Başlıklar
İnterfaz Evresi
Biyolojide sık sık karşımıza çıkan bölünme ve bölünme evreleri içerisinde duyduğumuz interfaz evresi, mitozda hücre bölünmesinin en uzun süren evresi olarak kaynaklarda yer alır. İnterfaz, iki mitoz bölünme arasında olan evredir. Bölünmüş bir hücrenin tekrar bölünmesi anlamına gelir. İnterfaz aşamasında hücre hazırlık dönemindedir. İnterfaz için, hücrenin büyüdüğü ve kromozomlarını kopyaladığı evre denebilir. Mitoz bölünmenin uzun süren bir bölümü interfaz evresinde geçer. İnterfaz evresinde hücre oldukça büyür ve bölünme evresi için kromozomlarını kopyalar. Ayrıca bu evrede hücre içi metabolik faaliyetler baş gösterir, bu faaliyetler oldukça yoğundur. Bu metabolik faaliyetlere; büyüme, solunum, protein sentezi örnek verilebilir. Bölünme başlamadan önce, hücre interfaz evresinde hazırlık yapar. DNA kendini eşler ve bu sayede kalıtım ürünleri iki katına ulaşır. İnterfaz, oldukça uzun bir dönemdir. Örneğin insan derisinde gerçekleşen hücre bölünmesinde interfaz tam olarak 24 saat sürmektedir ve tam 22 saatini interfaz evresi kaplamaktadır.
İnterfaz evresi 3 aşamada meydana gelir. Bunlar G1, S ve G2 evreleridir.
- G1 Evresi: G1 Evresinde, bölünmede meydana gelen yavru hücre büyümeye başlar. Hücre içerisinde organel sayısı artmaya başlar, Bu evrede hücrenin bölünmesi için gerekli olan enerji yani ATP, proteinler ve diğer maddelerin sentezi gerçekleşir. G1 Evresinin uzunluğu, birkaç gün, birkaç hafta, birkaç saat ya da birkaç dakika bile olabilir. Bu süre hücrenin çeşidine bağlıdır.
- S Evresi: S Evresi, baş harfinden de akla gelebileceği üzere sentez evresi olarak adlandırılır. Bu evrede DNA kendini eşler ve her kromozom iki kardeş kromotit olarak görülmeye başlar. Bilgilere ve bilime göre S evresi normal hücrelerde 6 saat kadar sürede meydana gelir. Bu evrede DNA miktarı iki katına çıkar, her kromozomun bir eşi olur. Ayrıca S Evresi geçirmeyen bir hücre bölünemez.
- G2 Evresi: G2 Evresi, bölünmeden önceki son evredir. Hücrenin gelişimi bu evre boyunca bölünmeye dek devam eder. Bu evrede sentrozomlar eşlenir, bölünme ile alakalı enzimler de bu evrede eşlenir. Ayrıca DNA sentezi durur ancak RNA sentezi bu evrede devam eder. Bu evrede organel sayısı arttırılmaya devam eder. Mitotik evreden önceki, interfazın son evresi G2 Evresidir. G2 Evresi, hücrenin bölünme için hazırlandığı aşama olarak da bilinir. Bu aşamada buradaki kontrol noktasında DNA hasarı olup olmadığı kontrol edilir.
Bu evreler normal ve sağlıklı bir hücrede görülen interfaz evreleridir. İnterfaz G1, S ve G2 olmak üzere 3 aşamada meydana gelen uzun süreli bir hazırlık aşamasıdır. Ancak bilinmesi gereken önemli bir nokta vardır. Embriyonik hücrelerin interfazında, yalnızca S evresi görülür. G1 ve G2 evreleri embriyonik hücrelerde görülmez. Bu nedenle embriyonik hücreler kısa sürede daha hızlı çoğalırlar. Embriyonik hücrede interfaz yaklaşık olarak 30 dakikada gerçekleşir. Embriyonik hücrenin dışında bakteri ve maya hücrelerinde de interfaz oldukça hızlı gerçekleşir. Oldukça hızlı gerçekleşen interfaz bakteri hücresinde 20 dakikada gerçekleşmektedir.
İnterfaz Evresinde Gerçekleşen Olaylar
İnterfaz evresinde birçok olay gerçekleşmektedir. İnterfaz bir hazırlık aşamasıdır. Bu nedenle birçok görev interfaz evresine aittir. İnterfaz evresinde gerçekleşen olaylar şunlardır:
- İnterfaz evresinin en önemli noktası DNA eşlenmesidir. İnterfaz evresinde DNA eşlenmesi başlar. DNA kendini interfaz evresinde eşler.
- İnterfaz aşamasında hücre içinde organel artışı meydana gelir.
- İnterfaz evresinde genetik malzemeler iki katına ulaşır. DNA ile birleşen Histon Proteinleri, kromatin olarak adlandırılır ve kromatin sayısı iki katına ulaşır.
- İnterfazda RNA ve protein sentezi oldukça hızlanır ve yüksek hız kazanarak devamlılığını sürdürür.
- İnterfaz evresinde metabolizma oldukça hızlı şekilde çalışır. Bu nedenle hızlanan metabolizmanın kontrol altına alınması adına gerekli enzimlerin sentezi ve üretimi sağlanır.
- ATP üretiminde yüksek artma meydana gelir.
- İnterfaz evresinde gerçekleşen olaylar ile birlikte sitoplazma oldukça büyür. Bunun sonucunda hücre kendi ihtiyaçlarını karşılayamaz hale gelir, kontrolden çıkar.
- Kendi ihtiyaçlarını karşılayamayacak duruma gelen hücre, çekirdek tarafından bölünme emrini alır. İnterfaz sonunda bölünme emri gelir.
İnterfazda görülen başlıca değişikliklere örnek vermek gerekirse; hücrede meydana gelen ATP sentezi, RNA, protein sentezi, büyüme gibi metabolik faaliyetlerin oldukça hızlandığı görülmektedir. Kromozomların kendini eşlemesinin beraberinde genetik madde miktarının iki katına çıktığı gözlemlenir. Sentriollerin kendini eşlediği de görülmektedir.
İnterfaz Evresi Özellikleri
İnterfaz evresinde gerçekleşen olaylar dahilinde, interfazın özellikleri de benzerdir. İnterfaz evresi oldukça uzun bir dönemdir. İnterfazda gerçekleşen her olayın farklı bir ismi vardır. İnterfazın özelliklerini şu şekilde sıralamak mümkündür:
- İnterfazda organel sayısı hücreye yetecek miktarda artar.
- ATP ve protein sentezi hızlanır ve artar.
- Hücre hacimce ve boyutça büyümeye ve gelişmeye başlar.
- Yeterli ATP enerji üretimi olduğu zaman hücreye çekirdek tarafından bölünme emri gelir.
- DNA bölünme emri dahilinde kromatin sayısını iki katına çıkarır.
- Sentrozomlar eşlenmeye başlar.
- Bölünmenin beraberinde enzimler sentezlenir.
- DNA sentezinin durması ile birlikte RNA sentezi buradan devamlılığı sürdürür.
İlginizi çekebilir: Hücre Nedir? Prokaryot ve Ökaryot Hücre Yapıları ve Hücre Organelleri