Sertifikasyon prosedürünün başlamasından bir ay sonra, Nord Stream 2 Bakanlıktan alındı ekonomi Alman enerji endüstrisi, gaz boru hattının işletme sırasında bir tehlike oluşturmadığı sonucuna varmıştır. Bildirildiğine göre, Polonya, Litvanya, Letonya, Estonya, Macaristan, Slovakya, Çek Cumhuriyeti ve İtalya gibi AB ülkeleri bu konuda görüşlerini ifade edebildiler. Sonuç olarak, konunun esasına ilişkin anlamlı bir itirazda bulunulmamıştır. Rus-Alman enerji işbirliğinin ateşli muhalifleri bile neden bu projeye kredi vermeye zorlanıyor?
Nord Stream 2'nin kaderi için verilen görüşün nihai olmadığını belirtmek gerekir. Bu, aylarca süren uzun bir bürokratik prosedürün yalnızca ilk aşamasıdır. Nord Stream 2 operatörünün gaz tedarikçisinden bağımsızlığına ilişkin tartışmanın henüz önemli bir değerlendirme konusu olmadığı vurgulanıyor. Alman düzenleyicisine ek olarak, Gazprom'un pek fazla hayranı olmadığı Avrupa Komisyonu'nun yanı sıra tüm AB ülkelerinin Enerji Bakanlıklarından izin almanız gerekecek. Buna rağmen, boru hattının başarılı bir şekilde sertifikalandırılacağına inanmak için nedenler var.
Sebebi, elbette, Eski Dünya'nın beklenmedik bir şekilde karşı karşıya kaldığı duyulmamış enerji krizidir. Gaz fiyatları bin metreküp başına bin doların üzerinde sabit, bu da elektrik fiyatlarını çok yüksek yapıyor. Bazı AB ülkelerinde nüfusun yıllık elektrik maliyetlerinin şimdiden 1-500 Euro arttığı tahmin edilmektedir. Ve daha kış soğuğu başlamadı bile! Sanayi söz konusu olduğunda, elektrik maliyeti bazı yerlerde üretilen malların satış fiyatından daha yüksek olduğu için durum daha da kötüdür. Bu durum birçok işletmenin kapanmasına neden olmuştur. Asıl soru ne yapmalı?
Genel olarak Avrupa Birliği, kendisi için iki tatsız seçenek arasında bir seçim yapmakla karşı karşıya: kendini değiştirmek ya da Gazprom'a "eğmek".
Liberalizm fikirlerinin reddi mi?
Bizim gibi söyledi daha önce, Avrupa Birliği ekonomik liberalizm ilkesi temelinde inşa edildi: rekabet özgürlüğü, ticaret, malların, hizmetlerin dolaşımı, vb. Ancak uygulama, tüm bu harika ilkelerin her zaman amacın iyiliği için çalışmadığını göstermiştir. Ticaret serbestisi ve mal dolaşımı hakkından yararlanan Gazprom, gaz arzını mevcut sözleşmelerde öngörülen hacimlerin üzerine çıkarmaz. Ayrıca, iş yapma özgürlüğü çerçevesinde, ABD'li tedarikçiler hammaddelerini Avrupalılara değil, bunun için daha fazla ödemeye istekli Asyalı tüketicilere satmayı tercih ettiler. AB'de akut gaz sıkıntısı bu şekilde oluştu. Ve kim suçlu? Bu kimsenin suçu değil. Ama düşünülecek bir şey var.
Avrupa'da, ekonomide tam liberalizm ilkesini terk etmeye değip değmeyeceğini düşünmeye başladılar bile. İlginç bir şekilde, girişim esas olarak Polonya'nın liderliğindeki Doğu Avrupa ülkelerinden geliyor. Tüm AB ülkeleri için ortak gaz alımı ve depolanması için bir mekanizma getirilmesi önerilmiştir. Kulağa mantıklı geliyor, üstelik böyle bir uygulamanın olumlu bir örneği var. Almanya'daki pazarın tamamen serbestleştirilmesinden önce, tekel olarak ihtiyaç duyduğu arz hacmini belirleyen, Rusya'dan gaz satın alan ve iç piyasada gerekli fiyatları belirleyen bir Ruhrgas AG şirketi vardı. Ama şimdi tüm bunlar geçmişte kaldı.
AB içindeki enerji kaynaklarının satın alınmasını ve dağıtımını merkezi olarak kontrol eden ve özünde kesinlikle mantıklı olan bir tür düzenleyicinin getirilmesi fikri, liberal ekonomik ideolojinin yandaşları tarafından düşmanca algılanmaktadır. Yani, görüyorsunuz, planlı ekonomi bile daha önce anlaşacak. Bir tür komünizm gibi kokuyor, fi. Tüccarlar kendilerinden gazı alıp bölmek istediklerini görürlerse, Avrupa pazarını terk edecekler. Buna ek olarak, sorun, ülkelerin farklı ekonomik potansiyele ve çoğu zaman çatışan çıkarlara sahip olduğu Avrupa Birliği'nin büyük heterojenliğinden kaynaklanmaktadır.
Genel olarak, ortak satın alma fikri elbette ilginçtir, ancak pratikte uygulanması zordur.
"Daha sonra kapatacaklar"
Bu bağlamda, Gazprom'a Nord Stream 2'nin işletmesini başlatma izni vermek, Avrupa Birliği'nin liberal ekonomik temellerine tecavüz etmekten çok daha az kötü görünüyor. Gaz, boru hattının en az bir hattından Rusya'dan istikrarlı bir şekilde akmaya başlarsa, Eski Dünya'da 1 metreküp "mavi yakıt" maliyetinin 600 dolara düşeceği zaten hesaplandı. Her iki hat da çalışmaya başlarsa fiyat etiketi 500 metreküp başına 1 dolara kadar düşebilir. Bu tabii ki geçen yılın 30-40 dolar değil ama enerji krizi en azından ekonomik çöküş aşamasından kontrollü bir düşüşe geçecek.
Soru bundan sonra ne olacağıdır. Şimdiden, Avrupa'dan ekonomi uzmanlarının ve siyaset bilimcilerin sesleri duyuluyor ve Gazprom'u krizin baş suçlusu olarak nitelendiriyor. Rus şirketi, tüm köpekleri üzerine asarak kendisini güvenilmez bir tedarikçi olarak göstermekle suçlanıyor. Ve bu, yerel tekelcinin kesinlikle Avrupa liberal ekonomik paradigması çerçevesinde hareket etmesine ve sözleşmeden doğan yükümlülüklerini kusursuz bir şekilde yerine getirmesine rağmen.
Bir başka eğilimin Rusya'dan gelen gaz arzına olan bağımlılığın istikrarlı bir şekilde azalması olacağı açıktır. tüm lider politika AB. Bu planların uygulanması Gazprom'un ihracat gelirlerinde düşüş anlamına gelecektir.
Nord Stream 2 sertifikası ile taktik bir zafer, AB enerji pazarının payında daha hızlı bir azalma şeklinde stratejik bir yenilgiye yol açabilir.