Mülteciler geri dönebilene kadar sağlanan desteğin devamlılığına ihtiyaç duyacak.
CENEVRE – BM Mülteci Örgütü UNHCR tarafından bugün yayımlanan yeni bulgulara göre, Ukrayna’dan gelen mültecilerin çoğunluğu mümkün olan en kısa sürede eve dönmeyi umarken yaklaşık üçte ikisi çatışmalar azalıp güvenlik durumu düzelene kadar mevcut ev sahibi ülkelerinde kalmayı bekliyor.
‘Beklemede Yaşamlar: Ukrayna’dan Gelen Mültecilerin Profilleri ve Niyetleri’ başlıklı rapor, devam eden ve mültecilerin güvenli ve uzun vadeli planlar yapmalarını engelleyen savaş nedeniyle gelecekleri hakkında endişelerini sürekli olarak dile getirdiğini gösteriyor.
UNHCR ve ortakları araştırma için profillerini ve gelecekteki niyetlerini daha iyi anlamak üzere Mayıs ayı ortası ile Haziran ayı ortası arasında Çek Cumhuriyeti, Macaristan, Moldova Cumhuriyeti, Polonya, Romanya ve Slovakya’da Ukrayna’dan gelen yaklaşık 4.900 mülteciyle görüştü.
Veriler, görüşülen mültecilerin yüzde 16’sının önümüzdeki iki ay içinde Ukrayna’ya dönmeyi planladığını, onların yüzde 15’inin ise yalnızca ailesini ziyaret etmek, malzeme almak veya akrabalarının tahliyesine yardım etmek üzere geçici olarak kalmayı planladığını gösteriyor. Geri dönmek isteyenlerin yüzde 40’ı ise bunu önümüzdeki ay içinde yapmayı planlıyor.
Bununla birlikte, mültecilerin bulundukları yerlerde kalıp kalmama veya ne zaman hareket edecekleri konusundaki planları, menşe bölgelerine, yerinden edilmelerinden bu yana geçen süreye ve mevcut ev sahibi ülkelere göre önemli ölçüde farklılık gösteriyor. Kiev’den ve batıdaki bölgelerden gelen mültecilerin doğudan ve kuzeyden gelenlere göre daha yüksek bir oranı geri dönmeyi planlıyor.
UNHCR’nin bölgedeki mültecilere ve Ukrayna içinde zorla yerinden edilmiş kişilere yardım etme çalışmaları, BM ve STK ortaklarının yanı sıra devletlerin müdahalelerini desteklemekte ve tamamlamaktadır. UNHCR, nakit yardımı, yasal danışmanlık ve bilgi sağlama, yardım malzemelerinin dağıtımı, hassas konumdaki mülteciler için güvenli alanlar ve sevk kanalları oluşturmanın yanında müdahale ekiplerine eğitim vererek mültecileri desteklemektedir.
UNHCR, özellikle de savaşın en çok etkilediği bölgelerde yaşayanlara ulaşmak üzere koruma, barınma ve yardım programlarını genişleterek Şubat ayından bu yana Ukrayna genelinde 1,5 milyondan fazla kişiye yardım sağladı. Mevcut odak noktası, gelecek kış için hazırlıklar yapma yönünde. UNHCR, evlerinden kaçan insanların uyuması için insan onuruna yakışan sıcak bir yere sahip olmaları amacıyla bu yılın başından bu yana yaklaşık 74.000 yatak temin ederek yaklaşık 200 kabul ve toplu barınma merkezini destekledi ve 19.000 yatak daha temin veya tamir ederek konaklama kapasitesini artırmayı planlıyor. Mevcut kaynaklara bağlı olarak, UNHCR evlerine dönen insanlara fayda sağlayacak şekilde aileleri kira yardımı ile destekleyecek ve bazı hasarlı evleri onaracak.
İnsani yardım, kışın en kötü etkilerini savuşturmak veya acilen ihtiyaç duyulan geçim kaynakları fırsatları yaratmak ve ekonomik iyileşme sağlamak için tek başına yeterli değil. Ukrayna Devleti’ne destek sağlanması, hala Ukrayna’da bulunan veya geri dönmek isteyenler için güvenli barınma ve ekonomik fırsatlar sağlamak için kritik öneme sahip olacak.