“Cinsel Şiddetten Hayatta Kalanlar için Dönüştürücü Onarıma ilişkin Kılavuz İlkeler” yayını; Dicle Çakmak’ın çevirisiyle Demokrasi, Barış ve Alternatif Politikalar Derneği’nden çıktı.
Impunity Watch Guatemala Ofisi’nin Toplumsal Cinsiyet Programı kapsamında hazırlanan “Cinsel Şiddetten Hayatta Kalanlar için Dönüştürücü Onarıma ilişkin Kılavuz İlkeler” yayını, çatışmada cinsel şiddet için dönüştürücü onarıma odaklanıyor.
Cinsel şiddet vakalarında dönüştürücü yaklaşım
Çatışmalar sırasında gerçekleşen cinsel şiddet vakaları için onarıma yönelik dönüştürücü yaklaşımı inceleyen bu klavuz, Kadınların ve Kız Çocuklarının Başvuru ve Onarım Hakkına ilişkin Nairobi Bildirgesi (2007) ile ortaya çıkmıştı. Bu bildirge, “onarımın, sosyo-kültürel adaletsizliklerin ve kadınlarla kız çocuklarının yaşamlarını şekillendiren politik ve yapısal eşitsizliklerin çatışma sonrası dönüşümünü yönlendirmesi gerektiğini” ortaya koyuyordu.
Kılavuz, dönüştürücü onarım kavramlarını şu şekilde özetliyor:
onarım yalnızca belirli bir zararın onarılması ile sınırlandırılamaz; eylemlerin en başta meydana gelmesine izin veren yapısal koşulları değiştirmelidir. Dönüştürücü yaklaşım, olayların tekrar etmesini önlemek için gereken siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel değişiklikleri kapsar ve kadınların, başlangıçta dışlandıkları pozisyondan çıkarak, mağdur konumundan değişim öznesine geçiş yapmalarına izin verir.
Dönüştürücü onarım kavramı, onarımların ancak mağdurların durumlarında yapısal bir değişiklik yaratmaları halinde zararı gerçekten telafi edebileceğini kabul eder. Bu, mağdurların benzer bir şiddete tekrar maruz kalmamaları için toplumsal cinsiyete dayalı şiddetin kökeninde yer alan yerleşik yapılarla mücadele etmek anlamına gelir. […] Bu dönüşüm için mağdurların savunmasız koşullarını – toplumsal cinsiyet eşitsizliği ve sosyoekonomik açıdan – yapısal biçimde değiştirecek maddi tedbirlere ihtiyaç vardır. Cinsel şiddet suçlarının affedilmez olduğunu, mağdurların değil, faillerin ve bu suçların meydana gelmesine yol açan toplumsal, politik ve kültürel sistemin suçlu olduğunu net bir şekilde kabul etmek önemlidir.
Kılavuzun tamamına ulaşmak için: https://demos.org.tr/wp-content/uploads/2021/11/C%CC%A7eviri_Impunity-Watch-1.pdf