Öncelikle balanced scorecard (dengeli karne) nedir?
Balanced scorecard Robert Kaplan ve David Norton’un ortaya koyduğu bir kavramdır. İlk olarak Harvard Business Review’de 1992’de yayınladıkları bu yaklaşımla ilgili 1996’da bir kitap da yazmışlardır: The Balanced Scorecard: Translating Strategy into Action.
Temel yola çıkış noktaları şudur: Ölçemediğiniz bir şeyi iyileştiremezsiniz. Yani işin scorecard kısmı bununla ilgili. Firmalar ana metriklerini ölçmeli ve bunları iyileştirmeye çalışmalıdırlar.
Peki ya balanced kısmı nedir?
Şirketler onlarca yıldır zaten ölçümler yapmaktadırlar ama ağırlıklı olarak finansal ölçümlerdir bunlar ve üç aylık dönemler halinde incelenirler. Oysa diyelim Ocak-Mart dönemi kötü geçtiyse, bunun sonucu ancak Nisan ortaları gibi ortaya çıkmakta ve bu kötü duruma katkıda bulunan bazı veriler neredeyse 4 aylık, çok eski veriler olmaktadır. Yani finansal veriler gecikmeli verilerdir.
Bu durumda önerilen, dört ana başlıkta dengeli bir ölçümlemedir:
– Finansal ölçütler
– Müşteri ölçütleri
– İç süreç ölçütleri
– Öğrenme ve gelişme ölçütleri
Finansal ölçütler gecikmeli ölçütlerken diğerleri gerçek zamanlı hatta öncül ölçütler olabilmektedir. Mesela güçlü satış verileri ve artan müşteri şikayetleri, ileriki dönemlerde satış sıkıntıları yaşanacağını gösterebilir.