2023 yılında kripto para piyasası, bir dizi önemli olay ve gelişmeyle dolu bir yıl geçirdi. Bu gelişmeler, hem yatırımcıların hem de piyasa düzenleyicilerinin dikkatini çekti.
İşte 2023 yılının kripto para dünyasındaki bazı ana başlıkları:
FTX Davası ve Sam Bankman-Fried
2022 yılının Kasım ayında, kripto para dünyasının en büyük olaylarından biri olarak FTX kripto borsasının çöküşü yaşandı. Bu çöküş, borsanın kurucusu ve CEO'su Sam Bankman-Fried'ın mali düzensizlikler ve yatırımcı fonlarını kötüye kullanma suçlamalarıyla gündeme gelmesiyle başladı. 2023 yılı boyunca devam eden yargılamalar sonucunda Bankman-Fried, dolandırıcılık, kara para aklama gibi birçok suçtan suçlu bulundu. Bu durum, kripto para sektöründeki şeffaflık ve düzenleme ihtiyacını ön plana çıkardı ve diğer borsalar üzerinde de etkisini gösterdi.
Binance CEO’su Changpeng Zhao’nun Görevden Ayrılması
Kripto para sektörü, geçtiğimiz haftalarda Binance'in kurucusu ve CEO'su Changpeng Zhao'nun ABD hükümeti ile 4 milyar dolarlık bir anlaşma çerçevesinde görevinden ayrılmasıyla sarsıldı. Bu karar, kripto para piyasasında büyük bir yankı uyandırdı ve düzenlemelerin geleceği açısından yeni bir dönemin habercisi oldu. Zhao'nun istifası, Binance'in anti-para aklama ve yaptırım ihlalleri ile ilgili uzun süredir devam eden soruşturmaların bir sonucu olarak gerçekleşti. Şirket, başlangıç döneminde yeterli düzenleyici ve uyum kontrol mekanizmalarını uygulamadığını kabul etti, bu da hızlı büyümesi göz önüne alındığında ciddi bir eksiklik olarak görüldü. CEO rolünden ayrılan Zhao, Binance ile ilişkisini tamamen kesmedi. Çoğunluk hissedarı olarak, şirketin geçmiş işleyişine dair danışmanlık yapmaya devam edecek. Yeni CEO olarak atanacak Richard Teng, şirketin yeni dönemine liderlik edecek. Anlaşmanın bir parçası olarak Zhao, Seattle'daki federal mahkemede anti-para aklama ve yaptırım ihlallerini kabul etti. Binance, Adalet Bakanlığı, Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC), Hazine Bakanlığı'nın Finansal Suçları Araştırma Ağı (FinCEN) ve Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC) ile yapılan bu suçlamaları çözümlemek için anlaşmaya vardı. ABD Hazine Bakanlığı'nın açıklamasına göre, Binance ABD'nin anti-para aklama yasalarını ihlal etmekle suçlandı. Bu anlaşma, Binance'e ciddi düzenleyici ve uyum gereksinimleri getiriyor ve şirketin önümüzdeki beş yıl boyunca yakından izlenmesini öngörüyor. Bu olay, kripto para sektöründeki diğer büyük oyuncuları da etkileyebilir. Coinbase gibi rakipler, düzenleyici netlik ve sektördeki değişikliklerin yeni fırsatlar sunabileceğini umuyor. Bu gelişme, kripto para piyasalarında yeni bir dönemin başlangıcını işaret ediyor ve sektörde daha fazla netlik ve şeffaflık beklentisi yaratıyor.
Worldcoin’in Resmi Lansmanı ve Eleştiriler
Bu yıl resmi olarak piyasaya sürülen ve şu ana kadar iki milyondan fazla kayıt alan kripto para ve biyometrik kimlik doğrulama projesi Worldcoin, birçok ülkedeki düzenleyicilerin dikkatini çekerek dijital kimlik alanında dünya lideri olma misyonunun zorlu bir yola sahip olabileceğini gösterdi.
OpenAI CEO'su Sam Altman tarafından kurulan ve ünlü Silikon Vadisi risk sermayesi firması Andreessen Horowitz tarafından desteklenen Worldcoin, İnsanlık için Araçlar (Tools for Humanity - TFH) tarafından geliştirildi ve yeni kullanıcı çekme konusundaki alışılmadık yaklaşımları nedeniyle dikkat çekti. 2021'den bu yana, Worldcoin, insanların irislerini taramak için özel olarak yapılmış Orb adında bir biyometrik donanım kullanıyor ve karşılığında şirketin yerel kripto para biriminden küçük miktarlar dağıtıyor.
Projenin amacı ve kapsamı zaman içinde değişiklik gösterdi. Başlangıçta, her insana adil bir şekilde kripto para dağıtmak ve global bir evrensel temel gelir (ETG) altyapısı oluşturmak amacıyla kuruldu. Ancak, şirket liderleri aralık ayında hedeflerin değiştiğini ve şimdi AI destekli botların giderek artan bir internet üzerinde kullanıcıların insan olduklarını kanıtlamaya odaklandıklarını açıkladı.
TFH, tüm bölgesel yasalara ve yönergelerle uyum sağlamak için çaba gösterdiğini ve yetkililerle aktif olarak iletişim kurduğunu iddia ediyor. TFH'nin Ürün, Mühendislik ve Tasarım Başkanı Tiago Sada, düzenleyicilerin veri gizliliğiyle ilgili endişelerini giderme konusunda kendilerine güvendiklerini belirtti. Ancak, düzenleyicilerin ikna olup olmadığı henüz net değil. Fransa gizlilik düzenleyicisi CNIL, şirketin retinal taramalarını toplaması üzerine soruşturma başlattığını ve GDPR veri koruma yasalarına aykırı düşebilecek olan bu toplamanın yasallığını sorguladığını belirtti.
Worldcoin'in geleceği, düzenleyicilerin ve kullanıcıların projeye olan güvenine bağlı olarak şekillenecek. Projenin, dijital kimlik ve kripto para birimlerinin birleştiği bu yeni alanda başarılı olup olmayacağı, zamanla anlaşılacak.
Hindistan’da Kripto Para Benimseme Oranının Artışı
2023 yılı, Hindistan'ın kripto para benimsemesinde önemli bir artış gördüğü bir yıl oldu. Chainalysis'in raporuna göre Hindistan, kripto para benimsemesinde dünya lideri konumuna yükseldi. Bu, ülkede kripto paraların nasıl kullanıldığı ve düzenlendiği konusunda yeni tartışmaları da beraberinde getirdi.
Kaynak: Chainalysis
Türkiye ise bu listede 12. sıraya yerleşmeyi başardı.
Kaynak: Chainalysis
Ripple ve SEC Arasındaki Hukuk Mücadelesi
2023 yılı, Ripple Labs Inc. ile ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) arasındaki hukuk mücadelesi ile kripto para piyasası için dönüm noktası oldu. Bu davada, dijital varlıkların düzenlenmesi ve sınıflandırılması konusunda önemli bir karar alındı.
ABD Bölge Yargıcı Analisa Torres, Ripple'ın XRP token'ını kamu borsalarında satmasının federal menkul kıymetler yasalarını ihlal etmediğine hükmetti. Bu karar, bir kripto para şirketinin SEC'ye karşı kazandığı ilk büyük hukuk zaferi olarak tarihe geçti. Kararın açıklanmasının ardından XRP'nin değeri önemli ölçüde artış gösterdi, bu da piyasanın karara olan olumlu tepkisini yansıttı.
Bu karar, yalnızca Ripple davasının özgül koşullarıyla sınırlı olmakla birlikte, SEC ile hukuk mücadeleleri devam eden diğer kripto firmaları için de emsal teşkil edebilir. SEC, Ripple'ın sofistike yatırımcılara yaptığı doğrudan XRP satışlarının, kayda alınmamış menkul kıymet satışları olduğuna hükmetti ve böylece SEC bu davada kısmi bir zafer kazandı. Ripple davasının son duruşması 23 Nisan 2024 tarihinde yapılacak.
Bu davanın sonucu, SEC'nin kripto borsaları ve aracı kurumlar üzerindeki düzenleyici çabaları için büyük önem taşıyor ve bu, 2023 yılında kripto para piyasasının değerlendirmesinde kritik bir olay olarak kabul ediliyor.
SEC sözcüsü, Ripple'ın sofistike yatırımcılara doğrudan yaptığı XRP satışlarının federal menkul kıymet yasalarını ihlal ettiği yönündeki karardan memnuniyet duyduklarını ifade etti. Ripple CEO'su Brad Garlinghouse ise bu kararı, "Ripple için büyük bir zafer ve daha da önemlisi ABD'deki endüstri için genel olarak" olarak nitelendirdi.