Eğitimle ilgili Bilgiler ve Misafir Soruları Arşiv Forumunda nasıruddin tusi ile ilgili bilinmesi gereken bilgiler Konusunu Okuyorsunuz..
-
02 Nisan 2010 16:52
Ziyaretçi
nasıruddin tusi ile ilgili bilinmesi gereken bilgiler
bu bilim adamı ile ilgili bilinmesi gereken bilgiler
-
02 Nisan 2010 17:48
nasıruddin tusi
Nasureddin Tusi, 1201 ile 1274 yıllarında yaşamış Fars[1][2][3][4][5][6][7] bilgin[8] islam filozofu. Sözkonusu dönem, Moğol istilası sebebiyle Bağdad'da, bir yandan karanlık bir dönem bir yandan da önemli düşünce okullarının kurulduğu ve islam bilim kurumlarının açıldığı bir dönem oldu. Nasîrüddin Tûsî'de bu dönemde yetişmiş Şiî dünyasının tanınmış bir bilgesi olmuştur.
Yaşamı
Nasîrüddin Tûsî, babasının ve dayısının etkisiyle erken yaşlardan itibaren kelâm, felsefe ve matematik ile ilgilenmeye başladı. Felsefi gelişmesinin belirli bir evresinde İbn-i Sina'nın İşârât'ını okudu ve uzun yıllar bu metinle uğraştı. Bu uğraşmaların ardından en önemli eserlerinden biri sayılan Şerh-i İşârât´ı kaleme aldı.
Kemalûddin Hâsip'ten matemetiği ve Burhanüddin Hamedanî'den hadisleri öğrendi. Pek çok bilgi dalıyla ilgilendi ve derinleşmeye çalıştı; tanınmış bilginler yetiştirdi (Allâme Hillî, Kutbüddin Şirvanî gibi).İsmaili mezhebinden ve edebiyat, tasavvuf ve felsefe ilgilisi Nasîrüddin Ebu'l-Feth b.Mansûr'nin meclisinde yer aldı. Abbasi halifesi El-Mûtasım'ı öven bir kaside yazdıktan sonra araları açıldı ve sürgüne gönderildi.
Hassan Sabah'ın yedinci halefi Khudavend Alaüddin aracılığıyla Alamut kalesinde saklandı. Daha sonra, 1247'ye kadar, yarı tutuklu olarak Meymûn Daye kalesinde tutuldu. Moğolların kaleleri ele geçirmesiyle serbest kaldı. Moğol hükümdarı Hülâgu'nun müşaviri olarak görev aldı ve bütün bilimsel ve felsefi çalışmalarında ondan destek aldı. Ünlü Marâgâ Rasathanesini bu sırada kurdu ve bu kurum en büyük islam bilim kurumlarından biri olarak yer aldı. Rasathanenin yanında büyük bir kütüphane kurulması da gerçekleştirildi, burada dört yüz bin kitabın toplandığı sanılmaktadır. Hûlagü han bir yandan Bağdadı yakıp yıkan bir yandan da orada yeniden bilim kurumlarının kurulmasını destekleyen kişi oldu. Daha sonraki hükümdar Abaka Han tarafından da destek gördü ve yaşlılığında bu destek sayesinde önemli eserlerini üretti.
Felsefesi
Nasîrüddin Tûsî, islam felsefesinde yeni bir felsefe ekolü ortaya koymamıştır, ancak yine de felsefi çalışmaları derinlik ve kapsamıyla etkili olmuş bir bilge olarak yer edinmiştir. Daha çok meşşai filozoflarının yolundan gitmiş olduğu söylenebilir, onların felsefi tezlerini Şiiliğin prensiplerine uyarlamaya çalıştı. İslam dünyasında ilk defa bir sistematik etik kitabını yazan kişi oldu. Sisteminde Aristoteles'in ahlak ilkeleriyle Gazâli'nin mistik ve tasavufi ahlak düşünceleriyle bir arada değerlendirmeye çalıştı. Bir tür sentez arayışında oldu. Bu ahlak felsefesinin bir bölümünü de eğitim konusundaki düşünceleri oluşturmaktadır. Ona göre çocuğun doğumundan itibaren ona uygun bir ad verilmeli (çünkü adlar kader üzerinde etki yapar), iyi bir sütanneye sahip olmalı ve yetişme döneminde çocuk kötü huy edineceği ortamlardan korunmalıdır. Bu süreçte ona aklını kullanmasını ve akıl yoluyla elde edilen erdemleri sevmesini öğretmek gerekir. Arzularına hakim olmanın ve kendini tutmanın bir erdem olarak öğretilmesi gerekir. Bundan sonra ise çocuk hangi sanata ya da ilgiye yetenekli ise ona yönlendirilmeli ve özendirilmelidir.
Kitapları
Şerh'i İşârat (temel felsefe kitabı, 20 yılda hazırlanmış)
Zic-i İlhânî (astronomi hakkında)
Tecrid-ül-akâid (kelam kitabı)
Tezker-i hayat
Tahrir-i Öklides
Tahrir-ül-Macestî
Esas-ül-iktibas (Mantık kitabı)
Esraf-ül-eşraf
Ahlak-ı Nâsırî
Fusul
El-Mesail El-Hayriyat
Bahnâme (Tıp bilimi kitabı
-
02 Nisan 2010 17:49
Nasirüddin Tusi,İslam felsefesinde hakettiği ilgiyi görememiş tarihi bir kişiliktir.İbn Sina'nın işarat'ını şerh etmiş,ilk defa sistemli ahlak eserini (ahlak-ı Nasıri) meydana getirmiştir.Kendisi Şii olmasına rağmen Gazali'nin(ki eşari'dir) ahlak anlayışı ile(mistik ahlak) Aristo'nun akılcı ahlak anlayışını uzlaştırmıştır.
Tusi'nin çağı olan 13.y.y. İsmailiye mezhebinin en parlak çağıdır.Kendisi önce vali nasirüddin'e övgüler yazdı ve bu nedenle ismailiye tarafından el üstünde tutuldu.Daha sonra Abbasi halifesi Mutasım'a da övgüler dizince takibata uğradı ve İsmailiye mezhebince dışlandı.
Nasirüddin Tusi denince akla Moğol Han'ı Hülagü gelir.Bu han,Bağdat'ı yakıp yıktıktan sonra kendisine sığınan Tusi tarafından adeta yumuşatıldı,yola getirildi.Hülagü han,Tusi'nin yönderliğinde İslam uyg.çağının en önemli rasathanesini kurdu,başına da Tusi'yi getirdi.Yanına da kütüphane ve üniversite yaptı.
Şii olmasına rağmen sünni medreselerine de eserleri klasik olarak girdi.Günümüzde kitapçılarda ahlak-ı Nasıri adlı eserini bulabilirsiniz.Burada günümüz için de geçerli belirlemeler vardır.
-
02 Nisan 2010 17:49