wikipedia'da okuduğuma göre artık yabancı bilim adamları(biliyorsunuz her şeyi bunlar iddia ediyor biz maalesef ele avuca gelir iddialı çalışmalar yapmıyoruz veya yapamıyoruz) osmanlı gerileme tezinin yanlış olduğunu iddia ediyorlar.https://en.wikipedia.org/…ki/ottoman_decline_thesis
bu gerileme dönemi ilerleme dönemi vb tezleri çıkaran veya konu hakkında en çok yazan kişi bernard levis
imiş. bu artık eldeki verilerle "bilimsel yöntemler" ile hem ıspatlanabilir bir tez değilmiş hem de yanlış bir görüş imiş.jane hathaway
de zaten 600 yıllık bir imparatorluk için ideal bir dönem tanımı yapamayız demiş. uzun uzun anlatmışlar, özetle imparatorluğun yaşadığı sıkıntıların gereğinden fazla önemsendiği tam tersi imparatorun avantajlı olduğu yanların da gereğinden fazla küçümsendiği yazılmış. mesela valide sultanların hakimiyet sağlamasını imparatorluğun sıkıntılı bir döneminde kontrolü ele alan ve imparatorluğun yaşamasını ve güçlenmesini sağlayan "aile üyeleri" olarak ele almışlar. genel görüşe göre ayakbağı olan bürokrasi bir yandan da imparatorluğun istikrarını sağlamış. ariel salzmann
'a göre 18.yy'da merkezi hükümetin zayıflaması bir gerileme dönemi belirtisi değil tam tersi imparatorluğun efektif bir şekilde yeniden yapılanması imiş. bunun gibi bir çok tez ve fikir var, anladığım kadarıyla akademik camiada artık osmanlı gerileme tezi çöp olmuş durumda.
ingilizcesi iyi olan arkadaşlar hiç olmazsa google translate ile filan bu wikipedia makalesini türkçe yapabilirlerse ne iyi olur...