Tru-cut biyopsi veya diğer adıyla çekirdek iğne biyopsisi, özel bir iğne kullanılarak memedeki bir yumru veya dokudan doku çekirdeğinin (yaklaşık 2 milimetre kalınlığında) alınması işlemidir. Memede fark edilen yumru ve anormallikler genellikle fiziki muayene esnasında tespit edilebilirken, mamografi ya da diğer görüntüleme teknikleri de uygulanarak belirlenebilirler ancak, yapılan görüntüleme testlerinde bu anormal yapının iyi huylu olup olmadığını her zaman belirlenemeyebilir. Bu durumda memede şüpheli alandan bazı hücreleri çıkarmak ve bunları mikroskop altında incelemek için tru cut biyopsisi yapılır.
Tru cut biyopsisi görüntü rehberliğinde, içi boş bir iğne yapılırken daha az invaziv (cerrahi) bir prosedürdür. Bu işlem genellikle tespit edilen lezyonun tamamının çıkarılması için değil, daha fazla analizin yapılabilmesi için anormal yapıdan örnek elde etmek için tasarlanmıştır. Görüntü kılavuzluğunda yapılan tru cut biyopsi, işlem sırasında ultrason, MRI veya mamografi gibi görüntüleme teknikleri ile kullanmaktadır.
- İnce iğne aspirasyonu: Bu işlem, hücre örneği toplamak için deriye ince bir iğne sokulmasını içerir. Özellikle sıvı dolu kistleri katı kitlelerden ayırt etmede çok yararlıdır.
- Tru cut biyopsisi (çekirdek iğne biyopsisi): Bu işlem, ince iğne biyopsisinde kullanılan iğneye göre nispeten daha büyük bir iğne çeşidi kullanılarak yapılmaktadır. Bir hücre grubu yerine bir doku çekirdeğinden örnekle alınmaktadır. Genellikle ultrason veya MRI rehberliğinde yapılmaktadır.
- Açık (cerrahi) biyopsi: Açık biyopsi, kesik (anormalliğin bir kısmının çıkarılmasını içerir) veya eksizyonel (tüm anormalliğin çıkarılması) şeklinde iki şekilde yapılabilir.
- Vakum destekli biyopsi: İğne birden fazla doku örneği toplamak için vakumla çalışan bir alet kullanılarak yapılan biyopsidir.
- Tel lokalizasyonu: Cerrahi biyopsi için lezyonu bulmasına yardımcı olmak için şüpheli bölgeye bir kılavuz telin yerleştirildiği bir meme biyopsi çeşididir.
Tru cut biyopsi, hastalık açısından inceleme yapılması için memeden dokunun çıkarılmasıdır. Bazı biyopsiler, tru cut biyopsi iğnesi ile dokunun alınmasını içerirken, bazıları şüpheli olan tüm bir yumrunun veya nodülün cerrahi olarak çıkarılmasını içerir. Biyopsi yapılmasına ihtiyaç duyulan bazı meme kanseri semptomları vardır ve bunlar şu şekildedir:
- Memede portakal kabuğu görünümü
- Memede yumru
- Göğüste çukur
- Meme cildinin kalınlaşması
- Meme ucu geri çekilme veya değişiklikler
- Meme başı akıntısı
- Memede kızarıklık veya yaralar
- Memedeki damarların büyümesi
- Göğüs boyutunda, şeklinde veya ağırlığında değişiklik
- Koltuk altında genişlemiş lenf düğümü
Kadınlarda olduğu gibi erkeklerde de meme kanserini tespit etmek için tru cut biyopsi kullanılabilir. Örneğin aile öyküsü veya meme kanseri ile bağlantılı gen mutasyonları olanlar gibi meme kanserine yakalanma riski yüksek olan kadınlarda sıklıkla MRI ve mamografi kombinasyonu ile tarama yapılmaktadır.
Bunun yanında az da olsa, ilk defa göğüs kanseri teşhisi konanlarda veya kanserin kemikler, karaciğer, akciğerler veya beyin gibi vücudun başka bölgelerine metastazlar yapması sebebiyle meme biyopsisi yapılabilir. Muayene veya görüntüleme testleri meme kanserinin var olduğunu düşündürse de, nihayetinde tanı koymak, kanser türünü ve diğer özellikleri belirlemek için tru cut biyopsi yapılması gerekir.
Memede bir nodül tespit edildiğinde, iyi huylu veya kötü huylu olup olmadığını belirlemeye yardımcı olmak için görüntüleme testleri yapılır. Görüntüleme çalışmaları anormalliği net bir şekilde tanımlayamazsa tru cut biyopsi yapılması gerekli olmaktadır. Biyopsiler, ultrason, röntgen, bilgisayarlı tomografi (CT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MRI) gibi görüntüleme rehberliği ile güvenle gerçekleştirilebilen işlemlerdir. Bu görüntüleme türleri, tru cut biyopsi iğnesinin tam olarak nereye yerleştirileceğini belirlemek ve biyopsiyi gerçekleştirmek için kullanılırlar.
Her ne kadar basit ve hızlı bir işlem olsa da tru cut biyopsi öncesi, sırasında ve sonrasında bazı yapılması gerekenler vardır. Bunlar şu şekilde sıralanabilir;
Tru Cut Biyopsi Öncesi
Çoğu tru cut biyopsi yaptıranlar bu işlemi minimum hazırlıkla ve ayakta tedavi bazında geçirirler. Gerçekleştirilen biyopsi türüne göre lokal veya genel anestezi verilebilir ancak çoğu prosedürde hiçbir anestezi uygulanmadan da yapılabilir. Memede tru cut biyopsi öncesi hazırlığı şu şekilde sıralanabilir:
- Prosedürün uygulanması için hastaya bir onay formu imzalatılır.
- Kişinin hamile olma ihtimali varsa belirlenmelidir, çünkü görüntü rehberliği kullanılan bazı prosedürler, genellikle hamilelikte radyasyon fetüse zarar verebileceği için yapılmamaktadır
- Tru cut biyopsi öncesi hem reçetesiz hem de reçeteli ilaçlar dahil, vitaminler ve takviyeler hakkında uzmana bilgi verilmelidir
- Hastada kanama bozukluğu geçmişi varsa, kan inceltici ilaçlar veya kanın pıhtılaşmasını etkileyen başka ilaçlar alıyorsa belirtilmelidir. Çünkü biyopsi öncesinde bu ilaçların alınması bazı durumlarda bırakılabilir.
- Ayrıca alerji veya hastalık öyküsü ve son geçirilen hastalıklar hakkında bilgi verilmelidir.
- Kişi şeker hastasıysa ve insülin kullanıyorsa, normal insülin dozunun ayarlanması gerekebileceğinden bu konu hakkında bilgi verilmesi önemlidir.
- Tru cut biyopsi günü kolda, koltuk altında veya göğüste losyon, krem, pudra, deodorant veya parfüm kullanılmamalıdır.
- Genel olarak, kişinin göğsü uyuşmuşsa (lokal anestezi) ancak uyanıksa biyopsi için hazırlanmasına gerek yoktur. Ancak kişi derin bir uykuya sokacak ilaç (genel anestezi) verilmişse, ameliyattan önce 6 saat önce hiçbir şey yememeli veya içmemelidir.
- Kişi işlem günü rahat kıyafetler giymeli ve üzerindeki metal aksesuarları çıkarmalıdır.
- Tru cut biyopsi öncesinde hafif bir yatıştırıcı verilebilir ve sedasyon verilmesi gerektiği durumlarda damar yolu açabilir.
- İşlem sırasında belden yukarıda olan tüm kıyafetler çıkarılarak önlük giyilmesi gerekebilir.
Bu prosedür genellikle pratik ve çok uygulanan bir işlem olduğu ve komplikasyon pek yaşanmadığı için bu hazırlıkların birçoğuna gerek kalmadan muayene esnasında da hemen yapılabilir. Bu durum uygulanan hastane ve uzmanın işlem prosedürlerindeki politikalarına bağlı olarak değişebilmektedir.
Prosedür Sırasında
Biyopsi yapmak için kullanılan prosedür türü, incelenmesi gereken dokunun konumuna bağlıdır. Memede tru cut biyopsi en az invaziv (cerrahi) içeren bir seçenektir ve genellikle hastanın aynı gün eve dönmesine izin verilir. İğne biyopsileri gibi görüntüleme rehberliğinde ve minimal cerrahi işlem gerektiren biyopsiler, çoğunlukla nörolog veya özel olarak eğitilmiş bir radyolog tarafından yapılmaktadır. Hazırlıklar tamamlandıktan sonra tru cut biyopsi süreci şu işlem basamakları ile gerçekleştirilmektedir;
- Röntgen veya ultrason rehberliğinin kullanılıp kullanılmadığına bağlı olarak hasta muayene masasında yüzü yukarı bakacak şekilde konumlandırılır veya hafifçe yana doğru çevrilir.
- Biyopsi bölgesinin üstündeki cilt steril bir solüsyonla temizlenir.
- Ultrason kullanıldığında, memedeki kitlenin bulunması için prob, göğse yerleştirilir.
- Tru cut biyopsi işlemi sırasında hareketsiz yatılması gerekir fakat nefes tutmaya gerek yoktur.
- Biyopsi iğnesinin takılacağı yerde gerektiğinde ciltte çok küçük bir çentik açılabilir
- Görüntüleme rehberliği kullanılarak iğne deriden içeri sokulur, nodül bölgesine ilerletilir ve doku örnekleri alınır. Tru cut biyopsisinde tam analiz için birkaç numune alınmasına ihtiyaç duyulabilir.
- Alınan örneklemeden sonra iğne çıkarılır.
- Biyopsi tamamlandıktan sonra, kanama oluşmaması için bir süre basınç uygulanır ve pansuman yapılarak işlem sonlandırılır. (dikişe gerek yoktur)
- Eğer tru cut biyopsisinde hastaya anestezi uygulandıysa birkaç saatliğine izleme odasına alınabilir.
- Alınan dokular incelenmek üzere laboratuvara gönderilir.
- Yapılan biyopsi türüne bağlı olarak, işlemden hemen sonra hasta eve gidebilir.
Ayrıca bu prosedür genellikle bir saat içinde tamamlanırken, bu süre çok daha kısa olabilir. Bunun yanında bazı durumlarda tru cut biyopsisi ile alınan doku miktarı yeterli olmazken, işlemin tekrarlanması gerekebilir. Bu durum, özellikle lenfoma teşhisi koymaya çalışırken oluşan bir durumdur. Nadiren, daha az invaziv meme biyopsisi prosedürleri bazı lezyonları tespit edemeyebilir veya mevcut hastalığın boyutunu belirleyemeyebilir.
Teknik olarak başarılı bir prosedürden sonra tanı belirsiz kalırsa, genellikle cerrahi biyopsi gerekli olur. Çünkü anormallik alanı görülemedikçe görüntüleme kılavuzluğunda başka hiçbir prosedür kullanılamamaktadır. Mamografide kümelenmiş kalsifikasyonlar gibi bazı lezyonlar, mamografide olduğu kadar ultrasonla net olarak gözükmez. Bu nedenle, stereotaktik biyopsi genellikle meme görüntülemede kalsifikasyonların (meme kireçlenmesi) biyopsisi için kullanılır.
Herhangi bir tıbbi prosedürde olduğu gibi, biyopsiler de potansiyel riskler taşır. Tru cut biyopsisinde de yaygın riskler vardır ve bunlar şu şekildedir:
- Biyopsi bölgesinde morarma ve ağrı
- Biyopsi bölgesinden uzun süreli kanama veya drenaj
- Biyopsi bölgesi yakınında enfeksiyon
Tru cut biyopsisi, kişide meme kanseri olup olmadığını belirleyebilir ancak tru cut biyopsi yaptıranların çoğunda genellikle meme kanseri yoktur. İşlem sonrası şikayetler genellikle en az ince iğne aspirasyonunda yaşanırken, açık biyopside de bu şikayetler daha fazla yaşanır. Bununla birlikte tru cut biyopsi sonrası yapılması gerekenler aşağıdaki gibidir:
- Biyopsi alanı temiz ve kuru tutulmalıdır.
- Prosedürden bir gün sonra bandaj veya pansuman çıkarabilir ve normal şekilde banyo yapılabilir.
- Biyopsi bölgesi ameliyattan birkaç gün sonra ağrılı olabilirken önerildiği şekilde ağrı kesici alınması ağrıların dindirilmesinde genellikle yeterli olur.
- Destekli bir sütyen giyilmesi ağrının hafifletilmesinde etkili olabilir.
- Birkaç gün boyunca yorucu fiziksel aktiviteden kaçınılmalıdır.
- Tru cut biyopsiden sonra şişlik ve morarma olduğunda soğuk kompleks uygulanabilir.
Tru Cut Biyopsi ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Tru cut iğnesi fiyatı, devlet hastanelerinde muayene sonrası gerekli görüldüğünde ücretsiz olarak yapılmaktadır. Aynı zamanda bu prosedür özel bir hastanede gerçekleştirilecekse, hastanenin fiyat politikası ve kişinin sağlık sigorta kapsamı doğrultusunda fiyatlar değişmektedir. Tru cut biyopsi iğnesi fiyatı hakkında net bilgilere ulaşmak için ilgili sağlık kuruluşundan randevu alınmalıdır.
Tru cut biyopsi sonucu normal şartlar altında devlet hastanelerinin yoğunluğuna göre 15 günlük bir zaman diliminde çıkmaktadır. Ancak özel hastanelerin patoloji laboratuvarların durumuna ve işleyişine göre bir ila üç gün içinde de sonuçlar rapor edilebilir. Biyopsi işlemi çıktıktan sonra sonuçların alınacağı tarih hakkında gerekli bilgilendirmeler yapılacaktır.
Meme iğne biyopsileri için lokal anestezi verilebilir, bu da çoğu hasta tarafından tolere edilebilirken hastayı rahatlatır. İyileşme zamanı tipik olarak çok kısadır fakat morarma ya da kanama düzeyine bağlı olarak bu süre uzayabilir. Tru cut biyopsisinin, ince iğne biyopsisine göre morarma ile sonuçlanma olasılığı daha yüksektir. Göğüs biyopsisinden kaynaklanan morlukların tamamen geçmesi birkaç hafta sürebilir.
Mamogramda veya meme ultrasonunda biyopsi yapılması gereken anormal bir bulgu varsa, doğru bir teşhisin konması için ne kadar dokuya ihtiyaç duyulduğuna ve biyopsi yaptırma nedenine bağlı olarak biyopsi türü belirlenir. Belirlenen bu biyopsi türü, uzman doktor veya radyolog tarafından belirlenmektedir.