Cumhurbaşkanlığı Sistemi federalizmi zorunlu kılar mı?
- Hayır kılmaz. Çünkü Cumhurbaşkanlığı Sistemi bir hükümet biçimiyken federalizm bir devlet yapısı çeşididir.
- Hükümet biçimleri ve devlet yapıları ülkeden ülkeye farklılık gösterebilir.
- Başkanlık sistemiyle idare edilen Güney Kore, Peru, Kosta Rika ve Şili ile yarı-başkanlık sistemiyle idare edilen Fransa gibi ülkeler üniter (bütüncül) devlet yapısına sahiptir.
- Öte yandan parlamenter sisteme sahip Almanya, Kanada, Hindistan ve Avustralya gibi ülkeler ise federal devlet yapısını benimsemiştir.
Cumhurbaşkanlığı Sistemi bir rejim değişikliği midir?
- Değildir çünkü Cumhurbaşkanlığı ve parlamenter sistem birer hükümet sistemidir, rejim değildir.
- Hükümet sistemi; yasama, yürütme ve yargı organlarının kuruluşu ve aralarındaki ilişkileri ifade eder.
- Hangi hükümet biçiminin benimsediğinden bağımsız olarak Türkiye’nin siyasi rejimi demokratik ve laik cumhuriyettir. Teklifte, bunun aksini iddia eden hiçbir madde yoktur.
- Sistem değişikliğinin en önemli amaçlarından biri de bugüne kadar demokratik sistemi kesintiye uğratan vesayetçi yapıları ortadan kaldırmaktır.
- Böylece Cumhurbaşkanlığı Sistemi ile Türkiye’nin demokratik ve laik cumhuriyet rejimi daha güçlü hale gelecektir.
Cumhurbaşkanlığı Sistemi “tek adamlık” sistemi midir?
- Değildir. Mevcut parlamenter sistemde kuvvetler ayrı olmadığı için bu sistem otoriterleşmeye daha müsaittir.
- Nitekim Hitler Almanyası da Stalin Rusyası da parlamenter sistemle yönetilen tek adam rejimleriydi.
- Üstelik yeni sistemde Cumhurbaşkanlığı görevine süre sınırı getirilmektedir. Bu da “tek adamlık” ihtimalini azaltmaktadır.
- Demokrasinin tartışmasız kabul edilen öncelikli şartı serbest seçimlerdir.
- Türkiye gibi seçimlerin sağlıklı bir şekilde yapıldığı demokrasilerden “tek adam” çıkmaz.
- Demokrasinin ikinci önemli şartı çoğulculuktur. Türkiye’de kökleşmiş farklı siyasal eğilimler ve bunları temsil eden siyasi partiler bulunmaktadır.