Falih Rıfkı Atay
Şehirde ilk rast geldiğimiz Bursalı bize:
- İptida Yeşil'i görmelisiniz, diyor.
Anadolu tabiatında ve Türk sanatında Bursa'nın hastalığını bu renk ismi kadar duyurabilmek (için) başka bir kelime bulmak mümkün müdür?
Yeşil tabiat ortasında Bursa selvisi, başka bir renk gibi göze çarpar. Hem şeyil topraktan havaya doğru selvinin öz suyu içinde süzülerek, yıkanarak, açıla koyulaşa sanki bin bir imbikten geçiyor.
Bu selvi, İstanbul selvisi gibi kökleri cesetlere sarılmış, akşamüstü ölmüş olanların karanlık sesleri ile konuşan korkunç mezar ağacı değil, gül gibi, menekşe gibi, mevsiminde doğup mevsiminde ölen bir bahar ağacı...
Ve sanılır ki Yeşil Türbe, rengini, eski Bursa baharlarının ılık sabahlardaki en taze yeşillerinin özünden emmiştir.
Mezarlığı bir bahçe gibi, yaz gezintisi gibi ferahtı. Yeşil Türbe'nin içinde çıplak yeşil sandukaların başına oturduğum vakit beni karanlık bir murakabe değil, bahar günü, gölgeli bir kır çeşmesinin ceddi üstündeki hayalleşme sardı.
Ölüm gerçekten bir uyku ve bir huzur mudur? Diye düşünüyordum.
Ve ölüm, yeşil ve serin çinilerin arasında bana korkularını, ağrılarını, ıstıraplarını ve iskeletini gösteren bir kabus değil, yeşil ve saf bir deniz rüyası gibi geldi.
Ne güzel ölüm saati idi. Acaba bu mukaddes gafleti bir daha tadabilecek miyim? Çünkü o dem, hayatta hiçbir usancı ve acısı olmayan bir gence, ölümün her türlü zeval, gurbet ve ayrılık tasalarından uzak hayattan daha sevimli göründüğü bir şevk demi idi.