2اَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١ ŞERH SURESİاَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١1 Göğsünü açıp seni ferahlatmadık mı?وَوَضَعْنَا عَنْكَ وِزْرَكَ ﴿٢2 Ve yükünü(manevi sıkıntını) sırtından kaldırmadık mı?اَلَّذٖى اَنْقَضَ ظَهْرَكَ ﴿٣3 Ki o yük(sorumluluktan kaynaklanan manevi sıkıntı)belini iki büklüm etmişti!
3وَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤ 4 Ve senin şanını yüceltmedik mi? ŞERH SURESİوَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤4 Ve senin şanını yüceltmedik mi?
4فَاِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٥ ŞERH SURESİفَاِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٥5 Sözün özü:elbet her zorlukla beraber tarifsiz bir kolaylık vardır;اِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٦6 Evet,her zorlukla beraber tarife sığmaz bir kolaylık vardır.
5ŞERH SURESİ فَاِذَا فَرَغْتَ فَانْصَبْ ﴿٧ وَاِلٰى رَبِّكَ فَارْغَبْ ﴿٨ 7 Şu halde, (zorluktan) kurtulduğunda(kolaylıktan) nasibini gözet!وَاِلٰى رَبِّكَ فَارْغَبْ ﴿٨8 Ve (yüzünü) yalnız Rabbine dön;artık hep (O’na) meylet!
6ŞERH SURESİ Nuzul Sıra 6 Ayet Sayısı 8 Nuzul Yılı 1 SURENİN KİMLİĞİŞERHSURESİNuzulSıra6AyetSayısı8NuzulYılı1
8ŞERH Zümer 22 Şerh 1 Taha 25 En’am 125 Kur’an’da Geçtiği Yerler اَفَمَنْ شَرَحَ اللّٰهُ صَدْرَهُ لِلْاِسْلَامِ فَهُوَ عَلٰى نُورٍ مِنْ رَبِّهٖ فَوَيْلٌ لِلْقَاسِيَةِ قُلُوبُهُمْ مِنْ ذِكْرِ اللّٰهِ اُولٰئِكَ فٖى ضَلَالٍ مُبٖينٍ ﴿٢٢22 Ne o!Yoksa Allah’ın gönlünü İslâm’a açtığı ve böylece Rabbinden bir ışık üzere olan kimse,Allah’ı hatırlamaktan uzaklaşıp kalpleri katılaştığı için kendisine yazık eden kimseyle bir tutulur mu?Böyleleri apaçık bir sapıklığa mahkûm olacaklardır.ŞERHKur’an’daGeçtiğiYerlerاَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١1 Göğsünü açıp seni ferahlatmadık mı?Şerh 1Zümer 22(İç Aydınlanma)En’am 125(İç Aydınlanma)Taha 25(Kolaylık ve dildendüğüm çözülmesi)فَمَنْ يُرِدِ اللّٰهُ اَنْ يَهْدِيَهُ يَشْرَحْ صَدْرَهُ لِلْاِسْلَامِ وَمَنْ يُرِدْ اَنْ يُضِلَّهُ يَجْعَلْ صَدْرَهُ ضَيِّقًا حَرَجًا كَاَنَّمَا يَصَّعَّدُ فِى السَّمَاءِ كَذٰلِكَ يَجْعَلُ اللّٰهُ الرِّجْسَ عَلَى الَّذٖينَ لَا يُؤْمِنُونَ ﴿١٢٥125 Allah kimi doğru yola ulaştırmak isterse, onun kalbini teslimiyet için genişletir; kimin de sapmasına izin verirse, onun kalbini de adeta göğe tırmanıyormuş gibi daraltıp sıkıştırır İşte böylece Allah, inanmamakta direnen kimseleri dehşet bir ıstıraba sürükler.قَالَ رَبِّ اشْرَحْ لٖى صَدْرٖی ﴿٢٥25 (Musa) şöyle dua etti: “Rabbim! Göğsüme genişlik ver
11Allah’sız, hiçbir sorumluluğun Altından insan kalkamaz. SURENİN ANA MESAJLARIMESAJLARI-1-VahyiTaşımasorumluluğu,Ağır birYüktür.-2-Bu yüküTaşımakİçinAllah’ınDesteğiniAlmakGerekir.-3-Allah’sız, hiçbir sorumluluğunAltından insan kalkamaz.
12Zorluktan kurtulduğunda SURENİN ANA MESAJLARIMESAJLARI-4-Allah’aDayanmakZorluklarıKolaylığadönüştürür-5-ZahmetÇekmedenAslaKolaylıkYoktur.-6-Zorluktan kurtulduğundaRabbine yönel.
13Rahman ve Rahim Olan Allah’ın Adıyla ŞERH SURESİ
14اَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١ ŞERH SURESİاَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١1 Göğsünü açıp seni ferahlatmadık mı?وَوَضَعْنَا عَنْكَ وِزْرَكَ ﴿٢2 Ve yükünü(manevi sıkıntını) sırtından kaldırmadık mı?اَلَّذٖى اَنْقَضَ ظَهْرَكَ ﴿٣3 Ki o yük(sorumluluktan kaynaklanan manevi sıkıntı)belini iki büklüm etmişti!
15وَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤ 4 Ve senin şanını yüceltmedik mi? ŞERH SURESİوَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤4 Ve senin şanını yüceltmedik mi?
16اَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١ 1 Göğsünü açıp seni ferahlatmadık mı? ŞERH SURESİاَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ﴿١1 Göğsünü açıp seni ferahlatmadık mı?Hz Peygamberin Rahatlatılması:Risalet Huzurdur (Yürek operasyonudur).Ahlaksızlığın diz boyu olduğu Mekke toplumunun bu durumundan rahatsız olan Muhammed’in, sorumluluk ahlakı gereği tüm bunlara kayıtsız kalamadığından, ancak bir şeyler de yapamamaktan dolayı içi daralıyor, içine bir sıkıntı çöküyordu.Vahyin kendisine gelmeye başlamasıyla, aradığı çözüme kavuşmuş ve içindeki bu sıkıntı, daralma kendisinden kaldırılmıştır. Adeta, bir yürek operasyonu yapılmıştır.
18ŞERH SURESİ Bizim için ne diyor? İnsan, sıkıntıya düştüğünde ümidini yitirmemeli.Sığınacağı yeri iyi tespit etmeli, sığındığı hak makamın yardımını daima yanında bulacağını bilmelidir.Vahiyle olan arkadaşlık ve dostluk artırılmalıdır.Her sıkıntıya Kur’an’da genel anlamda çözümler bulacağınızı hatırınızda tutun.
19وَوَضَعْنَا عَنْكَ وِزْرَكَ ﴿٢ ŞERH SURESİوَوَضَعْنَا عَنْكَ وِزْرَكَ ﴿٢2 Ve yükünü(manevi sıkıntını) sırtından kaldırmadık mı?اَلَّذٖى اَنْقَضَ ظَهْرَكَ ﴿٣3 Ki o yük(sorumluluktan kaynaklanan manevi sıkıntı)belini iki büklüm etmişti!
20ŞERH SURESİ Nebi (as)’dan Yükün Kaldırılması: Hz Peygamberin yaşadığı olumsuzluklardan duyduğu sıkıntıların, insanın içini daraltan ve ona hayatı zindan eden manevi ağırlıkların, kendisine risaletin verilmesi ile kaldırıldığından söz edilmekte ve bunun büyük bir nimet olduğu hatırlatılmaktadır.Bu yükün kaldırılması, onu başı boş bir hale terk etmek demek, artık rahat yatabilirsin demek değildir. (Müzzemmil’deki Sana Ağır bir söz indireceğiz’in gereği olarak yeni yükümlülükle buluşturuldu.)
21ŞERH SURESİ Nebi (as)’dan Yükün Kaldırılması: Hira’ya gitmek Mekke’den kaçmak değil, gerçeğe yürümek idiyse, risaletle buluşması da bir taraftan sıkıntılardan kurtulmak, diğer taraftan yeni sorumluluklar ile buluşmak demektir.Risalet ile; kendisi sıkıntıdan kurtuldu ise, insanların boyunlarındaki esaret zincirlerini de kırıp onları özgürlüğe kavuşturmak sorumluluğunu yüklenmişti.Manevi sıkıntı onu bir arayışa sevketti, bunun neticesinde Hıra’ya çıktı.
22ŞERH SURESİ Bizim için ne diyor? Kendi zihni dünyanızdaki yanlışlardan Kur’an ışığıyla arınabilirsiniz.Benzer prangalardan kurtulmanın yolu, arayışa geçerek Kur’an’a sarılmaktan geçtiğini bilmemiz ve çevremizdekilere de anlatmalıyız.Hz Peygamberin sıkıntılarını gideren Allah, bizlerin de benzer sıkıntılardan kurtulması için Kur’an’ı göndermiştir.
23وَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤ 4 Ve senin şanını yüceltmedik mi? ŞERH SURESİوَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ﴿٤4 Ve senin şanını yüceltmedik mi?
24ŞERH SURESİ Şanının Yüceltilmesi (Onure edilmesidir) Yüceltilmiş Kur’an’ın kendisine verilmesi. Kur’an insanı yüceltmek içindir. Vahiy’den önce sadece Mekke kendisini tanırken Vahyin inmeye başlamasıyla tüm dünyada ünü yayılmaya başlanmıştır. İleride daha da artacağı bu ayetle müjdelenmekte ve moralinin yüksek tutulması sağlanmıştır.Yaratılmadan önce geleceğinin müjdelenmiş olması ve önceki kitaplarda adının anılması. (A’raf 157, Fetih 29, Saf 6)Kur’an’da bir çok yerde Allah’ın, kendi adıyla birlikte onu da anması. (Kelime-i şahadet, Kelime-i Tevhid, Ezan vb) (Nisa 58-59)Alemler için rahmet oluşu ona özel bir konum arz etmektedir.
25ŞERH SURESİ Bizim için ne diyor? Kur’an insanı yüceltmek içindir. Kur’an ile buluşanlar, onu anlayan, yaşayan ve anlatanlar da hem insanlık nazarında hem de Allah nazarında benzer bir yükseliş yaşayacaklardır.
32فَاِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٥ ŞERH SURESİفَاِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٥5 Sözün özü:elbet her zorlukla beraber tarifsiz bir kolaylık vardır;اِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا ﴿٦6 Evet,her zorlukla beraber tarife sığmaz bir kolaylık vardır.
33ŞERH SURESİ Zorluk - Kolaylık İlişkisi: Yetim olmak / Allah’ın barındırmasıŞaşkın Olmak / Allah’ın yol göstermesiFakirken / ZenginleştirilmesiNe yapacağını bilememenin sıkıntısı-göğüs darlığı / Vahyin inmesiyle sıkıntının gitmesi ve göğsün genişlemesi.
34ŞERH SURESİ Müjde - Moral Desteği – Motivasyon Bu risalet görevini yaparken de pek çok zorlukla-sıkıntıyla karşılaşacaksın, Allah onlar için de kolaylıklar yaratacaktır.Duyarlı ve kararlı olanlar her zaman çözümle ve huzurla buluşturulacaktır.Allah’a karşı duyarlı olanlara, Allah’a karşı sorumlu davrananlara Allah, mutlak surette bir çıkış yolu yaratacaktır. (Talak )Kolaylığa ulaşmak kolay değildir. Kolaylığa ulaşmak için zorluklara göğüs germelisin.
37ŞERH SURESİ Bizim için ne diyor? Hayırlı ve doğru işleri yaparken Yüce Allah insanın yardımcısıdır.Karşılaşılan zorlukla beraber en az iki çıkış yolu yaratmıştır.Kolaylığa ulaşmak için, kul olarak üzerimize düşeni hakkıyla yapmamız gerekmektedir.Allah’lı bir işe kalkışırsanız, Allah her zaman yardım eder.
38ŞERH SURESİ فَاِذَا فَرَغْتَ فَانْصَبْ ﴿٧ وَاِلٰى رَبِّكَ فَارْغَبْ ﴿٨ 7 Şu halde, (zorluktan) kurtulduğunda(kolaylıktan) nasibini gözet!وَاِلٰى رَبِّكَ فَارْغَبْ ﴿٨8 Ve (yüzünü) yalnız Rabbine dön;artık hep (O’na) meylet!
39AYET 7 Zorluktan Kurtulduğunda Kolaylıktan Nasibini Gözet. Zorluğu AşıncaGöreviniBırakma.Bir işiBitirinceYatmaDiğer işeKoyul.YaptığınİşinArkasındaDur.Bunları, sadece Rabbinin istediği şekilde yap.
40ŞERH SURESİAllah, Hz Peygamberi ve Mü’minleri Şu konularda İnşa etmek istiyor:Boş zaman anlayışıMeşguliyetlerde Allah Rızası Aranması
41ŞERH SURESİ Boş zaman anlayışı Müslümanın ajandasında olmamalıdır: Hz Peygamberin her yorgunluğunun bir kolaylıkla karşılanacağı ve zorlukların kucağına terk edilmeyeceği bilgisi ona verilmiş olmaktadır.Vahiy ile emredilen bir husus yerine getirilince veya mesaj muhataplara anlatılınca, peşinden diğerine geçmenin önemine dikkat çekilmektedir.Bir iş bitirilince hemen yenisine başlanmalı, boş zaman oluşturulmamalı.Bir işi bitirdiğin veya sıkıntıdan kurtulduğun vakit, o işin arkasındaki dik ve sağlam duruşun devam etsin. Müslüman: dik durmayı ve sağlam bir duruş sergilemeyi başaran sağlam bir insandır.
43ŞERH SURESİ Bizim için ne diyor? Müslümanın hayatında lüzumsuz tatile yer yoktur.Müslümanın hayatında boş zaman olmamalıdır.Müslüman; boş ve anlamsız işlerden kaçınan, hayatında gereksiz işlere yer vermeyen, tatil kavramını iş ve meşguliyet değişimi olarak yeniden belirleyen ve sahip olduğu konumda doğru iş yapıp üretken olmayı başaran insandır.