Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı'nın (UNDP) İnsani Gelişim Endeksi'nde Türkiye bir yıl öncesine göre 2 sıra yükselirken, en iyi yaşanacak ülkelerde ilk 5'e sırasıyla Norveç, İzlanda, Avustralya, İrlanda ve İsveç girdi.
UNDP Başkanı Kemal Derviş tarafından açıklanan 2006 İnsani Gelişme Raporuyla birlikte, yıllık ekonomik büyüme ölçülerinin ve GSYİH'nın ötesinde daha geniş bir refah tanımı yapan İnsani Gelişme Endeksi de yayınlandı.
Uzun ve sağlıklı bir yaşam, eğitim almak ve insanca yaşam standardına sahip olmak gibi insani gelişme konusunun 3 boyutunu ölçen İnsani Gelişme Endeksi'nde, dünyada yaşanacak en iyi yer olarak Norveç öne çıktı.
UNDP'nin basın açıklamasında, 1990'dan beri yayınlanan endeksin bu yıl yayınlanan 16'ncısında Türkiye'nin 177 ülke arasında bir önceki yıla göre 2 kademe yükselerek 92. sıraya yerleştiği belirtildi.
Açıklamada, BM Kalkınma Programı Küresel İnsani Gelişme Raporunda, 2006 İnsani Gelişme Endeksi'ne göre Türkiye'nin "orta düzeyde" gelişmiş bir ülke olarak kabul edildiği kaydedildi.
Endeks hesabında Türkiye'de ortalama yaşam süresinin 68,9 yıl ve 15 yaş üstü yetişkin okur yazarlık oranının yüzde 87,4 olduğu belirtildi.
Türkiye'nin 2006'da insani gelişme sıralamasında yükselmesini, en çok kişi başına düşen GSYİH'nın satın alma paritesine göre 7.753 dolar artmasının etkilediği ifade edilen açıklamada, "Aynı zamanda, İnsani Gelişme Endeksi'ne göre Türkiye hala, özellikle eğitim ve yaşam beklentisi konularında sorunlarla karşı karşıya kalmaya devam ediyor" denildi.
İnsani Gelişme Endeksi'nde dünyada yaşanacak en iyi yer olarak Norveç 1. sıraya yerleşirken, Norveç'i İzlanda, Avustralya, İrlanda ve İsveç takip etti.
ABD'nin Kanada ve Japonya'nın ardından 8. sıraya yerleştiği listede sondan bir önceki Sierra Leone, 177. ve sonuncu ülke de Nijerya oldu.
YOKSULLUK VE CİNSİYET ENDEKSLERİ
UNDP'nin açıklamasında, 2006 İnsani Gelişme Raporu'nda 102 ülke için, yoksulluğu ve sosyal dışlanmışlığı ölçen bir birleşik endeks olan İnsani Yoksulluk Endeksi'ne yer verildiği hatırlatılarak, Türkiye'nin 102 ülke arasında yüzde 9,8'lik bir yoksulluk oranıyla 21. sırada olduğu belirtildi.
Açıklamada, bunun yaklaşık 7 milyon insanın, eğitim hizmetlerine erişim gibi bazı temel ihtiyaçlardan yoksun olduğu gerçeğini ve bu eksiklikten dolayı sosyal alanda dışlanma tehdidiyle karşı karşıya olduğunu gösterdiği kaydedildi.
UNDP açıklamasında, raporda, kadın ve erkeklerin aktif olarak ekonomik ve politik hayata katılma ile kendi ekonomik kaynakları üzerinde kontrol sahibi olma kapasitelerini ölçen 2006 Cinsiyet Güçlendirme Ölçümü'ne de yer verildiği ve Türkiye'nin bu ölçümde 75 ülke arasından 72. sırada olduğu ifade edildi.
Politik katılım ve karar alma gücü, ekonomik katılım ve karar alma gücü ile ekonomik kaynaklar üzerinde kontrol gibi 3 boyutu ölçen bu endekste Türkiye'yi Mısır, Suudi Arabistan ve Yemen'in takip ettiği kaydedildi.