Çevrebilimci Mark Browne, plajlarda küçük sentetik kumaş parçaları bulduğunda mikroplastik çalışmalarının öncüsü oldu. 2011 yılında yaptığı bir araştırmasında bulunan mikroliflerin %85’inin polyester, naylon ve akrilik gibi tekstilde kullanılan insan yapımı maddeler olduğunu ortaya çıkardı.
Evlerdeki çamaşır makinelerinden çıkan atık suları inceledikten sonra ise tek bir parça sentetik kumaşlı ürünün, 1900 kadar mikrolif saldığını ve bunların da sonunda okyanuslara karıştığı sonucuna ulaştı.
Atık su arıtma tesisleri çok küçük oldukları için tüm mikrolifleri sudan temizleyemiyorlar ve hepimizin dolaplarında çok fazla sentetik kumaşlı tekstil ürünü olduğuna göre şöyle bir soru doğuyor: biz bu meseleyle ilgili ne yapabiliriz?
Avustralya Notre Dame Üniversitesi’nden Claire O’Loughlin, konu üzerine çalışan, çevre dostu bir plaj giyim markası kurmuş olan bir araştırmacı. O’Loughlin, mikrolifler üzerine yayınladığı bir raporda dünyadaki tüm çamaşır makinelerinin %1’inin bulunduğu Avustralya’da her hafta 62 kilogram mikrolifin okyanusa karıştığını ve bunun da 7750 adet market poşetine eşdeğer olduğunu yazmış. Yani yıllık olarak 44 milyon ve belki de daha fazla plastik poşet okyanus sularına karışıyor.
Claire O’Loughlin’e göre sentetik kumaşların hiç kullanılmamasını talep etmek gerçekçi değil. Textile World‘e göre, 1980’de küresel polyester kullanımı 5.2 milyon tonken, 2014 yılında 46.1 milyona ulaştı. 2017’de yayınlanmış bir raporda mikroliflerin etkisinin gözardı edilerek polyester kullanımının 2030’a kadar 76 milyona çıkarılması bile önerilmiş.
Atık su arıtma tesislerinde mikrolifler en iyi ihtimalle %90 oranında sulardan temizlenebildiği ve sentetik kumaşların kullanımı da devam edecek gibi göründüğünden O’Loughlin şunu tavsiye ediyor: çamaşır çantaları kullanın. Bu çantalar sürdürülebilir kumaşlardan ya da geri dönüştürülmüş malzemelerden yapılmış olursa daha da iyi olabilir.
Çamaşır çantalarının yanında sentetik kumaşların temizliğiyle ilgili şu tavsiyeler de yararlı olabilir:
- Daha az sıklıkta ve kısa süreli programlarda yıkayın.
- Çamaşır makinesini az çamaşırla çalıştırmak daha fazla lif salınımına sebep olabileceği için hazneyi doldurmaya çalışın.
- Soğuk suyla yıkayın.
- Sıvı deterjanlar kullanın.
Elbette sentetik kumaşlardan olabildiğince kaçınmak, üreticilerden daha çok doğal kumaş kullanmalarını istemek, çevremizi konu hakkında bilgilendirmek de mikrolif kirliliği konusunda tüketicilerin atabileceği adımlar.
Konu hakkında yapılmış bazı araştırma ve makale önerileri:
- Microfibres from apparel and home textiles: Prospects for including microplastics in environmental sustainability assessment
- Single clothes wash may release 700,000 microplastic fibres, study finds
- More than ever, our clothes are made of plastic. Just washing them can pollute the oceans
- The contribution of washing processes of synthetic clothes to microplastic pollution