Bu ay, Uluslararası Enerji Ajansı, güneş enerjisi, küresel elektrik piyasalarının “yeni kralı” dedi. IEA, 1980’den beri modül maliyetlerinde inanılmaz bir şekilde yüzde 99 azalma elde ederek, güneş fotovoltaiki’nin (PV) şu anda tarihteki en ucuz elektrik kaynağı olduğunu belirtti. Güneş enerjisi kral ise, rüzgar kraliçedir ve her ikisi de senaryo aralığında 2030’a kadar önemli bir büyüme gösterecekler.
Neden ucuzladı?
Fosil kaynaklar söz konusu olduğunda, mühendislik yenilikler, kaynak kalitesinin düşmesine ve rezerv tükenmesine karşı bir yarış içindedir. Gelişmeler, maliyetleri artırmadan daha yüksek oranda rezerv üretimine veya yeni kaynaklara erişime olanak tanır. Buna karşılık, rüzgar ve güneş kaynakları tükenmez, bu nedenle teknolojilerdeki gelişmeler doğrudan kara dönüşür.
Maliyet indirimleri çok aşamalı bir hikaye, ancak aynı dönemde güneş enerjisi için 2010’dan bu yana yüzde 80 ve rüzgar için yüzde 40 maliyet düşüşleriyle eğilim devam ediyor.
Tek bir büyük atılımdan ziyade, güneş enerjisi maliyetindeki düşüşler, bir dizi farklı mekanizmadaki iyileştirmelerden kaynaklanmaktadır.
Ar-ge çalışmaları, hücrelerin verimini artırır ve malzeme maliyetlerini düşürür. Ve fabrika büyüklükleri arttıkça ölçek ekonomileri de rol oynuyor. Benzer şekilde, rüzgar enerjisi, bireysel türbinlerin boyutu büyüdükçe kurulu kapasitenin maliyetinin düştüğünü gördü. Daha uzun kuleler ve daha büyük türbinler gibi teknolojik gelişmeler sayesinde artan kapasite faktörleri, aynı büyüklükteki rüzgar çiftliğinden daha fazla üretim anlamına gelir.
Bugün inşa edilen bir rüzgar projesi, 1998-2001 yılları arasında benzer büyüklükteki bir projeden yüzde 65 daha fazla elektrik üretecek.
Finansman maliyetleri de hikayenin önemli bir parçasıdır; IEA, sermaye maliyetini herkes için tek bir sermaye maliyeti numarası varsaymak yerine bireysel kaynak türleri temelinde güncellemektedir. Sonuç olarak, IEA’nın yalnızca geçen yılki raporundaki tahminlere kıyasla güneş elektriği bugün yüzde 20-50 daha ucuz.
Mühendislik zorluklarını karşılaştırmak
Teknolojik gelişmeler tüm enerji türlerinde devam ediyor, ancak kaynağın yenilenebilir doğası, rüzgar ve güneşin daha kolay bir kurallar dizisi ile oynadığı anlamına geliyor. Kaynak zamanla tükenmediğinden, teknolojilerdeki gelişmeler tasarruf veya aynı maliyet için artan üretim olarak doğrudan kâr hanesine dönüşür.
Bazı durumlarda, teknolojik gelişmeler daha da iyi kaynaklara erişim sağlayabilir. Daha uzun türbinlerin ulaştığı daha yüksek rüzgar hızları, önemli ölçüde daha fazla güç sağlar. Çünkü rüzgar gücü, rüzgar hızının küpüyle orantılıdır.
Gelecekle ilgili tahminler zordur ve IEA, tahminler yayınlamadıklarını, sadece geleceğin nasıl gelişebileceğine dair bir dizi senaryo yayınladıklarını belirtmekte dikkatli. Tarihsel olarak, nüfus ve ekonomik büyüme, enerji talebindeki değişimin ana itici güçleri olmuştur, ancak teknoloji gibi ek faktörler giderek daha önemli hale gelmektedir.