Anne olmak harika bir deneyim! Ama aynı zamanda büyük zorluklar ve öğrenilecek çok şey anlamına da geliyor. Biz de, size bu konuda yardımcı olmak amacıyla kısa bir kılavuz derledik; bu kılavuz sayesinde ailenizin yeni üyesinin aranıza katıldığı bu ilk 10 günde, ihtiyaçlarını kolayca karşılayabileceksiniz.
Bebeğinizi Nasıl Tutmalısınız?
Bebeğinizin narin ve hassas olduğunu düşünebilirsiniz, ancak ona dokunmaktan korkmayın. Bu konu ile ilgili yapılan çalışmalar, daha çok kucaklanan bebeklerin daha iyi geliştiklerini ve daha az ağladıklarını gösteriyor. Bebeğinizin boyun kasları henüz tam olarak gelişmediğinden, onu kucakladığınızda başını desteklemeniz gerekir.
Ayrıca diğer elinizle de başını omzunuza doğru desteklemelisiniz. Omuzdan askılı ana kucağı veya kanguru adı verilen bebek taşıyıcıları bazı ebeveynlere, yeni doğan bebeklerini taşırken daha çok güven veriyor. Bebeğiniz de bu taşıma yöntemlerini sevecektir.
Silerek Temizleme
Bebeğinizin göbek bağı iyileşip düşene kadar (Genellikle bir ya da iki hafta içinde gerçekleşir) onu bir sünger veya bez yardımıyla temizlemeyi tercih edebilir veya bu yöntemi daha kolay bulabilirsiniz.
1. Bebeğinizi yumuşak bir havlu veya alt değiştirme örtüsü üzerine yatırın. Bu sırada bebeğinizin başını, kollarını ve bacaklarını destekleyin.
2. Her iki gözün çevresini de, içten dışa doğru, sıcak suya batırılmış ayrı birer pamuk parçasıyla temizleyin.
3. Üşümemesi için bebeğinizi bir havluyla sarmalı, yalnızca temizleyeceğiniz bölgeleri açmalısınız. Ilık ve ıslak bir lif ve yumuşak bir bebek ürünü kullanarak sırasıyla bebeğinizin kollarını, bacaklarını, karnını ve bez bölgesini silin ve durulayın. Bez bölgesini her zaman önden arkaya doğru temizleyin. Göbek bağını, temiz suyla ıslatılmış bir pamuk topuyla ayrı olarak temizleyin.
4. Bebeğinizin saçları varsa, onları bebek şampuanıyla yıkayın ve suyla durulayın.
5. Daha sonra bebeğinizi baştan aşağı, yıkama sırasına göre kurulayın. Bebeğinizin cildini çok sert şekilde ovalamadan tamamen kurulayın. Daha sonra onu tüm vücudunu kapatarak, üşümeyeceği bir şekilde havluyla sarın.
Bebeğinizin Bezini Değiştirmek
İlk kez çocuk sahibi olan anne babaların çoğu, bir gün içinde bebeklerinin kirlettiği bez sayısına şaşırır. Bebeğinizi eve getirmeden önce, hazırda fazla miktarda bebek bezi bulundurmak hayatınızı kolaylaştırabilir.
Bebeğinizin bezini değiştirmeden önce ellerinizi mutlaka yıkayın. Bebeğinizi kesinlikle bez değiştirme masası veya zemini üzerinde yalnız bırakmamalısınız; bu nedenle bez değiştirme işlemine başlamadan önce aşağıdakilerin yanınızda bulunduğundan emin olun:
- Temiz bebek bezi
- Bebekler için ıslak havlu (ya da tercihinize göre pamuk ve su)
- Kirli bezleri atmak için bir poşet
- Pişik önleyici kremi
- Bebek giysileri (Bebeğinizin giysilerini değiştirmeniz gerekebilir.)
Bez değiştirme yöntemleri:
1. Bebeğinizi yumuşak ve güvenli bir zemin üzerine sırtüstü yatırın. Bez değiştirme masası kullanmayı tercih ederseniz (kaza ihtimaline karşı gerekli olabilir), bir elinizi hiçbir zaman bebeğinizin üzerinden ayırmayın. Bebeğinizi bir an için bile yalnız bırakmayın.
2. Yapıştırıcı bantları kaldırarak bezi çıkarın. Bantları geri katlayarak başka bir yere (bebeğin cildi dahil) yapışmalarını önleyin.
3. Hem kız hem de erkek bebeklerde, ıslak havluyla bez bölgesini önden arkaya doğru silerek temizleyin. Kirli bezi içe doğru katlayarak kenara koyun. Bebeğinizin altına temiz bir bez yerleştirin.
4. Pişiği önlemek için, ıslaklık ve tahriş edici etkenlere karşı ince bir tabaka halinde pişik önleyici kremi uygulayın.
5. Temiz bezi, arkasındaki yapışkan bantları ön taraftaki şeride yapıştırarak sabitleyin. Bez, bebeğinizin beline tam olarak oturmalı, ancak bebeğinizi sıkmamalıdır.
6. Son olarak kirli bezi atın ve ellerinizi tekrar yıkayın. İşte bu kadar!
Rahatlatma
Bebeklerin çoğu ilk üç ay boyunca günde ortalama iki saat ağlar. Dolayısıyla endişe verici görünse de bu normal bir durumdur. Bebeğinizi rahatlatmak için ilk olarak rahatsızlığının nedenini belirlemeyi deneyin. Acıkmış olabilir mi? Gazı mı var? Bezinin değişmesi mi gerekiyor? Uykusu mu geldi? Gürültü, ışık veya etraftaki hareketlerden dolayı huzursuz olmuş olabilir mi?
Rahatsızlığın kaynağı açlık, gaz veya ıslak bez ise ne yapmanız gerektiğini zaten biliyorsunuz. Uykusu gelen veya huzursuz olmuş bir bebeği rahatlatmak içinse, onu omzunuzda tutup yavaşça sallayabilirsiniz. Rahatlatmak için ona yumuşak bir sesle şarkı söyleyin veya onunla konuşun. Bunları yaparken sırtını da kolayca ovalayabilirsiniz. Değişik pozisyonlar deneyerek hem bebeğiniz hem de sizin için en rahat olanı bulun.
Dikkat edilmesi gereken diğer bir nokta da şudur: Bebeğinizin hareket kabiliyeti ilk haftalarda çok fazla gelişmemiştir ve yatarken rahat etmediğinde yardım çağırmak için ağlayabilir. Yavaşça pozisyonunu değiştirerek ona yardımcı olabilirsiniz, ancak güvenli uyuması için onu her zaman sırtüstü yatırmalısınız.
Bebeğiniz ısrarlı bir şekilde ağlamaya devam ediyorsa veya siz herhangi bir nedenden dolayı endişeliyseniz mutlaka çocuk doktorunuza veya aile hekiminize danışın.
Bebek Masajı
Araştırmalar masajın bebekleri rahatlatabileceğini, uyku düzenlerini iyileştirebileceğini ve huzursuz olduklarında onları sakinleştirebileceğini göstermiştir. Bebek masajı yaklaşık 15 dakika sürmelidir. Yalnızca 5-10 dakikanız varsa da merak etmeyin, kısa süreli bir masaj da bebeğinize iyi gelecektir. Sıcak ve gürültüden uzak bir oda seçin, isterseniz hafif bir müzik de çalabilirsiniz.
Losyon veya bebek yağı kullanmak sürtünmeyi azaltacağından masajın daha rahatlatıcı olmasını sağlayacaktır. Bebeğinizin hassas cildi için yeterince hafif bir ürün kullandığınızdan emin olun. Bir bozuk para büyüklüğünde losyon veya bebek yağını avucunuza dökün ve ellerinizi ovuşturarak iyice yayın.
Aşağıdaki dokunuşları deneyin:
Elleri Bekletme: Ellerinizi nazik bir şekilde bebeğinizin karın bölgesinde bekleterek masaja başlayın. Bu elleri bekletme tekniği vücudun herhangi bir bölgesine masaj yapmadan önce kullanılır ve bebeğinizin güvende hissedip dokunuşunuzdan keyif almasını sağlar.
Bacaklar: Bir elinizle bebeğinizin ayak bileğini nazikçe tutun. Diğer elinizi bebeğinizin kalçasının üstüne koyup bacağını tutun ve elinizi yavaşça ayak bileğine doğru kaydırın. Sıkı ancak nazik ritmik dokunuşlara her iki elinizi sırayla kullanarak devam edin.
Karın: Bebeğinizin kesilen göbek bağı iyileştiğinde, karın bölgesine yapılacak yumuşak masaj sindirime ve karın bölgesinde meydana gelebilecek sıkıntıların giderilmesine yardımcı olur. Bebeğinizin karnına güven verici bir şekilde dokunmaya başlayın. Bebeğiniz mutluysa, önce bir elinizle sonra diğer elinizle olmak üzere, bebeğinizi yavaşça okşayın.
Sırt: Bebeğinizi göğsünüze yakın tutun ve boynundan başlayıp poposuna inerek sırtına masaj yapın.
Bebeğinize masaj yaptıkça, her ikiniz için de en iyi olan masaj şeklini bulacaksınız. Tüm sevginizi ve dikkatinizi ona verdiğinizde ise aranızdaki bağın günden güne güçlendiğini göreceksiniz onunla gerçekten iletişim içinde olabileceksiniz.
Besleme
Sağlık profesyonelleri, bebeğiniz için anne sütünden daha iyi bir şey olmadığı konusunda hemfikir. Besin değerleri açısından bakıldığında anne sütü bebeğiniz için biçilmiş kaftan. Elbette bazen anneler tıbbi problemler veya diğer özel durumlar dolayısıyla çocuklarını emziremezler. Çocuğunuzu nasıl en iyi şekilde doyurabileceğiniz konusunda doktorunuza danışın. Bebeğinizi ne şekilde doyurmaya karar verirseniz verin, beslenme sırasında onu mutlaka tutmalısınız. Bakım ve besleme sırasındaki sarılma, bebeğinizle aranızdaki sevgi bağının güçlenmesine yardımcı olur.
Ateş Ölçme
Bebeğinizin ateşi var ise ilk adım bebeğinizin ateşini en iyi nasıl ölçeceğinizi bilmektir. 37.5 ºC değerlerinin üstündeki vücut sıcaklıkları ateş olarak tanımlanır. Ateş küçük çocuklarda oldukça yaygındır, ancak genellikle hafif seyreder. Çocuğunuzun yüzü sıcaksa ve pembe ya da kırmızı bir renkte ise ateşi olabilir. Çocuğunuzun vücut ısısını bir termometre ile de ölçebilirsiniz. Koltuk altından ölçülen normal vücut ısısı yaklaşık 36,4 °C’dir. Dil altında ise normal sıcaklık biraz daha yüksek olup, yaklaşık 37 °C’dir. Bu değerler biraz farklılık gösterebilir.
4 haftalıktan daha küçük bebeklerde vücut ısısı koltuk altından elektronik termometre ile ölçülmelidir.
4 haftalıktan 5 yaşa kadar olan çocuklarda vücut ısısı aşağıdaki yöntemlerden biriyle ölçülebilir:
- Koltuk altından elektronik termometreyle
- Koltuk altından kimyasal göstergeli termometreyle
- Infrared timpanik termometre, yani çocuğun kulağına yerleştirilen ateş ölçerle (Kullanım talimatlarını dikkatlice okuyun.)
- Kimyasal alın termometreleri vücudun değil, yalnızca cildin sıcaklığını gösterdiğinden bebeğinizin vücut ısısını doğru ölçebileceğiniz bir yöntem değildir.
- 0-5 yaş grubunda yer alan çocukların vücut ısılarını ölçerken oral ve rektal yollar sürekli olarak kullanılmamalıdır.