Marie Curie fizikçi, kimyacı ve radyasyon çalışmasında öncüydü. Marie ve kocası Pierre Curie, polonyum ve radyum elementlerini keşfetti. 7 Kasım 1867’de doğdu. 1934’te öldü.
Ömrü boyunca radyumla yoğun bir şekilde çalıştı, çeşitli özelliklerini karakterize etti ve tedavisel potansiyelini araştırdı. Bununla birlikte, radyoaktif maddelerle çalışması sonunda onun ölümüne sebep oldu. 1934 ‘te kan hastalığından öldü.
Marie Curie Hakkında Kısaca
Tam Adı: Marie Curie (Maria Salomea Skłodowska-Curie)
Doğum: 7 Kasım 1867 – Varşova, Polonya
Ölüm: 4 Temmuz 1934 (66 yaşında) – Passy, Haute-Savoie, Fransa
Ölüm sebebi: Aplastik anemi
Vatandaşlığı olan ülkeler: Polonya (doğuştan) – Fransa (evlilik yoluyla vatandaşlık) – Gidilen okul vasıtasıyla: Paris Üniversitesi ESPCI
Hangi çalışması ile biliniyor: Radyoaktivite üzerine öncü araştırma, Polonyum ve radyumu keşfetme
Eşi: Pierre Curie – ( m. 1895; 1906’da öldü)
Çocuklar: Irène Joliot-Curie, Ève Curie
Ödüller: Nobel Fizik Ödülü (1903) – Davy Madalyası (1903) – Matteucci Madalyası (1904) – Actonian Ödülü (1907) – Elliott Cresson Madalyası (1909) – Albert Madalyası (1910) – Nobel Kimya Ödülü (1911) – Willard Gibbs Ödülü (1921) – Edinburgh Üniversitesi Terapötikler için Cameron Ödülü (1931)
Bilimsel Kariyer Alanları: Fizik, kimya
Çalıştığı Kurumlar: Paris Üniversitesi – Institut du Radium – Ecole Normale Superieure – Fransız Tıp Akademisi – Uluslararası Fikri İşbirliği Komitesi
Doktora danışmanı: Gabriel Lippmann
Doktora öğrencileri: André-Louis Debierne – Ladislas Goldstein – Émile Henriot – Irène Joliot_Curie – Óscar Moreno – Marguerite Perey – Francis Perrin
Erken Yaşamı
Marie Curie, 7 Kasım 1867’de Polonya’nın Varşova kentinde Marya (Manya) Salomee Sklodowska’da doğdu. Beş çocuğun en küçüğüydü ve üç büyük kız kardeşi ve bir de erkek kardeşi vardı.
Ailesi – babası Wladislaw ve annesi Bronislava – kızlarının oğulları kadar iyi eğitilmelerini sağlayan eğitimcilerdi. Curie’nin annesi 1878’de tüberküloza yenik düştü.
Barbara Goldsmith’in “Obsessive Genius” adlı kitabında, Marie Curie’nin annesinin ölümünün, Curie üzerinde derin bir etkisi olduğunu, yaşam boyu süren depresyonla mücadelesini ateşlediğini belirtti. 1883’te, 15 yaşındayken Curie, orta öğretimini sınıfının birincisi olarak tamamladı.
Marie Curie’nin Alexandrovitch Bursu
Marie Curie ve ablası Bronya, yüksek öğrenime devam etmek istedi, ancak Varşova Üniversitesi kadınları kabul etmiyordu. İstedikleri eğitimi almak için ülkeyi terk etmek zorunda kaldılar. 17 yaşındayken Curie, kız kardeşinin Paris’teki tıp fakültesine okuması ve ödemeye yardımcı olmak için özel hocalık yaptı. Curie kendi başına çalışmaya devam etti ve nihayet Kasım 1891’de Paris’e gitti.
Marie Curie, Paris’teki Sorbonne’ye kaydolurken, daha fazla Fransız görünmesi için adını “Marie” olarak imzaladı. Marie Curie odaklanmış ve çalışkan bir öğrenciydi ve sınıfının zirvesindeydi. Yetenekleri tanındıkça, yurtdışında okuyan Polonyalı öğrenciler için olan Alexandrovitch Bursu’nu kazandı.
Burs, Marie Curie’nin 1894 ‘te fizik ve matematik bilimlerindeki lisans derecelerini veya derecelerini tamamlamak için gereken dersleri ödemesine yardımcı oldu. Yeteneklerini tanıyarak, yurtdışında okuyan Polonyalı öğrenciler için Alexandrovitch Bursunu kazandı. Burs, Marie Curie’nin 1894 ‘te fizik ve matematik bilimlerindeki lisans derecelerini tamamlamak için gereken dersleri ödemesine yardımcı oldu.
Pierre Curie ile Tanışması
Çeliğin manyetik özelliklerini ve kimyasal bileşimini incelemesi için bir araştırma hibesi ayarladı. Marie curienin bu araştırma projesi, aynı zamanda başarılı bir araştırmacı olan Pierre Curie ile tanışmasına sebep oldu.
Curie ‘nin profesörlerinden biri, çeliğin manyetik özelliklerini ve kimyasal bileşimini incelemesi için bir araştırma hibesi ayarladı.
Bu araştırma projesi, aynı zamanda başarılı bir araştırmacı olan Pierre Curie ile tanışmasına sebep oldu. İkili, 1895 yazında evlendi.
Pierre, kristalografi alanında çalışmalar yaptı ve piezoelektrik etkisini keşfetti; bu, belirli kristaller, sıkılarak ya da mekanik baskı uygulanarak elektrik yükü üretilmesidir. Ayrıca manyetik alan ve elektriği ölçmek için çeşitli aletler tasarladı.
Marie Curie: Radyoaktif Keşifler
Curie’yi, Alman fizikçi Wilhelm Röntgen’in X-ışınlarını keşfettiği raporları ve Fransız fizikçi Henri Becquerel’in uranyum tuzları tarafından yayılan benzer “Becquerel ışınları” hakkındaki raporları cezbetti.
Goldsmith’e göre Curie, iki metal plakadan birini ince bir tabaka uranyum tuzlarıyla kapladı. Ardından, kocası tarafından tasarlanan aletleri kullanarak uranyum tarafından üretilen ışınların gücünü ölçtü.
Aletler, iki metal plaka arasındaki hava uranyum ışınları ile bombalandığı zaman ortaya çıkan hafif elektrik akımlarını tespit etti.
Uranyum bileşiklerinin de benzer ışınları yaydığını buldu. Ek olarak, bileşiklerin katı ya da sıvı halde olmalarına bakılmaksızın ışınların gücü aynı kaldı. Marie Curie daha fazla uranyum bileşiği test etmeye devam etti.
Peşblend adında bir uranyum bakımından zengin cevheri denedi ve uranyum çıkarılmış olsa bile, saf uranyum tarafından yayılanlardan daha güçlü olan ışın yaydığını buldu. Bunun keşfedilmemiş bir elementin varlığını önerdiğinden şüphelendi. 1898 Mart’ında Curie, bulgularını “radyoaktivite” terimini icat ettiği bir bildiri makalesinde belgelemiştir.
Polonyum Radyoaktif Element
Goldsmith, Curie ‘nin bu makalede iki devrimci gözlem yaptığını belirtti. Curie, radyoaktivitenin ölçülmesinin yeni elementlerin keşfedilmesine izin vereceğini belirtti. Ve bu radyoaktivite, atomun bir özelliği idi.
Curie çifti, Uraninit (pitchblende) kimyasal bileşeni incelemek için birlikte çalıştı. Çift, pitchblende ‘i kimyasal bileşenlerine ayırmak için yeni protokoller geliştirdi.
Marie Curie sık sık geceleri geç saatlere kadar neredeyse kendi boyunda bir demir çubukla büyük kazanları karıştırarak çalıştı. Curie çifti, kimyasal bileşenlerden ikisinin – biri bizmut ve diğeri baryum benzeri – radyoaktif olduğunu buldu.
Temmuz 1898’de, Curie çifti sonuçlarını yayınladı: Bizmut benzeri bileşik, Marie Curie’nin memleketi Polonya’nın ardından, polonyum adını verdikleri daha önce keşfedilmemiş bir radyoaktif element içeriyordu.
O yılın sonunda, ışınlar için Latince “radius” kelimesinden türetilen, radyum adı verilen ikinci bir radyoaktif elementi izole etmişlerdi. 1902’de Curie çifti, saflaştırılmış radyumun çıkarılmasındaki başarısını açıkladı.
Haziran 1903’te Marie Curie Fransa’da doktora tezi savunan ilk kadındı. O yılın Kasım ayında, Curie çifti, Henri Becquerel ile birlikte, “radyasyon olaylarını” anlamalarına katkılarından dolayı fizik alanında Nobel Ödülü’nü kazandı.
Aday gösterme komitesi başlangıçta Nobel ödüllü bir kadını dahil etmeyi reddetti, ancak Pierre Curie orijinal araştırmanın karısı olduğuna ısrar etti. 1906’da Pierre Curie, at arabasıyla aynı anda sokağa çıktığında trajik bir kazada öldü.
Marie Curie daha sonra Sorbonne’daki bilimler fakültesindeki genel fizik profesörü oldu ve bu rolde görev yapan ilk kadındı.
1911’de Marie, polonyum ve radyum elementlerini keşfettiği için kimya alanında ikinci bir Nobel Ödülü’ne layık görüldü. Nobel ödülünün 100 yıl dönümü onuruna, 2011 “Uluslararası Kimya Yılı” ilan edildi.
Marie Curie’nin Son Yılları
Radyoaktivite konusundaki araştırmaları yoğunlaştıkça Curie’nin laboratuvarları yetersiz kalıyordu. Goldsmith’e göre Avusturya hükümeti Curie’yi işe alma fırsatını değerlendirdi ve kendisi için son derece gelişmiş bir laboratuvar oluşturmayı teklif etti.
Marie Curie, bir radyoaktivite araştırma laboratuvarı kurmak için Pasteur Enstitüsü ile görüşmüştür.
1914 Temmuz’una kadar Radium Enstitüsü (Pasteur Enstitüsü’ndeki “Institut du Radium”, şimdi Curie Enstitüsü) neredeyse tamamlandı. Birinci Dünya Savaşı 1914 ‘te çıktığında Marie Curie araştırmasını askıya aldı ve savaşın ön safhalarındaki doktorlar için mobil X-ışını makineleri düzenledi.
Savaştan sonra Radium Enstitüsü’ne para toplamak için çok çalıştı. Ancak 1920’de, muhtemelen radyoaktif maddelere maruz kalmasından dolayı sağlık sorunları yaşıyordu. 4 Temmuz 1934’te Marie Curie, aplastik anemiden öldü. Aplastik anemi hastalığı, kemik iliği yeni kan hücreleri üretemediğinde ortaya çıkan bir durum. Doktor, “Kemik iliği, uzun bir radyasyon birikimi sonucu yaralandığı için muhtemelen tepki veremedi” dedi.
Marie Curie, Paris’in güneyindeki yerel bir idare olan Sceaux ‘da kocasının yanına gömüldü. Fakat 1995 yılında, kalıntıları Paris’teki Pantheon’a Fransa’nın en büyük vatandaşlarıyla birlikte taşındı. Curie çifti, 1944’te periyodik elementler tablosundaki 96. elementin keşfedilmesi ve “Curium (Küriyum)” olarak adlandırılmasıyla onurlandırıldı.
Bunlar da ilginizi çekebilir:
Editör / Yazar: Ramazan Fırat Şahin