İçindekiler
- Tiroid Nodülleri Nedir?
- Tiroid Nodüllerinin Belirtileri
- Tiroid Nodüllerinin Nedenleri ve Risk Faktörleri
- Tiroid Nodülleri İçin Konvansiyonel Tedavi
- Tiroid Nodülleri İçin Doğal Tedavi Seçenekleri
Tiroid nodülleri endokrin sisteminde görülebilen en yaygın rahatsızlıktır, ancak boğazınızda bir yumru hissettiğinizde veya rutin bir fizik muayenede tespit edildiğinde endişelenmek normaldir.
Tiroid nodülleri korkutucu görünse de, bunların yaklaşık % 90-95’i normal olmayan tiroid bezinde gelişen kanserli olmayan büyümelerdir. Ancak bazı durumlarda, bu nodüller, yemek ve konuşma şeklinizi etkileyen tiroid problemlerine ve kompresyon belirtilerine neden olabilir. Tiroid nodüllerinin yüzde 5-10’u maligniteye dönüşüyor.
Tiroid Nodülleri Nedir?
Tiroid nodülleri boğazınızda yer alan tiroid bezi içinde, Adem elma’sının hemen arkasındaki gelişimlerdir. Tiroid dokusu anormal olarak büyüdüğünde, bir nodül veya yumru oluşturur. Tiroid nodülleri, tek bir yumru veya çoklu nodüller halinde oluşabilir ve katı veya sıvı dolu olabilirler.
Tiroid nodülleri aslında genel popülasyonun yüzde 65’ini etkileyen oldukça yaygındır. ABD’deki tahmini yıllık tiroid nodülü insidansı yaklaşık yüzde 0,1’dir, bu da yaklaşık yüzde 10’luk bir yaşam süresi olasılığına eşittir.
JAMA’da (Amerikan Tıp Derneği Dergisi) yayınlanan araştırmaya göre, çoğu tiroid nodülü benign ve klinik olarak önemsizdir, ancak nodüllerin yaklaşık yüzde 10’u klinik olarak önemli bir kanseri barındırmaktadır, yüzde 5’i kompresif semptomlara ve fonksiyonel bir hastalıkta yüzde 5’lik ilerlemeye neden olmaktadır.
Tiroid Nodüllerinin Belirtileri
Tiroid nodül semptomlarının gelişimi yaygın değildir; Aslında, nodüller genellikle başka görüntüleme çalışmaları yapıldığında tesadüfen bulunur ve bir hastanın herhangi bir işareti olduğu için değildir. Ancak tiroid nodülü olan bazı insanlar yaklaşık yüzde 11–22 oranında aşağıdakileri içerebilen kompresif semptomları gösterebilirler:
- Boyun Dolgunluğu: Bazen boyun ve boğaz tetkikinde (fiziksel kontrollerde) tiroid nodülleri hissedilebilir ve hatta boyun tabanında şişlik görülür.
- Disfaji: Disfaji veya yutma güçlüğü, tiroit nodülü ile ilişkili bir semptom olabilir, çünkü yumru, yemek borusunda bir kitle hissine neden olur veya yiyeceklerin normal geçişini engellemektedir. Bu yutma sırasında boğazda sıkışmış bir gıda hissine neden olabilir.
- Odynophagia: Bu, yutulduğunda ağzınızda, boğazda veya yemek borusunda ağrıya neden olmayı belirten tıbbi bir terimdir. Daha büyük tiroid nodülleri boğazda ve boyunda basınç oluşturduğundan, bu alanlarda ağrılı olabilir.
- Boğulma: Büyük veya şişmiş tiroid nodülleri yutmayı zorlaştırdığından boğulmalara neden olabilir.
- Dispne: Dispne veya nefes almada zorluk ve nefes darlığı, daha büyük tiroid nodülleri ile ortaya çıkabilir.
Bazen, tiroid nodülleri vücudun tiroit bezi tarafından salgılanan bir hormon olan ek tiroksin üretmesine neden olabilir. Bu sinirlilik, anksiyete, uyku sorunları, kalp atış hızında artış, açıklanamayan kilo kaybı, aşırı terleme ve kas güçsüzlüğü gibi hipertiroidizm belirtilerine yol açabilir.
Bu semptomlar hem iyi huylu hem de malign tiroid nodüllerinde ortaya çıkabilir, bu yüzden artmış tiroit kanseri riskini göstermezler. New Jersey’deki Rutgers’deki araştırmacılar, tiroid nodül büyüklüğünün ve lob boyutunun, kompresif semptomlarla doğrudan ilişkili olduğunu bulmuşlardır. Çalışmaları, kompresif semptomları olan ve tiroid nodül büyüklüğü 1.5 cm’den büyük olan hastaların % 97’sinin ameliyat sonrası semptomlarda iyileşme gösterdiğini göstermektedir.
Tiroid Nodüllerinin Nedenleri ve Risk Faktörleri
Tiroid nodülleri çok yaygındır ve tiroid bezinizde gelişmesine neden olabilecek çeşitli durumlar vardır, bunlar aşağıdakileri içerir:
- İyot Eksikliği: Düşük iyot düzeyleri, guatr veya artmış tiroid bezi gelişme riski ile ilişkilidir.
- Hashimoto Hastalığı: Hashimoto hastalığı tiroid bezinin iltihaplanmasına neden olur ve tiroid bezinin genişlemesine neden olabilir. Bu bozukluk tiroid hormonunun yetersiz üretiminden kaynaklanır ve tiroid bezinin kendisinin yıkımına yol açabilir.
- Tiroid Dokusunun Aşırı Büyümesi: Bazen tiroid adenomu denen normal tiroid dokusunun aşırı büyümesi vardır. Bunun neden olduğu açık değil, fakat tiroid bezinde topaklar ve aşırı tiroid hormonlarına yol açabilir.
- Tiroid Kisti: Tiroid dokusunda anormal tiroid dokusu büyümesinin sonucu olarak sıvı dolu bir kist gelişebilir. Bu kistler genellikle katı ve sıvı bileşenlerin bir karışımıdır ve genellikle iyi huyludur. Ancak bazen kisteki katı bileşenler malign olabilir.
- Tiroid Guatr: Bir guatr tiroid bezinin anormal büyümesi ile boyunda şişkinlik oluşturur. Bu aşırı üretim veya tiroid hormonlarının düşük üretimi olduğunda ortaya çıkabilir.
- Tiroid Kanseri: Çoğu tiroid nodülü iyi huyludur ve diğer faktörlerden kaynaklanır, ancak bazen tiroid içindeki kanserli hücrelerden nodül oluşur. Bir nodül sert, büyük ve ağrılı ise, malignite riski daha yüksektir.
Tiroid nodülleri ile ilişkili risk faktörleri hakkında bazı gerçekler:
- Kadınlarda erkeklerden dört kat daha yaygındır.
- Nodül büyüklüğünün ve yeni gelişimin artması, hem östrojen hem de progesteronun hormonal değişiklikleriyle ilişkilidir, bu nedenle nodüller genellikle hamile kadınlarda bulunur.
- Onların sıklığı yaşla birlikte artar
- Düşük iyot alımı ile bağlantılıdırlar.
- İyonlaştırıcı radyasyona maruz kalma (çocukluk döneminde veya mesleki maruziyet nedeniyle olabilir), tiroid kanseri gelişme riskinin artması ile ilişkilidir. Kanser riskini arttırmak için gerekli radyasyon maruziyeti rutin x-ışınları tarafından üretilenlerden daha yüksektir.
Tiroid Nodülleri İçin Konvansiyonel Tedavi
Tiroid nodüllerine yönelik tedavi, bir ultrason veya sitoloji raporuna dayanan ilk risk tahminine bağlıdır. Doktorlar, tahmini malignite riskine ve semptomların varlığına ve şiddetine dayanan bir tedavi planı formüle edeceklerdir.
Tiroid biyopsisi nodülün iyi huylu olduğunu düşündürürse, en uygun tedavi planı basit bir gözlemdir. Bu genellikle her yıl tekrarlanan tiroid kan testleri, ultrason ve fizik muayeneleri içerir. Nodül büyüklüğünde artma gözlemlenirse, başka bir biyopsi gerekebilir.
Genişlemiş nodül kompresyon semptomlarına neden oluyorsa, benign tiroid nodüllerini tedavi etmek için aşağıdaki tedavi tipleri kullanılabilir:
- Tiroid hormon tedavisi: Tiroid hormonları genellikle bir nodülün boyutunu azaltmak için kullanılır. Daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulmasına rağmen, tiroid hormon tedavisi, tiroid uyarıcı hormon üretimini düşürmek ve tiroid dokusunun büyümesini azaltmak anlamına gelir.
- Cerrahi: Eğer iyi huylu bir tiroid nodülü yutmayı veya nefes almayı zorlaştırıyorsa, daha büyük hale geliyor ve boynunda bir kitle oluşturuyorsa veya çok fazla tiroid hormonu üretiyorsa, bu ameliyatla çıkarılabilir.
- Radyoaktif iyot tedavisi: Radyoaktif iyot (RAI) tedavisinin, tiroid bezini oluşturan hücreleri tahrip etmesi ve böylelikle bezin boyutunu azaltması amaçlanmıştır. RAI tedavisi genellikle düşük veya orta derecede tiroid kanseri riski olan hastalar için önerilmemektedir.
- Lazer veya radyofrekans ablasyon tedavisi: Radyofrekans ablasyon tedavisi, Avrupa ve Asya ülkelerinde çok daha yaygındır. Tiroid fonksiyonunu etkilemeden, büyük, sürekli büyüyen ve iyi huylu nodüllerdeki nodül hacmini azaltmaktır.
Malign nodüller cerrahi olarak çıkarılmasını gerektirir. İki cerrahi seçenek vardır – total tiroidektomi olarak adlandırılan tiroid bezinin tamamen çıkarılması veya tiroid bezinin yarısı alınır ve tiroid bezi lobektomi olarak adlandırılır.
Tiroid Nodülleri İçin Doğal Tedavi Seçenekleri
İyot Eksikliğini Önlemek
İyot durumunun tiroid bozukluklarının anahtar belirleyicisi olduğu iyi bilinmektedir. İyot eksikliği hipotiroidiye ve guatr’a neden olabilir çünkü mineral tiroid hormonlarını dönüştürmeye ve serbest bırakmaya yardımcı olur. Düşük iyot seviyelerinin neden olduğu tiroid bozuklukları, kalp komplikasyonlarına, halsiz metabolizmaya, kilo dalgalanmalarına ve duygudurum değişikliklerine neden olabilir.
İyot eksikliğinden kaçınmanın birkaç yolu vardır, en önemli adım deniz yosunu, vahşi yakalanmış morina, organik yoğurt, çiğ süt ve yumurta gibi iyot bakımından zengin besinler tüketmektir. İyot takviyeleri de mevcuttur ve düşük dozlarda alındığında, tiroid hormonlarının üretimini normalleştirmeye yardımcı olabilir. Ancak sadece doktorunuzun bakımı altında iyot takviyeleri kullanın ve yan etkiler için izlendiğinden emin olun. Yüksek dozda iyot, tiroid bozukluğu semptomlarını şiddetlendirebilir.
Selenyum, Çinko ve B Vitaminleri Yüksek Gıdalar Yiyin
Tiroid hastalığının semptomlarını iyileştirmek için, diyetinizde yeterince selenyum, çinko ve B vitamini aldığınızdan emin olun. Bu besinler uygun tiroid fonksiyonu için gereklidir ve tiroid hormon seviyenizi dengelemeye yardımcı olur.
Tiroidin en büyük selenyum içeriğine sahip organ olduğunu biliyor muydunuz? Mineraller T4 ve T3 hormonlarının dönüştürülmesi için gereklidir. Tiroid fonksiyonlarını iyileştirmek için diyetinize eklenebilecek en iyi selenyum gıdalarından bazıları Brezilya fıstığı, ayçiçeği tohumu, pinto fasulyesi, pisi balığı, ot ile beslenen sığır eti , yabani avlanmış somon ve organik yulaftır.
İlginizi Çekebilir: Hergün Yulaf Yersek Ne Olur? Yulafın Faydaları
Tiroid sağlığı için çinko ve B vitaminleri (özellikle B12 vitamini) içeren gıdalar da önemlidir. Bu kuzu, otla beslenen sığır eti, kaju fıstığı, ıspanak, tavuk, yumurta, mantar, nohut ve kuşkonmaz içerir.
Enflamatuvar Gıdalardan Kaçının
Tiroid nodüllerinin olası bir nedeni ve tiroid bezi ile ilgili diğer problemler iltihaptır. Enflamasyon aslında tiroid hormonlarınızın dönüşümünü ve üretimini yavaşlatabilir. Bu nedenle, sadece bu sorunları daha da kötüleştirecek inflamatuar gıdalardan kaçınmak önemlidir. Bu, işlenmiş gıdalardan uzak durmak, ilave şeker içeren gıdalar ve gluteni içeren diğer olası tetikleyici gıdalardan uzak durmak anlamına gelir. Aslında, araştırmalar, çölyak hastalığı olan hastalarda tiroid hastalığının prevalansının daha yüksek olduğunu göstermektedir, bu nedenle bu insanlar için glütenden kaçınmak zorunludur.
İlginizi Çekebilir: Enflamasyona Neden Olan Günlük Alışkanlıklar
Stres Düzeylerini Azaltın
Araştırmalar hem fiziksel hem de zihinsel stresin tiroid hormon düzeylerinde değişikliklere neden olabileceğini göstermektedir. Endokrin bezlerinin aşırı yüklenmesini önlemek için, bağışıklık fonksiyonunu baskılayarak ve adrenal ve tiroid bezlerinin işlevini değiştirerek vücuda zarar verebilir, stres seviyelerini yönetmek ve yeterince dinlenmek önemlidir.
Egzersiz yapmak, 7–9 saat uyku almak gibi doğal stres azaltıcıları deneyerek, eğlenceli ve dinlendirici bir şeyler yapmak için bir zaman ayırıp inanç topluluğu veya destekleyici bir gruba katılabilirsiniz.
Probiyotik Alımı
Yeni araştırma, hipotiroidizm ile SIBO (ince bağırsak bakteriyel aşırı büyümesi) gibi ince bağırsak hastalıklarına bağlanmıştır. Araştırmacılar, bazı bakterilerin aşırı çoğalmasının tiroid disfonksiyonu riskini artırabildiğini bulmuşlardır. Aslında, hipotiroidili hastaların yarısından fazlasında SIBO’nun bulunabileceği bildirilmiştir.
İlginizi Çekebilir: SİBO Nedir? SİBO Belirtileri, Nedenleri Ve SİBO İçin En İyi Doğal Tedaviler
Probiyotik gıdaların alımını arttırarak veya probiyotik takviyelerle potansiyel olarak tiroit fonksiyonunu geliştirip, içinizde iyi ve kötü bakterileri dengelemek için yardımcı olabilir.