Furkân kelimesi, Aramı asıllıdır[1]. Kelimenin kök manası, ayırt etmektir[2]. Kurân da, varlıkta bir arada veya karışık olan şeyleri ayırt edip olması gereken yere ve kategoriye koyar. Bu bakımdan ona el-Furkân denmiştir.
Furkân Sûresinin 1. ayetinde şöyle denilmektedir:
"el-Furkân'ı, âlemlere uyarıcı olsun diye kuluna indiren Allah'ın şânı ne yücedir."
Şu halde Kur'ân'ın bir özelliği de onun, hatları ve safları, karışıklıktan kurtarıp netleştirmesidir. Bilindiği gibi yine Kur'ân'ın ifadesine ve insanlığın bilgi ve tecrübesine göre, varlıkta pek çok şey, çifttir ve birbirine zıttır. Her şeyin zıddı ile bilindiği ve her şeyin zıddı ile kâim olduğu, bir aksiyomdur. Kurân, Furkân olma özelliği ile, iyiyi kötüden, güzeli çirkinden, sâlih olanı sâlih olmayandan, hakkı bâtıldan, nizâmı kaostan, helali haramdan, günahı sevaptan, doğruyu yanlıştan, sahte tanrıları Allah'tan, karanlığı aydınlıktan, bakiyi fâniden vb. şeyleri birbirinden ayırt edecek muhtevaya sahiptir.
Kur'ân'ın Furkân oluşunu, en fazla insanın, Allah'la, âlemle ve .insanlarla girdiği ahlakî ilişkide görebiliriz. Kur'ân, olgun şahsiyetler yetiştirmeyi amaçladığı için o, insanın, varlık içinde münasebette olduğu bütün durumlar, şahıslar ve oluşlar karşısındaki tutumunu belirlemede, ona yardım eder. İçinde bulunduğu karmaşık yapı içerisinde insanın, isabetli tercihler yapmasına katkıda bulunur. Kur'ân'ı, kâinat ve insan kitabıyla birlikte anlamaya çalışan insanların elinde, çok sağlam kıstaslar bulunur. Nitekim Allah, Enfâl Sûresinin 29. ayetinde, inananlar, eğer Allah'ın talimatları konusunda uyanık, dikkatli ve titiz bir ruh haleti içinde bulunur ve ölçülü davranırlarsa Allah'ın, onlara, iyiyi kötüden ayırt eden bir meleke ve güç vereceğini belirtiyor. Şu halde Kur'ân, karmaşık ilişkiler yumağı içindeki insanın zihnindeki, gönlündeki ve ruhundaki bulanıklığı ortadan kaldırmakta ve ona berrak bir anlayış ve kavrayış kazandırmaktadır.[3]