Vasiyetname nedir sorusu mirasçının nihai dileklerini ve gayrimenkul paylaşımının esaslarını açıklayan yazılı veya sözlü bir beyan şeklinde cevaplanabilir. Vasiyetname, bir devlet memurunun huzurunda veya şartların yerine getirilmesi halinde vasiyetçinin el yazısı veya sözlü beyanı ile etkin bir şekilde oluşturulabilir. Mirasçıların vasiyette yapabilecekleri işlemler kanuna dahildir. Bu nedenle, vasiyetçi yazılı, sözlü veya resmi bir vasiyetname düzenleyebilir. Bu aşamada vasiyetnameyi hazırlayan kişiler, mirasçılardan birini ya da birkaçını mirastan mahkum bırakma imkanına sahiptir ve servetinin nasıl bölüneceğini belirleyebilir. Malının bir kısmını belirli bir varise veya başkalarına emanet edebilir mirasçılara malları ile ilgili şartlar koyabilir. Bunun yanı sıra bir vekil varis belirleyebilir ya da mirasıyla vakıf kurulmasını sağlayabilir.
Resmi Vasiyetname Nasıl Hazırlanır?
Resmi vasiyetname, yetkililer tarafından iki tanıdık katılımı şeklinde düzenlenir. Bu yetkililer, memur, noter, konsolos ya da hakim olabilir. Mirasçı yazılı veya sözlü olarak yetkililere bildirir. Yetkililer, vasiyetçinin okuyup imzalayacağı bir belge oluşturmak için bu uygulamaları kullanır. Ardından hazırlanan vasiyetname yetkililer tarafından imzalanır ve tarih atılır. Sonrasında imzalı vasiyetnamenin okunduğu tanığa bildirilir. Ardından tanık, vasiyetin kendi huzurunda yapıldığını ve hukuken yetkili olduğunu dair belgeyi imzalar. Geçerlilik için imzalar, vasiyetname okumaları ve tarihler esastır. Vasiyetçi okuma yazma bilmiyorsa, vasiyetçi vasiyetname makamlarına sözlü olarak bildirir ve vasiyetçi bu isteklere göre vasiyetname hazırlar. Ardından vasiyetname, vasiyetçi tarafından iki tanığın önünde okunur. Sonrasında ise hem memurlar hem de tanıklar tarafından vasiyetname imzalanır. Bu aşamada vasiyet tanıklar tarafından da okunur ve vasiyetnamenin vasiyete uyduğu gösterilir.
El Yazılı Vasiyetname Nasıl Hazırlanır?
TMK 538 sayılı maddesinde el yazılı vasiyetname ile ilgili bilgiler düzenlenmiştir. Bu vasiyetnamenin, yazıldığı yılı, ayı ve tarihi ile birlikte, vasiyetçi tarafından baştan sona yazılması ve imzalanması gerekmektedir. Bu açıdan mirasçının el yazısı vasiyetnamenin tam metnini yazmaları ve tarihlendirmeleri gerekmektedir. Bu aşamada başkalarının vasiyeti geçersizdir. Ayrıca sadece okuma yazma bilenler böyle bir vasiyetname hazırlayabilir. Okuma yazma bilmeyen birinin böyle bir vasiyet hazırlaması mümkün değildir. Okuma yazma bilmeyenler için ise sözlü vasiyetname hazırlama seçeneği bulunur. Sözlü vasiyetname, mirasçının içinde bulunduğu olağandışı bir durum nedeniyle el yazısı veya resmi vasiyetname yapamıyorsa düzenlenebilir. Örneğin kalp krizi geçiren bir kişi sözlü vasiyetname yapabilir. Trafik kazası geçiren ve her an ölebilecek olan herkes vasiyet edebilir. Daha önce de belirtildiği gibi, buradaki kriter, vasiyetçinin el yazısı veya resmi bir vasiyet yazma imkanının olmamasıdır. Ancak el yazısı veya resmî vasiyet yazma imkânı bulunan kimsenin sözlü vasiyeti geçersizdir. Resmi şartlar yerine getirildikten sonra sözlü ifade için izlenecek yol, tanıklar tarafından belgelenen ifadenin mahkemeye getirilmesidir. Bir tanık tarafından imzalanan bu belge, mümkün olan en kısa sürede mahkemeye sunulmalıdır.