Kuşağının en önemli yönetmenlerinden biri olan Chantal Akerman'ın iki video yerleştirmesini sunduğu sergisi Marian Goodman'da izleyiciyle buluştu
Yazı: Zeynep Gülçur
Chantal Akerman, Paris, 1979, Fotoğraf: Micheline Pelletier/Gamma Rapo
1995'ten yaşamını kaybettiği 2015 senesine kadar, Chantal Akerman, yarattığı 20’ye aşkın video yerleştirmesiyle SFMOMA, Jeu de Paume, Walker Art Center, Kunstmuseum Wolfsburg gibi birçok uluslararası müzede çalışmalarını sergiledi.
Sergi, sanatçının farklı senelerde ürettiği, biri sanatçının gençliğine, diğeri ise kariyerinin daha sonraki dönemine ait iki eserini görüntüleyerek, Belçikalı yönetmenin çalışmalarına, sorguladıklarına ve özverisine özgün bir yaklaşım sunuyor.
Sergilenen her iki eserde, Akerman'ın filmlerinde yer alan temel temalara odaklanıyor: sınırlar, izolasyon ve ötekilik. Neredeyse tüm yerleştirmeleri gibi, bu iki eser de yönetmenin beyaz perde için yaptığı filmlerle bağlantılı, De l'Autre Côté (2002) ve Je tu il elle (2007).
Chantal Akerman, Je tu il elle, enstalasyon, 2007, (detay)
"Çalışmalarımda tekrarlama ve bitkinlik öğelerini kullanıyor olsam da, insan olarak bitkin olmak istemiyorum. Etrafımdaki şeylerin her seferinde yeni olmasına ihtiyacım var." Chantal Akerman
Akerman’in 2007'de yarattığı ve ilk uzun metrajlı filmi Je tu il elle'den (1974) esinlenerek yarattigi bu eser 3 bölümden ve 3 karakterden oluşuyor. Je (ben), ana karakter olarak 24 yaşındaki Akerman tarafından oynanırken, tu (sen) Akerman’in yazdığı mektupların alıcısı, il (o), kadınlarla olan ilişkisini Akerman’a açan bir kamyon şoförü ve elle (o) Akerman’in evinde tanıştığı genç kadını portreliyor. Film, lezbiyen cinselliği konusundaki açık anlatımıyla zamanının ötesinde.
Anlatımı ve tekniği açısından cesur olan filmler, Akerman'ın imza niteliğindeki sinema stilini doğruluyor: takip çekimlerinin kullanılması, çerçevedeki kesinlik, dış ses kullanımı ve hepsinden öte, zamansallığın ifadesi olan çeşitli mesafelerden bir sahneyi yakalamak için kullandığı benzersiz tekniği. “İzleyicinin her sahnede kullanılan zaman kavramıyla ilgili fiziksel bir deneyim yaşamasını istiyorum.”
2002'de Documenta XI için özel olarak tasarlanan De l'Autre Côté (2002) yerleştirmesi 10 yılı aşkın süredir gösterilmiyor. Yoğun ve sürükleyici bir ortamı vurgulayan ekranların etrafında gezinme, Akerman'ın A Voice in the Desert başlıklı çalışmasında çölü geçmesi gibi, ziyaretçinin de bir yerleştirmenin içinde kendi deneyimini yaşamasını sağlıyor.