4. evre meme kanseri, kanserin gelişen bölgenin dışına yayılan evresidir. Genellikle ilk yayıldığı organların başında karaciğer ve akciğer gelir. Bununla beraber aşağıdakilerden birine veya birkaçına eş zamanlı yayılabilir:
- Uzak lenf düğümleri
- Beyin
- Karaciğer
- Akciğerler
- Kemikler
Meme kanserinin 4. Evresi aynı zamanda metastatik meme kanseri veya ileri meme kanseri olarak adlandırılır. Pek çok meme kanseri türü olduğu için birçok tür meme kanseri tedavisi de vardır. İlk gelen tedavi seçenekleri şunlardır:
- Kemoterapi
- Radyasyon tedavisi
- Ameliyat
- Hormon tedavisi
- Hedefli tedavi
- Biyolojik terapi (İmmünoterapi)
- Klinik denemeler
- Palyatif bakım
1. Kemoterapi
Kemoterapi’de, kanser hücrelerini öldürmek ve kanser büyümesini yavaşlatmak için bir veya daha fazla ilaç kullanır. İlaçlar ağızdan veya damardan alınır. Daha sonra kan dolaşımına girerler. Bu şekilde, ilaçlar kanserin orijinal bölgesini ve vücutta kanser hücrelerinin yayıldığı alanları hedefleyebilir.
Kemoterapi ilaçları ayrıca vücuttaki kanserli olmayan hücreleri de etkiler. Bu nedenle, insanlar aşağıdakileri içerebilecek yaygın kemoterapi yan etkileri yaşarlar:
- Yorgunluk
- Mide bulantısı
- Kusma
- Kabızlık
- Saç kaybı
- Düşük kan sayımı
Yan etkiler genellikle kemoterapi tamamlandıktan sonra azalır. Mide bulantısı önleyici ilaçlar, bağışıklık güçlendirici iğneler ve diğer destekleyici yöntemler bu yan etkileri azaltmaya yardımcı olabilir.
2. Radyasyon Tedavisi
Radyasyon tedavisi hem kanser hücrelerini yok etmek hem de kanser büyümesini yavaşlatmak için güçlü X ışınları veya diğer radyasyon türlerini kullanır. Radyasyon iki yolla kullanılabilir:
- Vücudun dışından kanserin büyüdüğü bölgeye odaklanmış şekilde,
- İğne, tüp veya pellet ile bir tümörün içine veya yakınına yerleştirilmiş bir şekilde uygulanabilir.
Meme kanserinin 4. Evresi için, radyasyon genellikle bir soruna neden olan kemik veya beyin gibi belirli bir metastaz (hücre ölümü) bölgesinde kullanılır. Radyasyon tedavisi yorgunluğa, cilt yanıklarına ve cilt tahrişine neden olabilir. Ayrıca, iltihaplı akciğer dokusu ve kalp hasarı gibi nadir fakat ciddi komplikasyonlara da neden olabilir.
3. Ameliyat
4. evre meme kanseri için cerrahi yaygın bir tedavi olmamakla birlikte, bazı seçilmiş durumlarda önerilebilir. Bu cerrahi seçenekler, kanserin yayıldığı yere ve ilişkili semptomlara bağlıdır. Örneğin, akciğer veya karaciğerdeki iyi tanımlanmış bir tümör ameliyatla çıkarılabilir.
Ayrıca bu meme kanserinde cerrahinin genel sonucu iyileştirdiği gösterilmemiştir, ancak araştırmalar hala devam etmektedir.
Bazen beyin metastazları ameliyatla alınabilir. Olası komplikasyonlar, ameliyatınızın yerine bağlı olacaktır. Genel olarak, ameliyatla ilişkili komplikasyonlar arasında şişme, enfeksiyon ve kanama bulunur.
4. Hormon Tedavisi
Hormon tedavisi, kanserin hormon reseptörünün pozitif olduğu durumlarda kullanılır. Bu, vücutta üretilen östrojen veya progesteronun kanserin büyümesini ve yayılmasını kolaylaştırdığı anlamına gelir.
Tamoksifen, meme kanseri hücrelerindeki östrojen reseptörlerini bloke eden bir ilaçtır. Bu, hücrelerin büyümesini ve bölünmesini durdurur. Yan etkiler arasında sıcak basmaları ve vajinal akıntı bulunur.
Aromataz inhibitörleri (AI) olarak adlandırılan diğer ilaçlar vücuttaki östrojen üretimini durdurur ve östrojen seviyelerini düşürür. Yaygın AI’lar şunları içerir:
- Anastrozol (Arimidex)
- Letrozol (Femara)
- Eksemestan (Aromasin)
AI’lerin yan etkileri şunları içerir:
- Kas ağrısı
- Eklem sertliği
Hormon tedavisi bazen östrojen yoksunluğu semptomlarına yol açabilir. Sıcak basması gibi semptomlara yardımcı olabilecek tedaviler vardır.
5. Hedefe Yönelik Tedavi
Hedefe yönelik tedaviler, bir kanser hücresindeki belirli reseptörleri veya anormal hücre artışlarına neden olan hedef yolları hedefleyerek çalışan ilaçlardır. Genellikle diğer tedavilerle birlikte kullanılırlar.
Hedeflenen tedaviye bir örnek, HER2-pozitif meme kanseri olarak bilinen agresif bir kanser türünü tedavi etmek için kullanılan trastuzumab’dır (Herceptin).
HER2 pozitif meme kanseri, insan epidermal büyüme faktörü reseptör 2’nin (HER2) yüksek seviyelerine yol açar, bununla beraber hücre yüzeyinde bulunur ve hücre büyümesini işaret eder. Trastuzumab gibi ilaçlar bu proteini hedefler ve kanserin büyümesini yavaşlatabilir veya durdurabilir.
Hedefe yönelik tedavilerin yan etkileri şunları içerebilir:
- Yorgunluk
- İshal
- Alerjik reaksiyon
6. Biyolojik Terapi (İmmünoterapi)
İmmünoterapi, bir kişinin bağışıklık sistemini kanser hücrelerini yok etmek ve uyarmak için kullanılır. Vücudun bağışıklık sistemi, vücudun normal hücrelere saldırmasını önlemek için genellikle kontrollere sahiptir. Kanser hücreleri bazen bu sistemi saldıracak bir şey olarak görülmekten kaçınmak için kullanabilir.
Bağışıklık kontrol noktası inhibitörleri, vücudun bu kanser hücrelerini daha iyi tanımasına yardımcı olabilecek ilaçlardır. Atezolizumab , büyümelerini yavaşlatmak ve tümörleri küçültmek için bu kanser hücrelerine bağışıklık sistemi tepkisini artırma potansiyeline sahip bir ilaçtır.
7. Klinik Denemeler
Klinik araştırmalar, yeni ilaçlar veya yeni ilaç kombinasyonları kullanan araştırma çalışmalarıdır. Araştırmacılar, bir ilacın mevcut standart tedaviden daha iyi olma potansiyeline sahip olduğuna inandıklarında denemeler yapılır.
Klinik araştırmalar, mevcut tedavileri iyileştirir ve yararlı olabilecek ancak henüz klinik araştırmanın dışında bulunmayan ilaçları almanın bir yoludur.
8. Palyatif Bakım
Palyatif bakım, kanser tedavi rejimlerinin önemli bir bileşenidir. Ağrı yönetiminin yanı sıra nefes darlığı veya mide bulantısı gibi diğer semptomların yönetimini içerir.
Yukarıda açıklanan tedaviler yaşamınızı uzatmaya yardımcı olabilirken, palyatif bakım yaşam kalitenizi artırmaya yardımcı olabilir.
Ayrıca Budwig diyetinin kanser koruyuculuğu üzerine olan yazımıza buradan ulaşabilirsiniz, sağlıklı günler dileriz 🙂