

MEŞHUR HALİKARNAS MOZOLESİ!
Halikarnas mozolesinin, Kral Mausolos adına, karısı ve kız kardeşi tarafından yaptırıldığı söylenir. Kolonlarıyla Yunan mimarisini, piramital çatısıyla da Mısır mimarisini yansıtmış, mezar olduğu söylenir. Mozole alanı bugün açık hava müzesi olarak düzenlenmiştir.
Karya satrabı Mausolos, zamanında M.Ö. 355'te inşaata başlamış. Onun ölümünden sonra (M.Ö. 353) karısı, anıtın yapımını sürdürmüş. Onun da ölümünden sonra (M.Ö. 351) Mausolos'un diğer kardeşleri inşaata devam etmiş. Muhtemelen, inşaat M.Ö. 340'ta Piksodaros'la arasındaki adanın satraplık kavgasında yarım kalmış.
Anıtı son görenlerden biri, M.S. XII. yüzyılda yaşamış Piskopos Eustathios imiş. Bu tarihten sonra, anıtın bir depremle yıkıldığına inanılıyor. 1402'de Saint Jean şövalyeleri Bodrum’a gelince anıtı yıkılmış olarak görmüşler. Şövalyeler, anıtı taş ocağı olarak kullanmış. Taşlarını sökerek Bodrum kalesini yapmışlar. Böylece ilk tahribat şövalyeler tarafından 1494'te yapılmış.
Taban ölçüleri 32x38 metre, yüksekliği 42 metre boyutlarındaki Mausoleion, bir zamanlar uzun kenarı 242,5 kısa kenarı 105 metre olan geniş bir alanın kuzeydoğu köşesinde yükselmekteydi. Antik yazarların anlattıklarına göre Mausoleion, dört bölümden oluşmakta idi. En altta yüksek bir kaide; onun üzerinde kenarlarında onbir, kısa kenarlarında dokuz olmak üzere 36 İon sütunlu tapınak şeklinde bir bölüm vardı; onun da üzerinde 24 basamaklı piramit şekilli bir çatı ve en tepede dört atın çektiği araba içinde Mausolos ve Artemisia'nın heykelleri yer almakta idi.
Britanya Büyükelçisi Lord Stratford Canning, 1846’da Padişah Abdülmecit'ten aldığı izinle Bodrum kalesinin duvarlarındaki Mausoleion eserlerini Londra'ya götürmüş. Britanyalı araştırmacı Newton 1856-1857 yıllarında burada yaptığı kazı sırasında bulduğu kabartmaları, Mausolos ve Artemisia'nın heykellerini, dört atlı arabanın parçalarını British Museum'a vermiştir.