Etiyopya’nın merkezinde volkanik kayalara örülen 11 ortaçağ kilisesi, 12. yüzyılda Kral Lalibela’nın emriyle inşa edildi. Lalibela, Müslümanların Kutsal Toprakları Hristiyanların ziyaretlerine engellemesinden sonra, Afrika’da “Yeni Kudüs” inşa etmeye başladı.
Efsaneye göre, kiliselerin tasarımını, Kudüs’e gençlik yıllarında gerçekleştirdiği ziyaret esnasında gördüklerine hayran kalan kral tarafından çizilmiş. Kiliselerin bulunduğu bölgedeki yerlere verilen isimlerin de incilde geçen olaylardan esinlenilerek konulduğu söyleniyor.
Tarihi kiliseler, 1978 yılında UNESCO Dünya Mirası listesine alındı.
Bloklar halinde kesilen dev kaya parçalarıyla kapılar, pencereler, sütunlar, hendekler ve tören geçitleri yapılmış – mağara ve katakomplara açılan hatlarla. Kiliselerin yedisi kayaya gömülüyken, dördü kendi kendine ayakta durmaktadır. Kiliseler, Etiyopya Ortodoks Kilisesi’nin takipçileri için hac yeri kabul ediliyor. Kiliselerin sadece 24 yıl içinde yapıldığı söyleniyor.
Biri kuzeyde, diğeri de Ürdün nehrinin güneyinde iki ana kilise kümesi bulunmaktadır. Son olarak inşa edilen 11. kilise diğerlerinden izole edilmiştir, ancak bir hendek sistemi ile bağlantı sağlanmaktadır.
Efsaneye göre Kral Lalibela kiliseleri tamamladığında, Aziz George dörtnala koşan beyaz bir atla kralın yanına geldi. Kral’a kendisine bir kilise tahsis etmediği için öfkelendi ve kral, Etiyopya’nın koruyucu azizinin onuruna bir kilise inşa edilmesini emretti.
Portekizli rahip Francisco Alvares, 1521’de kiliseleri ziyaret ettiğinde onları dünya harikası olarak nitelendirdi. Arkadaşlarına “Bu binalar hakkında yazmaktan bıktım, çünkü inanılmayacak gibi görünüyorlar” diye mektup yazdı.
Kiliselerin bulunduğu alan hala hac yeri olarak işlev görmekte. Ortodoks hacılar buraya ulaşmak için bazen günler ya da haftalarca yürüyorlar.
Ayinler öncesinde tutsuler yakan rahip, kilisede tatlı kokulu bir duman kümesi oluşmasına neden oluyor. Lalibela’nın inşa ettirdiği kiliseler, 12. yüzyıldan bu yana kullanılmaktadır.
Kiliselerin inşaatında yaklaşık 40.000 işçi çalışmıştır.
11 kiliseden biri olan Biete Medhani Alem’in dünyadaki en büyük yekpare kilise olduğuna inanılıyor. Kiliseler geleneksel bir şekilde yani aşağıdan yukarıya inşa edilmemiş, baştan aşağı inşa edilmiştir.
Rahibeler kutsal ekmek pişirmek için tahıl yığınlarındaki küçük taş parçaları ayıklıyorlar.
Biete Abba Libanos’un dışında bir rahip, Etiyopya Ortodoks Kilisesi’nde bulunan eski bir yazı dili olan Ge’ez’le yazılmış ayin kitabını okuyor.
Her kilisede, gönüllü olarak yaşayan bir rahip bulunuyor. Bu rahip, eski el yazmalarının da bulunduğu kiliseye bakıcılık da yapmaktadır.
Yukarıdaki çizim 800 yıldan daha eski. Bakire Meryem’in bir görüntüsünün yanı sıra ejderhayı öldüren Aziz George’un hikayesini anlatıyor.
Duvarlardaki sayısız delik festivaller boyunca uyumak için kullanılmakta. Bazıları da mezar olarak kullanılıyor.
Kaynak: https://www.aljazeera.com/indepth/inpictures/2017/06/pilgrimage-ethiopia-12th-century-iconic-churches-170628172914986.html