Lökopeni Nedir, Neden Olur? Belirtileri ve Tedavisi
Lökopeni, beyaz kan hücrelerini etkileyen bir durumdur. Yorgunluğa, nefes darlığına ve dikkat eksikliğine neden olur.
Lökopeni, beyaz kan hücrelerinin sayısının normal seviyelerin altına düşmesidir.
Kişinin kanında daha az beyaz kan hücresi olması, enfeksiyonlara, virüslere ve diğer hastalıklara karşı onu daha duyarlı hale getirir.
Lökopeni bağışıklık sistemini doğrudan etkiler. Peki bağışıklığı güçlendirmek ve lökopeniyi tedavi etmek için neler yapılabilir? İşte lökopeni hakkında bilinmesi gereken her şey…
Lökopeni nedir?
Lökopeni veya lökositopeni olarak bilinen beyaz kan hücresi sayısının düşüklüğü, demir eksikliği anemisi, dalağın aşırı aktif olması veya kemik iliğini tahrip eden maligniteler gibi çeşitli durumlardan kaynaklanır.
Beyaz kan hücreleri bağışıklık hücreleridir ve kemik iliğinde üretilir. Vücudu bulaşıcı hastalıklara karşı korur. Beyaz kan hücrelerinin sayısının düşük olması kişinin enfeksiyona yakalanma riskini artırır.
Nötropeni ve lökopeni arasındaki fark nedir?
Lökopeni beyaz kan hücresi sayısının azalmadır. Nötropeni ise nötrofil sayılarında azalmadır. Nötropeni çoğunlukla çocuklukta başlar. Yetişkinleri de çeşitli nedenlerle etkileyebilir.
Lökopeni belirtileri nelerdir?
Orta dereceli lökopeni herhangi bir belirti göstermez. Bu durumda, tedavi de gerekmez. Şiddetli veya ani başlangıçlı lökopeni, mümkün olan en kısa sürede tedavi edilmelidir.
Lökopeni semptomları şu şekilde kendini gösterir:
- Üşüme, mide bulantısı, baş ağrısı, iştahsızlık ve ateş
- Terleme,
- Kilo kaybı
- Deri döküntüsü
- Lenfadenopati, lenf düğümlerinin genişlemesine neden olan inflamatuar bir durum
- Splenomegali, dalağın anormal şekilde büyümesi
- Yorgunluk, halsizlik, solgunluk ve dolaşım bozukluğu gibi anemi semptomları
- Mukozal kanama
- Eklem iltihabı
- Karaciğer apsesi
- Öksürük ve nadiren zatürre
- İdrar yolu enfeksiyonları
- Ağızda ülser
Lökopeni nedenleri nelerdir?
Beyaz kan hücresi sayısının düşük olmasının iki ana nedeni vardır: ya vücut hücreleri değiştirilebileceğinden daha hızlı yok eder ya da kemik iliği yeterince beyaz kan hücresi üretmez.
Lökopeni, çeşitli sağlık sorunları ve bozukluklarından kaynaklanır. Lökopeninin en yaygın nedenleri şöyledir:
- Tüberküloz ve diğer ciddi bakteriyel hastalıklar vücudun beyaz kan hücrelerinin daha hızlı tükenmesine neden olur.
- HIV/AIDS bağışıklık sistemini bozar, beyaz kan hücresi sayısını azaltır.
- Lösemi ve lenfoma gibi kemik iliğini etkileyen kanserler.
- Lupus ve romatoid artrit gibi beyaz kan hücrelerini veya kemik iliğini öldüren otoimmün bozukluklar
- Kostmann sendromu ve miyelokateksis, kemik iliği işlevinde azalmaya neden olan konjenital hastalıklar
- Antibiyotikler, bağışıklığı baskılayan ilaçlar, antipsikotik ilaçlar, kalp ilaçları, romatizmal ilaçlar, interferonlar ve bazı antidepresanlar
- Sarkoidoz
- Aplastik anemi, bir tür demir eksikliği anemisi.
- Her ikisi de beyaz kan hücrelerini öldüren kemoterapi veya radyasyon tedavisi
- Hipersplenizm, kan hücresi ölümüne neden olan bir dalak durumu
- Karaciğer sirozu
- Folat eksikliği veya protein kaybı gibi yetersiz beslenme ve vitamin eksikliği
- Sepsis
- Aşırı fiziksel stres, yaralanma veya uzun süreli zihinsel stres gibi bağışıklık sistemine zarar veren diğer bozukluklar
Lökopeni nasıl tedavi edilir?
Beyaz kan hücresi sayısını düşüren nedene göre lökopeni tedavisi belirlenir. Mevcut tedavi seçenekleri şunlardır:
- Şiddetli bir enfeksiyon keşfedilirse intravenöz antibiyotik kullanılır.
- Kandaki trombosit sayısını azaltan trombositopeniyi tedavi etmek için vitaminler, bağışıklık baskılayıcılar ve steroidler kullanılır.
- Bir ilaç lökopeniye neden oluyorsa, ilaç değişimi yapılır.
- Neden anemi ise anemi tedavisi yapılır.
- Otoimmün hastalık varsa durumun tedavisi yapılır.
Lökopeni evde doğal tedavi seçenekleri nelerdir?
Lökopeniye neden olabilecek çeşitli sağlık sorunlarının riskini azaltmak ve bağışıklık sistemini desteklemek için şunlara dikkat etmek gerekir:
Bağışıklık sistemini güçlendiren besinler yiyin
Bağışıklığı güçlendirmek ve iltihabı azaltmak için şu besinleri yiyin:
- Canlı renklere sahip meyve ve sebzeler, iyi bir antioksidan kaynağıdır. Yüksek antioksidan içeren diğer gıdalar arasında yeşil yapraklı sebzeler, turpgil sebzeler, orman meyveleri, kivi, turunçgiller bulunur.
- Organik et, vahşi deniz ürünleri, yumurta, fermente süt ürünleri, kuruyemiş ve tohumlar mükemmel kalitede protein kaynağıdır.
- Hindistan cevizi yağı, zeytinyağı, tereyağı ve avokado sağlıklı yağ kaynaklarıdır.
- Manuka balı, sarımsak, otlar, baharatlar ve elma sirkesi, bağışıklık sistemini güçlendirir.
- Probiyotikler, mide ve bağışıklık sistemine yardımcı olan faydalı mikroorganizmalardır.
- Demir, çinko ve selenyum açısından zengin yiyecekler yemek gerekir.
- Ayrıca bol su içmeyi de unutmayın.
Hijyene dikkat!!!
Beyaz kan hücresi sayısının düşük olması, kişiyi enfeksiyona karşı daha duyarlı hale getirir. Bundan dolayı bulaşıcı hastalıklara yakalanmamak için hijyen kurallarına dikkat etmek gerekir:
- Eller sık sık ve iyice yıkanmalıdır.
- Maske takarak kendinizi hastalıklardan koruyun.
- Küçük yaraların ve çiziklerin iyileşme sürecini takip edin.
Besin takviyeleri
- Ekinezya, soğuk algınlığı, öksürük ve solunum yolu enfeksiyonları gibi tekrarlayan hastalıkları önler.
- Astragalus, toksisiteyi en aza indiren iltihap önleyen bir bitkidir.
- D vitamini, immünolojik yanıtların düzenlenmesine yardımcı olur.
- Kekik yağı, bağışıklık güçlendirici, mantar önleyici, antibakteriyel, antiviral ve anti-paraziter bileşenleri ile enfeksiyonlarla doğal olarak savaşır.
- Ginseng, diğer bağışıklık hücrelerinin yanı sıra T hücrelerini ve B hücrelerini kontrol ederek bağışıklık sistemini destekler.
Bağışıklığı güçlendirmek için dikkat edilmesi gereken diğer alışkanlıklar
- Yeterli uyuyun.
- Baş ağrısı, uyuşukluk ve diğer semptomları şiddetlendirebilecek kafeinli içecekler, alkollü içecekler ve şeker içeriği yüksek yiyeceklerden kaçının.
- Bağışıklık sistemini desteklemek için fiziksel aktivite yapın. Dışarı çıkarak, temiz hava soluyarak, düzenli yürüyüşler yapın.
- Sigarayı ve alkol kullanımını bırakın.
- İşyerinde mümkün olduğunca toksinlerden, kimyasallardan ve kirleticilerden uzak kalmaya çalışın.