İçme suları bakımından Erzurum, "Ab-ı Hayat" şehridir. İçme suları, temiz, saf, yaz günleri bardakları buğulayan, her vakit çaylarına berraklık veren,
İçenleri Diri, Zinde Tutan, Yaz Günleri Bardakları Buğulayan Erzurum Suları
İçme suları bakımından Erzurum, "Ab-ı Hayat" şehridir. İçme suları, temiz, saf, yaz günleri bardakları buğulayan, her vakit çaylarına berraklık veren, içenleri diri, zinde tutan sulardır.
Erzurum, tarihi boyunca suları ile ünlü olmuştur. Evliya Çelebi, şehrin suyunu ve havasını; "Üç ay havası gayet latiftir ki adam cavidani (sonsuz) dirilik bulur. Tatlı ve saf suyu dirilik suyudur. Atlara ve kadınlara çok yarar. Cennet pınarı denilen sudan Temmuz'da içen Allah'ın 'Her şeyi sudan diri kıldık' ayetini hatırlar" şeklinde anlatmaktadır.
Erzurum'un suları, dağ suları ve şehrin içindeki kaynaklardan çıkan sulardan oluşmaktadır. Erzurum dağ sularının tamamına yakını Osmanlı döneminde şehre getirilmiştir.
Erzurum'un En Çok Bilinen Su Kaynakları
Çeteci Suları
Palandöken Dağı'nın Kapıkaya kısmından çıkmakta ve Yoncalık Mahallesi'ndeki çeşmelerden akmaktadır.
Caferiye Suları
Türbe Deresi'nden gelen sulardır, Gürcükapı ve Caferiye çeşmeleri başta olmak üzere 11 çeşmeyi beslemektedir.
Yeğenağa Pınarı
Türbe Deresi'nden gelen sulardan biri olup, Yeğenağa Cami, Nemlioğlu ve Vehbibey çeşmelerinden akmaktadır.
Dervişağa Suları
Türbe Deresi'nden gelen sulardan biridir. Dervişağa Cami Çeşmesi ile birlikte üç farklı çeşmeden akmaktadır.
Mazmelik Suları
Çarıkçı Ömer Efendi, At Cambazı Tayyar ve Kobaza çeşmelerinden akan sulardır.
Tophane Suları
Ağzıaçık mevkisinden gelen sulardır. Hasan Basri, Habip Efendi, Narmanlı, Mehdi Efendi ve Emîrşeyh mahallerindeki on farklı çeşmeden akmaktadır.
Hanım Suları
Palandöken Deresi'nden gelen sulardandır. Sultanmelik, Mahmudiye, Caferiye, Feyziye ve Camii Kebir mahallerindeki altı farklı çeşmeden akmaktadır.
Şeyhler Suları
Palandöken Deresi'nden gelen sulardandır. Şeyhler ve Yoncalık mahallerindeki dört farklı çeşmeden akmaktadır.
Muratpaşa Suları
Palandöken Deresi'nden gelen sulardandır. Başta Muratpaşa Camisi olmak üzere Muratpaşa Mahallesinde bulunan üç farklı çeşmeden akmaktadır.
Muhtarpaşa Suları
Palandöken Deresi'nden gelen sulardandır. Yoncalık, Çırçır, Vaniefendi, Dere, Kuloğlu ve Karaköse mahallelerindeki farklı 20 çeşmeden akmaktadır.
Yer Suları
Yukarı Mumcu Mahallesindeki Çaykara deresi'nden çıkan sulardır. Aşağı ve Yukarı Mumcu ile Gez Mahallesinde bulunan 18 farklı çeşmeden akmaktadır.
Boyahane Suları
Boyahane Camisinin minberinin dibinden çıkan bir sudur. Boyahane Bakırcı, Aliağa, Topçuoğlu ve Çortan mahallelerinde dokuz farklı çeşmede akmaktadır.
Kırkçeşme Suları
Kaynağı İç Kale'dedir. Kırkçeşme Hamamı ve önündeki çeşme başta olmak üzere, Çortan, Ayazpaşa ve Feyziye mahallelerindeki on farklı çeşmeden akmaktadır.
Dabakhane Suları
Yukarı Dabakhane'den kaynağını alan kısmı Dabakhane Çeşmesi'nden; İç Kale'den gelen su ise Ali Paşa ve Topçuoğlu mahallelerindeki dört farklı çeşmeden akmaktadır.
Alipaşa Suları
Kaynağını İç Kale'den almaktadır. Gümüşmasat ve Alipaşa Camisi'nin Çeşmelerinden akmaktadır.
Cedit Suları
Kaynağı Kumludere'dedir. Söğütlü Çeşme, Cedit Cami Çeşmesi ve Tahsinbey Çeşmesi'nden akmaktadır.
Şafiler Suları
İç Kale'den kaynağını alıp, Şafiler Çeşmesi ve Bat Pazarı'ndaki Belediye Çeşmesi'nden akmaktadır.
Akpınar Suları
Kaynağı bilinmeyen bu sular, Mahallebaşı, Yeğenağa ve Alipaşa mahallelerindeki dört farklı çeşmeden akmaktadır.
Kilise Suları
Kaynağı konusunda net bir bilgi bulunmamaktadır. Eminkulu, Abdurrahmanağa, Kavak ve Alipaşa mahallelerindeki on farklı çeşmeden akmaktadır.
Yazıcı Suları
Kaynağının Dere Mahallesi'nde olduğu tahmin edilmektedir. Yazıcı Çeşmesi, Dörtgüllü Çeşme ve Çukur Çeşme başta olmak üzere Muratpaşa Mahallesinde beş farklı çeşmeden akmaktadır.
Kaynak: Erzurum Valiliği, İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü