Geçmişin anıları: evim ve köpekleri
Tuna Nehri boyunca motosiklet sürmek (bölgenin adı),
böylece size eşlik edilmez ve havlamazsınız.
Artık birisinin çitin arkasından havlaması çok nadir, çok nadirdir.
ve sonra küfür için.
Köpekler ya parçalandı ya da akıllandı,
sokaklarda sadece kediler dolaşır.
Kote Pan Kokhanka (Vladislav)
Öykü ve kültür. Okurlarımızdan birinin yorumundan alınan bu epigraf ne diyor? Evet, sadece hayat değişiyor. Yavaş ama istikrarlı bir şekilde. Ve ne kadar değiştiğini ancak yıllar sonra fark edebilirsiniz.
Size kendimden bahsedeceğim, ancak son zamanlarda düşünce tarzımda ve bir bütün olarak kültürde modern bir insan gibi göründüğümü hissettim, artık XNUMX. yüzyıla değil, XNUMX. yüzyıla aitim! Eh, ya da en azından yirminci yüzyılın başlarında.
Peki neden hepsi? Evet, çünkü beş yaşına gelmeden bir çocuk, hayat hakkında hayatının geri kalanından daha fazlasını öğrenir ve öncelikle onu çevreleyen kişilerden öğrenir. Birlikte yaşadığı şeyler de önemlidir. Ve onlar, insanlar ve 1954'ten 1959'a kadar beni çevreleyen şeyler, her şey geçmişten geldi!
Büyükbaba 1891'de, büyükanne ise 1900'de doğmuş. Hepsi de tüm alışkanlıklarıyla “o zamanın” insanlarıydı, ancak elbette 1917'den 1959'a kadar olan dönem üzerlerinde iz bırakmıştı.
Doğru, geçmişleri hakkında konuşmayı pek sevmiyorlardı ama yine de bu konuda bir şeyler öğrendim. Ayrıca o dönemin insanları hakkında da şunu okudum - A.P. Çehov'un, bana öyle geliyor ki, o uzak dönemin insanlarımızı çok doğru bir şekilde karakterize eden sözleri:
Buradaki çoğu şey Çehov'un kişisel deneyimine dayanıyor, bu anlaşılabilir bir durum.
Yani örneğin büyükbabam bir serfin oğlu değil, Morshansk şehrinin bir tüccarıydı ve büyükannem bir köylünün kızı değil, soylu bir mülkte bir avcı ve hizmetçiydi. Ama yine de onlar zamanlarının insanlarıydı ve şimdi çok iyi anladığım gibi, tüm eski evim tam anlamıyla bu zamanın kokuyordu.
Burada, VO'nun sayfalarında, Penza şehrinin o uzak zamanlardan bu yana nasıl değiştiğini, halkının ve yaşam kültürlerinin nasıl değiştiğini zaten defalarca yazdım. Bugün hikayemiz köpeklerin ve kedilerin hayatlarının bunca yıl içinde nasıl değiştiğine adanacak, çünkü onlara karşı tutum birçok açıdan son derece açıklayıcı bir şey!
Pekala, yine anlattığım olayların gerçekleşeceği "arazinin" tanımıyla başlamam gerekecek. Yani, Penza şehrinin 1954-1959'da nasıl olduğu hakkında. Ve son derece... kirliydi.
İşte şehrin ana meydanı olan Lenin Meydanı'nın 1959'dan önce çekilmiş bir fotoğrafı. Gördüğünüz gibi her şey çamura gömülmüş durumda. Peki köpeğinizi nerede gezdirebilirsiniz?
Bu da aynı binanın üstten görünüşü. Arkasında eski sirkimizin çadırını görebilmeniz ilginç
Penza'nın hem Rusya'daki ilk ulusal sirkin hem de 1873 yılında Sura Nehri'nin buzunda sahnelenen ilk “Buz Sirkinin” doğduğu yer olması ilginçtir. Ancak o zaman Lenin Meydanı'nın yanındaki bir parka inşa edildi. Ve daha sonra yıkılmadan önce bu sirki ziyaret edebildiğim için şanslıydım!
50'li yılların sonlarından bir fotoğraf. Penza'daki filler sirke götürülüyor
Evimizin bulunduğu Proletarskaya Caddesi'ndeki konut binalarına gelince, her birinin oldukça önemli bir arsası vardı, sivri levhalardan yapılmış yüksek bir çitle çevrili, ayrı levhalar arasında boşluklar vardı.
Komşularımız çoğunlukla eski köylülerdi ve bu araziyi sebze bahçeleri olarak kullanıyorlardı; burada patates, domates ve salatalık turşusu yetiştiriyorlardı. Arkamızdaki başka bir ev dışında neredeyse hiç kimsenin elma ağacı yoktu.
Bu arazide geniş bir bahçemiz vardı: yedi elma ağacı, bir rase, üç erik, iki kiraz, üç bektaşi üzümü fidanı, kocaman ve korkutucu, yedi frenk üzümü fidanı, ayrıca bir ahududu ağacı ve büyükannemin laleleri, gülleri için yataklar vardı, beyaz ve kaplan zambakları, şakayıklar ve hatta hercai menekşeler.
Bütün bunlar büyüdü, çiçek açtı ve güzel kokulu oldu; küçük bir çocuk için daha iyi bir yer hayal etmek gerçekten zor. Orada minik bir kürekle kazdım ve minik bir sulama kabıyla suladım; kısacası, çok erken çocukluktan itibaren arazide çalışmaya sessizce alıştım.
Ama... o zamanlar, alçak çitlere ve hatta etrafını saran dikenli tellere rağmen, bir nedenden dolayı oğlanlar (ve bazen yetişkinler!) arasında başkalarının bahçelerine tırmanıp oradaki elma ağaçlarını sallamak yaygındı.
Nedense bahçelere tırmanmadılar ama o dönemde bahçeler o kadar tehlike altındaydı ki. Bu nedenle büyükbaba, bahçe bitkilerinin hemen başında bulunan ahırın yanında zincir üzerinde oturan bir köpeği bahçede tutuyordu.
Hatırladığım ilk bekçi köpeğinin adı Rex'ti ve çoban ile melez karışımıydı, çünkü bir kulağı dışarıdaydı ama diğer yarısı sarkıyordu, bu yüzden çok komik görünüyordu. Yaşadığı alan oldukça büyüktü ve köpek kulübesi de oradaydı.
Ancak 60'lı yılların başında şehir merkezi tamamen asfaltlandı ve bu şekilde görünmeye başladı. Bu arada büyütülmüş fotoğrafa yakından bakarsanız, 1895-1897 yıllarında sözde Rus tarzında inşa edilen “Et Pasajı” binasının ikinci kapısının yanında duran ayak bileme makineli bileme makinelerini görebilirsiniz: bıçaklar, usturaları düzeltiriz!” - bağırdılar. Yani büyükbabam çocukken nasıl inşa edildiğini görebiliyordu ve beş yaşındayken kesinlikle buraya büyükannemle birlikte "et için" gittim ve aynı öğütücüleri gördüm!
Geceleri bahçeye yüksek sesle havlayıp zincirden kurtuldu ve sonra büyükbaba verandaya atlayıp bahçenin karanlığına pompalı tüfeğiyle (Winchester 1895) ateş etti. Şaşırtıcı bir şekilde, bu gece çekimleri o zamanlar kimseyi rahatsız etmedi. Her halükarda, yerel polis memuru bir kez bile "Taratynov'ların bahçesinde gece kim ateş ediyor ve en önemlisi neden?" diye sormadı. Peki, ateş ediyorlar ve ateş ediyorlar. Kışın çöplük yakınındaki kargaları vuruyorduk ve bu atışlara da kimse aldırış etmiyordu. Hiçbir şikayet yok, bu her şeyin yolunda olduğu anlamına geliyor!
Ancak yeni bir köpeğe ihtiyaç vardı. Ve köpek almak için Sura nehrinin karşısındaki tolkun'a gittik. Bu arada, bizim sokağın sadece iki metre ötesinde bekçi köpekleri vardı: bizimki ve "doktorunki."
Sokağımızda üç pencereli, ön verandalı bir evde bir doktor yaşıyordu. Sokaktaki tüm hasta çocuklara davet edilen kişi değil, sadece kimsenin hiçbir yere davet etmediği bir “doktor” (ki bilinmiyor). Görünüşe göre büyükanne bir inek beslediklerini (o zamanlar nadir görülen bir durumdu) ve köpekleri ahırda nöbet tutarak bahçede Mulin kardeşlerle oynayan biz çocuklara sürekli havlıyordu. Ne tür insanlar olduğunu bilmiyorum. Çitteki boşluklar görülemeyecek kadar dardı.
Büyükbabam bit pazarından yedi aylık bir köpek satın aldı - Sibirya kurdu. O zaman bile sağlıklı bir köpekti ama büyüdü... masa büyüklüğünde ve aynı kalın, tüylü sırtıyla korkunç bir hayvana dönüştü. Köpek çok güzeldi - köpek bakıcısının daha sonra pasaportuna yazdığı gibi, eyer-kahverengi rengindeydi, sarı bir göbeği ve patileri, parlak kırmızı yanları ve sırtında ve kuyruğunda siyah bir kuşak vardı. Gözleri siyah gözlüklü, kulakları siyah çerçeveli. Parlak kırmızı renginden dolayı, birinci sınıfa başlamadan hemen önce bana "Viking Seferi" kitabını satın alan ünlü kontun onuruna ona Kızıl Erik adını verdim.
Ama o kötüydü, korkunçtu! Yüksek bir sese rağmen hırladı ve öfkelendi. Üstelik "düşmana" ulaşamadan hemen yanında oturduğumuz bankın köşesini sızlanmaya ve kemirmeye başladı. Bu yüzden hepsini çiğnedi. Tahta avuç içi kalınlığındadır.
Onunla bahçede koşmak benim için imkansız hale geldi. Komşuların çocuklarına dayanamıyordu, bu yüzden sadece benim bahçemde ve sadece kapının yanındaki bahçede, köpekten uzakta, genellikle yakacak odun getirilen yerde badminton oynuyorlardı. Sahibi olarak yalnızca büyükbabasını tanıyordu ve onu besleyen tek kişi olduğu için büyükannesini içtenlikle seviyordu.
Ama asla onun gözüne girmeyi başaramadım. Şeker bile işe yaramadı!
Penza'nın merkezinde, Lenin Meydanı'ndaki bina, ilk iki resimdeki gibi. Ancak şimdi zaten 1976. CPSU Bölge Komitesinin binası uzun zaman önce inşa edildi. Bu fotoğrafın zamanını bile ayarlayabilirsiniz: 24 Şubat'tan 5 Mart'a kadar olan dönem. Tam bu sırada SBKP'nin XXV. Kongresi Moskova'da yapıldı.
Bazen zincirden kurtuluyordu ve bu gerçekten korkutucuydu: büyük sıçrayışlarla bahçenin etrafında koşuyor, patileriyle yatakları yırtıyordu ve onu yakalayıp tekrar zincire takmak hiç de kolay bir iş değildi. . Kışın Eric'in sık sık yürüyüşe çıkmasına izin veriliyordu ama yazın tek başına aşağı iniyordu.
Kısa süre sonra tüm sokak onu ve onun kötü huyunu biliyordu ve bahçemize dikkatle girmeye başladılar ve hatta postacı kadın pencereyi çaldı ya da çitin üzerinden bağırdı ama kapıdan girmeye cesaret edemedi.
Bir zamanlar birisi bahçemize "elmalara kadar" tırmandı. Ancak bu sefer büyükbabanın ateş etmesine gerek kalmadı: Eric sinirlendi ve birisine o kadar çok "bahşiş verdi ki" bu bir daha asla olmadı.
Kışın, en şiddetli donda bile kulübede değil karda uyudu, donla kaplıydı ama... kendini harika hissetti. Ama büyükbabası onu çiftleşmeye götürmemişti ve kiminle çiftleşecekti ve bu Eric'in gittikçe daha da sinirlenmesine neden oldu. Ve onun için kötü bitti.
Ama bu, gelecekteki eşimin bahçe köpeği Sharik'le çekilmiş neredeyse tek fotoğrafı. Eric kadar büyük ve kaba değildi ve onunla bu şekilde oynamak oldukça mümkündü!
Bir keresinde büyükannem ve ben bahçede bir karyola üzerinde eğlenirken bacaklarımı tekmeliyordum ve o anda öfkesine kapıldı. Doğru, dişleriyle bacağımı yalnızca bir kez yakaladı ve hemen bahçede koşmak için koştu. Bacakta, çeşmeler gibi parlak kırmızı kanın sıçradığı dört düzgün delik belirdi.
Ağlamadım ama çok acı vericiydi ve en önemlisi korkutucuydu. Bir şekilde bacağımı sardılar ve beni en yakın hastaneye götürdüler, orada ameliyathanenin tüm zeminini kanla kapladım ve doktorlar dikiş atıp dikmeyeceğine karar vermek için uzun süre uğraştılar. Ama sonra kanamayı durdurdular, tetanoz iğnesi yaptılar ve bu arada büyükbaba DOSAAF'tan tüfekli bir adamı aradı ve adam Eric'i tam gözünden vurdu. Köpeğimizi bu şekilde kaybettik.
Bu 1967 civarında oldu ve ondan sonra artık köpeğimiz kalmadı. Sol bacağımda ayak bileğinin üstünde hala dört kahverengi nokta var. O zamandan beri köpekleri pek sevmiyorum ve onlardan şüpheleniyorum. Gerçekten de bana geliyorlar.
O zamanlar Penza'da hangi köpekler vardı?
Sokaklarda çok sayıda irili ufaklı melezler koşuyordu. Ve - evet, bisikletçilerin onlardan yolu yoktu; herhangi bir bisiklete veya scooter'a havlayarak koşuyorlardı.
Ama sokakta köpeğiyle yürüyen birinin böyle bir şeyini çocukluğumda çok uzun zamandır görmemiştim. İnsanlar Proletarskaya boyunca tasmalı çoban köpekleriyle yürüyor ve onları nehir kenarındaki DOSAAF eğitim noktasına götürüyorlardı. Biz oğlanlar, keşke böyle bir köpeğimiz olsaydı, diyerek onları kıskanırdık.
Biz aptallar, ne kadar bela getirdiğini, ne kadar özen ve dikkat gerektirdiğini anlamadık...
Devam edecek ...
Abone olun ve en son haberler ve günün en önemli olaylarından haberdar olun.