Reflü nedir; mideden yemek borusuna doğru kaçan asidin, mideden ses tellerine, yemek borusundan, ciğerlere kadar yaptığı tahrişle ortaya çıkan bir hastalıktır. Reflü, yatarken veya gün içinde herhangi bir zamanda olabilir. Bazı hastalarda gece, bazılarında gündüz sıklıkla ortaya çıkar. Gece reflüsü daha ağır seyreder ve gece reflüsüyle gündüz reflüsü bulguları farklıdır. Reflü oldukça sık görülen bir […]
Reflü nedir; mideden yemek borusuna doğru kaçan asidin, mideden ses tellerine, yemek borusundan, ciğerlere kadar yaptığı tahrişle ortaya çıkan bir hastalıktır. Reflü, yatarken veya gün içinde herhangi bir zamanda olabilir. Bazı hastalarda gece, bazılarında gündüz sıklıkla ortaya çıkar. Gece reflüsü daha ağır seyreder ve gece reflüsüyle gündüz reflüsü bulguları farklıdır. Reflü oldukça sık görülen bir hastalıktır. Geçmiş yıllarda gastirit, safra kesesi veya ülseri olduğu düşünülen bir çok hastanın sanılanın aksine reflü olduğu ortaya çıkmıştır. Batılı toplumlarda daha sık görülür. Ülkemizde şehirlerde özellikle beslenme alışkanlıkları nedeniyle daha sık görülür.
Reflüye Neden Olan Sebepler
Değişik etkenler söz konusudur. Bunların bir kısmı kontrol dışı olamakla birlikte bir kısmı da önlenebilir faktörlerdir. Örneğin yiyeceklerin aşağı doğru tek yönde hareket etmesini sağlayan bir mekanizma vardır. Buna izin veren kapakçığın işlevini yapamaması reflüye bir nedendir. Genetik faktörlerde reflüyü etkiler. Ailesinde reflü olan birinin bu hastalığa yakalanma olasılığı çok daha yüksektir.
Kontrol edilebilir faktörler ise; kişinin yaşam biçimidir. Özellikle alışkanlıklarımızı değiştirmek güç olsa da reflü tedavisinde çok önemlidir. Alkol ve sigarayı bırakmak, kilo vermek, öylesine bilinçsizce kullandığımız ilaçları kesmek, öğünler ve porsiyonlar, dokunan gıdaları tüketmemek, gazlı, kafeinli vb. içeceklerden uzak durmak gibi. Uzun süreli reflü atakları vücudun koruma mekanizmasını aştığında reflü bulguları ortaya çıkar. Bu semptomların haftada en az 3 defa görülmesi reflü hastalığının olduğuna işarettir. Bu bulguların daha uzun süreli olması ise kronik reflüden söz ettirir. Kronik reflü yemek borusunun alt ucunda tahrişe ve ülsere sebep olabilir. Bu durum tedavi edilmediğinde kansere bile yol açabilir. Bu nedenle kronik reflüsü olan kişi yemek borusunun alt ucunda olan dokuları yıllık takiplerle kontrol ettirmeli ona göre tedavisini olmalıdır.
Göğüste yanma ve ağıza acı su gelmesi kesin tanı için bulgulardır ancak bu tip yakınmalar hastaların ancak yarısında görülür. Diğer yarıda ise midede yanma ekşime, dolgunluk hissi, bulantı-kusma, ses kısıklığı, inatçı bir öksürük, boğazda takılma hissi veya sıklıkla boğazı temizleme ihtiyacı, astım, ağız kokusu, farenjit, dişlerde mine kaybına bağlı hassasiyet gibi bulgular vardır. Bu yakınmaların reflü dışında ülser, gastrit, safra kesesi ve pankreas hastalıkları, üst ve alt solunum yolları hastalıkları ve hatta kalp hastalıklarında da görülebilir.
Reflü tedavisinde 4 yöntem önerilir. Bunlar kişini durumuna göre değişir. Yaşam tarzında değişiklik, ilaç tedavisi, endoskopik tedavi ve cerrahi tedavi.
Reflü tedavisinde diyet çok önemlidir. Protein içeriği arttırılırken, yağ oranı azaltılmalıdır. Mideyi aşırı doldurmadan az ama sık yenmelidir. Midenin fazla şişmemesi için özellikle ana öğünlerde sıvı tüketimi az olmalıdır. Baharatlar, domates, turunçgiller, kafeinli, gazlı içeceklerden kaçınmak gerekir. Çikolata, çiğ soğan, sarımsak ve nane yine reflüye neden olabilecek gıdalardandır. Alkol, mide asidini arttırdığı için mutlaka kısıtlanmalıdır. Geç saatte alkol ile birlikte yenen ağır bir yemek ve üzerine içilen kahve, sigara bir reflü hastası için çok zararlıdır. Yemek pişirilirken az yağda pişirilmeli ve salça, domates, soğan ve baharat kullanılmamalıdır. Reflüyü tetikleyen etkenlerden biride şişmanlıktır. Bu nedenle hasta fazla kilolarından mutlaka kurtulmalıdır.
Dar giysiler önerilmez. Reflü hastalarının yemek sonrası yürüyüş yapmaları ve dik oturmaları gerekir. Yatmadan 3 saat evvelsi yemek yemeği kesmeli, herhangi bir şey atıştırmamaları gerekir. Gece uyurken yatak başı uygun şekilde yükseltilerek yatmalıdır.