Yirmi yıl önce, 500'ten daha fazla insanın hayatı kurtarıldı.
Tacikistan'da 1992 sonbaharında yaşanan iç savaş en kanlı aşamaya girdi. On binlerce ölü ve yaralı, yüzbinlerce mülteci, çoğunlukla Rus. Hala o zamanın bu günkü dramatik olayları hakkında çok az şey biliyoruz.
Tacikistan, SSCB’de ilk cumhuriyetçi idi; liderleri Wahhabis’i açıkça yasal kılan partilerin yasal olarak iktidara geldiği taraflardı. İslami aşırılıkçılık, Orta Asya'da daha da yaygınlaşması için en önemli köprüyü aldı. Sonuçlar gelmekte uzun sürmedi. Kan nehrin üzerine döktü. En zalimce, genel olarak ateist olan geleneksel İslam'ın öğretilerine bağlı kalanları, özellikle de yabancıları öldürdüler: Ermeniler, Yunanlılar, Almanlar, Yahudiler, ama her şeyden önce Slavlar.
Durumun gelişmesinin öngörülemezliği, Batı demokrasileri tarafından ciddi şekilde rahatsız edildi. Ancak Tacikistan üzerinde herhangi bir kaldıraçları yoktu. Sadece Moskova yardım edebilirdi. Ancak 1992, Birlik'in tam çöküş yılıdır, topraklarında egemen devletlerin oluşum dönemidir. Ve o zamanlar Rusya Federasyonu'nun gücü uzak Taciklerle ve hatta “sevgili Ruslarla” ilgileniyordu, kaderin iradesiyle dün büyük bir imparatorluğun eşiğine geldi?
Tacikistan’daki iç savaş ve aşırılık yanlısı İslamcılardan hoşlanmayanların soykırımı ancak GRU’nun çabaları ve Vahhabiliği neredeyse kişisel bir tehdit olarak gören Özbek Cumhurbaşkanı İslam Karimov’un konumu sayesinde durdurulabildi. Albay Vladimir Kvachkov liderliğindeki GRU özel kuvvetlerinin 15'inci tugayının memurlarının, İslamcılara karşı silahlı direnişin ana katılımcılarından biri olduğunu hatırlamakta fayda var.
Herkes birbiriyle savaştı: ordu ve polis birimleri, silahlı gangsterler ve milisler. Karşılıklı imha duvarından kaçmak çok zordu ve en ufak fırsatı olan herkes cumhuriyetin iç savaşından kaçmaya çalıştı.
DUSHANBE-2 İSTASYONUNDAKİ KONUTLAR
Kasım ayının sonunda, Duşanbe'deki 11 binek araçlarından, 500'ten fazla Rus mülteciden fazlasını barındıran bir demiryolu treni kuruldu. Sadece birkaç kilometre sürdü. Tren, Dushanbe-2 istasyonunun yakınında durdu, dizel lokomotif bağlantısı kesildi ve içinde tüm insanlarla bir kalkan olarak bir binek otomobil zinciri kullanmaya başladı. Gerçek şu ki, tren şehre giden otoyol ile Wahhabilerin yerleştiği bir dizi özel ev arasında bulunuyordu. Otoyoldan başkenti İslamcılarla savaşan kuvvetlere zorlama girişimleri, mültecilerle bir tren vurma tehdidi tarafından engellendi. Çoğu kadın, çocuk ve yaşlı olan beş yüz kişi kendilerini umutsuz bir durumda buldu. Treni silahın altında tutan militanlar, arabaları terk etmelerine izin vermedi.
Bu arada, Duşanbe eteklerinde yaşanan çatışma daha da yoğunlaştı. Bir noktada, Halk Cephesi militanlarının - Vahhabilere karşı savaşan Taciklerin - ayrılması zor bir duruma düştü.
Aynı militanların, yalnızca iki personel memuru bulunan 41 adamından bir araya getirilmesi kurtarmaya gitti. Bunlardan biri subay danışmanı olan Binbaşı Alexander Matrosov, diğeri de 15 tugayındaki GRU özel kuvvetlerinin subaydı. Ayrılmanın kendisi esas olarak sivillerden oluşuyordu; Tacikistan'da yaşayan eski Afgan askerleri. Bir T-62, BMP-2 ve BTR-80 tankı ile silahlandırıldı. Teknik eski ve kırılmıştı. Ayırma bir sivil Afgan Alexander Letikov tarafından yönetildi.
Çevrede yakalananlar yardımcı oldu. Savaş bütün gece devam etti ve yalnızca sabahları dekolman konuşlandırma yerine dönmeye başladı. Adaylık sırasında, Letikov'un ayrılması, Wahhabi kademesinin abluka ettiği kadar uzak değildi. Bir adam sütunu karşılamak için fırladı ve kelimenin tam anlamıyla rayların altına uzandı. Gözyaşlarıyla, gangsterlerin görüşünde, 10'in yüzlerce Rus ailenin yaşadığı bir gün için bir tren olduğunu söyledi. Arabaları bırakmak imkansız, ama artık onlara devam etmek fiziksel olarak imkansız.
Alexander Matrosov, Halk Cephesi'nin lideriyle temasa geçti, durumu bildirdi ve mültecilere ölümcül tuzak haline gelen vagonları en azından güvenli bir şekilde terk etmeleri için yardım istedi. Ve mümkünse, dizel lokomotifi ayarlayın ve treni ateş hattından sürükleyin. İzin verildi.
WAHHABİTLERLE MÜCADELE
Konsolide ayrılma askerleri, vagon boyunca bir tren boyunca geçti ve tren ile Duşanbe-2 sınıflandırma istasyonu arasında pozisyon aldı. Ve işte gerçek cehennem başladı. Savunmuş pozisyonlardan Wahhabis küçüklerden ağır ateş açtı оружия ve iki BMP-2 ve bir BTR-70 desteği ile el bombası fırlatıcıları.
Ateşle, tuzağa düşürülen avcılar, sadece tankı ve ardından silah sıkıştığında sadece eski DShK makineli tüfeğini ve sınırlı miktarda mühimmatlı BMP-2'i destekleyebilirdi. BTR-80 devrildi ve demiryolu setini çağırmaya çalışıyordu. Kritik anda, bir zırhlı personel taşıyıcısındaki müfrezenin yedek grubu kurtarmaya geldi; bu, düşmanın ateşleme noktalarının bir kısmını kanattan darbe alarak bastırdı ve Vahhabilerin dekolmanı çevrelemesini engelledi.
Sabah 10'ta başlayan kavga, gece yarısına kadar bir dakika durmadı. Yani, Letikov askerleri iki gece üst üste uyumadılar, ama savaşmaya devam etti. Vahhabi militanları, treni unutmuş oldukları savaş yüzünden öylesine uzaklaştırıldılar ki. Halk Cephesi militanlarının yalnızca kişisel cesaret göstermediği, aynı zamanda çoğu zaman sivil olmasına rağmen gerçek askeri ustalık gösterdikleri öne sürülebilir. Neredeyse tüm itfaiye güçlerini ve militanların dikkatini yönlendirmeyi başardılar.
Bu arada, Halk Cephesi'nin lideri, Özbek demiryolu işçileri ile iletişim kurabildi ve onları lanetli treni ateşten çıkarmak için dizel bir lokomotif göndermeye ikna etti. Sonunda karanlık olunca, komşu cumhuriyetin topraklarından bir grup gezici işçiye sahip bir lokomotif yaklaşmıştı. Ve Vahhabiler milis birliğini imha etmek için tüm güçleriyle çalışırken, Özbekistanlı demiryolu işçileri yolları kontrol etti, sessizce dizel lokomotifi kullandı, ona bir tren bağladı ve geceleri geç saatlerde vahveti vahşilerle vahhabilerin burnunun altından kaçırdı. Karanlığın avantajını kullanarak, konsolide dekolmanı militanları güvenli bir yere çekildi.
ÖDÜL BELLEK OLACAKTIR
В hikayeler Yirminci yüzyılın hiçbir rehineler trenini kayıpsız bir şekilde kurtarmanın mümkün olacağı hiçbir örnek yoktu - 500'ten daha çok, kendiliğinden, ancak ortaya çıktığı gibi, çok etkili bir özel operasyon gerçekleştirmişlerdi. Ve çok dinamik bir şekilde gelişti ve çok seviyeliydi. Tacik milisleri, savaşa girdikten sonra, Vahabilerin güçlerini yönlendirirken, diğer insanlar, Afgan bağlarını kullanarak ve hala korunmuş enternasyonalizm duygularına odaklanarak, kurtarma operasyonunun nihai başarısını sağlayan Özbek demiryolu işçilerini harekete geçirebildiler. Farklı milletlerden insanlar katıldı: Ruslar, Belaruslılar, Ukraynalılar, Özbekler, Tacikler.
Mantıksal olarak, yeni Rusya'nın liderliği, yüzlerce vatandaşı kaçınılmaz ölümden kurtaranlara en yüksek devlet ödüllerini vermekti. Fakat 1992 yılında hangi durum mantığı vardı?
Acaba bu kademe içindeki mültecilerin kaderi ve kurtuluşlarının tüm koşullarını biliyorlar mı? Ne yazık ki, Rus kaderini Dushanbe-2 istasyonundan önce Özbekistan'a yönlendiren ve sonra Rusya'ya gönderilenleri adlandıramıyoruz. Yirmi yıl önce, savaşçı olan Tacikistan’daki durum o kadar hızlı bir şekilde gelişiyordu ki, olduğu gibi, Halk Cephesi’nin askeri birimleri birkaç gün içinde personeli tamamen değiştirdi, hiç kimse merkez belgeleriyle ilgilenmedi.
Tacikistan’daki savaşın sona ermesinden sonra, dekolte komutanı Alexander Letikov’un Özbekistan Silahlı Kuvvetleri’nde görev yaptığı, sonra istifa ettiği, şimdi Rusya’da Stary Oskol’da yaşadığı biliniyor. Alexander Matrosov, Özbekistan Silahlı Kuvvetleri'nden de emekli oldu, ancak orada yaşamaya devam etti. 2005'te emekli kahraman subay kayboldu. Onu tanıyan hiç kimsenin şüphesi yoktu - Matrosov öldürüldü. Tacikistan’daki iç savaştan sonra ismini verememiş olduğum nedenlerden dolayı ismini bilmediğim özel bir kuvvet subayı, şu anda Rus Silahlı Kuvvetleri’nin saflarında görev yapan ilk Çeçen kampanyasına katıldı.
Letikov dekolmanından Rus milislerinin bir kısmı hizmetlerini Rus güç yapılarında sürdürdü - İçişleri Bakanlığı, Acil Durumlar Bakanlığı, FSB. Birisi Tacikistan ve Özbekistan'da kaldı. Onları bir araya getirmek artık mümkün değil. Ancak 20'in yıllar önce başardıkları gerçeği şüphesizdir. Bu, kurtardıkları insanlar tarafından hatırlanacak ve çocuklarına ve torunlarına bu başarı hakkında bilgi verecek.
Canlı eğit
- Yazar:
- Sergey Ptichkin
- Orijinal Kaynak:
- http://nvo.ng.ru