Ukrayna’da geride kalan vahşi hayvanlar zor durumda: “Korkudan, açlıktan ve soğuktan acı çekiyorlar”
Savaşta yaralanan ya da yaşadıkları yeri terk etmek zorunda kalan Ukraynalılardan geriye aslanlar dahil olmak üzere hayvanlar kaldı.
Kiev yakınlarındaki Hostomel kasabası 2 Mart’ta Rus güçlerinin ağır bombardımanı altındayken Asya Serpinska komşusunun ahırının yandığını gördü.
Serpinska orada tutsak hayvanlar olduğunu biliyordu ve komşusunun ambulansla götürüldüğünü görmüştü. Bu yüzden yanında biriyle birlikte yangını söndürmek için ahıra koştu.
Serpinska, “Kafesleri açıp birkaç kuş, tavşan ve küçük tilkiyi özgür bırakmayı başardık” diyor.
Orada yaşadığını bildikleri Rura adında bir dişi aslan da vardı. Etrafı aradıktan sonra iki yaşındaki hayvanı bodrumda buldular.
Ukrayna’nın en büyük köpek barınaklarından birini işleten 78 yaşındaki Serpinska, “Onu besleyecek kimsesi yoktu, oldukça huzursuz ve rahatsız görünüyordu. Biz de mama ve su vermeye başladık” diyor.
Serpinska, planlarının Rura yalnız olduğu için bombardımanın durmasını beklemek ve sonra da Rura’yı ziyaret etmek olduğunu söylüyor.
“Korkudan, açlıktan ve soğuktan acı çekiyorlar”
Hostomel’deki bir kargo havaalanı, işgalci Rus kuvvetlerinin 24 Şubat’ta ele geçirmeye çalıştığı ilk hedeflerden biriydi. Rus güçler 5 Mart’a kadar Serpinska’nın köpek barınağının çevresini ele geçirdi.
Serpinska sonraki dokuz gün boyunca evden ayrılamadı. 14 Mart Pazartesi günü Rura’ya yiyecek ve su götürmek için tekrar yola çıktı ancak yolda Rus askerleriyle karşılaştı. Askerler, aslana bir gün önce su verdiklerini ama artık o bölge mayınlı olduğu için kendilerinin bile giremediklerini söyledi.
Hayvan hakları savunucuları Rura’nın münferit bir vaka olmadığını söylüyor. Ukrayna’da aslanlar, kaplanlar, ayılar, kurtlar, timsahlar ve pitonlar da dahil olmak üzere evlerde tutsak edilen binlerce hayvan olduğu tahmin ediliyor.
Ülkenin kuzeydoğusundaki Harkiv’in Saltivka semtinde aktivistler Rus işgalinden önce bile bir evde tutulan iki aslan, bir jaguar ve bir kaplanı kurtarmaya çalışıyordu.
Ukrayna Hayvan Hakları Savunucuları Derneği’nde bir aktivist olan Irina Korobko, “Savaş başladıktan sonra sahipleri bu vahşi hayvanları bırakıp şehri terk etti. Şu anda akıbetleri bilinmiyor” diyor.
Bölgenin Rus bombardımanı altında olması nedeniyle kimse hayvanların durumunu denetleyemiyor.
Korobko, “Bu savaş nedeniyle esaret altındaki binlerce vahşi hayvana ne olacağının bilinmemesi çok büyük bir sorun” diyor.
Ukrayna Hayvan Hakları Savunucuları Derneği Başkanı Maria Trunova, hayvanların çoğunlukla korkunç koşullarda tutulduklarını söylüyor ve ekliyor:
“Yetkililerin bu konuda bir şeyler yapması için sürekli çabalıyorduk. Ve şimdi bu hayvanlar bombardıman altında korkudan, açlıktan ve soğuktan daha da fazla acı çekiyor. Ve ölebilirler.”
Dişi aslana ne olacağı bilinmiyor
Aktivistler, aslan ve kaplan gibi hayvanların Ukrayna’da yaklaşık 1.500 dolara satın alınabileceğini ve hayvanların esaret altında yetiştirilmesi engellenmediği sürece bunun yasal olduğunu söylüyor.
Hayvan hakları aktivistlerinin uzun süren kampanyasının ardından, Ukrayna hükümeti geçen yıl tutsak hayvanların restoranlarda müşterileri eğlendirmek için kullanılmasını yasakladı. Ayrıca dilenciler ve fotoğrafçıların Kiev ve diğer şehirlerde turistlerin ayılarla fotoğrafını çekmesi yasaklandı.
Ukrayna’da 25 ayıyı kurtaran uluslararası bir hayvan refahı örgütü olan Four Paws’a göre yaklaşık 100 ayı hala ülkedeki restoranların yanındaki küçük kafeslerde ve özel hayvanat bahçelerinde esaret altında yaşıyor.
Hayvan refahı kampanyacıları, işgal başladığından beri bazı vahşi hayvanların kurtarıldığını ve komşu ülkelere tahliye edildiğini, ancak bunların özel evlerden değil, çoğunlukla hayvanat bahçelerinden ve sığınaklardan kurtartıldığını söylüyor.
Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Konvansiyonu (CITES), hayvan refahı gruplarının hayvanları Ukrayna’dan kurtarmasına yardım etmeye çalıştığını söylüyor.
Konvansiyon Sözcüsü Sofie Flensborg, “Normal koşullar altında CITES, bu tür vahşi hayvanların uluslararası ticaretini ve transferini düzenliyor. Bu gibi istisnai durumlarda, CITES sekreterliği, Ukrayna tarafından belge verilmesi gereken CITES düzenlemelerinin, hayvanların güvenli bir yere taşınmasına izin vermek için savaş nedeniyle askıya alınmasını tavsiye ediyor” diyor.
Asya Serpinska, vahşi hayvanlara özel bir barınağın sahibi olan Natalia Popova’nın dişi aslan Rura’yı Hostomel’den almaya hazır olduğunu belirtiyor. Ancak belirttiğine göre Rus askerleri cephe hattını geçmesine izin vermiyor.
Serpinska’nın baktığı 1000 köpek ve 200 kedi içinse iyi haber geldi. Mamaları ve bir kuyudan su sağlayan pompaya güç sağlamak için kullanılan bir jeneratör bombalandıktan sonra suları tükeniyordu.
Serpinska, “gözlerinin önünde ölmemeleri için” köpekleri serbest bırakmayı düşündüğünü söyledi.
Ancak Rus askerleri köpek maması ve su teminini yeniden sağlamak için ekipman teslimatına izin verdi.