Ohm’a göre elektrik devresinde bulunan iki nokta arasında iletkenin üzerinden geçen akımla voltaj (potansiyel fark) doğru orantılı, yine iki nokta arasında bulunan akım ve direnç ise ters orantılıdır. Fizik biliminin en önemli konularından biri olan Ohm kanunu, elektrik-elektronik alanında da sıklıkla kullanılmaktadır. Ohm Kanunu'na göre bir iletkenin tüm uçları arasında bulunan potansiyel farkın, iletken üzerinden geçen akım şiddetiyle olan oranı sabittir.
Elektrik Akımının Temel Kanunları Nelerdir?
Elektrik akımına ait kanunlar, elektrik bulunduğu yıldan (1800) itibaren çeşitli bilim insanları tarafından tarihe geçerek bugün bile kullanılan kanunlar haline gelmiştir. Joule Kanunu, Kirchhoff Yasaları, Thevenin Teoremi, Norton Teoremi ve Faraday Kanunu elektrik akımının temel kanunları arasındadır.
1. Joule Kanunu: James Prescott Joule tarafından geliştirilen Joule Kanunu, 1840 yılında çıkarılmıştır. Bir enerji birimi olan Joule, Ohm Kanununda bahsedilen “bir iletkenin tüm uçları arasında bulunan potansiyel farkın, iletken üzerinden geçen akım şiddetiyle olan oranı sabittir” ifadesine, “bir iletkende her saniyede bir geçen elektriğin yaymış olduğu ısı, akım ve direncin çarpımının karesine eşittir” ifadesi şeklinde eklenerek aşağıdaki formülle kanıtlanmıştır:
2. Kirchhoff Yasaları: Gustav Kirchhoff tarafından geliştirilen Kirchhoff Yasaları, 1845 yılında çıkarılmıştır. Akım Yasası (Düğüm Yasası-Birinci Yasa olarak da bilinir) ve Gerilim Yasası olmak üzere 2 ana başlıktan oluşan Kirchhoff Yasalarında Akım Yasasının formülü aşağıdadır:
Gerilim Yasasının formülü ise şu şekildedir:
Akım Yasasında, akım noktasına gelen akımlar toplamının çıkan akımlar toplamına eşit olması durumu söz konusudur. Gerilim Yasasında, kapalı bir elektrik devresinin gerilim oranı, devrede bulunan alıcı uçlarının birbirleri arasındaki gerilim toplamına eşit olma durumu söz konusudur.
3. Thevenin Teoremi: Leon Thevenin tarafından geliştirilen Thevenin Teoremi, 1883 yılında çıkarılmıştır. Thevenin Teoreminin ana amacı karmaşık elektrik devresi yapısını basitleştirmek ve devrenin sonundan geçen akım şiddetini ölçebilmektir. Bulunan sonuca “Thevenin Eşdeğer Devresi” adı verilmektedir.
4. Norton Teoremi: Birbirinden bağımsız olarak Edward Lawry Norton ve Hans Ferdinand Mayer tarafından geliştirilen ve Thevenin Teoremi’nin bir uzantısı olarak kabul edilen Norton Teoremi, 1895-1898 yılları arasında çıkarılmıştır. Devre analiz yöntemlerinden biri olan Norton Teoreminde de ana amaç elektrik devre yapısını basitleştirmek ve eşdeğer devreler oluşturmaktır.
5. Faraday Kanunu: Michael Faraday tarafından geliştirilen Faraday Kanunu, 1830 yılında çıkarılmıştır. Bir diğer adıyla Faraday’ın İndüksiyon Kanunu, bobin sarımlarından geçen akı, ortaya çıkan gerilimin akı zamanına göre değişkenlik göstermesi aralarındaki doğru orantıyı kapsar. Faraday Kanununun formülü aşağıdadır:
Ohm Kanunu Ne İşe Yarar?
Ohm Kanunu nedir? sorusunun en temel yanıtı "bir elektrik devresinde ters orantılı olan direnç, gerilim ve akım arasındaki bağlantı" şeklinde özetlenebilir. Bu bağlantı elektronik hesaplamalarda ve formüllerde sıklıkla kullanılmaktadır. Bir elektrik devresinin direncini ölçmek için elektrik devresinin çalışmıyor durumda olması gerekmektedir. Ohm Kanunu ile çalışan devrelerin direnç hesaplamaları da yapılabilmektedir.
Voltaj Artarsa Akım Ne Olur?
Bir elektrik devresinde bulunan akım, iletkende yer alan iki nokta arasındaki gerilim ile doğru orantılı, iletkenin göstermiş olduğu direnç ile ters orantılıdır. Voltaj yani gerilim arttığında ise akım düşmektedir. Ters durumda ise voltaj düştüğü zaman akım artmaktadır. Voltajın artması esnasında devrede ekstra bir güç harcanacağından dolayı akım düşer. Bu olay Ohm Kanunu ile kesinleştirilmiştir.
Ohm Kanununu Kim Bulmuştur?
Ohm Kanunu Georg Simon Ohm tarafından 1827 yılında bulunmuştur. Georg Simon Ohm, 38 yaşında yaptığı deneyler ve araştırmaları sonucunda elektrik devrelerinin mekanizmasındaki bağlantıyı keşfetmiş ve fizik bilimine büyük bir katkı sunmuştur.
Georg Simon Ohm Kimdir?
1789 yılında Almanya’da doğmuş bir bilim insanı ve öğretmen Georg Simon Ohm, Uzun süreler Fizik ve Matematik öğretmenliği yapmış, daha sonralarında ise bu alanlarda yaptığı araştırma ve çalışmalar ile Ohm Kanunu keşfiyle fizik dünyasına adını yazdırmıştır. Georg Simon Ohm Kanunundan sonra 1830 yılında pillerde kutuplanma durumunu ve 1843 yılında insan kulağındaki titreşimlerin sinüsoidal titreşim çeşitlerini ayırt edici şekilde algılayabileceğini de ispatlamıştır.
Ohm Kanunu Formülü Nedir?
Ohm kanunu formülü “V = I x R” şeklindedir. Değişkenler V= Volt, I= Amper, R= Direnç biçimindedir. Formülün açılımı “gerilim = akım direnç” ya da “volt= amper x ohm” ya da “V= A x Ω” olarak verilmektedir.
VIR Formülü Nedir?
VIR formülü Ohm Yasasının kanıtlayıcı denklemidir. V= I x R olarak kullanılan formülde V= Voltu, I= Amperi ve R= Direnci simgeler. VIR formülü aşağıdadır:
1 Ohm Kaç Volttur?
1 Ohm 1 Volta eşittir. 1 Ohm=1 V/A'dır. Ohm=1, V=1 ve A=1 ise P(w)=V.İ=1.1=1 Watt olur.
Direnç Nedir?
Ohm Kanunundan aktarıldığı üzere direnç bir devre elemanıdır. Direnç nedir? sorusunun yanıtı olarak verilen bu açıklamada, direncin elektrik devrelerinin önemli bir ögesi olduğu ve devre akımlarına karşı bir etkisi bulunduğu söylenebilir. Bu devre elemanı uçlar arasındaki gerilimin düşüşüne neden olur.
Direncin Birimi Nedir?
Direncin birimi Ohm (Ω) olarak bilinir. Denklemlerde ve formüllerde R harfi ile temsil edilir.
Direnç Nasıl Hesaplanır?
Bir elektrik devresinde 2 veya daha fazla direnç var ise Ohm Kanunu formülü ile direnç hesaplanır. Elektrik devresindeki gerilim ve toplam akım bilindiği takdirde R= V/I şeklinde direnç hesaplaması yapılabilir.
Direnç Ölçer Nedir?
Direncin, elektrik akımına gösterdiği gücü ölçen aygıta direnç ölçer denir. Direnç ölçerin bir diğer adı Ohmmetre’dir. MikroOhmmetre ile MakroOhmmetre çok düşük ve çok yüksek direnç değerleri de ölçülebilmektedir.
Gerilim, Akım ve Direnç Arasındaki İlişkisi Nedir?
Bir devrede bulunan akım ve gerilim birbirleriyle doğru orantılı şekilde ilişkilidir. Benzer olarak bir devrede bulunan akım ile direnç ters orantılı şekilde ilişkilidir.
Elektrik Devrelerinde Akım, Voltaj ve Direnç Arasındaki İlişki Nedir?
Bir elektrik devresinde bulunan iki nokta arasında iletkenin üzerinden bulunan akım ve direnç ters orantılı şekilde ilişkilidir. Benzer olarak bir elektrik devresinde bulunan iki nokta arasında geçen akımla voltaj doğru orantılı şekilde ilişkilidir.
Potansiyel Fark, Akım Şiddeti ve Direnç Arasındaki İlişki Nedir?
Bir iletkende bulunan iki uç arasındaki potansiyel fark ile akım şiddeti doğru orantılı şekilde ilişkilidir. Benzer olarak bir iletkende bulunan akım şiddeti ile direnç ise ters orantılı şekilde ilişkilidir.
Ohmmetre Nedir?
Ohmmetre, döner bobinli bir direnç ölçme aletidir. Ohmmetreler direnç ölçmek için bir elektrik enerjisine ihtiyaç duyarlar. Ohmmetre, kapalı ve açık elektrik devrelerindeki direnci ölçebilir. Seri Tipi, şönt tipi ve multi Ohmmetre olmak üzere üç çeşit Ohmmetre bulunmaktadır.
Ohmmetre Ne İşe Yarar?
Ohmmetre elektrik devre elemanlarının direncini ölçmek için, devrelerin açık veya kapalı olup olmadığını anlamak için ve devrede herhangi bir arıza olup olmadığını anlamak için kullanılmaktadır. Ölçme işlemi esnasında devrede elektrik olmamalı ve varsa kesilmelidir. Kademe seçimi yapılır ve Ohmmetreye ait bağlantı kabloları (problar) elektrik devresine temas ettirilerek ilişki kurulur. İbrede gözüken değer kademe sayısı ile çarpılır ve çıkan sonuçla birlikte devrenin direnci ölçülmüş olur.
Ohmmetre Neyi Ölçer?
Ohmmetre açık ya da kapalı elektrik devrelerinin akıma uyguladığı direnci ölçer. Birçok farklı elektrik devresine ait çeşitli aralıklardaki dirençler Ohmmetre ile rahatlıkla tespit edilebilmektedir.
Ohmmetre Devreye Nasıl Bağlanır?
Öncelikle Ohmmetreye 1,5 V ya da 9 V piller seri olarak bağlanır. Direnci ölçülecek elektrik devresinde elektrik akımı kesilir. Ohmmetrede genellikle 2 adet bulunan problar yani bağlantı kabloları elektrik devresinin iki kaynak ucuna bağlanır. İbre ortalanır ve kademe seçilerek ölçüme başlanır.
Mikro Ohmmetre Nedir?
Mikro Ohmmetre elektrik devrelerindeki düşük değerli dirençleri ölçmek için kullanılan bir aygıttır. Mikro Ohmmetreler ile devrelerde 0.1 mikroOhm - 2000 Ohm arası ölçüm yapılabilmektedir.
Kutuplanma Nedir?
Kutuplanma, dalgaların hareket yönüne dik gelmiş olan düzlemin salınım istikametini tanımlayan yansıyan dalgalara ait bir özelliktir. Bilim, sismoloji, teknolojik faaliyetler ve optik alanlarında kutuplanma özelliği kullanılmaktadır.
Elektriksel Kutuplanma Nedir?
Elektriksel kutuplanma, dielektrik malzemelerin içerisinde dış elektrik alanına ait negatif ve pozitif yüklerin birbirinden uzaklaşmaları olarak adlandırılmaktadır. Elektriksel kutuplanmaya elektrik alan vektörü de denilmektedir.
Pillerde Kutuplanma Nedir?
Volta pilinde biriken H gazı bakır elektrot üzerinde toplanır. Bu durum bir süre sonra elektrik akımının kesilmesine sebep olur. Bakır elektrotun H gazı ile kaplanması durumunda akım iletemez ve bu olay kutuplanma ile sonuçlanır.
Polarizasyon Nedir?
Polarizasyon dalgalara ait bir özelliktir. Yer çekimi dalgaları gibi birden fazla yönlendirme ile salınabilen dalgaların taşıdığı ana özellik polarizasyon ismiyle kullanılır.
Polarizasyon Çeşitleri Nelerdir?
Dalga yoluna ve salınım işlemlerine göre 3 çeşit polarizasyon özelliği bulunmaktadır:
- Eliptik Polarizasyon Diyagramı (Elliptical Polarization Diagram)
- Dairesel Polarizasyon Diyagramı (Circular Polarization Diagram)
- Çizgisel Polarizasyon Diyagramı (Linear Polarization Diagram)
Elektrot Nedir?
Elektrot elektrik devreleri için kullanılan bir düzenektir. Birden fazla devrenin bir araya gelmesiyle birlikte oluşan düzeneklerde, devrelerin aralarındaki potansiyel fark ölçülerek bir analiz sonucu elde edilmektedir.
Anot ve Katot Nedir?
Anot ve Katot, elektrot çeşitleridir. Katot doğru akım üreticinin negatif kutbuna bağlanmış elektrota denir. Atot ise doğru akım üreticinin pozitif kutbuna bağlanmış elektrota denir.