Uzmanların çeşitli konulardaki yazılarına bu bölümden erişebilirsiniz.Tüm Makaleler
KİRACILAR ve ev sahipleri için bu günden ( 1 Kasım 2008 ) itibaren, yeni bir uygulama başladı.
Kirayı, mal sahibine götürüp, elden ödeme dönemi kapandı. İşyeri kirası, tutarı ne olursa olsun, konut kirası ise 500 YTL ve üzerinde olduğunda, bankaya yatırılması gerekiyor.
Bu uygulamanın bir istisnası var; oturdukları evin kirası 500 YTL'nin altında olanlar, ev kirasını yine elden ödeyebilecekler.
DÜN ÖDEYENLER AVANTAJLI
Konut ya da işyeri kirasını, dün ya da daha önce ödeyenler, bu yönden avantajlılar.
Örneğin kasım ayı kirasını, 31 Ekim Cuma günü mal sahibine elden ödeyenler, Kasım ayı kirasını bankaya ödemekten kurtuldular. Kasım ve aralık ayı kiralarını, dün ya da daha önce elden peşin ödeyenler de, bu ayların kiralarını bankaya yatırmayacaklar.Uygulama 1 Kasım 2008 tarihinden itibaren başladığı için, bu tarihten önce (örneğin aylık 600 YTL olan kiranın, bir yıllık olarak Ekim 2008-Eylül 2009 dönemi için 1 Kasım 2008'den önce tahsil edilmesi durumunda), peşin tahsil edilen kiralar için bankaya yatırma zorunluluğu aranmayacak.
ÖZELLİKLİ DURUMLAR
İşyeri Kiraları: Tutarı ne olursa olsun, bankaya yatırılması gerekiyor. Örneğin, aylık 300 YTL olan işyeri kirası, bankaya yatırılacak.Tapuda İki Kişi Adına Kayıtlı Konuttan 500 YTL ve Üzerinde Kira Alınması: Kişi başına düşen kira 500 YTL'nin altında olsa bile, konutun kirası esas alınacağı için, bankaya yatırılma zorunluluğu aranacak.
Örneğin, iki kardeşe miras kalan bir evden 800 YTL kira alınmaktadır. Burada, her kardeşin kira gelirinin 400 YTL olması değil, toplam kiranın 800 YTL olması esas alınacak. Bu durumda kiracılar, iki ayrı havale ücreti ödememek için, hissedarların ortak hesabına veya birinin hesabına kirayı yatırabilirler.
İki Konuttan 500 YTL'nin Altında Kira Alanlar: Yeni uygulamada, her bir konut kirasının 500 YTL ve üzerinde olması esas alınıyor. Bu nedenle bir evinden 350, diğer evinden de 450 YTL konut kira geliri olanlar, kiraları yine elden tahsil edebilecekler. Buna göre, örneğin dört konuttan 400'er YTL kira geliri olanlar da, kirayı elden tahsil edebilecek.
CEZAYI KİM ÖDEYECEK?
Konutlarda: Konut kiralarının, banka ya da posta idaresi kanalıyla tahsil edilmemesi durumunda, her ay itibarıyla kesilecek 320 YTL'lik cezayı konut sahibi ödeyecek.
İşyeri Kiralarında: Kiranın banka aracılığı ile ödenmemesi durumunda, hem mal sahibi hem de kiracı adına kiranın yüzde 5'i oranında 'özel usulsüzlük' cezası kesilecek. Bu ceza, kiracının defter tutma durumuna göre, 320-1.490 YTL'den az olamayacak.
HAVALE MASRAFLARI
Uygulama başlamadan önce, bazı bankalar kira ödemelerinde havale masrafı almayacaklarını açıkladılar. Özellikle birden fazla kişi adına yatan kiralarda, havale masrafları, ciddi bir tutara ulaşacağı için kiracıların, havale masrafı almayan bankaları öğrenip, kirayı o bankalara yatırmalarında yarar var.
Ev sahibi ile kiracının aynı bankada hesaplarının olması durumunda, hesaptan hesaba virman en pratik yol. Bu durumda bankalar masraf almıyor ya da sembolik bir masraf alıyorlar.
Ev sahibi ile kiracının, farklı bankalarda hesaplarının olması durumunda, EFT yoluyla düşük bir masrafla kirayı ödemek mümkün.
Bankaya düzenli ödeme talimatı verilmesi durumunda, her ödeme için ayrı talimata gerek kalmıyor.
Bu arada, kiracıların banka kartından yararlanmak suretiyle ATM'den işlem yapmaları halinde "havale masrafı" anlamında bir sorun yaşamayacakları da kuşkusuz...
Hürriyet Gazetesi 1 Kasım 2008 Ekonomi sayfası