Suçiçeği aşısı nedir? Çocuklara suçiçeği aşısı ne zaman yapılmalıdır? Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Ebru Gözer, suçiçeği aşısı hakkında tüm merak edilenleri anlattı...
1. NEDEN AŞILANMALI?
Suçiçeği (Varicella) sık görülen bir çocukluk çağı hastalığıdır. Genellikle hastalık hafif seyirlidir ancak küçük bebeklerde ve erişkinlerde ciddi hastalık yapabilir. Herpes virüsünün (Varicella Zoster Virüs) neden olduğu bir hastalıktır.
- Suçiçeği virüsü kişiden kişiye havayolu ile ya da suçiçeği döküntülerine temas ile bulaşır.
- Ciltte döküntü (içi su dolu kabarcıklar), kaşıntı, ateş ve halsizlik yapar. Ciddi cilt enfeksiyonlarına, ciltte kalıcı iz oluşumuna, zatürre, beyin hasarı ya da ölüme neden olabilir.
- Suçiçeği geçirmiş bir kişide yıllar sonra Zona denilen ağrılı cilt döküntülerine yol açan hastalık gelişebilir.
SU ÇİÇEĞİ AŞISI SU ÇİÇEĞİNİ ÖNLEYEBİLİR
Suçiçeği aşısı olmuş çoğu kişi suçiçeğine yakalanmayacaktır. Ancak yakalanırsa hafif geçirir. Ateşleri çok yükselmez, daha az döküntüsü olur, daha çabuk iyileşir.
2. KİM NE ZAMAN AŞILANMALIDIR?
- Suçiçeği aşısı canlı aşıdır. Uygulama cilt altına (subkutan) yapılır.
- Çocuklara 12-18. aylarında tek doz olarak uygulanır. Eğer bu aylarda aşılanmamışlarsa herhangi bir zamanda da aşılanabilirler. 13 yaşına kadar aşılanmamış olanlarda bundan sonra aşılanacaklarsa 4-8 hafta ara ile iki doz aşı uygulanır.
- Suçiçeği aşısı diğer aşılarla aynı anda yapılabilir.
3. KİME SUÇİÇEĞİ AŞISI YAPILMAMALI YA DA BEKLENMELİDİR?
- Jelatin, neomisin ( bir tür antibiyotik ) alerjisi olanlarda ya da önceki suçiçeği aşısı uygulamalarında (2 doz suçiçeği aşısı uygulanacak kişiler için) alerjik reaksiyon görülmüşse yapılmamalıdır.
- Hafif ya da ağır hastalığı olan kişilere aşı iyileşme sonrası uygulanır.
- Hamile kadınlar doğumdan sonra aşılanır. Aşılanmış kadınlar ise 1 ay gebe kalmamalıdır. Emziren annelere aşı yapılabilir.
- Aspirin tedavisi uygulanan çocuklara veya sağlıklı çocuklara suçiçeği aşısı sonrasında 6 hafta süreyle aspirin verilmemesi önerilmektedir.
- Şu kişiler aşı olup olmama konusunu doktoru ile görüşmelidir:
- Bağışıklık sistemini etkileyen HIV/AIDS ya da başka hastalığı olanlar.
- İki haftadan fazla steroid tedavisi gibi bağışıklık sistemini etkileyen ilaç kullananlar.
- Kanser hastaları
- Radyoterapi ya da kemoterapi gibi kanser tedavisi görenler
- Yakın zamanda kan veya herhangi bir kan ürünü verilmiş olan kişiler
4. AŞININ RİSKLERİ NELERDİR?
Bir aşı herhangi bir ilaç gibi ciddi alerjik reaksiyona yol açabilir. Suçiçeği aşısının ciddi zarar ya da ölüme yol açma riski oldukça düşüktür. Suçiçeği aşısı olmak hastalığa yakalanmaktan daha güvenlidir. Aşılanmış kişilerde bazı problemler görülebilir.
Hafif problemler:
- Aşı yapılan yerde ağrı ve şişlik
- Ateş
- Döküntü (Aşılanmadan sonra bir aya kadar görülebilir, hafif seyirlidir.)
Döküntüsü olan kişiler evdeki diğer bireyleri enfekte edebilir, ancak bu oldukça nadirdir.
Orta derecede ve ciddi problemler:
- Ateş nedeni ile olan sıçrama veya dalgınlık tarzında nöbetler
- Zatürre (çok nadir)
Suçiçeği aşısı sonrası diğer ciddi problemler arasında ciddi beyin reaksiyonları ve düşük kan sayımları bildirilmiştir. Ancak bunların aşıdan olup olmadığı anlaşılamayacak kadar nadir görülmektedir.
5. ORTA DERECE VEYA CİDDİ REAKSİYON OLDUĞUNDA NELERE DİKKAT ETMELİYİZ?
- Ciddi alerjik reaksiyon belirtileri; nefes almada zorluk, hırıltı, ürtiker, solukluk, halsizlik, hızlı nabız ve baş dönmesidir. Aşı yapıldıktan birkaç dakika veya birkaç saat içinde gelişebilir.
- Yüksek ateşle birlikte davranış değişiklileri veya nöbet gelişebilir. Aşıdan sonraki 1-6 hafta arasında görülebilir.