|Haberler/...


NASA: 10.000 Yıllık Buzul Tabakası Yok Olmak Üzere


ESA tarafından Antarktika buzulundan çekilen görüntüler: Soldaki 2002 yılına ait; sağdaki ise 2012 yılındaki parçalanmadan sonraki hal.
NASA'nın yeni bir çalışmasına göre, Antarktika'nın geriye kalan son bölümü olan Larsen B Buz Tabakası ciddi şekilde zayıflıyor. Çalışmaya göre, geriye kalan son kalın buz tabakasının önümüzdeki on yıl içerisinde tamamen parçalanacağı öngörülüyor.
Buz tabakaları, buzulların bir uzantısıdır ve bariyer görevi üstlenir. Bu tabakaların yok olması, buzulların potansiyel olarak daha hızlı küçülmeleri ve dolayısıyla da küresel olarak deniz seviyelerinin yükselmesi anlamına geliyor.
NASA'nın Kaliforniya'daki Tepkili Çalıştırma Laboratuvarından Ala Khazendar'ın öncülüğünü yaptığı çalışma ekibi, buz tabakasının hızla eridiğini ve daha çok parçalandığını fark etti. Erime sonucu ortaya çıkan akıntı buz tabakasında büyük çatlaklara sebep oluyor.
Khazendar, şu açıklamalarda bulundu:
"Bunlar, kalan parçaların da dağılacağının işaretleridir. Bu olay, bilimsel olarak izlemesi oldukça etkileyici bir olay olsa da Gezegenimiz için kötü bir haber."
Larsen B Buz Tabakasının en az 10.000 yıldan beri var olduğu düşünülüyor.
Bu buzul tabakasının parçalanması 2002 yılındaki parçalı kopuşlarından sonra ortay çıktı. Slate'den meteoroloji uzmanı Eric Holthaus'a göre, buz tabakası giderek parçalandı ve altı hafta içerisinde kayboldu. Böyle büyük bir buz tabakasının bu kadar hızlı kaybolmasına daha önce şahit olunmamıştı.
Larsen B Buz Tabakasının parçalanmasına Kuzey Yarımkürede kış ayları yaşanırken, Antarktika yarımadasındaki sıcak yaz döngüsünün sebep olduğu düşünülüyor. NASA'ya göre, bu eğilimler 2002 yılının sıcak yazlar geçirmesine neden oldu.
Larsen B Ocak 1995'te 4445 milkare ölçüldü. Şubat 2002'de büyük parçalanmadan sonra 2573 milkareye düştü ve bir ay sonra 1337 milkare idi. Şuan ise sadece 618 milkare. Amerika'nın en küçük eyaleti Rhoe Adası'nın yarısından daha küçük. 20 yıl önce ise Connecticut'tan biraz küçüktü.
Çalışmanın ortak yazarlarından buzul bilimci Eric Rignot, çalışmanın buz tabakalarının Güney Kutba yaklaşmasıyla iklimdeki ısınmayı nasıl etkileyeceği konusunda ipuçları vereceğini söyledi.
Khazendar şunları ekledi:
"Larsen B ile ilgili etkileyici olan diğer bir unsur ise nasıl bu kadar hızlı yer değiştirdiğidir. Değişim durmak bilmiyor."
Innsbruck Üniversitesinden Helmut Rott ESA'nın Larsen B Buz Tabakasının 2012 Nisan ayındaki uydu görüntülerini inceledikten sonra: "Buz tabakaları atmosferik ısınmaya ve okyanus sıcaklığına karşı oldukça hassastır" dedi.
Bölgedeki diğer önemli buz tabakaları da yıllardır değişmektedir. Larsen A, Ocak 1995'te parçalandı. Larsen C ise biraz parçalanma ve erime yaşasa da mevcut durumunda bulunuyor.
Güncelleme: 27/05/2015
Kaynak: Jareen Imam, "NASA: 10,000-year-old Antarctic ice shelf will disappear by 2020", cnn.com, çev. Ayşegül Kesmez, yaklasansaat.com, 18/05/2015.