Ebheri Hayatı, Ebheri Kimdir
Ebheri, tam adı esireddin mufaddal bin Ömer el-ebheri (ö. 1265), felsefe, matematik ve astronomi alanında yapıtlar veren bilim adamıdır.
Horasan ve Bağdat’ta öğrenim gördü. Yaşamını Musul hükümdarının sarayında, zaman zaman da Anadolu’da sürdürdü. Afyon’da Çay ile İshaklı arasında Eber Gölü kıyısına yakın bir yerde bulunan Ebheri Baba türbesinde gömülü olduğu ileri sürülmüştür. Ebheri’nin kitapları yüzyıllarca medreselerde okutulmuştur. Felsefe yapıtı Hidayetü’l-Hükme (1871) için Hintli Kadı Mir’in yazdığı Kadı Mir Ale’l-Hidaye (1866; Kadı Mir Metni Hidaye Tercümesi, 1901) adlı şerh ünlüdür. Porphyrios’un ünlü mantık kitabının Arapça çevirisi olan – ve birçok kez Türkçeye çevrilerek üzerine şerhler yazılan İsaguci’nin (1852) yanı sıra Keşfü’l-Hakayık fi Tahriri’d-Dakayık ile Risaletü’l-Bahire fi Makalati’z-Zahire adlı mantık yapıtları vardır. Yapıtlarıyla Aristoteles mantığının başlıca temsilcileri arasına giren Ebheri, ayrıca astronomiyle ilgili üç küçük risale yazmıştır.