

Kolombun Getirdikleri


26.05.2011 19:35:55
Öncelikle kendini getirdi Kristof Kolomb, nereye geldiğinin farkında olmadan.
Üç gemi getirdi, nereye getirdiğini bilmeden.
Zorlu yolculukta bitkin düşmüş tayfalar getirdi beraberinde.
İber Yarimadasındaki Polos limanından üç gemide taşıdığı denizciler, yiyecek, içecek ve ihtiras ile ayrılmıştı Kristof Kolomb.
Önce gemilerle ilgilenelim.
Santa Maria, Pinta ve Ninadır gemilere verilen isimler.
Yalvaç Uralın Amerikadan Gelen Hindistancevizi başlıklı yazısında verdiği bilgiye göre Santa Maria ağır ticaret gemisidır, Pinta ve Nina isimli gemiler ise süratli yelkenlilerdir.
Daha çok bilgiye ulaşmak için Jacques Attalinin Mehmet Ali Kılıçbay tarafından Türkçeye çevrilen 1492 isimli kitabında verdiği bilgilere bakalım:
Pinta adındaki gemi yirmi metre uzunluğunda, altı metre genişliğinde, üç metre su çekimi olan, altmış tonilatoluk bir gemidir. Nina isimli ikinci gemi biraz daha küçüktür. Maria Galente adlı tekne diğerlerinden daha büyük ve iki kat daha ağır olan bir gemidir.
Kolomb Pintayı mutlulukla, diğer ikisini kerhen kabul etmiş. Amiral sancağı Santa Mariaya çekilmiş
Attaliye göre; denize açılan gemilerde onbeş aylık yiyecek ve altı aylık su bulunmaktadır.
Üç gemide birçok denizci getirdi. Denizci sayısında tereddütler var. Tek sayı etrafında birlik sağlanmıyor.
Yine Attaliye göre; kaptanı Vicante Yanez Pinzon olan Ninaya 20 tayfa, kaptanı Martin Alonsa Pinzon olan Pinta 26 tayfa, kaptanı Juan de la Casa olan Santa Mariaya Kolomb ve 29 tayfa biner. Bunlardan başka ne geliyordu Amerikaya? Kraliçe İsabellanın, Kaptan Kolombun ve tayfaların ihtirasları!
Avrupa geliyordu Amerikaya, temelli geliyordu.
Fuat Sezginin Coğrafî Keşiflerin Nedenleri Ve Sonuçları isimli yazısında belirttiği gibi, Avrupalıların Amerikaya sızışları Kolomb ile başladı.
Endülüsün yaşadığı kader ve kahır geliyordu Amerikaya.
Neler olmuştu Endülüste?
Roger Crowley, Cihat Taşçıoğlu tarafından Türkçeye Son Büyük Kuşatma 1453 adıyla çevrilen eserinde, İspanyanın Katolik krallarca geri alınması sürecinin 1492de tüm Müslümanların ve Yahudilerin dinlerinden döndürülmesi ya da ülkeden kovulmasıyla sonuçlandığını yazmış.
Zahmetli ve usandırıcı deniz yolculuğunun ardından 12 Ekim 1492 günü sabaha karşı ayak basarlar Guanahani Adasına.
Kolomb, Kastilya Ve Leon Krallığı adına el koyduğu bu adaya San Salvador adını verdi.
Ayak bastığı her yere bir ad koyacaktır Kolomb.
Atalinin de belirttiği gibi, sahip olmak ad koymakla başlar; sahiplenmek kastıyla hareket eden Avrupa, önce ulaştığı yerlere ve halklara ad verir, sonra önyargılı davranarak ve kelimelerini kullanarak sınıflandırır, sonunda işgal eder.
Kolomb vardığı yerin Avrupa tarafından bilinmeyen bir kıta olduğunun, gördükleri insanların Asyalı olmadıklarının farkında değildi.
Kolomb ilk defa 12 Ekim 1492 tarihinde vardığı Amerika Kıtasına, 03 Ağustos 1492 gününden başlayarak on yıl içinde dört yolculuk yaptı. Diğer yolculukların başlangıç tarihleri: 25 Eylül 1493, 20 Mayıs 1498, 3 Nisan 1502.
Gidilen yerin Hindistan olmayıp, Avrupalılar için yeni bulunan bir yer olduğunu anlamak Kolombun ölümünden kısa bir süre sonra 1507 yılında Amerika Vespuçiye (Amerigo Vespucci) kısmet oldu. Vespuçi böylece kıtanın isim hakkını da kaptı.
Kolombun gerçek hedefi durumundaki Hindistana ise Ümit Burnunu dolaşan Portekizli Vasko do Gama varacak 1498 yılında.
Büyük ihtimalle o tarihe kadar Amerikalılar da Avrupalılardan habersizdiler.
O habersiz vakitlere geri dönebilmek için kim bilir neler verirlerdi!
Avrupadan habersiz olmak özellikle o devirde bahtiyarlık sayılırdı.
Amerikalılar silâh bilgisi bakımından da zayıf durumdaydılar.
Kolombu karşılayan yerlilerin silahlarının olmadığını yazan Attaliye bakılırsa, öyle bilgisizler ki uzatılan kılıcı keskin tarafından utup ellerini kesiyorlarmış.
Bunları insandan saymamış Kolomb! Savaşçı ve donanımlı canlılarla karşılaşsaydı insan sayar mıydı acaba.
Kolomb Yeni Dünyaya hastalık hastalık getirdi, Eski Dünyaya hastalık götürdü.
Norman Devies, Mehmet Ali Kılıçbay yönetimindeki bir heyet tarafından çevrilen Avrupa Tarihi isimli eserinde; bu yolculuk sonunda Amerikalıların çiçek, zatülcenp ve tifüs hastalıklarıyla; Avrupalıların frengi hastalığıyla tanıştıklarını yazmıştır. Avrupadan getirilen hastalıkların Amerikada yol açtıkları salgınların sonuçları korkunç oldu.
Sunay Akının Kız Kulesindeki Kızılderili isimli eserindeki ifadesiyle; 12 Ekim günü öğleden önce Kristof Kolomb''un toprağa ayak atmasıyla işkence, sömürü, kan ve kölelikten oluşan yapının temeli atılmış olur. Kolomb, Amerika''ya yalnzca bulaşıcı hastalıkları değil, insanlığın sonucu hazırlayacak savaş denilen ilkelliği de taşımıştı.
Amerikadan Avrupaya yiyecek götürdüler.
Amerikadan baharat, kahve, tütün, kauçuk, domates, patates, mısır gibi yiyecekler ve altın getirdi.
Amerikalı numune insanlar da getirildi. Bakılsın görülsün, köle olarak değerlendirilsin diye
Amerikaya kıyım gitti; Amerikadan refah geldi.
Deviesin de belirttiği üzere, gerçekte kazananı tek taraf olan bir ticaretti bu.
Amerika Kıtası kısa zamanda kıyımlarla öyle yerlisizleştirildi ki beyaz efendiler çalıştırmak üzere Afrikadan köleler getirdiler!
Davis, bu maceranın Avrupayı çok etkilediğini, Yeni Dünyaya ulaşabilen ülkelerle ulaşamayan ülkeler arasında uçurum oluştuğunu yazmıştır.
Attali ise Kolombun yolculuğu sonrasında Avrupanın dünyada egemen güç durumuna yükseldiğini tespit etmiştir.
Anlaşıldığı üzere, Kolombun Amerikaya yolculuğu Barselonadaki anıtına biraz yakından ve biraz uzaktan bakmakla geçiştirilecek kadar sıradan bir iş değil.