Epilepside birçok nöbet tipi vardır. Bazılarında sadece kişiyi güvenli bir yere götürmeniz ve etrafındaki kesici, sert, kırılabilir eşyaları uzaklaştırmanız yeterlidir. Bunlar daha çok kişinin bilincini yitirmediği veya kısa süreli nöbetlerdir. Absans nöbetler örnek olarak verilebilir.
Kişinin bilincini yitirdiği ve ağır nöbetler olarak tabir edilen bazı nöbetlerde ilkyardım uygulamanız gerekebilir. Tonik-klonik nöbetler örnek verilebilir.
Nöbet geçiren birine nasıl ilk yardım yapmalıyım?
Kişi ayaktaysa düşebilir. Yakınınızdaysa devrilirken başını elinizle tutabilir ve yere kontrollü bir şekilde yatırabilirsiniz. Eğer yakınınızda yumuşak bir zemin varsa (yastık,yatak vb.) o tarafa ittirebilirsiniz. Burdaki amaç kişinin kafasının sert bir şekilde yere düşmesini önlemektir.
İlk yardım için yapmanız gerekenler şunlardır:
- Öncelikle sakin olun.
- Nöbet geçiren kişiyi güvenli bir yere alın
- Çevredeki kalabalığın uzaklaşmasını isteyin.
- Ucu sivri ve sert eşyaları nöbet geçiren kişiden uzaklaştırın.
- Sıkı giysileri varsa gevşetin. Eğer gözlüğü varsa çıkarın.
- Nöbetin ne kadar sürdüğünü tespit etmek için saatinize bakın.
- Kafasının altına yumuşak bir şey koyun
- Kişiyi bir yöne çevirin. Ağzındaki tükürüğün boşalmasını sağlayın. Eğer çeviremiyorsanız sadece başını çevirmeniz yeterlidir.
- Çevirdiğinizde üste kalan ayağını öne hafifçe ittirebilirsiniz. Bundaki amaç kişiyi döndürdüğünüzde eski haline dönmesini engellemeye yardımcı olur.
- Kişinin ağzı açıksa yumuşak bir şeyi sadece üst kısmını kapatacak şekilde dişlerinin arasına sokun. Mümkün değilse ağzını açmaya çalışmayın.
- Nöbet sırasında pencereye veya yola gitme davranışları sergileyen bir hastaysa etten duvar örmeye çalışın.
- Nöbetin bitmesini bekleyin. 5 dakikadan uzun sürerse ambulansı arayın.
- Hasta kendine geldiğinde nöbetin nasıl olduğu, ne kadar sürdüğü hakkında bilgi verin. Ambulansı çağırdıysanız ambulansla gelen sağlık görevlilerini bilgilendirin.
Nöbet geçiren birine ne yapmamam gerekiyor?
- Soğan veya kolonya koklatmayın.
- Su ve yiyecek bir şeyler vermeyin.
- Yanında ilacı olup olmadığına bakmayın. Nöbet geçiren birine ilacını vermeyin.
- Nöbet geçiren kişinin ağzını açmaya çalışmayın. Parmağınızı nöbet geçiren kişinin ağzına sokmayın
- Suni tenefüs veya kalp masajı yapmayın.
- Nöbet sırasında yaptığı hareketleri kısıtlamaya çalışmayın.
- Ambulans çağırmanız gereken bir durum varsa çağırmamazlık yapmayın.
Hangi durumlarda ambulans çağırmalıyım?
- Kişi suda nöbet geçirmişse
- Nöbet nedeniyle yaralanma söz konusuysa (kafada kanama vb.)
- Kasılmalar bitmesine rağmen bilinç açılmıyorsa
- 5 dakikadan uzun sürdüyse
- Nöbet bittikten kısa bir süre sonra ikinci bir nöbet başlarsa
- Kişi hamileyse
- Nefes almakta zorluk yaşıyorsa