Türk Hukuku kapsamında “Melek Yatırımcı” (“Angel Investor”) kavramının hukuki niteliği “Bireysel Katılım Sermayesi Hakkında Yönetmelik” kapsamında düzenlenmiştir. Yönetmeliğin adından da anlaşılacağı üzere Türk hukukunda “Melek Yatırımcı” terimi yerine “Bireysel Katılım Yatırımcısı” (“BKY”) terimi kullanılmaktadır.
BKY Nedir?
Yönetmelik uyarınca, “Bireysel Katılım Yatırımcısı”, kişisel varlıklarını ve/veya tecrübe ve birikimlerini başlangıç veya büyüme aşamasındaki şirketlere aktaran gerçek kişilerdir.
Kimler BKY Olabilir?
Mevzuat uyarınca BKY lisansı alabilecek gerçek kişiler için ikili bir ayrım yapılmıştır. Buna göre,
1) Yüksek Gelir veya Servete Sahip Yatırımcı
- Lisans almadan önceki iki yıl için yıllık geliri en az 200.000-TL olan veya,
- Başvuru anında her türlü menkul ve gayrimenkul varlık dahil olmak üzere kişisel varlıkları en az 1.000.000-TL olan,
Kişiler yüksek gelir veya servete sahip yatırımcı sıfatıyla BKY lisansı başvurusunda bulunabilirler.
- Ancak kişisel varlığın hesaplanmasında aşağıdaki varlıklar hesaba katılmaz:
- İkamet edilen konut veya bu konut ipotek ederek alınan herhangi bir kredi,
- Sigorta sözleşmelerinden doğan haklar,
- Emeklilik hakları,
- Hayat sigortası ödemeleri
2) Tecrübeli Yatırımcılar
- Finansal kuruluşlarda fon veya portföy yöneticisi veya KOBİ finansmanı, proje finansmanı veya kurumsal finansmanı departmanlarında veya girişim sermayesi şirketlerinde müdür veya benzeri/daha üst pozisyonlarda en az 2 yıl iş tecrübesine sahip olan,
- Lisans başvurusundan önceki son 5 yıl içerisinde en az 2 yıl, yıllık cirosu en az 25.000.000-TL olan bir işletmede genel müdür yardımcısı veya benzeri/daha üst pozisyonlarda çalışan,
- BKY ağlarının birine lisans alınmadan önce en az bir yıl süreyle üyeliği bulunan ve müracaat sırasında son mali yıldaki net satışları 5.000.000-TL’nin altında olan ve halka açık olmayan bir veya daha fazla şirkette BKY olarak ortak olan veya,
- Başlangıç veya büyüme aşamasındaki şirketleri desteklemek amacıyla kurulmuş olan yurt içi kuluçka merkezlerinde ya da teknoloji geliştirme merkezlerinde en az iki yıl tecrübesi bulunan ve bu merkezlerdeki başlangıç veya büyüme aşamasındaki bir veya daha fazla şirkete asgari 20.000-TL sermaye koyan,
kişiler tecrübeli yatırımcı sıfatıyla BKY lisansı başvurusunda bulunabilirler.
BKY lisans başvurusu hangi kuruma yapılır?
BKY lisansı kapsamında düzenleyici ve denetleyici görev ve yetkiler Hazine Müsteşarlığı’na aittir. Dolayısıyla lisans başvuruları da Hazine Müsteşarlığı’na yapılır.
BKY lisansı başkasına devredilebilir mi?
Hayır, BKY lisansı başkasına devredilemez.
BKY lisansı süreli midir?
BKY lisansı 5 yıl süre ile verilmektedir.
BKY lisansı kapsamında herhangi bir teşvik ya da devlet desteği var mıdır?
Tam mükellef BKY lisans sahipleri, lisans alındıktan sonra iktisap ettiği iştirak hisseleri bakımından müsteşarlıkça belirlenen alanlarda yatırım yapılması ve bu yatırımın müsteşarlıkça mevzuata uygun bulunması ve tam mükellef bir anonim şirkete ait iştirak hisselerine 2 tam yıl süreyle sahip olunması şartıyla hisse alış bedellerinin en az %75’ini yıllık beyanname ile bildirilen kazanç ve iratlardan indirebilecektir.
Yıllık indirim tutarı 1.000.000-TL’yi aşamaz.
BKY lisansı kapsamında herhangi bir yatırım sınırlaması var mıdır?
BKY lisans sahibinin yukarıda belirtilen indirimden yararlanabilmesi için her bir girişim şirketinde iktisap edilen hisselerinin bedeli emisyon primi dahil 20.000-TL’den az ve yıllık bazda 1.000.000-TL’den fazla olamaz. Ancak farklı girişim şirketlerine yapılacak yatırımların toplamı 1.000.000-TL’yi aşabilir. Birden fazla BKY tarafından yapılacak ortak yatırımlar ise emisyon primi dahil 2.000.000-TL’den fazla olamaz.
BKY lisans sahibi söz konusu indirimden 5 yıllık lisans geçerlilik dönemi boyunca müsteşarlıkça belirlenen alanlarda faaliyet gösteren en fazla 20 farklı anonim şirkete yaptığı yatırımlar bakımından yararlanabilir.