Arkeologlar, Meksika’nın güneydoğusunda, Mayaların mısır tanrısının başını temsil eden yaklaşık 1.300 yıllık bir heykel ortaya çıkardılar.
Arkeologlardan oluşan ekip, Meksika’nın Chiapas eyaletindeki Usumacinta Nehri yakınında bulunan Maya şehir eyaleti Palenque’de kazı yapıyordu.
Palenque’de bulunan ve Güneş’in ilk ışınlarıyla mısır bitkisinin doğuşunu simgeliyor olması muhtemel eser, doğu-batı doğrultulu yerleştirilmişti. Başlangıçta sadece bir kafa olarak tasarlanan heykel, Mayalar tarafından bir üçayak üzerine yerleştirilmiş (pişmiş topraktan bir üçayak keşfiyle kanıtlandı) ve mısır bitkisinin Güneş’in ilk ışınlarıyla doğuşunu sembolize etmek için doğu-batı yönünde konumlandırılmıştı.
Benzer ikonografi, Geç Klasik döneme (MS 600-850) ve Erken Klasik Dönem’e (MS 150-600) ait Tikal bölgesindeki sitelerde ve tanrıların başları kopmuş olarak göründüğü Dresden ve Madrid yazmalarındaki temsillerden biliniyor.
Itza Dili’nde Lakamha (“Düz-Yer-Nehir” anlamına gelir) olarak da bilinen Palenque, çoğunlukla Maya dünyasından en iyi mimari, heykel, çatı tarağı ve alçak kabartmalardan bazılarına sahip olmasıyla biliniyor.
Araştırmacılar, saray kompleksindeki B Evi ile F Evi’ni birbirine bağlayan bir koridordaki dolguyu kaldırırken, küçük bir gölette kopmuş bir sıva kafanın bulunduğu bir kap ortaya çıkardılar.
Ekip, bu ortamın Maya yeraltı dünyasının girişini taklit etmek için olduğuna inanıyorlar. Mayalar, evrenin gökyüzüne, yeryüzüne ve yeraltı dünyasına bölündüğüne inanıyordu; burada mağaralar ve obruklar gibi saygı duyulan yerler, Maya ölüm tanrıları ve yardımcıları tarafından yönetilen bir yeraltı krallığı olan Xibalba’ya bir portal veya geçit işlevi görüyordu.
Ulusal Antropoloji ve Tarih Enstitüsü yaptığı açıklamada, “Heykel, bir su ortamında tanrının yeraltı dünyasına girişini taklit eden bir gölet üzerine yerleştirilen bir sununun parçasıydı.” diyor.
INAH Chiapas Merkezi araştırmacısı Arnoldo González Cruz, “Bu keşif, antik Palenque Mayalarının mısır tanrısının doğumu, ölümü ve dirilişiyle ilgili efsanevi geçişi nasıl yeniden yaşadığını daha iyi anlamamızı sağlıyor.” diyor.
Heykel nemli koşullarda bulunduğundan, restore edilmeden önce yavaş bir kuruma sürecine alındı.
AFP. INAH. 2 Haziran 2022.