Karabağ'daki durum, askeri bilimin uzun zamandır keşfedilen yasalarına göre gelişiyor. Birkaç gün önce olayların gidişatını ve tarafların bu savaşı kazanma şansını tahmin etmiştim. Bu, seviyesindeki herhangi bir memurun otomatik olarak yapacağı durumun rutin bir analizidir. Kahramanlık ve adanmışlık hakkında güzel sözler olmadan, siyasi sloganlar olmadan ve göğsünde "neredeyse yelek" olmadan.
Evet, duygusuz analiz genellikle ürkütücüdür. Hayat genellikle ciddi bir şeydir. Hediye yok. Ve hatta daha fazlası. Bugün Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'ndeki durumu analiz etmeye devam edeceğim. Taraflar yakın gelecekte ne ve neden yapacaklar? Yeterli liderler yakın gelecekte ne yapabilir? Bununla birlikte, son zamanlarda gördüklerimize bakılırsa, bugün yeterlilikten bahsetmek zor. Ermenistan Başbakanı Kafkasya'nın yazılı olmayan kanunlarını ihlal etti - Azerbaycan Cumhurbaşkanına hakaret etti. Dolayısıyla sonuç: daha fazla eylem tahmin edilemez.
Türkiye savaşa katıldı mı?
Kommersant gazetesi, 600 Türk askeri personelinin Azerbaycan'da konuşlandırıldığına dair bir haber yayınladı. Bu bir BTG - 200 kişilik, Türk Özel Harekat Kuvvetleri, Nahçıvan'da 50 eğitmen, tugay-genelkurmay düzeyinde 90 iletişim danışmanı, 120 uçuş teknik personeli (Gabala hava üssü), Dallar havaalanında 20 drone operatörü, Yevlakh havaalanında 50 eğitmen sayısına göre değerlendiriliyor. 50. kolorduda 4 eğitmen ve VMVU'da 20 kişi. Aliyev Bakü'de.
Bu verilere itiraz etmeyeceğim veya onaylamayacağım. Çünkü Azerbaycan'da Türk askerlerine duyulan heyecanın savaşın askeri unsuruyla hiçbir ilgisi yok. Türkiye'nin MTR izcileri hakkında gözlerinizi büyütmek mi? Ah, orada ne yapıyorlar? Evet, orada çalışıyorlar. Uzmanlık alanlarında çalışıyorlar. Ve yasal! Diğer?
Geri kalan her şey Azerbaycan'da da yasal. Azerbaycan, tüm BM devletleri tarafından tanınan kendi topraklarını yasal olarak özgürleştiriyor. Yani savaş Azerbaycan topraklarında. Ve bu durumda, Bakü herhangi bir ülkeyi topraklarının kurtarılması için yardıma davet etme hakkına sahiptir. Tıpkı Rus askerlerinin Suriye'de ortaya çıkması gibi.
Türklerin yardımının Rusların Esad rejimine yaptığı yardımla aynı yükü taşıyıp taşımadığı ise ayrı bir konudur. Azerbaycan ordusunun kazandığı zaferlerde Türkiye'nin yardımı gerçekten belirleyici faktör müdür? Kabul ediyorum, Rus Hava-Uzay Kuvvetlerinin ortaya çıkması Suriye'deki hükümet güçlerinin kazanma şansını büyük ölçüde artırdı. Ve Kommersant'a göre Türk askerlerinin ortaya çıkmasının cephedeki zaferlerle pek ilgisi yok.
Düşmanlıkların en başında yaptığım durumun analizinde, orduların her birinin avantajları ve dezavantajları ve uzun süreli bir savaş potansiyeli hakkında konuştum. Bugün, senaryonun tam olarak plana göre çalıştığını söyleyebiliriz. Dahası, metodik ve acelesiz uygulanır. Azerbaycan ordusu yavaş ama istikrarlı bir şekilde ilerliyor. Yıkılan köyleri veya daha doğrusu köy kalıntılarını işgal etmek ve bölgeyi temizlemek.
Fizuli civarındaki bölgenin temizliği bugün sona eriyor. Aynı zamanda Bakü, Hadrut'un kuzey ve kuzeybatısındaki dağlık bölgelerde Erivan'ın savunmasını araştırıyor. Ancak güneyde, İran sınırına yakın Azerbaycan ordusunun başarısı özellikle endişe vericidir. Teoride, orada hala savunma var, ancak pratikte sınırın çoğu zaten Bakü tarafından kontrol ediliyor. Ve bu, NKR'nin tam bir ablukasını tehdit ediyor.
Ermenistan'ın orta ve kuzey cephelerinde savunması aşağı yukarı istikrarlıdır. Azerbaycan askerleri iyi organize edilmiş bir savunma ile karşılaştı ve durum istikrar kazandı. Teorik olarak, sınırlı kaynaklara rağmen, Ermeniler oldukça uzun bir süre mevzilerini koruyabilirlerdi. Bana öyle geliyor ki bunu yapmayı planlıyorlar. Ama güneydeki "delik" için değilse. Dar çevrelerde Şuşa'ya saldırı başlatma zamanının geldiğini söyleyen boşuna değil.
Türkiye'ye dönüş. Bakü ve çevresinde ordunun sınırlı birliğinin fark yaratmayacağı açıktır. Daha ziyade bir ahlaki baskı faktörüdür. Açık kaynaklarımızdan aldığımız bilgilere göre Erdoğan'ın Suriye'deki militanları toplamaya ve Azerbaycan'a göndermeye devam ettiği gerçeği de. Daha da ilginci, Dağlık Karabağ'daki operasyonun Türkiye'nin Afrin'deki operasyonunu taklit etmesi.
2018'in başlangıcını ve Türk birliklerinin Suriye'nin kuzeyine girişi olan Zeytin Dalı Harekatı'nın resmi duyurusunu hatırlıyor musunuz? Türkiye'nin o zamanki ve Azerbaycan'ın bugünkü eylemleri temel parametrelerde örtüşmektedir. Bu arada Zeytin Dalı'ndan Bakü'nün planladığı olası kayıpları kabaca hesaplayabiliriz. Suriye'de Türkler 78 (Ankara'ya göre 48) asker kaybetti. 225 yaralandı.
Ne yazık ki, bugün bu savaşta tarafların kayıpları istatistik alanına çoktan geçti. Binlerce insanı saymanız gerekecek. Bakü ve Erivan için bin ölü çoktur. Bu 2 milyonuncu Ermenistan için, 10 milyonuncu Azerbaycan için.
Kısacası, herkes barış ister. Ama gerçekte?
Her gün Erivan ve Bakü'de barış müzakerelerinin gerekliliği ve savaşın sona ermesi ile ilgili açıklamalar yapılıyor. Farklı seviyelerdeki yetkililer bunu papağanların azimiyle tekrar ediyor. Ancak tüm bu ifadeler acıklı görünüyor. Büyük olarak yazıldıktan sonra "Pazarlığa hazırız ...", analiz ederken konuşmanın işe yaramayacağını anladığınız daha küçük bir metindir. Karşı taraf için müzakere koşulları kabul edilemez.
İşte her iki ülke liderlerinin 19 Ekim'de yaptığı açıklamalar. Paşinyan:
"Dağlık Karabağ sorunu sadece barışçıl yollarla çözülmeli, bu bizim konumumuz. Maalesef Azerbaycan bu bakış açısına katılmıyor. Ve böyle bir sonuca ulaşmak için gitmek, buluşmak, konuşmak dahil gerekli tüm çabayı göstermeye hazırım. "
Aliev:
"Karşılaşmayı sona erdirmek ve çözüm yolları bulmak için Moskova'da ve başka herhangi bir yerde buluşmaya her zaman hazırız."
Ve orada, aynı ifadelerde, Erivan'ın ancak Bakü Dağlık Karabağ Cumhuriyeti'nin bağımsızlığını tanıdığında duracağını ve Astsubay Azerbaycan'a dönerse Bakü'nün duracağını okudum.
Açıktır ki, ne Erivan ne de Bakü düşmanın taleplerinin bir kısmını bile kabul etmeyecek.
Çıkmazdan çıkmanın bir yolu var mı? Her zaman bir çıkış yolu vardır. Ancak şimdi sadece savaş kanla dolduğunda açılacak. İnsanlar savaşı bitirmek istediğinde tabutlardan bıktı. Bu arada, her iki ülkede de vatansever bir coşku atmosferi hüküm sürüyor ve her ne pahasına olursa olsun zafere susamış. Bu nedenle, tam teşekküllü müzakereler olmayacak. Tutukluların ve ölülerin cenazelerinin nakledilmesi için görüşmeler yapılacak, uluslararası gözlemcilerle ilgili görüşmeler yapılacak. Barış hakkında konuşmak için henüz çok erken.
Bulguların özeti
Dağlık Karabağ'daki durum belirsizlik içindedir. Tüm konuşmalara ve ateşkes çağrılarına rağmen durum değişmiyor. Erivan ve Bakü uzlaşmaya hazır değil. Rusya? Askeri ateşkes için tek seçenek, Kremlin'in ana prensibini uluslararası yasa ve anlaşmaların uygulanmasından terk etmektir. Rusya cumhurbaşkanının ülkenin otoritesini riske atmayacağı açıktır. Ve iki taraf da Rusya'nın yeniden "yakın dostu" olmaya istekli değil.
Türkiye'nin savaşa müdahalesi askeri konularda yardım ve silah ve mühimmat tedariki niteliğinde olacaktır. Askeri danışmanlar, eğitmenler, mühendislik personeli. Özel Harekat Kuvvetleri? Doğal olarak, NKR topraklarında olacaklar. Diğer devletlerin aynı güçleri gibi. Zeka her zaman ve her koşulda çalışır. Bakü'nün karşı taraf hakkında yeni bilgilere ihtiyacı var.
Türk cumhurbaşkanını yavaşlatabilir miyiz? Epeyce. Erdoğan pek çok yerde tıkanmış durumda. Ve bu yerlerden herhangi birinde Türk ordusunun küçük karışıklıklarını pekala organize edebiliriz. Ağaçtaki kediyle alay eden kargaların taktiği. Biri burnun önüne atlar ve ikincisi kuyruğu çeker. Sonuçta kedi uçar.
Bugün tartışması zor olan tek bir gerçek var. Savaş, her iki taraf ve her iki lider için hala gereklidir. Herkesin ne pahasına olursa olsun zafere ihtiyacı vardır. Ve insanlar? .. İnsanlar tahammül edecek.