Batı Çin'in uzak bölgesi üzerinde yakalanan uydu görüntüleri, bölgenin Müslüman nüfusu olan Uygurların yeniden eğitim kampı adı verilen asimile merkezlerinin büyüklüğünü ve her geçen gün sayılarının arttığını ortaya çıkardı.
ABC News'in Avustralya Stratejik Politika Enstitüsü (ASPI) düşünce kuruluşu tarafından yapılan yeni araştırmayı kullanarak yaptığı bir soruşturma, Sincan bölgesinde büyük bir boyun eğdirme programının parçası olan 28 gözaltı kampının genişlemesini belgeliyor.
Verilerin analizi, 2017'nin başlangıcından bu yana, 28 tesisin alanının 2 milyon metrekareden fazla arttığını gösteriyor. Sadece son üç ayda 700 bin metrekare büyüdüler. Bu yaklaşık 35 tane Melbourne Kriket Sahası büyüklüğü demek oluyor.
Uygur Müslümanlarının yaşadığı Doğu Türkistan bölgesi, Çin tarafından "Yeni sınır" anlamına gelen Sincan olarak tanımlandı. Bölgeyi terörist bir inkübatör (terör üreten kuluçka merkezi anlamında) olarak gören Pekin hükümeti, yerel güvenlik güçlerinin güçlendirilmesi, polis karakolları ve kontrol noktaları ağının genişletilmesi ve elektronik gözetim ağının hızlandırılması gibi birçok askeri baskı ile bölgeyi denetim altında tutuyor.
ASPI Uluslararası Siber Politika Merkezi'ndeki analist ve Çin uzmanı Fergus Ryan, "Burada gördüğümüz şey, Çin'deki Tiananmen Meydanı olaylarından sonra görmediğimiz bir ölçekte insan haklarının ihlalidir" diyor. Tanıklara ve insan hakları gruplarına göre, yaklaşık 2 milyon Uygur ve diğer milletlerden Müslümanlar, dini vecibelerine göre yaşadıkları için "aşırılık yapma" iddiasıyla gözaltına alındı ve bu kamplarda "vatanseverlik eğitimi" altında zulüm görüyor. Uluslararası araştırmacıların hükümet belgelerine dayandırarak verdikleri raporda bu kampların herbirinin birbiri ile bağlantıları bulunuyor. En büyük kamp kümelerinden biri Sincan'ın batı bölgelerinde bulunuyor.
Çin ilk olarak kampların varlığını reddetti. Ancak Birleşmiş Milletler (BM)'nin insan hakları siciline yönelik bir inceleme talebi ile yoğun uluslararası denetim altında kalınca, yetkililer tavır değiştirdi. Pekin hükümeti, kampları geriye dönük evrak ile yasallaştırdıktan sonra, Müslümanların tutulduğu kampları insancıl iş eğitim merkezleri olarak gösteren bir propaganda kampanyası başlattı.
Ancak kurbanların, tanıkların ifadeleri ve şimdi de yüksek çözünürlüklü uydu görüntülerinin ortaya çıkmasıyla, Sincan'daki yaşamın kalıcı bir özelliği haline gelmiş gibi görünen yeniden eğitim kampı ağının hızlı bir şekilde genişlediği görülüyor.
ASPI Uluslararası Siber Politika Merkezi'ndeki analist ve Çin uzmanı Fergus Ryan, “Bu kadar büyük miktarda insanı, insan haklarına aykırı bir şekilde, bu şekilde gözaltı merkezinde tutan Çin hükümeti, bu insanları radikalleştirme ve ileride şiddetli aşırılıkların gerçekleşmesi için mükemmel koşullar yaratma riskini taşıyor” diye uyarıyor.
Kaşgar'daki dağların arasında, ağır bir gözaltı kampı olan Atushi Şehri Mesleki Beceri Eğitimi Eğitim Merkezi bulunmaktadır. Tesis 2016 yılında endüstri parkı olarak inşa edilmiş.
Çin gözaltı kampanyası başlattığından bu yana kamp da büyümeye başladı. Her ay binaların yüksekliği artıyor ve dikenli teller ile çevriliyor.
Tesisin çalışan personeli için yeni bir otopark inşa ediliyor.
Aralık 2017'ye kadar 20'den fazla yeni bina yapılıyor.
Bu görüntü, 2018'in ortalarında Twitter'da yayınlandı ve tesisin güneyinde bir dizi vinç bulundu.
Mart 2018 tarihli bu adreste yer alan çalışmaların ayrıntılarını içeren resmi bir belge, 8 bin 500 metrekarelik bir silahlı polis alanı, 1.300 metrelik bir duvar ve "öğrenci" ler için yaklaşık 7.600 metrekarelik bir alanı kapsayan 95.000 metrekarelik bir kalkınma planının ana hatlarını çizdi.
Son görüntülerde, güneyde üç büyük gözaltı merkezinin inşasını görebiliriz. En az üç eskrim seviyesiyle barikat kurdular ve gözetleme kuleleri tarafından kuşatıldılar.
Bu “yeniden eğitim” merkezi kompleksi şu anda yaklaşık 150.000 metrekaredir - 2016'dan bu yana yüzde 420 artış.
Sincan'daki kampların hızla genişleyen ağının sadece bir örneğidir.
Ve daha fazla örnek bulmak için çok uzaklara bakmak zorunda değilsiniz. Atushi Şehri kompleksinin sadece 20 kilometre güneyinde başka bir kamp tespit edildi.
Kaşgar eğitim dönüşüm kenti.
Mevcut bir gözaltı tesisi gibi görünen bir bina etrafında inşa edilen eğitim okulu. Bu sitedeki genişleme planlarını detaylandıran bir hükümet belgesi, projeyi "özel gruplara önem veren ve toplumun uyumlu gelişimini destekleyen" bir proje olarak tanımlamaktadır.
Gözaltı merkezinin kuzeyine kadar giden yeni binalar, gözetleme kuleleri ve dikenli telli çitler ile çevrelenmiştir.
Bunlar Kaşgar ilinde tespit edilen sekiz kamptan sadece ikisi. Ancak, gözaltı tesislerinin hızlı bir şekilde büyümesi, hiçbir şekilde Sincan’ın batı bölgelerine sınırlandırılmamıştır. İl genelinde çok daha büyük bir ağ büyüyor. ASPI analistleri, yerleştirme kampları olarak kullanıldığına inandıkları 28 merkezi belirlediler.
ASPI analisti Ryan, "Bu tesislerden on yedi tanesinin kamp olma olasılığı yüksek. Kalan 11'inin kamp olması muhtemeldir. Baktığımız şey inanılmaz bir hızla, kapsamı ve ölçeği kesinlikle masif olan bir sistemdi" yorumu yapıyor.
Bu projede incelenen kampların büyük ölçekli olmasına rağmen, muhtemelen Sincan'daki gözaltı ağının sadece bir kısmını oluşturuyorlar. Kamp sayılarının tahminleri 181 ile 1.200 arasında.