NADAR (1820-1910)
Fransız, fotoğrafçı. Fotoğraf sanatının öncülerindendir.
Nisan 1820’de Paris’te doğdu, aynı kentte öldü. Asıl adı Gaspard-Felix Tournachon’dur. 1838’de ailesiyle birlikte Lyon’a gitti. Burada tıp okumaya ve yerel gazetelerde tiyatro eleştirileri yazmaya başladı. 1839’da Paris’e döndü ve tiyatro eleştirilerini sürdürdü. Gazeteciliği, 1840’larda edebiyat çevreleriyle ilişki kurmasını sağladı. Bu arada karikatür de çizmeye başladı ve kısa sürede döneminin ünlü karikatürcüleri arasına girdi. 1854’te ilk fotoğraf stüdyosunu açtı. Özellikle edebiyat, sanat ve politika çevrelerinden dostlarının portre fotoğraflarını çekmeye başladı. Birkaç başarısız denemeden sonra 1858’de bir balondan Paris’i fotoğraflayarak dünyanın ilk hava fotoğrafını gerçekleştirdi. 1860’larda tuzlu baskı yöntemini bırakarak, ıslak kollodion negatifleriyle albüminli baskılar yapmaya başladı. Fotoğraf çekim ve basımında elektrikle aydınlatma deneyleri yaptı. 1861’de kömürlü ark lambaları kullanarak Paris katakomblarında dünyanın ilk yeraltı fotoğraflarım çekti. 1870’te Fransa-Prusya Savaşı sırasında Paris kuşatmasını kırmak üzere balonlu askeri birlikler kurulmasında görev aldı. Paris’ten Normandiya’ya balonla dünyada ilk kez hava postası taşıdı. 1874’te stüdyosunda izlenimci (empresyonist) ressamların ilk grup sergisini açtı. 1886’da, o yıl yüz yaşma basan ünlü kimya bilgini Michel-Eugene Chevreul ile dünyanın ilk fotoğraflı söyleşisini gerçekleştirdi. 1887’de karısının rahatsızlanması üzerine stüdyosunu oğlu Paul Nadar’ a bırakarak Paris’in güneyinde bir kır evine taşındı ve 1896’ya değin orada yaşadı. 1897’de Marsilya’da bir fotoğraf stüdyosu açtı. İ904’te Paris’e döndü ve anılarını yazmaya başladı.
Nadar fotoğraf sanatının ilk ve önemli ustalarından biridir. Özellikle portre fotoğrafçılığının öncülerinden olmuştur. Paris’te, içinde yaşadığı edebiyat, sanat ve politika çevrelerinde çektiği F.Liszt, A. Dumas, G. Nerval, T. Gautier, G. Rossini, P.P. Proudhon, C. Baudelaire, G. Sand, E. Manet gibi ünlü kişilerin portre fotoğrafları, belgesel değerlerinden başka etkilevici güzellikleriyle de dikkati çekerler.
> YAPITLAR (başlıca): Le Pantheon Nadar, 1854; Quand j’etais photographe, (“Ben Fotoğrafçıyken”); Memoires d’un geant, (“Bir Devin Anıları”).
Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi
vikipedi, ekşi