Gavs-ı Hizânî [kuddise sırruhu] şöyle derdi: “Hayvanların yavruları, insanların yavrularına nazaran annelerinin bakımından ve babalarının gözetiminden daha erken ayrılırlar. Ayrıca daha kısa bir zamanda kendi ihtiyaçlarını görebilecek, kendileri için neyin iyi neyin kötü olduğunu ayırt edebilecek duruma gelirler. Bu nedenle hayvanlar, insanlara nisbetle daha yabani ve daha vahşi olurlar.
İşte seyr-i sülûkle âdeta ikinci ve manevî doğumlarını yaşayan müridlerin durumları da böyledir. Onlardan kim daha çabuk sütten kesilirse elbette ki dereceleri daha düşük olur. Kimin de terbiye hücresindeki bekleyişi, çocukluk ve gözetim süresi daha uzun olursa, onun kemâlâtı yüce, makamı yüksek ve istikameti daha sağlam olur.
Şeyhlerinin sohbetlerinde uzun müddet kalmadan, riyazetlerinde bulunmadan onların bir nazarıyla kemale eren ve irşad için icâzet verilen bazı müridleri görmez misin? Vefat etmeleriyle birlikte nasıl da isimleri, eserleri kayboldu, silsileleri kesildi, tarikatlarının sancağını devam ettirecek birileri kalmadı.*
____________
* Minah, Dokuzuncu Minha