Amerikan haber ajansı Associated Press’in yayınladığı bir analiz habere göre, ABD Ukrayna savaşında sadece bir müttefiki desteklemekle kalmıyor ayrıca gelecekte Çin'le yaşanabilecek olası bir çatışmaya yönelik dersler çıkartıyor.
Çin, ABD'nin en büyük endişesi olmaya devam ediyor. ABD askeri yetkilileri, Pekin'in 2027 yılına kadar Tayvan'ı işgal etmeye hazır olmayı amaçladığı görüşünde. ABD, demokrasiyle yönetilen Tayvan'ın ana müttefiki ve savunma silahları tedarikçisi konumunda.
Ukrayna ve Tayvan'ın coğrafyaları ve ABD'nin Tayvan’ın savunmasına destek taahhüdü Ukrayna'daki konumundan farklılık gösteriyor.
Buna rağmen Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) geçen ay yayınladığı raporda, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali ile Çin'in Tayvan'a olası saldırısı arasında açık paralellikler olduğu belirtildi.
“Ukrayna modeli Tayvan'da tekrarlanamaz”
Partiler üstü, kar amacı gütmeyen siyasi araştırma ve düşünce kuruluşu CSIS'e göre Çin, Tayvan'ı haftalarca hatta aylarca tecrit edebileceği için Ukrayna modelinin Tayvan'da tekrarlanması mümkün görünmüyor. Rapora göre "Tayvan savaşa ihtiyacı olan her şey elindeyken başlamalı."
ABD Savunma Bakan Yardımcısı Kathleen Hicks, Ukrayna'daki yaklaşımın Tayvan için üzerinde çalışılan planlı yaklaşımdan daha "soğuk başlangıçlı" bir yaklaşım olduğunu söyleyerek Ukrayna'dan ders çıkartılacağını belirtti.
Hicks, Associated Press (AP) haber ajansına yaptığı açıklamada en zor askeri operasyonun amfibik çıkartma (hem karada hem suda gidebilen araçlarla yapılan çıkartma) olduğunu söyledi. Bunun aynı zamanda özellikle Çin'in okyanus erişimini kesmesi durumunda ikmal işlemini de zorlaştıracağını kaydetti.
Stok sorunları
Ukrayna savaşı ABD ve Avrupa'nın büyük bir konvansiyonel çatışmaya hazır olmadığını ortaya koydu ve savunma stokları üzerinde yoğun bir baskı oluşturdu.
Tayvan raporunun yazarı CSIS Uluslararası Güvenlik Programı kıdemli danışmanı Mark Cancian, bazı kalemler için hem envanterde hem de üretim kapasitesinde zayıflıklar olduğuna işaret ederek bu durumun birkaç yerde, özellikle topçu mühimmatında krize dönüşebileceğini kaydetti.
Ukrayna kendini savunmak için günde 7 bin mermi atıyor ve ABD'nin her iki haftada bir verdiği yeni mühimmat sevkiyatı sözüne güveniyor.
Rus işgalinden bu yana ABD, Ukrayna'ya hafif silahlar ve topçu mermileri, 8 bin 500 Javelin tanksavar sistemi, 1600 Stinger uçaksavar sistemi ve 100 bin mermi, 125 mm tank mühimmatı dahil milyonlarca mermi ve mühimmat gönderdi.
En büyük stok baskı noktalarından birinin, 155 mm obüs mühimmatı olduğu belirtiliyor. Pentagon'a göre ABD, Ukrayna'ya 160 obüs ve 1 milyondan fazla obüs mermisi gönderdi ve bunlar günde 3 bin kadar mermi atarak yoğun şekilde kullanılıyor.
“ABD Ukrayna’da muhtemelen Çin’de karşılaşacağından farklı bir savaş yürütüyor”
Ordu yetkililerinden Doug Bush, ABD'nin Ukrayna'da muhtemelen Çin'de karşılaşacağından farklı bir savaş yürüttüğünü söyledi.
ABD'nin gelecekte Çin'le olası bir askeri çekişmede muhtemelen çok daha fazla hava gücü ve deniz gücü kullanmasının kara tabanlı sistemler ve mühimmat üzerindeki baskının bir kısmını alacağının altını çizdi.
Bush, ancak müttefiklerin yine de karada konuşlandırılan sistemler ve mühimmatla desteklenmesi gerekeceğini belirtti.
Pentagon'un savunma stratejisine göre ABD, bir savaşı yürütürken diğerinde caydırıcılığını sürdürebilmesi gerekiyor. Ancak mevcut tedarik zinciri durumun böyle olmayabileceğini gösterdi.
Hicks, Ukrayna'ya silah tedarikinin ABD'nin Tayvan'a verdiği desteği yavaşlatmadığını söyledi, ancak sınırlı parça veya işgücü sorunları gibi Ukrayna mühimmatlarında karşılaşılan sorunların aynılarının Tayvan'a vaat edilen askeri satışların birçoğunda da geçerli olacağını belirtti.
Hicks, ABD'nin Tayvan için yeni sözleşmeler ayarlamak yerine kendi stoklarından silah göndermesine izin verecek bir başkanlık yetkisi hazırladığını söyledi.
Ordu, Kongre'den daha uzun süreli sözleşmeler yapmak için yetki istiyor. Böylece şirketler Javelin füzeleri, Yüksek Hareketli Topçu Roket Sistemleri (HIMARS), Güdümlü Çoklu Fırlatma Roket Sistemleri (GMLRS) mühimmatları ve 155 mm mermiler için daha uzun vadeli ihtiyaçları karşılamak amacıyla yatırım yapacaklar.
Ordu, dış metal kabuk, şarj cihazları, fitil ve patlayıcı malzeme gibi ana bileşenler dahil olmak üzere 155 mm toplar için üretim hatlarını arttırmayı planlıyor. Şu anda tüm üretim Iowa'daki bir tesiste yapılıyor.
Tüm bunların zaman alacağını belirten CSIS'e göre, 155 mm mühimmat, Javelin ve Stinger stoklarının yenilenmesi beş yıl veya daha fazla sürebilir.
Avrupa'da ise stoklarda Ukrayna'ya gönderilebilecek daha fazla ekipman kalmadığı ve birçok müttefik ülkenin stoklarını yenilemek için sanayi ile yeni sözleşmeler imzalamaya çalıştığı belirtiliyor.
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg bu hafta Brüksel'de, özellikle kara topçuları gibi daha büyük kalibreli mühimmatlar için bazı yeni siparişlerin teslim edilmesinin iki buçuk yıl alabileceği uyarısında bulundu.
Yeni cephe: Uzay
Ukrayna savaşı, tank ve topçu kullanımıyla genellikle 20. yüzyıl kara savaşlarına doğru bir geriye gidiş olarak değerlendirilse de uzay teknolojisinin istihbarat, iletişim ve propaganda için ne kadar değerli hale geldiği konusunda dersler verdi.
Savaştan önce uydu görüntüleri, Rusya'nın sadece bir askeri tatbikat düzenlediği iddialarını çürüterek Rus güçlerinin sınır boyunca konuşlandığını gösteriyordu.
Birlikler sınırı geçerken Ukraynalı siviller, Rus askeri mevzilerini ifşa etmek, yakalanan Rus kuvvetlerinin itiraflarını kaydetmek ve Rus birliklerinin yenilgilerini ve ölümlerini duyurmak için akıllı telefonlarından gerçek zamanlı görüntüler ve videolar sağladı.
Ukrayna'nın baz istasyonları ve elektrikleri kesildiğinde, SpaceX'in CEO'su Elon Musk, yüzlerce Starlink terminalini Kiev'e göndererek destek sağladı.
ABD uzay uzmanları da Starlink'in başarılarına dayanarak uydu iletişimini arttırmayı düşünüyor. Starlink şu anda yörüngedeki ana ticari iletişim halkası konumunda ancak buna yenileri de eklenecek.
Starlink, bir halka içinde, aynı alçak irtifada, Dünya yörüngesinde dönen binlerce uyduya sahip.
Potansiyel bir çatışmada, bir uydu saldırıya uğrarsa, arkasındaki yörüngedeki başka bir uydu tarafından yeri hızla doldurulacak.
Siber saldırıya hazırlık
Uyduların ve yayınlarının korunması gerekirken, bilgileri işleyen ve yayan yer istasyonları da savunmasız durumda.
Rusya'nın işgali sırasında Ukrayna'nın Viasat uydu iletişim ağına yönelik bir yazılım saldırısı onbinlerce modemi devre dışı bıraktı.
Viasat saldırının sorumlusu hakkında açıklama yapmazken, Ukrayna Rus bilgisayar korsanlarını suçladı.
American Enterprise Enstitüsü'nden Hal Brands, Çin'in de Tayvan'ın herhangi bir saldırıdaki direnişini gösteren mesajlar göndermesini önlemek için muhtemelen siber savaşı kullanacağını söyledi.
ABD Uzay Kuvvetleri de bu konuya dikkat gösteriyor.
Uzay operasyonları başkanı Chance Saltzman, "Sahadaki ağlarımıza siber koruma sağlamazsak, savunmasız kalırlar ve uydular bilgi yayamaz" dedi.