Hayatında meydana gelen değişiklik onu o kadar çok şeyden çaldı ki, sanki bir bomba evini yerle bir etmiş gibiydi.
İlk kaybı Marcelle'di - her zaman 'mam'selle' diye hitap ettiği Marcelle'di, ancak onu 12 yıl boyunca yan odada uyuyup onu büyüten genç bir Fransız kadın olarak hiç düşünmemişti. Marcelle, bir mürebbiye ya da bir çalışandan çok daha fazlası olmuştu. Sadece onun yanında olmak Gina'nın, Marcelle'nin aslında ailenin bir üyesi olmadığını, iki yaşında kaybettiği annesinin yerini asla tam olarak alamayacağını unutması için genellikle yeterliydi. Marcelle her zaman Gina'nın neyi ifade etmeye çabaladığını, aklında gerçekte neyin olduğunu, ancak tutarsız bir şekilde kekeleyebileceği şeyi biliyordu ve Gina'nın Marcelle'ye babasına yaptığı kadar yakın hissettiği anlar vardı. Ne zaman mürebbiye vatan hasreti çekse ya da Gina söylenen ya da yapılan bir şeye olumsuz tepki gösterse, Marcelle ona en azından yanında bir babası olduğu ve onu herkesten daha çok seven biri olduğu için mutlu olduğunu söylerdi: Marcelle, uzun zaman önce kendi ebeveynlerini kaybetti ve şimdi hayatını ona öğrettikleri tek şeyle, anadiliyle kazanmak zorundaydı. Bunu eklemekte asla başarısız oldu, eğer hayattaki kaderi buysa, Gina ve babasıyla bir ev bulduğu için ne kadar şanslıydı. Hiç evlenmemiş olmasına rağmen, sanki Vitays'de bir ailesi ya da en azından bir kızı varmış gibiydi. Marcelle, gerçek bir ebeveyn gibi evden uzaktayken özleyeceğiniz türden bir insandı ve Gina ona çok iyi davrandığını biliyordu çünkü kendisine para ödendiğinden değil, onu gerçekten sevdiği için.
Ama Marcelle artık değildi: Fransa'ya geri dönmüştü. Gina’nın babası General, bir an daha kalmasının imkansız olduğunu söylemişti ve kesinlikle en iyisini o biliyordu. Kesinlikle mecbur olmasaydı onu göndermezdi. Onları ayrılmaya zorlayacağı bağın doğasını herkes kadar iyi biliyordu. Ancak devam eden bir savaş vardı, diye açıkladı: Marcelle ve Gina’nın ülkeleri karşıt taraftaydı ve genç Fransız kadının onlarla yaşamaya devam etmesi imkansızdı. Tekrar barış olduğu zaman geri dönebilir ve onlar da bıraktıkları yerde yaşamlarına devam edebilirlerdi. Tüm eşyalarını geride bırakmıştı; basitçe sandıklara doldurulmuş ve mahzene taşınmışlardı.
Ama Mimó Teyze Fransız değildi ve Marcelle gerçekten eve gitmek zorunda kalsa bile, Gina'yı bir yatılı okula göndermek neden gerekliydi? Neden eğitimi teyzesi tarafından denetlenemedi? Babasına, ne pahasına olursa olsun sürekli gözetim altında olması konusunda ısrar etse, neden kız kardeşinin yanlarına taşınamayacağını sorduğunda General başını salladı. Evde kalmasına izin verilmesi umuduyla her çöpü sıkmakla bu kadar meşgul olmasaydı, Mimó Teyze'nin asla Marcelle'nin halefi olamayacağını anlayacaktı: Oldukça uygunsuz biriydi. Gina teyzesini ne kadar çok severse sevsin, birçok kez onunla dalga geçmiş ve sık sık 14 yaşında teyzesinden daha büyüdüğünü düşünmüştü, ikincisi dul ve şimdi 40 yaşın üzerinde olsa bile. Ama şu anda Gina, kendisinden de ayrılacağını anladı, Marcelle kadar onu kaybetme düşüncesi imajını bir şekilde güçlendirdi. Mimó Teyze'nin uzun zamandır yok olan gençliğini koruma çabalarına kıkırdadığını defalarca unutmuş, beraber olduğu zamanlarda ilgi odağı olma çaresizliği ve her yeni moda veya kozmetik ürününe duyacağı endişeli ilgiyi umutla unutmuş. bir mucize. Gina ayrıca, Marcelle ile o meşhur ikindi çaylarının, Mimó Teyze'nin her Perşembe düzenlediği balo salonu danslı ikindi çaylarının General'i katılmaya ikna edemeyeceği için ne kadar çabuk fark ettiklerini unutmuşlar, halası yüzünden değil. küçük annesiz yeğenine kendini tanıtması, toplumda nasıl davranacağını öğrenmesine yardım etmesi ve dansını pratik etmesi için bir fırsat sağlamak. Hayır, Mimó Teyze sadece eğlenmek, yeni kıyafetlerini ve sürekli değişen saçlarını göstermek, dans etmek ve şans eseri kendine bir koca bulmak için dışarı çıktı. Bu nedenle bu tür durumlarda konuklar genellikle Gina’nın babası (hatta büyükbabası) olacak kadar yaşlıydı ve görünürde neredeyse bir genç vardı. Marcelle, genç bir kızın daha sonra yetişkin yaşamında bilmesi gereken temel bir şeyi öğreneceğini öğleden sonra çayları ve dansları olmadığını söylerken haklıydı; ve Mimó Teyze'yi gözyaşları içinde bulduklarında kesinlikle haklı çıkmıştı çünkü kuaförü saçını fena kesmişti. Hayat kuşkusuz haysiyet ve öz disiplin gerektirir ve bir kişinin olaylara yetişkin bir şekilde tepki verebilmesi için, sadece neyin nahoş olduğunu ve neyin gerçekten kötü olduğunu ayırt etmek gerekirdi, özellikle de savaş zamanında, dünyanın her yerindeyken insanlar onlarca ve yüzbinlerce ölüyordu. Kötü kesilmiş bir saç tutamı tamamen önemsiz bir konuydu.
Öte yandan Gina, Mimó Teyze'nin meşhur ikindi çaylarından birinde Feri Kuncz'la tanışmıştı ve teğmenin gözleri neredeyse kabalık noktasına kadar sadece ona baktığını fark edememişti. Dahası, beklenmedik ve belki de biraz erken bir hediye alacaktı - ona aşık olduğunun ve bir gün karısı olmak istediğinin endişe verici, neredeyse fazlasıyla sevinçli farkındalığı.Baba ve kız: Birbirlerini tutkuyla seviyorlardı ve her ikisi de dünyanın ancak birlikteyken tamamlandığını hissettiler.
Feri'nin bu işi (babasına söylemeye asla cesaret edemediği tek şeydi), en alışılmadık bir şekilde, Marcelle'nin onaylamadığı bir şeydi. Teyzesi, Gina ile teğmen arasında gelişmekte olan şeyi anladığı andan itibaren daha anlayışlı davrandı. Gina'ya ilk aşkın çiçek açmasından daha masum ve güzel bir şeyin olmadığını, anısının -evlilikle bitmese bile- her zaman diğerlerinden daha parlak yanacağını ve ne kadar mutlu olduğunu açıklayan oydu. bu saf, asil ve tamamen karşılıklı çekiciliğin koruyucusu olun. Kesinlikle mutluydu. Ama Marcelle, Feri'den hoşlanmadı ve Feri ile olan bu ilişkiden daha da az hoşlandı. General'in Fransa'ya geri dönmesi gerektiğini duyurmasından kısa bir süre önce Gina'ya bunu ona anlatması gerektiğini söylemişti - her şeyi, olağan Perşembe öğleden sonra toplantıları ve fısıldayan görüşmeler. Babası, Gina'ya göz kulak olan kişinin kendi uçucu kız kardeşi yerine Marcelle olması gerektiğini defalarca söylemişti. Memurların karmaşasından hiç kimsenin onun yanına yaklaşmasına izin verilmemeli: içlerinden birinin ona kur yapmaya çalışması için gereken tek şey buydu. Sonunda Marcelle öğütlerini tuttu. Ayrılışına ve gerçek ayrılık anına hazırlanmakla meşguldü. İşler ortaya çıktığında, ona da söylemiş olabilir. Mürebbiye ve Mimó Teyze ile birlikte teğmen de kısa süre sonra Gina’nın hayatından kaybolacaktı. Artık Budapeşte'de olmasaydı, onunla ilişkisini nasıl sürdürebilirdi?
Yani şimdi Marcelle yoktu ve yarın Mimó Teyze ya da Feri Kuncz da olmayacaktı. Ve onlarla birlikte, sanki bir kuş tarafından koparılan Sokoray Atala Akademisi'ndeki hayatı da gitmiş olacaktı. Bu gerçeğe katlanmak daha kolay değildi. Okula gidecek yaşa geldiğinden beri orada öğrenciydi. Binadaki her tuğlayı, her kuytu köşeyi biliyordu. Eski ve prestijli bir Budapeşte kız okuluydu ve personel son derece kalifiye ve vicdanlıydı. Mimó Teyze Gina'yı çay danslarından birine, Aziz Barbara ya da Aziz Nicholas Bayramı'nı kutlamak için davet ettiğinde, müdire her zaman izin verirdi ve tiyatroya ve tiyatroya düzenli ziyaretlere izin verilmesi daha az doğal görünmüyordu. opera. Çoğu zaman (çünkü bir sezonluk biletleri vardı) General onlara performansa katılır, Gina'nın Marcelle ve teyzesiyle paylaştığı kutuda arkalarında otururdu. Kapı açılır, soğuk bir hava onun sırtını ve boynunu okşardı ve kıpkırmızı halı kaplı zemin, babası koltuğunu alırken nazikçe gıcırdadı. Çoğu zaman gelişi ona gösterinin kendisinden daha fazla zevk veriyordu. Onu selamlamak için döndüğünde kendi yüzüne gülümsedi: Kendi gri gözleri, neredeyse tıpkı kendisininkine benzeyen kaşlarının altından ona bakıyordu. Dokusu inceliğindeki saçları bile aynıydı, ama Gina kahverengiydi ve şimdi grileşiyordu. Yüz hatları, ağızları, hatta dişlerinin şekli aynıydı: baba ve kız. Gina’nın hayatının tüm 14 yılı boyunca, hiçbiri bunu bu kadar temel terimlerle ifade etmemiş olsalar da, birbirlerini bir tutkuyla sevdiler ve her ikisi de, ancak birlikte olduklarında dünyanın tamamlandığını hissettiler.
Bu yüzden Marcelle gittiği anda onu aniden bir yatılı okula gönderme kararını anlamak imkansızdı. Geçmişte onu neredeyse her şeyi yapmaya ikna edebilmişti; şimdi tüm yalvarışlarına sağır görünüyordu. Tek bir ayrıntıyı tartışmadan kaderine karar vermiş ve ona ne olacağını bildirmişti. Herhangi bir açıklama yapmış olsaydı, anlayabileceği ve kabul edebileceği herhangi bir şey varsa, tanıdık dünyasından kopma düşüncesine katlanmak onun için daha kolay olabilirdi. Ancak babasının açıklamasını yaptığı zaman açıkça doğruyu söylememişti. Sebepleri - kendi evinin duvarları içindeki bir mürebbiye öğrenmekten daha fazla öz disiplin kazanmasının zamanı gelmişti; kır havasının onun için çok daha iyi olacağını; artık onunla geçirecek daha az zamanı olacağını ve yetiştirilmesi sadece en iyi öğretmenlerin eline geçerse daha mutlu hissedeceğini - sadece düşünmeye değmezdi. Gellért Tepesi'ndeki villa, Tuna Nehri'nin ve ötesindeki şehrin üzerinde yüksekti. Yukarı yamaçlardaki geniş bahçelerinde hava, buradan daha sağlıklı nerede olabilirdi? Ve Marcelle'nin ona aşıladığından daha büyük bir öz disiplin elde edilebilir mi? Daha saygın mürebbiyeler? Sanki kızı için mümkün olan en iyi okulu kişisel olarak seçmemiş gibi. Hayır, bir kez olsun doğruyu söylemiyordu. Onun evde olmasını istemiyordu. Ve bu sadece Mimó Teyze'nin neredeyse haklı olduğu anlamına gelebilirdi. Aylardır Gina'ya kardeşinin değiştiğini söylüyordu. Daha sinirli, daha suskun bir hale gelmişti ve askeri görevlerine harcadığını iddia ettiği zaman oldukça mantıksızdı, aslında inanılmayacak boyuttaydı. Hayır, işin içinde bir kadın olmalı, demişti: Gina bir gün aniden daldığında ve evlendiğinde gerçeği görecekti. Ve belki de yeni eş onu etrafta istemezdi. Babasının yeni bir kadını kendi çocuğundan daha çok sevmesi imkansız mıydı?
Gina, babasının kızıydı. Saatler süren sonuçsuz yalvarışlardan sonra aniden sustu. Daha fazla soru yoktu, şikayet yoktu. Onu annesiymiş gibi her an tanıyan general, ölçülü sessizliğinin ardında hangi derin acı ve umutsuz sefaletin yattığını anladı. Ayrılmadan önceki gece eşyalarını bir araya topladığında en ufak bir gözyaşı izi yoktu ve harika bir duygusal sahne yoktu. Marcelle’nin yardımı olmasa bile paketleme uzun sürmedi, yeni okulda yanında bulundurmasına izin verilen eşyaların sayısı çok azdı. Artık babasının söz konusu taşra kasabasını çoktan ziyaret etmiş ve öğrencilere kendi kıyafet ve teçhizatlarının verildiğini söylemişti. Alması gereken tek şey iç çamaşırı ve sabahlığıydı; o geldiğinde her şey sağlanacaktı. Çantasının kapağını nihayet kapatmadan önce gözlerini yavaşça odanın içinde gezdirdi, sonra en sevdiği oyuncağı, benekli kadife köpeği, gece elbiselerinin arasına doldurdu. Sonra ikinci kez düşündü ve geri koydu. Onun da kalması gerekecekti. Bu alışılmadık yeni dünyaya adaptasyonu tam olmalıydı. Ders kitapları, alıştırma kitapları, her şey tamamen yeni olacaktı. Şimdiye kadar bir devlet okulundaydı, şimdi kitapların ve hatta kurutma kağıdının farklı olacağı dini bir okula gönderiliyordu.
O gün önce teyzesine sonra da mezarlığa veda turuna çıktılar.
Geleceklerinin nedenini öğrendiğinde Mimó Teyze'nin histerik nöbeti türünün bir örneğiydi. Tabii ki Gina'nın kendi tarafından alınacağı için öfkeliydi, ama aynı zamanda kendisine artık söylendiği için. Kız hemen ertesi gün gidiyordu ve kimse tek kelime etmemişti! Sonsuz kınama selini dinleyen Gina, kendisinin farklı şekilde yapabileceği hiçbir şey olmasa da kendini tamamen sefil hissediyordu. Babasından kendisini neyin beklediğini öğrendiği an, teyzesine rahatlık ve teselli, hatta belki de yardım için uçmak istemişti. Ama imkansızdı. Ona telefon etmek için koridora koşmuştu ama babası arkasında durup ahizeyi elinden kaldırırken altı numaranın tamamını çevirmeyi bitirmemişti. 'Kesinlikle kimseye söylememelisiniz,' dedi, ona her zamanki tonunda değil, emir alan bir asker olarak ona hitap ederek. 'Sizi Mimó'yu ziyarete götüreceğim, ama hiç kimseyle vedalaşmayacak - kız arkadaşlarınıza, tanıdıklarınıza, hatta ev çalışanlarına bile. Budapeşte'den ayrıldığınız gerçeğinden asla bahsetmeyeceksiniz. Bunun üzerine el sıkışacağız. ' Gina elini uzattı, ama yüzüne bakmaya dayanamadı, o kadar üzüldü ki, bu da reddediliyordu, şikayetlerini dile getirme şansı, ayrılığın değerli anları, sevecen veda sözleri Feri ile değiş tokuş edilirdi.O kadın acımasız. Hayatında ilk defa babam zayıflıyor.
Mimó Teyze kardeşiyle ilk kez gerçekten ilişkiye girmişti. Kızı nereye götürdüğünü bilmesine bile isteksiz olduğu anlaşıldığında ('Ona her beş dakikada bir yazacaksın veya paketlerini göndereceksin ve her hafta onu arayacaksın. Sana söylemiyorum Mimó! ”) ayağa kalktı, ziyaretleri için teşekkür etti ve uzun süre kardeşini bir daha görmeme arzusunu dile getirdi. Sonra gözyaşlarına boğuldu, Gina'yı öpücüklerle kapladı ve odadan dışarı koştu, daha da kızarak ağladı. Evi o kadar aceleyle terk ettiler ki Gina'nın Feri'ye iletmesi için bir mesaj fısıldayacak zamanı bile olmadı. Bu özellikle endişe vericiydi. Önceki Perşembe öğleden sonra babasının planlarından hiçbir şey bilmiyordu ve teğmenden onu gelecek hafta orada göreceğine söz vererek ayrıldı. Onu boşuna arayacaktı.
Babası, teyzesinin yanından onu mezarlığa götürdü, annesinin mezarının önünde sessizce durdular. Gina, bu değerlendirmenin, uzun bir süre uzaklaşmadan önce her zaman yaptıkları gibi, oraya gittikleri önceki olaylardan oldukça farklı olabileceğini hayal etti. Belki de merhum vefat etmiş annesine veda edip tamamen yeni bir hayata başlamadan önce ona son bir veda mı ediyordu?
O akşam, Marcelle'nin ayrılışından bu yana her biri gibi, görünüşe göre öyleydi. Yemek yediler, General okumak için şöminenin yanında oturdu, Gina taburesini standart lambanın altına çekti ve kitabını çıkardı. Çizgilere baktı ama metinden hiçbir şey yapmadı; sayfayı çevirmedi bile, sadece okuyormuş gibi yapıyordu. Kısa süre sonra, arkasından sayfaları çevirme şüphesinin olmadığını fark etti; büyük koltuğun derinliklerinde okuma yapılmıyordu. Babasının bakışlarını yakaladı. Konuş benimle, mesaj onun yüzüne yazılmıştı. Bana ne yapmak istediğini ve tüm bunların ne anlama geldiğini söyle. Buraya her kimi getirmek istersen, onu seveceğim. Zevkiniz ve seçiminiz asla yanlış olamaz. Sevdiğin biri nasıl bana yabancı olabilir ya da benim nefret etmeyi seçeceğim biri olabilir? Aklında ne olduğunu söyle bana. Beni hayatının dışında bırakma. Sırf başkası olduğu için bizi ayrı yaşamaya zorlamayın. Yoluma çıkmayacağım ya da zorluk çıkarmayacağım. Seni bunun için her zaman çok sevmişimdir. Hâlâ çok geç değil. Beni göndermeyin! O kadına düşman değil dost olacağımı anlasın. Konuş benimle baba!
'Çok farklı bir dünyaya gidiyorsun' dedi. Marcelle ile ne kadar sıklıkla İsviçre, Paris ve İtalya'ya gittiğinizi ve benimle Viyana'ya gittiğinizi ve yine de hiç eyaletlerde yaşamadığınızı düşünmek garip. Lütfen buna katlanmaya çalışın. '
Cevap vermedi. Ne söyleyebilirdi ki? Kitap kucağından halıya kaydı. Orada, tepede, akşamları yazın bile serindi. Şimdi, daha Eylül ayının 1'i olmasına rağmen, ısıtma zaten açıktı. Taklit kütükleriyle elektrik ateşi parlak bir kırmızı parladı.
Başka yolu yok, diye devam etti. Lütfen bunu anla Gina. Gerçekten yok. Marcelle burada kalabilseydi, durum farklı olurdu. Marcelle duyarlı ve sorumluydu. Ama bugünlerde neredeyse hiç evde değilim. Mimó yüzeysel ve anlamsız. Ona hiçbir şey için güvenemezsin. Hakkında konuşmak istemediğim bir nedenden dolayı seni göndermek zorundayım. İnanın bana senden daha mutlu değilim. '
Kız ateşe baktı, sonra parmaklarını ısıtmak için ellerini ona doğru uzattı. Zihninde, tartışmayı reddettiği nedenin ne olduğuna zaten karar vermişti. Ama bundan bahsetmeyecekse, o da hiçbir şey söylemeyecekti. Açıklanamayan sebep onun yokluğunda babasını yeterince teselli ederdi ve her şey çok güzel olur. Ortaöğreniminizin beşinci yılında bir yatılı okula gönderilmiş olsaydınız, neredeyse kesin olarak bitirme sınavlarınıza kadar orada kalırsınız ve sadece tatiller için eve gelirsiniz, öyleyse neden ondan sonra tekrar değişesiniz? Sen hiç taşrada yaşamadın. Lütfen buna katlanmaya çalışın. ' Önceden böyle bir uyarı vermesi gerekse, onu nasıl bir yere götürebilirdi?
General, 'Yarın erken kalkmalıyız, o yüzden yatağa git,' dedi. Seni oraya arabada kendim götüreceğim.
İkisi de ayağa kalktı. Babası onu kucakladı ve yüzünü kendi yüzüne dayadı. O da ne kadar üzgün, diye düşündü Gina. Ayrılmam onu ne kadar üzüyor. O kadın acımasız. Hayatında ilk defa babam zayıflıyor.
Merdivenlerden yukarı, yatak odalarının olduğu ikinci kata koştu. Savaş zamanında gerektiği gibi her pencerede panjurlar kapatılırdı. Şehrin manzarası ve kendi bahçesi kapalıyken, artık odası, sanki doğduğu günden beri orada yaşamamış ve uyumamış gibi, sanki artık ona ait değilmiş gibi, oldukça yabancı hissediyordu. Kendi yatak odasında bir misafir gibi hissederek kararsız bir şekilde yatağın kenarına oturdu ve yorganın üzerindeki desene baktı: çimen yeşili ipek üzerine kırmızı fincanlar haşhaş çiçekleri, bir çimenlikte olduğu gibi. Feri’nin “Ginny, küçük Ginny, küçük peri kızı” sözleri, gelincik kaplı malzemenin üzerindeki kelebekler gibi sessizlikte ileri geri sallandı. Koridordaki telefona geri dönme ve teğmeni aramaya çalışma cazibesi ona bir kez daha saldırdı. Yakında karşı konulamaz hale geldi. General hâlâ oturma odasındaki şöminenin yanında oturuyordu ve personel bodrumda akşam yemeği yiyordu: kimse onun aramayı yaptığını duymazdı. Kapıya kadar gitti, sonra tamamen çaresiz hissederek geri döndü. Söz verdiği sözler çok anlaşılmaz, insanlık dışı ve tamamen kabul edilemez olsa bile sözünü tutamayacak olması onu umutsuzluk gibi bir şeye indirgedi. Yatağına geri döndü ve ertesi gece başını nereye yatıracağını ve yeni yatağının ve çevresinin nasıl olacağını hayal etmeye çalıştı. Ama imkansızdı.
__________________________________
Nereden Abigail Magda Szabó tarafından, çevrilen Len Rix. New York Review of Books yayıncısının izniyle yeniden basılmıştır. Telif hakkı 1970 Magda Szabó. Çeviri Telif hakkı 2020 Len Rix. Her hakkı saklıdır.