Akıl-iman ekseninde J. L. Schellenberg'te ilâhî gizlilik/sessizlik problemi
Abstract
İlâhî gizlilik, yaygın olarak kabul edilen Tanrı'nın açık olduğu iddiasına karşı Tanrı'nın gizli, sessiz, yok olduğunu söyler. J.L. Schellenberg İlâhî Gizlilik problemini " Divine Hiddennes and Human Reason" eseriyle gündeme getirmiştir. Argüman temelde Tanrı'nın varlığına dair delillerin yetersiz olduğunu savunur. Tanrı'nın sunması gerekenden daha az delil sunması teizm ile çelişkili görünen bazı sorunlara yol açar. Schellenberg, Tanrı'yı önyargısız olarak arayan akıllı insanların, Tanrı'nın suçluluğu nedeniyle inanmadıklarını iddia eder. Bu iddia Tanrı'nın kusurlu olduğu sonucuna götürür. Schellenberg mükemmel varlık teolojisinden yola çıkarak Tanrı'nın yokluğuna ulaşır. Mükemmel seven Tanrı'nın varlığı halinde makul inançsızlığın olmaması gerektiğini iddia eder. Bu çalışma İlâhî gizliliğin teizm için bir kusur olmadığını ortaya koyar. Bütüncül bakıldığında İlâhî gizliliğin Tanrı'nın sevgisi, kudreti, adaleti gibi sıfatlarını olumlu yönde etkilemesi mümkündür. Bu tezde İlâhî gizliliğin Tanrı ve varlık ilişkisi için ne ifade ettiği eleştiriler ile birlikte ortaya konulmaktadır. İlâhî gizliliğin, imanın aklî bir zeminde teşekkülüne katkısı farklı açılardan ele alınmaktadır. Ayrıca Schellenberg'in önerisi Ultimizm'deki gayrişahsi Tanrı fikrinin İlâhî Gizlilik sorununa bir çözüm olup olamayacağı ayrıntılı olarak incelenmektedir.