Hamilelik döneminde tetanoz aşısı yapılması, annenin ve bebeğin sağlığını korumak amacıyla önerilebilir. Tetanoz, Clostridium tetani bakterisinin neden olduğu ciddi bir enfeksiyondur ve bakterinin ürettiği toksinler kas spazmlarına, ağrılara ve ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Hamilelik sırasında tetanoz aşısı yapılmasının nedenleri şunlar olabilir:
Bebeğin Korunması: Yenidoğan bebeklerde tetanoz riski düşüktür ancak aşılamanın bebekleri de koruma potansiyeli vardır. Annenin aşılanması sayesinde bebek hamilelik sırasında ve sonrasında tetanoza karşı korunmuş olur.
Doğumdan Sonraki Tetanoz Riski: Doğum süreci yaraları içerir ve bu yaralar bakterinin girmesi için bir kapı olabilir. Bu nedenle, hamilelik döneminde aşılanmış olmak, doğum sonrası tetanoz riskini azaltabilir.
Aşı Bağışıklığı Transferi: Anne, hamilelik sırasında tetanoz aşısı olduğunda, bebeğine doğum öncesinden doğum sonrasına bir bağışıklık transferi gerçekleşebilir. Bu, bebeğin ilk aylarında tetanoza karşı daha fazla koruma sağlayabilir.
Anne Sağlığını Koruma: Hamilelik dönemi, annenin bağışıklık sistemi üzerinde bazı değişikliklerin olduğu bir dönemdir. Tetanoz aşısı, anne adayının hamilelik sürecinde enfeksiyonlara karşı daha savunmasız olmasını engelleyebilir.
Hamilelik sırasında tetanoz aşısı, genellikle Td (tetanoz ve difteri) aşısı olarak uygulanır. Ancak her ülkenin sağlık otoriteleri ve doktorlar, hamilelik döneminde aşı konusunda farklı yaklaşımlar benimseyebilir.
K Vitamini Aşısı Neden Yapılır?
K vitamini aşısı, yeni doğan bebeklere doğum sonrası uygulanan bir aşıdır. Bu aşı, bebeklerde doğal olarak düşük olan K vitamini seviyelerini artırmak ve kan pıhtılaşması yeteneğini geliştirmek amacıyla yapılır. K vitamini aşısının nedenleri şunlar olabilir:
Yenidoğan Kanama Hastalığı Riskini Azaltma: Yenidoğan bebeklerde doğal olarak düşük seviyelerde bulunan K vitamini, kanın pıhtılaşmasını sağlayan faktörlerin üretimini etkileyebilir. Bu durum, bebekte doğum sonrası kanama riskini artırabilir. K vitamini eksikliği, bebekte iç kanamaların ve ciddi kanama bozukluklarının riskini artırabilir. Yenidoğan kanama hastalığı olarak adlandırılan bu durumun riskini azaltmak amacıyla K vitamini aşısı yapılır.
Emziren Annelerin Sütündeki K Vitamini Miktarının Düşük Olması: Bebekler anne sütü aldıklarında K vitamini alımı sınırlı olabilir. Özellikle emziren annelerin sütlerinde K vitamini düşük miktarda bulunabilir. Bu nedenle, bebeğin K vitamini alımını artırmak için aşı yapılabilir.
Bebeklerin Bağışıklık Sistemi Gelişimini Destekleme: K vitamini aşısı, bebeklerin bağışıklık sistemlerinin güçlenmesine ve enfeksiyonlara karşı direnç kazanmalarına yardımcı olabilir.
K vitamini aşısı genellikle bebekler doğduklarında hemen yapılır. Aşının uygulanma şekli ve zamanı ülkelere ve sağlık protokollerine göre değişebilir. K vitamini aşısı, bebeklerde görülen yenidoğan kanama hastalığı riskini azaltmaya yönelik önemli bir koruyucu tedbirdir.
Kızamık Aşısı Neden Yapılır?
Kızamık aşısı, kızamık virüsüne karşı koruma sağlamak amacıyla yapılan bir aşıdır. Kızamık, oldukça bulaşıcı bir virüsün neden olduğu bir enfeksiyon hastalığıdır. Kızamık aşısının nedenleri ve faydaları şunlar olabilir:
Bulaşıcılığın Önlenmesi: Kızamık, özellikle solunum yoluyla kolayca yayılan bir hastalıktır. Aşı ile toplumun büyük bir kesimi bağışıklık kazanırsa, hastalığın yayılma potansiyeli azalır ve salgınlar engellenir.
Ciddi Komplikasyonların Önlenmesi: Kızamık hastalığı, ateş, döküntü, öksürük gibi semptomların yanı sıra ciddi komplikasyonlara da yol açabilir. Bu komplikasyonlar arasında zatürre, beyin iltihabı (ensefalit),görme kaybı gibi durumlar yer alır. Aşı ile hastalığın önlenmesi, bu ciddi komplikasyonların riskini azaltır.
Toplum Bağışıklığının Oluşturulması: Kızamık aşısı ile toplumun geniş bir kesimi bağışıklık kazanırsa, aşılanmayan kişiler bile hastalığa karşı korunmuş olur. Bu, hastalığın yayılma zincirini kırar ve zayıf bağışıklığı olan bireyleri de korur.
Kızamığın Kontrolü ve Eliminasyonu: Aşılar sayesinde kızamık hastalığının kontrol altına alınması ve hatta tamamen ortadan kaldırılması hedeflenmektedir. Kızamık aşıları, dünya genelinde kızamığın kontrol altına alınmasına ve salgınların önlenebilmesine büyük katkı sağlamıştır.
Kızamık aşısı genellikle karma aşılar içinde yer alır. Kızamık, kabakulak ve rubella (Alman kızamığı) aşıları genellikle MMR aşısı olarak bir arada uygulanır. Aşı programlarına uygun şekilde aşılanmak, hem bireyin hem de toplumun sağlığını korumak açısından önemlidir.
Karma Aşısı Neden Yapılır?
Karma aşılar, birden fazla hastalığa karşı koruma sağlayan aşı kombinasyonlarıdır. Bu tür aşılar, aynı anda birden fazla enfeksiyon hastalığına karşı koruma sağlama avantajına sahiptir. Karma aşıların nedenleri şunlar olabilir:
Pratiklik ve Kolaylık: Çocukların ve yetişkinlerin birden fazla aşıya ihtiyaç duymaları zaman alıcı ve karmaşık olabilir. Karma aşılar, aynı anda birden fazla hastalığa karşı koruma sağlayarak aşı takvimi ve uygulama sürecini kolaylaştırır.
Toplum Bağışıklığı Oluşturmak: Toplumda geniş bir kesimin aşılanması, hastalığın yayılma potansiyelini azaltır. Karma aşılar, bu hedefi daha etkili bir şekilde gerçekleştirebilir. Aşı programlarına daha fazla bireyin uyum sağlaması, salgınların önlenmesine yardımcı olur.
Aşı Yorgunluğunu Azaltmak: Aşıların sık sık uygulanması, aşı yorgunluğuna neden olabilir. Karma aşılar, daha az aşı yapılmasını ve bu şekilde aşı yorgunluğunu azaltmayı sağlar.
Maliyet ve Kaynak Verimliliği: Birden fazla aşının ayrı ayrı uygulanması, maliyetli ve zaman alıcı olabilir. Karma aşılar, maliyet ve kaynak verimliliğini artırarak daha fazla kişiye koruma sağlar.
Örnek olarak, MMR aşısı (kızamık, kabakulak, rubella),karma bir aşıdır. Bu aşı, aynı anda üç farklı hastalığa karşı koruma sağlar. Karma aşıların kullanımı, hastalıkların kontrol altına alınmasına ve toplum bağışıklığının artırılmasına önemli katkı sağlar.