Altın rengi, çıtır çıtır ve karşı konulamaz patates kızartması, uzun zamandır hepimizin kalbini ve damak zevklerimizi fethetmiş durumda! İsim bir Fransız kökenini akla getirse de başlangıcının gerçek hikayesi çok daha ilgi çekici. Hatta kıtalara ve yüzyıllara yayılıyor. Çok sevilen patates kızartmasının ardındaki büyüleyici tarihi ortaya çıkarırken, zaman ve kültürler arasında bir yolculuğa çıkıyoruz :)
Patates Kızartmasının Kökenleri
Patates kızartmasının kökleri Güney Amerika'ya kadar uzanmaktadır. Günümüz Peru ve Bolivya'sındaki çeşitli yerli kabileler için hayati bir ürün olan patates, araştırmalara göre ilk olarak 7.000 yıldan uzun bir süre önce yetiştirildi.
Güney Amerika'dan Avrupa'ya
Francisco Pizarro önderliğindeki İspanyol fatihlerin Güney Amerika'ya gidip yerli patatesle karşılaşmaları 16. yüzyıla kadar uzanmaktadır. Eşsiz lezzeti olan patatese hayran kalarak, patatesi Avrupa'ya getirdiler. İspanya, İtalya ve İngiltere gibi ülkelere tanıttılar. Patatesin popülaritesi yavaş yavaş kıtaya yayıldı ve beklenen oldu: patates kızartıldı! :)
Patates Avrupa'yı dolaşırken, patates kızartmasının gerçekten modern şeklini almaya başladığı yer Belçika'ydı. 17. yüzyılın sonlarında, Belçika sert kışlar yaşıyordu ve Meuse Nehri sık sık donarak yemek için balık tutmayı imkansız hale getiriyordu. Becerikli köylüler, hayatta kalabilmek için alternatif olarak patatesi kızartmaya yöneldi. Belçikalıların, gıpta ile bakılan çıtır dokuyu elde etmek için patates kızartmasını mükemmelleştiren ilk kişiler olduğu söylenmektedir. Araştırmalara göre Belçikalılar, patatesleri ince, eşit şeritler halinde dilimlediler ve çıtır çıtır, kabarık bir iç kısım oluşturmak için sıcak yağda iki kez pişirdiler.
Patates Kızartması mı, Belçika Kızartması mı?
Öyleyse, patates kızartması Belçika menşeliyse, neden Fransız patates kızartması olarak adlandırılıyor? Cevap 1. Dünya Savaşı'nda yatıyor. Savaş sırasında Amerikan askerleri Belçika'da görev yaparken bu lezzetle karşılaştılar. Belçika ordusunun resmi dili Fransızcaydı ve askerler patates kızartmasına "Fransız kızartması" adını verdiler. İsim takılıp kaldı ve sonunda Amerika Birleşik Devletleri'ne ve dünyanın geri kalanına yayıldı.
Küresel Patates Kızartması
Patates kızartmasının popülaritesi, 2. Dünya Savaşı'ndan sonra Amerika Birleşik Devletleri'nde McDonald's ve Burger King gibi fastfood zincirlerinin yükselişiyle arttı. Bu zincirler, mutfaklarını dünya çapında ihraç ederek, patates kızartmasının dünya çapındaki ününü artırdı. İlginç bir şekilde, farklı ülkeler bu sevilen yemeğe benzersiz dokunuşlarını kattı. Bakalım bu dokunuşlar küresel çapta nasılmış?
#1 Poutine
Kanada, Quebec'ten gelen poutine, üzerinde lor peyniri bulunan ve lezzetli sosta boğulan patates kızartması içeren doyurucu bir yemektir. Çıtır çıtır patates kızartması, erimiş peynir ve zengin sosla süslenmiş, lezzetli bir deneyim sunmaktadır.
#2 Patatas Bravas
İspanya'da patatas bravas, baharatlı domates sosu ve sarımsaklı aioli ile servis edilen patates kızartmasından oluşan sevilen bir yemektir. Çıtır çıtır patatesler ve soslar ile bu yemek herkesin damak tadına hitap eden türden!
#3 Masala Kızartması
Geleneksel Hint lezzetlerinin sevilen patates kızartması olan masala kızartması, biber tozu, kimyon ve chaat masala gibi baharat karışımıyla kaplanmaktadır.
#4 Aioli Soslu Patates Kızartması
Fransa menşeli aioli soslu patates kızartması, mayonezli ve sarımsaklı aioli dip sos ile servis edilmektedir. Patates kızartmasının çıtır dokusu ve kadifemsi aioli'nin birleşimi, zarif ve doyurucu bir lezzet oluşturmaktadır.
Bunca şeyden sonra canınız patates kızartması çekti değil mi? O zaman gidip kızartalım! :) Tekrar görüşünceye dek, hoşça kalın :)