Kuzey İrlanda Birlik Partisi lideri ve bölgenin ilk Başbakanı David Trimble'ın istifasından sonra, 12 Ağustos'a kadar bir çözüm bulunamaması halinde seçimlere gitme zorunluluğu doğacak.
Bölgede görev yapan Meclis'in çalışmalarına 6 hafta daha devam edeceği, bu süre içinde barış sürecinde ilerleme sağlanamaması halinde, bölgenin yeniden seçimlere götürüleceği belirtiliyor.
Trimble'ın istifa kararında direnmesi, Başbakan Yardımcısı olan Sosyal Demokratik İşçi Partisi'nin ikinci adamı Seamus Mallon'un da görevinden ayrılmasına yol açtı.
Bölge Meclisi ile birlikte kabine ve bürokrasi de, başbakan olmamasına rağmen çalışmalarını sürdürecek.
Bugünden itibaren geçerli olan Trimble'ın istifası, İrlanda Cumhuriyetçi Ordusu'nun (IRA) silahsızlanma başlatmaması yüzünden ortaya çıktı. Bilindiği gibi Trimble, sertlik yanlısı Protestan kitlenin bütün itirazlarına rağmen IRA'nın siyasi kanadı Sinn Fein kadrosundan seçilen politikacılara kabinesinde yer vermiş, yine bütün itirazlara ve silahsızlanma başlamamasına rağmen barış sürecini çeşitli uzatmalarla bugüne kadar getirmişti.
Şu anda Fransa'da tatilde olan Trimble'ın, IRA'nın silahsızlanmasıyolundaki düğüm çözülmeden, yeniden göreve dönmesine ihtimal verilmiyor. Trimble'dan boşalan başbakanlık görevinin gerektirdiği çalışmaların yapılması için, yine Birlik Partisi'nin önde gelen isimlerinden Sir Reg Empey'in seçildiği belirtiliyor. Empey'in yeni başbakan kabul edilmeyeceği, sadece 6 haftalık yasal süre boyunca hükümet içindeki unsurlar arasında koordinasyonu sağlamaya çalışacağı hatırlatılıyor.
Trimble'ın aldığı karar Birlik Partisi içinde krizin çözülmesi için denenecek en mantıklı yol olarak yorumlandı ve alkış aldı. Partililer, Trimble'ın yumuşak yaklaşımı yüzünden sertlik yanlısı Demokratik Birlik Partisi'nin (DUP) oylarını yükseltmesinden ve bu partinin lideri Ian Paisley'nin kriz politikalarının sonuç vermesindenyakınıyorlardı.
Yasaya göre 12 Ağustos'a kadar faaliyetlerini sürdürecek olan Kuzey İrlanda Bölgesel Meclisi, krize çözüm bulanamazsa, bu tarihte ilan edilecek seçimlerle yenilenecek.
Siyasi çevreler halkın böyle bir seçimde daha uçtaki partilere kaymasından korkan İngiliz hükümetinin parlamentoyu askıya alma ihtimalinin de var olduğunu belirtiyor.
Önümüzdeki günlerde krizin seçimlere gidilmeden çözülmesi için gösterilecek çabalar sürecek. İngiltere ve İrlanda başbakanlarının 12 Ağustos'a kadar bölgedeki temaslarını sürdürerek IRA'nın silahsızlanmabaşlatması için ellerinden geleni yapacakları belirtiliyor.
Ancak karamsar bir kesime göre, Trimble'ın istifasıyla barış süreci için sonun başlangıcı noktasına gelindi. Bu çevreler anlaşmanınbir daha hiç uygulanamayacak kadar delineceğini ve Kuzey İrlanda'nın tarihinde hoş, ancak gerçekleştirilememiş bir umut olarak kalacağını savunuyor. Şimdi gözler IRA'ya çevrilmiş durumda. Herkes barış sürecini sadece onların vereceği silahsızlanma kararının kurtarabileceğini biliyor.
Blair umutlu
Bu arada, İngiltere Başbakanı Tony Blair, Trimble'ın istifasının nedenini anladığını, ancak istifadan "üzüntü duyduğunu" bildirdi.
Blair, sabah erken saatlerde yayımlanan açıklamasında, "David Trimble, Kuzey İrlanda halkı için iyi bir başbakan oldu. Umarım kısa sürede bu görevine döner" dedi.
Trimble gibi kendisinin de "Hayırlı Cuma" anlaşmasının her yönüyle uygulanmasını isteğini söyleyen Blair, gelecek günlerde yapacakları görüşmelerde amaçlarının buna ulaşmak olacağını kaydetti.