Ankara'da Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı müze ve ören yerlerini 2017 yılında 671 bin 891 kişi ziyaret etti. Bu rakamın yarısından fazlası (yüzde 54) Cumhuriyet Müzesi'ni ziyaret ediyor. Cumhuriyet Müzesi, Türkiye genelinde en çok ziyaret edilen yedinci müze olarak sadece 2017 yılında 360 bin 879 kişiyi ağırladı.
Birinci Ulusal Mimari akımının Ankara'daki en önemli örneklerinden olan Cumhuriyet Müzesi, 1923 yılında mimar Vedat Tek (1873-1942) tarafından Cumhuriyet Halk Fırkası Umumi Merkezi olarak inşa edildi. Ancak, 1924 yılından itibaren TBMM Binası olarak kullanıldı. 1924-1960 arasında Türkiye Cumhuriyet'inin en önemli kurumuna ev sahipliği yapan bina, 1961 yılından 1979'a kadar meclisin yeni yapılan modern binasına taşınması üzerine bu bina Merkezi Antlaşma Teşkilatı'na (CENTO) tahsis edildi. Yapı, 1979'da CENTO'nun kaldırılması ile aynı yıl Kültür Bakanlığı'na devredildi. Binanın ön kısmının Cumhuriyet Müzesi olarak düzenlenmesi, arka kısmının ise Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü'nün hizmet binası olarak kullanılması kararlaştırıldı. Müze kısmı onarım ve restorasyonlardan sonra düzenlenerek 30 Ekim 1981 tarihinde Cumhuriyet Müzesi olarak ziyarete açıldı.
CUMHURİYET'İN TARİHİNİN EN ÖNEMLİ SALONU
Cumhuriyet Müzesi'nin ilk katında, II. TBMM döneminde, "Genel Kurul Salonu" olarak kullanılan bu salon, Cumhuriyet'in ilk yıllarından itibaren gerçekleştirilen büyük atılımların karar merkezi olarak birçok konuşmalara sahne olmuş, pek çok devrim ve inkılap bu salonda alınan kararlar ile hayata geçirilmiştir. Bu özelliği ile salon Türkiye
Cumhuriyeti'nin en önemli salonu olarak değerlendirilmektedir.
Bu salonun ana giriş kapılarının ortasında "Riyaset Divanı" (Başkanlık Kürsüsü), sağ ve sol üst köşelerde Sefirler Locası, sol tarafta Cumhurbaşkanlığı Şeref Locası, salonun arka tarafında Dinleyiciler ve Basın Locası yer almaktadır. Bu salonda 1924-1960 yılları arasında milletvekili sayısı en fazla 610'a kadar yükseldi. Günümüz müzeciliğine uygun teşhir düzenlemesinin sağlanabilmesi, teşhire eğitici bir rol verilerek hareketlilik kazandırılması amacıyla, toplantı salonunda Kurtuluş Savaşı'mızdan başlayarak devletimizin kuruluşunu belgeleriyle anlatan Türkiye Cumhuriyeti tarihinin önemli kaynaklarından biri olan Atatürk'ün "Nutuk" unun 15-20 Ekim 1927 tarihinde okunduğu doğal ortam, balmumu heykellerle canlandırılmaktadır. Canlı teşhiri desteklemek amacıyla da Büyük Nutuk'tan seçilen pasajlar Devlet Tiyatrosu sanatçıları tarafından seslendirilmektedir.
ATATÜRK, İNÖNÜ VE BAYAR'IN EŞYALARI SERGİLENİYOR
Müzede, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk üç Cumhurbaşkanı dönemini yansıtan olaylar, kendi sözleri, fotoğrafları, bazı özel eşyaları ile o dönemde mecliste alınan kararlar ve kanunlar sergileniyor. Yapının üst katında Cumhuriyet'in ilk 37 yılında görev yapan Başkan, Meclis Başkanlarının ve Cumhurbaşkanlarının kullandığı odalarda, dönemin devlet yöneticilerinin kullandığı özel eşyalar da sergileniyor.
'Temas'ın tarihi II. Meclis'te
II. Meclis Binası'ndaki Cumhuriyet Müzesi, şu sıralarda 90. yılına özel olarak Milli İstihbarat Teşkilatı Koleksiyonu Temas Sergisine ev sahipliği yapıyor. Milli İstihbarat Teşkilatı'nın 90. yıl dönümüne özel, değişik dönemlerine ait bazı doküman ve ekipmanların yer aldığı sergi Ankara'da 3 Haziran'a kadar ziyaret edilebilecek.
Sergide, Milli Mücadele döneminden günümüze Türk milletine farklı isimler altında hizmet eden istihbarat örgütleri ve şehitler anısına hazırlandı. Sergide, Soğuk Savaş yıllarında Türkiye Cumhuriyeti'ne yönelik sürdürülen karşı istihbarat faaliyetlerinde kullanılan alet ve yönetmelerin yanı sıra, Teşkilat- Mahsusa'dan Milli İstihbarat Teşkilatı'na kadar bütün istihbarat örgütüne ait bazı özel doküman ve ekipmanlar da sergileniyor.
SOĞUK SAVAŞ'TA CASUSLUK
Sergi, Soğuk Savaş dönemi ve öncesini yansıtan gizli dinleme, görüntüleme ve mesajlaşma yöntemlerinin yansıtan, istihbari faaliyetlerin sahip olduğu stratejik önemin daha iyi anlaşılabilmesine, stratejik üretim süreçlerinin çok yönlü, sistematik yapısına dikkatlerin çekilmesi amaçlandı. Serginin ikinci bölümünde Soğuk Savaş döneminde MİT operasyonlarıyla ele geçirilen casuslar Kerim Manukyan ile Muzaffer Çengil'in yakalanış hikâyesi, hazırlanan videoyla anlatılıyor.
Temas Sergisi'nde 1935'ten 1980'li yılların sonuna kadar ajanlar tarafından casusluk faaliyetlerinde kullanılan fotoğraf makineleri, robot el çantası, robot kravat, gizli dinlemede kullanılan kemer, kol saati görünümünde kayıt cihazı, şifreli fotoğraf kartları, ayakkabı içine yerleştirilmiş gizli telsiz dinleme cihazı, sigara paketi görünümünde telsiz verici, casus taşı, gizli haberleşmede kullanılan sabun, mesaj taşıma kabı olarak kullanılan içi boş vida, gizli haberleşmede kullanılan spatula ile şifreli mesajlaşmada kullanılan mendil de sergileniyor.
Uğur DUYAN - Emrah ÖZCAN/HABERVAKTİM