Davaların gerekçeleri muhtelif: Çevre sözleşmesini imzalamamak, denizleri kirletmek, Çanakkale’ye saldırmak, Hatay’ı ele geçirmek, Irak’ı işgal etmek vs... Davalar nerede gerekiyorsa orada açılıyor. Mesela İspanya’ya karşı Ulla davası Türkiye’de, Fransa’nınkiler Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi AİHM’de, ABD’ninki ise Kostarika’daki Amerika İnsan Hakları Mahkemesi’nde. Bu davaların sonuncusu olan ve Hatay’ın işgali için Fransa aleyhine AİHM’de açılan davanın başvurusu da 7 Aralık’ta kabul edildi.
AİHM’de bir dava açmak kaça patlıyor? Diyelim ki, ben de İstanbul’un işgalinden İtalya’ya bir dava açmak istesem, ne kadarı gözden çıkarmak gerekir?
- Bu tür davalar için çok para gerektiği gibi bir düşünce yaygın. Oysa tam tersine, son derece ucuz. Ödemeniz gereken avukatlık masrafları ile 50 milyon liralık posta vs. giderleri. AİHM’de dava açmak yerel bir mahkemede dava açmaktan pahalı değil.
Tazminat tutarını nasıl belirliyorsunuz? Müvekkilinizle oturup "ABD’ye 2 çok, 1 milyar dolar açalım" gibi mi oluyor?
- Tazminat miktarına ben karışamam. Kaybının bedeline ancak müvekkil karar verir. Adamın yuvası yıkılmış, kızını göremiyor. Bunun bedelini ben tayin edemem ki. Ben avukatım, müvekkil davayı aç derse açarım.
Dava açmak isteyenler sizi nasıl buluyorlar?
- Bir kere duyulduğu zaman, böyle davalar size akmaya başlıyor.
Bazıları sizin sırf reklam olsun diye bu işleri yaptığınızı düşünüyor. Bu davalardan sonra işlerinizde artış oldu mu?
- Tanındığım doğru ama işlerimde bir artış olmadı. Sadace mektup ya da e-mail’le bol bol kutlama mesajı alıyorum.
Bugüne kadar açtığınız davalardan başka yeni teklifler geliyor mu?
- Olmaz olur mu? Ama çoğu hukuki bir mantığa oturmuyor. Mesela adamın biri, "Benim babam bakandı. Yassıada’da hapse atıldı. Dava açalım mı?" diyor. İyi de burada kime dava açacaksın. Ya da mesela, geçen gün Ankara’dan bir mühendis aradı. Vaktiyle (1. Dünya Savaşı arifesi) İngiltere’ye gemi sipariş etmişiz. Gemiler gelmemiş. Ya kendisini ya parasını alalım, diyor.
Ya eskaza bu davaları kazanırsanız, mesela Hatay’ın 20 yıl işgali davası gibi, o zaman Rumlar, Araplar, Bulgarlar, Arnavutlar da "Siz de 600 sene bizi yönettiniz" diye dava açmazlar mı?
- O kadarını bilemem. Onu da Türkiye’nin avukatları düşünsün.
EN İLGİNÇ DAVASIEŞİ RUSYA’YA KAÇAN İŞADAMI Y.G.’NİNKİ
Avukat Maruf Kaymaz’ın müvekkilleri çeşitli. Aralarında Hatay’ın işgalinden Fransa’ya dava açan öğretmenler gibi, Ulla’nın batmasından zarar gören bölge balıkçıları da var. Ama bu müvekkilerin en ilginci, Irak işgali için ABD ve İngiltere aleyhine dava açan Y.G. İskenderunlu bir işadamı. Dava gerekçesi ise İskenderun’a inen ABD askerleri, Saddam’ın vurma tehditleri ve Irak’ın işgaliyle psikolojisi bozulan Rus asıllı eşinin, çocuğu da alarak Rusya’ya kaçması.
Baba Kürt, anne Arap, kendi Türk
"Düveli muazzama"ya dava üstüne dava açan avukat Maruf Kaymaz henüz 31 yaşında. Mardin’de Kürt bir babayla, Arap bir anneden olma, 7 kardeşin altıncısı. Atatürkçü-ulusalcı bir siyasi tavrı var. Kendisini Türk olarak tanımlıyor. Doğduğu yıl göç eden ailesiyle birlikte ilk ve orta eğitimini İzmir ve sonra İskenderun’da yaptı. Yoksulluk yüzünden sülalesinde pek okuyan yok ama o küçüklüğünden beri avukat olmak istiyordu. Hatay birincisi olarak kazandığı Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni abisinin yardımıyla bitirdi. Stajını Mehmet Ali Ağca’nın avukatı Hasan Nuri Kuyucu’nun yanında yaptı. İstanbul’da bir yıla yakın çalıştıktan sonra, babasının sağlık nedenleriyle İskenderun’a dönmek zorunda kaldı. "Bu işlere biraz da İskenderun’un sakin ortamında vakit buluyoruz, aslında pek akıllı işi değil" diyor.
KİMDEN NE KADAR İSTİYOR?
DAVALI GEREKÇE TAZMİNAT TALEBİ
ABD ve Avustralya - Kyoto Sözleşmesi’ni imzalamayıp atmosferi kirletmeye devam etmeleri - Müştereken ve müteselsilen toplam 100 milyon dolar.
ABD ve İngiltere - Irak işgaliyle müvekkili Y.G.’nin aile psikolojisini bozmak -Her iki ülke aleyhine de 1’er, toplam 2 milyar dolar
İngiltere ve Fransa - Çanakkale’yi işgale kalkışıp, 250 bin yetişmiş insan gücünün ölmesine sebep olmak - Müşterek ve müteselsilen toplam 1 milyar dolar
Fransa - Hatay’ın işgali ve işgal süresince yapılan sömürü - 1 milyar Euro maddi, 1 milyar Euro manevi olmak üzere toplam 2 milyar Euro.
İspanya - İskenderun’da batan Ulla gemisi yoluyla Türk denizlerini kirletmek - Açılan iki ayrı davada 100’er milyon dolar