İngiliz iktisatçı John Maynard Keynes, modern makroekonominin babasıdır ve kendi ekonomik düşünce yöntemini geliştirmiştir. Keynes’in 1900’lü yılların başındaki teorileri küresel hükümetlerin iktisat politikaları üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Peki öyleyse Keynesyen Ekonomi Nedir?
Keynesyen Ekonomi Nedir?
Kernesyen Ekonomi, ekonominin itici gücünün toplam talep olduğunu, özel sektörün ve hükumetin mal ve hizmetlere yaptığı toplam harcama olduğunu savunur. Kernesyen ekonomik modelde, toplam harcamalar üretimden istihdam oranı kadar tüm ekonomik sonuçları belirler. Keynesyen ekonomide talep çok önemlidir ve çoğu zaman düzensizdir. Keynes, üretim kapasiteleri azalsa bile tüm ekonomilerin refahının azalabileceğini ifade eder, çünkü düşüş talepten etkilenir.
Keynesyen Ekonominin Yükselişi
Keynesyen Ekonomi, kısa vadede ekonomideki değişikliklere odaklanan bir “talep tarafı” teorisi olarak kabul edilir.
- Keynesyen Ekonomi, ekonomik durgunlukların giderilmesi veya önlenmesi amacıyla toplam talebi yönetmek için aktif hükumet politikasını kullanmaya odaklanmaktadır.
- Keynes teorilerini Büyük Buhran’a yanıt olarak geliştirdi ve doğal ekonomik güçlerin ve teşviklerin ekonominin iyileşmesine yardımcı olmak için yeterli olacağına dair klasik ekonomik argümanları son derece eleştirdi.
- Aktivist maliye ve para politikası, Keynesçi ekonomistler tarafından ekonomiyi yönetmek ve işsizlikle mücadele etmek için önerilen başlıca araçlardır.
Keynesyen İktisadi Görüş Nedir?
İş Döngüsü
Keynes, klasik iktisatçıların “iş çevrimi” olarak adlandırdığı ve belirli zamanlarda neredeyse tüm işletmelerin istedikleri kadar satabildiği bir fenomeni fark ederken, diğer zamanlarda neredeyse tüm işletmeler satış yapmakta zorlanıyordu. Klasik iktisatçılar iş döngüsüne neyin sebep olduğunu açıklayamadılar çünkü arz odaklıydılar, ancak Keynes’in talebe verdiği vurgu sonunda bir açıklama yaptı. Keynes’e göre, iş döngüsü aşamalar halinde çalışıyor:
- Acil bir durumda insanlar yedekte ekstra para bulundurmayı severler.
- Herkes aynı anda korkarsa, herkes rezervlerini aynı anda artırmaya çalışır.
- Herkes rezervlerini aynı anda arttırırsa, satış için tüm mal ve hizmetleri satın almak için yeterli harcama olmayacaktır.
- Satış için tüm mal ve hizmetleri satın almak için yeterli harcama yoksa, ekonomideki korku seviyesi artacaktır. Bu korku, insanların para rezervlerini artırmak istemelerine neden olacak ve döngü kendi kendine gelişecektir.
İstemsiz İşsizlik
Keynes, talep eksikliği (ve dolayısıyla harcama eksikliği) ortaya çıkarsa, üretken ekonomilerin bile ekonomik bir gerilemeye yakalanabileceğini açıkladı. Harcamaların olmaması, işletmelerin üretimi azaltmasına neden olabilir ve üretimdeki kesintiler, işletmeleri istihdam ettikleri işçi sayısını azaltmaya ve böylece yüksek işsizlik yaratacaktır. İstihdam fırsatlarında ki azalma ailelerin harcamaları kısmasına ve orijinal sorunun daha da kötüleşmesine yol açacaktır.
Maliye Politikası
Maliye politikası, ulusal hükumet tarafından uygulanan herhangi bir finansal teşviktir. Maliye politikası, altyapı gibi şeylere yapılan devlet harcamalarının artması veya vergi indirimi şeklinde olabilir. Bu yöntemlerin her ikisi de özel ekonomiye daha fazla talep katacak ve ekonomik aktiviteyi güçlendirecektir.
Para Politikası
Para politikası, merkez bankası tarafından uygulanan herhangi bir finansal etkidir. Para politikası genellikle, bireylerin ve işletmelerin kredilere daha fazla erişim ve dolayısıyla daha erişilebilir harcama gücü sağlayarak bir ekonomideki toplam para arzını artıran düşük faiz oranları biçimindedir.
Keynesyen teori, “dolar çarpan etkisi” olarak adlandırılan bir şeyi savunur. Bu da, her bir hükumet harcamasının bir dolarlık toplam talebin bir dolarlık artışıyla sonuçlandığını söylüyor. Örneğin, hükumet bir kamu işleri projesine 100 milyon dolar harcıyorsa ve bunun 50 milyon doları iş gücü maliyetleri içinse, bu işçiler bu parayı alıp işletmelere harcarlardı; bu durumda işletmelerin daha fazla üretim yapmak ve kiralamak için daha fazla paraları olur daha fazla harcamaya katkıda bulunan ek çalışanlar. Dolayısıyla Keynesyen ekonomiye göre, hükumetin 100 milyon doları yaklaşık 100 milyon dolarlık ekonomik büyümeye yol açacaktır.
Keynesyen Ekonomi, durgunluk dönemlerine yönelik talep yönlü çözümlere odaklanmaktadır. Hükumetin ekonomik süreçlere müdahalesi, işsizlik, eksik istihdam ve düşük ekonomik talep ile mücadele için Keynesyen cephaneliğinin önemli bir parçasıdır. Hükumetin ekonomiye doğrudan müdahalesine yapılan vurgu, Keynesyen teorisyenleri hükumetin piyasalara sınırlı katılımını savunanlar ile çelişmektedir.