Raynaud Hastalığı
Raynaud hastalığı, derideki küçük arterlerin (atardamarların) (kılcal damarlar) büzüşerek (daralarak) ekstremitelere kan akışını engellediği bir hastalıktır. Bunun en sık görüldüğü yerler el ve ayaklarınızdır fakat kulaklarınız ve burnunuz da etkilenebilir.
Episodlar (hastalık nöbetleri) genellikle soğuğa (soğuk havaya) maruz kalma ya da duygusal gerginlik tarafından tetiklenir. Raynaud hastalığı sıklıkla skleroderma, lupus ve romatoid artrit gibi bir bağ doku hastalığı olan kişilerde gelişir.
Düzenli olarak havalı matkap ya da zincir testere kullanan kişilerde de gelişebilir. Bu gibi aletlerin düzenli olarak kullanılması, ellerdeki kan damarlarını tahrip edebilir. Sigara içenlerde de oluşma olasılığı daha yüksektir.Bu hastalık, ilgili başka bir hastalık olmaksızın meydana geldiğinde Raynaud hastalığı; diğer tıbbi durumlarla ilgili olarak meydana geldiğinde ise Raynaud fenomeni (olgusu) olarak adlandırılır. Raynaud hastalığı kendini ilk kez bir kişinin onlu yaşlarının sonunda ya da 20′ lerinin başında gösterir ve kadınları erkekleri etkilediğinden çok daha sık etkiler.
SEMPTOMLAR
Arterler (atardamarlar) büzüştüğünde, el ve ayak parmaklarınızın derisi önce beyazlaşır sonra kandaki oksijen tüketildikçe moranr (mavileşir). Genellikle el ya da ayak parmaklarının ucundaki anormal olan (beyaz ya da mor (mavi)) kısımla buna bitişik daha normal doku arasında belirgin bir demarkasyon çizgizi (sınır) mevcuttur. Etkilenen ekstremitede aynı zamanda genellikle uyuşukluk ya da karıncalanma vardır. Daha sıcak bir ortama (havaya) girdikten 5 ila 10 dakika sonra kılcal damarlar dilate olur (açılır) ve kan akışı yeniden başlar.
TEDAVİ SEÇENEKLERİ
Raynaud hastalığı ya da fenomeni (olgusu) genellikle doktorunuza yaptığınız tanımlamayla teşhis edilir. Bu hastalığı teşhis etmek için genellikle testlere gerek yoktur fakat bu hastalıkla ilgili olarak lupus ve diğer bağ doku hastalıkları ya da elinizde daha önce gerçekleşen bir yaralanma gibi altta yatan başka bir hastalığınız olup olmadığını belirlemek için sıklıkla bu testler yapılır.
Genel olarak tedavi, bir atağı önlemek için kendinizi bir şapka, sıcak tutan çoraplar ve eldivenlerle soğuktan korumanızı kapsar. Buzdolabından yiyecek çıkarırken bile (tek parmaklı) eldiven giymek isteyebilirsiniz. Sigarayı bırakmak şarttır. Nifedipin gibi vazodiİatör (damar genişletici) ilaçlar ve biyolojik geri bildirim (biofeedback) teknikleri de semptomları rahatlatabilir.