Grevci öğretmenleri destekleme amaçlı protestolar ve yol barikatları Meksika geneline yayılırken, Ulusal Eğitim Emekçileri Örgütü (CNTE) ve Andres Manuel Lopez Obrador’un Ulusal Yenilenme Hareketi (Morena) partisi, büyüyen hareketi kontrol altına almak için manevra yapıyor.
Salı sabahı, CNTE, Devlet Başkanı Enrique Peña Nieto yönetimiyle, haftalardır devam eden öğretmenler grevini sona erdirme amacıyla görüşmeleri sürdürmek için bir anlaşmaya vardıklarını duyurdu. CNTE ve hükümet, ayrıca, hükümet ile Oaxaca’daki son katliamın mağdurları arasında bir reklam toplantısı takvimi belirlediler. 19 Haziran’da, polis, Nochixtlan’ın köyündeki bir gösteriye ateş açmış, 13 öğretmeni ve destekçilerini öldürmüş, onlarca kişiyi yaralamıştı.
CNTE’nin 7. Şube liderlerinden Adelfo Alejandro Gomez, hükümet görüşmeleri için, “Oaxaca, Asuncion de Nochixtlan’daki son olaylar için adalet konusunun özellikle önünü açacak. Her iki tarafta da, [görüşmelere] katılma ve federal polisin uyguladığı baskının neden olduğu tüm zararları giderme yönünde bir isteklilik vardı.” diye ilan etti.
Gerçekte, Meksika hükümeti adına, sağcı eğitim reformlarına karşı gösteri yaparken öldürülenlerin arkadaşları ve yakınları için adaleti sağlamak yönünde bir isteklilik söz konusu değildir. Hükümetin şimdiye kadarki yanıtı, önce katliam hakkında yalan söylemek ve saldırıdan öğretmenleri sorumlu tutmak olmuştur.
CNTE’nin anlaşması, Wall Street’le birlikte, sağcı Meksika Paktı kemer sıkma programı dolayımıyla kamu eğitimini özelleştirmek için uğraştığı sırada Meksika devletine ilişkin yanılsamalar aşılamayı amaçlamaktadır. 19 Haziran katliamı bir yanlış anlama değildi; o, Meksika egemen sınıfının çıkarlarını savunma yönünde hesaplanmış bir manevraydı. Anlaşma, önümüzdeki Çarşamba günü, hükümete, kurbanların ailelerinin acılarını paylaşma pozu verecek şekilde, bir fotoğraf çekme toplantısı düzenleme imkanı sağlayacak.
Meksika hükümeti, eğitim reformunu iptal etme ya da değiştirme yönünde bir niyeti olmadığını açıkça ortaya koymuş durumda. Dün, Ottawa’da, Kanada Başbakanı Justin Trudeau ile yan yana konuşan Peña Nieto, medyaya, hükümetinin, öğretmenlerin “herhangi bir provokasyonuna boyun eğmeyeceği”ni söyledi. Trudeau, Meksikalı mevkidaşını alkışladı ve Meksika’da “hukukun egemenliğinin güçlendirilmesi” çağrısında bulundu.
CNTE’nin Peña Nieto’ya ve Meksika devletine yönelik yanılsamalar aşılama çabaları, işçi sınıfı içinde eğitim reformuna muhalefet büyümeye devam ederken geliyor. Pazartesi günü, öğretmenler ve işçiler, Oaxaca’da iki polis memurunu yakalayıp silahsızlandırdılar ve onları Nochixtlan saldırısını mahkum eden bir pankart taşımaya zorladılar.
Aynı zamanda, öğretmenler, işçiler ve köylüler, Meksika’yı Guatemala’ya bağlayan otoyolun bloke edildiği Chiapas ve devletin başlıca havaalanına erişimin en azından kısmen bloke edildiği Oaxaca dahil olmak üzere, Meksika’nın en güneydeki eyaletler genelinde birkaç yeni yol barikatı kurdular.
Pazartesi gecesi, Büyükşehir Özerk Üniversitesi’nin Bağımsız İşçi Sendikası (UAM), öğretmenler grevinin işçi sınıfı içinde daha geniş destek kazandığının başka bir işareti olarak, Xochimilco, Iztapalapa, Azcapotzalco, Cuajimalpa ve Lerma’daki beş kampüste 24 saatlik dayanışma grevi çağrısında bulundu. Ülkenin dört bir yanında daha küçük gösteriler gerçekleşti ve Mexico City, yüz binlerce kişinin toplandığı Pazar günkü mitingin ardından, Salı günü en az altı ayrı yürüyüşe tanık oldu.
Mexico City belediye başkanı ve eski devlet başkanı adayı Andres Manuel Lopez Obrador ve partisi Morena tarafından örgütlenen Pazar günkü gösterinin boyutu, devlet baskısına, toplumsal eşitsizliğe, yoksulluğa ve işçi sınıfının yaşam standartlarına yönelik amansız saldırılara karşı büyüyen hoşnutsuzluğun bir belirtisidir. Göstericiler, Peña Nieto’nun derhal istifa etmesini isteyen sloganlar attılar.
Bu talebe, Peña Nieto’nun 2018 devlet başkanlığı seçimlerine kadar iktidarda kalması ama aradaki sürede yeni bir kabine ataması çağrısında bulunan Lopez Obrador tarafından açıkça karşı çıkıldı. Göstericiler, gösteriyi yüz binlerin bir noktada birleşebileceği kent meydanına yönlendirme amacıyla “Zocalo’ya” sloganı attığı halde, Lopez Obrador ve Morena partisi, yürüyüşün Zocalo’ya ulaşmasını engelleme yönündeki kent yönetimi kararıyla uyumlu olarak, kalabalığı Bağımsızlık Meleği anıtına yönlendirdiler.
Hem Peña Nieto yönetiminin ve iktidardaki Kurumsal Devrimci Parti’nin (PRI) desteklenmiyor oluşu hem de Ulusal Eylem Partisi’ne (PAN) ve Demokratik Devrim Partisi’ne (PRD) yönelik yaygın küçümseme, Lopez Obrador’un 2018 devlet başkanlığı seçimlerini kazanabileceğine ilişkin geniş çapta beklentilere yol açmış durumda.
Lopez Obrador, kendisine yüklediği gibi insancıl bir baba figürü değildir. O, işçiler ve gençlik arasındaki siyasi muhalefetin bağımsız, sosyalist bir temelde gelişmesini engelleme yönünde bilinçli olarak manevralar yaptığı uzun bir siyasi geçmiş sahip, deneyimli bir burjuva politikacısıdır. Onun ileri sürdüğü siyasi formülasyonlar, Meksika devletinin kutsallığına ve sınıflar arası uyuma ilişkin yanılsamalar aşılamak üzere dikkatle oluşturulmaktadır. O, kapitalist sistemin bir savunucusu ve işçi sınıfının bir düşmanıdır.
Pazar günü konuşan Lopez Obrador, Nochixtlan saldırısını bir “mantıksızlık” olarak adlandırdı ve öğretmenlerden “taleplerinizi dönüştürün ve baskıyı ve şiddeti önleyin.” ricasında bulundu. O, “zihinsel bir devrim” çağrısında bulundu ve “bu, bir soruşturmayla ve sorumlu olanların cezalandırılmasıyla sonuçlanacak.” dedi.
Meksika toplumunu kuşatan yıkıcı koşullar, Wall Street’in emirlerini şiddet yoluyla dayatma gönüllülüğünü tekrar tekrar kanıtlamış olan bir egemen sınıfa yönelik ahlaki çağrılarla değiştirilemez. CNTE’nin, Morena’nın ve Lopez Obrador’un son manevraları, inisiyatifi grevci öğretmenlerden almayı, işçileri ve gençleri yatıştırmayı ve yaygın toplumsal muhalefeti Lopez Obrador’un 2018’de iktidara yürümesinin bir aracına dönüştürmeyi amaçlamaktadır.
29 Haziran 2016