıyor. Bunu takip eden iki soru Türkiye ekonomisine ilişkin beklentilerini anlamaya yönelik. Son soru ise tüketicilerin şu andaki harcama eğilimini ölçmeyi amaçlıyor. Sorulara alınan yanıtlarda bir soru birden çok istatistik çıkarılmasını da sağlıyor. Bu kapsamda ankete katılanlara yöneltilen sorular ve alınan sonuçlar şu şekilde oldu:
SORU: Bugünlerde ekonomik açıdan ne durumda olduğunuzu öğrenmek istiyoruz. Bir yıl öncesine göre sizin (ve sizinle beraber olan ailenizin) durumu daha mı iyi, daha mı kötü yoksa aynı mı?
SONUÇ: Gelecek 12 aylık döneme ilişkin hanenin maddi durum beklentisi endeksi Ağustos ayında 77,8 iken, Eylül ayında yüzde 4,9 oranında azalarak 74 oldu.
SORU: Geleceğe baktığınızda, önümüzdeki bir yılda sizin ve ailenizin ekonomik açıdan daha iyi daha kötü ya da aynı durumda olup olmayacağı konusunda ne düşünüyorsunuz?
SONUÇ: Genel ekonomik durum beklentisi endeksi (gelecek 12 aylık döneme ilişkin) Ağustos ayında 74,3 iken, Eylül ayında yüzde 4,4 oranında azalarak 71 oldu.
SORU: Bir ay öncesine göre Türkiye ekonomisinin durumuna ilişkin görüşünüz nedir?
SONUÇ: Eylül ayında bir önceki aya göre yüzde 4,3 oranında azaldı; Ağustos ayında 58,3 olan endeks, Eylül ayında 55,8 oldu. (Bu sonuç tüm soruların cevaplarından elde edilen veri ile oluşturuluyor.)
SORU: Sizce önümüzdeki 12 ay içinde Türkiye ekonomisi daha mı iyi, daha mı kötü olacak, yoksa aynı mı kalacak?
SONUÇ: İşsiz sayısı beklentisi endeksi (gelecek 12 aylık döneme ilişkin) Ağustos ayında 58,3 iken Eylül ayında yüzde 5,1 oranında azalarak 55,3 oldu.
SORU: Sizce içinde bulunduğumuz dönem, televizyon, buzdolabı, mobilya gibi dayanıklı tüketim malları ile konut, ya da otomobil almak için iyi mi kötü mü?
SONUÇ: Tasarruf etme ihtimali endeksi (gelecek 12 aylık döneme ilişkin) Ağustos ayında 22,7 iken, Eylül ayında yüzde 0,6 oranında artarak 22,8 oldu.