Terk edilme korkusunun İngilizce karşılığı “fear of abandonment” veya “abandonment anxiety” olarak ifade edilir.
Terk edilme korkusu, bir ilişkide veya bağlantıda yer alan bir kişinin, diğer kişinin onu terk edeceği veya reddedeceği konusunda yoğun ve sürekli bir korku hissetmesidir. Bu korku, genellikle geçmişteki deneyimlerden kaynaklanan travmalar veya duygusal yaralar nedeniyle gelişebilir.
Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde sürekli olarak güvensizlik, kaygı, bağımlılık ve kontrol ihtiyacı hissedebilirler. Bu durum, ilişkilerde sıklıkla sorunlara neden olabilir ve kişinin hem kendisi hem de partneri için mutsuzluk ve tatminsizlik yaratabilir.
Terapiler, terk edilme korkusuyla başa çıkmaya yardımcı olabilir ve kişinin bu korkunun kaynaklarına ve nedenlerine odaklanarak, güvenli bir bağlanma tarzı geliştirmesine yardımcı olabilir.
Terk edilme kaygısı bir hastalık mıdır?
Terk edilme korkusu, bir hastalık olarak tanımlanmaz. Ancak, bazı durumlarda terk edilme korkusu, diğer psikolojik sorunların bir belirtisi olarak ortaya çıkabilir. Örneğin, depresyon, anksiyete bozukluğu, borderline kişilik bozukluğu gibi psikolojik sorunlar, terk edilme korkusuna neden olabilir veya bu korkuyu artırabilir.
Terk edilme korkusu, kişinin geçmiş yaşantılarından veya güncel ilişkilerinde yaşadığı duygusal zorluklardan kaynaklanan bir problemdir. Bu nedenle, terk edilme korkusunun üstesinden gelmek için terapi, kişisel gelişim çalışmaları ve sağlıklı ilişkiler kurmak gibi yöntemler kullanılabilir.
Özetle, terk edilme korkusu bir hastalık olarak tanımlanmaz, ancak bazı durumlarda diğer psikolojik sorunlarla birlikte görülebilir.
Terk edilme korkusunu kim tanımlamıştır?
Terk edilme korkusu, psikolojide “Bağlanma Teorisi” adı verilen bir alanın bir parçasıdır ve bu teori ilk olarak John Bowlby tarafından geliştirilmiştir. Bowlby, çocukların anne-baba bağımlılığına ve ebeveyn figürlerine bağlanma şekillerine odaklanarak, bağlanma teorisini oluşturdu. Bu teori, çocukların erken yaşta kazandıkları bağlanma tarzlarının, yetişkinlikteki ilişkilerine de yansıdığını öne sürer.
Terk edilme korkusu, bu bağlanma teorisinin bir sonucu olarak, güvensiz bağlanma tarzına sahip olan yetişkinlerde sık görülen bir durumdur. Bu nedenle, terk edilme korkusu terimi, bağlanma teorisi bağlamında kullanılmaktadır ve ilk olarak Bowlby’nin çalışmalarına dayanmaktadır.
Terk edilme korkusunun belirtileri nelerdir?
Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde sürekli olarak güvensizlik, kaygı, bağımlılık ve kontrol ihtiyacı hissedebilirler. Terk edilme korkusunun belirtileri şunlar olabilir:
- Sürekli endişe: Terk edilme korkusu olan kişiler, sürekli olarak ilişkilerinde terk edileceklerine dair endişe ve kaygı hissederler. Bu endişeler, gerçekçi bir neden olmadığı halde sürekli olarak düşünme ve endişelenme hali olarak kendini gösterebilir.
- Bağımlılık: Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde partnerlerine aşırı derecede bağımlı olabilirler. Partnerlerinin her adımını takip etmek, sürekli olarak onların yanında kalmak ve sürekli olarak ilgi beklemek gibi davranışlar sergileyebilirler.
- Kontrol ihtiyacı: Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde aşırı kontrol ihtiyacı hissederler. Partnerlerinin ne yaptıklarını ve kimlerle zaman geçirdiklerini sürekli olarak takip etmek, partnerlerinin hayatlarında yer alan kişilerle ilişkilerini kısıtlamaya çalışmak gibi davranışlar sergileyebilirler.
- Güvensizlik: Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde güvensizlik hissi yaşayabilirler. Partnerlerinin sözlerine ve davranışlarına sürekli olarak şüpheyle yaklaşabilirler.
- Kendini yetersiz hissetme: Terk edilme korkusu olan kişiler, ilişkilerinde sürekli olarak kendilerini yetersiz hissederler. Partnerlerinin kendilerini terk etmesinin nedeninin kendi eksiklikleri olduğuna inanırlar.
Terk edilme korkusu, kişinin günlük yaşamını ve ilişkilerini olumsuz yönde etkileyebilir. Bu nedenle, terk edilme korkusu yaşayan kişilerin, bu konuda yardım alması önerilir.
Terk edilme korkusunun nedenleri nelerdir?
Terk edilme korkusu genellikle çocukluk ve gençlik dönemindeki olumsuz deneyimlerin sonucu olarak ortaya çıkar. Bu deneyimler arasında aşağıdakiler yer alabilir:
- Güvensiz bağlanma: Güvensiz bağlanma tarzına sahip çocuklar, ebeveynleriyle güvenli ve sağlıklı bir bağ kuramazlar. Bu nedenle, ileriki yaşamlarında ilişkilerinde de güvensizlik, bağımlılık ve kontrol ihtiyacı hissederler.
- Travmatik yaşantılar: Travmatik yaşantılar, terk edilme korkusuna neden olabilir. Örneğin, çocuklukta ayrılık, kayıp, ciddi hastalık, kötü muamele veya istismar gibi deneyimler yaşamış kişilerde terk edilme korkusu daha sık görülür.
- Yetersizlik hissi: Çocuklukta yetersizlik hissi yaşamış kişiler, ileriki yaşamlarında da ilişkilerinde yetersizlik hissi yaşayabilirler. Bu kişiler, kendilerine güvensizlik duyarlar ve partnerlerinin kendilerini terk edebileceklerine inanırlar.
- Duygusal ihmal: Çocuklukta duygusal ihmal yaşamış kişilerde, ileriki yaşamlarında da duygusal boşluk ve yalnızlık hissi oluşabilir. Bu nedenle, ilişkilerinde partnerlerine aşırı bağımlı olurlar.
- Çatışmalı aile ilişkileri: Çatışmalı ve istikrarsız aile ilişkileri, çocukların güvensiz bağlanma tarzına sahip olmasına neden olabilir. Bu durum, ileriki yaşamlarında da terk edilme korkusu gibi sorunlar yaşamalarına yol açabilir.
Terk edilme korkusu, çeşitli nedenlere bağlı olarak ortaya çıkabilir ve kişinin yaşantısını olumsuz yönde etkileyebilir. Bu nedenle, terk edilme korkusu yaşayan kişilerin bu konuda yardım alması önerilir.
Terk edilme korkusu kimlerde görülür?
Terk edilme korkusu, herhangi bir kişide görülebilir ancak genellikle çocukluk veya gençlik dönemindeki olumsuz ilişki deneyimleri sonrasında gelişir. Ayrıca, güvensiz bağlanma tarzına sahip olanlar ve travmatik yaşantılar geçirenler de terk edilme korkusu yaşama eğilimindedir.
Ayrıca, düşük özgüven, yalnızlık hissi, sosyal kaygı, depresyon, kaygı bozuklukları gibi psikolojik sorunları olan kişilerde de terk edilme korkusu daha sık görülür.
Terk edilme korkusu, romantik ilişkilerde daha sık görülse de, arkadaşlık, iş ve aile ilişkilerinde de yaşanabilir. Bu nedenle, terk edilme korkusu olan kişiler, hayatlarının farklı alanlarında da zorlanabilirler.
Terk edilme korkusu nasıl aşılır?
Terk edilme korkusu, genellikle kişinin geçmiş deneyimleri ve yaşadığı duygusal zorluklar nedeniyle oluşan bir problemdir. Bu nedenle, terk edilme korkusunu aşmak için uzun bir sürece ihtiyaç duyulabilir ve her birey için farklı yöntemler etkili olabilir. Ancak, aşağıdaki öneriler terk edilme korkusunu azaltmaya yardımcı olabilir:
- Terapi: Terapi, terk edilme korkusunun aşılmasında etkili bir yöntemdir. Terapistler, kişinin geçmiş deneyimlerini ve duygusal zorluklarını anlamasına yardımcı olabilirler. Terapi, kişinin duygusal ihtiyaçlarını tanımasına, kendisine ve ilişkilerine güvenmesine ve kendini ifade etmesine yardımcı olabilir.
- Kendini kabul etmek: Kendini kabul etmek, terk edilme korkusunu azaltmada etkili bir yöntemdir. Kendisini olduğu gibi kabul eden kişi, kendine olan güvenini arttırır ve kendisine yönelik olumsuz düşünceleri azaltır.
- Duyguları ifade etmek: Duygularını ifade etmek, kişinin terk edilme korkusunu azaltmada etkili bir yöntemdir. Duygularını ifade etmek, kişinin iç dünyasını ortaya çıkarmasına ve kendisine olan güvenini arttırmasına yardımcı olabilir.
- Kendine zaman ayırmak: Kendine zaman ayırmak, terk edilme korkusunu azaltmada etkili bir yöntemdir. Kişi, kendisine zaman ayırarak kendisine yönelik duygusal ihtiyaçlarını karşılayabilir ve kendisiyle baş başa kalabilir.
- Sağlıklı ilişkiler kurmak: Sağlıklı ilişkiler kurmak, terk edilme korkusunu azaltmada etkili bir yöntemdir. Sağlıklı ilişkiler, kişinin güvenli bir bağ oluşturmasına yardımcı olabilir ve kendisine olan güvenini arttırabilir.
Terk edilme korkusunu aşmak, her birey için farklı bir süreç olabilir. Ancak, yukarıda belirtilen öneriler terk edilme korkusunu azaltmada etkili olabilir ve kişinin kendisine olan güvenini arttırabilir.
Terk edilme korkusunun tedavisi nasıl olur?
Terk edilme korkusunun tedavisi, kişinin yaşadığı duygusal zorlukların kaynağına ve bireysel durumuna göre değişebilir. Ancak, genellikle terapiler, ilaçlar ve destekleyici diğer yöntemler gibi çeşitli tedavi seçenekleri kullanılabilir. Aşağıda terk edilme korkusunun tedavisinde kullanılan bazı yöntemler açıklanmaktadır:
- Terapi: Terapi, terk edilme korkusunun tedavisinde en yaygın kullanılan yöntemlerden biridir. Terapistler, kişinin geçmiş yaşantılarını, duygusal zorluklarını ve ilişki kalıplarını anlamasına yardımcı olabilirler. Terapi, kişinin kendine güvenini artırmasına, kendini daha iyi anlamasına ve sağlıklı ilişkiler kurmasına yardımcı olabilir.
- İlaçlar: Bazı durumlarda, terk edilme korkusu ile birlikte depresyon, anksiyete gibi diğer psikolojik sorunlar da görülebilir. Bu durumlarda, ilaçlar terk edilme korkusunun tedavisinde yardımcı olabilir. Psikiyatrist, doğru ilacı ve dozu belirleyerek tedavi sürecine katkıda bulunabilir.
- Sanat terapisi: Sanat terapisi, terk edilme korkusunun tedavisinde kullanılan diğer bir yöntemdir. Bu yöntem, kişinin yaratıcı yönlerini keşfetmesine ve duygularını ifade etmesine yardımcı olabilir. Sanat terapisi, kişinin kendine güvenini artırmasına ve kendisini daha iyi anlamasına yardımcı olabilir.
- Kendine özen göstermek: Kendine özen göstermek, terk edilme korkusunun tedavisinde etkili bir yöntemdir. Kişi, kendisine iyi bakarak kendine olan saygısını artırabilir ve kendisine güvenini kazanabilir. Egzersiz yapmak, sağlıklı beslenmek ve düzenli olarak uyumak gibi sağlıklı yaşam tarzı alışkanlıkları da terk edilme korkusunun tedavisinde faydalı olabilir.
- Destekleyici gruplar: Destekleyici gruplar, terk edilme korkusunun tedavisinde de yardımcı olabilir. Bu gruplar, kişinin benzer durumlar yaşayan diğer kişilerle etkileşim kurmasına ve kendini anlaşılmış hissetmesine yardımcı olabilir.
Terk edilme korkusu tedavisi, her birey için farklı olabilir. Ancak, yukarıda bahsedilen yöntemler, terk edilme korkusunun tedavisinde yardımcı olabilir ve kişinin kendine olan güvenini artırabilir.
Kaynak
https://chat.openai.com/chat