Arter basıncı (AB), kanın kan damarlarının duvarlarına baskı yaptığı kuvvettir. Bir yetişkin için normal basınç 120/80 mmhg’dir. Basınç yükselir ve 140/90 mmhg’yi aşarsa, bu, damarların daraldığı ve kan dolaşımının kötüleştiği kronik bir hastalık olan hipertansiyonun bir işareti olabilir. Hipertansiyon inme, kalp krizi, böbrek yetmezliği ve diğerleri gibi ciddi komplikasyonlara yol açabilir.
Hipertansiyon tedavisi için genellikle özel ilaçlar kullanılır — kan damarlarını genişletmeye ve basıncı azaltmaya yardımcı olan antihipertansif ilaçlar. Bununla birlikte, bazen ilaç aldıktan sonra basıncın düşmemesi veya yeterince düşmemesi olur. Bu neden oluyor ve böyle bir durumda ne yapmalı?
İlaç tedavisinin etkisizliğinin nedenleri
İlaç aldıktan sonra basıncın düşmemesinin veya yeterince düşmemesinin birkaç olası nedeni vardır. Hem ilaçların kendileri hem de etkilerini etkileyen faktörlerle ilişkilendirilebilirler. Bazılarına bakalım:
- Yanlış ilaç seçimi veya dozu. Farklı ilaçların farklı etki mekanizmaları ve kullanım endikasyonları vardır. Hepsi tüm hastalar için uygun değildir. Örneğin, bazı ilaçlar kalp, böbrek, karaciğer vb. Eşlik eden hastalıklarda kontrendike olabilir. Ek olarak, ilaçların dozu, basınç artışının derecesine, yaşına, kilosuna ve hastanın diğer parametrelerine bağlı olarak ayrı ayrı seçilmelidir. İlaçlar yanlış seçilirse veya dozaj çok düşük veya yüksekse, bu onların etkinliğini azaltabilir veya yan etkilere neden olabilir.
- İlaç rejimine uyulmaması. İlaçların işe yaraması için, düzenli olarak, kesin olarak tanımlanmış bir zamanda, atlama ve ara vermeden alınmaları gerekir. Hasta ilaç almayı atlarsa, bu durum basınç dalgalanmalarına ve durumun bozulmasına neden olabilir. Hasta dozu gönüllü olarak değiştirirse veya ilaçları iptal ederse, bu direnç gelişmesine yol açabilir — ilaçların etkisine karşı direnç. Bu durumda, ilaçlar basıncı düşürmeyi bırakır veya dozda bir artış gerektirir.
- Yaşam tarzı ve beslenmenin ihlali. Hasta yaşam tarzını ve diyetini değiştirmezse ilaçlar hipertansiyonun nedenlerini tamamen ortadan kaldıramaz. Artan kan basıncına ve kan damarlarının bozulmasına katkıda bulunan risk faktörleri vardır. Bunlar arasında sigara, alkol, aşırı kilo, stres, hareketsiz yaşam tarzı, aşırı tuz tüketimi, yağlı ve baharatlı yiyecekler, kahve ve diğer uyarıcılar bulunur. Hasta bu risk faktörlerini ortadan kaldırmazsa, ilaçlar basıncı tamamen azaltamaz veya zamanla etkinliğini kaybedebilir.
- Diğer hastalıkların varlığı. Bazen kan basıncında bir artış, ayrı tedavi gerektiren diğer hastalıkların bir belirtisi olabilir. Örneğin, şunlar olabilir: hipertiroidizm — tiroid hormonlarının seviyesinde bir artış, feokromositoma — adrenal bezlerin tümörü, aort koarktasyonu — aortun konjenital daralması, böbrek yetmezliği — bozulmuş böbrek fonksiyonu, vb. Bu hastalıklar teşhis edilmezse ve tedavi edilmezse, hipertansiyon ilaçları etkisiz ve hatta zararlı olabilir.
İlaç aldıktan sonra basınç düşmezse ne yapmalı
İlaç aldıktan sonra basınç azalmazsa veya yeterince azalmazsa, tedavinin düzeltilmesi için bir doktora danışmak gerekir. Doktor ilaçları, dozu, alım rejimini değiştirebilir, ek çalışmalar önerebilir, eşlik eden hastalıkları tanımlayabilir ve tedavi edebilir. Ek olarak, hasta aşağıdaki tavsiyelere uymalıdır:
- Basıncı düzenli olarak ölçün ve okumalarını kendi kendini izleyen bir günlüğe kaydedin. Bu, doktorun tedavinin etkinliğini değerlendirmesine ve en uygun tedavi rejimini seçmesine yardımcı olacaktır.
- Reçete edilen tedavi rejimine kesinlikle uyun, ilaç almayı atlamayın, doktora danışmadan dozu veya ilaçları değiştirmeyin. Yan etkiler veya alerjik reaksiyonlar meydana gelirse, derhal doktorunuza bildirmelisiniz.
- Yaşam tarzını ve beslenmeyi değiştirin, kan basıncının artmasına katkıda bulunan risk faktörlerini ortadan kaldırın. Sigarayı ve alkolü bırakın, fazla kilo verin, stresten kaçının, fiziksel aktiviteye katılın, doktorla anlaşın.
Ne zaman ambulans çağırmalı
İnme, kalp krizi, böbrek yetmezliği veya anevrizma gibi komplikasyonlara yol açarsa yüksek tansiyon hayatı tehdit edebilir. Doktorunuz tarafından reçete edilen ilaçlarla kan basıncınızı düşüremiyorsanız ve aşağıdaki belirtilerden bir veya daha fazlasını yaşıyorsanız ambulans çağırmanız gerekir:
- Şiddetli baş ağrısı, baş dönmesi, görme veya konuşma bozukluğu
- Göğüs ağrısı veya basıncı, nefes darlığı, düzensiz nabız veya bilinç kaybı
- Uzuvlardan birinde, özellikle solda ağrı veya halsizlik
- Mide bulantısı, kusma, karın veya bel ağrısı
- İdrar, balgam, kusmuk veya dışkıda kan
- Kramplar, aşırı terleme, endişe veya panik
Bu semptomlar hipertansif bir krizi gösterebilir — acil tıbbi müdahale gerektiren basınçta akut bir artış. Kendi başlarına geçene kadar beklemeyin veya ev ilaçları ile onlarla başa çıkmaya çalışmayın. Nitelikli yardım ne kadar erken alırsanız, sağlığınız için ciddi sonuçlardan kaçınma şansınız o kadar artar.