

Gümrük ve Ticaret Bakanlýðýndan:
OYUNCAKLAR HAKKINDA YÖNETMELÝK
BÝRÝNCÝ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve Tanýmlar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliðin amacý; oyuncaklarýn güvenliði ile ilgili olarak yerine getirilecek temel gerekleri,
piyasaya arzý, daðýtýmý ile piyasa gözetim ve denetimine iliþkin usul ve esaslarý belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik; ek-1’de belirtilen ürünler dýþýnda kalan bütün oyuncaklarý ve bu konuda faaliyet gösteren gerçek veya tüzel kiþileri kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik;
a) 29/6/2001 tarihli ve 4703 sayýlý Ürünlere Ýliþkin Teknik Mevzuatýn Hazýrlanmasý ve Uygulanmasýna Dair Kanuna, 3/6/2011 tarihli ve 640 sayýlý Gümrük ve Ticaret Bakanlýðýnýn Teþkilat ve Görevleri Hakkýnda Kanun Hükmünde Kararnameye, 13/11/2001 tarihli ve 2001/3529
sayýlý Bakanlar Kurulu Kararý ile yürürlüðe konulan Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmeliðe ve 15/1/1997 tarihli ve 97/9196 sayýlý Bakanlar Kurulu Kararý ile yürürlüðe konulan Türk Ürünlerinin Ýhracatýnýn Arttýrýlmasýna Yönelik Teknik Mevzuatý Hazýrlayacak Kurumlarýn Belirlenmesine Ýliþkin Karara dayanýlarak,
b) Oyuncaklarýn Güvenliði ile Ýlgili Üye Devletlerin Kanunlarýnýn Yakýnlaþtýrýlmasý Hakkýndaki 3 Mayýs 1988 tarihli Konsey Direktifi (88/378/CEE)’ne ve Oyuncaklarýn Güvenliði ile Ýlgili Üye Devletlerin Kanunlarýnýn Yakýnlaþtýrýlmasý Hakkýndaki 3 Mayýs 1988 tarihli Konsey Direktifi (88/378/CEE)’ni Tadil Eden 22 Temmuz 1993 tarihli ve 93/68 EEC sayýlý Konsey Direktifine paralel,
hazýrlanmýþtýr.
Tanýmlar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlýk: Gümrük ve Ticaret Bakanlýðýný,
b) Komisyon:
Avrupa Birliði Komisyonunu,
c) Kanun: 4703
sayýlý Ürünlere Ýliþkin Teknik Mevzuatýn Hazýrlanmasý ve Uygulanmasýna Dair Kanunu,
ç) Oyuncak: On dört yaþýndan küçük çocuklarýn oyunlarýnda kullanýlmak amacýyla tasarlanan ve imal edilen her türlü ürünleri ve oyun araç ve gereçlerini,
d) AT Tip
incelemesi: Onaylanmýþ kuruluþ tarafýndan oyuncak numunesinin, ek-2’de belirtilen temel gereklere göre deðerlendirilmesi ve belgelendirilmesi iþlemini,
e) CE iþareti: Ýmalatçýnýn, bu Yönetmelikten kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirdiðini ve oyuncaðýn, ilgili tüm uygunluk deðerlendirme prosedürlerine
tabi tutulduðunu gösteren iþareti,
f) AT Tip inceleme
belgesi: Onaylanmýþ kuruluþ tarafýndan imalatçýya verilen ve üretilmek istenilen oyuncaðýn, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olduðunu gösteren belgeyi,
ifade eder.
ÝKÝNCÝ BÖLÜM
Oyuncaklarýn
Piyasaya Arzý ve
Uygunluðu
Oyuncaklarýn piyasaya arzý
MADDE 5 – (1) Piyasaya
arz; oyuncaðýn tedarik veya kullaným amacýyla bedelli veya bedelsiz olarak piyasada yer almasý için yapýlan faaliyettir. Çocuklarýn normal davranýþlarý da dikkate alýnmak suretiyle imal edilen ve amacýna uygun veya öngörüldüðü þekilde kullanýldýðýnda, kullanýcýlarýn veya üçüncü kiþilerin güvenlik ve/veya saðlýðýný tehlikeye atmayan oyuncaklar piyasaya arz edilir.
(2) Piyasaya
arz edilen bir oyuncak, öngörülen süre ve kullaným amacý dikkate alýndýðýnda, bu Yönetmelikte belirtilen temel gerekleri karþýlamalýdýr.
(3) Bu Yönetmelik hükümlerine uygun oyuncaklarýn piyasaya arz edilmesi engellenmez.
Oyuncaklarýn uygunluðu
MADDE 6 – (1) 9 uncu
maddenin öngördüðü þekilde CE iþareti taþýyan oyuncaklarýn, uygunluk deðerlendirme iþlemleri de dahil olmak üzere, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olduðu kabul edilir.
(2) Bu Yönetmeliðin kapsamýnda bulunan oyuncaklarla ilgili uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlara uygun olarak üretilmiþ oyuncaðýn, ek-2’de öngörülen temel gereklere uygun olduðu kabul edilir.
(3) Ýmalatçýnýn, uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarý uygulamadýðý veya belirli bir bölümünü uyguladýðý veya böyle bir uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standardýn bulunmadýðý durumda oyuncaðýn, AT Tip Ýncelemesi Belgesi aldýktan sonra onaylanmýþ tipe uygunluðunu gösteren CE iþareti iliþtirilmesi ile ek-2’de belirtilen temel gerekleri karþýladýðý kabul edilir.
(4) Oyuncaklar,
CE iþareti iliþtirilmesini öngören baþka mevzuatýn kapsamýna giriyor ise bu Yönetmelik ile ilgili diðer mevzuatýn hükümlerine de uygun olmasý gerekir.
(5) Bununla
birlikte, ilgili diðer mevzuat hükümlerinden bir veya
daha fazlasý bir geçiþ dönemi boyunca imalatçýya uygulama konusunda bir seçme hakký veriyor ise CE iþareti oyuncaðýn, sadece imalatçý tarafýndan seçilip uygulanan mevzuat hükümlerine uygun olduðunu gösterir. Bu durumda, uygulanan teknik düzenlemelerin ilgili hükümleri ve o mevzuatýn gerektirdiði hususlar, oyuncak beraberindeki belgelerde, uyarýlarda, etiketlerde, kullaným kýlavuzunda veya bunlarýn bulunmamasý halinde ise ambalaj üzerinde belirtilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Uygunluk
Deðerlendirme
Ýþlemleri,
CE Ýþareti ve
Onaylanmýþ Kuruluþlar
AT-Tip incelemesi müracaatý
MADDE 7 – (1) Ýmalatçý, tip inceleme baþvurusunu kendi seçtiði bir onaylanmýþ kuruluþa yapar. Baþvuru aþaðýdaki bilgileri içerir:
a) Oyuncaðýn tanýmý.
b) Ýmalatçýnýn adý, adresi ve oyuncaðýn üretildiði yer.
c) Üretilecek oyuncaðýn numunesi ile birlikte ayrýntýlý üretim ve tasarým bilgisi.
(2) Onaylanmýþ kuruluþ, AT Tip incelemesi için bu bilgiler haricinde gerekli diðer bilgileri imalatçýdan isteyebilir.
AT Tip incelemesi
MADDE 8 – (1) Onaylanmýþ kuruluþ, AT Tip incelemesini aþaðýda belirtilen þekilde gerçekleþtirir:
a) Baþvuru sahibinin sunduðu dokümanlarý inceler ve bu Yönetmeliðe uygun olup olmadýðýný tespit eder.
b) 5 inci madde
uyarýnca oyuncaðýn, güvenlik ve/veya saðlýðý tehdit etmediðini kontrol eder.
c) Oyuncak
numunesinin, ek-2’de belirtilen temel gerekleri karþýlayýp karþýlamadýðýný kontrol etmek üzere, uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarý mümkün olduðunca kullanarak gerekli inceleme ve testleri yapar.
(2) Onaylanmýþ kuruluþ, AT Tip incelemesini gerektiði gibi yapabilmek amacýyla oyuncaðýn birden fazla numunesini isteyebilir.
(3) Oyuncaðýn numunesi, ek-2’de belirtilen temel gerekleri karþýlýyor ise onaylanmýþ kuruluþ, baþvuru sahibine AT Tip inceleme belgesi verir.
Muayene sonuçlarýný gösteren bu belge ayný zamanda, varsa bu belgeye iliþkin koþullarý da gösterir. Ayrýca onaylanmýþ oyuncaðýn taným ve çizimleri de bu belgeye eþlik eder.
(4) Onaylanmýþ kuruluþ, tip inceleme belgesinin bir suretini, Komisyona
veya diðer onaylanmýþ kuruluþlara veyahut Bakanlýða talepleri halinde iletir. Ayrýca gerekçe göstermek suretiyle talepte bulunmalarý durumunda, tasarým ve imalat programý çerçevesinde gerçekleþtirilen test ve incelemelere iliþkin raporlarý da adý geçen kurum ve kuruluþlara sunar. AT Tip inceleme belgesi düzenlemeyi herhangi bir sebeple reddeden onaylanmýþ kuruluþ, reddetme nedenlerini belirterek durumu, Komisyona
ve Bakanlýða bildirir.
(5) Onaylanmýþ kuruluþ ve imalatçý ayrýca, uygunluk deðerlendirmelerinin her safhasýnda 16/12/2011 tarihli ve
2011/2588 sayýlý Bakanlar Kurulu
Kararýyla yürürlüðe konulan “CE” Ýþareti Yönetmeliði hükümlerine uymak durumundadýr.
CE iþareti
MADDE 9 – (1) CE iþareti, ek-5’te belirtildiði þekilde "CE" harflerinden oluþur. CE iþareti ve imalatçýnýn veya ithalatçýnýn adý ve/veya ticaret unvaný ve/veya markasý ve adresi, oyuncaða veya ambalajýna görülebilecek, kolayca okunabilecek ve silinemeyecek
bir þekilde iliþtirilir. Küçük oyuncak veya küçük parçalardan oluþan oyuncaklarda ise bu bilgiler ayný þekilde ambalaja, etikete veya broþüre iliþtirilir.
(2) Bu
bilgilerin oyuncaða iliþtirilemediði durumlarda tüketiciler, bu bilgileri saklamalarý konusunda uyarýlýr.
(3) Oyuncaklar üzerindeki diðer iþaretlerin, üçüncü kiþilerin CE iþaretinin þekil ve anlamýný yanlýþ anlamalarýna yol açabilecek biçimde iliþtirilmesi yasaktýr. Diðer iþaretler ancak, oyuncaða, ambalaja veya etikete, CE iþaretinin görünebilirliði ve okunabilirliðini engellememesi þartýyla iliþtirilebilir.
(4) Birinci fýkrada belirtilen hususlar, imalatçýnýn veya ithalatçýnýn tespit edilmesini engellememek þartýyla kýsaltýlabilir.
(5) Bakanlýk, piyasaya arz edilecek bütün oyuncaklarýn ambalajlarýnda, etiketlerinde ve broþür/kullaným kýlavuzlarýnda yer alan bilgilerin tamamýný ve özellikle bazý oyuncaklar için ek-4’te yer alan tedbirlerin ve uyarýlarýn veya bunlarýn bir kýsmýnýn Türkçe olarak hazýrlanmasýný talep eder.
(6) CE iþaretinin oyuncakta kullanýlmasýnda ayrýca “CE” Ýþareti Yönetmeliðinin 9 uncu maddesine uyulur.
Onaylanmýþ kuruluþlar
MADDE 10 – (1) Bu Yönetmelik kapsamýnda uygunluk deðerlendirme faaliyetinde bulunmak üzere Bakanlýkça görevlendirilecek kuruluþlarýn; Kanunda, 16/12/2011
tarihli ve 2011/2621 sayýlý Bakanlar Kurulu Kararý ile yürürlüðe konulan Uygunluk Deðerlendirme Kuruluþlarý ve Onaylanmýþ Kuruluþlar Yönetmeliðinde ve ek-3’te belirtilen asgari kriterleri taþýmasý gerekir.
(2) Bakanlýk, Türkiye’de yerleþik olan test, muayene ve/veya belgelendirme kuruluþlarý arasýndan, uygun göreceði sayýda kuruluþu, bu Yönetmelik kapsamýndaki uygunluk deðerlendirme faaliyetlerini gerçekleþtirmek üzere yetkilendirir.
(3) Bakanlýk, yetkilendirilen test, muayene ve/veya
belgelendirme kuruluþunun adýný, adresini,
Komisyona bildirilmesi için Ekonomi Bakanlýðýna iletir. Bu kuruluþ adý ve adresi ile Komisyon tarafýndan verilecek kimlik kayýt numarasýnýn, Bakanlýk tarafýndan Resmî Gazete’de yayýmlanmasý ile onaylanmýþ kuruluþ statüsünü elde eder.
(4) Bakanlýðýn, onaylanmýþ kuruluþun ek-3’te belirtilen kriterleri
taþýmadýðýný tespit etmesi halinde, Kanunun 9 uncu maddesinin
ikinci ve üçüncü fýkralarý ile Uygunluk Deðerlendirme Kuruluþlarý ve Onaylanmýþ Kuruluþlar Yönetmeliðinin 11 inci maddesi uygulanýr. Bakanlýk, onaylanmýþ kuruluþlarýn faaliyetlerinin geçici olarak durdurulmasý veya onaylanmýþ kuruluþ statüsünün kaldýrýlmasýna iliþkin kararlarý, Resmî Gazete’de ilan eder ve bu kararýný ayrýca, Komisyona bildirilmek üzere Ekonomi Bakanlýðýna iletir.
(5) Onaylanmýþ kuruluþlar bilgi, kayýt ve belgeleri, gerektiðinde Bakanlýða sunmak üzere muhafaza eder.
(6) Onaylanmýþ kuruluþlar ile ilgili bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Uygunluk Deðerlendirme Kuruluþlarý ve Onaylanmýþ Kuruluþlar Yönetmeliði hükümleri tatbik edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Piyasa Gözetimi ve Denetimi, Oyuncaðýn
Piyasaya Arzýnýn
Yasaklanmasý
ve Toplatýlmasý ile Ýmalatçýnýn,
Yetkili Temsilcinin
ve Ýthalatçýnýn
Sorumluluklarý
Piyasa gözetimi ve denetimi
MADDE 11 – (1) Bakanlýk, bu Yönetmelik hükümlerine uygunluðu saðlamak amacýyla piyasada yer alan oyuncaklarýn denetlenmesi için gerekli tedbirleri alýr. Bakanlýk;
a) Talep üzerine, 14 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (a) bendi ile (b) bendinde belirtilen belge ve
bilgileri kontrol eder, denetimden sorumlu personelini üretim yeri veya depoya gönderir.
b) Ýmalatçýnýn, imalatçýnýn ve yetkili temsilcisinin yurtdýþýnda yerleþik olmasý halinde ithalatçý ve/veya oyuncaðý piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kiþiden, 14 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (a) bendi ile (b) bendinde belirtilen bilgi ve
belgeleri belirlenen süre içinde saðlamasýný ister.
c) Numune
alarak, ilgili yerlerde test ve incelemeler yaptýrýr.
(2) Oyuncaklarýn piyasa gözetimlerinde ve denetimlerinde, bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmelik hükümleri uygulanýr.
CE iþaretinin
usulsüz kullanýmý
MADDE 12 – (1) 13 üncü maddenin hükümleri saklý kalmak kaydýyla;
a) CE iþaretinin oyuncaða usulsüz þekilde iliþtirildiðinin Bakanlýk tarafýndan tespit edilmesi halinde imalatçý, oyuncaðý CE iþareti ile ilgili olarak bu Yönetmelik ve ilgili diðer mevzuat hükümlerine uygun hale getirmek ve Bakanlýkça belirlenen þartlar çerçevesinde usulsüz kullanýma son vermekle yükümlüdür. Ýmalatçýnýn ve yetkili temsilcisinin yurtdýþýnda yerleþik olmasý halinde ithalatçý ve/veya oyuncaðý piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kiþi, Bakanlýkça belirlenen þartlar çerçevesinde usulsüz kullanýma son vermekle yükümlüdür.
b) Ýhlalin devamý halinde Bakanlýk, oyuncaðýn piyasaya arzýnýn kýsýtlanmasýný veya yasaklanmasýný veya 13 üncü maddede belirtilen prosedüre
uygun olarak piyasadan toplatýlmasýný teminen gerekli bütün tedbirleri alýr.
Oyuncaðýn piyasaya arzýnýn
yasaklanmasý ve
toplatýlmasý
MADDE 13 – (1) Bakanlýk, ek-2’de belirtilen temel gerekleri karþýlamayan oyuncaklarýn piyasaya arz edilmesini önlemek üzere, bu Yönetmelik hükümleri ile Ürünlerin Piyasa Gözetimi ve Denetimine Dair Yönetmelik hükümleri uyarýnca gerekli tüm tedbirleri alýr.
(2) Bakanlýk, 5 inci ve 6 ncý
maddelere uygun üretilen ve amacý doðrultusunda kullanýlan CE iþaretli oyuncaklarýn, tüketicilerin ve/veya üçüncü kiþilerin güvenliðini ve/veya saðlýðýný tehdit etmesi durumunda, piyasadan toplatýlmasýný veya piyasaya arzýnýn yasaklanmasýný teminen Kanunun 11 inci
ve 12 nci maddeleri hükümleri çerçevesinde gerekli iþlemleri yapar.
(3) Bakanlýk aldýðý önlemleri, gerekçesiyle birlikte, uygunsuzluðun;
a) Bu Yönetmeliðin 6 ncý maddesinin
ikinci fýkrasýnda belirtilen uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarýn dikkate alýnmadýðý durumlarda oyuncaklarýn, ek-2’de yer alan temel gereklere uygun olmamasý,
b) Uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarýn yanlýþ uygulanmasý,
c) Uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarýn kendisindeki eksikliklerden kaynaklanýp kaynaklanmadýðýný da belirterek,
Komisyona
bildirilmek üzere Ekonomi Bakanlýðýna iletir.
(4) Bakanlýk tarafýndan; imalatçýya, alýnan veya doðrudan imalatçý tarafýndan alýnmasý gereken tedbirler ile müracaat edebileceði kanuni yol bildirilir.
CE iþareti iliþtirilmesine
dair uygunluk deðerlendirme
prosedürleri
MADDE 14 – (1) CE iþareti iliþtirilmesine dair uygunluk deðerlendirme prosedürleri
aþaðýda belirtilmiþtir.
a) Uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlara uygun olarak üretilen oyuncaklara, imalatçý tarafýndan, piyasaya arz edilmeden önce söz konusu standartlara uygun olduðuna dair CE iþareti iliþtirilir. Ýmalatçý;
1) Üretimin uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlara uygunluðunu saðlamada kullanýlan yöntemin tanýmý (test raporlarý veya teknik dosyanýn kullanýmý gibi) ile gerektiðinde, onaylanmýþ kuruluþ tarafýndan verilen AT Tip incelemesi belgesini, onaylanmýþ kuruluþa sunduðu belgelerin kopyalarýný, kullanýlan ve onaylanmýþ tipe uygun üretim yapýldýðýný gösteren araçlarýn tanýmýný,
2) Üretim yerlerinin ve depolarýnýn adreslerini,
3) Tasarým ve üretime iliþkin detaylý bilgilerini,
denetimler için, oyuncaðýn üretiminden itibaren, en az on yýl süreyle muhafaza eder.
4) Ýmalatçý ve yetkili temsilcisinin yurtdýþýnda yerleþik olmasý halinde, bu maddede belirtilen bilgi ve belgeleri
muhafaza etme ve istendiðinde Bakanlýða sunma yükümlülüðü ithalatçý ve/veya oyuncaðý piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kiþiye aittir.
b) Piyasaya arz
edilmeden önce, uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlarýn tamamýna veya bir kýsmýna uygun olmayan oyuncaklarýn ek-2'de belirtilen temel gereklere uygunluðu, bir onaylanmýþ kuruluþ tarafýndan, 7 nci ve 8 inci
maddelerde belirtilen prosedüre göre incelenen tipe uygunluðu gösteren CE iþareti iliþtirilmesi ile saðlanýr. Ýmalatçý;
1) Üretimin ayrýntýlý tanýmýný,
2) Onaylanmýþ tipe uygunluðu saðlamada kullanýlan yöntemin tanýmýný (test raporlarý veya teknik dosyanýn kullanýmý gibi),
3) Üretim yeri ve depolarýnýn adreslerini,
4) 7 nci maddenin ikinci fýkrasý uyarýnca imalatçý tarafýndan onaylanmýþ kuruluþa sunulan dokümanlarýn kopyalarýný,
5) Numuneye iliþkin test belgesi veya Bakanlýkça tasdikli bir kopyasýný,
denetimler için, oyuncaðýn üretiminden itibaren, en az on yýl süreyle muhafaza eder.
6) Ýmalatçýnýn ve yetkili temsilcisinin yurtdýþýnda yerleþik olmasý halinde, bu maddede belirtilen bilgi ve belgeleri
muhafaza etme ve istendiðinde Bakanlýða sunma yükümlülüðü ithalatçý ve/veya oyuncaðý piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kiþiye aittir. Ýmalatçý veya imalatçýnýn ve yetkili temsilcisinin yurtdýþýnda yerleþik olmasý halinde ve/veya oyuncaðý piyasaya arz eden gerçek veya tüzel kiþi, denetimler için bu madde uyarýnca muhafaza edeceði bilgi ve belgelerin Türkçe nüshalarýný da dosyasýnda bulundurmak mecburiyetindedir.
Yükümlülüklerin
yerine getirilmemesi halinde alýnacak tedbirler
MADDE 15 – (1) 14 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (a) ve (b) bentlerinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda Bakanlýk bu yükümlülüklerin yerine getirilmesini teminen
bu Yönetmelik ve ilgili
mevzuat hükümlerine uygun olarak gerekli tedbirleri alýr.
(2) Bakanlýk, 14 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (a) ve (b) bentlerinde belirtilen yükümlülüklerin yerine getirilmediðini tespit etmesi halinde, imalatçýdan belli bir süre içinde ve masraflarý kendisi tarafýndan karþýlanmak üzere oyuncaðýn, uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standartlara ve temel gereklere uygun olduðunu doðrulamak için onaylanmýþ kuruluþa test yaptýrmasýný isteyebilir.
BEÞÝNCÝ BÖLÜM
Çeþitli ve
Son Hükümler
Bildirimlere iliþkin esaslar
MADDE 16 – (1) Bakanlýk üç yýlda bir, bu Yönetmeliðin uygulanmasý hakkýndaki raporu Komisyona iletilmek üzere Ekonomi Bakanlýðýna bildirir.
Gizlilik
MADDE 17 – (1) Bakanlýk, onaylanmýþ kuruluþ ve bu Yönetmeliðin uygulanmasýna katýlan taraflarýn tamamý, AT Tip incelemesi belgesine iliþkin sahip olduklarý bilgilerin gizliliðini saðlar.
Hüküm
bulunmayan haller
MADDE 18 – (1) Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde, ilgili diðer mevzuat hükümleri uygulanýr.
Yaptýrýmlar
MADDE 19 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykýrý davranan veya faaliyet gösterenler hakkýnda, Kanun ve 5237 sayýlý Türk Ceza Kanunu ile fiilin niteliðine ve aðýrlýðýna göre ilgili diðer mevzuat hükümleri uygulanýr.
Yürürlük
MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik yayýmý tarihinde yürürlüðe girer.
Yürütme
MADDE 21 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakaný yürütür.
Ek-1
BU YÖNETMELÝÐE GÖRE
OYUNCAK KABUL EDÝLMEYEN ÜRÜNLER
1) Yýlbaþý süsleri,
2) Yetiþkinler ve koleksiyoncular için detaylý model maketler,
3) Çocuk bahçelerinde topluca kullanýlmak üzere üretilen oyun araç ve gereçleri,
4) Spor
malzemeleri,
5) Derin suda
kullanýlmasý amaçlanan su aletleri,
6) Yetiþkin koleksiyoncular için folklorik ve dekoratif bebekler ve diðer benzer malzemeler,
7) Alýþveriþ merkezleri, istasyonlar gibi kamunun faydalandýðý alanlara yerleþtirilen mesleki oyuncaklar ve maketler,
8) Uzmanlar için hazýrlanmýþ 500 parçadan fazla veya resimsiz yap-bozlar,
9) Havalý tabanca ve tüfekleri,
10) Özellikle oyuncaklar için tasarlanmýþ patlama kapsülleri dýþýndaki patlama kapsüllerini de içeren havai fiþekleri (mer’i
olan ve daha sýký mevzuat hükümleri saklý kalmak kaydýyla, oyuncaklarda kullanýlan tüfek kapsülleri hariç),
11) Sapan ve
benzeri oyuncaklar,
12) Metalik uçlu ok setleri,
13) 24 volttan
fazla anma gerilimi ile çalýþan elektrikli fýrýnlar, ütüler veya diðer fonksiyonel ürünler,
14) Bir öðrenim programý çerçevesinde, bir yetiþkinin gözetimi altýnda kullanýlmak amacýyla üretilmiþ ýsýtýcý parçalar içeren ürünler,
15) Eksoz motorlu araçlar,
16) Buharlý oyuncak makinalarý,
17) Kaldýrýmlarda spor yapmak veya seyahat etmek amacýyla tasarlanan bisikletler,
18) 24 volttan
fazla anma gerilimiyle çalýþan ve bir video ekranýna baðlanan video oyuncaklarý,
19) Bebek
emzikleri,
20) Gerçek ateþli silahlarýn aslýna uygun kopyalarý,
21) Çocuklar için taklit mücevherler.
Ek-2
OYUNCAKLAR
ÝÇÝN TEMEL
GEREKLER
I. GENEL ESASLAR
1) Bu Yönetmeliðin 5 inci maddesi hükümlerine uygun olarak, çocuklarýn normal davranýþlarý göz önüne alýnarak imal edilen oyuncaklarýn amacýna uygun veya öngörüldüðü þekilde kullanýlmasý halinde, kullanýcýlarla birlikte üçüncü kiþiler de hastalýk veya fiziksel yaralanma risklerine karþý korunur. Bu riskler þunlardýr:
a) Oyuncaðýn tasarýmý, üretimi veya bileþimine iliþkin riskler,
b) Oyuncaðýn amacýna uygun kullanýmýndan kaynaklanan ve temel özelliklerini yitirmeksizin veya fonksiyonlarýný deðiþtirmeksizin oyuncaðýn yapýsý ve bileþimini deðiþtirerek tamamen giderilemeyecek riskler.
2)
a) Oyuncaðýn kullanýmý esnasýnda mevcut olan risk derecesi, gerektiðinde çocuklarýn bakýcýlarýnýn üstesinden gelebilmeleriyle veya kullanýcýlarýn yeteneðiyle orantýlý olmalýdýr. Bu durum fonksiyonlarý, boyutlarý ve karakteristiklerinden dolayý özellikle 3 yaþýn altýndaki çocuklarýn kullanýmýna yönelik oyuncaklara uygulanýr.
b) Bu kurala
uymak için gerektiði durumda, oyuncaðýn hangi yaþlara hitap ettiði ve/veya yalnýz yetiþkin bir kiþinin gözetimi altýnda kullanýlmasý gerektiði oyuncaðýn etiketi üzerinde belirtilir.
3) Oyuncaðýn kullanýmýyla baðlantýlý riskler ve bunlardan korunma yollarý, oyuncaklar ve/veya ambalajlarýn üzerindeki etiketlerde ve kullaným kýlavuzlarýnda kullanýcýlarýn veya bakýcýlarýn dikkatini özellikle çekecek þekilde belirtilir.
II. ÖZEL RÝSKLER
(1) Fiziksel ve
mekanik özellikler:
a) Oyuncaklar
ve parçalarý ve bu parçalarýn oyuncaða iliþtirilmesi halinde aksamlarý, mekanik saðlamlýða sahip olmalý ve gerektiðinde fiziksel yaralanmaya neden olabilecek kýrýlma ve eðilme olmadan, kullaným esnasýnda meydana gelebilecek zorlamalara karþý dayanýklý olmasý gerekir.
b) Oyuncaklarýn kenarlarý, çýkýntýlarý, yaylarý, kablolarý ve monte edilen parçalarý, temasla meydana gelebilecek fiziksel yaralanma
risklerini mümkün olduðu kadar azaltacak þekilde tasarlanýr ve üretilir.
c) Oyuncaklar,
parçalarýnýn hareketinin neden olabileceði fiziksel yaralanma riskini en aza indirecek þekilde tasarlanýr ve yapýlýr.
ç) 3 yaþýn altýndaki çocuklarýn kullanmasý için tasarlanmýþ oyuncaklar, oyuncak parçalarý ve ayrýlabilir parçalarý, emme ve/veya nefesle çekilmesini önleyecek boyutlarda olmasý gerekir.
d) Perakende
olarak satýlan oyuncaklar,
parçalarý ve ambalajlarý boðulma riski içermez.
e) Suyun üzerinde çocuðu taþýma ve destekleme yeteneðine sahip ve sýð suda kullanýlmasý amaçlanan oyuncaklar, tavsiye edilmiþ kullanýmý nazara alýndýðýnda su üstünde durabilme ve çocuðu suda destekleme yeteneði kaybolmayacak þekilde tasarlanýr ve üretilir.
f) Ýçine girilmesi mümkün olan ve içinde ek boþluk bulunan oyuncaklarda, içeriden kolayca açýlabilecek bir çýkýþ yeri olmasý gerekir.
g) Kullanýcýyý hareket ettiren oyuncaklarda mümkün olabildiði ölçüde, oyuncak tipine uyarlanmýþ ve oluþturduðu kinetik enerjiye orantýlý bir fren sistemi oluþturulmalýdýr. Bu sistem, kullanýcýnýn fýrlatýlma ve yaralanma ve üçüncü kiþilerin yaralanma riski olmaksýzýn kolayca kullanýlýr.
ð) Ateþlemeli tasarlanan bir oyuncaðýn ateþlenmesi halinde oluþacak fýrlatýcý cisimlerin yapýsý ve bileþenleri ile kinetik enerjiden kaynaklanan kullanýcýlarýn veya üçüncü kiþilerin fiziksel yaralanma riski, oyuncaðýn yapýsý dikkate alýndýðýnda kabul edilebilir sýnýrlar dýþýnda olmasý gerekir.
h) Isýtýcý parçalarý içeren oyuncaklar, aþaðýdaki kriterleri saðlayacak þekilde üretilir.
1) Herhangi bir
iletken yüzeyin azami sýcaklýðý, dokunulduðunda yanmaya neden olmamalýdýr.
2) Oyuncaðýn içinde bulunan sývý ve gazlar, oyuncaðýn fonksiyonlarýna uygun nedenlerin dýþýnda oyuncaktan sýzmasý halinde, yanma, buhar yanýðý veya diðer fiziksel yaralanmaya neden olabilecek þekilde sýcaklýk ve basýnca ulaþmamasý gerekir.
(2)
Alevlenebilirlik:
a) Oyuncaklar, çocuðun çevresinde yanabilir tehlikeli bir durum meydana
getirmemelidir. Bu nedenle oyuncaklar;
1) Bir alev, kývýlcým veya diðer ateþ çýkartabilecek maddelerle doðrudan karþý karþýya kaldýðýnda yanmayan,
2) Kolayca
yanmayan (Ateþin nedeni yok olur olmaz alevi sönen),
3) Tutuþtuðunda, yavaþ yanan ve alevin yayýlma oraný düþük olan,
4) Oyuncaðýn kimyasal bileþenlerine bakýlmaksýzýn, yanma süresini geciktirici maddelerden oluþan,
5) Oyuncaklarda
kullanýlan diðer maddeleri tutuþturma riski oluþturmamalý.
b) Fonksiyonu
itibariyle, 26/12/2008 tarihli ve 27092 mükerrer sayýlý Resmî Gazete’de yayýmlanan Bazý Tehlikeli Maddelerin, Müstahzarlarýn ve Eþyalarýn Üretimine, Piyasaya Arzýna ve Kullanýmýna Ýliþkin Kýsýtlamalar Hakkýnda Yönetmelik ile Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarlarýn Sýnýflandýrýlmasý, Ambalajlanmasý ve Etiketlenmesi Hakkýnda Yönetmelikte tanýmlanan tehlikeli madde veya karýþýmlarý, özellikle kimyasal deneylerde, maket yapýmýnda, plastik veya seramik kalýplarda, minelemede, fotoðrafçýlýkta veya benzer faaliyetlerde kullanýlan madde ve donanýmlarý içeren oyuncaklar, alevsiz buharlaþan maddelerin kaybolmasýyla alevin oluþumuna neden olan maddeleri veya oluþumlarý içermez.
c) Oyuncaklar,
bu Yönetmeliðin 5 inci maddesinin birinci fýkrasýnda belirtildiði þekilde kullanýldýðýnda, patlayýcý olmamalý veya patlamaya müsait madde veya parçalarý içermemelidir. Bu hüküm, ek-1’in 10 uncu maddesinde belirtilen tüfek kapsüllerine uygulanmaz.
Oyuncaklar, özellikle kimyasal oyun ve oyuncaklar:
1) Karýþtýrýldýðýnda, kimyasal reaksiyona girerek, ýsýnarak veya okside maddelerle birleþerek patlayabilen,
2) Havada
yanabilen ve buhar/hava karýþýmýnda yanabilen veya patlamaya müsait buharlý parçalarý içeren,
madde veya karýþýmlarý içermemesi gerekir.
(3) Kimyasal özellikler:
a) Oyuncaklar,
bu Yönetmeliðin 5 inci maddesinin birinci fýkrasýnda belirtildiði þekilde kullanýldýðýnda, yutma veya teneffüs sonucu veya deri, mukoza dokusu veya göze temas etmesi halinde hastalýk veya fiziksel yaralanma riski yaratmayacak þekilde tasarlanmalý ve üretilmelidir.
Oyuncaklar, her
durumda, belli ürün kategorilerine
iliþkin mevzuata veya
belli tehlikeli madde veya karýþýmlarýn etiketlenmesi, kullanýmýnýn yasaklanmasý veya kýsýtlanmasýna iliþkin hukukî düzenlemelere uygun olmalýdýr.
b) Özellikle çocuklarýn saðlýðýný korumak için, oyuncaklarýn kullanýmý sonucu aþaðýdaki maddelerin çözünebilir toksik ekstratlarýnýn vücuttaki oranlarý (biyoyararlýlýk)*
bir günde aþaðýdaki düzeyleri geçmemelidir:
0.2 mikrogram
antimon
0.1 mikrogram
arsenik
25.0 mikrogram
baryum
0.6 mikrogram
kadmiyum
0.3 mikrogram
krom
0.7 mikrogram
kurþun
0.5 mikrogram civa
5.0 mikrogram
selenyum
*Biyoyararlýlýk: Çözülebilir ekstraktýn
sahip olduðu toksikolojik deðer.
c) Oyuncaklar,
onlarý kullanan çocuklarýn saðlýðýna zarar verebilecek olan ve Bazý Tehlikeli Maddelerin, Müstahzarlarýn ve Eþyalarýn Üretimine, Piyasaya Arzýna ve Kullanýmýna Ýliþkin Kýsýtlamalar Hakkýnda Yönetmelik ile Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarlarýn Sýnýflandýrýlmasý, Ambalajlanmasý ve Etiketlenmesi Hakkýnda Yönetmelikte belirtilen tehlikeli maddeleri içermez. Her durumda tehlikeli madde ve karýþýmlar, oyun esnasýnda olduðu gibi kullanýlacak ise bir oyuncaða katýlmasý kesinlikle yasaktýr. Bazý oyuncaklarýn
fonksiyonlarý
itibariyle gerekli olmasý durumunda, belli bir miktarda madde veya karýþýmlara;
özellikle,
kimyasal deneylerde, maket yapýmýnda, plastik veya seramik kalýplarda,
minelemede, fotoðrafçýlýkta
veya benzer faaliyetlerde kullanýlan maddelere, ek-4’ün dördüncü
bendinin hükümleri
saklý
kalmak kaydýyla,
etiketleme konusundaki düzenlemelere uygun olarak ve her madde için
tanýmlanan
maksimum deðerler
çerçevesinde
izin verilir.
(4) Elektriksel
özellikler:
a) Elektrikli
oyuncaklarýn, 24 voltu geçen anma gerilimiyle donatýlmamasý ve oyuncaðýn hiçbir parçasýnýn 24 voltu geçmemesi gerekir.
b) Oyuncaðýn, kablolarla veya bu kablolara elektrik ileten diðer iletken maddelerle birlikte elektrik þokuna neden olabilecek elektrik kaynaðýyla baðlantýlý veya baðlantý kurabilecek parçalarý, böyle þok riskini önlemek amacýyla uygun bir þekilde izole edilmeli ve mekanik olarak korunmalýdýr.
c) Elektrikli
oyuncaklar, doðrudan temas edilebilecek yüzeylerinin ulaþtýðý azami sýcaklýklarýnýn dokunulduðunda yanmaya neden olmayacak þekilde tasarlanýr ve üretilir.
(5) Hijyen:
Oyuncaklar, herhangi bir enfeksiyon, hastalýk ve mikrop kapma riskini önleyici hijyen ve temizlik þartlarýna uygun tasarlanýr ve üretilir.
(6)
Radyoaktivite: Oyuncaklar, çocuk ve diðer þahýslarýn saðlýðýna zarar verebilecek yapý ve oranda radyoaktif maddeler veya parçalar içermemelidir. Bu konuda 24/3/2000
tarihli ve 23999 sayýlý Resmî Gazete’de yayýmlanan Radyasyon Güvenliði Yönetmeliði uygulanýr.
Ek-3
ONAYLANMIÞ KURULUÞLAR TARAFINDAN YERÝNE
GETÝRÝLECEK ÞARTLAR
Bakanlýk tarafýndan, uygunluk deðerlendirme veya onaylanmýþ kuruluþ olarak görevlendirilecek kuruluþlar aþaðýdaki asgari þartlarý yerine getirir:
1) Yeterli
personel, fiziki þartlar ve gerekli araç ve donanýmýn varlýðý,
2) Teknik
yeterlilik ve personelin mesleki dürüstlüðü ve etiðin saðlanmasý,
3) Bu Yönetmelikte belirtilen testler yapýlýrken, raporlar hazýrlanýrken, belgeler düzenlenirken ve gözetim faaliyeti gerçekleþtirilirken baðýmsýzlýðýn ve objektifliðin saðlanmasý ve oyuncaklarla doðrudan veya dolaylý ilgisi bulunan grup veya kiþilerle iliþkilerde bulunan çalýþanlarýn ve teknik personelin baðýmsýzlýðýnýn ve objektifliðinin temini,
4) Personel
tarafýndan mesleki sýrlarýn korunmasý,
5) Diðer mevzuat kapsamýndaki sorumluluklar saklý kalmak kaydýyla, hukuki ve mali sorumluluðun üstlenilmesi.
Birinci ve
ikinci bentlerde belirtilen þartlarýn yerine getirildiðini belirlemek üzere Bakanlýk tarafýndan yýlda bir kontrol yapýlýr.
Ek-4
OYUNCAKLARIN KULLANIMINDA ALINACAK TEDBÝRLERE
ÝLÝÞKÝN UYARI
VE ÝÞARETLER
Oyuncaklar,
ek-2’de belirtildiði gibi, kullanýmlarýyla ortaya çýkabilecek riskleri azaltmak için uygun ve okunaklý uyarýlarla donatýlmalý ve özellikle:
1) 36 aydan küçük çocuklara yönelik olmayan oyuncaklar: 3 yaþýndan küçük çocuklar için tehlikeli olabilecek oyuncaklar, kullaným kýlavuzunda bu kýsýtlamayý gerektiren riskleri belirten kýsa bir not ile birlikte "3 yaþýndan küçük çocuklar için uygun deðildir." veya "36 aydan küçük çocuklar için uygun deðildir." gibi bir uyarý taþýmasý gerekir.
Yukarýdaki husus kendi fonksiyonuna, boyutlarýna, karakteristiklerine, özelliklerine veya diðer sebepler açýsýndan 3 yaþýndan küçük çocuklara belirgin þekilde uygun olmayan oyuncaklara uygulanmaz.
2) Çocuk kýzaklarý, bir kiriþe baðlanan asýlý oyuncaklar, çemberler, trapezler, ipler ve benzeri oyuncaklar: Böyle oyuncaklara; kontrolünün ve aský, baðlantý parçalarý, demirleme yeri gibi ana parçalarýnýn bakýmýnýn belli aralýklarla yapýlmasý gerektiði ve bu kontrollerin yapýlmamasý durumunda, oyuncaðýn düþme ve devrilmesi halinde yaratabileceði tehlikelere iliþkin açýklamalarý içeren talimatlar iliþtirilir. Talimatlar, yanlýþ kurulmasý halinde tehlike arz edebilecek parçalarý belirterek, oyuncaðýn doðru olarak kurulmasýna iliþkin bilgileri de içerir.
3) Ýþlevsel oyuncaklar: Ýþlevsel oyuncaklardan kastedilen, yetiþkinlerin kullanýmýna yönelik olan araç veya aletlerin, ayný iþleve sahip küçük ölçekli modelleridir.
Ýþlevsel oyuncaklarda veya ambalajlarýnda "Dikkat: Yetiþkin birinin gözetiminde kullanýlacaktýr." ibaresi yer almasý gerekir. Bu oyuncaklara, kullanýcý tarafýndan alýnacak tedbirlerle ve çalýþtýrma talimatlarý ile bu tedbirlerin alýnmamasý durumunda kullanýcýya verebileceði zararlarla birlikte, oyuncaðýn bir prototipi veya
taklidine iliþkin talimatlar da iliþtirilmelidir. Ayrýca bu talimatlarda, oyuncaðýn çok küçük çocuklarýn ulaþamayacaðý yerde saklanmasý gerektiði de belirtilir.
4) Tehlikeli
madde veya karýþýmlarý içeren oyuncaklar:
Kimyasal oyuncaklar
a) Tehlikeli Maddelerin ve Müstahzarlarýn Sýnýflandýrýlmasý, Ambalajlanmasý ve Etiketlenmesi Hakkýnda Yönetmelik hükümleri saklý kalmak kaydýyla, yapýsý gereði tehlikeli maddeleri veya karýþýmlarý içeren oyuncaklarýn kullaným talimatlarý; bu maddelerin veya karýþýmlarýn tehlikeli yapýsýna ve oyuncaðýn türüne tam uygun olan madde veya karýþýmlarla birleþtiðinde oluþacak tehlikelerden kaçýnmak için kullanýcý tarafýndan alýnmasý gereken tedbirlere iliþkin uyarýlarý içermelidir. Bu tür oyuncaðýn kullanýmýndan kaynaklanan
ciddi kazalarda, yapýlmasý gereken ilk yardým belirtilir. Bu oyuncaklarda çok küçük çocuklarýn ulaþamayacaðý yerde muhafaza edilmesine iliþkin bilgi de yer almasý gerekir.
b) (a) bendinde
belirtilen talimatlara ek olarak, kimyasal oyuncaklarýn, ambalajlarýnda aþaðýda belirtilen uyarý yer alýr:
"Dikkat:
Sadece (*) yaþýn üzerindeki çocuklar içindir. Yetiþkinlerin gözetiminde kullanýlýr."
Özellikle, kimya setleri, plastik yerleþtirme setleri, seramik minyatür atölyeler, mineleme veya fotoðrafçýlýk ve benzeri oyuncaklar, kimyasal oyuncaklar olarak
kabul edilir.
5) Paten ve
kaykaylar: Bu ürünler, oyuncak
olarak satýþa sunulduðunda, "Dikkat: Koruyucu ekipman
giyinilmelidir." uyarýsýný üzerinde taþýmalýdýr. Ayrýca kullaným kýlavuzu, oyuncaklarýn üçüncü kiþilere ve kullanýcýlara zarar verebilecek düþme veya çarpmalardan kaçýnmalarý için azami dikkat ve özen göstererek kullanýlmasý gerektiðini belirten uyarýyý içermelidir. Tavsiye edilen kask, eldiven, dizlik,
dirseklik gibi koruyucu ekipman hakkýnda açýklayýcý bilgiler de verilir.
6) Suda kullanýlan oyuncaklar: Ek-2’nin II/(l)-e maddesinde tanýmlanan suda kullanýlan oyuncaklar, TS 5217 EN 71-1 ve TS 5218 EN 71-2
sayýlý uyumlaþtýrýlmýþ ulusal standardýn ilgili kýsýmlarýnda belirtilen hususlara uygun aþaðýda yer alan uyarýyý içermelidir:
"Dikkat:
Sadece çocuðun boyunu geçmeyen derinlikteki suda ve gözetim altýnda kullanýlacaktýr."
(*) Ýmalatçý tarafýndan belirlenecek yaþ.
Ek-5
CE UYGUNLUK ÝÞARETÝ
1) CE iþareti aþaðýdaki þekle ve orana uygun olarak “CE” harflerinden oluþur:
2) Küçültülmesi veya büyütülmesi gereken durumlarda yukarýda yer alan þekildeki oranlara uyulur.
3) Ýlgili teknik düzenlemede aksi belirtilmediði müddetçe, CE iþareti asgarî 5mm ebadýnda olur.