Makedonya neresidir?
Hem bir bölgeye hem de bir ülkeye ismini veren Makedonya neresidir, hangi bölgeleri içine alır? Makedonya’nın tarihi hakkında bilgi burada…
Makedonya, hem Balkanlar’da bir ülkeye verilen hem de, Makedonya Cumhuriyeti‘nin tamamını, Yunanistan, Arnavutluk, Bulgaristan, Sırbistan ve Kosova’nın ise bir kısmını içine alan coğrafi ve tarihi bölgeye verilen isimdir.
Makedonya Cumhuriyeti, kuzeyde Sırbistan ve Kosova, batıda Arnavutluk, güneyde Yunanistan, doğuda Bulgaristan’a komşudur. Birleşmiş Milletler (BM) tarafından 1993 yılında ülke olarak tanınmıştır. Yunanistan’ın buna itirazı üzerine, Birleşmiş Milletler ülkeyi “Makedonya Eski Yugoslav Cumhuriyeti” adıyla tanımıştır. Bölge, 542 yıl boyunca Osmanlı İmparatorluğu egemenliği altında kalmıştır. Bu sebeple kültürel, toplumsal ve tarihi dokularında Osmanlı ve Türk izlerini taşır. Makedonya’nın başkenti Üsküp’tür ve aynı zamanda nüfusu en kalabalık şehirdir.
Günümüzdeki Makedonya toprakları, geçmişte birçok devletin sınırları içinde yer almıştır. Bunlar arasında, Roma İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu, bölgede egemenlik sağlayan imparatorluklardır. Makedonya 600 yıla yakın bir süre Osmanlı Devleti hakimiyeti altında kaldıktan sonra, 20. yüzyılda Yugoslavya Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti’nin en güney kısımlarında özerk cumhuriyet olarak varlığını devam ettirmiştir. 1991 yılında ise, Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti’nin iç savaşa girdiği dönemde Makedonya bağımsızlığını ilan etmiştir.
Makedonya’da 84 belediye bulunur. Makedonya Cumhuriyeti’nin istatistiksel bölgeleri ise aşağıdaki gibidir;
Üsküp Bölgesi
Doğu Bölgesi
Kuzeydoğu Bölgesi
Vardar Bölgesi
Pelagonya Bölgesi
Polog Bölgesi
Güneydoğu Bölgesi
Güneybatı Bölgesi
Makedonya Cumhuriyeti’nde 2002 nüfus sayımına göre 2.022.547 kişi yaşamaktadır. Halkın yüzde 58’i ise büyük şehirlerde ikamet etmektedir. Makedonya’nın hemen hemen yarısını farklı etnik gruplardan oluşturmaktadır. Çoğunluğu Arnavut olmak üzere sırasıyla, Türk, Roman, Sırp, Boşnak, Ulah ve diğer farklı milletlerden insanlar yaşamaktadır.
Birleşmiş Milletler ülkeyi Makedonya Eski Yugoslav Cumhuriyeti adıyla tanısa da, Türkiye, ülkeyi, Makedonya Cumhuriyeti adıyla tanımıştır. Türkiye dışında diğer NATO üyeleri de ülkeyi kendi ismiyle tanımıştır. Bu ülkeler, A.B.D, Arnavutluk, Bulgaristan, İsveç, Estonya, Hırvatistan, İzlanda, Kanada, Macaristan, Norveç, Polonya, Litvanya, Romanya ve Slovakya’dır.
Antik krallık: Makedonya
Makedonya, Antik Yunanistan’ın en kuzeyinde, doğusunda Trakya, batısında ise Epir ile sınırlı antik bir krallığın ismidir. II. Filip’in tahta çıkması ile yükseliş dönemine geçen krallık, Büyük İskender’in fetihleri ile birlikte Helenistik dönemi başlatması ile bir süreliğine Yakın Doğu’nun en güçlü devleti haline gelmiştir. Devletin doğu sınırları İndus Nehri’ne kadar ulaşmıştr.
Makedonya adının kökeni Antik Yunan’a dayanır. Antik Yunanca bir kelime olan Makednos’tan gelmektedir. Makedonya kelimesi, “uzun boylu kişi” anlamına gelmektedir. Makedonya’nın isim konusunda Yunanistan ile yaşadığı anlaşmazlıklar günümüzde de devam etmektedir. Yunanistan, ülkenin Makedonya ismini kullanamayacağını belirtmekte fakat Makedonya bunu kabul etmemektedir.
Roma Eyaleti olarak Makedonya
Makedonya eyaleti, Romalı general Quintus Caecilius Metellus’un Makedon Andriskos’u milattan önce 148’de yenilgiye uğratmasıyla kurulmuştur. Bölgede Roma tarafından kurulmuş 4 başka cumhuriyetin yıkılmasının ardından ortaya çıkmıştır. Bu eyalet Epirus, Tesalya, İllirya’nın bazı bölümleri ve Trakya’dan oluşuyordu.
Diocletianus’un 3. yüzyılın sonlarında yaptığı reformların ardından Epirus eyaletten ayrıldı. 4. yüzyılda ise Makedonya eyaleti güneyde “Macedonia Prima” ve kuzeyde “Macedonia Salutaris” olarak ikiye ayrıldı. Bu eyaletlerin hepsi de 318’de İlliryum idari bölgesine dahil edilen üç psikoposluktan biri olan Makedonya psikoposluğuna bağlıydı. 379’da İlliryum idari bölgesi Batı ve Doğu İmparatorlukları arasında bölündü. Makedonya eyaletleri Doğu İlliryum’a dahil edildi. 395’te imparatorluğun ebediyen bölünmesinin ardından Doğu Roma İmparatorluğu’nun içinde kaldı.