İltihaplı sivilce (akne) nedir, nasıl geçer?
İltihaplı sivilce (akne) nedir, nasıl geçer?
Sivilceden (Akneden) bahsediliyorsa hepsinin ortak bir özelliği vardır: Tıkanmış gözenekler. İltihaplı sivilceyi (akneyi) iltihaplı olmayan sivilceden (akneden) ayıran nokta ise tıkanmış gözeneklerin içindeki bileşenler ve altında yatan nedenlerdir.
İltihaplı Sivilcelerin (Aknelerin) Diğer Sivilcelerden (Aknelerden) Farkı Nedir?
İltihaplı sivilce (akne) ; şişmiş, kızarmış, yağ ve ölü deri hücreleri ile derinlemesine tıkanmış gözeneklerden Propionibacterium acnes (P. acnes) olarak adlandırılan bakterinin etkisiyle ortaya çıkar. İltihaplı olmayan sivilceler (akneler) ise bunun aksine cilt yüzeyine daha yakındır ve bakteri içermez.
İltihaplı Sivilce (Akne) Türleri Nelerdir?
İltihaplı sivilceler (akneler) birbirinden farklıdır ve her iltihaplı sivilce (akne) türünde işe yarayan ayrı ayrı tedavi yöntemleri bulunur. İltihaplı sivilcelerin (aknelerin) geçmesi doğru tedavi yönteminin tercih edilmesine bağlıdır. Bu yüzden cildinizdeki sivilcenin (aknenin) türünü tespit etmeniz oldukça önemlidir.
En sık rastlanan iltihaplı sivilce (akne) türleri aşağıdaki gibidir;
- Papüller: Bunlar küçük, pembe-kırmızı yumrular şeklinde cilt yüzeyinde görülürler.
- Püstüller: İçi irin dolu papüllerdir.
- Nodüller: Deri altında yerleşen daha sert pembe-kırmızı kabartılardır.
- Kistler: Kistler en ciddi iltihaplı sivilce (akne) tipidir. Nodüller gibi cilt yüzeyinin altında bulunurlar. İrin dolu, genellikle büyük olan kistler dokunulduğunda acı verirler.
İltihaplı sivilceler (akneler) yüzde daha yaygın olarak görülse de boyun, göğüs, sırt ve omuzlarda da çıkabilir.
İltihaplı Sivilceler (Akneler) Nasıl Tedavi Edilir?
İltihaplı sivilce (akne) yayılabilir ve geçtiği zaman iz bırakabilir, bu sebeple çıktığı anda tedaviye hemen başlamak en iyisi olacaktır. Sivilce (akne) tipi ne olursa olsun ilk yapılması gereken uygun sivilce (akne) karşıtı ürünler ile günlük bakımın sağlanmasıdır. Günlük bakıma düzenli bir şekilde devam etmek gerekir. En az 3-4 haftada etki beklenmeli, yağlanma kontrol altına alındığında veya sivilceler (akneler) geçtiğinde bile doğru bakım ve tedavi bırakılmamalıdır.
1. Dermozkozmetik Ürünler
İltihaplı sivilceler (akneler) için birçok farklı reçetesiz, dermokozmetik ürün mevcuttur. Aşağıdaki bilgiler ışığında bu ürünlerin içinde çoğunlukla bulunan üç ana maddeyi yakından tanıyabilirsiniz;
Benzoil peroksit: Bu bileşen sivilce (akne) gelişiminde önemli rol oynayan P. Acnes isimli bakteriyi azaltarak yardım olur ve böylece iltihaplı sivilceyi (akneyi) azaltır. Bazı kişilerde cildi kurutup tahriş edebilir.
Salisilik asit: Bu madde cilt yüzeyinde sebumla birleşip gözenekleri tıkayan ölü hücrelerin soyulmasını ve atılmasını sağlar. Bu yolla gözeneklerin derinliklerindeki ölü hücreler ciltten arındırılır. Ayrıca iltihaplı sivilce (akne) lezyonlarının azalmalarını sağlar ve tekrar çıkmalarını önler. Salisilik asit tüm cilde uygulanabilir fakat cildin yeterince nemli olduğundan emin olunmalıdır. Çünkü bu bileşen zamanla kuruluğa neden olabilir.
Sülfür: Bu maddeyi birçok sivilce (akne) tedavi ürününde bulabilirsiniz ama en iyi sonuç hafif ve iltihaplı olmayan sivilcelerde (aknelerde) alınır. İltihaplı sivilceleri (akneleri) kötü etkilemez fakat tedavi açısından da pek bir işe yaramayacaktır.
Cilt bakım rutininize salisilik asit ve benzoil peroksit içeren bir temizleyici ekleyerek başlayabilirsiniz. Değişiklik fark edinceye kadar birkaç ay geçebilir. Unutmayın ki iltihaplı sivilce (akne) her zaman hafif ve reçetesiz cilt bakım ürünlerine cevap vermeyebilir. Özellikle de aşırı yayılmış ve tekrar tekrar oluşuyorlarsa bu ihtimal artar. Üç ay geçmesine rağmen herhangi bir değişiklik gözlemlemiyorsanız bir dermatoloğa görünmeyi düşünebilirsiniz.
2. Reçeteli İlaç Tedavileri
Semptomlarınıza bağlı olarak dermatoloğunuz bir veya birkaç reçeteli ilacın kombinasyonunu ya da topikal sivilce (akne) kremlerini önerebilir, bunlar aşağıda detaylı bir şekilde açıklanmıştır;
Topikal retinoidler: Retinoidler, ölü cilt hücrelerini temizleyen güçlü A vitamini türevleridir. Bazı reçetesiz yaşlanma karşıtı ürünlerde yer almakla beraber reçeteli ve güçlü retinoidler en çok iltihaplı sivilceler de (akneler de) etkilidir. Retinoidler, kızarıklık ve soyulmalara sebep olmasının yanı sıra, cildinizi UV ışınlarına karşı da daha hassas bir hale getirir. Bu nedenle retinoid kullanırken güneş kremi kullandığınızdan emin olmanız gerekir.
İzotretinoin: A vitamininden türetilen bu oral ilaç, sivilce (akne) için reçete edilen en güçlü tedavilerden biridir. İzotretinoin bir dizi yan etkiye neden olabilir. Bu nedenle topikal veya sistemik diğer tedavilere cevap vermeyen veya çok şiddetli iltihaplı kistik sivilce (akne) problemi yaşayanlar için reçete edilir. Eğer hamileyseniz, emziriyorsanız ya da hamile olabileceğinizi düşünüyorsanız izotretinoin kullanılmaz.
Oral antibiyotikler: Antibiyotikler P. Acnes baskılayarak iltihaplı sivilcelerin (aknelerin) gerilemesini sağlar. İltihaplı sivilceleriniz (akneleriniz) varsa dermatoloğunuz günlük bakım ürünleri ve topikal tedaviyle birlikte ağız yoluyla alınan bir dizi antibiyotik ilaç reçete edebilir. Antibiyotikler genelde yaygın sivilcelerde (aknelerde) bakterileri kontrol altına almak için geçici olarak kullanılır.
Topikal antibiyotikler: Oral versiyonlarının aksine deriye sürülen topikal antibiyotikler sadece iki aya kadar günde iki kere şeklinde kısa bir zaman dilimi süresince alınabilir. Fakat, oral antibiyotikler kadar güçlü olmadıkları için daha hafif sivilce (akne) tiplerinde en iyi etkiyi gösterirler.
Hormon tedavileri: Bazı iltihaplı sivilcelerin (aknelerin) sebebi hormon dengesizliğidir. Bu gibi durumlarda dermatoloğunuz hormon düzenleyici ilaçlar yazabilir. Ek olarak, doğum kontrol hapları, adet döngülerinden önce ve döngü sırasında daha fazla iltihaplı sivilce (akne) yaşayan bazı kadınlar için işe yarayan bir ilaçtır. Anti-androjen ilaç türleri ise alışılmadık derecede yüksek androjen seviyelerinin neden olduğu nodüllere ve kistik akneye yardımcı olabilir.
3. Cilt Bakımı
Eğer cildinize düzenli olarak bakım yapmazsanız, iltihaplı sivilcelere (aknelere) karşı koyan hiçbir tedavi yöntemi işe yaramaz. Yukarıda bahsi geçen tedavi metotlarından en iyi verimi alabilmek için cilt bakım tavsiyelerine uyduğunuzdan emin olun;
- Hiçbir sivilce (akne) lezyonunu patlatmaya çalışmamalısınız, bu özellikle iltihaplı sivilce (akne) için önemlidir. Bunu yapmak hem iltihaplanmayı artırır hem de iz oluşumuna yol açabilir.
- Yüzünüzü sabah ve gece cildi tahriş etmeyen, nazik ve jel bazlı bir temizleyici ile yıkayın.
- Siyah nokta ve gözenek genişliği sorunu yoğunsa yıkama sonrası tonik, haftalık maske veya eksfoliasyon yapan ürünlerle derin temizlik yapın.
- Spor yaptıktan hemen sonra duş alın.
- Temizleme rutininizi bir nemlendirici ile tamamlayın. Özellikle kuruluk olan deri bölgelerinde bu adımı atlamak cildinizdeki doğal yağları ve suyu tüketebilir. Buna karşılık, yağ bezleriniz daha fazla yağ üretir, bu da daha fazla akneye (sivilceye) yol açar. Öte yandan, nemlendiricilerin sık ve yoğun kullanımı da sivilceyi (akneyi) artırabilir. Az miktarda, özellikle kuruluk olan yerlere uygulayın.
- Her gün güneşten koruyucu bir krem veya güneş koruyucu içeren bir nemlendirici kullanın. Bu, cildinizi UV ışınlarından korumaya yardımcı olmakla birlikte, cildinizi güneşe karşı daha hassas hale getiren retinoidler veya diğer tedavilerde olmazsa olmaz bir adımdır.
- Makyaj yapacaksanız, gözeneklerinizi tıkamayacak veya sivilcelerinizi (aknelerinizi) daha da kötüleştirmeyecek yağsız ve komedojenik olmayan seçenekleri deneyin. Ayrıca gece yüzünüzü yıkamadan önce makyajınızı iyice çıkardığınızdan emin olun.
İltihaplı Sivilceyi (Akneyi) Geçirmek İçin Ne Yapmalı?
İltihaplı sivilceleri (akneleri) tedavi etmek bazen imkansız bir görev gibi hissettirebilir. Yağsız bir nemlendirici, jel bazlı bir temizleyici ve sivilce (akne) izlerine karşı salisilik asit içeren basit bir cilt bakım rutini benimseyerek işe başlayın. Eğer iltihaplı sivilceniz (akneniz) hafifse, muhtemelen reçetesiz ürün ve bakım yöntemlerinden iyi sonuçlar alabilirsiniz. Bunları birkaç hafta deneyin ve sivilcenin (aknenin) nasıl tepki verdiğini gözlemleyin. Eğer birkaç ay sonra herhangi bir gelişme gözlemlemezseniz doktorunuzdan randevu alın.
İltihaplı sivilceyle (akneyle) yaşamak zorunda değilsiniz. Günümüzde birçok iyi tedavi yöntemi var ve içlerinden biri cildinizi temizlemeye yardım edecektir. Sizin için işe yarayanı bulmak sadece biraz zaman ve sabır gerektirir. Dermatoloğunuz sizi inceledikten ve sizden gerekli testleri istedikten sonra önereceği tıbbi tedaviyle çok daha hızlı bir cevap almanız mümkündür. Böylece ulaşılan sonuç sizi daha fazla mutlu eder.
“Söz konusu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye niteliğinde değildir. Lütfen uzman görüşüne başvurunuz”.
İlginizi Çekebilir
Maskne Nedir, Nasıl Çıkar?
Son birkaç aydır hayatımıza giren koronavirüsle yaşamayı pek çoğumuz öğrendik. Bu süreçte koronavirüsten korunmak için hayatımızın vazgeçilmezlerinden...
Akne (Sivilce) Eğilimli Ciltler İçin Cilt Bakım İpuçları
Karma, yağlı ve akne (sivilce) eğilimli ciltlerin bakımı zordur. Bu cilt tiplerine dair bakım ipuçlarını sizler için derledik. PAYLAŞ...