Ana Arı
Kraliçe yani ana arı, birkaç yıl yaşayan ve bu nedenle birkaç nesil işçi arıya tanıklık eden tek arıdır . Kraliçe arı, koloninin devamlılığını temsil eder. Koloninin devamlılığını belirleyen onların mirasıdır. Ve koloninin birbirine kaynaşmasını sağlayan kraliçenin kokusudur (feromonlar).
Yumurta bırakma
Mart – Ağustos ayları arasında koloninin büyümesi için sürekli yumurta bırakır. Günde 1200’e kadar yumurta bırakır. Bu, vücut ağırlıklarının %80’ine tekabül eder. Bu, yüksek enerjili ve hepsinden önemlisi protein açısından zengin bir diyet gerektirir. Bu nedenle dadı(bakıcı) arılar tarafından özel bir yem suyu olan arı sütü (Gelée royale) ile beslenir.
Kuluçka hücresinin türü, kraliçenin yumurtlama sırasında deposundan sperm ekleyip böylece yumurtayı dölleyip döllemeyeceğini belirler. Döllenmiş yumurtalar dişi arılara dönüşür. Ana arı, kuluçka hücresinin çapı 5,2 ile 5,4 mm arasında ve hücrenin derinliği yaklaşık 10-12 mm olduğunda döllenmiş bir yumurta bırakır. Kraliçe bunu anteniyle ölçer. Hücre daha büyükse (6,2 ila 6,4 mm, 16 mm derinlik), kraliçe döllenmemiş bir yumurta bırakır. Böylece bir erkek larvanın (drone) büyüdüğünü belirler.
Koloninin Ana Arı Değişimi
Kraliçe değişimi kolonide her zaman kritik bir aşamadır. Değişim, koloninin bölünmesi ve yaşlı kraliçenin bazı işçi arılarla birlikte kovanı sürü halinde terk etmesi (oğul vererek) nedeniyle olabilir. Ya da yaşlı kraliçe o kadar zayıftır ki, oğul verecek gücü yoktur. İşçi arılar da kendilerinin yerine geçmesi için genç bir kraliçe yetiştirirler. Eski kraliçe, halefi yumurtadan çıkmadan kısa bir süre önce veya sonra ölür.
İşçi Arı
İşçi arılarda bir iş bölümü vardır. Buna bilemsel olarak politeizm denir. Arıların yaşlarına göre farklı görevleri vardır. Kuluçkadan sonraki ilk 21 gün kovanda çalışırlar: temizlik, kuluçka bakımı, petek yapımı, bal yapımı ve bekçilik görevi. Sonra hayatlarının sonuna kadar toplayıcı (tarlacı) olarak çalışırlar.
Ancak işçi arılar bir şemaya katı bir şekilde bağlı kalmıyorlar. Gerek duyulduğunda ihtiyaç duyulan yerde çalışırlar.
İşçi Arıları 2 Dönemde değerlendirmek doğru olur; I. Dönem (Kovan Arıları) kovanda geçirecekleri 21 güne tekabül ediyor. II. Dönem ( Tarlacı Arılar) ise hayatlarının sonuna kadar ki süreci kapsıyor, ki bu daha çok kovan dışında gerçekleşiyor.
I. DÖNEM
Kovan Arıları
I. Dönemdeki kovan arılarının çeşitli iş bölümleri vardır. Bunları aşığıdaki gibi kategorize edebiliriz;
+ Temizlikçi Arılar
Yavru bal arısının yem bezleri kuluçkadan çıktıktan sonra tam olarak gelişmemiştir. Bu nedenle, yavru ve ana arı için henüz bakıcılık görevlerine katılmamaktadır. Genç arı çoğunlukla kuluçka yuvasında kalır. Orada kuluçka yuvasını ısıtmaya yardım eder ve boş kuluçka hücrelerini temizler. Bunu yapmak için mandibular bezlerinin yağlı salgısını kullanır. Genç işçi arısı belirgin bir temizlik davranışı gösteriyor.
Bal arıları yumurtadan çıktıktan hemen sonra çok tüylüdür. Bu genç bir arının işaretidir. Bir arı ne kadar uzun yaşarsa, o kadar çok saç veya kıl kaybeder.
+ Bakıcı Arılar
Yumurtadan çıktıktan sonraki 4. ve 12. günler arasında bal arısı bakıcılık görevlerini yerine getirir. Bakıcı arılar, kuluçka ve ana arıyı beslemek için yem bezlerinde bir salgı üretirler.
Yumurtadan çıktıktan sonraki 4. günde işçi arının yem bezleri (hipofarenks bezleri) gelişmiştir. Artık yem suyu üretebilir ve bunu larva ve kraliçeye verebilir. Arılar yaklaşık 10. veya 12. güne kadar bakıcılık görevlerini üstlenirler. Bundan sonra, yem suyu bezleri geri çekilir. Ama gerektiğinde, yeniden etkinleştirilebilirler.
Kuluçka bakımı
Bakıcı arılar kuluçka ile ilgilenir. Yumurtadan çıktıktan sonra tüm larvalar, bakıcı arının yem bezinin salgısını alır. İlk birkaç gün larvalar henüz polenleri kendileri sindiremezler. Bu nedenle, bir tür bakıcı arı sütü olan yem suyuna bağımlıdırlar.
Kraliçe bakımı
Bakıcı arılardan bazıları kraliçeye bakar. Kraliçeyi, arı sütü veya arı sütü olarak da bilinen yem bezinin salgısı ile beslerler. Sadece bu protein açısından zengin diyet, kraliçenin günde çok sayıda yumurta bırakmasını sağlar. Aynı zamanda, bakıcı arılar kraliçenin özel feromonunu, kraliçe maddesini alır ve kolonideki tüm arılara dağıtır.
+ İnşacı Arılar
Bazı kovan arılarında balmumu bezleri 11. günden itibaren aktiftir. Bu aralar Petek İnşaası ile ilgilidirler. Küçük, renksiz ve yarı saydam mum pulları üretirler. İnşacı Arılar demek yerindedir. İnşacı arılarının bir ekibe ihtiyacı vardır. Yeni bir petek yapılırsa veya mevcut bir petek uzatılacaksa, işçiler zincirler oluşturur. Birbirlerine yapışırlar ve Petek üzerinde yoğun bir arı ağı oluştururlar. Bunun bir nedeni gerekli sıcaklıktır. 30 ila 40 °C’de mum esnektir ve işlenmesi kolaydır.
Taze mum kırılgandır ve ince taneli, neredeyse kristal bir yapıya sahiptir. İnşaacı arılar çeneleri ile plakaları yoğurur. Mandibula tükrük bezlerinin yağlı salgısını ekler. Karışım artık kırılganlığını kaybetmiştir ve esnektir.
İnşaacı arıları, petek hücrelerinin duvarlarını inşa etmek için bu karışımı kullanır. 5,2 ila 5,4 mm çapındaki altıgen hücreleri muazzam bir hassasiyetle oluştururlar. Kraliçe, erkek arılar için döllenmemiş yumurta bırakacaksa, önemli ölçüde daha büyük kuluçka hücreleri oluştururlar (6,2 ila 6,4 mm çapında).
+ Bal Üreticiler
Bir arı yaşlandıkça kuluçka yuvasından daha da uzaklaşır ve kovanın her yerinde bulunabilir. 12. ve 20. gün arasındaki arıların asıl görevi, geri dönen toplayıcı arılardan elde edilen verimi alıp koloni arasında dağıtmak veya depolamaktır. Bal yapıcılardır ve nektar toplayıcıları olarak da adlandırılırlar.
Tarlacı arılar, bal keselerinin içeriğini sosyal beslenme, troflaksi yoluyla bal üreticilerine iletirler. Bu nektar, tatlı özsu veya her ikisinin karışımı olabilir. Toplayıcı arılar bunu zaten tükürükleri ve kısmen çıkarılan su ile karıştırmışlardır. Kovan arıları işleme devam eder.
Toplanan polenler, tarlacı arıların arka ayaklarındaki sepetlerden alınır. Bir kısmı bakıcı arılara ve larvalara verilir. Fazlalık polen ekmeği olarak (Perga) depolanır.
+ Muhafız Arılar
18. ve 21. günler arasında kovan arısı girişte bekçi olarak daha fazla iş üstlenir. Burası kovan arısından tarlacı arıya geçiş yeridir…Son birkaç günde zehir üretimileri artar ve zehir kesesi artık doludur. Alarm feromonlarının üretimi de artar.
Muhafızlar, uçuş deliğinin önünde veya doğrudan arkasında kalır. Yeterince genişse, giriş deliğinde de duracaklar ve içeri girmek isteyen herkesi kontrol edecekler. Bunlar doğru kokuya sahip ve kolayca geçebilen kız kardeşler olabilir, başka bir koloniden işçiler veya dronlar olabilir ve tabiki diğer böcekler veya kuşlar yahut da sivri fareler gibi küçük omurgalılar da olabilir.
İstenmeyen ziyaretçilerin erişimi reddedilecektir. Muhafızlar ayağa kalkar ve davetsiz misafire saldırır. Zehir iğnelerini de bu amaçla kullanırlar. Davetsiz misafir çok güçlüyse, bir alarm feromonunu serbest bırakır ve daha fazla arının yardım etmesini ister.
II. DÖNEM
Tarlacı Arılar
+ İzci Arılar
İzci arılar, bir arı kolonisinin izcileridir. Yeni yiyecek kaynakları bulmak veya oğul verirken yeni bir ev bulmak için uçarlar. Bir yem kaynağından nektar salgısının başladığını diğer uçan arılara bildirirler. Oğul verirken, sürü bulutunda tekrar tekrar uçarak ve yönü belirterek yolu gösterirler. Yeni konutun yakınında, önden uçarlar ve diğer arılara yolu göstermek için girişte arka bacaklarını birbirine sürterek ilerlerler.
+ Toplayıcı ya da Tarlacı Arılar
Tarlacı arı nektar, özsu ve polen toplamaktan sorumludur. Ayrıca macun reçinesi için suya ihtiyaç duyar. İşçi arı, ömrünün ikinci yarısında toplayıcı olur. Yaz arısı durumunda, bu, yaşamın 20. ila 35. günleri arasındadır.
Erkek Arı
Drone, erkek arıdır. Döllenmemiş bir yumurtadan gelişir. Mayıs-Temmuz döneminde bir arı kolonisinde birkaç yüz erkek arı vardır. Dronların tek işi, çiftleştiklerinde tohum tedariklerini genç bir kraliçeye aktarmaktır.
Drone’nun iğnesi yok. Ağız parçaları da küçülmüştür. Drone, ancak işçiler onu beslediği sürece hayatta kalabilir veya kovanın stoklarıyla geçinebilir.
Yaz sonunda, “drone görevini yaptığında”, drone’lar artık işçiler tarafından beslenmez ve bal stoklarından uzağa itilirler. İşçi aranır dronları kovandan sürer ve bazen de kovandan çekerek çıkarırlar. Uçuş deliğinin önünde artık daha fazla dron bulacaksınız. Erkek arılardan bazıları çoktan açlar ve uçuş deliğinin önünde yatıyorlardır. Burada drone savaşı yaşanmış gibi bir görüntü var. Ancak, nadiren bir işçi arının sokmasıyla bir drone gerçekten öldürülür.
Erkeğe giden kovan ne demek?
Üç Durum
I.Durum
Bir kraliçenin sınırlı bir tohum kaynağı vardır. Yaşlı bir kraliçenin spermi bittiğinde, yalnızca döllenmemiş yumurta bırakabilir. Arıcı, kraliçenin erkek arıya gittiğine söyler.
II Durum
Bazı durumlarda genç bir kraliçe çiftleşemez. Bu durumda kraliçe sadece döllenmemiş yumurta bırakabilir ve sadece bu yumurtalardan sadece erkek arı çıkar. Kovandaki resim aynı, sadece sebep farklı. Yine erkek arıya gitmiş bir kovan.
III. Durum
Bir koloni kraliçesini kaybederse de “erkeğe gitme” sorunu ortaya çıkar. 3-4 hafta sonra bazı işçi arılar yumurta bırakmaya başlar. Bu döllenmemiş yumurtalardan sadece erkek arılar çıkar.