Zilyetlik, hukuken sahiplik anlamına gelmektedir. Hukuki anlamda, bir şey üzerinde salt fiziksel kontrol, sahiplik anlamına gelmez. Bu tür bir fiziksel kontrolü uygulama ve diğerlerini bundan dışlama niyetiyle birleştirilmelidir.
Zilyetlik Nedir?
Zilyetlik, insan yaşamındaki en temel kavramlardan biridir. Yasal olduğu kadar olgusal bir kavramdır, bu da tanımlamayı zorlaştırır. Sahip olmanın gerçek anlamı, materyalist bir şey üzerinde fiziksel kontrole sahip olmaktır. Kavramı, uygulanabileceği tüm hukuki senaryoları ve durumları kapsayacak şekilde tanımlamak imkansızdır.
Zilyetlik Çeşitleri Nelerdir?
Zilyetlik çeşitleri iki kategoride incelenir;
Gerçekte Zilyetlik: bir şeye fiziksel olarak sahip olma anlamına gelir. Yani fiilen sahip olmayı ifade eder. Mülkiyetin sürekli olması gerekmez. Fiziksel kontrolü kullanma ve başkalarını dışlama niyeti, aslında mülkiyeti oluşturmak için yeterlidir. Kişinin nesneyle her zaman fiziksel temas halinde olması gerekmez.
Hukukta Zilyetlik: hukukun gözünde tanınan bir şeye sahip olma anlamına gelir. Genel olarak, bir şeye fiilen sahip olan bir kişi, üzerinde de jure mülkiyeti vardır. Ancak bunun istisnaları da göz önüne alınır. Örneğin, bir hizmetçi efendisinin mülkü üzerinde fiziksel kontrole sahip olabilir, ancak hukukun gözünde gerçek mal sahibi efendidir. Bu nedenle, gerçekte mülkiyet vardır, ancak hukukta sahiplik yoktur.
class=”cf”>
Benzer şekilde, hukukta zilyetliğin var olduğu ancak zilyetliğin olmadığı, aslında yapıcı zilyetlikte olduğu gibi bir durum olabilir. Her iki türdeki ortak unsur, mülk sahibinin bir şey üzerinde fiziksel veya başka bir şekilde kontrol kullanma hakkıdır. Aslında, mülkiyete sahip olma, sahiplik doğalis olarak adlandırılır ve hukukta sahiplik, Roma hukukunda iyelik uygarlığı olarak bilinir.
Zilyetlik Unsurları Nelerdir?
Zilyetliğin iki temel unsuru vardır. Bunlar; mülkiyetin külliyatı ve mülkiyeti elinde bulundurma arzusu veya niyeti olarak tanımlanır. Hiçbiri tek başına geçerli bir mülkiyet teşkil edemez.
Mülk sahibinin, bir şeyin münhasıran kullanılması niyetini ifade edecek şekilde bir şeyle fiziksel temasına atıfta bulunur. Mülkiyet sahibinin diğer kişilerle ilişkisi ve mülk sahibinin sahip olduğu şeyle ilişkisi, içerdiği iki ilişkiyi inceleyerek anlaşılabilir. Mal sahibinin diğer kişilerle ilişkisidir. Bir şeye sahip olan kişiye, o şeyi münhasıran kullanmasını sağlamak için bir miktar güvenlik sağlanmalıdır. Bir kişinin, bir şeyi kullanma hakkına müdahale etmemesi için başkalarının makul bir kaygısı olduğunda, bir şeye sahip olduğu söylenir.
Mal sahibinin fiziksel gücü,
class=”cf”>
Mülk sahibinin kişisel varlığı,
Gizlilik – kişi bir şeyi saklayarak başkalarından güvende tutabilir,
Özel,
Haklı iddiaya saygı,
İddianın görünürlüğü,
Başka şeylere sahip olmanın sağladığı koruma, örneğin; bir eve sahip olmak, içinde menkullerin bulundurulmasına neden olabilir. Bir şeye sahip olmanın, ona bağlı diğer şeylere mülkiyet hakkı verip vermediği sorusu, duruma göre karar verilmelidir.
Mal sahibinin sahip olduğu şeyle ilişkisi; mal sahibi, sahip olduğu şeyi münhasıran kullanmasını sağlayacak fiziksel güce sahip olmalıdır. Bir kişi bir kutuya para koyup onu kilitlerse, kutuya veya kutunun anahtarına sahip olana kadar aynı parayı elinde tuttuğu söylenir. Anahtarın veya kutunun bulundurulması, mal sahibinin parayı münhasıran kullanma niyetini gösterir.
class=”cf”>
Zilyetlik Hakkı Kaç Yıldır ve Ne Zaman Biter?
Sahiplik, sahipliğin güçlü kanıtı olarak kabul edilir. Hukuk, bir şeyin sahibini, daha iyi bir mülkiyet veya mülkiyet hakkına sahip olanlardan başka herkese karşı korur. Zilyetlik hakkı zaman aşımı yolu ile taşınmaz. Kişi sahip olduğu şeyi bile isteye bir başkasına verebilir, devredebilir. Ayrıca ölümden sonra mal ya da mülk, kısaca sahip olduğu şey bir başkasına kalabilir.