Hiyerarşi hayvanlar arasında yaşamda kalma savaşından çok daha güçlü bir adaptasyon niceliği taşıyor; iş bölümü ve görev silsilesi olmadan hayatta kalma çabasının da bir anlamı olmadığını net bir şekilde bizlere kanıtlıyor. En keyifli iki örneği ile açıklayalım isteriz.
Arılar
Arılar kraliçe arı; yeme içme ve üreme görevi var 6,7 yıl yaşar
Prenses arılar ; kraliçe arı olmaya aday olan arı kendine bulduğu taraftar arılarla kovandan ayrılan arı (oğul verme)
Işçi ari; ureyemeyen ve bal özü toplayan arılar 30-40 gün ömrü var
Erkek arı; kovan da yatan arılar ve urmeden sorumlular ürem e doneminden sonra genelde işçi arılar tarafından öldürülürler eğer kovanın önün de başı koparılmış bir sürü arı görürseniz erkek arıdır onlar
Kurtlar
Alfa kurtlar; yönetici kurtlar avın en lezetli kısmını yerler
Beta kurtlar; yönetilen kurtlar alfanın yediklerinden arta kalanlarla beslenirler
Omega kurtlar; isyancı kurtlar genelde alfa kurtları ile savaş halindedirler
Doğa da benzer hiyerarşi toplu halde yaşayan diğer hayvanlarda da görülür.
Insanlar hiyerarşilerini oluştururken doğadan mi etkilendiler. Yada demokrasiyi de hayvanlardan mi öğrenmiş olabilirler mi?
Ya da hiç hiyerarşi olmasa hayvanlar yaşayamaz mı?
Kraliçe, cinsiyet denetimini spermlerin muhafaza edildiği kesenin ağzını açıp kapayarak sağlar. Bu kese ince bir kanal aracılığıyla yumurtlama borusu ile birleşir. Kraliçe, dişi bir yumurta yumurtlamak istediği zaman, kaslarını bükerek yumurta geçit kanalına bağlı olan kesecikte depolanmış spermlerden çok az miktarını tüpe doğru çeker ve orada yumurta ile buluşup döllenmeyi sağlar. Kraliçe yumurtlayacağı sırada bu keseden bir tane de sperma çıkarırsa yumurta döllenir. Eğer keseden sperma çıkarmazsa yumurta döllenmemiş olur. Kraliçenin denetiminde olan bu işlem neticesinde kraliçenin döllendirdiği yumurtalardan dişi arılar, döllendirmediği yumurtalardan ise yalnızca erkek arılar çıkar.
Kraliçe arının nasıl olup da böyle bir sisteme sahip olduğunu ve cinsiyeti neye göre belirlediğini araştıran bilim adamları son derece şaşırtıcı sonuçlarla karşılaşmışlardır. Buna göre cinsiyet belirleme işleminde, kraliçe arının yumurtalar üzerindeki denetimine rağmen gerçekte yumurtanın cinsiyetini belirleyenler işçi arılardır. Kraliçeyi onlar yönlendirirler. Çünkü işçiler hangi tip hücre hazırladılarsa kraliçe arı ona uygun bir yumurtlama gerçekleştirir. Eğer kraliçenin yumurtlamak için başına geldiği hücre 5.2 mm.lik standart bir dişi hücresiyse, kraliçe döllenmeyi gerçekleştirip buraya içinden dişi arı çıkacak yumurtayı bırakır. Eğer kraliçe dişilerinkine göre 1 mm. daha büyük olarak inşa edilen hücrelere rastlarsa buralara döllendirmeye tabi tutmadığı yumurtalarını bırakır. Diğer bir deyişle, işçiler kaç tane erkek arı odası inşa ederlerse kraliçe balarısı da o kadar erkek arı yumurtası bırakır.
Hücrelerin sayısını ayarlayanlar da işçi arılardır. Kovandaki ihtiyaca göre ne kadar işçi, ne kadar erkek hücresi gerektiğine ya da kovan içinde bala veya polene ne kadar yer ayrılacağına işçi arılar karar verirler.
İnsanların evrimle aşama aşama bugünkü hallerini aldıklarını kabul ediyorsak, doğadakine benzer topluluklar oluşturduğumuzu da tahmin edebiliriz. Yalnız yaşayan birkaç primatın karıncaları gözlemleyerek organize olmaya karar vermesi pek akla yatkın değil. Çoğu primat gibi, koşulların elverdiği yerlerde grup halinde yaşamanın avantajlarından (avcılara karşı daha uyanık olmak, tecrübeli bireylerin bilgilerinden faydalanmak, yavruları birlikte büyütmek/korumak vb.) faydalanarak çoğalmışız. Sosyal olmayan gelişkin memeliler görece azdır aslında ve daha ziyade bazı etoburları (veya panda gibi sonradan otobura dönenleri) kapsar. Av konusunda rekabet istemezler. Ancak bunlarda bile yavrular bir süre anneleriyle yaşar (kaplan, ayı, leopar).
Böcek topluluklarında mekanizma farklı işler. Bireysel olarak daha ilkel ve bütüne dair bir fikri olmayan bileşenler, kendi kendine organize olabilen ve yuva gibi karmaşık yapılar inşa edebilen topluluklar oluştururlar. Kraliçeye veya üreme amacı taşıyan erkeklere meydan okuyan bireyler çıkmaz. Memelilerdeki hiyerarşide belirgin bir ast-üst ilişkisi vardır, bireyler kuralların, diğerlerinin ve kendi konumlarının farkındadır. Bizim dil geliştirme kabiliyetimiz de bu sembolik düşünme Bu konumu değiştirmek isteyen, üst basamaklarla kavgaya tutuşur veya kendi klanını oluşturmaya çalışır. Yavrular büyürken kimin daha güçlü olduğunu anlamak için kavga oyunları oynarlar. Dolayısıyla gruptaki konumlarını veya meydan okuyabileceklerini de bu süreçte kestirebilirler.