Babadan kalma teknolojik araçlar
Her erkeğin hayatında sıklıkla ve mutlaka yapması gereken şeylerden biridir tıraş olmak. Önceleri ustura ve daha sonra tıraş bıçağı ile yapılan bu işlem Albay Jacob Schick’in 13 Mayıs 1930 tarihinde aldığı patentle elektrikli tıraşa dönüştü. Fikrin esin kaynağı 1910’ların başında British Columbia ve Alaska’yı saran altına hücum ateşiydi. Altın arayan madenciler, bir an bile ellerindeki eleği bırakmak niyetinde değillerdi. Bu durumda tıraş olmaya çalışanlar, kan revan içinde kalıyorlardı. Bu yaralanmaları önlemek için Schick, elektrikli tıraş makinesini icat etti. İlk çizimleri gören üreticiler, neredeyse bir greyfurt büyüklüğünde olan motor kısmını son derece kullanışsız olduğunu düşündüler ve projeyi reddettiler. Schick, 1. Dünya Savaşı’nda orduda aktif göreve döndü. Savaş sırasında silah teknolojileriyle ilgilenen albay, ürünü geliştirdi ve tekrar piyasaya sürdü… Babalarımız da o günden beri elektrikli tıraş makinesi kullanıyor.
Ortaokul sıralarında tıraş olmaya başlamıştım. Tıraş bıçağı kullanan babam, bana elektrikli bir tıraş makinesi hediye etmiş, bu aletle hayatımın daha kolay olacağını söylemişti.
Birçok bilim adamının süreçte katkısı olmasına rağmen radyoyu icat eden kişi olarak Marconi gösterilir. Ancak, radyolar “lamba” adı verilen vakumlanmış tüpler yardımıyla çalışıyorlardı ve taşınamayacak kadar büyüklerdi. Evlerde, büyük mobilyalar arasında yer alan radyoların açıldıktan sonra lambasının ısınması beklenirdi. Transistorun icadıyla birlikte, taşınabilir radyoların önü açıldı ve radyolar cebe girmeye başladı. Texas Instruments ve Industrial Developments Engineering Associates (I.D.E.A.) adlı iki şirketin ortak çalışmasıyla ilk transistörlü radyo Regency TR-1 piyasaya çıktığında takvimler, Mayıs 1954’ü gösteriyordu. Günümüzün rakamlarıyla 430 dolara satılan Regency TR-1, bir yılda 100 bin adetten fazla sattı.
1974’te babam, Amerika’dan döndüğünde bana bir cep radyosu hediye etmişti. O günlerde maç yayınlarını bu radyodan dinlerdik birlikte…
1960’ların başlarında bir iş seyahati sırasında Pat Haggerty, arkadaşı Jack Kilby’ye el cihazı olarak kullanılacak hesap makinesinin nasıl mümkün olacağını anlattı. 1964’te Dean Toombs, yarı iletken Ar-Ge başkanı olarak Kilby, Jim Van Tassel ve Jerry Merryman’dan oluşan bir takım kurdu. Bu takımın görevi bir avuca sığacak küçüklükte bir hesap makinesi yapmaktı. 1966’da çalışan bir modeli üretmişlerdi bile… 12 rakam hanesine sahip makinenin 18 tuşu vardı yalnızca… Texas Instruments markasıyla 1972 yılında piyasaya çıktı.
Babamın 1974’te getirdiği radyonun yanında bir de Texas Instruments marka hesap makinesi vardı. Geceleri yorganın altında ışıklarını açar, rakamlarla yazdığım “LEBLEBI” yazısını okurdum.
Daha beş yaşına gelmemiştim ama öğretmen komşularımız sayesinde okuma-yazma öğrenmiştim. O günlerde babamın Smith Corona marka daktilosunu keşfettim. Klavyesi AIERTY şeklindeydi. İlk yazılarımı bu daktilo ile yazdım. 1983’te gazeteciliğe başladığımda Doğu Alman malı bir Erika vermişlerdi bana… Bülent Ecevit’in de bir Erika’sı olduğu söylenirdi hep…
Daktilonun gelişim sürecinde yaklaşık 52 defa keşfedildiği söylenir. Bu süreç 1575 yılında bir matbaa işçisi olan Francesco Rampazzetto tarafından başlatıldı. 19. Yüzyılın ikinci yarısında gerek Amerika’da, gerekse Avrupa’da birçok patent başvurusu vardı. Ancak, 1865’te Danimarkalı Rasmus Malling-Hansen’in keşfettiği yazım küresi elektrikli daktiloların önünü açtı.
İlk elektrikli daktilo 1902 yılında Blickensderfer Manufacturing Company tarafından üretildi. 1925’te işe Remington dahil oldu. Daha sonra da General Motors’un bir iştiraki olan Delco… 1933’te sahneye IBM çıktı. Yeniden tasarım için 1 milyon dolar harcayan IBM, 1958 yılına kadar toplam gelirlerinin yüzde 8’ini elektrikli daktilo satışlarından elde etti.
Bilgisayarların gelişimi, kelime işlemci yazılımlarının çoğalmasıyla birlikte elektrikli daktilolar, müzelik oldu…