Beyaz Rusya ya da Belarus ya da resmî adıyla Belarus Cumhuriyeti, Doğu Avrupa’da bulunan bir devlet. 1991’de Sovyetler Birliği’nin dağılmasıyla bağımsızlığını ilan eden eski bir Sovyetler Birliği ülkesidir. Bir Slav devleti olan Belarus’un başkenti Minsk’tir.
- Başkenti: Minsk
- Nüfus: 9,485 milyon (2018) Dünya Bankası
- Zaman dilimi: UTC+2 (DAZD)
- Para birimi: Beyaz Rusya Rublesi
- İnternet alan adı: .by
Belarus Hükümeti
Belarus, değiştirilen 1994 anayasasına göre yönetilmektedir. Devletin başı olan cumhurbaşkanı beş yıllık bir dönem için halk tarafından seçilir; vade sınırı yoktur. Hükümetin başı olan başbakan, cumhurbaşkanı tarafından atanır. Yasama organı veya Ulusal Meclis, Cumhuriyetin üst Konseyi ve alt Temsilciler Meclisi olarak bölünmüştür. 64 Cumhuriyet Meclisi üyesinden 56’sı bölge meclisleri tarafından seçilir ve sekizi cumhurbaşkanı tarafından atanır. Temsilciler Meclisinin 110 üyesi halk tarafından seçilir. Tüm yasa koyucular dört yıllık görev sürelerine sahiptir. İdari olarak, ülke altı eyalete veya bölgeye ve bir belediyeye ayrılmıştır.
Beyaz Rusya Coğrafyası ve İnsanları
Beyaz Rusya’nın çoğu, Dinyeper, Western Dvina ve Neman nehirleri tarafından kurutulan tepelik bir ovadır. İklim, ılık yazlar ve soğuk kışlar ile orta derecede nemli karasaldır. Arazinin üçte birinden fazlası, özellikle güneydeki Pripyat Bataklıklarında turba ve diğer bataklık topraklarıyla kaplıdır. Başkentin yanı sıra diğer önemli şehirler Gomel (Belarusça, Homyel), Vitebsk (Vitsyebsk), Mogilev (Mahilyow), Bobruysk (Babruysk), Grodno (Horodna) ve Brest’tir. Nüfusun yaklaşık% 80’i Belaruslu; Ruslar, Polonyalılar ve Ukraynalılar cumhuriyetin en büyük azınlıklarıdır. SSCB’nin dağılmasından bu yana, Beyaz Rusya nüfusunda yavaş bir düşüş yaşadı. Nüfusun yaklaşık% 80’i Ortodoks kilisesine aittir ve Roma Katolik, Protestan, Yahudi ve Müslüman azınlıklar vardır.
Beyaz Rusya (Belarus ) Ekonomisi
1991’de Sovyetler Birliği’nden bağımsızlığını kazandığından bu yana Belarus, özelleştirme ve diğer pazar reformlarına yavaş yavaş ilerledi ve bunun yerine Rusya ile yakın ekonomik ilişkileri vurguladı. Tüm endüstrinin yaklaşık% 80’i devletin elindedir ve yabancı yatırım, özel işletmelere yönelik bir iklim düşmanlığı nedeniyle engellenmiştir. Bağımsızlıktan sonra özelleştirilen bankalar, Cumhurbaşkanı Lukashenko’nun 1994’te göreve gelmesinden sonra yeniden ulusallaştırıldı. Birkaç yıl boyunca gerileyen ekonomik çıktı, 1990’ların sonunda biraz canlandı, ancak ekonomi Rus sübvansiyonlarına bağımlı kaldı. Bununla birlikte, 2011 yılına gelindiğinde, ithal yakıtın artan maliyeti ekonomiyi baltaladı, Belarus rublesinin değerinde keskin bir düşüşe, ithalatı satın alamamaya ve muazzam devlet borcuna yol açtı.
Ülkenin en değerli mineral kaynağı olan turba, yakıt ve gübre olarak ve kimya endüstrisinde kullanılmaktadır. Beyaz Rusya’da ayrıca granit, dolomit, tebeşir, kum, kil ve kaya ve potasyum tuzu yatakları bulunmaktadır. Ormanlar arazinin yaklaşık üçte birini kaplar ve kereste önemli bir meslektir. Patates, keten, kenevir, şeker pancarı, çavdar, yulaf ve buğday başlıca tarım ürünleridir. Süt ve et sığırları, domuzlar ve tavuklar yetiştirilir. Belarus sadece küçük petrol ve doğal gaz rezervlerine sahip ve petrol ve gazının çoğunu Rusya’dan ithal ediyor. Sanayinin ana dalları, traktörler ve kamyonlar, inşaat ve madencilikte kullanılmak üzere hafriyat makineleri, metal kesme tezgahları, motosikletler, kimyasallar, gübre, tekstil ve tüketim malları üretir. Rusya açık ara en önemli ticaret ortağıdır; diğerleri arasında Hollanda ve Ukrayna.
Beyaz Rusya (Belarus) Tarihi
Şimdi Belarus’u oluşturan bölge, 5. yüzyıldan 8. yüzyıla kadar Doğu Slav kabileleri tarafından kolonileştirildi. Kiev Rus egemenliği altına düştü (9. yüzde) ve daha sonra (12. yüzde) Kiev devletinin bir parçasını oluşturan birkaç Belarus prensliğine bölündü. Kiev’in 13. yüzyılda Moğollar tarafından yıkılması. Beyaz Rusya’nın Litvanya dükleri tarafından fethini (14. yüzyılın başlarında) kolaylaştırdı. Bölge, 1569’da Polonya ile birleştirilen Litvanya’nın büyük düklüğünün bir parçası oldu. Büyük Yahudi nüfusu (daha sonra II.Dünya Savaşı sırasında Almanlar tarafından yok edildi) 14. yüzde Beyaz Rusya’ya yerleşti. Bölge Litvanya yönetimi altında gelişti; ancak Polonya-Litvanya birliğinden sonra Belarus göreli önemini yitirdi ve yönetici sınıfları tamamen Polonize oldu.
1772, 1793 ve 1795’teki Polonya bölümleri aracılığıyla tüm Belarus, Rus İmparatorluğu’na geçti. Polonya ile Rusya arasındaki savaşlarda (16–18. Yy.) Ve 1812 Napolyon istilasında (Rus kuvvetleri geri çekilerek yerle bir edildi) büyük zarar gördü. Rusya yönetimi altındaki büyük yoksulluk, özellikle Yahudiler arasında, 19. yüzyılda Amerika Birleşik Devletleri’ne kitlesel göçlere yol açtı. Birinci Dünya Savaşı’nda ve 1919–20 Sovyet-Polonya Savaşı’nda bir savaş alanı olan Beyaz Rusya büyük bir yıkım yaşadı.
Mart 1918’de, Minsk’teki Belarus Ulusal Rada, bölgeyi bağımsız bir cumhuriyet ilan etti; ancak Ocak 1919’da Sovyet hükümeti Smolensk’te Beyaz Rusya Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti ilan etti ve kısa süre sonra Kızıl Ordu tüm Belarus’u işgal etti. 1921’de Sovyet-Polonya Savaşı’nı sona erdiren Riga Antlaşması, W Belarus’u Polonya’ya verdi. Doğu ve daha büyük kısım, SSCB 1922’de resmen kurulduğunda Beyaz Rusya SSR’yi oluşturdu.
Eylül 1939’da Sovyet ordusu Doğu Polonya’yı ele geçirdi ve Beyaz Rusya’yı Beyaz Rusya SSR’ye dahil etti. II. Dünya Savaşı sırasında Almanlar tarafından işgal edilen (1941–44) Beyaz Rusya, SSCB’nin en harap olmuş bölgelerinden biriydi. Büyük Yahudi nüfusu (14. yüzyıldan kalma) yok edildi ve Yahudi olmayanların çoğu da sistematik olarak öldürüldü. Bölge nüfusunun yarısı savaş sırasında öldü veya yerinden edildi. 1945’te batı sınırı Polonya lehine hafifçe değiştirildi, ancak 1939 sınırı esasen değişmeden kaldı. Ülke, 1945’ten beri Birleşmiş Milletler’de ayrı bir koltuğa sahip.
Ukrayna sınırındaki Çernobil santralinde meydana gelen büyük nükleer kaza (26 Nisan 1986), Belarus üzerinde yıkıcı bir etki yarattı; radyasyon salınımı sonucunda, ülkenin büyük bir kısmında tarım tahrip olmuş ve birçok köy terk edilmiştir. Yeniden yerleşim ve tıbbi maliyetler çok büyük ve uzun vadeliydi.
Belarus Cumhuriyeti, 25 Ağustos 1991’de SSCB’den bağımsızlığını ilan etti. Reform düşüncesine sahip Stanislav Shushkevich, devletin başına geçti ve Rusya ve Ukrayna ile birlikte Belarus, Bağımsız Devletler Topluluğu’nu kuran antlaşmanın ilk imzacılarından biriydi. Devletler. 1994’ün başlarında parlamentodaki eski Komünistler, Shushkevich’in yerine eski bir ulusal polis memuru olan Mechislav Grib’i oyladılar; Aleksandr Lukashenko, Temmuz 1994’te göreve seçildi. Parlamento seçimleri 1995’te yapıldı ve çoğu sandalye eski Komünistler tarafından dolduruldu.
1996’da Rusya ve Beyaz Rusya bir birlik devleti kurmak için bir anlaşma imzaladıiki hükümeti tamamen birleştirmeden ekonomik, kültürel ve politik bağları güçlendireceğini. 1997, 1998 ve 1999’da imzalanan ek antlaşmalar, ortak gümrük ve vergilendirme, tek para birimi, ortak savunma politikası ve iki ülkeyi entegre etmek için tasarlanmış diğer öğeleri içeriyordu, ancak gerçek entegrasyona doğru ilerleme, Rusya kadar yavaştı. Birliğin aşamalı olarak uygulanmasında ısrar etti ve Beyaz Rusya, herhangi bir gerçek gücü çok daha büyük olan komşusuna devretme konusunda isteksiz olduğunu kanıtladı. Eylül 2003’te Belarus, Kazakistan, Rusya ve Ukrayna ortak bir ekonomik alan yaratmak için bir anlaşma imzaladılar, ancak gümrük birliği kurulması Temmuz 2010’a ertelendi ve Ukrayna, gümrükleri belirleyen 2009 anlaşmasına taraf değildi. Birlik. Avrasya Ekonomik Birliği’nin kurulması için bir anlaşma,
1996’da yapılan bir referandum, Lukashenko’nun gücünü parlamentonun pahasına artırdı ve başkanlık süresini iki yıl uzattı (2001’e kadar). Daha sonra, eskilerin özenle seçilmiş üyelerinden yeni bir parlamento oluşturuldu. Lukashenko’nun hükümeti, siyasi muhaliflerinin ortadan kaybolmasından sorumlu olmak da dahil olmak üzere insan hakları ihlalleri nedeniyle eleştirildi. Küçük demokratik muhalefet tarafından boykot edilen 2000 yılında yapılan parlamento seçimleri Lukashenko’nun iktidarını korudu. Lukashenko’nun kendisi, 2001 yılında, çoğu gözlemcinin ne özgür ne de adil gördüğü bir yarışmada yeniden seçildi.
2004’te yapılan referandum cumhurbaşkanlığı üzerindeki iki dönemlik sınırı kaldırdı, ancak bağımsız gözlemciler ve anketler sonuçların hileli olduğunu gösterdi. Hiçbir muhalefet adayın sandalye kazanmadığı parlamento seçimleri aynı anda yapıldı ve benzer şekilde kusurluydu. Ukrayna’daki sözde Turuncu Devrimin (Ekim-Aralık 2004) ardından, gösterilerin iktidar partisini iktidardan düşürdüğü, Belarus hükümeti muhaliflerini susturma çabalarını artırdı. 2005 yılında, Lukashenko’nun Belarus’un Polonyalı azınlığı ile kendisini devirmek için komplo kurmakla suçladığı Polonya ile ilişkiler özellikle gerildi.
Lukashenko, Mart 2006’da orantısız bir farkla yeniden seçildi. Sıkı kontrol edilen kampanya ve sonraki oylamalar Avrupa Birliği, Amerika Birleşik Devletleri ve diğerleri tarafından eleştirildi, ancak Bağımsız Devletler Topluluğu tarafından övgüyle karşılandı. Kampanyanın ardından, muhalifler başkana karşı, büyük olmasa da önceki gösterilerden daha uzun süreli protestolar düzenlediler. 2006 muhalefet cumhurbaşkanı adayı Aleksander Kozulin de dahil olmak üzere birçok muhalefet lideri tutuklandı ve hapse atıldı.
Rusya ile ilişkiler, Rusya’nın sahip olduğu enerji devi Gazprom’un Belarus’un doğal gaz için daha fazla (yine de piyasa oranlarından daha düşük olsa da) ödemesinde ısrar etmesi üzerine 2006 yılının sonlarında geriledi; Rusya ayrıca, Beyaz Rusya’nın (Belarus’un işlediği ve ihraç ettiği) Rus ham petrolüne tüm vergiyi ödemesinde ısrar etti. Belarus, bu fiyat artışlarına Belarus’ta boru hatlarıyla ihraç edilen Rus petrolüne transit vergi uygulayarak yanıt verdi, ancak Rusya ödemeyi reddetti. Rusya daha sonra petrolün Belarus üzerinden taşınmasını durdurdu ve onu transit vergisinin ödemesi olarak petrolü sifonlamakla suçladı ve Rusya’nın misilleme tehdidinin ardından Belarus vergiyi geri almayı kabul etti.
Ağustos 2007’de Gazprom, gecikmiş ödemeler nedeniyle Beyaz Rusya’ya gaz arzını azaltma tehdidinde bulundu ve sonraki yıllarda, özellikle Belarus’un Abhazya ve Güney Osetya’yı Rusya’dan sonra bağımsız olarak tanımamasından sonra, Rusya ile ilişkilerde gerginlik işaretleri görüldü ( 2008). Muhalefet tarafından hileli olarak suçlanan ve Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı tarafından eleştirilen Eylül 2008 parlamento seçimlerinde hiçbir muhalefet adayı sandalye kazanamadı.
Beyaz Rusya ile Rusya arasındaki ilişkiler Ocak 2010’da yine gerildi, bu sefer Rusya’nın Belarus’a indirimli olarak satacağı petrol miktarı üzerinden. Rusya, Belarus’a kendi ihtiyaçlarını karşılamak için gerekenden daha fazla indirimli petrol satmayı reddetti; Belarus ek indirimli petrolü rafine ederek ve uluslararası pazarda satarak ihracat geliri elde ediyordu. Rusya, Beyaz Rusya üzerinden diğer ülkelere giden petrol boruları için ödenen transit ücretlerinde bir artışı kabul etti, ancak değişiklikler Belarus’un ekonomik sorunlarını ağırlaştırdı. Gazprom’un ödenmesi gereken ödemelerle ilgili bir anlaşmazlık, Haziran 2010’da Rusya’nın Beyaz Rusya’ya gaz sevkiyatında kısa bir düşüşe yol açtı ve Rusya ile ilişkiler periyodik olarak sarsıntılı kaldı.
Aralık 2010, cumhurbaşkanlığı seçimi, birçok açıdan bir öncekinin tekrarıydı ve Lukashenko, dolandırıcılık suçlamasıyla oyların% 80’ini kazandı. Sonuçların açıklanmasının ardından başkentteki protesto gösterileri çevik kuvvet polisi tarafından zorla dağıtıldı ve o sırada ve sonraki haftalarda bir dizi muhalefet adayı, aktivist ve gazeteci tutuklandı. Seçim ve hükümetin muhalefet aleyhine hamleleri Avrupalı (AGİT) gözlemciler tarafından kınandı. Nisan 2011’de, Minsk’te bir metro bombalaması 15 kişiyi öldürdü ve yaklaşık 200 kişiyi yaraladı. İki kişi daha sonra saldırıdan mahkum edildi (Kasım 2011), ancak o sırada Beyaz Rusya’nın içinde ve dışında birçok kişi saldırının arkasında hükümetin olabileceği tahmininde bulundu. vatandaşları ülkenin artan ekonomik sorunlarından uzaklaştırmak amacıyla.
Eylül 2012 parlamento seçimleri iki ana muhalefet partisi tarafından boykot edildi ve Lukashenko taraftarları tüm sandalyeleri süpürdü. Batılı gözlemciler yine seçimleri demokratik olmadığı için eleştirdiler; yerel eleştirmenler ayrıca hükümeti oy sahtekarlığı yapmakla ve katılımı artırmakla suçlayarak, yaklaşık% 75 olarak bildirildi. Lukashenko, Ekim 2015’te yine bir heyelanla (oyların% 84’ü) eleştirilen bir oylamayla yeniden seçildi. Eylül 2016’da parlamento seçimlerine muhalefet adayları katılmış, ancak sadece iki sandalye kazanmış ve birçok muhalefet adayın dışlanması ve Kasım 2019 seçimlerinde oy sahtekarlığı, muhalefet üyelerinin bulunmadığı bir parlamentoya yol açmıştır.