Üst Düzey Koşullanma (Birden Fazla Uyarıcıya Koşullanma)
Koşullanma gerçekleştikten sonra, koşullu uyarıcı (zil) başka bir nötr uyarıcı (ışık) ile birlikte verilirse birkaç deneme sonrasında ikinci nötr uyarıcı da koşullu tepkiyi ortaya çıkarabilir. Bu duruma üst düzey koşullanma ya da yüksek dereceli koşullanma adı verilmektedir. Pavlov’un klasik koşullanma çalışmasında mavi bir ışık ve zil birkaç kere birlikte verildiğinde, köpek sadece mavi ışığı gördüğü zaman da salya salgılamaya başlamıştır.
Bazı korkular üst düzey koşullanma yolu ile kazanabilmektedir. Kalabalıktan korkan bir birey için “kalabalık” koşullu uyarandır. Bu birey günlük yaşantısında kalaba¬lığın olmadığı zamanlarda alışverişe, sinemaya giderek kalabalıktan uzak durur. Bir gün sinemadayken kalabalık bir öğrenci grubu da sinemaya gelir. Kalabalık sinema, bireyi çok rahatsız eder ve birey için sinema ikincil bir koşullu uyaran hâlini alır.
Birey sinemaya gitmekten de korkmaya başlar. Araştırmacılar üst düzey koşullanmanın üçüncü dördüncü uyaranlar için de mümkün olduğunu; ancak her yeni uyaranın daha zayıf bir etki yaratacağını belirtmektedirler. Sevilen insanların kıyafet ve parfümlerinin de sevilmesi, gün içinde o parfümün kokusunu duyunca, kıyafetin başka bir kişinin üzerinde görünce hoşnut olunması da üst düzey koşullanmaya bir örnektir.
Eklenme Tarihi: 12 Mart 2013