Bilim insanları koronavirüs hayatımıza girdiğinden beri bir yandan salgını kontrol altına almak bir yandan da yeni salgınların meydana gelmesini önlemek için canla başla çalışıyor.
250 milyondan fazla insana bulaşan ve 5 milyondan fazla insanın ölümüne sebep olan Kovid-19 ilk olarak Çin'in Hubey eyaletinde, Vuhan şehrindeki canlı hayvan pazarında ortaya çıkmıştı. En azından bugüne kadar yapılan araştırmalar bunu söylüyor...
Ancak salgının ilk günlerinde kapatılan ve incelenen bu yerler şu anda hala aktif olarak çalışıyor ve tehlike saçmaya devam ediyor. İngiliz medyasına yansıyan haberler yeni salgınların oluşabileceği yer olarak aynı adresi gösteriyor.
İngiliz bilim insanı virolog Dr. Eddie Holmes'e göre Çinli uzmanlar koronavirüs hayatımıza girmeden 5 yıl önce Vuhan'daki bu hayvan pazarlarını gezip buradan yayılabilecek bir salgın konusunda uyarıda bulundular.
Buralarda satılan memeliler, sürüngenler ve türlü çeşit deniz canlıları hala büyük tehlike arz etmeye devam ediyor. Uzmanlar bu durumu 'Hazırda bekleyen salgın' olarak tanımlıyor.
Sonuçları birkaç gün önce yayınlanan yeni bir araştırmaya göre bu pazarlarda tespit edilen ve insanlara bulaşma potansiyeli olan 71 virüsten 18'i 'yüksek riskli' olarak tanımlandı.
Araştırmacılar özellikle misk kedisinde bulunan mikroplardan endişe duyuyor. Gece yaşayan bir hayvan olan misk kedileri 2002 yılında yarasalardan insanlara SARS virüsü taşıyan porsuklara benzetiliyor ve yeni bir salgın için oldukça tehlikeli bulunuyor.
Son araştırmada bulunan virüsler Kovid-19'la benzerlik göstermese de gelecekteki salgınlar için potansiyel tehdit olarak değerlendiriliyor. Araştırmayı kaleme alan isimlerden, biyolog Edward Holmes, çalışmanın canlı hayvan ticareti ve pazarlarının neden bir salgının merkezi olabileceğine mercek tuttuğunu söylüyor. Holmes durumu şu sözlerle özetliyor:
"Araştırma ayrıca insanların diğer hayvanlara sürekli olarak virüs taşıdığını gösterdi. İki yönlü bir virüs trafiği olduğu açık. En çok tedirgin olduğumuz ise, karşı türler arasında bir virüs transferi.
Örneğin bir yarasadan bir misk kedisine virüs bulaşması virüsün misk kedisinden de insanlara kolayca sıçramasını ve yeni bir salgın başlamasını tetikleyebilir. Canlı hayvanların pazarda satılmasıyla mikroplar geniş bir alana taşınıyor. Doğru zamanda doğru hayvandaki doğru bir virüs, kolayca küresel bir salgını tetikleyebilir."
Bilim insanları, dünyayı etkileyecek yeni bir salgının 75 milyon insanın ölümüne yol açabileceğini tahmin ediyor ve Kovid-19'un kaynağının hala tam olarak tespit edilemediğinin altını çiziyor. Uzmanlar her 5 yılda bir zoonotik yani hayvanlardan insanlara bulaşan virüslerden kaynaklı salgınlar öngörüyorlar. Bu henüz tespit edilmemiş salgına 'Hastalık X' adı verilirken salgının kaynağı olacak hayvan da 'Hayvan X' olarak adlandırılıyor.
Şimdiye kadar Kovid-19'un kaynağı olarak iki ihtimal ortaya atıldı. Vuhan'daki hayvan pazarları ilk ihtimal olarak öne çıkarken virüsün Vuhan Viroloji Enstitüsü'nden dışarı sızdığı da diğer teori olarak kabul ediliyor. Dünya Sağlık Örgütü şu an için salgının kaynağı olarak pangolin ve yarasalardan insanlara sıçrayan virüsü gösteriyor.
Ancak yeni ortaya çıkan belgeler bu hayvanların Kovid ortaya çıkmadan önce bu pazarlarda satılmadığını ortaya koydu. Bazı araştırmacılar Kovid-19'un laboratuvar çalışmaları esnasında 'süper bulaşıcı' hale getirildiğini iddia etse de Çin bu iddiaları başından beri yalanlamaya devam ediyor.