sanalsözlük'te eğik kelimesiyle ilgili ne demişler ?
bu kelimeyle ilgili sanalsözlük'te yaklaşık 10 sayfa içerik bulunmaktadır.
- paralel olmaya en uzak olan.
- (bkz: dik alası)
- devlet ihale kanununun kısaltması. bir zamanlar 2886 olarak tanırdık kendisini, şimdi kılık ve rakam değiştirip 4734 suretine bürünmüş.
- deniz iş kanunu.
- dık : kars tarafında verem hastalığına verilen ad
- (bkz: dick)
- (bkz: design is kinky)
- kanun numarası : 854kabul tarihi : 20/4/1967yayımlandığı r. gazete : tarih 29/4/1967 sayı: 12586yayımlandığı düstur : tertip: 5 cilt: 6 sayfa: 184kanun kapsamı:madde 1- bu kanun denizlerde, göllerde ve akarsularda türk bayrağını taşıyan ve yüz ve daha yukarı grostonilatoluk gemilerde bir hizmet akti ile çalışan gemi adamları ve bunların işverenleri hakkında uygulanır.aynı işverene ait gemilerin grostonilatoları toplamı yüz veya daha fazla olduğu veyahut işverenin çalıştırdığı gemiadamı sayısı 5 veya daha fazla bulunduğu takdirde birinci bent hükmü uygulanır.bu kanunun uygulanmasında; sandal, mavna, şat, salapurya gibi olanlar da (gemi) sayılır.bakanlar kurulu, ekonomik ve sosyal gerekler bakımından bu kanun hükümlerini yukardaki bentlerin kapsamı dışında kalan gemilerle gemiadamlarına ve bunların işverenlerine kısmen veya tamamen teşmile yetkilidir.yukardaki bentlerde yazılı gemilerin bu kanun kapsamına alınmaları sebebiyle yapılabilecek itirazlar çalışma bakanlığı tarafından incelenerek karara bağlanır. bu itirazlar kanunun uygulanmasını durduramaz. işveren, gemi adamı, kaptan ve işveren vekilinin tarifi:madde 2- bu kanunun uygulanmasında,a)gemi sahibine veya kendisinin olmıyan bir gemiyi kendi adına ve hesabına işleten kimseye "işveren" denir.b)bir hizmet aktine dayanarak gemide çalışan kaptan, zabit ve tayfalarla diğer kimselere "gemi adamı" denir.c)gemiyi sevk ve idare eden kimseye veya zorunlu sebeplerle görevi başında bulunmaması halinde ona vekalet eden kimseye "kaptan" denir.ç)kaptan veya işveren adına ve hesabına harekete yetkili olan kimseye "işveren vekili" denir.işveren vekilinin bu sıfatla gemi adamlarına karşı muamele ve taahhütlerinden doğrudan doğruya işveren sorumludur.saklı hükümler:madde 3- türk ticaret kanununun deniz ticaretinden bahseden dördüncü kitabındaki kaptan ile işveren arasındaki ilişkilere ait hükümler saklıdır.yabancı gemi adamları:madde 4- bu kanun hükümleri, mütekabiliyet esaslarına göre türk gemi adamlarına aynı mahiyette haklar tanıyan devletlerin uyruğunda olup da kanun kapsamına giren gemilerde çalışan gemi adamlarına bu uygulanır.yazılı akit:madde 5- hizmet akti işveren veya işveren vekiliyle gemi adamı arasında yazılı olarak iki nüsha yapılır ve taraflardan her birine birer nüsha verilir.yazılı aktin şekli:madde 6- bu kanuna göre yapılacak yazılı akitlerde aşağıdaki hususların bulunması gerekir:1. işverenin adı ve soyadiyle ikametgâh adresi,2. gemi adamının adı, soyadı, doğum tarihi ve yeri, sicil numarası ve ikametgâh adresi,3. gemi adamının çalışacağı geminin ismi, sicil numarası, grostonilatosu ve kaydedildiği sicil dairesi (gemi adamının aynı işverenin muhtelif gemilerinde çalışması ihtimali mevcutsa, bu hizmet aktinde ayrıca belirtilir.)4. aktin yapıldığı yer ve tarih,5. gemi adamının göreceği iş,6. gemi adamının hizmete başlıyacağı tarih ve yer,7. hizmet aktinin belli bir süre için yapılmış olup olmadığı, belli bir süre için yapılmış ise süresi veya sefer üzerine ise hangi sefer olduğu,8. kararlaştırılan ücret esası ile miktarı,9. ücretin ödeme zamanı ve yeri,10. avans şartları,11. diğer iş şartları,12. tirimciler ve ateşçiler ile yapılacak hizmet akitlerinde 25/5/1959 gün ve 7292 sayılı kanunla onanan sözleşmenin özeti.belirli süre veya sefer için akit:madde 7 -hizmet akti belirli bir süre veya sefer için yahut süresiz olarak yapılabilir.i - belirli bir süre için yapılmış hizmet akti bu sürenin bitiminde sona erer. hizmet akti gemi seyir halinde iken sona ererse akit, geminin ilk limana varmasına ve güvenlik altına alınmasına kadar devam eder.ii - belirli sefer için yapılmış hizmet akti, akitte yazılı seferin sonunda geminin vardığı limanda yükünü boşaltmasıyla sona erer.akit süresinin uzaması:madde 8- belirli bir sefer için yapılmış olan hizmet aktinin sonunda gemi adamı işveren veya işveren vekilinin muvafakatiyle işe devam eder ve gemi de sefere çıkarsa, hizmet akti bu sefer süresince uzatılmış sayılır.belirli bir süre için yapılmış olan hizmet aktinin sonunda gemi adamı işveren veya işveren vekilinin muvafakatiyle işe devam ederse hizmet akti, aynı süre için uzatılmış sayılır.resim ve harçtan muafiyet:madde 9 – gemi adamıyla işveren veya işveren vekili arasında yapılacak hizmet akitleri, her türlü resim ve harçtan muaftır.deneme süresi:madde 10- süresi belirli olmıyan hizmet akitlerinde deneme süresi en çok bir aydır.bu süre içinde taraflar hizmet aktini bildirimsiz ve tazminatsız bozabilirler. ancak gemi adamının çalıştığı günler için ücret hakkı saklıdır.çalışma ve kimlik karnesi:madde 11- işveren veya işveren vekili işe aldığı her gemi adamına en geç onbeş gün içinde gemi adamı çalışma ve kimlik karnesi vermek zorundadır. deneme süresine tabi tutulan gemi adamları için bu onbeş günlük süre deneme süresinin bitiminden sonra başlar.bu karne, ancak iş ve işçi bulma kurumu tarafından tek tip olarak ve parası karşılığında işverenlere verilir.çalışma belgesi:madde 12- işinden ayrılan gemi adamına işveren veya işveren vekili tarafından işinin çeşidinin ne olduğunu ve süresini gösteren bir belge verilir. bu belgeye gemi adamı isterse, kendisinin durumu ve davranışlariyle, çalışmasının ne yolda olduğu da ayrıca yazılır. işveren veya işveren vekilinin belgedeki imzası, gemi adamı dilerse bağlama limanındaki liman reisliği tarafından onaylanır.kamu hizmeti gören idarelere yahut kamu yararına yardımcı derneklere bağlı gemilerden çıkan gemi adamının aldığı belgeler hakkında yukarıki onay hükmü uygulanmaz.işveren veya işveren vekili, gemi adamının istediği belgeyi vermemekte direnirse veyahut belgeye gemi adamı için doğru olmıyan yazılar yazarsa, gemi adamını yahut yeni işine girdiği işverenin isteği üzerine, bağlama limanındaki liman reisliğince yapılacak inceleme sonucunu gösteren bir belge gemi adamına veya yeni işverene verilir. liman reisliği tarafından yapılacak inceleme bir haftada bitirilir.kamu hizmeti gören idarelere bağlı gemilerden çıkan gemi adamına belge verilmek istenmez veyahut belgeye doğru olmıyan yazılar yazılırsa, gerekli incelemenin yapılması için bu gemilerin bağlı oldukları makamlara başvurulur.belgenin vaktinde verilmemesi veyahut belgede doğru olmıyan yazılar bulunmasından zarar gören gemi adamı veyahut gemi adamını işe alan yeni işveren eski işverenden tazminat isteyebilir.bu belgeler her türlü resim ve harçtan muaftır.sakat ve eski hükümlü çalıştırma:madde 13 -bu kanunun kapsamına giren işveren veya işveren vekilleri, işyerlerinde iş kanununun ve bununla ilgili tüzüğün bu konuda koyduğu hükümler, esaslar, ölçüler ve şartlara göre sakat ve eski hükümlü gemi adamı çalıştırmak zorundadır.önelsiz fesih ve infisah:madde 14 - süresi belirli olan veya olmıyan yahut da sefer üzerine yapılan hizmet akti:i - işveren veya işveren vekili tarafından:a) gemi adamının herhangi bir limanda geminin hareketinden önce gemiye dönerek hizmete girmemesi veya gemiye hiç dönmemesi,b) gemi adamının gemide hizmet görmesinin tutukluluk, hapis veya gemide çalışmaktan men olunması gibi sebeplerle imkânsız bir hal alması,c) gemi adamının işveren veya işveren vekiline karşı, kanuna, hizmet akitlerine sair iş ve çalışma şartlarına aykırı hareket etmesi,ç) gemi adamının işveren veya işveren vekiline karşı denizcilik kural ve teamüllerine veya ahlâk ve adaba aykırı hareket etmesi,ii – gemi adamı tarafından:a) ücretin kanun hükümleri veya hizmet akti gereğince ödenmemesi,b) işveren veya işveren vekilinin gemi adamına karşı, kanuna, hizmet akitlerine veya sair iş şartlarına aykırı hareket etmesi,c) işveren veya işveren vekilinin gemi adamına karşı denizcilik kural ve teamüllerine veya ahlâk ve adaba aykırı hareket etmesi,iii - işveren, işveren vekili veya gemi adamı tarafından:a) geminin herhangi bir sebeple 30 günden fazla bir süre seferden kaldırılması,b) gemi adamının herhangi bir sebeple sürekli olarak gemide çalışmasına engel bir hastalığa veya sakatlığa uğraması,hallerinde feshedilebilir.iv - geminin kayba uğraması, terk edilmesi veya harp ganimeti ilan edilmesi veyahut türk bayrağından ayrılması hallerinde ise hizmet akti kendiliğinden bozulur.fesih hakkını kullanma öneli: madde 15- 14 üncü maddede işveren, işveren vekili veya gemi adamına tanınan akti feshetmek yetkisi, iki taraftan birinin bu çeşit davranışlarda bulunduğunu öbür tarafın öğrendiği günden başlıyarak (6) işgünü geçtikten ve herhalde fiili vukuundan itibaren bir sene sonra kullanılamaz.bu hallere dayanılarak akti süresi içinde fesheden taraf ayrıca mahkemeye başvurarak öbür taraftan bir tazminat istiyebilir.aktin çözülmesinde bildirim: madde 16 -a) süresi belirsiz hizmet akti, 14 üncü maddede yazılı durumlar dışında gemi adamının işe alınmasından itibaren altı ay geçmedikçe bozulamaz. b) süresi belirsiz hizmet akitlerinin çözülmesinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerekir.hizmet akti: a) işi altı ay sürmüş olan gemi adamı için, bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlıyarak iki hafta sonra,b) işi altı aydan birbuçuk yıla kadar sürmüş olan gemi adamı için, bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlıyarak dört hafta sonra,c) işi birbuçuk yıldan üç yıla kadar sürmüş olan gemi adamı için bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlıyarak altı hafta sonra,ç) işi üç yıldan fazla sürmüş olan gemi adamı için, bildirimin diğer tarafa yapılmasından başlıyarak sekiz hafta sonra,bozulmuş olur.c) öneller asgari olup toplu iş sözleşmesiyle veya hizmet akti ile artırılabilir.d) bildirme şartına uymıyan taraf, yukarıda yazılı önellere uygun ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır.gemi adamının sendikaya üye olması, şikayete başvurması gibi sebeplerle işinden çıkarılması hallerinde ve genel olarak hizmet aktini bozma hakkının kötüye kullanıldığını gösteren diğer durumlarda "b" bendinde yazılı önellere ait ücretlerin üç katı tutarı, tazminat olarak ödenir.tarafların ayrıca tazminat isteme hakkı saklıdır.fesih hükmünün başlangıcı: madde 17- 14 ve 16 ncı maddelere göre hizmet aktinin feshinde fesih keyfiyeti, gemi seyir halinde ise, kararlaştırılmış limanda ve kararlaştırılmış liman değiştirildiği takdirde ilk uğrıyacağı limanda geminin emniyet altına alınmasına kadar uzatılmış sayılır.feshin bildirilmesi: madde 18 -hizmet aktinin işveren veya işveren vekili tarafından feshedilmesi halinde sebepleri ile birlikte gemi adamına yazılı olarak bildirilmesi şarttır. bildirim imkânı olmıyan hallerde durum bir tutanakla tespit olunur.feshi kapsamayan hal: madde 19- geminin türk bayrağını taşıma hakkı bulunduğu sürece mülkiyetin kısmen veya tamamen herhangi bir şahsa geçmesi hizmet aktinin feshini gerektirmez.kıdem tazminatı: madde 20 - (değişik: 17/10/1980 - 2319/1 md.) bu kanuna tâbi gemi adamlarının hizmet akitlerinin:1. işveren tarafından bu kanunun 14 üncü maddesinin 1 inci bendinde gösterilen sebepler dışında,2. gemi adamı tarafından bu kanunun 14 üncü maddesinin ii nci ve iii üncü bentleri uyarınca,3. muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla,4. bağlı bulundukları kanunla kurulu kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malûllük aylığı, yahut toptan ödeme almak amacıyla,feshedilmesi veya gemi adamının ölümü veya 14 üncü maddenin 4 üncü bendi sebebiyle son bulması hallerinde gemi adamının işe başladığı tarihten itibaren hizmet akdinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence gemi adamına 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir. bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.gemi adamlarının kıdemleri hizmet akdinin devam etmiş veya fasılalarla yeniden akdedilmiş olmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik gemilerinde ve hizmetinde çalıştıkları süreler gözönüne alınarak hesaplanır. geminin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işveren geçmesi veya başka bir yere nakli halinde gemi adamının kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanır.12/7/1975 tarihinden itibaren geminin devri veya herhangi bir suretle el değiştirmesi halinde işlemiş kıdem tazminatlarından her iki işveren sorumludur. ancak işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları gemi adamını çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki gemi adamının aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır. (2) 12/7/1975 tarihinden evvel işyeri devrolmuş veya herhangi bir suretle el değiştirmişse devir mukavelesinde aksine bir hüküm yoksa işlemiş kıdem tazminatlarından yeni işveren sorumludur. (1) .................................?gemi adamının birinci bendin 4 üncü fıkrası hükmünden faydalanabilmesi için aylık veya toptan ödemeye hak kazanmış bulunduğunu ve kendisine aylık bağlanması veya toptan ödeme yapılması için yaşlılık sigortası bakımından bağlı bulunduğu kuruma veya sandığa müracaat etmiş olduğunu belgelemesi şarttır. gemi adamının ölümü halinde bu şart aranmaz.t.c. emekli sandığı kanunu ve sosyal sigortalar kanununa veya yalnız sosyal sigortalar kanununa tabi olarak sadece aynı ya da değişik kamu kuruluşlarında geçen hizmet sürelerinin birleştirilmesi suretiyle sosyal sigortalar kanununa göre yaşlılık veya malûllük aylığına ya da toptan ödemeye hak kazanan gemi adamına, bu kamu kuruluşlarında geçirdiği hizmet sürelerinin toplamı üzerinden son kamu kuruluşu işverenince kıdem tazminatı ödenir.yukarıda belirtilen kamu kuruluşlarında gemi adamının hizmet akdinin evvelce bu maddeye göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirmiyecek şekilde sona ermesi suretiyle geçen hizmet süreleri kıdem tazminatının hesabında dikkate alınmaz.ancak, bu tazminatın t.c. emekli sandığına tâbi olarak geçen hizmet süresine ait kısmı için ödenecek miktar, yaşlılık veya malûllük aylığının başlangıç tarihinde t.c. emekli sandığı kanununun yürürlükteki hükümlerine göre emeklilik ikramiyesi için öngörülen miktardan fazla olamaz.bu maddede geçen kamu kuruluşları deyimi genel, katma ve özel bütçeli idareler ile 468 sayılı kanunun 4 üncü maddesinde sayılan kurumları kapsar.aynı kıdem süresi için bir defadan fazla kıdem tazminatı veya ikramiye ödenmez.kıdem tazminatının hesaplanması, son ücret üzerinden yapılır. sefer, parça başına akord, götürü veya yüzde usulü gibi ücretin sabit olmadığı hallerde son bir yıllık süre içinde ödenen ücretin o süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle bulunacak ortalama ücret bu tazminatın hesabına esas tutulur.ancak, son bir yıl içinde işçi ücretine zam yapıldığı takdirde tazminata esas ücret, gemi adamının işten ayrılma tarihi ile zammın yapıldığı tarih arasında alınan ücretin aynı süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle hesaplanır.16 ncı maddenin (d) bendinde sözü geçen tazminat ile bu maddede yer alan kıdem tazminatına esas olacak ücretin hesabında 29 uncu maddenin birinci fıkrasında yazılı ücrete ilâveten gemi adamına sağlanmış olan para ve para ile ölçülmesi mümkün akdi ve kanundan doğan menfaatler de gözönünde tutulur.bu maddede belirtilen kıdem tazminatı ile ilgili 20 günlük süre hizmet akitleri veya toplu iş sözleşmeleri ile gemi adamı lehine değiştirilebilir.(değişik: 10/12/1982 - 2762/2 md.) ancak, toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, devlet memurları kanununa tâbi en yüksek devlet memuruna 5434 sayılı t.c. emekli sandığı kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azamî emeklilik ikramiyesini geçemez.gemi adamının ölümü halinde yukarıdaki hükümlere göre doğan tazminat tutarı kanunî mirasçılarına ödenir.kıdem tazminatından doğan sorumluluğu işveren, özel şahıslara veya sigorta şirketlerine sigorta ettiremez.işveren sorumluluğu altında ve sadece yaşlılık, emeklilik, malûllük, ölüm ve toptan ödeme hallerine mahsus olmak kaydiyle devlet veya kanunla kurulu kurumlarda veya % 50 hisseden fazlası devlete ait bir bankada veya bir kurumda işveren tarafından kıdem tazminatı ile ilgili bir fon tesis edilir.fon tesisi ile ilgili hususlar kanunla düzenlenir.yurda iade: madde 21- hizmet aktinin, 14 üncü maddenin, i, ii, iii ve iv üncü bentlerine göre işveren veya işveren vekili veya gemi adamı tarafından yurt dışında feshi halinde, işveren veya işveren vekili gemi adamını hizmet aktinde başka hüküm yoksa, geminin bağlama limanına iade etmek ve gemi adamının iadeye ilişkin ve durumuna uygun yol, iaşe ve sair zarurî masraflarını karşılamak veya ödemek zorundadır.şu kadar ki, hizmet aktinin feshi 14 üncü maddenin 1 inci bendine ve ii nci bendin (a) veya (b) fıkralarına göre yapılmış ise işveren veya işveren vekili yaptığı iade masraflarını gemi adamından yurtta istiyebilir.yabancı gemi adamının iadesi: madde 22- yabancı gemi adamiyle yapılan hizmet aktinde ayrı bir hüküm yoksa işveren veya işveren vekili yabancı gemi adamını ikametgahının bulunduğu mahal limanına iade etmek zorundadır.yurt içinde iade zorunluğu: madde 23- hizmet aktinin herhangi bir türk limanında feshi halinde akitte başka hüküm yoksa, gemi adamının işveren veya işveren vekili tarafından 21 inci maddedeki ölçüler içinde bağlama limanına iadesi zorunludur.ancak, hizmet aktinin, 14 üncü maddesinin 1 inci bendine göre, feshi halinde bu madde hükmü uygulanmaz.iade zorunluluğuna uymamak: madde 24 -işveren veya işveren vekilinin 21 ve 23 üncü maddelerde belirtilen zorunluğa uymaması halinde, gemi adamı yurda dönmek için yaptığı durumuna uygun yol, iaşe ve sair masrafları ve ayrıca 15 günlük ücreti tutarında bir tazminatı işveren veya işveren vekilinden istiyebilir.iade hakkında yoksunluk: madde 25 - yabancı bir memlekette işine son verilen veya hizmet akti yabancı bir memlekette sona eren gemi adamı o memlekette denizcilik işleriyle ilgili olsun veya olmasın, başka bir işverenle hizmet akti yaparsa eski işveren veya işveren vekilinin gemi adamını yurda iade zorunluluğu kalkar.21, 22 ve 23 üncü maddelerde yazılı hallerde gemi adamı, işine son verilmesi yahutta hizmet aktinin sona ermesi gününden başlıyarak bir hafta içinde yurda iade edilmesini istemezse işveren veya işveren vekili iade ile zorunlu tutulamaz.bu kanunun 14 üncü maddesinin (1) numaralı bendinin (b) fıkrasında yazılı durumlar gemi adamına yüklenemiyecek sebepler altında doğmuşsa veya gemi adamı için hastalık ve sair zorunlu sebepler meydana gelmişse bu maddenin ikinci fıkrasındaki bir haftalık süre, engellerin kalktığı günden itibaren başlar.iş süresi: madde 26- genel bakımdan iş süresi, günde sekiz ve haftada kırksekiz saattir. bu süre haftanın iş günlerine eşit olarak bölünmek suretiyle uygulanıriş süresi, gemi adamının işbaşında çalıştığı veya vardiya tuttuğu süredir. işveren veya işveren vekili, gemi adamının vardiyalarını yemek ve dinlenme zamanlarını bir çizelge ile belirtmek ve bu çizelgeyi gemi adamlarının görebilecekleri bir yere asmak zorundadır.istisnalar: madde 27 -aşağıdaki işleri görenler bu kanunun iş sürelerine ilişkin hükümlerine tâbi değildirler.1. birden fazla kaptanın bulunduğu gemilerde birinci kaptan veya bu kanunun 2 nci maddesinin (c) fıkrasında yazılı olduğu şekilde kendisine vekalet eden kimse (klavuz kaptanlar dahil),2. birden fazla makinistin bulunduğu gemilerde başmakinist,3. doktor ve sağlık memurları,4. hemşire ve hastabakıcılar,5. asli görevleri can, mal ve gemi kurtarma olan kurtarma gemilerinde çalışan gemi adamları,6. gemide kendi nam ve hesabına çalışanlar.fazla saatlerle çalışma: madde 28- bu kanuna göre tespit edilmiş bulunan iş sürelerinin aşılması suretiyle yapılan çalışmalar, fazla saatlerde çalışma sayılır.yapılacak fazla çalışmanın her saatine ödenecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarı % 25 oranında artırılmak suretiyle bulunacak miktardan az olamaz.aşağıda yazılı haller fazla saatlerle çalışma sayılmaz.1. geminin, gemideki şahısların veya gemi hamulesinin selâmeti için kaptanın yapılmasını zarurî gördüğü işler,2. gümrük, karantina ve sair sıhhî formaliteler dolayısiyle yerine getirilmesinde zorunluluk bulunan ilâve işler,3. gemi seyir halinde veya limanda iken gemide yaptırılan (yangın, gemiyi terketme, denizde çatışma, denizden adam kurtarma ve savunma) talimleri. fazla saatlerle çalışmaları belgelemek üzere işveren veya işveren vekili noterden tasdikli ayrı bir defter tutmak zorundadır.bu defterde gemi adamına uygulanan zam nispetleriyle fazla çalışmanın yapıldığı gün ve o güne düşen miktarı ve gemi adamının hakettiği fazla çalışma ücreti gösterilir. fazla saatlerle çalışma ücretlerinin asıl ücretler için hizmet aktinde gösterilmiş bulunan zaman, yer ve devrelerde, işveren veya işveren vekili tarafından gemi adamlarına tam olarak ödenmesi zorunludur.ücret: madde 29 -ücret gemi adamına işi karşılığında işveren veya işveren vekili tarafından nakden ödenen meblağdır.ücretin gemi adamına hizmet aktinde gösterilen yer ve devrelerde tam olarak ödenmesi zorunludur.ücret ödeme devresi bir aydan fazla olamaz.hizmet aktinin sona ermesi veya bozulması halinde işveren veya işveren vekili gemi adamının ücretini derhal ve tam olarak ödemek zorundadır.haklı bir sebep olmaksızın işini yapmıyan gemi adamı, keyfiyet gemi jurnalina kaydedilmek ve jurnalı yoksa bir tutanakla belgelenmek şartiyle bu müddete ait ücretten mahrum edilir. bu yüzden uğradığı zararın telâfisi için işverenin tazminat istemek hakkı saklıdır.avans: madde 30- işveren veya işveren vekili, gemi adamlarının istekleri halinde kendilerine hizmet aktinde yazılı esaslara göre avans ödemeye zorunludur.ücret defteri: madde 31- her gemide, noterlikçe tasdikli bir ücret ödeme defteri tutulur. şu kadar ki, liman seferi yapan gemilerde bu defter işveren bürosunda da tutulabilir.hizmet akitleri gereğince gemi adamlarına yapılacak her çeşit ödemelerin bu deftere kaydedilmesi ve kayıtların imza veya makbuzla belgelenmesi zorunludur. istek halinde, bu kayıtların tasdikli bir örneği gemi adamına verilir. bu muameleler her türlü resimden muaftır.belgeye dayanmaksızın yapılan ödeme iddiaları muteber değildir.ücretin saklı kısmı: madde 32 –gemi adamının ücretinin ayda 240 lirası haczedilemez veya başkasına devir ve temlik olunamaz. ancak gemi adamının bakmak zorunda olduğu aile üyeleri için hâkim tarafından takdir edilecek miktar bu paraya dahil değildir. bu kayıtlamalar, nafaka borcu alacaklılarının haklarını kaldırmaz.işveren hesabına iaşe: madde 33 -bu kanuna tâbi gemilerde iaşe servisi kurulması zorunludur. gemi adamları hizmete başladığı günden başlıyarak hizmetten çıkış anına kadar gemide işveren tarafından bedelsiz iaşe olunurlar. iaşenin zorunlu sebeplerle uygulanamaması halinde işveren veya vekilince başkaca münasip bir iaşe imkanı sağlanır veya nakden ödeme usulü uygulanır.limanlar içinde, şehir hatlarında, körfezlerde, göllerde ve akarsularda yolcu ve yük nakleden gemilerde, mavna, şat ve benzerlerinde iaşe servisi kurulması zorunlu değildir. bu durumda işveren veya işveren vekili iaşe zorunluluğunu nakden ödemek suretiyle yerine getirir.ikamet yeri sağlanması: madde 34 –gemi adamlarına işe giriş gününden başlıyarak işten çıkış gününe kadar rütbeleri, sayıları ve geminin büyüklüğüne uygun olarak ve yalnız kendileriyle eşyalarına ait olmak üzere gemi içinde ikamet yerleri bedelsiz olarak sağlanır.herhangi bir zorunlu sebep yüzünden gemi adamlarının gemide ikametine imkan olmazsa işveren veya işveren vekili tarafından başka bir ikamet imkânı sağlanır.ikamet yerleri ve iaşe hakkında: madde 35- (değişik: 4/7/1988 – khk - 336/1 md.; aynen kabul: 7/2/1990 - 3612/53 md.) bu kanuna tâbi gemilerde gemi adamları tahsis edilen yatma, dinlenme ve yemek yerleriyle gemide bulundurulacak ilaç, tıbbi alet ve malzeme ve revirlerde bulunması gereken şartlar ve gemi adamlarına verilecek iaşe maddelerinin ölçü ve nitelikleri bu şart ve niteliklerinden hangilerinin önemleri bakımından esasa ilişkin ve 1 inci derecede ve hangilerinin ise ikinci derecede sayılacakları ve iaşe ile ilgili ne çeşit kurullar kurulacağı ve bu kurulların görev ve yetkiler. çalışma ve sosyal güvenlik, sağlık ve sosyal yardım ve ulaştırma bakanlıkları tarafından beraberce hazırlanacak bir yönetmelikte gösterilir.gemi adamı, işveren veya işveren vekili tarafından sağlanacak iaşenin yukarıda sözü geçen yönetmelikte gösterilen ölçülerden noksan olması halinde aradaki farkın bedelini veya iaşenin hiç verilmemesi halinde tamamının bedelini işveren veya işveren vekilinden isteyebilir. şu kadar ki gemi adamının iddiasını, tazminde esas teşkil edecek iaşe ve şartlardaki aksamanın vuku bulduğu günde durumu işveren veya işveren vekiline veya kaptana bildirmesi şarttır.istisna: madde 36- 35 inci maddede sözü geçen tüzük hükümleri:a) 500 grostonilatodan daha küçük gemiler,b) balık avı ve benzeri işlerde çalışan gemiler,c) romorkörler,d) yüzer vinçler,için uygulanmaz.asgari ücret: madde 37 –gemi adamlarının asgari ücretleri, iş kanununun ilgili maddesi gereğince tespit olunur.ücret kesintisi: madde 38- işveren veya işveren vekili toplu iş sözleşmesi ve hizmet akitlerinde gösterilmiş olan sebepler dışında gemi adamına ücret kesintisi cezası uygulayamaz.gemi adamı ücretlerinden ceza olarak yapılacak kesintilerin gemi adamına hemen sebepleriyle bildirilmesi gerekir. gemi adamı ücretlerinden bu yolda yapılacak kesintiler bir ayda üç gündelikten fazla olamaz.gemi adamlarından kesilen ücret kesimi cezaları hakkında iş kanununun aynı konuya ilişkin diğer hükümleri uygulanır.zarar karşılığı kesinti: madde 39 -hizmet akitlerinde işveren veya işveren vekilinin tazminat karşılığı olarak gemi adamı ücretlerinden geçici olarak alıkoyacağı miktar on haftada eşit taksitlerle kesilmek üzere gemi adamının on günlük ücret tutarından fazla olamaz. tazminat karşılığı bu kesintiler, bütün iş süresi içindir ve bundan bir miktar mahsub edilince yeniden aynı esaslar dairesinde kesinti yapılabilir.tazminat kesintileri, mahsup yapılmasını gerektirecek bir zarar yapılmadan işten ayrılma hallerinde gemi adamına kesintisiz olarak geri verilir. tazminat karşılığı geçici olarak alıkonulan paradan, mahsup yapılması gerektiği zaman gemi adamı isterse işveren kendisine mahsubun hangi esaslara göre yapıldığını anlatmak ve buna ait hesaplarla fatura ve başka belgeleri göstermek zorundadır.tazminat karşılığı olarak alıkonulan paradan ancak o gemi adamı tarafından yapılan zarar için mahsup yapılır.tazminat kesintileri milli bankalardan birisine en geç üç ay içinde yatırılır. banka faizleriyle diğer gelirleri işçilere iadesine kesinti ile birlikte ödenir.yıllık ücretli izin: madde 40 -aynı işveren emrinde veya aynı gemide bir takvim yılı içinde bir veya birkaç hizmet aktine dayanarak en az altı ay çalışmış olan gemi adamı, yıllık ücretli izine hak kazanır.izin süresi, altı aydan bir yıla kadar hizmeti olan gemi adamları için 15 günden ve bir yıl ve daha fazla hizmeti olanlar için yılda bir aydan az olamaz. izin işverenin uygun göreceği bir zamanda kullanılır. bu haktan feragat edilemez.bir aylık izin, tarafların rızasiyle aynı yıl içinde kullanılmak suretiyle ikiye bölünebilir.gemi adamı, yıllık ücretli iznini yabancı bir memleket limanında veya hizmet aktinin yapılmış bulunduğu mahalden gayri bir yerde kullanmaya zorlanamaz.gemi adamı, dilerse, işveren veya işveren vekilinden ücretli izne ilişkin olarak 7 güne kadar ücretsiz yol izni de istiyebilir.gemi adamının hakettiği yıllık ücretli izni kullanmadan hizmet akti 14 üncü maddenin ii, iii ve iv üncü bentlerine göre bozulursa, işveren veya işveren vekili izin süresine ait ücreti, gemi adamına ödemek zorundadır.hafta tatili: madde 41 -liman hizmeti ve şehir hattı gemilerinde gemi adamının haftada altı günden fazla çalıştırılması yasaktır. bunlardan hafta tatili günü çalıştırılanlara, haftanın diğer bir gününde nöbetleşe izin verilir.hafta tatili ücreti: madde 42 -bu kanunun uygulandığı gemilerde, haftanın tatilden önceki günlerinde sürekli olarak çalışmış bulunan gemi adamlarına çalışılmıyan hafta tatili günü için işveren veya işveren vekili tarafından bir iş karşılığı olmaksızın ve ücret ödeme şekline bakılmaksızın bir gündelik tutarında ücret ödenir.evlenmelerde üç güne, ana ve babanın, karı ve kocanın, kardeş ve çocukların ölümünde iki güne kadar verilmesi gereken izin süreleriyle bir haftalık süre içinde kalmak üzere işveren tarafından verilen diğer izinler ve hekim raporlariyle verilen dinlenme ve hastalık izinleri, fiilen çalışılmış günler gibi hesaba katılır.zorlayıcı ve ekonomik bir sebep olmadan gemideki çalışmaların haftanın bir veya birkaç gününde işveren veya işveren vekili tarafından tatil edilmesi halinde, haftanın çalışılmıyan günleri, ücretli hafta tatiline hak kazanmak için çalışılması gereken altı günün hesabında gözönünde tutulur.gemide işin bir haftadan fazla süre ile tatil edilmesini gerektiren zorlayıcı sebepler ortaya çıktığı zaman, bu süreye rastlıyan hafta tatili ücreti, yarım gündelik tutarında ödenir.kısa, yakın ve uzak sefer yapan gemilerde çalışan gemi adamlarına işveren veya işveren vekili tarafından geminin seferde bulunduğu müddete rastlıyan hafta tatili günleri için yukarıdaki şartlar aranmaksızın ve bir iş karşılığı olmaksızın, ayrıca bir gündelik tutarında hafta tatili ücreti ödenir.genel tatil ücreti: madde 43 - bu kanun kapsamına giren gemilerde çalışan gemi adamlarına, 2739 sayılı ulusal bayram ve genel tatiller kanunu ile anılan kanuna ek 3466 ve 221 sayılı kanunlarda yazılı bulunan ulusal bayram ve genel tatil günlerinde, bir iş karşılığı olmaksızın bir günlük ücreti tutarında tatil ücreti, ücret ödeme şekline bakılmaksızın ayrıca ödenir.tatil ücretlerine girmeyen kısımlar: madde 44 -fazla çalışma karşılığı olarak alınan ücret ve primlerle sosyal yardımlar, ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri için verilen ücretlerin tespitinde hesaba katılmaz.geçici iş göremezlik: madde 45– gemi adamlarına, geçici iş göremezlik ödeneği ödenmesi gerektiği zamanlarda, geçici iş göremezlik süresine rastlıyan ulusal bayram, genel tatil ve hafta tatili ödenekleri, aynı ölçülerle ödeme yapan kurum ve sandıklar tarafından ödenir.görevli ve yetkili mahkeme: madde 46 - bu kanun kapsamına giren gemi adamlariyle bunların işveren veya işveren vekilleri arasında bu kanundan veya hizmet aktinden doğan davalar hakkında, 5521 sayılı kanun hükümleri uygulanır.hizmet aktinde ayrıca bir hüküm yoksa dava, geminin bağlama limanında iş davalarını bakmaya yetkili mahkemede görülür.bildirimler: madde 47 -bildirimlerin ilgiliye yazılı olarak ve imza karşılığında yapılması gerekir. bildirim yapılan kişi bunu imzalamazsa; durum o yerde tutanakla tespit edilir. ancak, 7201 sayılı kanun kapsamına giren tebligat, anılan kanun hükümlerine göre yapılır.saklı hükümler: madde 48 -bu kanun hükümleri, gemi adamına daha elverişli hak ve menfaatler sağlayan kanun, toplu iş sözleşmesi, hizmet akti, örf ve âdetlerden doğan haklara halel getirmez. bu kanunun uygulanması sonucu olarak işverene düşen yükümlülükler, gemi adamlarının ücret ve sair haklarının daha aşağı hadlere indirilmesine sebep tutulamaz.denetim ve teftiş: madde 49- bu kanun hükümlerinin gereği gibi yürütülmesini sağlamak üzere yapılması gereken takip, denetim ve teftişler çalışma bakanlığı tarafından yapılır. bu konuda iş kanununun iş hayatının denetim ve teftişine ilişkin hükümleri ve aynı kanunun bu hükümlerle ilgili ceza maddeleri uygulanır.ceza hükümleri: madde 50 -a) kanunun 5 inci maddesi gereğince gemi adamlariyle yazılı akit yapmıyan,b) 11 inci madde gereğince gemi adamına çalışma ve kimlik karnesi vermiyen,c) 12 nci madde gereğince işinden ayrılan gemi adamına çalışma belgesi vermiyen,ç) 13 üncü madde gereğince, sakat ve eski hükümlü gemi adamı çalıştırma ile ilgili kanun ve tüzük hükümlerine uymıyan işveren veya işveren vekili hakkında 500 liradan aşağı olmamak üzere ağır para cezasına sulh ceza mahkemesince hükmolunur.madde 51 -i - a) 20 nci madde gereğince gemi adamının kıdem tazminatını ödemiyen,b) 28 inci madde gereğince gemi adamının fazla çalışma ücretini ödemiyen,c) 29 uncu madde gereğince gemi adamının ücretini zamanında ve tam olarak ödemiyen,ç) 33 üncü maddede sözü geçen iaşe veya nakden ödeme zorunluğuna uymıyan,d) 37 nci maddede sözü geçen asgarî ücretten aşağı ücret ödiyen,işveren veya işveren vekili hakkında, bu durumda olan her gemi adamına karşılık, ödemediği meblağ veya temin ile mükellef olduğu iaşenin tekabül ettiği bedelin, 100 liradan aşağı olmamak üzere, iki katı tutarında ağır para cezası hükmolunur.ii - a) 21 ve 23 üncü maddeler gereğince gemi adamının iade zorunluğuna uymıyan,b) 26 ncı maddede gösterilen iş sürelerine uymıyan,işveren veya işveren vekili hakkında 1 000 liradan aşağı olmamak üzere ağır para cezası hükmolunur.birinci bentteki fiiller yurt dışında işlendiği takdirde verilecek cezalar 2 kattan aşağı olamaz.(ek: 17/10/1980 - 2319/2 md.) 20 nci madde hükümlerine aykırı harekette bulunarak kıdem tazminatının öngörülen esaslar dışında veya saptanan miktar veya tavan aşılarak ödenmesi için emir veya talimat veren veya bu yolda hareket eden özel veya kamu kurumu veya kuruluşların yönetim kurulu üyeleri, genel müdür, müessese müdürü, muhasebe müdürü gibi yetkili sorumluları hakkında, fiil daha ağır cezayı gerektiren bir suç teşkil etmediği takdirde altı aydan iki seneye kadar hapis ve yirmi bin liradan elli bin liraya kadar ağır para cezası hükmolunur. kanuna aykırı olarak fazla ödenen miktarın da ayrıca hazine lehine re'sen tahsiline karar verilir.madde 52 -bu kanunun 35 inci maddesinde bahsi geçen tüzükte esasa müteallik ve birinci derecede olarak gösterilmiş bulunan vasıf ve şartlara riayet etmiyen işveren veya işveren vekili hakkında 2 000 liradan az olmamak üzere ağır para cezası,ikinci derecede olarak gösterilen vasıf ve şartlara riayet etmiyen işveren veya işveren vekili hakkında 250 liradan az olmamak üzere ağır para cezası hükmolunur.madde 53 -a) gemi adamı ücretlerinden 38 inci maddede gösterilen esaslar dışında para cezası uygulıyan,b) 39 uncu maddede sözü edilen zarar karşılığı kesintileri, anılan madde hükümlerine uymıyarak yapan,c) 40 ıncı madde gereğince gemi adamına yıllık ücretli izin vermiyen,ç) 41 inci madde gereğince gemi adamlarına hafta tatili izni uygulamıyan,d) 42 nci madde gereğince gemi adamına hafta tatili ücretini ödemiyen,e) 43 üncü madde gereğince gemi adamına genel tatil ücretini ödemiyen,işveren veya işveren vekili hakkında 500 liradan aşağı olmamak üzere ağır para cezası hükmolunur.bu kanundan doğan suçlara müteallik davalar, geminin bağlama limanındaki,sulh ceza mahkemelerinde görülür.bu davalar mahkemelerce acele mevaddan sayılır.yürürlükten kaldırılan kanunlar: madde 54 -10/3/1954 tarihli 6379 sayılı ve 25/5/1959 tarihli 7283 sayılı kanunlar yürürlükten kaldırılmıştır.tüzük: madde 55- bu kanunun 35 inci maddesinde sözü geçen tüzük çıkarılıncaya kadar, bu kanunla yürürlükten kaldırılan 6379 sayılı kanunun 31 inci maddesine dayanılarak çıkarılmış bulunan 7/2/1958 tarihli ve 4/9968 sayılı bakanlar kurulu kararnamesiyle yürürlüğe konulan (gemi adamlarının sağlık, iaşe ve ikamet şartlarını gösterir tüzük)’ün aynı konulara ilişkin hükümleri uygulanır.geçici madde 1 - (4/7/1975 tarih ve 1926 sayılı kanunun numarasız geçici maddesi olup teselsül için numaralandırılmıştır.) 20 nci maddenin son fıkrası gereğince tesisi öngörülen fona ilişkin kanun çıkarılıncaya kadar, kıdem tazminatının işveren tarafından doğrudan doğruya ödenmesine devam olunur.ek geçici madde 1 - (10/12/1982 tarih ve 2762 sayılı kanunla eklenen numarasız ek geçici madde olup, teselsül için numaralandırılmıştır.) kıdem tazminatının yıllık tavan miktarı ile devlet memurları kanununa tâbi en yüksek devlet memuruna 5434 sayılı t.c. emekli sandığı kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azamî emekli ikramiye miktarı eşitleninceye kadar, beher yıl için ödenecek kıdem tazminatı tavanı 2 500 göstergenin bütçe kanunları ile belirlenen memur aylık katsayısı ile çarpılması suretiyle bulunacak tutar ile (75 000) yetmişbeşbin lira arasındaki farkın dörtte birinin (75 000) yetmişbeşbin liraya eklenmesi suretiyle tespit edilir.madde 56 -bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.madde 57- bu kanunun hükümlerini bakanlar kurulu yürütür.20/4/1967 tarihli ve 854 sayili ana kanuna işlenemiyen geçici maddeler:1) 17/10/1980 tarih ve 2319 sayılı kanuna 5/5/1981 tarih ve 2457 sayılı kanunla eklenen geçici maddeler : geçici madde 1- 12/9/1980 ile 23/10/1980 tarihleri arasında işten ayrılan hizmet erbabına ödenen veya hak edilmiş olmakla beraber henüz kısmen veya tamamen ödenmeyen kıdem tazminatlarının, 854 sayılı deniz iş kanununun 2319 sayılı kanunla değişik 20 nci maddesi ile 1475 sayılı iş kanununun 2320 sayılı kanunla değişik 14 üncü maddesinde belirtilen esaslara göre hesaplanan miktarı veya tavanı aşan kısımları, işveren tarafından herhangi bir nedenle hizmet erbabından geri istenemez, alınamaz veya yapılacak kanunî kesintiler dışında eksik ödenemez.geçici madde 2- 12/9/1980 ile 23/10/1980 tarihleri arasında işten ayrılan hizmet erbabına herhangi bir sebeple ödenmemiş bulunan kıdem tazminatlarının vergiden istisna edilecek kısmı, 193 sayılı gelir vergisi kanununun 2320 sayılı kanunla değişik 25 inci maddesinin 7 nci fıkrasına göre hesaplanır ve istisna miktarını aşan kısmı, ödemenin yapıldığı anda, gelir vergisi kanununun işten ayrılma tarihinde yürürlükte bulunan hükümlerine göre işveren tarafından vergi tevkifatına tabi tutulur.geçici madde 3- 12/9/1980 ile 23/10/1980 tarihleri arasında işten ayrılan hizmet erbabı ile ilgili olarak işverenler (genel ve katma bütçeye dahil idareler, mahalli idarelar, kamu iktisadi teşebbüsleri, döner sermayeler ve fonlar ile diğer kamu kurumları dahil), her hizmet erbabı için ayrı ayrı olmak üzere, ödedikleri kıdem tazminatının miktarını, bunlar üzerinden tevkif ettikleri vergileri, işten ayrılan hizmet erbabına yaptıkları diğer yıllık ücret ödemeleri ile bunlar üzerinden tevkif ettikleri vergileri, hizmet erbabının kıdem tazminatına esas hizmet sürelerini, kıdem tazminatının vergiden istisna edilen miktarlarını ve hizmet erbabının adı soyadı ve adreslerini gösterir cetvelleri ikişer nüsha olarak düzenlemek, tasdik etmek ve bir nüshasını bu kanunun yayımı tarihinden itibaren bir ay içinde vergi sorumlusu sıfatıyla bağlı oldukları vergi dairelerine, diğer nüshasını maliye bakanlığına göndermek zorundadırlar.vergi daireleri tarafından işverenlerce verilecek cetveller üzerinde 193 sayılı gelir vergisi kanununun 2320 sayılı kanunla değişik 25 inci maddesinin 7 nci fıkrası hükmü dikkate alınarak, her hizmet erbabı için ayrı ayrı hesaplanacak vergi farkları bir ay içinde ihbarname ile hizmet erbabına tebliğ edilir. bu suretle tebliğ edilen vergi farkları tebliğ tarihinde 1980 takvim yılına ilişkin olarak ikmalen tarh olunmuş addolunur.hizmet erbabı kendilerine tebliğ edilen bu vergileri, tebliğ tarihini takip eden 12 ay içinde ve 6 eşit taksitte kendilerine tebligatı yapan vergi dairesine yatırmak zorundadırlar. vadesinde ödenmeyen vergiler için 6183 sayılı amme alacaklarının tahsil usulü hakkındaki kanun hükümleri uygulanır.193 sayılı gelir vergisi kanunu uyarınca yıllık beyanname veren mükelleflerin, bu madde hükmüne göre 1980 takvim yılı geliri olarak vergilendirilen ücretleri yıllık gelir vergisi beyannamelerine dahil edilmez ve bu maddeye göre ödenen vergiler yıllık beyannameler üzerinden hesaplanacak vergilerden mahsup edilmez.işverenlerin (muhtasar beyanname verme yükümlülüğü olmayanlar hariç) eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi vermesi veya süresinde bilgi vermemesi nedeniyle zamanında tarh ve tahsil edilemeyen vergiler, 213 sayılı vergi usul kanununun hü-kümlerine göre cezalı olarak işverenler adına tarh olunur. işverenlerin münhasıran bu surette ödeyecekleri vergiler için asıl mükelleflere rücu hakkı saklıdır
- burnu göğe doğru bakan.
- müzikte tiz yerine de geçeredit: hatırlatma için teşekkürler atlantis(-de ve -da nın ayrı yazılması)