Yeryüzündeki Kitlesel Yok Oluş Olaylarının Zaman Çizelgesi
Milyonlarca yıldır Dünya'da gerçekleşen birçok gizemli ve açıklanamayan olaydan, kitlesel yok oluşları belki de en şaşırtıcı olanıdır. Kitlesel yok olma, kısa sürede bitki ve hayvan türlerinin anıtsal kaybını içerir. Bu olaylar Dünya'yı evrimsel değişimler için olgunlaştırır ve yeni türler kaybedilenlerin yerlerini alacak şekilde gelişir. Bilim adamları, yaşamın% 50 ila% 75'inin kaybolduğu tarihte Büyük 5 olarak adlandırılan en az beş farklı kitlesel yok oluşu keşfettiler. Sayısız soru, bu anların neden ve neden geçtiği konusunda cevapsız kalıyor. Aşağıda uzmanların şu ana kadar topladıkları bilgiler yer almaktadır.
Kütle İmha Süreleri
Ordovisyen - Silüriyen Soyu
Yaklaşık 439 milyon yıl önce, Dünya'daki yaşamın% 86'sı yok edildi. Bilim adamları iki büyük olayın bu neslin tükenmesine yol açtığına inanıyor: buzlanma ve düşen deniz seviyeleri. Bazı teoriler, Dünya'nın, havadan çok fazla miktarda karbon dioksit çıkardıkları ve sıcaklığı önemli ölçüde azaltan bitkilerin kaplandığını öne sürüyor. Düşen deniz seviyeleri muhtemelen Appalachian dağ silsilesi oluşumunun bir sonucudur. Hayvan yaşamının büyük çoğunluğu okyanusta yaşıyordu. Trilobitler, brachiopodlar ve graptolitler çok sayıda öldü, ancak ilginç bir şekilde, bu, bir sonraki dönemde herhangi bir büyük tür değişmesine yol açmadı.
Geç Devonian Yok Oluş
Tahminler, türlerin yaklaşık% 75'inin 364 milyon yıl önce kaybolduğunu öne sürüyor. Devoniyen neslinin son neslinin tek bir büyük olay mı yoksa yüz binlerce yıl boyunca yayıldığına dair bilgiler net değil. Ordovisiyen-Silüriyen neslinin sert dışkılamaları nedeniyle tükenmesinden kurtulan Trilobitler, bu neslin tükenmesi sırasında neredeyse yok edildi. Dev kara bitkilerinin derin kökleri besinleri okyanuslara bıraktığı için sorumlu olduğu düşünülmektedir. Besin bakımından zengin sular, oksijen denizlerini ve dolayısıyla hayvan yaşamını tüketen kitlesel miktarda algal çiçeklenme ile sonuçlanmıştır. Volkanik külün, bu zamana kadar karada yapmış olan örümcekleri ve akrep türü canlıları öldüren yeryüzü sıcaklıklarını soğutmaktan sorumlu olduğu düşünülmektedir. Uzak bir amfibi kuzeni, elpistostegalianlar da karaya çıkmış ama nesli tükenmiştir. Vertebralar, hepimizin evrimleştiği iktiyotgalyalılar 10 milyon yıl sonrasına kadar karada görünmediler. Son Devonian neslinin tükenmemiş olması durumunda, insanlar bugün bulunmayabilir.
Permiyen-Triyas soyunun tükenmesi
251 milyon yıl önce gerçekleşen bu kitlesel yok oluşun, türlerin yaklaşık% 96'sının kaybolduğu için tüm tarih boyunca en kötü olduğu düşünülüyor. Eski mercan türleri tamamen kayboldu. “Büyük Ölüm” havayı, büyük miktarlarda metan yaymaya başlayan farklı bakteri türlerini besleyen karbondioksitle dolduran devasa bir volkanik patlamadan kaynaklandı. Dünya ısındı ve okyanuslar asitli hale geldi. Günümüzde yaşam, hayatta kalan türlerin% 4'ünden kaynaklanmaktadır. Bu olaydan sonra, deniz yaşamı daha önce görülmemiş bir karmaşıklık geliştirdi ve salyangoz, kestaneler ve yengeçler yeni türler olarak ortaya çıktı.
Triyas-Jura'nın neslinin tükenmesi
Trias-Jurassic neslinin tükenmesi, 199 milyon ila 214 milyon yıl önce meydana geldi ve diğer kitlesel yok oluşlarda olduğu gibi, tür kaybının birkaç evresi olduğuna inanılıyor. Suçlama, bir asteroit etkisine, iklim değişikliğine ve taşkın bazalt patlamalarına maruz kaldı. Bu dönemin başlangıcında, memeliler dinozorları geride bıraktılar. Sonunda, dinozorların ataları (archosaurlar) dünyanın yüzeyine hakim oldu. Bu tükenme, daha sonra yaklaşık 135 milyon yıl boyunca var olan dinozorların evrimi için izin veren yolu oluşturdu.
Kretase – Paleojen neslinin tükenmesi
Belki de Büyük 5'in en ünlüsü olan Kretase-Paleojenin sonu dinozorların neslinin tükenmesine yol açtı. Volkanik aktivite, asteroit etkisi ve iklim değişikliği bir arada, 65 milyon yıl önce dünyadaki yaşamın% 76'sını etkili bir şekilde sonlandırdı. Bu tükenme dönemi memelilerin karadaki ve denizdeki köpekbalıklarındaki evrimine izin verdi.
Sıradaki Var mı?
Bilimsel toplulukta hararetli bir tartışma, dünyanın başka bir kitlesel yok oluşa girip girmediğidir. Şu anda, dünya Holosen döneminde, bitkiler ve hayvanlar tehlikede olduğunu bildiğimiz kadarıyla anormal derecede hızlı oranlarda ve yaşamda ölüyorlar. Ancak bu sefer sebep volkanik aktivite veya asteroid etkisi değil. İnsan etkinliği, küresel iklimde türlerin neslinin normdan 10 ila 100 kat daha hızlı artmasına neden olan bir değişikliği tetikliyor. Kanıtlar oldukça açık, 6. kitle neslinin tükenmesine doğru gidiyoruz.
Dünyadaki Kitlesel Yok Oluş Olaylarının Zaman Çizelgesi
|rütbe||Soyu tükenme olayı||Yaklaşık Oluşma Süresi|
|1||Holosen neslinin tükenmesi||Mevcut|
|2||Kretase – Paleojen neslinin tükenme olayı||65 milyon yıl önce|
|3||Triyas-Jurassic nesli tükenme olayı||199 milyondan 214 milyon yıl önce|
|4||Permiyen-Triyas yok olma olayı||251 milyon yıl önce|
|5||Geç Devoniyen neslinin tükenmesi||364 milyon yıl önce|
|6||Ordovisyen - Silüriyen neslinin tükenmesi olayları||439 milyon yıl önce|