Sekülerizm Nedir
Sekülerizm nedir? Dinin kamusal alandaki etkisini azaltmayı ve dinî düşüncenin kamusal politika ve hukuk üzerindeki etkisini sınırlandırmayı amaçlayan bir felsefi ve siyasi görüştür. Bu yazıda, sekülerizm kavramının kökenlerine, farklı türlerine, prensiplerine ve tartışmalarına ilişkin bir değerlendirme yapacağız.
Sekülerizmin Kökenleri
Sekülerizm nedir sorusuna cevap vermek için Sekülerizmin kökenleri ele aldığı ızda, Batı Avrupa’daki din ve devlet ayrımı düşüncesine dayanmaktadır. Din ve devlet arasındaki bu ayrım, modern Avrupa’da Reformasyon ve Aydınlanma dönemlerinde ortaya çıktı. Bu dönemlerde, Batı Avrupa’da dinî otoriteye karşı çıkan düşünürler, dinin insanların zihinlerinde kalmakla birlikte, kamu yaşamından çıkarılması gerektiğini savundular. Bu düşünürler, dinin bireysel inançlara ve özel hayata ait olduğunu, ancak kamusal alanda kullanılmasının problem yarattığını savundular.
Sekülerizmin Türleri
Sekülerizm nedir, laiklik ve din-özgürlüğü olmak üzere iki ana türe ayrılır.
Laiklik, devletin dini kurumlarla ilişkisini sınırlayan bir politikadır. Laiklik, devletin kamusal alandaki dini kurumlara müdahale etmemesi gerektiğini savunur. Laiklik, aynı zamanda, herkesin dinini özgürce seçebileceği ve dini uygulayabileceği bir toplumda yaşama hakkı olduğunu savunur.
Din-özgürlüğü ise, bireylerin dini inançlarına göre davranma özgürlüğünü koruyan bir politikadır. Din-özgürlüğü, bireylerin dini inançlarının veya inançsızlıklarının bir engel olmadan ifade edilebileceği bir toplumda yaşama hakkı olduğunu savunur.
Sekülerizmin Prensipleri
Sekülerizm, aşağıdaki prensiplere dayanır:
- Din ve devletin ayrılması: Sekülerizm, din ve devletin birbirinden ayrılmasını savunur. Bu, devletin dini bir görüşü benimsemesini veya diğer dini inançlara karşı ayrımcılık yapmasını önler.
- Dini inançların özgürlüğü: Sekülerizm, insanların dinî inançlarına özgürce sahip olabilecekleri ve bunları ifade edebilecekleri bir toplumda yaşama hakkı olduğunu savunur.
- Eşitlik: Sekülerizm, herkesin, dini inançlarına veya inançsızlığına bakılmaksızın, eşit haklara sahip olması gerektiğini savunur. Bu, herkesin kamu hizmetlerine, işe alım süreçlerine ve diğer sosyal faaliyetlere eşit şekilde erişebilmesi anlamına gelir.
- Bilimsel yöntemin kullanımı: Sekülerizm, bilimsel yöntemin kullanılmasını savunur. Bu, kararların rasyonel, objektif ve veriye dayalı olması gerektiği anlamına gelir. Böylece, devletin ve toplumun kararları, dini dogmalar veya inançlar yerine bilimsel gerçeklere dayanır.Özgürlük: Sekülerizm, bireylerin özgürlüklerini korumayı savunur. Bu, bireylerin dinî inançlarını özgürce seçebilmesi, ifade edebilmesi ve uygulayabilmesi anlamına gelir. Bireylerin dini inançlarına veya inançsızlıklarına saygı duyulması gerektiğini savunur.
Sekülerizm Tartışmaları
Sekülerizm, birçok tartışmaya neden olmuştur. Bazıları, sekülerizmin, dinî inançlarına bağlı olanlar için ayrımcılık yaptığını iddia ederken, diğerleri ise, dinî inançların kamusal alandan tamamen çıkarılması gerektiğini savunurlar.
Bir diğer tartışma konusu, dinî kurumların kamusal alanda etkisini azaltmak için gereken yasal düzenlemelerin ne kadarını yapabileceğidir. Bazıları, dinî kurumların devletle ilişkisinin tamamen kesilmesi gerektiğini savunurken, diğerleri, dinî kurumların toplumsal hizmetler gibi bazı alanlarda faaliyet göstermesine izin verilmesi gerektiğini savunur.
Sonuç olarak, sekülerizm, din ve devlet arasındaki ayrımı vurgulayan bir felsefi ve siyasi görüştür. Sekülerizm, dini inançların özgürlüğünü, eşitliği, bilimsel yöntemin kullanımını ve özgürlüğü savunur. Bununla birlikte, sekülerizm hala tartışmalı bir konudur ve farklı türleri ve prensipleri hakkında farklı görüşler mevcuttur.