Türkiye ile Ermenistan arasındaki normalleşme süreci, Arap dünyasında da dikkat çekti. Al Ahram gazetesince yayımlanan bir makalede Türkiye-Ermenistan sırınının açılmasının, Türkiye'nin, Azerbaycan ve Orta Asya'ya karadan erişimini kolaylaştıracağına dikkat çekilirken sınırın açılması ve Nabucco boru hattının devreye girmesi ile Türkiye'nin Kafkaslardaki nüfuzunun, rakipleri Rusya'nın ve İran'ın etkisini aşacağı görüşü dile getirildi.
Kahire'de İngilizce olarak yayımlanan Al Ahram gazetesinin yer verdiği "Kafkas Üçgenleri" başlıklı makalede "Araplar, İran, Türkiye ve Rusya'nın Kafkaslar'daki nüfuz ve güç mücadelesinde ellerindeki kozları nasıl oynadıkları seyretmekten çok şeyler öğrenebilir" yorumu yapıldı.
Al Şark Bölgesel ve Stratejik Etüdler Merkezi Direktörü Mustafa El Labbad imzasını taşıyan makalede İran ve Türkiye'nin, sadece Ortadoğu değil, Kafkaslarda da bölgesel rolleri elde etmek için baş başa yarıştığı öne sürüldü. Son üç yüzyılda Kafkaslar'ın, İran, Türkiye ile Rusya arasında güç dengelerinin bir termometresi olduğu belirtilirken Azerbaycan'ın bağımızlığından bu yana Türkiye, Ermenistan'ın ise, Rusya ve son dönemde de İran'ın yanında yer aldığı kaydedildi.
Yorumda ABD Başkanı Barack Obama'nın Türkiye ziyaretinin, Türkiye'nin, bir yıl öncesi kadar fiilen başlamış olsa da, komşu ülkelere yönelik "daha proaktif" bir aşamanın resmi başlangıcı anlamına geldiği belirtilirken Türkiye'nin halen Ermenistan ile ilişkileri normalleştirmek amacıyla yoğun bir müzakere süreci içerisinde olduğuna dikkat çekildi.
"Moskova Türkiye-Ermenistan müzakerelerini yakından izliyor"
"İki ülke arasında ortak sınırın açılması, Türkiye'nin Azerbaycan ve Orta Asya'ya karadan erişimini kolaylaştırıcak. Ermenistan'ın da karadan Avrupa'ya erişme olanakları artacak" denilen yorumda çıkarların yönünden normalleşmenin önünde bir problem yokken "soykırım" ve Karabağ sorunların engel oluşturmaya devam ettiğine işaret edildi. Yorumda şu değerlendirmesi yapıldı:
"Moskova, Türkiye-Ermenistan müzakerelerini çok yakından izliyor. Başarısı, enerji kaynaklarının, karadan Avrupa'ya ulaştırılmasındaki Moskova'nın tekelini kıracak olan Nabucco boruhattı için yol açacak. Ermenistan duvarının kaldırılması ile de Türkiye'nin Kafkaslardaki nüfuzu, rakipleri Rusya'nın ve İran'ın etkisini aşar çünkü Ankara'nın, Güney Kasfas'daki üç cumhuriyet ile iyi ilişkileri olur, halbuki Rusya ve İran'ın sadece onlardan biri Ermenistan ile iyi ilişkileri bulunuyor."
"İran'ın Ermenistan'a vereceği pek bir şey yok"
Makalede İran'ın, Erivan'ı Ankara ile müzakerelerden vazgeçmeye ikna etmek için vereceği pek bir şeyi olmadığı, askeri ve ekonomik yardıma gelince Moskova veya Ankara ile yarışamayacağı vurgulanırken İran'ın, Ermenistan'a en fazla Azerbaycan'a karşı desteğinin karşısında ucuz enerji temin edebileceği kaydedildi.
Azerbaycan'ın Karabağ konusunda Ankara'nın "kendisini satmak üzere olmasından korktuğu", bundan yararlanan Rusya'nın ise, Cumhnurbaşkanı Aliyev'i Moskova'ya davet ettiğini, "Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın da toplantıya katılmayı talep ettiği"ni kaydeden Al Ahram, bu ortamda Ermenistan Cumhurbaşkanı Serj Sarkisyan'ın İran'a gitmesinin şaşırtıcı olmadığı öne sürüldü.
Kafkaslar'da İran, Türkiye ile Rusya'nın yaklaşımlarının, uluslar arası güç politikalarının dinamikleri açısından öğretici olduğu belirtilen makalede, bize, her şeyden önce, ulusal çıkarların, ikili ittifakların oluşturulması veya dağılmasında ideoloji, mehzep veya etnik bağlılıklardan üstün geldiğini öğretiyor.