Her derde deva olan papatyayı birçok şekilde kullanmak mümkün.
Çay: 1 tatlı kaşığı dolusu çiçek, orta boy bir demliğe konur.(250-300cc’lik) demlenmeye bırakılır(kaynatılmaz) ve 8-10 dakika demlendikten sonra süzülür.
Banyo amaçlı: Tam banyo için 4 avuç dolusu papatya haşlanır.
Yüz veya saç yıkamak için; 1 avuç dolusu papatya haşlanır. 10 dakika demlenir, banyo suyuna eklenir.
Kompresler: 1 bardak kaynar süt, bir yemek kaşığı dolusu çiçeğin üstüne dökülür, demlenmesi için 8-10 dakika beklenir ve posası süzüldükten sonra sıcak sütle kompresler yapılır.
Bitki yastığı: Keten bezinden yapılmış bir yastık, kurutulmuş çiçeklerle doldurulur ve ağzı dikilir. Kuru bir tavada veya fırında iyice ısıtılır ve ağrılı bölgenin üstüne koyulur.
Papatya yağı: Güneşli havada toplanmış çiçekler bir cam şişenin içine gevşekçe doldurulur ve üstüne süzme zeytinyağını çiçekleri örtecek kadar eklenir. Şişe 14 gün boyunca, arada bir çalkalanarak ve kapağı açılarak güneşte bekletilir. Daha sonra tülbentten süzülür ve koyu renkli şişelerde serin yerde saklanır.
Papatya merhemi: 250 gr. Ghee(sade yağ) tavada ısıtılır ve iki avuç dolusu taze papatya içine eklenir. Tavadakiler köpüklenmeye başlayınca karıştırılır, ağzı kapanarak serin bir yere bırakılır. Ertesi gün yeniden ısıtılır, tülbentten geçirilerek süzülür. Cam veya porselen merhem kaplarına aktarılır. Buzdolabında saklanmalı ( sade yağ: Taze tereyağı tercihen tuzsuz orta kısık ateşte eritilir. Yanmaması için sürekli karıştırılarak kaynatılır ve üzerinde oluşan beyaz köpükler artık oluşmadığı zaman yağ hazır demektir. Daha sonra temiz bir tülbent yardımıyla süzülen yağ saklanarak gerek yemek gerekse ilaç hazırlamada kullanılır.)
Papatya buğusu: Kaynar su bulunan bir kabın üstüne içine taze veya kurutulmuş bitkiler konduktan sonra temiz bir çarşaf çadır gibi hazırlanarak hasta içine oturtulur. Çıkan buharı teneffüs etmesi sağlanır. Bir süre sonra, yumuşamış olan bu sıcak bitkilerden çıkan buhar genize çekilir. Küçük çocukların yetişkin birinin kucağına oturtularak buğu yapılması şarttır.
Marmara Ünv. Sağlık Eğitim Fakultesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Ayşegül Yıldırım.’’ Papatyanın küçük çocuklarda bile güvenle kullanılabileceğini söylüyor. Kramplarda ve karın ağrılarında çocuklara papatya çayı içirilebilir. Papatya çiçeği gaz birikimine, ishale, mide rahtsızlıklarına, uykusuzluğa, adet düzensizliklerine karşı etkilidir. Sakinleştirici olarak da kullanılır. İltihaplanmalarda antibiyotik tedavisine destek amaçlı uygulanabilir. Yıldırım papatya kullanımıyla şu uyarıda bulunuyor. ‘’ Günde 2-3 bardaktan fazla çay alındığında mide bulantısı yapar. Hamilelerde ağız yolu ile kullanımı sakıncalıdır.’’
Dr. Ayşegül Yıldırım, papatyanın hangi şikayetlerde nasıl kullanılacağını şöyle anlatıyor;
Göz, göz kapağı iltihaplarında, kaşıntılı ve akıntılı deri döküntülerinde: dıştan kompres ve yıkama yoluyla kullanılabilir.
Diş ağrısında: gargara yapılır.
Ağrılı bölgelere: kurutulmuş papatya ile doldurulmuş sıcak yastıklar koymak ( bitki yastığı) özellikle önerilir.
Ağır hastalıklardan sonra: papatya banyoları hastanın toparlanmasına yardımcı olur.
Yüz ve cilt güzelliği için: kaynatılmış bitki suyuyla haftada bir iki kez yüz yıkanır.
Özellikle saçları açık renk olanlar: kaynatılmış papatya suyu saçlara parlaklık kazandırır.
Papatya merhemi, hemoroid, anüs yara ve çatlaklarına karşı kullanılabilir: Bu merhem ayrıca vücutta oluşan yaraların tedavisinde de doktor tarafından önerilen tedaviye ek olarak uygulanabilir.
Papatya buğusu, nezle ve sinüzit gibi rahatsızlıklarda kullanılır.(Buğu tedavisinden sonra hemen soğuk havaya çıkmamak gerekir.)
Nedeni bilinen kronik ağrılarda(sinir ağrıları, romatizma) gibi. Papatya yağı ile masaj yapın.
Ayşegül Yıldırım, yabani papatya ile arasındaki fark, sarı çiçek tabanının içinin oyuk ve kokusunun daha etkili ve hoş oluşudur. Çiçekler sapsız olarak, mayıstan ağustosa kadar öğlen güneşinde toplanmalı diyor.