-
daren acemoğlu ve james a. robinson'un güç, zenginlik ve yoksulluk üzerine yazmış oldukları kitap. kitabı yeni almış olmama rağmen okumak için sabırsızlanıyorum. okuduktan sonra tekrar edit
-
2012'de yayınlanan uzun süredin dünya gündeminde olan "why nations fail" daron acemoğlu ile james robinson'un yazdığı kitabın türkçe çevirisine verilen ad.
"mutlaka" okunması gerekenler listesindedir.
özetle, kitapta bazı ulusların (devletlerin) diğerlerine göre neden daha başarılı olduğunu sorguluyor. bunun ana nedeninin, ekonomik ve siyasal yapıların "bir şekilde" kapsayıcı ya da sömürücü olmasıyla açıklanabildiğini savlıyor. kapsayıcılık ya da sömürücü yapıların ortaya çıkmasında ise bilinçli tercihler ile geçmişteki olumsal unsurların etkisini göz ardı etmeyin diyor. tarihin dönemeçlerinde mevcut kurumsal yapılardaki küçük farklılıkların ilerideki muazzam farklılıkları oluşturduğunu savlıyor............ henüz kitabı bitirmedim da!..
kitap ingilizce olarak 2012'de mart veya mayıs'ta yayınlanmış. bir vesile ben 2012'de haziran ayında acemoğlu'nun, kitapta öne sürdükleri temel teoriyi anlattığı uzun bir konuşmasını dinleme fırsatı buldum.
o konuşmayı dinlemeden önce mi, yoksa sonra mı tam hatırlamıyorum, -yaşlılık artık- zamana ilişkin düşünmekten kaçınıyor insan, tübitak'ın nasıl olup da yayınladığına şaşırdığım "halkın bilim tarihi" (clifford d. conner) kitabını, sermaye'nin sırrı (hernando de soto), sanayileşmenin gizli tarihi (ha-joon chang) kitaplarını o günlerde okudum.
kitabın türkçede yayınlandığını öğrenir öğrenmez de hemen aldım, şu anda okuyorum. daron acemoğlu'nun dinlediğim konuşması oldukça iyiydi, bu nedenle kitap şu anda derinlemesine düşünme imkanı verir nitelikte. ancak ilk kez okusaydım eminim çok daha etkili bir sürpriz olarak görürdüm.
daron acemoğlu ve james robinson'un yakın bir gelecekte nobel alacağına kesin gözüyle bakılıyor.
ulusların düşüşüne ilişkin orijinal isim başlığında yazılanları okumadım ama birisi mutlaka diyecektir, "eaaahh işte neo liberallerin şeysi.. " evet yaklaşım neo-liberal ama güçlü bir "teori" sunuyor kitap. önemli olan bu.. yakın zamanlarda, dünyayı anlamaya yönelik pek "yeni" fikir ortaya çıkmıyordu. acemoğlu ve robinson bunu başarmış.. taa ibn-i haldun'dan bu yana "söylenen" sözlere bile alternatif sunyor-tartışıyor kitap.. hakikaten iktisat ve iktisat tarihi okurken eğleniyor insan okurken.
yukarıda saydığım kitapların hepsini peş peşe okursanız acayip etki edecek düşünce yapınıza.
buna bir de benim varlığından bir şekilde haberdar olduğum ama henüz okumadığım, bir dönem dünyada ve türkiye'de çok ilgi gören pasif ve dışlayıcı laiklik (ahmet kuru) kitabını eklemekte fayda var.
gelecek günlerde de hızla sayısı artan sanayi 4.0, ikinci makine çağı, dördüncü sanayi devrimi gibi adlarla anılan yeni olguya ilişkin yazını okumak gerekli.
özetle, evet buncağız dahil geniş bir kitle mal gibi ilkel gündemimize takılıyoruz ama bunların hepsi güzel şeyler..
not: "bunların hepsi güzel şeyler" yeni yazarlar için bir anlam ifade etmez ama eski ekşi sözlük okur-yazarlarına tebessüm ettirme amacı taşımaktadır.
-
(bkz: why nations fail)
-
çevirisi nedense tatmin etmemiş kitaptır. bir kaç kafamı kurcalayan yeri orjinali ile karşılaştırdım. çevirisi daha iyi olabilirdi. imkanı olanın orjinalinden okuması tavsiye edilir.
-
ilk başta ingilizcesini almıştım fakat biraz zorlandığım ve gerçek anlamda anlayarak okumak istediğim için türkçesiyle devam ettim. çok iyi bir kitap. kitap için birlikte yazarlık yapan daron acemoğlu ve james robinson ın çok iyi bir altyapı, araştırma ve bunları sentezleme yaptığını kitabı okuduktan sonra anlıyorsunuz. kitabın konusu genel çerçevesiyle ulusların kurumları, tarihsel gelişimi yüzyıllar içerisinde karşılaştırmalı olaran size sunuyor. bunları sunarkende ülke case leriyle somut örnekli olarak görmek güzel birşey.
ekonomiyle ilgili kitaplar arasında tüm arkadaşlarıma önerdiklerim arasındadır.
-
bu tip kitaplara ben popüler sosyal bilim kitapları diyorum.
kitap çok akıcı ve keyifli okunuyor.
daha önceki yorumlarda bahsedilen tercüme işine ben de katılıyorum.
türkçe tercüme daha özenli olabilirmiş. imkanınız varsa orijinali daha keyifli okunuyor.
kitap özetle şunu diyor:
ulusların zenginleşmesinin iki yolu vardır:
1, merkezi ama sömürücü olmayan bir otorite (ki bu sayede asayiş sağlanabilsin, düzen olsun, vergi toplansın, hukuk adaletli bir şekilde işlesin ve bu sayede devlete kaynak aksın)
2, sömürücü olmayan merkezi siyasal bütünlük sağlandıktan sonra kapsayıcı ekonomik kurumlar var olsun (ki bu sayede girişimcinin önü kesilmesin, inovasyonların önü açılsın, ticaret artsın, ekonomi rahatlasın)
-
birbirine benzeyen ülkelerin ekonomik ve politik olarak aralarında neden büyük farklılar olduğunu ortaya koymaya çalışan bir eser.
yazarların söz konusu karşılaştırmayı inka medeniyetinden başlayarak, mısır devrimine bağlaması tarihin tekerrürden ibaret olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor. günümüz türkiye'sinin hangi aşamada olduğunu ve gelecekte dünyada nerede olacağının ipuçlarını da okuyucu muhakemesi ile bu kitap ile tahmin edebilir. kitapta olumsuz olarak dikkatimi çeken nokta ise yazarların bunu saklamaya çalışsalar da amerikan merkezli bakış açısıyla araştırmalarını yapmış olmasıdır.
eseri türkçe çevirisinden okudum. bazı noktalarda çevirinin getirdiği sıkıntılar göze çarpıyor. ımkanı olanların orjinalinden okuması daha faydalı olacaktır.
edit: ekleme ve imla.
-
-
şu anda dünyanın en prestijli üniversitelerinden mit'nin ekonomi profesörü olan ve dünyanın en fazla alıntı yapılan on ekonomi profesöründen biri olan daron acemoğlu'nun, james a. robinson ile birlikte kaleme aldığı şaheser.
der ki;
bir ulus ne kadar "kapsayıcı" kurumlara sahipse, yani toplumu oluşturan farklı çıkar gruplarının, seslerin, renklerin, katmanların güçlü temsiline ne kadar açıksa o kadar ileri gider. gücün tek elde ya da küçük bir zümrede toplandığı, dışlayıcı ve sömürücü kurumlara sahipse geride kalır.
-
benzer coğrafyalarda, benzer şartlar altında ulusların nasıl refah seviyelerinin farklılaştığını hukuk, fikir patenti, fırsat eşitliği gibi kapsayıcı unsurlar çerçevesinde inceleyen oldukça akıcı, okunası bir kitaptır.(bkz: daron acemoğlu)