Pozitron Emisyon Tomografisi ve Bilgisayarlı Tomografi (PET-BT) Taraması
Pozitron emisyon tomografisi (PET) taraması genellikle bir bilgisayarlı tomografi (BT) taraması ile birleştirilir. Ancak, doktorunuzun bu prosedüre sadece PET taraması olarak başvurduğunu duyabilirsiniz. PET-BT taraması, kanseri öğrenmenin ve evrelemenin bir yoludur. Kanser evresi; kanserin nerede bulunduğunu, yayılıp yayılmadığını ve organları etkileyip etkilemediğini açıklamanın yoludur. Kanserin evresini bilmek, doktorunuzun en iyi tedavi seçeneğini planlamasına yardımcı olur.
PET-BT taramaları aynı zamanda şunlar için kullanır:
- Biyopsi için doğru yeri bulmak
- Kanser tedavilerinin ne kadar iyi çalıştığını görmek
- Radyoterapi planı
PET-BT ve BT Taraması Arasındaki Fark
Doktorlar bu tarama testlerini birleştirirler, çünkü BT ve PET taraması farklı şeyler gösterir. BT taraması vücudun içindeki doku ve organların detaylı resimlerini gösterir. PET taraması anormal aktiviteyi gösterir. Bu iki taramasının kombine edilmesi, kanser hakkında daha fazla bilgi sağlar.
PET ve BT Taraması Nedir?
PET taraması, vücutta organ ve dokuların resimlerini oluşturur. İlk olarak, teknisyen, küçük bir miktar radyoaktif madde ile enjekte eder. Doku ve organlar onu alır. Kanser hücreleri, sağlıklı hücrelerden daha fazla enerji kullanma eğilimindedir. Ardından, bu tarama maddenin vücudun neresinde olduğunu gösterir.
BT taraması, vücudun içinin üç boyutlu bir resmini oluşturmak için X-ışınları kullanılmasıdır. Tümörler de dahil olmak üzere, anormal her şeyi gösterir.
PET ve BT Taraması Riskli Mi?
PET taramaları, BT taramaları ve PET-BT taramalarının riskleri vardır. Risklerden biri, radyasyona maruz kalmaktır. Bu risk PET taraması ile daha azdır. Çünkü, radyoaktif madde sadece kısa bir süre için vücutta kalır. BT taramaları daha fazla radyasyon verir.
Bu testlerin yararları, risklere göre genellikle daha fazladır. Ancak birden fazla kez BT taraması ve diğer radyasyon testlerini almanız gerekebilir. Yapılan tüm taramalar hakkında doktorunuzu bilgilendirin, böylece ne kadar radyasyona maruz kaldığınızı bilirler. Daha az radyasyon içeren diğer tarama seçenekleri hakkında doktorunuza danışabilirsiniz.
PET-BT Taraması Öncesi Hazırlık
PET-BT taraması için randevu aldıktan sonra, personel tarama öncesi hazırlık hakkında sizleri bilgilendirecektir. Örneğin; taramadan önceki gece berrak sıvı içilmesi gerekebilir. Ya da, taramadan en az dört saat önce yeme ve içmeyi durdurmanız gerekebilir. Sağlık ekibine tarama öncesi nelere dikkat etmeniz konusunda danışabilirsiniz. Bazı taramalarda, yeme ve içmeyi durdurmaya gerek olmayabilir. Eğer şeker hastalığınız varsa, doktorunuza söylemeniz önemlidir.
PET taraması öncesinde, doktorunuza kullandığınız ilaçları söyleyin. Tarama günü bu ilaçları alıp alamayacağınızı sorun. Ayrıca, herhangi bir alerjiniz veya hastalığınız varsa mutlaka doktorunuza tarama öncesi bildirin. Hamile olma ihtimaliniz varsa veya emziren bir anneyseniz, doktorunuza mutlaka söyleyin. PET taraması bebek için tehlikeli olabilir.
Personel, PET taraması risk ve faydalarını anlayıp kabul ettiğinize dair bir form imzalamanızı isteyecektir. Herhangi bir endişeniz varsa, formu imzalamadan önce doktorunuza danışın.
PET-BT Taraması Nasıl Yapılır?
Tarama için hastaneye geldiğinizde, hastane elbisesini giymeniz gerekebilir. Ya da, engel olabilecek takı ve giysilerin çıkarılması gerekebilir.
Doktorunuz veya bir hemşire intravenöz (IV) uygular. Sonrasında intravenöz içine radyoaktif madde koyacaktır. Buradan, madde damar içine gider. İntravenöz sırasında iğne batması hissi hissedebilirsiniz. Radyoaktif madde uygulandığında ise, herhangi bir şey hissetmezsiniz.
Maddenin taranır dokulara ulaşması 30 ile 90 dakika sürer. Hareket etmeden veya konuşmadan sessizce yatmanız gerekir. Çok fazla hareket edilmesi, taramanın okunmasını zorlaştırır.
Bu test için, doktorunuz yastıklı bir masa üzerine uzanmanıza yardımcı olacaktır. Muhtemelen sırt üstü yatmanız istenecektir. Ancak yan veya yüzüstü yatmanız da gerekebilir. Pozisyonunuz, doktorun tarama yapmak istediği bölgeye bağlıdır.
Radyoterapi planlaması için PET-BT taraması yapılacaksa, tarama sırasında maske giymeniz gerekebilir. Bunlar tedavi için vücudunuzu aynı pozisyonda tutmanıza yardımcı olur.
BT için kontrast boya almanız gerekebilir. Bu da, daha detaylı görüntü alınmasını sağlar. Eğer boya damar içinden enjekte edilirse, bu alanda kaşıntı olabilir ve sıcaklık hissedebilirsiniz. Ağzınızda metalik bir tat olabilir. Ama bu duygular birkaç dakika içinde yok olacaktır. Eğer solunum güçlüğü gibi ciddi bir tepki olursa, mutlaka uzman kişiye bildirin.
PET-BT taraması boyunca uzanmanız gerekir. Ayrıca kollarınızı başınızın üstünde tutmanız gerekebilir. Bu durum rahatsız edici olabilir. Resimlerin bulanık olmaması için uzman kişi bazen bir müddet nefesinizi tutmanızı isteyebilir.
Tarama yaklaşık 30 dakika sürer. Makine vücudun büyük bir kısmını tarar ise, test uzun sürebilir. Tarama işlemi bittiğinde, doktor resimlere bakar iken masada kalmanız gerekebilir. Eğer net değillerse, başka bir tarama gerekebilir.
PET-BT Taraması Sonrası
Tarama sonrası normal faaliyetlerinize geri dönebilirsiniz. Radyoaktif madde ve boyanın vücuttan dışarı atılması için personel taramadan sonra birkaç bardak su içmenizi söyleyecektir.
Önerilen Makaleler: