Haberler - ntv.com.tr 13.08.2020 - 12:55
Yeni tip corona virüs (Covid-19) salgınını kontrol altına almak için dünya genelinde uygulanan karantina, seyahat yasakları ve sosyal mesafe önlemleri, ekonomik ve toplumsal yaşamı yeniden şekillendiriliyor, bir zamanlar günlük özgürlükler içinde olan faaliyetlerin sınırları yeniden belirleniyor ve yeni sosyal normlar yaratıyor. Bu uygulamaların hepsi halk sağlığı için uygulanıyor ve tedbirlere ne kadar bağlı kalınırsa pandemi de o kadar çabuk atlatılacak. Ancak, bazı insanlar gerçekleri görmezden gelip kurallara uymayı reddetmeye devam ediyor.
Bununla birlikte kuralları çiğnemek yeni bir olgu değil, fakat davranış bilimcileri, Covid-19 pandemisi esnasında aykırı davranışların kültürel, demografik ve psikolojik faktörlerle şiddetlendiğini düşünüyor.
İşte küresel salgındaki insan davranışını etkileyen faktörlere dair bilimin cevapları...
Billim insanlarına göre bu durumun altında yatan kilit faktör, bireycilik ve kolektivizm. New York Üniversitesi'nde psikoloji doçenti olan Jay Van Bavel, "Bazı ülkelerde, kimlik duygunuzu ve bir birey olarak kim olduğunuzu ifade etmekle ilgili bireysellik daha ön plandadır” açıklamasını yaptı. Buna göre, biireyci kültürlerdeki insanlar, kuralları reddetme ve halk sağlığı yetkililerinin mesajlarını görmezden gelme eğiliminde olabilir.
Londra'daki King’s College Politika Enstitüsü'nden Michael Sanders ise "Örneğin, maske takmanın başkalarını korumaya yardımcı olacağını söylerseniz, bireysel kültürlerdeki insanlar daha az ilgilenir" dedi.
Öte yandan, araştırmacılar kolektivist kültürlerde, insanların grup için en iyi olanı yapma olasılığının daha yüksek olduğunu söyledi.
Bilim insanlarına göre bu sorunun yanıtı “Evet” Korku ve güven ile birlikte diğer içgüdüler, insan davranışı üzerindeki önemli etkileri oluşturuyor. Daha fazla siyasi bölünmenin görüldüğü toplumlarda, insanların bir tarafın tavsiyesine güvenmesi daha az olası ve aynı zamanda karşıt söylemler oluşturma eğiliminde bulunuyor. Bununla birlikte, iyimserlik ve korku da toplumdaki insanların davranışına yön veriyor. Her ikisinden de biraz olamsı olumlu olabilir, ancak ikisinin de fazlası zarar getirebilir.
Van Bavel, "Pandemi gibi bir durumda iyimserlik inanılmaz derecede tehlikeli riskler almanıza yol açabilir" açıklamasını yaptı.
Soruyu yanıtlayan Van Bavel, "Biz gerçekten sosyal hayvanlarız Bedenlerimiz ve beyinlerimiz etkileşim için tasarlandı ve salgın birçok yönden bağlantı kurma içgüdülerimize aykırı” diyerek barlarda, gece kulüplerinde veya dini törenlerde, düğünlerde ve partilerde yerel salgınların ortaya çıkmasının nedenine de açıklık getirdi.
Sanders, yaptığı açıklamada,"Sorun şu ki, şu anda karşı karşıya olduğumuz gibi büyük bir kolektif problemde, eğer herkes kuralları biraz ihlal ederse, sonuç kimsenin kurallara uymadığı durumdan farklı olmaz” ifadelerini kullandı.