Göz sağlığımızı etkileyen sorunlardan biri olan arpacık, pek çok insanın karşılaştığı bir durumdur. Arpacık, göz kapağının yağ bezlerinin veya kirpik köklerinin iltihaplanması sonucu oluşan bir enfeksiyondur. Staphylococcus aureus bakterilerinin neden olduğu bu rahatsızlık, genellikle ağrılı şişlik, kızarıklık ve hassasiyetle kendini gösterir.
ARPACIK NEDİR?
Arpacık (hordeolum), göz kapağının yağ bezlerinin veya kirpik köklerinin iltihaplanması sonucu oluşan bir enfeksiyon durumudur. Genellikle staphylococcus bakterilerinin neden olduğu bir enfeksiyon olarak ortaya çıkar. Arpacık, göz kapağının iç tarafında veya kirpik kökünde ağrılı, şiş ve kırmızı bir yumru şeklinde kendini gösterir.
Arpacık genellikle bir veya birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşebilir, ancak bazen birkaç hafta sürebilir. İltihaplı bölgeye sıcak kompres uygulamak, iltihabın hafiflemesine ve iyileşme sürecinin hızlanmasına yardımcı olabilir. Bunun yanı sıra, göz kapağı temizliği, hijyen kurallarına dikkat etmek ve gözlerle temas eden elleri temiz tutmak da önemlidir.
ARPACIK NEDEN ÇIKAR?
Arpacığın (hordeolum) genellikle Staphylococcus aureus adı verilen bakterilerin neden olduğu bir enfeksiyon sonucunda oluştuğu düşünülmektedir. Bu bakteriler, göz kapaklarının içinde bulunan yağ bezlerine veya kirpik köklerine yerleşerek enfeksiyona sebep olurlar.
Arpacığın oluşumunu etkileyen faktörler arasında şunlar bulunabilir:
Bakterilerin bulaşması: Staphylococcus aureus bakterileri genellikle cilt yüzeyinde bulunur. Gözlerinizi ovuşturma, kirli ellerle gözlere temas etme veya kirli makyaj malzemelerinin kullanımı gibi faktörlerle bakteriler göz çevresine bulaşabilir.
Yağ bezlerinin tıkanması: Yağ bezlerinin tıkanması, bakterilerin büyümesi için uygun bir ortam oluşturabilir. Yağ bezlerinin tıkanması genellikle göz kapağındaki kirpik kökleri veya kirli makyaj malzemeleriyle ilişkilendirilebilir.
Zayıf bağışıklık sistemi: Zayıf bağışıklık sistemi, vücudun enfeksiyonlara karşı direncini azaltabilir. Bağışıklık sisteminin zayıflaması, arpacık gibi enfeksiyonların oluşma riskini artırabilir.
Stres veya yorgunluk: Uzun süreli stres, yorgunluk veya genel sağlık durumundaki zayıflık da arpacığın oluşumunu tetikleyebilir.
ARPACIK BELİRTİLERİ NELER?
Şişlik ve kızarıklık: Arpacık genellikle göz kapağının iç tarafında veya kirpik kökünde şişlik ve kızarıklıkla kendini gösterir. Bu şişlik ve kızarıklık genellikle arpacığın olduğu bölgeye lokalize olur.
Ağrı ve hassasiyet: Arpacık genellikle ağrılı bir durumdur. Göz kapağının iç tarafında veya kirpik kökünde hassasiyet ve ağrı hissi oluşabilir. Bu ağrı genellikle hafiften orta düzeye kadar değişebilir.
Yumuşak bir yumru veya kabarcık: Arpacık, göz kapağındaki yağ bezlerinin veya kirpik köklerinin iltihaplanması sonucu oluşan bir enfeksiyon olduğundan, göz kapağı içinde veya kirpik kökünde yumuşak bir yumru veya kabarcık şeklinde belirgin hale gelir.
Gözde sulanma: Arpacık, gözde sulanma veya gözde rahatsızlık hissi gibi belirtilere yol açabilir. Gözün doğal olarak sulanma tepkisi, enfeksiyon nedeniyle ortaya çıkan irritasyonu hafifletmeye çalışır.
ARPACIK NASIL GEÇER?
Arpacık (hordeolum) genellikle birkaç gün içinde kendiliğinden iyileşebilir. Aşağıda, arpacığın iyileşme sürecini hızlandırmak için alabileceğiniz bazı adımlar verilmiştir:
Sıcak kompres uygulama: Sıcak kompres, arpacığın oluştuğu bölgedeki iltihaplanmayı hafifletmeye yardımcı olabilir. Temiz bir bez veya pamuğu sıcak suya batırın, fazla suyu sıkın ve ardından göz kapağına hafifçe bastırarak 10 ila 15 dakika boyunca sıcak kompres uygulayın. Bu işlemi günde 3 ila 4 kez tekrarlayabilirsiniz.
Göz kapaklarını temiz tutma: Arpacıkla ilişkili enfeksiyonun yayılmasını önlemek için göz kapaklarınızı düzenli olarak temiz tutun. Temiz bir pamuklu çubuk veya temiz bir bezle göz kapaklarınızı temizleyin. Gözlerle temas eden ellerinizi temiz tutmak da önemlidir.
Gözlük kullanma: Eğer lens kullanıyorsanız, arpacığın iyileşme sürecini hızlandırmak ve gözleri daha fazla tahriş etmekten kaçınmak için bir süreliğine gözlük kullanmayı tercih edebilirsiniz.
Göz makyajından kaçınma: Arpacığın iyileşme sürecini hızlandırmak için göz makyajından kaçınmanız önerilir. Kirli makyaj malzemeleri enfeksiyon riskini artırabilir.
Antibiyotik ilaçlar: Doktorunuz, arpacık şiddetli ise veya yaygın bir enfeksiyon varsa antibiyotik merhem veya damlaları önerebilir. Bu ilaçları doktorunuzun talimatlarına göre kullanmalısınız.
Arpacık patlatmama: Arpacığı patlatmak veya sıkmak, enfeksiyonun yayılmasına ve daha fazla komplikasyona neden olabilir. Bu nedenle, arpacığı patlatma girişiminde bulunmaktan kaçınmalısınız.
ARPACIK BULAŞIR MI?
Arpacık, genellikle staphylococcus bakterilerinin neden olduğu bir enfeksiyon olduğu için bulaşıcı olabilir. Staphylococcus aureus bakterileri, arpacığın oluşumuna katkıda bulunur ve enfeksiyonu tetikler. Bu bakteriler genellikle cilt yüzeyinde bulunur ve arpacığın oluşmasıyla birlikte enfeksiyon yayılabilir.
Arpacık bulaşması genellikle kişiden kişiye doğrudan temas yoluyla gerçekleşir. Örneğin, enfekte bir kişinin arpacığının bulunduğu bölgeye dokunarak, ardından aynı eliyle başka bir yere veya başka bir kişiye temas ederek bulaşma riski vardır. Aynı şekilde, enfekte bir kişiye ait kullanılmış havlu, makyaj malzemeleri veya kirli lenslerin paylaşılması da bulaşma riskini artırabilir.
Bu nedenle, arpacığın bulaşmasını önlemek için aşağıdaki önlemlere dikkat etmek önemlidir:
Arpacığınızı mümkün olduğunca temiz ve kuru tutun.
Arpacıkla temas ettiğiniz ellerinizi sık sık yıkayın veya el temizleyici kullanın.
Arpacığın olduğu bölgeye dokunmaktan kaçının ve sık sık elinizi yüzünüzle temas ettirmeyin.
Havlu, makyaj malzemeleri veya lens gibi kişisel eşyaları başkalarıyla paylaşmaktan kaçının.