Abaza Hasan Paşa.
Abaza Hasan Paşa. (?-1659) Osmanlı tarihinde Abaza isyanları olarak tanınan ayaklanmalara adı karışmış, IV. Mehmet zamanında zorbalıklarıyla ün salmış bir vezirdir. Türkmen aşiretlerinin ağası bulunduğu sırada görevinden atıldığı için, Kastamonu dolaylarında başkaldırdı; kendisi gibi, padişaha başkaldırını; olan İpşir Mustafa Paşa ile birleşti. Bir süre sonra, İpşir Paşa sadrazam olunca, Abaza Hasan Paşa"yı gene eski görevine, Türkmen Ağalığı"na getirdi. Ancak, İpşir Paşa istanbul"da öldürülünce. Hasan Paşa gene başkaldırdı. Bu üstüste ayaklanmalar padişahın gözünü korkutmuştu. Bu yüzden. Hasan Paşa"yı önce Diyarbakır"a, sonra da Halep"e vali yaptı. Abaza Hasan Paşa yeni sadrazam olan Köprülü Mustafa Paşa"nın Transilvanya seferine katılmak istemiyordu. Onun için, onbeş kadar valiyle veziri de kandırarak, Anadolu"da geniş bir ayaklanma hazırlığına girişti. Padişah, bu hazırlığı haber alınca, telâşa düşerek Sadrazam Köprülü Mustafa Paşa"yı istanbul"a çağırdı. Sadrazam hemen geri döndü; Diyarbakır Valisi Murtaza Paşa"ya Anadolu Serdarı unvanını vererek âsilerin üzerine gönderdi. Abaza Hasan Paşa kuvvetleri Murtaza Paşa"nın ordusunu büyük bir bozguna uğrattı; gitgide büyüyüp güçlenerek, Anadolu"yu korkuya salan tehlikeli bir kuvvet haline gelmeye başladı. Gelgelelim, ki; gelip de askeri besleme güçlükleri başgösterince, ordudan ayrılanlar oldu. Abaza Hasan Paşa"ya bağlı valilerden birkaçı, padişahın canını bağışlayacağı vaadiyle onu kandırıp Halep"e getirdiler. Bir gece konağına baskın yapıp, adamlarıyla birlikte kafasını vurdular.