Kanunlar iptal davası yoluyla Anayasa Mahkemesi tarafından Anayasaya aykırı olup olmadıkları yönünden incelenmekte ve değerlendirilmektedir. Anayasaya aykırı olduğu tespit edilen kanun hükümleri iptal edilerek aykırılık ortadan kaldırılmaktadır.
Contents
- 1 Kanunların iptali için nereye başvurulur?
- 2 Kanunların Anayasaya aykırılığı kimler tarafından ileri sürülebilir?
- 3 Bir vatandaşın bu yasanın Anayasaya aykırılığını ileri sürmesi hangi usulle mümkün olabilir?
- 4 Anayasaya aykırılık iddiası yargılamayı etkiler mi?
- 5 Kanunların Anayasaya aykırılığı iddiasıyla kimler dava açabilir?
- 6 Kanunların esas bakımından iptali kaç gün?
- 7 TBMM üyesi olan en az kaç milletvekili bir araya gelip Anayasa Mahkemesi’ne kanun iptali için dava açabilir?
- 8 Hukukta itiraz kim veya kimler tarafından ileri sürülebilir?
- 9 Anayasa Mahkemesi’nin itiraz yolu ile önüne gelen anayasaya aykırılık iddialarını ne kadar süre içinde karara bağlaması gerekir?
- 10 Somut norm denetimi için kimler başvuru yapabilir?
- 11 Somut norm denetimi başvurusunu kim yapar?
- 12 Somut norm denetimi şartları nelerdir?
- 13 Kanunların anayasaya aykırılığı halinde hangi yol ve yöntemler izlenir?
- 14 Kanunlar anayasaya aykırı olabilir mi?
- 15 Kanunlar anayasaya aykırı olamaz ilkesi neyi ifade eder?
Kanunların iptali için nereye başvurulur?
İptal Davası Kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün veya bunların belirli madde ve hükümlerinin şekil ve esas bakımından anayasaya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesi’nde doğrudan doğruya açılan davaya iptal davası denmektedir (Anayasa m.150).
Kanunların Anayasaya aykırılığı kimler tarafından ileri sürülebilir?
Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, kanunların, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün Anayasa’ya şekil ve esas bakımlarından uygunluğunu denetler. Anayasa değişikliklerini ise sadece şekil bakımından inceler ve denetler.
Bir vatandaşın bu yasanın Anayasaya aykırılığını ileri sürmesi hangi usulle mümkün olabilir?
Anayasa ‘nın 152. ve geçici 21. maddeleri uyarınca bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak kanun, kanun hükmünde kararname veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa ‘ya aykırı görürse ya da taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa ilgili hükmün
Anayasaya aykırılık iddiası yargılamayı etkiler mi?
Mahkeme, Anayasa aykırılık iddiasını ciddi görmezse bu iddia, temyiz merciince esas hükümle birlikte karara bağlanır. Anayasa Mahkemesi, işin kendisine gelişinden başlamak üzere beş ay içinde kararını verir ve açıklar. Bu süre içinde karar verilmezse mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır.
Kanunların Anayasaya aykırılığı iddiasıyla kimler dava açabilir?
Anayasa ‘nın 150. Maddesine göre iptal davası açabilme yetkisi Cumhurbaşkanına, Türkiye Büyük Millet Meclisinde en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubuna ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının en az beşte biri tutarındaki üyelere aittir.
Kanunların esas bakımından iptali kaç gün?
MADDE 151.– Anayasa Mahkemesinde doğrudan doğruya iptal davası açma hakkı, iptali istenen kanun, kanun hükmünde kararname veya İçtüzüğün Resmî Gazetede yayımlanmasından başlayarak altmış gün sonra düşer.
TBMM üyesi olan en az kaç milletvekili bir araya gelip Anayasa Mahkemesi’ne kanun iptali için dava açabilir?
Genel korunma davası ise, ancak Cumhurbaşkanı, iktidar ve anamu- halefet partileri meclis grupları ile Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tam- sayısının en az beşte biri tutarındaki üyeler tarafından açılabilir.
Hukukta itiraz kim veya kimler tarafından ileri sürülebilir?
İtirazlar davanın her aşamasında ileri sürülebilir. Örneğin borcun ödendiğine dair belge davanın her aşamasında itiraz olarak ileri sürülebilir. Bunun yanında itiraz sebepleri hakim tarafından resen incelenir. Buna karşılık defi’ler en geç cevap dilekçesinde ileri sürülmelidir.
Anayasa Mahkemesi’nin itiraz yolu ile önüne gelen anayasaya aykırılık iddialarını ne kadar süre içinde karara bağlaması gerekir?
(5) Anayasa Mahkemesi, işin kendisine noksansız olarak gelişinden başlamak üzere beş ay içinde kararını verir ve açıklar. Bu süre içinde karar verilmezse ilgili mahkeme davayı yürürlükteki hükümlere göre sonuçlandırır.
Somut norm denetimi için kimler başvuru yapabilir?
soyut norm denetiminden diğer farkları ise şu şekildedir: – anayasada belirtilen organlar tarafından belirli bir sürede başvuru gerektirmeyip, görülmekte olan davada taraf olan herkes tarafından ve belirli bir süreyle sınırlı olmaksızın (her zaman) başvurulabilir.
Somut norm denetimi başvurusunu kim yapar?
Soyut Norm Denetimi (İptal Davası) ve Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) Norm; kural, yasa, anayasaya uygunluk. Bu yasaya uygunluğunun denetlenmesi de norm denetimidir. Başvuru üzerine bu denetimi Anayasa Mahkemesi yapar.
Somut norm denetimi şartları nelerdir?
Somut norm denetiminin işletilebilmesi için derdest bir dava olması gerekmektedir. Somut Norm Denetimi Unsurları
- Görülmekte olan bir davanın bulunması
- Davaya bakan mahkeme olmalıdır.
- Davada uyuşmazlığın çözümü için uygulanacak Kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi niteliğinde kural olması
Kanunların anayasaya aykırılığı halinde hangi yol ve yöntemler izlenir?
* Yasaların anayasaya uygunluğunun yargısal denetiminde, anayasaya aykırılık iddiaları anayasaya uygunluk denetimi yapacak olan organın önüne üç biçimde getirilebilir; “soyut norm denetimi”, “somut norm denetimi” ve “bireysel başvuru”. 2010 anayasa değişikliğiyle Türkiye’de bireysel başvuru yolu kabul edilmiştir.
Kanunlar anayasaya aykırı olabilir mi?
d-)Anayasanın 11. maddesine göre ” Anayasa hükümleri, yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kurallarıdır. Kanunlar Anayasaya aykırı olamaz. ”
Kanunlar anayasaya aykırı olamaz ilkesi neyi ifade eder?
Kanunlar Anayasaya aykırı olamaz.” hükmünü amirdir. Buna göre her organ işlem ve eylemlerinde anayasal sınırlar içinde kalntâk’ ve anayasaya uygun hareket etmek zorundadır. Bu hukuk devleti olmanın da zorunlu bir sonucudur.