

|Türkiyemizden Haberler Yurtiçi Haberlerimiz|


||LinkBack||Seçenekler||Stil|
|20 Ocak 2015, 17:56||#1|


Saint-Exupérynin Efsane Kitabının Yayın Hakları Artık Serbest!
Saint-Exupérynin Efsane Kitabının Yayın Hakları Artık Serbest!
Her okur Küçük Prensini bekler
1935 yılının 30 Aralık günüydü. Fransız pilot ve yazar Antoine de Saint-Exupéry, pilot arkadaşı André Prévost ile 19 saat 44 dakikalık bir uçuştan sonra uçağıyla Sahra çölüne çakıldı. Oysa Paris-Saygon hava yarışında hız rekoru kırmayı ve 150 bin franklık ödülü kapmayı umuyorlardı. Kazadan mucizevi bir biçimde kurtuldularsa da, kızgın çöl sıcağında ölümcül sıvı kaybıyla yüz yüze geldiler.
Ellerindeki ilkel haritalarla tam olarak nerede olduklarını anlamaları olanaksızdı. Kum tepeleri arasında kaybolmuşlardı. Yanlarında ancak bir gün yetecek kadar su vardı. Çok geçmeden seraplar görmeye, sanrılara kapılmaya başladılar. Üçüncü gün artık o kadar sıvı kaybetmişlerdi ki, terlemez oldular. Neyse ki, dördüncü gün deve sırtında çıkagelen bir Bedevi hayatlarını kurtaracaktı.
1944 yılının 31 Temmuz günüydü. Müttefiklerin Güney Fransadaki Ejder Harekâtı öncesinde Alman birliklerinin Rhone vadisindeki konumuna ilişkin bilgi toplamakla görevli hava filosuna katılan Saint-Exupéry, Korsikadaki üsten havalandıktan sonra bir daha geri dönmedi. Ardında hiçbir iz bırakmadan kaybolmuştu.
Haber kısa sürede edebiyat dünyasına yayıldı, çok geçmeden de uluslararası basının başlıklarına taşındı. 1990lardan bu yana, Saint-Exupéry ve uçağından geriye kalanları bulduğunu ileri süren pek çok kişi çıktı ortaya. Ortaya atılan savlardan kimileri düş ürünü, kimileri de gerçekçiydi. Ne ki, Saint-Exupérynin uçağının düşüşündeki gizem tam olarak bir türlü çözülemedi.
Onun 1935te ölümle ilk burun buruna gelişi, ilk kez, 1939da yayımlanan Rüzgâr, Kum ve Yıldızlar adlı anı kitabına yansıdı. Sonra da, 1943te yayımlanan Küçük Prenste biraz farklı bir biçimde dile geldi:
İşte böyle, altı yıl önce, Büyük Çöl üstünde uçağım kazaya uğrayıncaya kadar, içimi dökecek gerçek bir dostum olmadan yapayalnız yaşadım. Motorumun bir parçası kırılmıştı. Uçakta ne makinist ne de yolcu bulunduğundan bu güç onarım işinin üstesinden tek başıma gelmeye hazırlandım. Benim için bir ölüm kalım savaşıydı bu. Yanımda çok çok bir haftalık içme suyu vardı.
İlk gece, en yakın köyden bin mil uzakta, çölde uyudum. Okyanusun ortasında sal üstünde kalmış bir gemiciden daha yalnızdım. Gün doğup da tuhaf, incecik bir sesle uyandığım zaman nasıl şaşırdığımı varın siz düşünün artık. Ses:
Lütfen, diyordu, bir koyun çizer misiniz?
Ne!
Bir koyun çizin bana.
Beynimden vurulmuşçasına yerimden fırladım. Gözlerimi ovuşturdum iyice. Her yanı gözden geçirdim. Karşımda beni ciddi ciddi süzen, küçük, eşi görülmedik biri duruyordu
Serüven ve tehlikeyi şiirsel bir biçemle, hem de yücelterek anlattığı yapıtlarıyla yalnızca Fransızların değil, hepimizin gönlünü çalan Saint-Exupérynin 1994te Akdeniz göğünden Akdeniz sularına gömülüşü ise, o günden bugüne artıp eksilmeyen bir söylence oldu çıktı.
Uçmak, onun gözünde yalnızca kahramanca bir eylem değil, aynı zamanda edebiyat için yepyeni bir konuydu. Kitaplarında, insanın bedelini hayatıyla ödeyebileceği tehlike yüklü serüvenleri, kişinin kendini gerçekleştirme uğraşında erişebileceği doruklar olarak yüceltmişti.
GÜNEY POSTASI
1929 yılında yayımlanan ilk kitabı Güney Postası, posta seferlerinde pilotluk yapan Jacques Bernisnin Rio de Oro çölünde ölümüyle sonuçlanıyordu.
İlk pilotların başarılarına adadığı ikinci romanı Gece Uçuşu (1934), görevlerini yerine getirirken ölümle karşı karşıya gelen bu pilotları gizemci bir yaklaşımla göklere çıkarıyordu.
Kendi uçuş serüvenlerinden yola çıkan, lirik ve etkileyici bir dille yazılmış İnsanların Dünyasının (1939) ardından 1942de yayımlanan Savaş Pilotu, 1940 yılında gerçekleştirdiği, onu ölümle yüz yüze getiren bir keşif uçuşunun öyküsüydü.
1943te yayımlanan Bir Rehineye Mektupta, bütün Fransızları Nazi işgaline karşı birlik olmaya çağırıyordu.
Ölümünden sonra, 1948de yayımlanan Kale ise, Saint-Exupérynin insanlığa bakışındaki artan kötümserliğin bir yansımasıydı: Ona göre, insanlığın varlığını sürdürmesinin tek geçerli nedeni, uygarlık değerlerini korumak olabilirdi.
Aslında, onun, insanlığa yönelttiği eleştirel bakışın temeli, büyükler için yazılmış bir çocuk masalı diye nitelenebilecek Küçük Prensteydi. Okurlarına, hayattaki en iyi şeylerin en basit, en yalın şeyler olduğunu, gerçek varsıllığın ise başkalarına bir şeyler verebilmek anlamına geldiğini anımsatmıyor muydu Küçük Prens?
Dünya edebiyatında kült kitap deyince akla gelen ilk adlardan biri olan Küçük Prensi bugünlerde bizde de pek çok yayınevi yayımlayacak sanırım.
Nedeni açık: 1996da imza attığımız uluslararası Bern sözleşmesi gereğince, bir yazarın yapıtlarının telif hakları ölümünün üstünden 70 yıl geçtiğinde serbest kalıyor. O yüzden, Saint-Exupérynin telif hakları da yazarın ölümünün 70. yılında, 31 Temmuz 2014te serbest kaldı.
Ancak, yanılmıyorsam, yasa gereği, Küçük Prens, yazarının ölümünün 70. yılını izleyen ilk 1 Ocak günü yayımlanabilecek.
Anımsatmak gerekirse, Mavi Bulut Yayınları kitabın telif hakkını yıllar önce satın almış ve Fatih Erdoğan çevirisiyle yayımlanmıştı. O güne kadar Küçük Prensi telifsiz yayımlayan yayınevleri de kitabı piyasadan çekmek zorunda kalmıştı.
Ama, Saint-Exupérynin kendi eliyle çizdiği o benzersiz resimleriyle pek çoğumuzun belleğine bir daha silinmemek üzere yerleşmiş olan Küçük Prensi bugüne kadar kimler çevirmemişti ki dilimize. Olvido ve Fahriye Ablanın şair Ahmet Muhip Dıranas ve Homeros çevirmeni Azra Erhattan İkinci Yeninin lirik ustası Cemal Süreya ve kısa öykünün asi ustası Tomris Uyara, roman ve öykümüzün seçkin kalemi Selim İleriden pek çok klasiği dilimize kazandıran Nihal Yeğinobalıya, pek çok yazar ve şairimiz Küçük Prensin büyüsüne kapılmıştı.
Küçük Prens Türkçede ilk kez 1953te yayımlanmış; Çocuk Esirgeme Kurumu yayını Çocuk ve Yuva Dergisinde Dıranasın çevirisiyle tefrika edilmişti.
Bu çeviriyi, aynı yıl Hüsnütabiat Matbaasından çıkan Salih S. Uygur çevirisi ve Doğan Kardeş Yayınlarının Ayşe Nur müstear adıyla bastığı Azra Erhat çevirisi izlemişti.
Ardından Cemal Süreya, Tomris Uyar, Selim İleri, Nihal Yeğinobalının çevirileri gelmişti.
PAYLAŞILAMAYAN KİTAP
Anlaşıldığı kadarıyla, geçmişten günümüze bakıldığında, Küçük Prensin Türkçede 100den fazla farklı baskısı var. Dahası bu paylaşılamayan kitapın Lazca ve Kürtçeye de çevrilmiş olduğunu öğreniyoruz.
Geçenlerde, Cumhuriyette Körün Taşında yazdığım Her yayıncı Küçük Prensini bekler başlıklı yazımda, Dünyadaki tüm yayıncıların gözü yıllardır sürekli okunan Küçük Prenstedir. Benim de bir Küçük Prensim olsa! demeyen yayıncı, bilmem var mıdır! Her yayıncı kendini kurtaracak (!) bir Küçük Prens bekler Şimdi, önümüzdeki yılbaşından başlayarak, uzun yıllardır piyasada tek başına varlığını sürdüren Fatih Erdoğan çevirisine pek çok çeviri eklenecek. Küçük Prens çevirileri okur gözünde birbiriyle yarışacak Hadi bakalım demiştim.
Bu yazının ardından, elime geçen ilk yeni Küçük Prens, Cemal Süreya-Tomris Uyar çevirisiyle Can Çocuktan çıkan Küçük Prens oldu. Üstünde Ocak 2015 tarihi var.
Yıllardır benim gözde çevirimdir Süreya Uyar çevirisi. Bize, hayattaki en iyi şeylerin en basit şeyler olduğunu anlatan Küçük Prensin süsten püsten arınmış yalın şiirselliğini yansıtan bir çeviridir.
Sanırım, bu ay, başka çeviriler de birbirini izleyecek, bir bir raflardaki yerini alacak. Hadi bakalım
Cumhuriyet Kitap
»Saint-Exupérynin Efsane Kitabının Yayın Hakları Artık Serbest! - www.ForumSevgisi.Com


|Bookmarks|
|Etiketler|
|artik, efsane, haklari, kitabinin, saintexupérynin, serbest, yayin|
|Seçenekler|
|Stil|
|Yasal Uyarı||Forum|


ForumSevgisi.Com, paylaşım sitesidir.Bu nedenle yazılı, görsel ve diğer materyaller sitemize kayıtlı üyelerimiz tarafından kontrol edilmeksizin eklenmektedir.Bu nedenden ötürü doğabilecek yasal sorumluluklar yazan kullanıcılara aittir.Sitemiz hak sahiplerinin şikayetleri doğrultusunda yazılı, görsel ve diğer materyalleri 48 saat içerisinde sitemizden kaldırmaktadır. Gerekli Şikayet Bildirimleri "Bize Yazın" kısmından yapabilirsiniz.


Telif Hakları vBulletin® Copyright ©2000 - 2016, ve Jelsoft Enterprises Ltd.'e Aittir.


Bu forum, en iyi 1366 x 768 ekran çözünürlüğünde Mozilla ve Chrome ile görüntülenebilir.
www.ForumSevgisi.Com © 2014-2016