Ermitaj, Rusça gosudarstvennî ermîtaj, hermitaj olarak da bilinir, Çariçe II. Yeka- terina’nın (Büyük), koleksiyonundaki sanat yapıtlarının konması için 1764’te Peters- burg’daki Kışlık Saray’ın bitişiğinde mimar Valim de la Mothe’e (1729-1800) yaptırdığı sanat müzesi. Yekaterina öldüğünde koleksiyonda 3.926 resim vardı. Müze 1837’de Kışlık Saray’la birlikte yandıktan sonra Alman mimar Leo von Klenze tarafından yenilendi (1840-49) ve 1852’de 4.500 yapıtla Çar I. Nikolay tarafından halka açıldı. 1917’de Ekim Devrimi’nin ardından koleksiyon devlete geçti.
Bugün 3 milyon dolayında resimden oluşan müze koleksiyonlarında ortaçağdan başlamak üzere Batı Avrupa ve Rus sanatından başka Hint, Çin, Eski Mısır, Mezopotamya, Kolomb öncesi Amerika, Eski Yunan ve Roma sanatlarından da çok sayıda örnek yer almaktadır.