Uçak Yolcularında Derin Ven Trombozunu Önlemek İçin Basınçlı Çoraplar
Cochrane derleme özeti
Arka plan
Son birkaç yıldır basınçlı çorapların uçak yolcularında derin ven trombozu (DVT) ve diğer dolaşım problemleri riskini azaltıp azaltmadığı konusuna ilgi artıyor. Bu çoraplar uçuş boyunca giyilir ve ameliyat sonrası yatan hastalarda kullanılanlara benzerdir. Çoraplar özellikle alt bacağa hafif bir basınç uygulayarak kan akışına yardımcı olur. Bacak hareketleri ile kombine olan basınç yüzeysel venlerdeki kanın derin venlere ve oradan kalbe akmasına yardım eder. Bu durumda derin venlerde akciğerlere atlayarak ölümcül olabilen pıhtı oluşma ihtimali azalır.
Çalışma özellikleri ve önemli sonuçlar
Derlemeye toplam 2906 hasta üzerinde yürütülen 11 araştırma dâhil edildi, 2637 hasta içeren 9 araştırmanın verilerinin kombine edilmesi mümkün oldu. Kanıtlar 2016 Şubatına kadar günceldir. Hastaların yaklaşık yarısı en az 5 saat süren bir uçuş esnasında çorap giymeye rastgele atandı, kalanlar çorap giymedi.
Yolcuların hiç birinde belirtili (yavaş gelişen bacak ağrısı, şişme ve ısı artışı) DVT gelişmedi ve ciddi bir olay (akciğerde emboli veya ölüm) bildirilmedi. Uçuş sonrasında katılımcılar herhangi bir şikâyetleri olmasa da bacaklarda muhtemel bir kan dolaşımı bozukluğunu belirlemek için dikkatle değerlendirildi. Basınç çorapları giymek müdahale grubunda belirtisiz DVT’de kontrol grubuna göre büyük azalmayla sonuçlandı. İki grup arasındaki belirtisiz DVT görülme farkı, her bin yolcunun birkaç on tanesinden binde iki ya da üç taneye düşüşe eşdeğerdir. Çorap giyen katılımcılarda bacaklarda kontrol grubuna göre daha az şişme oldu. Çorap giyenlerde giymeyenlere kıyasla daha az hastada yüzeysel ven trombozu oldu. Tüm araştırmalarda çorap giymeyle ilişkili muhtemel problemler raporlanmadı. Raporlanan çalışmalarda araştırmacılar çorapların probleme yol açmayıp iyi tolere edildiğini bildirdiler.
Kanıt kalitesi
Yüksek kalitede kanıtlar basınç çorabı giyen uçak yolcularında daha az sayıda belirtisiz DVT geliştiğini ve düşük kalitede kanıtlar çorap giymemeye kıyasla bacakta şişmenin azaldığını gösteriyor. Kanıtları şişmenin ölçüm şekli sınırlıyor.
Kompresyon çorabı giyenlerde yüzeysel ven trombozunun azalabileceğine dair orta kalitede kanıt var. Çorap giymenin ölümler, pulmoner emboli veya belirti veren DVT üzerine etkisini araştırmalarda bu tip olaylar görülmediği için değerlendiremedik. Bu sonuçları değerlendirmek için yapılacak randomize kontrollü araştırmalara çok fazla sayıda katılımcı alınması gerekir.
Kaynak
Clarke MJ, Broderick C, Hopewell S, Juszczak E, Eisinga A. Compression stockings for preventing deep vein thrombosis in airline passengers. Cochrane Database of Systematic Reviews 2016, Issue 9. Art. No.: CD004002. DOI: 10.1002/14651858.CD004002.pub3
Orijinal özet için: Uçakta Varis Çorabı
Tam metin için: Tıbbi Özet Ve Tam Metin