Konkordato Nedir?
Konkordato, bir borçlunun mali durumunun kötüye gitmesi sonucunda borçlarını ödemekte zorlanması durumunda uygulanan bir hukuki işlemdir. Bu süreç, borçlu tarafından mahkemeye başvurulması ve mahkeme tarafından verilecek kararla başlatılır.
Konkordato, borçlarını vadesinde ödeyemeyen veya ödemekte zorlanan herhangi bir borçlu tarafından talep edilebilir ve iflasa tabi olsun veya olmasın tüm borçlular için bir hukuki imkan sunar.
Konkordato, adi borçluların ve iflasa tabi olan borçluların her ikisi de tarafından da kullanılabilir. Genel olarak, konkordato kollektif bir tasfiye prosedürü olarak kabul edilir.
Konkordato Tanımı ve Anlamı
Konkordato, vadesi gelmiş borçlarını ödeyemeyen veya ödeyememe riski taşıyan borçluların, kanunda belirtilen şartlar çerçevesinde mahkemenin denetimi ve gözetimi altında alacaklılarıyla anlaşarak borçlarını ödemelerine veya işletmenin mali durumunu düzeltmelerine olanak tanıyan bir cebri icra hukuk kurumudur.
Konkordato, borçlu ve alacaklıların bir anlaşma yaparak borçların yeniden yapılandırılmasını veya ödeme planının belirlenmesini amaçlar. Böylece, borçlu iflas etmek yerine borçlarını ödeyebilir veya ödeme sürecini uzatabilir. Aynı şekilde, alacaklılar da borçlarının en azından bir kısmını veya tamamını tahsil edebilirler.
Bu süreç borçlu ve alacaklılar arasında uzlaşıyı sağlayarak, iflasın önlenmesine ve işletmenin devam etmesine katkı sağlar.
Konkordato Türleri Nelerdir?
Konkordato; yapılış biçimine, yapılış zamanına ve yapılış amacına göre çeşitlendirilebilen bir hukuki işlemdir.
Konkoradato; yapılış biçimine göre, yüzde konkordatosu, vade konkordatosu ve karma konkordato şeklinde üçe ayrılır. Yüzde konkordatosunda alacaklılar borçlunun ödeyemeyeceği kısmı feragat ederken, vade konkordatosunda yeni bir ödeme tarihi belirlenir. Karma konkordatoda ise hem borçların yeniden yapılandırılması hem de yeni bir ödeme planı belirlenir.
Yapılış zamanına göre, iflas içi konkordato ve iflas dışı konkordato şeklinde sınıflandırılır. İflasa tabi borçlunun iflas süreci içinde konkordato teklif etmesi iflas içi konkordato olarak nitelendirilirken, iflasa tabi olmayan borçlunun iflas süreci dışında konkordato teklif etmesi iflas dışı konkordato olarak tanımlanır.
Yapılış amacına göre ise, adi konkordato ve malvarlığının terki suretiyle konkordato şeklinde ayrım yapılır. Adi konkordatoda amaç borçların tasfiyesi ve borçlunun mali durumunun düzgün hale getirilmesi iken, malvarlığının terki suretiyle konkordatoda amaç borçlunun malvarlığının tasfiye edilmesidir.
Konkordato Kararı Nasıl Verilir?
Borçlu, konkordato talebiyle mahkemeye başvurarak konkordato sürecini başlatır. Konkordato kararı, borçlu tarafından mahkemeye yapılan talep üzerine verilir ve borçlu, konkordato için gerekli belgeleri sunmalıdır.
Mahkeme, konkordato talebini inceler ve borçlu için konkordato kararı verebilir. Ancak karar vermeden önce, borçlu tarafından sunulan belgelerin eksiksiz ve doğru olup olmadığına dair kontroller yapar ve alacaklıların görüşlerini de dikkate alır.
Konkordato kararı verildiğinde, konkordato süreci başlar ve borçlu, alacaklılarla anlaşarak borçlarını yeniden yapılandırabilir veya ödeme planı belirleyebilir. Borçlu, iflas etmek yerine borçlarını ödeyebilir veya ödeme sürecini uzatabilirken alacaklılar da borçlarının en azından bir kısmını veya tamamını tahsil edebilirler.
Konkordato İlanı ve Süreci
Konkordato, borçlu kişinin mali sıkıntılar nedeniyle alacaklılarına borçlarını ödeyebilmesi için yapılan bir anlaşmadır. Bu anlaşma, mahkeme tarafından onaylanarak konkordato ilanı yapılır.
İlan edilen konkordato planı, borçlunun varlıklarını ve borçlarını detaylı bir şekilde açıklar ve alacaklılara borçların ödeme planını sunar. Bu plan, borçların yeniden yapılandırılması, ödeme sürelerinin uzatılması veya borçların bir kısmının ödenmesi gibi seçenekleri içerebilir.
Konkordato ilanı, borçlu tarafından hazırlanarak mahkemeye sunulur. İlan edilen planın yanı sıra, borçlunun varlıkları ve borçları da detaylı bir şekilde belirtilmelidir.
Konkordato ilanı, borçlunun tüm alacaklılarına gönderilir ve ilan edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde alacaklıların itiraz etme hakkı vardır. Alacaklılar, konkordato planına itiraz etmek için mahkemeye başvurabilirler ve mahkeme, alacaklıların itirazlarını değerlendirerek karar verir.
Konkordato Aşamaları Nelerdir?
Konkordato süreci, borçlunun mali sıkıntıları nedeniyle başvurusu veya alacaklıların talebi üzerine başlar.
Borçlu, İcra ve İflas Kanunu’nun 286. maddesinde belirtilen belgeleri eksiksiz olarak sunarak konkordato talep eder. Eğer belgeler tamamlanmışsa, geçici mühlet verilir ve bu süre en fazla 2 ay daha uzatılabilir. Ayrıca geçici konkordato komiseri atanır ve diğer gerekli tedbirler alınır.
Geçici mühlet süresi içinde konkordatonun başarıya ulaşabileceği görülürse, kesin mühlet verilir. Bu süre 6 aya kadar uzatılabilir. Kesin mühlet kararı ile birlikte konkordato komiseri de atanır. Alacaklılar toplantıya çağrılır ve konkordato projesi tartışılır.
Ardından konkordato projesi, konkordato komiserinin geçerli raporuyla birlikte mahkemeye sunulur. Mahkeme duruşma tarihi belirleyerek, 3 günlük itiraz süresi verir. Tasdik ya da ret kararına karşı kanun yoluna başvurulabilir.
Konkordato Komiseri ve Görevleri
Dosyayı teslim alan komiser kesin mühlet içinde, konkordatonun tasdikine yönelik işlemleri tamamlayarak dosyayı raporuyla birlikte mahkemeye iade eder.
Komiserin görevleri şunlardır:
- Konkordato projesinin tamamlanmasına katkıda bulunmak,
- Konkordato projesinin tamamlanmasına katkıda bulunmak,
- Kanunda verilen görevleri yapmak,
- Mahkemenin istediği konularda ve uygun göreceği sürelerde ara raporlar sunmak,
- Alacaklılar kurulunu konkordatonun seyri hakkında düzenli aralıklarla bilgilendirmek,
- Talepte bulunan diğer alacaklılara konkordatonun seyri ve borçlunun güncel malî durumu hakkında bilgi vermek,
- Mahkeme tarafından verilen diğer görevleri yerine getirmek.
Konkordato Şartları ve Koşulları
Konkordato projesinin tasdiki aşağıdaki şartların gerçekleşmesine bağlıdır:
- Adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflası halinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olacağının anlaşılması; malvarlığının terki suretiyle konkordatoda paraya çevirme halinde elde edilen hasılat veya üçüncü kişi tarafından teklif edilen tutarın iflas yoluyla tasfiye halinde elde edilebilecek bedelden fazla olacağının anlaşılması,
- Teklif edilen tutarın borçlunun kaynakları ile orantılı olması,
- Konkordato projesinin çoğunlukla kabul edilmiş bulunması,
- İmtiyazlı alacaklıların alacaklarının tam olarak ödenmesinin ve mühlet içinde komiserin izniyle akdedilmiş borçların ifasının, alacaklı bundan açıkça vazgeçmedikçe yeterli teminata bağlanmış olması,
- Konkordatonun tasdikinin gerektirdiği yargılama giderleri ile konkordatonun tasdiki durumunda alacaklılara ödenmesi kararlaştırılan para üzerinden alınması gereken harcın, tasdik kararından önce, borçlu tarafından mahkeme veznesine depo edilmiş olması.
Konkordato Talebi İçin Gerekli Belgeler ve Bilgiler
Konkordato başvurusunda bulunabilmek için belirli belgeler ve bilgilerin hazırlanması zorunludur.
Konkordato talebi için gerekli belgeler ve bilgiler aşağıda sıralanmıştır:
- Konkordato ön projesi,
- Son bilanço, gelir tablosu, nakit akım tablosu,
- Maddi ve maddi olmayan duran varlıklara ait olup defter değerlerini içeren listeler,
- Alacaklıları, alacak miktarlarını ve alacaklıların imtiyaz durumunu gösteren liste,
- Konkordato ön projesinde yer alan teklife göre alacaklıların eline geçmesi öngörülen miktar ile borçlunun iflâsı hâlinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktarı karşılaştırmalı olarak gösteren tablo,
- Konkordato ön projesinde yer alan teklifin gerçekleşmesinin kuvvetle muhtemel olduğunu gösteren finansal analiz raporları ile dayanakları,
- Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yetkilendirilen bağımsız denetim kuruluşu tarafından Türkiye Denetim Standartlarına göre yapılacak denetim kapsamında hazırlanan ve konkordato ön projesinde yer alan teklifin gerçekleşeceği hususunda makul güvence veren denetim raporu ile dayanakları.
Borçlu, doğru evrakları hazırlayarak ve tüm bilgileri doğru bir şekilde sunarak konkordato sürecinde adım atmalıdır. Bu, mahkemenin konkordato talebini kabul etmesi için önem taşır.
Konkordato İşlemleri ve Yükümlülükleri
Konkordato işlemleri bir mahkeme tarafından onaylanan bir plan çerçevesinde gerçekleştirilir. Bu işlemler, konkordato başvurusu, borçlunun durumunun incelenmesi, konkordato planının hazırlanması, konkordatonun onaylanması ve planın uygulanması gibi adımları içermektedir.
Konkordato, borçlunun iflas etmesi yerine bir alternatif sunar ve belirli yükümlülükler getirir. Bu süreçte, borçlu, anlaşma koşullarına uygun olarak borçlarını ödemekle yükümlüdür. Anlaşmanın koşullarına uymamak, konkordato sürecinin sonlandırılmasına ve borçlunun iflasına karar verilmesine neden olabilir.
Borçlunun uyması gereken yükümlülükler, borçlunun iflasa sevk edecek faaliyetlerden kaçınması, borçlarını doğru bir şekilde beyan etmesi, anlaşmanın koşullarına uygun olarak malvarlığına ilişkin tasfiye işlemlerini gerçekleştirmesi ve alacaklıların haklarını korumasıdır.
Konkordato Anlaşması Nasıl Yapılır?
Konkordato anlaşması, bir borçlu ile alacaklıları arasında bir anlaşmadır ve borçlunun mali durumunu düzeltmek ve alacaklıların haklarını korumak için belirli koşulların yerine getirilmesiyle gerçekleştirilir.
Borçlu, konkordato anlaşması yapmak istediğinde, asliye ticaret mahkemesine başvurarak konkordato talebinde bulunur. Mahkeme, talebi kabul ettiğinde bir kayyum atar ve kayyum borçlunun tasfiye işlemlerini yönetir.
Borçlu ve alacaklılar arasında bir anlaşma yapmak için müzakereler yapılır. Bu süreçte, borçlu mali durumunu belirler ve alacaklıların haklarını korumak için koşulları belirler.
Konkordato anlaşması, mahkeme tarafından onaylanarak yürürlüğe girer ve borçlu, anlaşma koşullarına uyduğu takdirde borçlarını ödeyerek işletmesini sürdürebilir. Borçlu anlaşma koşullarına uymazsa konkordato süreci sonlandırılabilir ve borçlunun iflasına karar verilebilir.
Konkordato Borçların Yeniden Yapılandırılması
Konkordato süreci, borçların yeniden yapılandırılması anlamına gelir. Bu yapılandırmada borçların vadesi, miktarı ve faizi gibi unsurlar değiştirilebilir.
Borçlu, yeniden yapılandırılmış borçlarını belirli bir sürede ödeme taahhüdünde bulunur ve bu taahhüdünü yerine getirdiği takdirde iflas edilmez.
Konkordato, hem borçlunun hem de alacaklıların menfaatlerini koruyan bir çözüm sunarak borçlunun iflasından kurtulmasına yardımcı olur. Bu süreç, borçların yeniden yapılandırılması için bir fırsat sunarken, aynı zamanda alacaklıların haklarının da korunmasını sağlar.
Konkordato İşlemlerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Borçlu bir şirketin konkordato başvurusu yapmadan önce, dikkat etmesi gereken bazı önemli hususlar vardır. Konkordato işlemlerinde dikkat edilmesi gerekenler şunlardır:
- Şirketin mali durumunun bozulduğunu fark ettiği anda, erken başvuru yapmak gereklidir.
- Borçların tam olarak tespit edilmesi, doğru bir konkordato planı hazırlamak için önemlidir.
- Konkordato planın doğru ve eksiksiz bir şekilde hazırlanması için iyi bir hazırlık yapılmalıdır.
- Konkordato işlemlerinin avukat aracılığıyla yürütülmesi tavsize edilir.
- Yükümlülüklerin yerine getirilmesi ve konkordato sürecinin özenle takip edilmesi gereklidir.
Konkordato Kararının Sonuçları ve Uygulanması
Mahkeme tarafından onaylanan konkordato kararı genellikle tüm alacaklıları bağlar. Ancak, rehinli alacaklar, imtiyazlı alacaklar, konkordato sürecinde ortaya çıkan alacaklar ve amme alacakları gibi belirli alacak grupları tasdik edilen konkordato projesi bakımından bağlayıcı değildir.
Konkordato kararı, henüz sonuçlanmamış takipler bakımından etkili olmakta ve paraya çevrilmemiş hacizleri düşürmektedir.
Kesin mühletin sonuçlarından biri de, rehinle temin edilmemiş tüm alacaklar hakkında faiz işlemesinin durmasıdır.
Alacakları kabul edilmeyen alacaklılar, tasdik kararının ilanından itibaren bir ay içinde bu alacaklar hakkında dava açabilirler.
Rehinli alacaklar ise tasdik edilen konkordatoyu bağlamazlar ve rehinli mallarla ilgili hem geçici konkordato mühleti içerisinde hem de kesin mühlet içerisinde muhafaza tedbiri alınamaz ve bu mallar satılamaz.
Konkordato Kararının Mahkeme Kararı Olarak Hükmü
Konkordato kararının resmi olarak kaydedilmesi ve mahkeme tarafından onaylanması, kararın geçerli olduğunu ve tarafların hukuki haklarının korunmasını sağlar. Mahkeme kararı, konkordato sürecinin hukuki açıdan güvence altına alınmasını sağlar.
Borçlu şirketin alacaklıları, konkordato sürecinde borçların yeniden yapılandırılması için anlaşmalar yapabilirler, ancak alacaklıların haklarıyla ilgili anlaşmazlıkların çözümü için mahkeme kararına ihtiyaç duyulabilir. Mahkeme kararı, alacaklıların borçların ödenmesi veya yeniden yapılandırılması konusunda haklarını korumalarını sağlar.
Konkordato kararının mahkeme kararı olarak hükmü ayrıca, borçlu şirketin iflası durumunda da önemlidir. Konkordato süreci başarısız olursa, borçlu şirket iflas edebilir. Bu durumda, mahkeme kararı, alacaklıların borçlarının tahsil edilmesi için gerekli yasal adımların atılmasına olanak tanır ve alacaklıların haklarını korur.
Konkordato Anlaşması Yapılan Borçların Ödeme Şekli
Bir borçlu şirketin alacaklılarına borçlarını ödeyebilme şansı sağlamak için yaptığı bir anlaşma olan konkordato, borçların yeniden yapılandırılmasına olanak verir.
Yapılan anlaşmaya göre, borçların ödeme şekli, borçlu şirketin mali durumuna ve alacaklıların taleplerine bağlı olarak değişkenlik gösterebilir.
Konkordato İşlemlerinin Tamamlanmasından Sonraki Durum
Tamamlandıktan sonra, konkordato işlemleri borçlunun mali durumunda ve borçların ödeme planında değişikliklere neden olabilir.
Eğer borçlu bir şirket ise, konkordato işlemleri sayesinde işletmesine devam edebilir ve böylece iflas etmesi önlenebilir. Bu durum, çalışanların işlerini koruyarak olumlu bir etki yaratabilir.
Konkordato işlemleri tamamlandıktan sonra, borçlunun iflas riski azalır, ancak mali durumu hala zayıf olabilir ve iflas riski devam edebilir.
İcra ve İflas Hukuku; tarafların hak kayıplarının önüne geçilebilmesi amacıyla her aşamada büyük önem taşımakta ve uzmanlık gerektirmektedir. İcra ve iflas hukuku alanında yapılacak işlemlerde hukuki destek talebiniz bulunması halinde Ekin Hukuk Bürosu ile iletişime geçerek alanında tecrübeli avukatlarımızdan hukuki destek alabilirsiniz.
Stj. Av. Mehmet Can CİVAN & Av. Ahmet EKİN