Lefkoşa, 30 Kasım 12 (T.A.K.): 1974 Barış Harekâtı'nın ikinci aşaması sırasında ölen ve RMMO askeriyle birlikte Lefkoşa'nın Rum kesimindeki Lakadamya Askerî Mezarlığı'nda toplu mezara gömülen Haralambos Palmas isimli Rum'un ailesi, Güney'de gömülü olduğunu bildiği halde kendilerine bilgi vermemesi nedeniyle Rum yönetimi aleyhine açtığı davayı kazandı.
Lefkoşa Rum Kaza Mahkemesi, "Yükümlülüklerini zamanında yerine getirmemekten" ve "uluslararası sözleşmelerden kaynaklanan insan haklarını ihlal emekten" suçlu bulduğu Rum Yönetimi'nin kayıp kişinin eşi ve kızlarına toplam 344 bin Euro tazminat ödemeye mahkum etti.
Politis, "Mahkeme Sivil ve Askerî Liderlik Tarafından İstismar Saptadı... Kayıplara Saygısızlık" başlığıyla tam sayfa yansıttığı haberinde Rum mahkemesinin hükmünü "Cumhuriyet'in, üst düzey siyasi ve askerî liderliğine dokunan davranışları, daha doğrusu suç niteliğindeki ihmal hareketleri 'kayıp' Haralambus Palma'nın ailesine karşı insanlık dışı muameledir. Cumhuriyet'in 1974'ten bugüne kadar sergilediği bütün davranışlar, Haralambus Palma'nın eşi ve iki kızına en azından saygısızlıktır" sözleriyle aktardı.
Gazete, 16 Ağustos 1974'te ölen Palmas'ın cesedinin, ertesi gün BM Barış Gücü ve Türk tarafı ile varılan uzlaşı neticesinde diğer cesetlerle birlikte RMMO tarafından savaş alanından toplandığını ve bir kamyona yüklenerek Lefkoşa'nın Rum kesimindeki Lakadamya Mezarlığı'nda 30 RMMO askeriyle aynı mezara, üzerlerindekilerle birlikte gömüldüğünü yazdı.
Toplu mezarın üzerine "bilinmeyen" yazılı bir de mezar taşı konulduğunu ve Rum yönetiminin Ağustos 1974 itibarıyla Palmas ve diğerlerini "kayıp" olarak gösterdiğini kaydeden gazete, bu kişilerin ölü ve askeri mezarlıkta gömülü olduklarına dair şahadet bulunmasına karşın cesetlerinin savaş alanından toplanması, taşınması ve gömülmesiyle ilgili araştırma yapmadığını belirtti.
"TEMEL İNSAN HAKLARI İHLAL"
Gazete, özetle şunları yazdı:
"Lakadamya Askerî Mezarlığı'nda 1999'da mezar kazıları yapıldı. Palmas'ın da aralarında bulunduğu ve o zamana kadar Kıbrıslı Rum 'kayıp' olarak bilinen kişilerin cenazelerini gömülmek üzere ailelerine teslim edildi. Bundan iki yıl sonra Palmas'ın eşi ve iki kızı, Cumhuriyet'in temel insan hakları ilkelerini ihlal ederek, 26 yıl boyunca 'kayıp' eş ve babalarının akıbetiyle ilgili belirsizlik ve çok büyük manevi ve psikolojik sıkıntı yaşamalarına neden olduğu gerekçesiyle dava açtı.
Dava sırasında ortaya çıkan şaşırtıcı ve üzücü unsurlardan biri de, Palmas ve diğerlerinin akıbeti konusunda net sonuçları gündeme getirebilecek bulguların devlet tarafından mahkemeye 'çok gizli' damgasıyla gönderilmesiydi. Mahkemeye davacılar tarafından tanık gösterilen ve 1989 itibarıyla, Kayıp Şahısları Araştırma Komitesi'ndeki Kıbrıslı Rum temsilcinin danışmanlığını yapan ve Kayıplar Dairesi yetkilisi olan Ksenofon Kallis, özgür bölgelerde gömülü ölülerle ilgili bilgiler bulunduğunun baştan beri bilindiğini mahkeme önünde doğruladı. Kallis, kayıplar konusundaki icraatları dolayısıyla devlete karşı ayıplamaların da diğer pek çok sorunun da sebebinin bu olduğunu söyledi.
Bu konular arasında Lakadamya mezarlığı ölülerinin de bulunduğuna işaret eden Kallis, mezarlıkta, üzerinde "bilinmeyen" yazılı haçlar bulunduğunu da doğruladı. Kallis, bunları kendisinin de 1980'den beri bildiğini ve yetkililere bildirdiğini anlattı.
Kayıplar meselesinin istismar edildiğinin bir diğer göstergesi de Kallis'in 'Cumhuriyet, kayıp yakınlarının, kendi kayıplarıyla ilgili dosyalara erişimine izin vermedi' ifadesiydi. Mahkemeye Kayıplar Dairesi'nin 26 Kasım 1993 tarihini taşıyan ve 'çok gizli' diye nitelediği bir bilgi notu sunan Kallis, 'İstilanın ikinci aşaması sırasında ELDİK-Ay. Pavlos bölgeleri kayıplarının, bilinmeyen olarak gömüldükleri Lakadamya Mezarlığı'nda aranması gerekir' tespitinde bulundu"
RUM YARGICIN HÜKMÜ
Politis, Lefkoşa Kaza Mahkemesi Yargıcı Mihalis Papamihail'in, mahkemeye sunulan şahadeti inceledikten sonra verdiği hükmü de aynen verd.
Papamihail'in hükmü aynen şöyle:
"Cumhuriyet sonuç getirici araştırma yapmakla yükümlüydü çünkü ölü Haralasmbos Palmas'ın cesedini teslim almıştı ve tanınabilir durumdaydı. Yine Palmas'ı son kez canlı gören kişilerin şahadetini alabilirdi. Ancak gerekli tedbirleri almadı, ailesine bilgi vermedi ve sorumluluğu bu noktada odaklanıyor. Cumhuriyet, bu yükümlülüklerini zamanında yerine getirmedi ve davacı tarafı en az 22 yıl bilgisiz bıraktı. Cumhuriyet, şu anda bile bu tembelliği hakkında bir gerekçe göstermemiştir. Palmas hiçbir zaman kayıp olmadı. Bugün bile öldüğü yer, Cumhuriyet'in sadece kontrolü altında değildir (ara bölge) ve ölümünün ardından cesedini öldüğü yerden almasına ve götürmesine izin verilmişti.
Kayıplar listesi milli trajediden 26 yıl sonra oluşturulmuştu. Cumhuriyet yine kendisinin öncelikli olarak belirlediği bir konuda nasıl bu kadar yıl oyalama yapabilir? Dahası Palmas, hiçbir zaman kayıp olmadı ve gayrı resmî bir listeye kayıp olarak kaydedilerek, iyi edilmedi. Milli Muhafız Ordusu belgesine göre Palmas 'esir veya ölü' idi. Esirler 1974 sonbaharında serbest bırakıldı. Palmas bunlar arasında değildi. Dolayısıyla birisi onu arasaydı, Lakadamya mezarlığına bakması gerekirdi.'
Cumhuriyet'in Palmas'ın eşine ve kızlarına karşı gösterdiği davranışı özellikle yıpratıcıydı. Cumhuriyet davacıların yasadan ve uluslararası sözleşmelerden kaynaklanan (insan) haklarını ihlal etti. Bu ihlallerin, davacıların güvendiği ve bütün ümitlerini bağladığı makamlar tarafından yapıldığı da ilaveten dikkate alınmalıdır. 25 yıl boyunca neden Lakadamya mezarlığında kazı yapılmadı? Liderlik, izah edilemeyen gerekçelerle, bu kadar önemli bir konuda adaleti sağlayacak bu harekette bulunmak istemedi. Acaba bazı kayıpların gerçekten ölü olduğunu ve 1974'ten beridir özgür bölgelerde gömülü bulunduğunu kabul etmek mi istemedi? Ve neden 1979-1981 döneminde Lakadamya mezarlığında tercihli kazılar yapıldı? Kazılar neden durdu? Bunlara hiçbir cevap yok. Neden kayıplar listesi 10 Temmuz 2000'de yayınlandı ve kimlerin ve kaç kişinin kayıp olduğu kamuoyuna o zaman itibarıyla bildirildi? Cevap yok. Dolayısıyla Mahkeme, tazminat cezasına hükmeder çünkü ihlallerde, Ağustos 1974'te sadece ceset toplama işi yapan erinden, 1979 ve 1999'da Kıbrıs'ın özgür bölgelerinde mezar kazıları kararını alan üst düzeyli sivil ve askerî liderliğe kadar devletin bütün kademelerinin sorumluluk sahibi olduğu görülüyor."
TOPLAM 344 BİN EURO TAZMİNAT
Gazete, Lefkoşa Rum Kaza Mahkemesi'nin, avukatlığını Ahilleas Dimitriadis'in yaptığı Palmas'ın eşine 152 bin, kızlarına 86 bin Euro tazminat ödenmesine, belirtilen tazminat meblağlarına, dava başvurusu yaptıkları 2001'den bugüne geçen zaman için yüzde 8 oranında faiz uygulanmasına hükmettiğini yazdı.
Simerini de bir tam sayfasından aktardığı haberine "Cumhuriyet Türk İstilası Sırasında Ölen Seferiyi Ailesine Kayıp Olarak Gösterdi... 25 Yıl Karanlıkta Bıraktı" başlığıyla aktarırken; Alithia, "Palmas Hiçbir Zaman Kayıp Olmadı... Mahkeme'nin Kıbrıs Cumhuriyeti Aleyhine Kararı... Aileye Astronomik Tazminat... Cumhuriyet Palmas'ın Ölü Olduğunu Bildiği Halde Türkiye'de Esir ve/Veya Serbest Bırakılmış Kayıp Olduğu İddiasıyla Davacı Ailesini Yanlış Bilgilendirdi" başlık ve spotlarını kullandı.
Haravgi "1974'te Ölen Kişinin Ailesine Tazminat... Ölü, Akıbeti Araştırılmaksızın Kayıp Gösterildi" ve Fileleftheros "Cumhuriyet H. Palma Davasında Mahkûm... Eşi, Öldüğü ve Lakadamya Mezarlığı'nda Gömüldüğü Konusunda Bilgisiz Bırakıldı... Toplam 344 Bin Euro Tazminata Hükmedildi" başlığını kullandı.
(ŞA/FEZ)
Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.