Yapılan yeni bir araştırmaya göre, yaratıcı bir fikir bulduğunuzda veya bir problemi çözdüğünüz/kavradığınız anda gözeleriniz sizi ele veriyor. Çalışma, gözlerde meydana gelen hareketlilikleri izleyerek yapıldı. Buna göre kavrama anında gözler çakmak çakmak oluyor. Bu anda zihin problemlerin parametrelerini birey fark etmeden işliyor ve bir anda bir içgörü ile çözüm kavranıyor.
Bu kavrayış anlarına özellikle Avrupa literatüründe “epifani” veya “aydınlanma anı” deniyor. Araştırma raporunda Ohio Üniversitesi psikoloji bölümünden Prof. Dr. Ian Krajbich ve ekonomi bölümünden araştırma görevlisi James Chen; epifani anını “ani, beklenmeyen ve geri dönüştürülemez” olarak tanımlıyorlar.
Araştırmada 59 öğrenci bilgisayarlarda strateji oyunu oynadılar. Her oyuncuya 0 ve 10 arasında bir sayı seçmesi gerektiğini soran bilgisayar, aldığı sayıları belli bir işleme tutarak oyunculara geri döndürüyordu. Oyuncular bu oyunun nasıl çalıştığını çözerken araştırmacılar da onları gözlemledi.
Çalışmaya katılan deneklerin %42’si oyunu çözebildi. %37’si sürekli aynı sayıyı seçti. Geri kalanı ise hiçbir strateji geliştirmedi. Epifani yaşayanların gözlerindeki hareketlilikler, bilim insanları tarafından ortaya kondu. Problemi çözenler epifani anı yaşarken, bunu yaşayanların gözlerinde hızlı hareketlilikler meydana gelmekteydi.