Tam adı Paul Christian Lauterbur olan Amerikalı bilim insanı, 6 Mayıs 1929’da Sidney,Ohio,ABD’de doğdu. Lauterbur’un babası, ekmek yapım makineleri üreten bir şirketin mühendisi ve aynı zamanda ortağıydı.Ball Devlet Üniversitesi’nde ders veren teyzesi, genç Lauterbur’u bilime teşvik etti.
Liseden mezun olduktan sonra Lauterbur, Cleveland, Ohio’da bir mühendislik okulu olan Case Institute of Technology’ye girdi.Çünkü babası, bir bilim insanı olarak çalışmaktan çok mühendis olarak çalışmasının daha kolay olacağına inanıyordu.Lauterbur, kimya alanındaki lisans eğitimini 1951 yılında tamamladı ve tezi, organosilikon serbest radikali üretme çabaları hakkındaydı.1951 ve 1953 yılları arasında Mellon Enstitüsü’nde Dow Corning Labs’da Araştırma Görevlisi olarak çalıştı.Burada organosilikon kimyası, vulkanizasyon sistemleri ve silikon elastomerlerin dolgu maddelerini takviye çalışmalarına katıldı.
1953’te, Lauterbur ABD ordusuna alındı ve kimyasal savaş ajanlarının biyolojik deneyi ve aerosollerle ilgili çalışmalar üzerinde çalışan Ordu Kimya Merkezi Laboratuvarında iki yıl görev yaptı. Ordu Kimya Merkezi’nde iken, aynı zamanda nükleer manyetik rezonans laboratuvarı kurdu ve NMR spektroskopisi üzerinde araştırma yapmaya başladı.Lauterbur, 1955’te Mellon Enstitüsüne döndü ve doktora programında yarı zamanlı çalıştı ve NMR karbon bileşikleri araştırması doktora tezinin temelini oluşturdu.
1963’te, Lauterbur New York’a taşındı ve Stony Brook’daki New York Eyalet Üniversitesi’nde (SUNY) kimya öğretimine katıldı. Araştırmaları NMR yoluyla bileşiklerin çalışmasına odaklanmaya devam etti.
1970’lerin başında Lauterbur, NMR için kullanılan manyetik alandaki gradyanların yerleştirilmesini, organların ve yumuşak dokuların çok boyutlu görüntülerini elde etmek için elde edilen verilerin analizini içeren manyetik rezonans görüntüleme (MRI) olarak bilinen bir teknik geliştirdi. Non-invaziv teknik daha sonra İngiliz fizikçi Peter Mansfield tarafından pratik uygulama için geliştirildi ve birlikte güçlü bir sabit manyetik alana maruz kalan belirli atomik çekirdekli çok yüksek frekanslı radyo dalgalarının seçici emilimi olan nükleer manyetik rezonans (NMR) kullanarak çalışmaya başladılar. NMR kimyasal analizde, çeşitli katı ve sıvıların moleküler yapısı hakkında bilgi sağlamak için absorpsiyon ölçümlerini kullanan önemli bir araçtır. Lauterbur, manyetik alan kasıtlı olarak muntazam olmamışsa, sinyal bozulmalarında yer alan bilgilerin, bir örneklemin iç yapısının iki boyutlu görüntülerini oluşturmak için kullanılabileceğini fark etti. Bu keşif, Mansfield ve Lauterbur’un çalışmalarını pratik bir tıbbi araç haline getirmesiyle MRI’nin gelişimi için zemin hazırladı.Non-invaziv, X-ışını ve bilgisayarlı tomografi (BT) incelemelerinin zararlı yan etkilerinden yoksun olan MRI, tıpta yaygın olarak kullanılmaktadır.Lauterbur ve Mansfield, MRI ile ilgili yaptıkları bu çalışmalardan dolayı 2003 yılında Nobel Fizyoloji ve Tıp dalında ödüllerini paylaştılar.
Lauterbur, uzun yıllar boyunca manyetik rezonans görüntülemeyi düzeltmeye devam etti. İlk MRI makineleri, 1980’lerin başlarında hastanelerde görünmeye başladı ve o zamandan bu yana giderek gelişti. Özellikle beyin ve omuriliği incelemek için yararlı olan ve X-ışını ve bilgisayarlı tomografi (BT) teknolojilerinden çok daha iyi sonuçlar veren bu makineler hastaları zararlı radyasyona maruz bırakmadı.
Lauterbur, kimya ve radyoloji bölümlerinde profesör olarak görev yapmak üzere Stony Brook’daki, New York Eyalet Üniversitesi’nin fakültesine katıldı. 1984 yılında Üniversite Profesörü olarak atandı ve 1985’te Science College’da ve Urbana’daki Illinois Üniversitesi Kimya Bölümü’nde çalışmaya başladıktan sonra bile Stony Brook’daki üniversitede yardımcı profesör olarak çalışmaya devam etti.
Illnois Üniversitesi’nde Manyetik Rezonans Görüntüleme Araştırma Direktörü görevini üstlendi.
NMR çalışmalarını, nükleer manyetik rezonans görüntülemeyi keşfettiğinde biyokimya ve biyofizikteki uygulamalara da genişletti. SUNY Stony Brook’daki çalışması nükleer manyetik rezonans zeugmatografi ya da genellikle MRI olarak adlandırılan nükleer manyetik rezonans görüntüleme alanının temellerini attı.Çığır açıcı, günümüzde bu isimle bilinen tıbbi tanı aracı, fizikçiler, mühendisler ve klinisyenler için yeni bir çalışma alanı sağladı.
NMR’nin çeşitli yönleri ve uygulamaları ile ilgili 110’dan fazla bilimsel makale yayınlayan Paul Lauterbur 27 Mart 2007’de Urbana,Illinois,ABD’de böbrek hastalığı nedeniyle hayatını kaybetti.
Ödüller ve Onurlar
Liege Üniversitesi’nden,Tıpta Manyetik Rezonans Derneği Altın Madalyası(1982), Albert Lasker Klinik Araştırma Ödülü(1984), Avrupa Manyetik Rezonans Ödülü(1986),Ulusal Bilim Madalyası (ABD)(1987), Roentgen Madalyası(1987), Kuzey Amerika Radyoloji Derneği Altın Madalyası(1987), Uluslararası Tıpta Manyetik Rezonans Derneği Ödülü(1992), İleri Teknoloji İleri Kyoto Ödülü(1944), Avrupa Radyoloji Kongresi Altın Ödülü(1999) ve NAS Kimya Ödülü(2001).
1985 yılında, Ulusal Bilimler Akademisi üyeliği ile onurlandırıldı.
1987’de IEEE Madalyası Ödülü’ne layık görüldü.
2003’te Sir Peter Mansfield ile birlikte Nobel Tıp Ödülü’nü kazandı.