2020 Nobel Edebiyat Ödülü Amerikalı Şairin
İsveç Kraliyet Akademisi 2020 yılı için edebiyat ödülünün sahibini açıkladı.Amerikalı şair Louise Glück Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü.Louise Glück’ün ödülü almasıyla ilgili açıklama şöyle:
Yalın bir güzellikle, bireysel varoluşu evrenselliğe ulaştıran şaşmaz şiirsel sesi” nedeniyle ödüle layık görüldüğü belirtildi.
Sarihlik arayışıyla biçimlendirdiği yapıtlarında, çocukluğu, aile yaşamını, ebeveynlerle ve kardeşlerle ilişkileri ele aldığı, bunların, yapıtların merkezini oluşturduğuİsveç Kraliyet Akademisi
Peki ülkemizde çok da tanınmayan şair ve yazar Louise Glück kim?
Louise Elizabeth Glück şair ve denemeci.1943 yılında New York’da doğdu. Louise’in babası Daniel yazar olma konusunda çok istekliydi ancak eşinin erkek kardeşiyle beraber ticarete atıldı.Annesi Beatrice ise Wellesley Koleji’nden mezun oldu ve genç yaşlarda şiir yazmaya başladı
Glück gençliğinde anorksiya nevrosa ile mücadele etti ve bu gençlik yıllarının belirleyici sorunlarından biri oldu. Bir denemesinde rahatsızlığının annesinden bağımsızlaşma çabasının sonucu olduğunu yazmıştı.
Liseyi bitirmeden önce hastalığına odaklandı ve 1961 yılında liseden mezun oldu.
Rahatsızlığı ve tedaviye odaklanması nedeniyle bir koleje tam zamanlı öğrenci olarak kayıt olmadı ve üniversitede şiir sınıfına yazıldı.Daha sonra şiir workshoplarına katıldı.
Columbia Üniversitesi’ni bitirmeden ayrıldı ve hayatını idame ettirmek için sekreterlik yapmaya başladı.1967 yılında Charles Hertz Jr. ile evlendi anca bu evlilik bir yıl sonra sona erdi.1968 yılında sadece boşanmadı ve ilk şiir kitabını yayınlattı.
Firstborn isimli kitap olumlu eleştiriler aldı.1971’den sonra Goddard Kolejinde şiir dersleri vermeye başladı.1975 yılında ikinci kitabı The House on Marshland kitabı basıldı ve başarı elde etti.
Bu arada bir erkek çocuk annesi oldu ve daha sonra oğlunun babası John Dranow ile evlendi.
1980’de üçüncü kitabı Descending Figure yayımlandı.Aynı yıl Glück’ün Vermontta ki evi yandı ve bütün mal varlığını kaybetti.
Bu trajediden sonra Glück tekrar şiir yazmaya başladı. The Triumph of Achilles(1985) yılında basıldı ve 1992 yılında The Wild Iris isimli en popüler kitabı yayımlandı.Kitap ertesi yıl Pulitzer Ödülü’nü kazandı.
2014’te ise Faithful and Virtuous Night (Sadık ve Erdemli Gece) kitabıyla Ulusal Kitap Ödülü’nü kazandı.
Glück’ün şiirlerinde ana temalar ölüm,reddedilme,kayıp,ilişkilerin başarısızlığı,iyileşme ve yenilenme girişimleridir.
Ülkemizde daha önce bir şiir seçkisi yayınlanan yazarın kitaplarını bulmak maalesef çok kolay değil.
Bugüne kadar 12 şiir kitabı basılan yazar 2020 yılında Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü.Usta yazar Nobel Edebiyat Ödülü ile birlikte 10 milyon İsveç Kronu’nun da sahibi oldu.
Nobel Edebiyat Ödülü’nde Geçen Yıl
İsveç Kraliyet Akademisi’nde 2018 yılında yaşanan taciz skandalı nedeniyle Edebiyat ödülü ertelendi.2018 ve 2019 yıllarının ödülleri birlikte verildi.
2018 yılında Polonyalı Olga Tokarczuk,2019 yılında ise Avusturyalı yazar Peter Handke ödülü kazandı.
Hatırlayacağınız gibi İsveç Kraliyet Akademisi üyesi Katarine Frostenson’ın eşi Jean Jacques Arnault taciz skandalına karışmış ve 18 kadın yazar tarafından tacizle suçlanmıştı.
Nobel Edebiyat Ödülü Alan Kadın Yazarlar
Louise Glück Nobel Edebiyat Ödülü’nü alan 16.kadın yazar oldu.Daha önce;
- 1909-Selma Lagerlöf-İsveç
- 1926 Grazia Deledda-İtalya
- 1928-Sigrid Undset-Norveç
- 1938-Pearl S.Buck-Amerika Birleşik Devletleri
- 1945-Gabriela Mistral-Şili
- 1966-Leonie Nelly Sachs-İsveç
- 1993-Toni Morrison-Amerika Birleşik Devletleri
- 2004-Elfriede Jelinek-Avusturya
- 2007-Doris Lessing–Birleşik Krallık
- 2009-Herta Müller-Almanya
- 2013-Alice Munro-Kanada
- 2015-Swetlana Aleksiyevic-Beyaz Rusya
- 2018-Olga Tokarczuk-Polonya
- 2020-Louise Gluck-Amerika Birleşik Devletleri