Maliye Bakanı Şimşek:
-"Not artışları sonrasında ülkelere GSYH'lerinin yüzde 4'ü kadar
küresel doğrudan yatırım geliyor"
-"Türkiye'ye baktığımız zaman milli gelir yaklaşık olarak bu sene
için 800 milyar dolar, bunun yüzde 4'ü 32 milyar dolar, ama bu hemen
gelmiyor, 1-2 yıl sonra"
-"Türkiye'nin hala bir dış kırılganlığı var, cari açık problemimiz var,
burada yardımcı olmamız lazım. Merkez Bankamızın enflasyon anlamında bir
desteğe ihtiyacı var, bizim o desteği devam ettirmemiz lazım"
-"(Kamu çalışanlarına enflasyon farkı zammı) Önümüzdeki 2 ayda enflasyon
eğer 0,65 puanın altına düşmezse veya o civarda kalmazsa takdir edersiniz ki
ilave artış gündeme gelebilir"
-"Biz orta vadede öğretmen ihtiyacını sıfırlayacağız. Fakat herhangi bir
şekilde eğitim fakültelerinden mezun olmuş herkesi öğretmen atayacağız diye
bir taahhüdümüz yok"
-"Amacımız, kamu harcamalarında israfı azaltmak. Fuzuli, verimli olmayan
harcamaların azaltılması lazım. Bu konuda bundan sonraki bütçe talimatları
da
önemli olacak"
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, not artışları
sonrasında ülkelerin GSYH'lerin yüzde 4'ü kadar küresel doğrudan yatırım
çektiğini, Türkiye'nin de bu çerçevede 1-2 yıl sonra yaklaşık 32 milyar dolar
doğrudan yatırım çekebileceğini bildirdi.
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, NTV'de gündeme ilişkin soruları yanıtladı.
"Fitch'in not artışı Türkiye'ye ne sağlayacak-" şeklindeki bir soru
üzerine Şimşek, söz konusu not artışının Türkiye için son derece olumlu bir adım
olduğunu ve bunun aslında Türkiye'nin son 10 yıldaki başarısının, ekonomideki
restorasyon döneminin tescillenmesi anlamına geldiğini kaydetti.
Şimşek, Fitch'in Türkiye'ye 1994'te not vermeye başladığını ve o dönemde
yaşanan krizler, düşük büyüme, yüksek kamu borçları ve iflas riski nedeniyle
notunu düşük tuttuğunu, 2002 sonundan 2003 başından bu yana ise Fitch'in
Türkiye'nin kredi notunu tam 5 kademe artırdığını söyledi. Şimşek, "Yani AK
Parti hükümetleri döneminde kredi notumuz 5 kademe artıyor, bu, küresel krize
rağmen oluyor. Bu, hakikaten bu dönemin başarısının tescillenmesi anlamına
geliyor" dedi.
-1-2 yılda 32 milyar dolar küresel yatırım çekilebilir-
Söz konusu not artışının herkese olumlu yansımasını beklediklerini ifade
eden Şimşek, şirketlerin daha uzun vadeli ve daha ucuza finansman
bulabileceklerini, Türkiye'ye fon girişi ve portföy yatırımlarının potansiyel
olarak artabileceğini söyledi.
Şimşek, şöyle devam etti:
"Biz bir süre önce bu konuyu değerlendirmiştik. Başka ülkelerin not sonrası
2 yıllık dönemde ne tür bir fon akışıyla karşı karşı olduğuna bir bakmıştık.
Yüzde 2'si portföy yatırımı, yüzde 2'si küresel doğrudan yatırım olmak üzere,
GSYH'nin yaklaşık yüzde 4'ü kadar küresel doğrudan yatırım oluyor. Türkiye
baktığımız zaman milli gelir yaklaşık olarak bu sene için 800 milyar dolar. Bunun
yüzde 4'ü 32 milyar dolar. Ama bu hemen gelmiyor, 1-2 yıl sonra.
Bir de şunu vurgulamakta fayda görüyoruz. Şu anda 3 rating, yani
derecelendirme kuruluşunun sadece birisinde biz yatırım yapılabilir
kategorideyiz. Diğer 2 kuruluş henüz bu yönde adım atmadılar. Genelde bakılan
şey, en az 3 derecelendirme kuruşunun 2 tanesinin notu yatırım yapılabilir
seviyeye çıkartması. Ama yine de bu çok önemli bir eşiktir, bu eşik aşılmıştır.
Dünkü karar, çok cesaret verici bir karardır.
Şunu da söyleyebiliriz (piyasalar zaten yatırım yapılabilir düzeyde
Türkiye'yi fiyatlıyordu, Türkiye'ye çok fazla bir fon akışı olmayabilir). Sadece
şunu vurgulamak istiyorum, uluslararası bazı firma ve fonlar kendi iç
düzenlemelerinde diyorlar ki (biz yatırım yapılabilir kategoride olmayan ülkelere
yatırım yapmayız). Dolayısıyla o anlamda daha geniş bir fon havuzuna erişim söz
konusudur."
-Yumuşak iniş başarıyla yürütüldü-
İktisat tarihine bakıldığı zaman Türkiye'nin çok güçlü çıkışlar sonrasında
sert düşüşleri engelleyemediğinin görüldüğünü anlatan Şimşek, oysa bu dönemde
Türkiye'nin yumuşak iniş sürecini başarıyla yürüttüğünü ve sert düşüşleri
engellediğini söyledi.
Şimşek, son dönemde yaşanan başarının tesadüf olmadığını vurgulayarak,
"(Biz zaman zaman eleştiriliyoruz) diyorlar, (madem bu kadar borç azaldı, ne
diye hala mali disiplin diye tutturuyorsunuz), Plan Bütçe Komisyonu'nda bile
dediler bize. Ama biz diyoruz ki Türkiye'nin hala bir dış kırılganlığı var, cari
açık problemimiz var, burada yardımcı olmamız lazım. Merkez Bankamızın enflasyon
anlamında bir desteğe ihtiyacı var, bizim o desteği devam ettirmemiz lazım. O
nedenle de mali disiplini biz önceliklendirdik" diye konuştu.
-Yeniden değerleme oranı-
Yeniden değerleme oranı henüz resmen açıklanmasa da dünkü enflasyon
rakamlarına göre yüzde 7,8 civarında olmasının beklendiğini kaydeden Şimşek,
Bakanlar Kurulu'nun yeniden değerleme oranının yarısı kadar artırma yetkisi
bulunduğunu fakat bu konuda şimdiden bir tahminde bulunamayacağını bildirdi.
-Kamu çalışanlarına enflasyon farkı-
Kamu çalışanlarına enflasyon farkı zammı konusunda bir çalışmanın yapılıp
yapılmadığının sorulması üzerine Şimşek, 2012'nin ilk 6 ayında enflasyon oranının
yüzde 1,9 olduğunu, fakat memura yüzde 4 oranında maaş artışı yapıldığını
söyledi.
Yılın ilk yarısında enflasyonun 2 katından fazla maaş artışı yapıldığına
dikkati çeken Şimşek, "(Yılın ikinci yarısında) İlk 4 ayda enflasyon yüzde 3,35
şu an itibariyle. Yani önümüzdeki 2 ayda enflasyon eğer 0,65 puanın altına
düşmezse veya o civarda kalmazsa takdir edersiniz ki ilave artış gündeme
gelebilir" dedi.
Bakan Şimşek, her 1 puanlık maaş farkının bütçeye yükünün 1 milyar lira
olduğunu da vurguladı.
-Atanamayan öğretmenler konusu-
Atanamayan öğretmenler konusunda nasıl bir takvimin işleyeceğinin sorulması
üzerine Şimşek, orta vadede öğretmen ihtiyacını sıfırlayacaklarını fakat bunun
herhangi bir şekilde eğitim fakültelerinden mezun olmuş herkesi öğretmen olarak
atayacakları anlamına gelmediğini bildirdi.
Şimşek, öğretmen açığının sıfırlanmasından sonra belki emeklilerin yerine
hariç olmak üzere hiç öğretmen atanamayacağını kaydederek, "Dolayısıyla o
konunun yanlış anlaşılmaması için çok açık ve net konuşuyorum bizim
sıfırlayacağımız alan öğretmen açığıdır" dedi.
-Sözleşmeli personelin kadroya alınması-
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sözleşmeli personelin kadroya alınmasına
yönelik Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın çalışma yaptığını ancak
zamanlaması konusunda tam bir süre veremeyeceğini söyledi. Olması gerekenin,
işçi-memur ayrımının ortadan kalkması olduğunu dile getiren Şimşek, "İdeal
olarak vatandaşımıza kaliteli hizmet açısından, iyi performans açısından hiç
kimseye hayat boyu garanti bir işin olmaması lazım. Çünkü bu performansı
düşürüyor, hizmet kalitesini düşürüyor. İdeali bu ama Türkiye'de mevcut bir yapı
var. Yapı bu çerçevede gidiyor" dedi.
Bakan Şimşek, kira geliri elde edenleri tespit etmeye yönelik yaptıkları
çalışmayı hatırlatarak, bu çalışma sonucunda 370 bin yeni mükellef kazandıklarını
belirtti. Serbest meslek erbapları üzerinde benzer bir çalışma yaptıklarını
bildiren Şimşek, şunları kaydetti:
"Ama çalışmalarımız biraz zaman alıyor. Kira gelirlerinde vergi düzenlemesi
üzerinde epey çalıştık. Sigorta şirketlerinden, bankalardan, tapudan bilgileri
topladık, analiz ettik. Şimdi bütün serbest meslek erbabı kesimlerden tutun bazı
kesimlere kadar, gelirlerine ilişkin bilgiler var bizde. Bunların her türlü
harcaması, kredi kartı harcamaları, banka hareketleri, seyahatleri, yani devlet
olarak şu anda biz bir çok veriyi topluyoruz. Bu konularda da 'acaba yeni bir
adım atabilir miyiz' diye bakıyoruz. Bu konuda büyük veri deposu var. Bu veriler
analiz edilecek, bu çerçevede bir takım adımlar atılacak."
Bakan Şimşek, sosyal güvenlik reformu çalışmalarına ilişkin soru üzerine de,
bu alanda bir reforma ihtiyaç olup olmadığının çok fazla üzerine tartışılacak bir
husus olmadığını söyledi. 2013 yılında bütçeden toplam yatırımları ayırdıkları
paranın 40 milyar lira iken, sosyal güvenlik sistemine toplamda 72 milyarın
üzerinde, neredeyse yatırımların iki katı düzeyinde transfer yapılacağını ifade
etti. Şimşek, çok açık ve net bir şekilde sosyal güvenlik sisteminin daha da
iyileştirilmesi gerektiğinin ortada olduğunu belirtti. Şimşek, bunun ne şekilde
sağlanacağına, ilgili bakanlığın çalışmalarının belirleyeceğine vurgu yaptı.
-Bütçeye dış denetim-
Maliye Bakanı Şimşek, kamu harcamalarında israfı azaltmayı amaçladıklarını
belirterek, kamu harcamalarının önceliklendirilmesine, kamu harcamalarında varsa
bir takım fazlalıkların gözden geçirilmesine yönelik, "kısılabilecek kamu
harcaması var mı", "yanlış uygulamalar var mı", bütün bunları gözden geçirmek
üzere yeni yaklaşım içinde olacaklarını daha önce ifade ettiklerini belirtti.
Daha fazla kamu harcamasının, daha fazla vergi yükü ya da daha çok borç anlamına
geldiğini anlatan Şimşek, "Bunun başka mucizevi bir yolu yok. Eğer kamu
harcaması artarsa iki seçeneğimiz var; ya vatandaştan daha fazla vergi
alacaksınız ya da daha fazla borçlanacaksınız. Bu da vatandaşın orta ya da uzun
vadede vergi yükünü artırmak demek" diye konuştu.
Gelişmekte olan bir ülkenin eğitime, sağlığa, alt yapıya ihtiyacı olduğunu,
dolayısıyla harcamanın olacağını vurgulayan Şimşek, ama bu harcamaların etkin,
verimli alanlara, ülkenin geleceğine aktarılmasını amaçladıklarını söyledi.
Şimşek, "Transfer, maaş gibi aktarmalar olacak ancak bütçenin bir transfer
bütçesine, bir maaş bütçesine dönüşmemesi lazım. İkincisi varsa fuzuli, verimli
olmayan harcamaların azaltılması lazım. Bu konuda bundan sonraki bütçe
talimatları da önemli olacak" dedi.