Depresyon 2 hafta veya daha uzun süre ile birçok aktiviteye yönelik isteği kaybetmek veya kötü hissetmek anlamına gelmektedir.
Ergenlikten önce her 10 çocuktan 1’inde ve ergenlikten sonra her 10 çocuktan 3’ünde depresyon olduğu düşünülmektedir. Kızlarda erkeklere göre iki kat daha sık görülmektedir.
Tedavi görmeyen her 10 çocuk ve gençten 1’i 3 ay içerisinde iyileşirken, bu oran ilk yılda her 10 çocuk ve gençten 5’inin iyileşmesine yükselmektedir.
Eğer siz veya çocuğunuz anksiyete veya tavır bozukluğu yaşadıysanız, alkol veya uyuşturucu kullandıysanız, suiistimale uğradıysanız veya zorbalığa uğradaysanız depresyon olasılığı daha fazladır.
Doktorunuz size veya çocuğunuza düzenli egzersizler yapmak, iyi bir uyku düzeni ve sağlıklı bir beslenme düzenine sahip olmak gibi yaşam tavsiyelerinde bulunacaktır.
Siz veya çocuğunuz bireysel rehberli kendi kendine yardım, bilgisayarlı bilişsel davranışçı terapi (BBDT), grup temelli fiziksel aktivite veya grup bazlı akran desteği gibi psikolojik terapiye sahip olmalıdır.
Siz veya çocuğunuz bir hobi edinmek gibi pozitif baş etme stratejilerini benimsemelisiniz.
Siz veya sizin çocuğunuz eğer orta derece veya ağır depresyon geçiriyorsanız, psikolojik terapi yerine veya bu terapiye ek olarak fluoksetin isimli bir anti-depresan ilaç kullanmalısınız. Bu konuda doktorunuza danışabilirsiniz.
Siz veya çocuğunuz alkol ve esrar gibi uyuşturuculardan uzak durmalıdır.
Siz veya çocuğunuz eğer orta derece veya ağır depresyon geçiriyorsanız fluoksetin kullanmalısınız. Bu konuda doktorunuza danışın.
Siz veya çocuğunuz fluoksetine ek olarak veya alternatif olarak psikolojik terapi almalısınız.
Semptomlarınız 8 hafta boyunca iyileşme gösterdiğinde, Fluoksetine almaya en az 6 ay daha devam etmelisiniz. Bu durum semptomlarınız iyileşmeye başladıktan sonra yaklaşık 8 ay daha fluoksetin kullanacağınız anlamına gelir. Bunun nedeni, eğer 6 aylık tedavi tamamlanmazsa depresyonun gelecekte tekrarlama riskinin olmasıdır.
İlacınızı bir anda bırakmayın çünkü bu semptomlarınızı daha kötü hale getirebilir. Eğer ilacı bırakmak istiyorsanız en kısa sürede doktorunuza danışın. Doktorunuz size ilaçlarınızı nasıl yavaş yavaş azaltacağınıza ve bırakacağınıza dair size bilgi verecektir.
Antidepresan bir ilaç ve başka bir durum için ibuprofen veya aspirin gibi steroit içermeyen anti-inflamatuar kullanmanız gerekiyorsa, omeprazol gibi proton pompa inhibitörü olarak adlandırılan bir ilaç da almalısınız. Bunun nedeni, eğer bu iki ilacı birlikte alırsanız midenizde kanama riski olmasıdır. Proton pompa inhibitörü kullanmak kanamayı önlemeye yardımcı olabilir. Bu konuda doktorunuza danışın.
St John Wort'u almayın - bu ilaç çok sayıda diğer ilaçla etkileşime girer. Uzun süreli kullanım ve hangi dozu en iyisi olduğu hakkında bir araştırma bulunmamaktadır. Ayrıca satışta çok sayıda farklı ürün vardır ve hepsinin çalışma şekli farklıdır.
Hangi dozu kullanmalıyım?
Günde 10 mg fluoksetin kullanmaya başlamalısınız, bu doz bir hafta sonra günde 20 mg'a yükseltilebilir. Bu konuda doktorunuza danışın.
Yan etkileri nelerdir?
İlacınızı kullanmanın yan etkileri mide bulantısı (hasta hissetmek), mide ekşimesi, kabızlık, ishal ve kusma gibi hafif olabilir.
Anksiyete, ajitasyon ve uyku bozukluğu veya iktidarsızlık ve azalan seks dürtüsü gibi cinsel zorlukları içeren gibi daha ciddi yan etkiler de yaşayabilirsiniz.
Başka hangi tedavi yöntemleri var?
Konuşma kürleri. Bunlar:
Bireysel rehberli kendi kendine yardım, bilgisayarlı bilişsel davranışçı terapi (BDT), grup temelli fiziksel aktivite veya grup bazlı akran desteği gibi psikolojik terapilerdir. Eğer semptomlar hafifse ya da depresyonun ilk atağı gerçekleştiyse, bu tür tedaviler yardımcı olabilir.
Semptomlarınız daha şiddetliyse veya depresyonun ilk atağında değilseniz, yoğun psikolojik terapiler (grup bazlı BDT, bireysel BDT, kişilerarası terapi, davranışsal aktivasyon veya çift terapisi) daha etkili olabilir.
Kimler fluoksetin kullanmamalı?
Siz veya çocuğunuz epilepsi, kalp rahatsızlığı veya diyabet hastasıysa, doktorunuz semptomlarınızı daha düzenli izlemelidir.
Doktora gitmem gerekli mi?
En kısa sürede doktorunuzla iletişime geçmeniz gereken durumlar:
İlaç almaya rağmen belirtileriniz daha da kötüleşirse
Endişe, heyecan ya da uyku sorunlarınız varsa
İntihar düşünceleriniz varsa
Eğer kendinizi kötü hissediyorsanız ve çoğu etkinlikte 2 hafta veya daha uzun bir süre keyif almadan yaşıyorsanız doktorunuzu görmelisiniz.
Doktor tek veya aile üyesi veya bir arkadaşınız ile görüşmelere gelip gelemeyeceğinizi soracaktır.
Doktorunuz size üzgün veya kötü, sinirleri bozulmuş veya yorgun hissedip hissetmediğinizi soracaktır.
Doktorunuz aynı zamanda depresyonla ilişkili diğer semptomları da sorabilir:
Zayıf kalitede uyku veya artan uyku ihtiyacı
Zayıf konsantrasyon veya karar verememe
Düşük kendine güven
Zayıf veya artan iştah
İntihar düşüncesi veya davranışı
Ajite hissetme
Olabilecek olaylar için suçlu hissetmek veya kendinizi sorumlu tutmak.
Depresyon nedir?
Depresyon 2 hafta veya daha uzun süre ile birçok aktiviteye yönelik isteği kaybetmek veya kötü hissetmek anlamına gelmektedir.
Ergenlikten önce her 10 çocuktan 1’inde ve ergenlikten sonra her 10 çocuktan 3’ünde depresyon olduğu düşünülmektedir.
Kızlarda erkeklere göre iki kat daha sık görülmektedir.
Tedavi görmeyen her 10 çocuk ve gençten 1’i 3 ay içerisinde iyileşirken bu oran ilk yılda her 10 çocuk ve gençten 5’inin iyileşmesine yükselecektir.
Depresyon olasılığını ne arttırır?
Eğer siz veya çocuğunuz anksiyete veya tavır bozukluğu yaşadıysanız, alkol veya uyuşturucu kullandıysanız, suiistimale uğradıysanız veya zorbalığa uğradaysanız depresyon olasılığı daha fazladır.
Evsizseniz, mülteci ya da Devlet gözetimi altındaki evlerde (care homes) ya da benzeri kurumlarda yaşamak.
Örneğin, ebeveynlerden birinin yakın geçmişte işini kaybetmesi, ebeveynlerin boşanması ya da bir aile ya da yakın arkadaşın ölmesi durumunda, son zamanlarda stresli bir olay yaşadıysanız.
Eğer ailenizden birinde depresyon ya da bipolar bozukluk varsa.
Doktor/sağlık uzmanı ne yapacak?
Doktor tek başınıza, aile üyesi veya herhangi bir arkadaşınızla görüşmelere gelip gelemeyeceğinizi soracaktır.
Doktorunuz size üzgün veya kötü, sinirleri bozulmuş veya yorgun hissedip hissetmediğinizi soracaktır.
Doktorunuz aynı zamanda depresyonla ilişkili diğer semptomları da sorabilir:
Kötü uyku düzenleri
Zayıf konsantrasyon veya karar verememe
Düşük kendine güven
Zayıf veya artan iştah
İntihar düşüncesi veya davranışı
Ajite hissetme
Olabilecek olaylar için suçlu hissetmek veya kendinizi sorumlu tutmak.
Nasıl hissettiğinizi ve belirtilerinizin değişmesini veya kötüleşip kötüleşmediğini tartışmak için her 2 haftada bir doktorunuzu görmelisiniz.
Doktorunuz aşağıdaki durumlarda çocuk ve ergen zihinsel sağlık servisini (Child and Adolescent Mental Health Service -CAMHS) görmek için randevu alacaktır;
Kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa ya da intiharı düşünüyorsanız (aktif intihar planları veya fikirleri)
Zayıf kişisel hijyeniniz varsa ya da iyi yemiyorsanız.
Başka ne yapabilirim?
Düzenli egzersiz yapma, iyi uyku düzenleri ve sağlıklı beslenme gibi yaşam tarzı değişiklikleri yapmalısınız.
Bir hobi ya da etkinliğe katılmak gibi olumlu başa çıkma stratejileri geliştirmelisiniz.
Alkol ve esrar gibi uyuşturuculardan uzak durmalısınız.
Endişeli hissediyorsanız gevşeme tekniklerine katılmanız gerekir.
Zorbalığa maruz kaldıysanız, doktorunuz okulunuzla zorbalık karşıtı politikalar hakkında görüşebilir.
Stresli bir olay geçirmişseniz doktorunuza bildirin. Onlarla bu konuda konuşabilir ya da bu olay hakkında nitelikli biriyle konuşmanız için Samaritanlar gibi bir yerle randevu ayarlayabilirler.
Fluoksetin hakkında başka ne gibi bir bilgi var?
Fluoksetin alırken;
Semptomlarınız genellikle 2-4 haftada iyileşme gösterecektir.
Yeniden görülme riskini azaltmak için belirtileriniz düzeldikten sonra en az 6 ay süreyle alınmalıdır.
Antidepresan ilaç bağımlılık yapıcı değildir.
İlaçlarınız sizi uykusuz hale getiriyorsa araba kullanmamalısınız.
Konuşma kürleri veya psikolojik terapiler hakkında başka hangi bilgiler var?
Düşük yoğunluktaki psikolojik müdahaleler:
Bilişsel davranışçı terapi ilkelerine dayanan bireysel rehberli kendi kendine yardım, genellikle 9-12 hafta içinde 6-8 oturumdan (yüz yüze ve telefonla) oluşur.
Bilgisayarlı bilişsel davranışçı terapisi (BBDT) - genellikle 9-12 hafta içinde gerçekleşir.
Yapılandırılmış grup tabanlı fiziksel aktivite programı - genellikle 3 aylık bir süre boyunca haftada 2-3 seans (45 dakika ila 1 saat arası) içerir.
Grup bazlı akran desteği - genellikle 8-12 hafta içinde haftada bir oturumdan oluşur.
Yüksek yoğunluktaki psikolojik müdahaleler:
Grup bazlı BDT - genellikle 8-12 hafta içinde on iki adet 2 saatlik seanstan oluşur.
Bireysel BDT - Genellikle 3-4 ayda 16-20 seansta verilir. Şiddetli depresyonu olan kişiler için, tedavinin ilk 2-3 haftası için haftada iki seans verilebilir.
Kişilerarası terapi - süreler ve seans sayısı BDT’ye benzer.
Davranışsal aktivasyon - süreler ve seansların sayısı BDT’ye benzer.
Çift terapisi - genellikle 5-6 ayda 15-20 seanstan oluşur.
Danışmanlık ve kısa süreli psikodinamik terapi:
Danışmanlık genellikle 8-12 hafta boyunca 6-10 seansta sağlanır.
Kısa dönemli psikodinamik terapi genelde 4-6 ay içinde 16-20 seanstan oluşur.
Dikkat-temelli bilişsel terapi:
Bu, genellikle 8 grup seansında verilen bir grup tabanlı beceri programıdır.
İnsanlara, erken uyarı işaretlerini olumsuz vücut hissi, düşünce ve duygularıyla tanımalarını ve nüksetmeyi önleyici yapıcı tepkiler geliştirmelerini sağlar.
Rehberli kendi kendine yardım şunları içerebilir:
Bilişsel davranış terapisi ilkelerini kullanarak kendi kendine yardım broşürleri veya kitapları.
Kendi kendine yardım bilgisayar programları veya internet.
Egzersiz seansları (haftada üç, en fazla 1 saat süreyle), 10-12 hafta süreyle.
'Dostluk edinme' gibi ilave sosyal destekler de mevcuttur. Bu tedavi, sizi 2-6 ay boyunca her hafta görecek iyi eğitilmiş gönüllüleri içerir. Diğer bir tedavi programı “rehabilitasyon programı” olarak adlandırılmaktadır. Bu, işyerinde bulunmadığınız ya da arkadaşlarınızla ve ailenizle uzun süre temas kurmadığınız takdirde yararlıdır.
Önemli Not!
Bebedu.com yayınladığı tüm yazılarda tarafsız, güvenilir ve veriye dayalı bilgiyi kullanıcılarına sunmayı amaçlamaktadır. Okuduğunuz bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, doktor tavsiyesi ve kontrolü yerine geçmemektedir. Eğer sizde veya çocuğunuzda medikal bir problem olduğunu düşünüyorsanız lütfen önce doktorunuza danışın. Burada yer alan bilgiler herhangi bir firma, kurum veya kuruluş tarafından para karşılığı yayınlanmamaktadır.