bizzat ahmet cevdet paşa
'nın (paşa olmadan önce) bulduğu bir kelimedir.
kaynaklara göre olay şöyle gerçekleşmiştir:
1851'de maliye nazırı aylıkların ödenemeyeceğini, ödemeleri bir hafta ertelemek zorunda olduklarını bildirir. fakat bu gelişmeyi ifade edecek kelime bulmakta sıkıntı vardır. o dönemde bu tür bir ödeme aczini ifade eden tek kelime iflas kelimesidir. o duruma iflas demek de hem siyaseten tehlikeli hem teknik açıdan hatalı olacağından fransızca crise
için uygun bir karşılık aranır ki maliyenin içinde bulunduğu durum ifade edilebilsin, o durum mazeret olarak sunulabilsin.arz tezkeresi
nin yani "ödememe mazereti"nin yazılması çok iyi fransızca bilen fuat efendi'den rica edilir. o da akşam yalısına götürdüğü ahmet cevdet efendi*
'ye başvurur. fransızca pratiği güçlü olmayan ama fransızca teorik bilgisi, arapça, farsça bilgisi ve mukayese kabiliyeti yüksek olan ahmet cevdet efendi crise
kelimesinin karşılığı olarak derhal buhran
kelimesini bulur.
aslında buhran, türkçede kullanılmayan, arapçada da hastalık nöbeti anlamında kullanılan bir kelime idi. bu vesileyle türkçeye ise crisis'in karşılığı olarak ithal edilmiştir.
bu olay üzerine 1851'deki arz tezkeresine de "hazine-i maliyenin buhran
ı..." yazılarak kelime kullanıma sokulur.*