Çin’de başlayan şiddetli akciğer hastalığına neden olan bir virüs diğer ülkelere yayılmaya devam ediyor. Koronavirüs 14 Şubat itibariyle Çin’de 63.922 kişiye bulaşmış ve 1.381 tanesi ölmüştür.
Korona virüsünün belirtileri neler?
Ateşle başlıyor, ardından kuru öksürük geliyor. Bir hafta sonra nefes darlığına yol açar ve bazı hastalar hastanede tedavi gerektirir. Özellikle, enfeksiyon nadiren burun akıntısı veya hapşırmaya neden olur.
Dünya Sağlık Örgütü’ne (WHO) göre, enfeksiyon ile herhangi bir hastalık belirtisinin gösterilmesi arasındaki kuluçka dönemi 14 güne kadar sürer. Ancak bazı araştırmacılar bunun 24 gün kadar uzun olabileceğini söylüyor. Çinli bilim adamları, bazı insanların hastalık belirtileri ortaya çıkmadan önce bulaşıcı olabileceğini söylüyor.
Koronavirüs ne kadar ölümcül?
Dünya Sağlık Örgütü (WHO), koronavirüsüne yakalanan 17.000 hastanın verilerine dayanarak şunları söylüyor:
% 82’sinde hafif semptomlar gelişir
% 15’inde şiddetli semptomlar gelişir
% 3’ü kritik hastalığa yakalanıyor
Covid-19 olarak adlandırılan hastalıktan ölme oranı düşük görünüyor (% 1 ile% 2 arasında) ancak rakamlar güvenilir değil.
Binlerce kişi hala tedavi görüyor fakat ölüm oranında artış gözlemlenebilir. Ancak kaç tane vakanın hafif hastalık belirtisine sahip olduğu belirsizdir. Bu nedenle ölüm oranı da daha düşük olabilir. Bunu bir bağlama oturtmak için, her yıl yaklaşık bir milyar insan gribe yakalanırken 290.000 ila 650.000 arasında grip nedeniyle ölüyor. Gribin şiddeti her yıl değişir.
Koronavirüs tedavi edilebilir ve iyileştirilebilir mi?
Hastalığın herhangi bir ilaç tedavisi bulunmamaktadır. Antibiyotikler hastalığa karşı etkisizdir. İstirahat, dengeli beslenmek ve evde kalarak hastalığın yayılmasını engellemek yapılması gerekenlerdir. Bununla birlikte, bir aşı geliştirme çalışması devam etmektedir ve yıl sonundan önce insan denemelerinin yapılacağı umulmaktadır. Hastaneler ayrıca bir etkisi olup olmadığını görmek için anti-viral ilaçları test ediyorlar.
Kendimi nasıl koruyabilirim?
Dünya Sağlık Örgütü virüsten korunmak için neler yapılabileceğini açıkladı:
- Ellerinizi yıkayın – sabun veya el jeli virüsü öldürebilir
- Öksürürken veya hapşırırken – ideal olarak bir doku ile – ağzınızı ve burnunuzu kapatın ve virüsün yayılmasını önlemek için ellerinizi yıkayın.
- Gözlerinize, burnunuza ve ağzınıza dokunmaktan kaçının – elleriniz virüsün bulaştığı bir yüzeye dokunursa, bu vücudunuza aktarabilir.
- Öksüren, hapşırma veya ateşli insanlara çok yaklaşmayın – virüsü içeren küçük damlacıkları havaya itebilirler – ideal olarak, 1m uzakta tutun.
Ne kadar hızlı yayılıyor?
Her gün binlerce yeni vaka rapor edilmektedir. Ancak analistler, gerçek ölçeğin resmi rakamlardan 10 kat daha büyük olabileceğine inanıyorlar. Vaka sayısının beş ila yedi günde bir iki katına çıktığı düşünülmektedir.
DSÖ, küresel acil durum ilan ettiği salgının kontrol altına alınabileceğini söylüyor.
Ancak, ABD Hastalık Kontrol Merkezlerinin eski bir başkanı da dahil olmak üzere bazı uzmanlar, bunun küresel bir salgın haline gelebileceğini söylüyor.
Koronavirüs Nasıl başladı?
Hastalığın, Çin’in 11 milyon nüfuslu kenti Vuhan’daki Huanan deniz ürünleri pazarından kaynaklandığı tahmin ediliyor. Çinli yetkililer Hubei bölgesinde toplam 50 milyon kişinin yaşadığı kentlere seyahat kısıtlaması uyguluyor. Vuhan şehri karantinaya alınmış durumdadır.
Salgın nasıl Durdurulur?
Şu an için 2019-nCoV virüsüne karşı bir aşı bulunmuyor. Aşının geliştirilmesi ise en az bir yılı bulacaktır.
Virüse yakalanmış kişileri tespit edip karantinaya almak tek seçenektir.
Hastalarla temas halinde olan kişilerin izlenmesi ve sağlık durumlarının kontrol altında tutulması da uygulanan yöntemler arasında.
Salgını önlemek için seyahat sınırlamaları seçeneği de yürürlüğe konmuş durumdadır.
Çinli yetkililer yeni virüsün genetik kodunu hızla açığa çıkardı. Bu bilgi, virüsün nereden geldiğini, yayıldıkça ne gibi değişimlere uğradığını ve insanların korunması için ne gibi adımlar atması gerektiğini anlamaya yardımcı olmuştur.
San Diego’daki Inovio adlı laboratuvarda çalışan bilim insanları yeni virüse karşı aşı geliştirebilmek için yeni tür bir DNA teknolojisi kullanıyor. Şimdilik adı “INO-4800”. İnsanlar üzerinde deneme planlarına yaz başında başlayacaklar.