Guillain-Barré sendromu, periferik sinir sisteminin nadir fakat ciddi bir otoimmün hastalığıdır. Aylar ya da yıllar sürecek zayıflık ve felce yol açabilir.
Bu durum sıklıkla grip veya gastroenteriti andıran hafif viral bir enfeksiyonu takip eder ve bazı vakalarda bir bakteri enfeksiyonu sonrası ortaya çıkan Guillan-Barré sendromu (GBS) ortaya çıkar. Semptomlar enfeksiyondan birkaç gün sonra başlar.
Bu durum, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki (ABD) 100.000 kişiden yaklaşık 1’ini etkilemektedir.
GBS yaşlı insanlarda ve erkeklerde biraz daha yaygın olmasına rağmen, her yaştan veya her iki cinsiyetten insanları etkileyebilir. Durum genellikle bulaşıcı bir hastalığın ardından başlar.
Bu makale GBS’nin semptomlarını, nedenlerini, tanılarını ve tedavisini kapsayacaktır. Bu durum, Zika virüsü ve aşılar arasındaki bağlantıları da araştıracak.
Guillain-Barré sendromunda hızlı gerçekler:
İşte Guillain-Barré sendromu hakkında bazı önemli noktalar. Daha fazla detay ve destekleyici bilgi ana makaledir.
- Guillain-Barré sendromu (GBS) bir otoimmün hastalıktır.
- GBS’nin ilk belirtileri genellikle alt ekstremitelerde başlayan karınca ve kas güçsüzlüğüdür. Tüm vücut sonunda felç olabilir.
- Kesin nedenler hala bilinmemektedir.
- Bir kez ortaya çıkmaya başladıklarında, GBS semptomları az sayıda gün içinde çok hızlı bir şekilde gelişir, genellikle semptom başlangıcında ilk 2 ila 3 hafta içinde en yüksek zayıflık seviyelerine neden olur.
- Başlangıç genellikle bir enfeksiyonu takip eder.
- Çoğu kişi 12 ay içinde tamamen iyileşir, ancak tam iyileşme bazı durumlarda 3 yıla kadar sürebilir.
Guillain-Barré sendromu nedir?
GBS, beyin ve omurilik dışındaki sinir sisteminin herhangi bir bölümünü etkileyebilen nadir fakat ciddi bir otoimmün bozukluktur. Bu periferik sinir sistemi olarak bilinir.
Bir otoimmün hastalık, bazı sağlıklı hücrelere saldıran ve yok eden bağışıklık sistemini içerir. GBS durumunda, bağışıklık sistemi periferal sinirlerin miyelin kılıflarına saldırır.
Miyelin kılıfları sinirlerin aksonları üzerindeki kaplamalardır ve miyelin aksonal sinir impulslarının hızlı taşınması için gereklidir. Aksonlar sinir hücrelerinin uzun, ince uzantılarıdır. Bazı durumlarda, bunlar da saldırıya uğrar.
Miyelin hasar gördüğünde sinirler, omurga ve beynine dokunma hissi gibi belirli bilgileri gönderemez. Bu uyuşukluk hissine neden olur. Ek olarak, beyin ve omurilik artık sinyalleri vücuda geri aktaramaz ve kas zayıflığına yol açar.
Hastalık genellikle ayaklarda ve bacaklarda karıncalanma hissi ve zayıflığı ile başlar. Daha sonra vücudun büyük bir kısmı etkilenene kadar yavaşça yukarı doğru yayılır. Alt ekstremitelere bağlı sinirler vücutta en uzundur. Bu yolculuk mesafesi, bu sinirleri GBS ve semptomları nedeniyle sinir sinyallerinde bir kırılmaya daha yatkın hale getirir.
Bu durum tıbbi bir acil durum olarak kabul edilir ve bir birey mümkün olan en kısa sürede tıbbi yardım almalıdır.
Başlangıçta GBS tek bir koşul olarak kabul edildi. Şimdi, bir dizi form alması düşünülüyor. GBS’nin en yaygın üç tipi aşağıdaki gibidir:
- Akut inflamatuar demiyelinizan poliradikülonöropati (AIDP): Bu, ABD’de en yaygın tiptir. Zayıflık, vücudun alt kısmında başlar ve yavaş yavaş diğer vücut kısımlarına yükselir.
- Miller Fisher sendromu (MFS): MFS, ABD’de GBS vakalarının yaklaşık% 5 ila 10’unda meydana gelir. Ancak, GBS’nin bu biçimi Asya’da daha yaygındır. Felç, gözlerle başlar ve yürümeyle ilgili problemler yaygındır.
- Akut motor aksonal nöropati (AMAN) ve akut motor-duyusal aksonal nöropati (AMSAN): Bu durumun ABD’deki ender versiyonları nadirdir, ancak Japonya, Çin ve Meksika’da daha yaygındır.
belirtiler
GBS semptomları tipik olarak ayakların ve bacakların yavaş yavaş vücudun geri kalan kısmına yayılan karıncalanma ve zayıflama ile başlar.
GBS’li 10 kişiden 1’inde, yüzlerinde veya boynunda başlayan karıncalanma hissi var. Zayıflık giderek daha da kötüleşir ve felç olur.
Semptomlar ve diğer komplikasyonlar şunlardır:
- alt vücuttaki zayıflık, yukarı doğru hareket
- yürürken genel dengesizlik
- Çiğneme veya konuşma gibi aktiviteler sırasında yüz kasları üzerinde daha az kontrol
- gece kötüleşen kramp benzeri ağrı
- bağırsak veya mesane üzerinde kontrol eksikliği
- GBS’li insanların yaklaşık yüzde 50’sinde ağrı, uyuşturucu yönetimine ihtiyaç duyabilecek şiddetli sinir ağrısını yaşıyor
- normalden daha hızlı bir kalp atışı
- yüksek veya düşük tansiyon
- kan pıhtıları
- Bir kişi uzun bir süre hareketsiz kaldığında basınç yaraları
- nefes almada zorluk
- GBS’li insanların yüzde 3’ünde durumun gelecekteki bir nüksetmesi
- psikolojik ve bilişsel zorluklar
Bu belirtiler ortaya çıkarsa derhal bir sağlık uzmanına başvurun.
GBS ayrıca, hızlı felce uyum sağlama ve günlük görevler için başkalarından yardım isteme gibi stresli semptomlara neden olabilir.
Nedenler
GBS’nin kesin nedenleri hala bilinmemektedir.
Bu durum genellikle sindirim veya solunum yolu enfeksiyonundan birkaç gün veya hafta sonra gelişir. Bu, GBS ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Nadir durumlarda, sendrom cerrahi, diğer enfeksiyonlar veya immünizasyondan sonra ortaya çıkabilir.
Bazı doktorlar, viral ve bakteriyel enfeksiyonların bağışıklık sisteminin periferal sinirlere nasıl tepki vereceğini, muhtemelen miyelin ve altta yatan aksonun vücut dokusu olarak tanınmamasına neden olabileceğini düşünmektedir. Bu onlara bağışıklık yanıtı için bir hedef olur.
Aşağıdakiler dahil bazı bilinen risk faktörleri vardır:
- Cinsiyet: Erkeklerin GBS’yi kontrat yapma olasılıkları biraz daha yüksektir.
- Yaş: Risk yaşla birlikte artar.
- Bakteriyel enfeksiyon: Gıda zehirlenmesinin yaygın bir nedeni olan bu enfeksiyon bazen GBS’den önce ortaya çıkar.
- İnfluenza virüsü, HIV veya Epstein-Barr virüsü (EBV): Bunlar GBS vakaları ile ilişkili olarak ortaya çıkmıştır.
- Mycoplasma pneumonia: Bu akciğerlerin bakteriyel bir enfeksiyondur.
- Cerrahi: Bazı ameliyatlar GBS’yi tetikleyebilir.
- Hodgkin lenfoması: Lenfatik sistemin kanseri GBS’ye yol açabilir.
- İnfluenza aşısı veya çocukluk aşısı: Bunlar nadir durumlarda GBS’ye de bağlanmıştır.
Zika virüsü bağlantılı mı?
Rapor edilen son bulgular, Zika virüsünün de GBS’ye neden olabileceğini düşündürmektedir.
Zika virüsü önceden GBS ile ilişkilendirilmiştir. Bağlantı ilk olarak 2013 ve 2014’te GBS insidansının Fransız Polinezya adalarında Zika salgınında 4 ila 5 yıl arasında anlamlı bir artış gösterdiği zaman tanımlanmıştır.
Bu, böyle bir bağlantının ilk kanıtıydı ve daha fazla araştırmaya ihtiyaç var. Bununla birlikte, son Zika salgınlarından sonra Fransız Polinezyası ve Latin Amerika’da GBS insidansına baktığımızda birkaç çalışma yapılmıştır.
Zika, GBS’den önce ortaya çıkan enfeksiyonların birçoğuna benzer şekilde, hastalığa yakalanan çoğu insanda hafif grip benzeri semptomlarla ilişkilendirilmiştir.
Aşılama linki
1976’da domuz gribi virüsü aşısının ardından GBS’ye yakalanma riskinde küçük bir artış oldu.
Ancak, artış 100.000’de sadece bir ek dava oldu. Araştırmalar ayrıca, bireylerin, grip vakasından sonra, aşıdan olduklarından daha fazla rahatsızlık oluşturma riski taşıdıklarını göstermiştir.
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerine (CDC) göre:
“Ciddi hastalık ve ölümün influenza ile ilişkili olduğunu ve aşılamanın influenza enfeksiyonunu ve komplikasyonlarını önlemenin en iyi yolu olduğunu akılda tutmak önemlidir.”
Grip aşısı almaya devam etmek genellikle güvenli kabul edilir.
Teşhis
GBS özellikle erken evrelerinde teşhis etmek zor olabilir. Semptomlar insanlar arasında değişir ve diğer nörolojik durumların semptomlarına benzerler.
Başlangıçta, doktor vücudun her iki tarafında zayıflığın olup olmadığını kontrol eder, çünkü bu tipik bir GBS özelliğidir. Hızlı başlangıç başka bir göstergedir. Birçok nörolojik hastalık GBS’den çok daha yavaştır.
Fizik muayeneden sonra, doktor aşağıdaki testleri önerebilir:
- Sinir iletim muayenesi: Elektrotlar cilde bantlanır ve sinir sinyali iletiminin hızı, sinirler boyunca küçük şoklar geçirilerek test edilir. GBS’de, sinyaller sinirler boyunca daha yavaş hareket eder.
- Elektromiyografi (EMG): İnce, iğne benzeri elektrotlar kas liflerinde sinir fonksiyonunu test etmek için kullanılır.
- Lomber ponksiyon olarak da bilinen spinal tap: Spinal kanaldan bir beyin omurilik sıvısı (CSF) örneği alınır ve hastalığın spesifik belirtileri için bir laboratuvarda test edilir. GBS’li kişilerin BOS’unda daha fazla protein bulunur.
tedavi
GBS için şu anda tedavi yoktur, ancak semptomları hafifletmek için ilaçlar mevcuttur.
Semptomların şiddetini azaltan ve iyileşme oranını arttırabilen iki tedavi tipi vardır:
- İmmünoglobulin tedavisi: Donörlerden antikorlar intravenöz olarak verilir (IV). Bu tedavi, ortaya çıkan otoimmün yanıtı azaltıyor gibi görünüyor.
- Plazma değişimi, aynı zamanda plazmaferez olarak da bilinir: Vücuttan kan alınır. Kan plazması daha sonra kan hücrelerinden ayrılır. Kan hücreleri geri döndü ve vücut plazmayı yeniden oluşturur. Bu işlem, sağlıklı hücrelere saldıran bazı antikorları ortadan kaldırır.
Her iki yöntem de benzer şekilde etkilidir. Ancak, bunları birlikte kullanmak sonuçları iyileştirmez. Araştırmacılar, her iki yöntemin neden işe yaradığını henüz bilmiyorlar.
prognoz
Genel olarak, GBS olan çoğu hasta için sinir hasarı birkaç hafta kadar hızlı bir şekilde kötüleşir ve yaklaşık 4 hafta kadar kötüleşmeyi bırakır. Ortalama iyileşme süresi 6 ila 12 aydır.
Kurtarma çok yavaş olabilir. Ayrıca çok fazla destek, fizyoterapi, danışmanlık ve mesleki terapi talep edebilir.
Birkaç hasta uzun süreli sakatlıktan kurtulabilir ve GBS’li kişilerin yaklaşık yüzde 30’u üç yıl sonra hala bir miktar güçsüzlük yaşar. Hastalar farklı oranlarda iyileşir ve bazılarında eksik veya gecikmiş iyileşme görülür.
GBS’de 20 vakadan biri ölümcül. Bununla birlikte, hastaların çoğu tam iyileşme sağlar.