İşçilikten kozmonotluğa: Valentina bugün ilk uzay yolculuğuna çıktı
- 09:01 16 Haziran 2020
- Tarihte Bugün
Fabrika işçiliğinden kozmonotluğa bir yaşam öyküsüne sahip Valentina Tereshkova. Valentina, Rusya’da Tutayevsky bölgesindeki Bolshoye Maslennikovo köyünde 6 Mart 1937’de dünyaya gelir. İşçi bir ailede doğan ve 8 yaşındayken okula başlayan Valentina, lise eğitimini yarıda keserek çalışmak zorunda kalır.
Bir fabrikada işçi olarak çalışmaya başlar. Bu dönemde paraşütçülüğe ilgi duyan Valentina, yerel bir havacılık kulübüne kaydolur ve burada eğitim alır. Valentina, 21 Mayıs 1959’da ilk atlayışını yapar. Bu uzaya yapacağı yolculuğun belki de ilk adımıdır.
Paraşüt Kulübü kurdu
Gökyüzüne, gök bilimine ilgisi giderek artan Valentina çalıştığı fabrikada, Tekstil Fabrikası Çalışanları Paraşüt Kulübü’nü kurar ve buraya başkanlık eder. Aynı zamanda Genç Komünist Birliği’nde (Komsomol) faaliyet yürütür. 1961’de Birliğin Bölge Sekreteri olan Valentina, sonrasında Sovyetler Birliği Komünist Partisi’ne katılır. ABD ile Rusya arasında verilen soğuk bilimsel savaş, Valentina’nın uzaya gidişinde önemli rol oynar. Uzaya ilk çıkan insan olan Yuri Gagarin’in 1961’deki seferinden sonra Sovyet Uzay Programı baş roket mühendisi Sergey Korolyov, uzaya bir kadın yollamayı teklif eder.
Birçok kadın gönüllü olur
Pek çok kadın paraşütçü uzaya gitmek için gönüllü olur. Bunlardan biri olan Valentina, 1961’in Eylül ayında uzay merkezine bir mektup yazarak, isteğini anlatır. Gönüllüler arasında ise yalnızca üç kadın eğitime alınır. Bir yılı aşkın süre ciddi bir eğitime tabi tutulan kadınlar bu süre zarfında 100’den fazla kez paraşüt atlayışı gerçekleştirir. Bu kadınların arasında uzaya gitmesi için seçilen isimse Valentina olur. Valentina, 16 Haziran 1963 günü “Vostok 6” isimli uzay mekiği ile uzaya fırlatılır.
‘Ey gökyüzü şapkanı çıkar ve beni selamla’
Kendisine bu yolculuk için “Chaika” (Martı) kod adını seçen Valentina’nın uzaya fırlatılmadan önce son sözü, “Hey gökyüzü, şapkanı çıkar ve beni selamla. Geliyorum!” olur. Valentina’nın yolculuğu, toplam 70 saat 50 dakika sürer ve uçuş boyunca dünyanın etrafında 48 tur atar. Uçuşun ardından 19 Haziran’da Kazakistan’ın Karaganda kentine iniş yapar. Valentina, uzayda kaldığı süre bakımından da kendisinden önce uzaya çıkanlardan daha fazla uzayda kalarak bir ilke daha imza atmış olur.
Büyük bir hatadan kıl payı kurtuldu
Valentina inişinin ardından devlet tarafından Lenin Nişanı ve Altın Yıldız Madalyası ile ödüllendirilir. Sovyetler Birliği Kahramanı unvanını alan kozmonot Valentina yaptığı konuşmada, öncelikle mücadelesine ilk adımını attığı gençlik örgütüne selam göndererek, teşekkür eder.
Ancak Valentina, alışıldığı üzere bazı meslektaşları arasında cinsiyetçiliğe maruz kalır. Ancak cinsiyetçilik, Valentina’nın başarılara imza attığı hayatında kendi kararlarını almasına engel olamaz. Politikaya ve gökyüzü çalışmalarına devam eden Valentina, test pilotu olur, eğitimler verir. Zhukovsky Hava Harp Okulu’ndan mezun olan Valentina ardından da mühendislik alanında doktorasını tamamlar. Kozmonot olarak bir daha uzaya çıkmaz ancak tüm kadınları bunun için teşvik eder ve şunu vurgular: “Kadınlar Rusya’da demiryolu işçisi olabiliyorsa, neden uzayda uçamıyorlar?”
Ülkesini ve ideolojisini dünyada temsil eder
Valentina, 1991’e kadar Komünist Parti Merkez Komitesi’nde görev yapar. Uluslararası alanda da Sovyetleri temsil eden Valentina, Meksika’daki Uluslararası Kadınlar Yılı için BM Konferansı’nın Sovyet temsilcisi olur, Kopenhang’daki Kadınlar Konferansı’nda kadın yoldaşlarıyla bir araya gelir. Sovyet Kadınlar Komitesi’nde başkanlık görevini yürütür.
Valentina, Rusya'da siyasi çalışmalarına devam ediyor.