Fransız Halk Sağlığı Kurumu‘nun (SPF) çarşamba günü (13 Eylül) yayımladığı tahminlerine göre, 11 ile 26 Ağustos tarihleri arasında 52 bölgeyi etkileyen sıcak dalgası; Fransa‘da neredeyse 400’den fazla kişinin ölümüne sebep oldu. Açıklamada, en çok etkilenen yaş grubunun 75 yaş ve üzeri olduğu belirtildi.
Bilim insanları, sıklığı küresel ısınmayla birlikte artan bir olgu olan sıcak dalgasını birkaç gün boyunca kesintisiz olarak uzun süreli bir ısı dönemi olarak tanımlıyor. Ölüm oranı üzerindeki etkiler, sıcak dalgasının süresine ve yoğunluğuna bağlı olarak ölçülüyor. Uzmanlar, olayın meydana gelme süresi ve etkilenen kişilerin durumunun da göz önüne alındığını söylüyor.
Sonbaharda bilgilerin kesinleşmesi bekleniyor
Le Monde’un aktardığına göre, dönem boyunca aşırı durumların en fazla olduğu bölgeler, 169 aşırı ölümle Auvergne-Rhône-Alpes ve 120 aşırı ölümle Nouvelle Aquitaine oldu. Sağlık kurumu, Fransa Çalışma Genel Müdürlüğü tarafından bu dönemde herhangi bir ölümlü iş kazası bildirilmediğini de belirtti.
Yetkililer, ölümlerin tamamen sıcak dalgasıyla ilintili olmayabileceğini ifade ediyor. Yapılan tahminler ve araştırmalar esas olarak iklim krizi hakkında daha fazla bilgi edinmeye yönelik ön hazırlıklar olarak nitelendiriliyor.
Aşırı sıcaklarda ne yapmalı?
Sıcak dalgasına karşı Dünya Sağlık Örgütü’nün önerileri şöyle:
- Çok sık vakit geçirilen alanları serin tutmaya çalışın.
- Oda sıcaklığı gün içinde 32 derecenin, gece boyunca 24 derecenin altında olmalı. Bu, 60 yaş üzeri veya kronik sağlık sorunu olanlar için ayrıca önemli.
- Geceleri ve sabah erken saatlerde serin havadan faydalanmak için pencerelerin hepsini açın.
- Evin içerisindeki ısı miktarını azaltmak için özellikle gün içinde güneşe bakan pencerelerdeki panjur ya da perdeleri kapatın.
- Yapay aydınlatma ve mümkün olduğunca çok sayıda elektrikli cihazı kullanım dışı bırakın.
- Vücut sıcaklığını dengede tutmak için bol su için.Günün en sıcak zamanlarında, özellikle öğle ve öğleden sonraları dışarıda kalmamaya çalışın.
- Vücudu çok zorlayan ağır fiziksel aktiviteleri gün içerisinde yapmayın. Bunun için en ideal saat sabah 04:00 ile 07:00 arası.
- Mümkün olduğunca gölgede kalın, şapka ve güneş gözlüksüz dışarı çıkmayın.
- Soğuk duş alın, sık sık soğuk bez ve havlularla vücudu serinletin.Kıyafet seçiminde doğal, hafif ve bol kumaşları tercih edin.
- Çok sıvı almak yararlı (günde 2 litre civarı) ancak alkol ve kafein ve şekerden uzak durun.
- Sık sık ve küçük porsiyonlar halinde yemek yiyin.
Sıcak çarpması durumunda ne yapılmalı?
Sıcak çarpması durumunda, beden aşırı sıcak nedeniyle normal ısı düzenlemesini kaybeder ve vücut ısısı 40 dereceyi aşar. 40 derecenin üzerindeki ateş ise organların hasar görmesine hatta ölüme neden olabilir.
Bir kişinin sıcak çarpması yaşadığı şu belirtilerden anlaşılabilir:
- Vücut ısısının 40°C’nin üzerine çıkması
- Bitkinlik, yorgunluk
- Aşırı terleme (terleme daha sonra azalır)
- Adale krampları
- Sıcak ve kuru cilt
- Baş dönmesi
- Davranış bozukluğu
- Sinirlilik
- Mide bulantısı, kusma, mide krampları
- Bilinç kaybı
- Hızlı ve zayıf nabız
Sıcak çarpmasından şüphelendiğiniz durumda, ilk yapılması gereken şey hastanın vücut sıcaklığının düşürülmesi. Bunun için de en yakın sağlık kuruluşuna başvuruncaya kadar sıcak çarpması belirtileri gösteren kişiye ateş düşürücü ilaçlar verilmemesi, şu önlemlerin alınması gerekiyor:
- Hasta hemen serin bir yere alınır
- Üzerindeki sıkı giysileri gevşetilir
- Vücuttaki sıvı ve elektrolik kaybını karşılamak için bol su içirilir ve tuzlu yiyecekler tüketmesi sağlanır ancak kişinin şuur durumunda bulanıklık varsa su ve başka gıda verilmez, hızlıca sağlık kuruluşuna ulaştırılır
- Kişinin soğuğa yakın suyla duş alması sağlanır
- Duş olanağı yoksa buz paketleri veya soğuk ıslak havlularla vücuda kompres yapılır.
Hayvan dostlarımızı da koruyalım
Kentlerde yaşayan kedi ve köpekler başta olmak üzere evcil hayvanlar ve sokaklarda yaşayan hayvanlar da yüksek sıcaklıklarda ciddi yaşamsal tehditlerle karşı karşıya kalıyor. Aşırı sıcaklarda ya da sıcak dalgalarında kentlerde yaşayan hayvanlar için neler yapabileceğinizi de aşağıdaki haberimizde bulabilirsiniz.
Ayrıca “kuru sıcak” olarak tabir edilen bu günlerde orman yangını riskinin de çok yükselmesi nedeniyle, zaten yasaklanan ormanlık alanlara girmemek, piknik yapmamak, ateş yakmamak, şişe, sigara gibi yangına neden olabilecek malzemeleri ormanlık alanlara atmamak gerekiyor.