ABD'nin Teksas eyaletinde Dallas-Fort Worth bölgesinde yaşayan 31 yaşındaki Kate Cox'un acil kürtajına Perşembe günü izin veren alt mahkeme kararı, Cuma günü geçici durduruldu.
Eyalet Yüksek Mahkemesi, Cumhuriyetçi Teksas Başsavcısı Ken Paxton'ın engelleme talebi dilekçesine olumlu yanıt verdi. Dokuz Cumhuriyetçi yargıçtan oluşan mahkeme, ne zaman karar verebileceğine dair bir takvim açıklamadı.
Davacı taraf olan Üreme Hakları Merkezi Cumartesi günü, "Müvekkilimiz Kate aktif bir tıbbi kriz yaşarken, Teksas eyaleti kendisine verilecek sağlık hizmetlerini siyasete alet ediyor. Teksas'ın eylemleri kabul edilemez" açıklaması yaptı.
Kürtaj hakkı tartışmalarını ülke çapında yeniden alevlendiren hukuki mücadele, ABD Anayasa Mahkemesi'nin 2022’de ülke çapındaki anayasal kürtaj hakkını iptal ederek Teksas gibi eyaletlerin neredeyse tamamen yasak getirmesine olanak sağlamasından bu yana önemli bir sınav niteliğinde.
Cox, kürtaj için mahkeme izni istedi zira taşıdığı cenine 27 Kasım'da, genellikle düşük, ölü doğum ya da doğumdan hemen sonra ölümle sonuçlanan ve trizomi 18 (18 numaralı kromozomun iki yerine üç kopyasının bulunması) adı verilen genetik bozukluk teşhisi kondu.
20 haftalık hamile olan Cox, açtığı davada, hamileliğinin sürmesi durumunda üçüncü kez sezaryen geçirmek zorunda olacağını, bu durumun ilerideki doğurganlığını tehlikeye atabileceğini, ancak hem kendisinin hem de eşinin gelecekte yeniden çocuk sahibi olmak istediklerini söyledi.
Teksas kürtaj yasağında başı çekiyor
Teksas, kürtaj hakkının iptalinin ardından hamileliğin neredeyse tüm aşamalarında prosedürü yasaklamak için hızla adım atan 13 eyaletten biri. Teksas uzun zamandır ABD'deki katı kürtaj yasalarının ön saflarında yer alıyor ve şu anda bile hamile kadınların Teksas'ı terk ederek kürtajın yasal olduğu eyaletlere gitmelerini zorlaştırmaya yönelik çabalar devam ediyor.
Teksas'ın kürtaj yasağı sadece annenin hayatını kurtarmak ya da önemli bir bedensel işlevin önemli ölçüde bozulmasını önlemek için dar bir istisna içeriyor.
Başsavcıdan doktorlara uyarı
Başsavcı Paxton, Cox'un eyaletteki yasak kapsamında tıbbi bir istisna için gerekli koşulları karşılamadığını söylüyor. Başsavcılık, Cox'un hamileliğinin hayatını acil bir risk altına soktuğunu göstermediğini savunuyor ve hastanelerin acil servislerine yaptığı ziyaretlerin ardından eve gönderildiğine dikkat çekiyor. Teksas'ın yasağı cenindeki anomaliler için herhangi bir istisna getirmiyor.
Başsavcı Paxton, acil kürtajı gerçekleştirecek doktorların kovuşturmadan muaf tutulamayacağı konusunda uyarıda bulundu
Eyalet sağlık verilerine göre, yasağın geçen yıl yürürlüğe girmesinden bu yana Teksas'ta 50'den az kadın kürtaj yaptırdı. Hiçbirinin cezai suçlama ya da davayla sonuçlanmadığı biliniyor.
Teksas'ın yasaklarına göre kürtaj yapan doktorlar ömür boyu hapis cezasına varan cezai suçlamalarla karşı karşıya kalabilirler. Ayrıca, bir kadının kürtaj olmasına yardımcı olan bir kişiye dava açma yetkisine sahip olan özel vatandaşların açacağı davalarla da karşı karşıya kalabilirler. Yasalar anneyi herhangi bir yasal sonuçla tehdit etmiyor.
Demokratlar tepkili
Demokrat Partili ABD Başkanı Joe Biden'ın 2024 kampanya ekibinden yapılan açıklamada, Cox'un yaşadıkları "dehşet verici" ve "yürek parçalayıcı" olarak nitelendirildi.
Ekibin eş başkanı ve Teksas Temsilcisi Veronica Escobar, "Teksaslı bir kadın mahkemede hayat kurtaran sağlık hizmeti için yalvarmak zorunda bırakıldı ve şimdi ona acilen ihtiyaç duyduğu bakımı sağlayan herhangi bir doktor cezalandırılmakla tehdit ediliyor. Bu hikaye şok edici, dehşet verici ve yürek parçalayıcı" dedi.
Temsilciler Meclisi'nin en üst düzey Demokrat üyesi Hakeem Jeffries Cumartesi günü yaptığı açıklamada, Cumhuriyetçi eski Başkan Donald Trump'ın "Amerika'yı yeniden büyük yap" sloganının kısaltmasını kullanarak "Teksas'ta ve ülke genelinde MAGA Cumhuriyetçileri annelerin hayatını riske atıyor" dedi.
Demokrat ABD Senatörü Elizabeth Warren da Cox'un durumunu "zalimce" olarak nitelendirdi.
Warren ve Biden kampanyası, Cox'un durumunun ABD Anayasa Mahkemesi'nin 2022 yılındaki kararının doğrudan bir sonucu olduğunu söyledi ve görevdeyken mahkemeye atadığı yargıçlar nedeniyle eski Başkan Donald Trump’ı suçladı.