Yunanistan'ın Kos Adası'nda yıllarca göz hapsinde yaşayan Türkler, barış rüzgarından son derece memnun. Yunan hükümetin turizm teşvikleri, krediler verdiği Türklerin köyü Germe, şimdi turist akınına uğruyor.
TÜRKİYE ile Yunanistan arasında esen barış rüzgarları, Yunanistan'ın İstanköy (Kos) Adası'ndaki Türk köyü Germe'de (Platanio) yaşayan Türkleri mutlu etti. Bugüne kadar adada göz hapsinde yaşayan 2 bin Türk, Yunanlılarla kaynaştı. Germe'deki restoran ve tavernalar turist akınına uğradı. Bodrum'un Turgutreis Beldesi ve Akyarlar Köyü'nde akrabaları olduğunu belirten Germeliler, ‘‘Bodrum'a sadece 3 mil uzaklıktaki adada yaşayan Türkler olarak dileğimiz Ege'nin barış ve dostluk denizi haline gelmesi’’ dileklerini iletti.
Öğretmen ihtiyaçları olduğunu ifade eden Germe halkı, sıkıntılı günlerin geçmişte kaldığını da ifade ederek, ‘‘Burada mutluyuz. İş kuran, önemli mevkilerde görev yapan çocuklarımız var. Türkiye'den bir isteğimiz var, o da öğretmen ve biraz daha ilgi’’ diyor.
Kos’ta Türk Köyü: Germe
1910'lu yıllarda Yunanistan'ın İstanköy Adası'nda Kamari, Kefalos ve Tigaki Köylerinde yaşayan Müslümanlar, 2'nci Dünya Savaşı'nda İtalyanların adaya gelmesiyle şehir merkezine 6 kilometre uzaklıktaki Germe bölgesine yerleşti.
Adanın İtalyan hükümetinin kontrolü altında olduğu 1955 yılına kadar Türkler, çiftçilik ve marangozluk yaparak yaşamlarını sürdürdü. Bu süre içinde İstanköy'de, Yunan ve Türk okullarında ayrı ayrı eğitim yapılmaya başlandı. Eğitim, Kıbrıs Barış Harekatı'nın yapıldığı 1974 yılına kadar sürdü. Harekat sırasında bazı Türk evlerine küçük çaplı saldırılar düzenlendi. Türk okulları kapatıldı. Daha sonra Yunanca eğitime başlayan Türk çocukların büyük bölümü, Türkiye'de okumayı tercih etti.
Eskiden Türkler adada en ağır işleri yapardı
1960-1975 yılları arasında İstanköy'de yaşayan Türkler, en ağır işlerde çalıştı. İnşaat sektöründe uzun yıllar çalışan Türkler, bu dönemlerde adanın temizliğinden de sorumlu tutuldu.
1980'li yıllarda Türkler kendilerini turizm sektöründe göstermeye başladı. 5 yıldızlı tatil köyleriyle turist çekmeye başlayan İstanköy'de, Türkler otellerde genel müdürlük kademesine kadar yükseldi.
Özellikle Türkler'in açtığı restoranlar büyük ilgi görmeye başladı. Türklerin refah düzeyleri arttı. İstanköy'ün en büyük seyehat acentelerinden Muratti Tur'un sahibi Murat Burunaki, o dönemleri şöyle anlatıyor;
‘‘Türk Köyü Germe eskiden Yunan polisinden geçilmezdi. Gizli göz hapsinde hissedirdik kendimizi. Yunanlılar bizim köye hiç gelmezdi. Şimdi, artık kimsenin kimseye kırgınlığı kalmadı. Yunanlılar Germe'den ev sahibi olmak için yarışıyor. Turizmden çiftçiliğe kadar tüm iş kollarında birlikte çalışmanın mutluluğunu yaşıyoruz.’’
Germe'de yaşayan 71 yaşındaki Ahmet Tokmakoğlu, Germe'de üç, İstanköy merkezinde de bir cami olduğunu belirterek, ‘‘Türbesi Rodos'ta bulunan Osmanlı Donanması'nın önemli komutanlarından Murat Reis'in 1651 yılında yaptırdığı 3 dönümlük mezarlığı kullanıyoruz. Dinimize, adetlerimize kimse karışmıyor. Bodrum'da akrabalarımız var. Eskiden kolay kolay karşıya gidemezdik. Şimdi yaşantımız çok kolaylaştı’’ dedi.
Hükümetten Türklere turizm teşviği
Son yıllarda, Yunan hükümeti Türkleri özellikle turizm alanında teşvik eder hale geldi. Kredi kolaylıkları tanındı. Türklerin yaşam standartları yükseldi. Germe şimdi modern bina ve mağazalarla dolu. Müslüman Türk-Yunan vatandaşları Germeliler, Türkiye'ye göçün azaldığını, artık İstanköy'deki Türklerin gelenek ve göreneklerini sürdürerek, mutlu ve refah içinde bir hayat sürdüğünü söylüyor.