Yazdan korkuyor musunuz? Sıcağa dayanamıyor musunuz? Parlak güneş ışığı modunuzu aşağı çekiyor mu? Tüm bu sorulara yanıtınız evetse, aslında oldukça ciddi olabilen bir tür yaz depresyonu yaşıyor olabilirsiniz. Bu durumun bir tanısı ve daha da önemlisi tedavi etmenin yolları var.
Bu duruma yaza özgü mevsimsel duygu durum bozukluğu (SAD) deniyor. Washington DC'deki Georgetown Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde araştırmacı, yazar ve klinik psikiyatri profesörü olan Dr. Norman E. Rosenthal, 35 yıl önce bu bozukluğu tanımlayan ilk kişiydi. Rosenthal Healthline'a verdiği demeçte, "Mevsimsel duygu durum bozukluğunun kış formunu fark ettikten sonra, yazın da benzer şeyler yaşayan önemli bir azınlığın olduğu ortaya çıktı. Bunu yaşayan insanlar, yaz mevsimini kendileri için özel bir zorluk zamanı olarak tanımlıyor" diyor.
Yaz depresyonu hakkında daha fazlasını keşfetmek için okumaya devam edin.
Yaz depresyonu nedir?
Yaz depresyonu terimi, klasik depresyon belirtilerinin yaz aylarına özgü şekilde ortaya çıktığı durumları açıklamak için kullanılıyor. Uzmanlar yaz depresyonunun hafife alınmaması gerektiğini söylüyor. Çünkü son derece ciddi bir durum. Peki, bu yaz rahatsızlığınıza sahip olup olmadığını nasıl anlarsınız?
Mevsimsel depresyonun yaz versiyonu oldukça nadir görülmekte; hatta tüm mevsimsel depresyon vakalarının yaklaşık yüzde 10'unu kapladığı düşünülüyor. Teşhis koymada ise geçmişiniz oldukça önemli. Doktorlar, bu tanıyı koymak için art arda en az iki yıl boyunca bir yaz düzenini izleyen bir dizi psikolojik semptom arıyorlar. Huzursuzluk, uyku güçlüğü, ajitasyon gibi belirtiler, mevsimsel depresyonun yaz versiyonunda ruh halinde yaşanan bozukluklardan bazıları.
Yaz depresyonu nasıl tedavi edilir?
Kış depresyonu olan hastalar bazen bir ışık kutusu ile tedavi edilir. Ne yazık ki, yaz depresyonu yaşayanlar için eşdeğer bir terapi bulunmuyor. Bu duruma sahip kişiler sıklıkla, önce kendi başlarına yapabilecekleri şeyleri deniyorlar. Soğuk banyolar ve duşlar, klimayı çalıştırmak, içeride kalmak, koyu renk gözlük takmak, evlerinde karartma perdeleri kullanmak bunlardan sadece birkaçı. Ancak yine de bu sorunu olan çoğu insan ilaca güveniyor.
Yaz depresyonuna ne sebep olur?
Yaz depresyonunun nedenleri konusunda birden fazla teori var, ancak şu ana kadar araştırmacılar tarafından bulunmuş kesin cevaplar yok. Uyku düzenleyici hormon olarak bilinen melatoninin azalmasının, yaz depresyonunda rol oynayabileceği düşünülüyor. Teorilerden bir diğeri, hastalığı daha fazla gün ışığı ile sirkadiyen ritimlerdeki bir bozulmaya bağlıyor. Ne yazık ki nadir görülmesi sebebiyle yaz depresyonu hakkında çok fazla araştırma yapılmamakta. Hatta daha iyi tanımlanmış kış depresyonunda bile, bazı insanların diğerlerinden daha fazla ışığa ihtiyaç duymasına neden olan şeyin tam anlamıyla ne olduğu hala bilinmiyor.
Hipokrat, bazı insanların yaz mevsimine, bazılarının ise kışa iyi uyum sağladıklarını söylemiş. Yani aslına bakarsanız mevsimsel duygu durum bozukluğu, Antik Yunan’da bile tanınıyormuş!
Son söz
Eğer yaz depresyonunuz olabileceğinden şüpheleniyorsanız, bunu görmezden gelmeyin. Depresyonun hiçbir türü kesinlikle hafife alınmamalı. İnsanlar bu nedenle işlerini, ilişkilerini, özgüvenlerini, paralarını ve zamanlarını kaybediyorlar. Çözümü aranmayan depresyon bir hırsızdır, çünkü sevincinizi çalar. Bu yüzden depresyon belirtileri yaşıyorsanız en kısa sürede bir uzmana başvurmanız gerektiğini unutmayın.