17.05.2002 - 01:00 | Son Güncelleme: 17.05.2002 - 01:00
UFUKLARIN EFENDİSİ
Jason Goodwinin Ufukların Efendisi Osmanlılar kitabı Sabah Yayınları tarafından Türkçeye çevrildi. Kitabın en enteresan tarafı Büyük devlet olmanın ön şartını bilerek veya bilmeyerek satır aralarına sıkıştırması.
Jason Goodwinin Ufukların Efendisi Osmanlılar kitabı Sabah Yayınları tarafından Türkçeye çevrildi. Kitabın en enteresan tarafı Büyük devlet olmanın ön şartını bilerek veya bilmeyerek satır aralarına sıkıştırması. ..... Bu kitap, mevcut olmayan bir halk hakkındadır. Osmanlı sözcüğü bir yer tanımlamaz. Günümüzde Osmanlıca konuşan yoktur. Sadece birkaç profesör onların şiirini anlar. 1964te Sofyada yapılan bir şiir sempozyumunda, bazı kişiler klasik Osmanlı şiirini tanıtmasını istediklerinde, bir Türk şair ters bir şekilde, Bizim klasiğimiz yoktur, diye cevap vermişti. Osmanlı İmparatorluğu, altı yüzyıl boyunca varlığını sürdürdü. 14. yüzyıl başlarında, Anadoluda, dağ eteklerindeki küçük bir beylikten, Adriyatikten Karadenize kadar uzanan Balkan Yarımadası, Yunanistan, Sırbistan, Bulgaristan ve Tuna Nehrinin kuzeyinde Eflak ve Boğdanın sözde prenslikleri de dahil olmak üzere, Bizanstan arta kalanları fethetmeye kadar ilerlediler. 1453te, İstanbulun fethi ile birlikte Kırım Tatarlarının onlara boyun eğmesi, Karadenizin denetim altına alınmasıyla tamamladı. 1517de, İslamın kalbi olan Suriyeyi, Arabistanı, Mısırı, Mekke ve Medineyi ele geçirdiler. Osmanlı İmparatorluğu, Avrupayı Ortadoğuya bağlayan yolları denetlediği için Tuna Nehrinden Nil Nehrine kadar genişledi. İmparatorluk, o günlerde İslami, askerî, uygar ve hoşgörülüydü. Onun sınırları dışında yaşayanlar için imparatorluk rahatsız edici ve korku vericiydi. Kendi tabiiyetinde olanlar için ise öylesine inanılmaz derecede enerjik, şevk dolu, istekli ve düzenliydi. O dönemin insanları ilahi yardım gördüklerine inanırlardı. Ama 17. yüzyılın başlarında, Osmanlılar sendeledi. Akdeniz ikinci mevkie geriledi. Batı ülkeleri kavgalı ve dağınıktılar; ama çekişmeleri canlı ve ilerletici oldu. Osmanlı İmparatorluğunda, İslam dünyasındaki savaşlar çoktan kazanılmış, tartışmalar çoktan bastırılmış, yasalar yazılmıştı ve Osmanlılar eskiye takılıp kalmıştı. İmparatorluk, sonraki üç yüz yılda, yaklaşmakta olan çöküşünün belirtilerine karşın direndi. Hizipçi ve derme çatma politikaları, yolsuzluklarla delik deşik olmuş, amaçları tembellikle kaplanmıştı. Sir Thomas Roe 1621de, [Osmanlı İmparatorluğu] gençlik ve kuvvet kaybolduktan sonra geriye kalan ve birçok suiistimalle harap olmuş yaşlı bir vücuda benziyordu diye yazdı. Harap olmuş yaşlı vücut, en büyük düşmanları Rus çarı ve Habsburg imparatorundan da daha uzun, neredeyse üç yüz yıl daha yaşadı. Osmanlılar, 1878e kadar Bosnadan sökülemedi; padişahın Mısır üzerindeki hâkimiyeti, en azından unvan olarak, 1882ye kadar sona erdirilemedi. Adriyatik sahilindeki Arnavutluk, Osmanlıların 15. yüzyılda boyun eğmesini sağladıkları en zorlu eyaletti; ama Arnavutlar 1909da hâlâ İstanbuldaki Meclise mebus gönderiyorlardı. Tebaasının birçoğu Müslüman olmamakla beraber, bu İslami bir imparatorluktu. Doğu ile Batı arasındaki yolları denetimi altında tutuyor, ama ticaretle pek ilgilenmiyordu. Herkesin fikir birliği ettiği gibi bir Türk imparatorluğu idi; ama yüksek rütbeli yöneticilerinin, subaylarının ve askerlerinin çoğu Balkan Slavlarındandı. Genelde dini açıdan bağnaz değillerdi; Sünni Müslümanlar olarak, Kuranın yorumunda ılımlı olan Hanefi ekolünü izlerlerdi. 60 PUANLIK SORU Dört öğrenci, sabahleyin uyanamamışlar ve matematik finalini kaçırmışlar. Ertesi gün hocalarına gitmişler, zar zor ikna etmişler, arabaya bindik, yolda lastik patladı, o yüzden kaçırdık demişler. Hocaları, Üç gün sonra gelin, sizi imtihana alacağım demiş. Üç gün sonra matematik hocası bu dört öğrenciyi dört ayrı köşeye birbirlerine uzak şekilde oturtmuş. Beş tane soru sormuş. Sayfanın ön yüzünde dört matematik sorusu.. Dördü de basit soru ve herbiri on puan.. Geçmek için en az 50 puan lazım. Kağıdın arkasındaki soru ise 60 puanlık ve şöyle: Hangi lastik patladı?( İnternetten)