Suç ve Ceza:
- Fyodor Dostoyevski’nin 1866 yılında, Rusya’da yaşanan siyasi ve ekonomik olaylardan sonra gözlemlediği hayatlardan esinlenerek yazdığı kitaptır.
- İlk önce "Rus Habercisi" isimli edebiyat dergisinde yayınlanmıştır.
- Roman sanatını dış dünyaya anlatma hususunda sıradanlıktan uzaklaştırarak, insanın iç dünyasında yaşananların da konu alınması, insan psikolojisinin derinliklerine inme endişeleri Dostoyevski ile başlamıştır.
- Suç ve Ceza, yazarın en önemli kitaplarından biridir.
- Dostoyevski bu romanı Sibirya cezaevinden çıktıktan sonra yazmıştır ve yazdığı en uzun ikinci roman olma özelliğindedir.
- Yazarın olgunluk zamanının ilk büyük eseridir.
- Roman fakir bir genç olan Raskolnikov’un başarılı olduğu halde öğrenim gördüğü hukuk fakültesini maddi sebeplerden ötürü yarıda bırakmak zorunda kalmasıyla başlıyor.
- Paranın, insanlık için faydası olmayan insanların elinde olmasına tepki verip, topluma büyük katkılar sağlayacak kişilerde olması gerektiğini düşünür.
- Bu durumun yanlışlığını kabullenemeyip zengin ve tefecilik yapan bayanı ve görgü tanığı olan tefecinin kız kardeşini öldürür.
- İnsanlığını ve masumiyetini kaybettiğini düşünen Raskolnikov, polise teslim olur.
- Cezasını çekmesi için Sibirya’ya gönderilir.
Babalar ve Oğulları:
- 1862'de yazılan roman Ivan Turgenyev’in en meşhur kitabıdır.
- Kitap, batı dünyasında ün kazanan ilk Rus edebiyat çalışması olma unvanını taşıyor.
- Romanda yer alan baba oğul karakterleri iki Rus kuşağının bölünmüşlüğünü, Yevgeniy Bazarov ise nihilist düşünceleri ve eski düzen karşıtlığıyla ilk Bolşevikleri temsil etmektedir.
- Turgenyev, bu romanı 1830 yıllarının liberalleri ile nihilist hareket arasında artan kültürel hizipçiliğe tepki olarak yazmıştır.
- Her iki akım da Rusya'daki batı kökenli sosyal değişimin arayışındaydılar.
- Babalar ve Oğullar eserinin, Rus edebiyatının ilk modern romanı olduğu düşüncesi kabul edilmektedir.
Ana:
- Maksim Gorki’nin kaleme aldığı bir romandır.
- Kitap, 1971 yılındaki Rus Devrimi öncesinde Rus işçi sınıfının fakir hayatını konu alan bir kitaptır.
- Kitabın başkarakteri olan “Pelage” ya da diğer bir değişle “Ana” kendisine devamlı şiddet uygulayan işçi eşinin ölümünden sonra oğlu Pavel yalnız yaşamak zorunda kalır.
- Bir süre sonra oğlu kasabadaki kavgacı gençlerden farklı bir olgun kişilik gösterir.
- Evleri kitaplarla dolar.
- Ana, oğlunun gizli hayatını merak etmeye başlar.
- Pavel, annesini sosyalizm yüzünden ezilen işçi-köylü sınıfının burjuvalarla olan çatışmasını gösterir.
- Pavel arkadaşlarıyla evinde toplanıp sorunu çözmeye çalışmaktadır.
- Nicelikle çekimser olan Ana, bir süre sonra oğlunun ve arkadaşlarının yanında yer alır.
- İlk zamanlar köyde çalışmalarını yapıp gizlice işçilere ve köylülere bildiriler dağıtır.
- En sonunda oğlu ve arkadaşları hapse düşer.
- Pavel’in mahkemede yaptığı savunma konuşmasını dağıtmaya çalışır.
- Bu durum fark edilir ve oğluyla aynı yolda olduğu için öldürülür.
Yüzbaşının Kızı:
- Yüzbaşı’nın Kızı kitabı, Puşkin’in 1833-1836 yılları arasında yazdığı, Yemelyan Pugaçov ayaklanması esnasında Rus bir subayla, görev yaptığı kale komutanı yüzbaşının kızı ile yaşadığı duygusal ilişkiyi konu eden bir romandır.
- Bu kitap Puşkin’in en önemli eserlerinden biridir.
- Puşkin, “Yüzbaşının Kızı” adlı eserinde seven, düşünen, aldatan, kaygılanan, sorgulayan insan olabilmeyi, savaşan insan olma halinden daha önde gören tutumunu alaycı bir dille hissettiriyor.
Ölü Canlar:
- Ukrayna kökenli Rus yazar Nikolay Vasilyevi Gogol’un ilk cildini 1842’de tamamladığı ve bitirilmeyen romandır.
- Kitap, üç cilt olarak tasarlanmış ve Dante’nin 'İlahi Komedyası' örnek alınmış bir tarzda yazılmıştır.
- 1.ciltte romanın kahramanı Çiçikov’un kendi çıkarları için yaptığı kötülükler anlatılmıştır.
- Çiçikov, Rusya'da şehirleri dolaşıp toprak sahiplerinin malı olan köleleri satın alır.
- Roman, yazıldığı dönemin eleştirilerini üzerine çekmiş, feodal yapının temeli olan fikirlere karşı koymuş, bu yönüyle de belirli bir kesimin sözcüsü olmuştur.