Yale ve Stanford Üniversitesinden çıkan yeni bir araştırmaya göre, cerrahi maskeler, topluluk bazında Covid-19 yayılımını azaltıyor. Araştırmacılar maske takmaya teşviğin yoksul ülkelerde maske kullanımının artmasını sağlayacağını vurguluyor.
Bahsi geçen çalışma, cerrahi maskenin koronavirüsün yayılımının azalmasına olan etkisini gösteren en geniş çaplı araştırma. Önceki çalışmalar genel olarak maskenin, hastane ve laboratuvar ortamındaki etkinliğini gösterirken, yeni sonuçlar, geniş kitlelerdeki etkisini de ortaya koyuyor.
Bangladeşli ve Amerikalı araştırmacılar 600 köyden 342 bini aşkın yetişkini kapsayacak biçimde cerrahi maskelerin etkinliğini test etti. Maske teşvik programı sonunda, Covid-19 semptomlarında %11.9 düşüş gözlemlendi.
Araştırmada yer alan tıp profesörü Stephen Luby bir demecinde şöyle dedi; ”Artık maske teşviğinin, maske kullanımını arttırdığı ve Covid-19 salgınının önüne geçtiğini gösteren rastgele seçilmiş, kontrollü bir araştırmaya sahibiz. Bu araştırma aşı dağıtımında zorluk yaşanan yoksul ülkeler için bir ölçek olarak görülebilir.”
Maske Kullanımının Takibi
Araştırmacılar, cerrahi yüz maskesi teşvik programını uygulamak için Bangladeş’in rastgele köylerini seçti. Cerrahi maskeler ücretsiz bir şekilde köylülere verildi ve topluluk maske kullanımı için desteklendi. Böylece maske kullanımı %30 artış gösterdi ve maske takma eğiliminde artış 10 haftayı aşkın bir süre devam etti.
Cerrahi yüz maskesi kullanımında öncesine göre gerçekleşen artış, insanlarda bir güvenlik kaygısına yol açmadı. Ayrıca, araştırmacılar program ile beraber kamusal alanda fiziksel mesafenin arttığını da rapor etti.
Çalışma ekibinde yer alan Laura Kwon bir söyleşide şu sözlere yer verdi; ”Biz maske etkisini anlayabilmek için önemli bir fırsat bulmuşken, yoksul bölgelerdeki insanlar da aşı olma imkanı elde edene kadar kendilerini koruyabilecek yararlı bir yöntem elde etmiş oldu. Bu çalışma esnasında, davranış bilimciler, ekonomistler, halk sağlığı uzmanları ve dini figürlerle işbirliği yapıldı.”
Araştırmacılar, nüfus yoğunluğu yüksek olduğu için özellikle Bangladeş’i seçti. Maske kullanımı, fiziksel mesafenin korunmasının zor olduğu ülkelerde temel bir koruma yöntemi olarak görülebilir. Ayrıca, zaten halihazırda bir araştırma taslağı mevcuttu ve yerel araştırmacılar kontrollü bir maske araştırması için istekliydi.
Maskenin önemine dair bol miktarda kanıt bulunmasına karşın yoksul ülkeler başta olmak üzere çoğu ülkede maske kullanımını arttırmak oldukça zor. Temmuz 2020’de ülke çapında maske zorunluluğu olmasına rağmen, nüfusun yalnızca beşte biri kamusal alanlarda maske takıyordu. Ayrıca, çalışmaya katılan Yale Üniversitesi’nden Stephen Luby demeçte şu sözlere yer verdi; ”Çalışmamız, maske kullanımının, salgının önüne geçebileceğini gösteren güçlü bir kanıt. Ek olarak, filtrasyon verimliliği de çok önemli. Filtrasyon konusu maske formunun uygunluğu ve malzemesini kapsıyor. Bez bir maske bile hiçbir şeyden iyidir ama cerrahi maske kullanımı en doğrusu olacaktır.”