Retrofütürizm nedir?… Retrofütürizm, aratıcı sanatlarda daha erken bir çağda üretilen geleceğin tasvirlerinin etkisini gösteren bir harekettir. Fütürizm, gelecekte teknolojik olarak bizleri neyin bekleyeceğini hayal etmketir. Buna bağlı olarak retrofütürizm, gelecek zamanda, geçmiş zamandaki teknolojinin nerelere gidebileceğini hayal etmektir diyebiliriz.
Retrofütürizm Nedir?
Retrofütürizm, aratıcı sanatlarda daha erken bir çağda üretilen geleceğin tasvirlerinin etkisini gösteren bir harekettir. Fütürizm, gelecekte teknolojik olarak bizleri neyin bekleyeceğini hayal etmketir. Buna bağlı olarak retrofütürizm, gelecek zamanda, geçmiş zamandaki teknolojinin nerelere gidebileceğini hayal etmektir diyebiliriz.
Kısaca giriş tanıtımı yaptıktan sonra Retrofütürizm’i oluşturan kelimeleri ayrı ayrı inceleyelim.
Fütürizm, Retro ve Retrofütürizm Nedir?
Retrofütürizm, Retro ve Fütürizm kelimelerinin birleşimidir. Şimdi Retro ve Fütürizm terimlerinin anlamlarına bakalım.
Retro Nedir?
Retro, geçmişe dönmek, geçmişi yad etmek veya geçmişte olan bir şeyi geleceğe getirmeye çalışmak diyebiliriz. Bir yerde Retro terimi var ise orada geçmişten bir esinti arama, geçmişten dokular arama yer almaktadır. “Retro,” geçmiş dönemlere veya özelliklere duyulan bir özlemi veya ilgiyi ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Bu terim, genellikle eski moda veya tarzları, tasarımları, eğlence biçimlerini veya teknolojileri ifade eder. Retro, geçmişe özgü tasarım unsurlarının veya özelliklerin yeniden canlandırılması veya kullanılması anlamına gelir.
Retro, genellikle nostalji ile ilişkilendirilir ve insanların geçmiş dönemlere veya hatıralara duyduğu özlemi yansıtır. Özellikle modada, mobilyada, müzikte ve pop kültüründe retro öğeler sıkça görülür. Örneğin, bir moda tasarımı retro olabilir, eski bir araba retro bir tarza sahip olabilir veya bir müzik grubu eski bir müzik tarzını yeniden canlandırabilir.
Retro, geçmişin estetik ve tarzını çağrıştıran tasarımları içerirken, aynı zamanda o dönemin özgün özelliklerini yeniden yorumlama veya modernleştirme amacını da taşıyabilir. Bu, geçmişe bir saygı gösterisi olarak veya belirli bir dönemin özelliklerini vurgulamak için kullanılabilir.
Retro terimi, genellikle bir dönemi veya özelliği tanımlamak için “retro tarzı” veya “retro tasarımı” gibi ifadelerle birlikte kullanılır. Retro, popüler kültürün içinde sıkça karşımıza çıkar ve geçmişe bir yolculuk yapma veya geçmişle yeniden bağlantı kurma fırsatı sunar.
Fütürizm Nedir?
Fütürizm, en temel anlamı ile gelecekçilik anlamına gelir. 20. yüzyılın başlarında İtalya’da ortaya çıkmış bir modern sanat ve toplumsal hareketi temsil eden terimdir. Bu akım, gelenekselliği reddederek dünyanın geleceğin modernlik olduğunu savunur.
Fütürizm, aşağıdaki temel özelliklere sahiptir:
1. Teknoloji ve Hız: Fütüristler, sanayileşme ve teknolojinin hızlı ilerlemesi ile büyülenmişlerdir. Bu nedenle, teknolojiye ve hıza olan bir tapınma ve bu öğelerin güzelliğini öne çıkarma fütürist sanatın temel özelliklerindendir.
2. Geleceğe Odaklanma: Fütüristler, geleceği inşa etmeye yönelik bir tutkuya sahiptiler ve bu nedenle sanatlarında geleceği ve yeniliği vurguladılar. Geleceğin dinamizmi ve potansiyeli, onların eserlerinde ön plandaydı.
3. Hareket ve Enerji: Fütüristler, enerjiyi, hızı ve hareketi önemseyen eserler ürettiler. Resimlerinde, şehir yaşamının hareketliliğini, araba ve trenlerin hızını betimlediler.
4. Reddedici ve İsyankar Tutum: Fütüristler, geleneksel sanat ve kültürel değerleri sıkça reddettiler ve mevcut toplumsal düzenlere ve normlara meydan okudular. Bu, hareketin radikal ve isyankar bir yönünü yansıtır.
5. Manifestolar: Fütüristler, hareketlerini tanımlayan ve ilan eden manifestolar yayınladılar. Bu manifestolar, fütürist prensipleri ve idealleri açıklayarak hareketin etkisini artırdı.
Fütürizm, özellikle resim, heykel, şiir ve müzik gibi sanat alanlarında etkili olmuştur. Önde gelen fütürist sanatçılar arasında İtalyan ressam ve şair Filippo Tommaso Marinetti, Giacomo Balla ve Umberto Boccioni bulunur. Bu sanatçılar, fütürist estetiği benimseyerek modern yaşamın enerjisini ve karmaşıklığını yansıtan eserler ürettiler.
Ancak, Fütürizm sadece sanatla sınırlı kalmadı, aynı zamanda siyasi ve toplumsal düşünceyi de etkiledi. İtalya’da, fütüristler, Mussolini’nin faşist hareketine katkıda bulunan bir grup oldu.
Sonuç olarak, Fütürizm, modern teknolojiye, hıza ve yeniliğe bir övgü olarak ortaya çıkan ve sanatın yanı sıra toplum ve politika üzerinde de etkili olan önemli bir sanat hareketidir.
Retrofütürizm
Retrofütürizm, şu iki şekilde özetlenebilir. Geçmişten görülen gelecek yada gelecekten görülen geçmiş.
Retrofütürizm, 1960 öncesi dönemde ya mevcut teknolojinin ciddi projeksiyonlarında (örneğin dergilerde) geleceği tahmin etmeye çalışan yazarların, sanatçıların ve film yapımcılarının zihinlerinde var olan hayali gelecekten doğrudan esinlenmiştir.
İkinci eğilim, birincinin tersidir: fütüristik retro . Eski sanat tarzlarının, kıyafetlerin, adetlerin retro çekiciliği ile başlar ve ardından modern veya fütürist teknolojileri üzerine aşılayarak geçmiş, şimdiki ve gelecekteki unsurların bir karışımını yaratır.
Hem fütüristik teknolojinin alternatif bir Viktorya çağına geri yansıtılması hem de neo-Victoria stillerinin modern teknolojiye uygulanması için kullanılan bir terim olan Steampunk , bu ikinci eğilimin oldukça başarılı bir versiyonudur.
Nostalji ve İlham Kaynağı
Retrofütürizm, bir yandan geçmişe duyulan nostaljiyi yansıtırken, diğer yandan da geçmiş dönemlerin fütüristik tasarımlarından ilham alır. Bu akım, eski dönemlerin tasarım unsurlarını modern teknoloji ve bilimsel bilgiyle yeniden yorumlar. Geçmişteki tasarım ögeleri, modern teknolojiyle bir araya geldiğinde, retrofütüristik eserler ortaya çıkar.
Popüler Kültürdeki Yeri
Retrofütürizm, popüler kültürün birçok alanında etkili bir şekilde kendini gösterir. Bilim kurgu filmleri, video oyunları, grafik tasarım, moda ve müzik gibi birçok sanat ve eğlence dalında retrofütüristik etkiler görülür. Örneğin, “Blade Runner” gibi bilim kurgu filmleri, eski dönemlerin estetiğini geleceğin teknolojisiyle birleştirerek retrofütüristik bir atmosfer yaratır.
Teknoloji ve İleri Dönem Tasarımları
Retrofütürizm, özellikle teknoloji ve ileri dönem tasarımlarını vurgular. Geçmiş dönemlerin insanlarının geleceğe dair hayalleri ve teknolojik tahayyülleri, modern teknoloji ile yeniden düşünülerek günümüze taşınır. Bu, bilim kurgu ve fütüristik eserlerin tasarımında ve konseptlerinde sıkça karşımıza çıkar.
Çelişkili Bir Yaklaşım
Retrofütürizm, çelişkili bir yaklaşımı benimser. Geçmişin tasarım sınırlamaları ve estetiği ile modern teknolojinin olanaklarını bir araya getirir. Bu, hem nostaljiye bir saygı gösterisi olarak geçmişi canlandırırken hem de geleceğe dair umutlarını ifade eder. Retrofütürizm, geçmişin ve geleceğin bir araya geldiği bir sanat ve tasarım anlayışıdır.
Retrofütüristik Temalar
Benzer bir tema, modern dünyanın kendisinden memnuniyetsizliktir. Yüksek hızlı hava taşımacılığı, bilgisayarlar ve uzay istasyonları dünyası (geçmişteki herhangi bir standarda göre) “fütürist”tir; yine de alternatif ve belki de daha umut verici gelecek arayışı, arzu edilen veya beklenen geleceğin gerçekleşmediği hissini akla getiriyor. Retrofütürizm alternatif bir yol önerir ve saf nostaljiye ek olarak daha eski ama artık unutulmuş ideallerin bir hatırlatıcısı olarak hareket edebilir.
Retrofütürizm aynı zamanda teknolojinin yeniden değerlendirilmesini de ima eder. Çoğu fantezi türünde bulunan ortaçağ sonrası teknolojinin tamamen reddedilmesinin veya bazı bilimkurgularda bulunan tüm olası teknolojilerin benimsenmesinin aksine, retrofütürizm, insan ölçeğinde, büyük ölçüde anlaşılabilir, kurcalamaya uygun ve daha az opak bir teknoloji gerektirir.
Yirminci yüzyılın başlarındaki Fütürizm ile gevşek bir şekilde bağlantılı olmasına rağmen, retrofütürizm daha geniş bir kaynak yelpazesinden yararlanır. Elbette retrofütürist sanat ve edebiyat genellikle makine çağının fabrikalarından, binalarından, şehirlerinden ve ulaşım sistemlerinden yararlanır.
Kurguya uygulandığında, bu retrofütüristik görsel stil markası William Gibson’ın kısa öyküsü “Gernsback Continuum”da şekillenmeye başladı. Burada ve başka yerlerde , Googie, Streamline Moderne ve Art Deco’nun çeşitli yönlerini içeren görsel bir stil için kapsamlı bir terim olan Raygun Gothic olarak anılır.
Aşağıdaki tüm oyunlar Retrofütüristik tema içerek oyunlardır.
Atomic Heart
Alien: Isolation
Assassin’s Creed III
BioShock
Call of Duty: Black Ops II
Command & Conquer : Red Alert
Crimson Skies
Cyberpunk 2077
Cloudpunk
Damnation
Deathloop
Dishonored
Dishonored 2
Dishonored : Death of the Outsider
Fallout
Far Cry 3: Blood Dragon
God of War: Chains of Olympus
Grim Fandango
Grand Theft Auto 2
Infamous Second Son
Jazzpunk
Metal Gear
Observer
Prey
Resident Evil 4
Resistance
Stubbs the Zombie in Rebel Without a Pulse
The Outer Worlds
TimeShift
Wasteland 2
We Happy Few
Wolfenstein
X-Com: Apocalypse
X-Men: Destiny
Yu-Gi-Oh! Worldwide Edition: Stairway to the Destined Duel
Retrofütürizm temel olarak “Gelecekten, olası teknolojik geçmişi hayal etmek” diyebiliriz.
RetroFütürizm örnekleri ile vermeye çalıştım. Umarım faydalı olmuştur.
Bu tarz konulardaki diğer yazılarımı görmek için bağlantılara tıklayabilirsiniz.
Görüşmek üzere…