Anıtkabir nedir?
Büyük Kurtarıcı Atatürk'ün Ankara'nın güneyinde Rasattepe'deki ebedi istirahatgahıdır. Rasattepe, Ankara Kalesi'ni en iyi görebilen, hakim bir noktadır. 1938 yılının 10 kasım günü saat 09.05'te ebediyete göçen Atatürk'ün na'şı, 20 kasım 1938 pazar günü İstanbul'dan Ankara'ya götürülüdü. Etnoğrafya Müzesine kondu. Bundan sonra Büyük kurtarıcının şahsiyetine uygun bir anıt - kabir yapılmak üzere harekete geçilidi. Bunlardan Prof. Emin Onat'la Doçent Orhan Arda'ya ait olanı uygulandı. Anıt - kabir'in temel atma töreni 9 ekim 1944'te yapıldı.
9 yıl süren inşaat 20 milyon liraya çıktı. Atatürk'ün na'şı 10 kasım 1953'te törenle Anıt - Kabir'deki ebedi istirahatgahına götürüldü. Bugün, Atatürk'ün ebedi uykusunu uyuduğu Anıt-kabir, sadelik içinde büyük bir heybetle yükselir. Anıt Kabir'in Şeref salonunda bulunan büyük lahdin mermeri tek parça ve 42 ton ağırlığındadır. Uzunluğu 4.20, genişliği 1,60 metredir. Salon 20 metre yüksekliğinde, 32 m. eninde ve 60 m. boyundadır.
Buraya 33 basamaklı bir merdivenle çıkılır. Şeref salonunun tavanları altın mazoikle ve Türk kilim desenlerinin benzeri motiflerle işlenmiştir. Salonun en gerisinde lahdin bulunduğu yerde açılmış olan yüksek pencereden Ankara Kalesi görülür. Pencerenin bulunduğu duvarda, Atatürk'ün, «Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır, fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır.» ve «Ne mutlu Türküm diyene.» sözleri altın yaldızlarla yazılmıştır.
Büyük lahit, bu pencerenin önünde, basamaklarla yükseltilmiş ihtiram köşesindedir. Asıl mezar, lahdin altındadır. Her köşesi Anadolu Türk uygarlıklarından bir iz taşıyan Anıt - Kabir yol, alan ve şeref salonu olmak üzere üç bölümdür. Etrafında 10 kule sıralanır. Bunlar Hürriyet, İstiklal, Müdafaa-i Hukuk, Cumhuriyet, İnkılap, 23 Nisan, Sulh, Zafer, Misak-ı Milli ve Mehmetçik adlarını taşır.
Anıtkabir ve bilinmeyen özellikleri
Anıtkabir, ülkemizdeki en önemli yerlerden biridir.Atamızın yattığı yerdir.Fakat Anıtkabir’in bir çok özelliği hakkında bilgi sahibi değiliz. Anıtkabir’in yapımı yaklaşık 9 yıl sürmüştür. Ve ağırlığı tam 150.000 tondur. Anıtkabirde birçok heykel,süsleme ve kabartmalar bulunmaktadır.
Anıtkabir’in yerinin belirlenmesi
Anıtkabir’in yapımına 9 Ekim 1944 yılında başlanmıştır. 1 Eylül 1953 yılında ise tamamlanmıştır. Anıtkabir’in yerini dönemin Aydın Milletvekili Mithat Aydın önermiştir. Birçok seçeneğin tartışıldığı zamanda Mithat Aydın adı ‘Anıttepe olarak değiştirilecek olan ‘Rasat tepe’ yi önerdi.Atatürk’ün yıllar önce ‘Rasat tepe’ de yaptığı gezide’ bu ne kadar güzel bir anıt yeri’ demiştir. Atatürk bu sözü diyerek yıllar sonra gömüleceği yeri hissetmiş gibiydi. Anıtkabir projesi için birçok ülkeden teklif geldi. 49 proje içinden Prof. Emin Onat ve Doç. Orhan Adanın projesi kabul edilmiştir. Atamızın kabri depreme karşı çok dayanıklıdır.
Anıtkabir ve inşaatı
Anıtkabir 4 kısım olarak tasarlanmıştır.
1. Kısım
Bu kısımda toprak seviyesi ayarlaması yapılmıştır. Ayrıca Atamızın kabirine doğru uzanan aslanlı yoldaki istinat duvarı yapılmıştır.Yaklaşık olarak 1 yıl sürmüştür
2. Kısım
Mozole ve törenin yapıldığı alanı kapsamaktadır. Ayrıca meydanın çevresindeki benzer amaçlarla kullanılacak binaların yapılmasını kapsamaktadır. Yine 2. kısım inşaatta anıt kütlesinin projesi tasarlanmıştır. Giriş kuleleleri ve Anıtkabir’e uzanan yolun önemli bölümü tamamlanmıştır. Ayrıca arazide ağaçlandırma gerçekleştirilimiş.Sulama sistemi yapılmıştır. Yaklaşık 5 yıl sürmüştür.
4. Kısım
Artık anıtkabirin tamamlanması için son aşamadır. Şeref holü ve tonozlar yapılandırılmış. Buralardaki taş profiller ve saçak süslemeleri yapılmıştır. Bu inşaat aşamaları bittikten sonra anıtkabirin 9 yıl süren inşaatı son bulmuştur.
Anıttaki aslanlar
Atamızın kabirne giden 262 metre yol vardır.Bu yolun sağ ve solunda karşılıklı olarak 24 aslan bulunmaktadır. Bu aslanlar 24 Oğuz boyunu temsil etmektedir. Bilindiği gibi aslan kültürümüzde gücü temsil etmektedir. Aslanların karşılıklı olması ise milletimizin birlik ve bütünlüğünü ifade eder. Atamızın anıtına doğru yaklaşan aslanları başları öne eğik bir şekildedir.
Anıttaki ağaçlar
Anıtkabirdeki yeşillendirme çalışmaları yapılmıştır. Birçok ağaç vardır. Ancak bu ağaçların hepsinin boyu kısadır. Yani bodur olan bu ağaçlar bilinnçli olarak seçilmiştir. Çünkü anıt her yerden görülebilmeliydi.Uzun boylu ağaçlar görüş açısını kapatmamalıydı.
Bayrak direği
Anıtkabir’in diğer önemli unsurlarından biride bayrak direğidir. Anıtkabir’de 33 buçuk metre uzunluğunda bayrak direği 1946 yılında Nazmi Cemal adlı kişi tarafından ABD den gelmiştir.
Atatürk müzesi
Anıtkabirde Atatürk müzesi bulunmaktadır .Atamızın bir çok eşyası burada sergilenmektedir. Traş takımları, bastonları ,aldığı hediyeler ve birçok eşyası bulunmaktadır. Atamıza ve ailesine ait fotoğralarda bu müzede bulunmaktadır. Ayrıca müzede Atatürk’ün hem baston hemde tüfek olma özelliğine sahip silahı, Sabiha Gökçen ve Afet İnan’a hediye ettiği tabancalar bizlere sergilenmektedir. Ayrıca manevi kızı olarak gördüğü Rukiye Erkine hediye verdiği mini bir Kuran bulunmaktadır.
Anıtkabir müzesinde ayrıca Atatürk’ün özel kitaplığı bulunmaktadır. Bu kitaplar arasında en önemlisi Nutuktur. Orjinal metni müzede yer almaktadır.Ayrıca başta Türk ve İslam Tarihi,dil, edebiyat, sosyal bilimler ve birçok konuda kitaplar bulunmaktadır. Türkçe, Osmanlıca, Fransızca, İngilizce, Almanca, Rusça, Arapça, Farsça, Slav dillerindeki toplam 3118 kitap müzede ziyaretçilere sergilenmektedir.
Sözlükte "anıtkabir" ne demek?
Anıtkabir kelimesinin ingilizcesi
[Anıtkabir] n. ataturk's tumb, mausoleum