1854 yılında Dublin'de doğdu. Aynı zamanda yetenekli bir yazar da olan babasının asıl mesleği cerrahlıktı. Annesi, Jane Francesca Elgee, milliyetçi bir gazeteciydi ve 'Speranza' takma ismiyle yazdığı şiirleriyle ün yapmıştı.
Oscar Wilde da James Joyce gibi Dublin’in ünlü Trinity College'inde okudu ve daha sonra üniversite eğitimi için Klasikler bölümüyle ünlü Magdalen College'e gitti. Henüz Oxford yıllarında Ravenna isimli şiiriyle Newdigate Ödülü'nü kazandı ve ileride sanatsal görüşlerini çok etkileyecek olan büyük İngiliz yazarı John Ruskin'in ve Ruskin'in çok hoşlanmadığı Walter Pater'ın öğrencisi oldu. Dante Gabriel Rossetti ve William Morris'in sözcülüğünü yaptığı Sanatlar ve Zanaatlar hareketiyle Pater'ın görüşlerini birleştirdiği bir tür "sanat için sanat" anlayışını, hem İngiltere'de hem de Amerika Birleşik Devleti'nde verdiği konferanslar ve okuma günlerinde renkli bir şekilde savundu. Daha yirmili yaşlarında, giydiği kıyafetler, kıvrak zekası ve radikal görüşleriyle İngilizce konuşulan dünyada büyük bir üne kavuşan Oscar Wilde, 1884 yılında Constance Lloyd'la evlendi. Aynı dönemde, para kazanabilmek için, Kadının Dünyası isimli popüler bir kadın dergisinin editörlüğünü üstlendi; 1889 yılında ise kendini edebiyata vermek için bu işinden ayrıldı. 1890'lar boyunca Oscar Wilde İngiliz edebiyatının en üretken, en parlak yazarlarından biri olarak kabul gördü ve Doksanlar olarak bilinen kuşağın sözcüsü oldu. Fransız sembolist şairlerin etkisiyle yazdığı şiirleri, aristokrat hayat tarzı ve Londra gece hayatında sık sık görünmesiyle, parlak yazarlar, Kraliyet Ailesi üyeleri ve politikacılardan oluşan seçkin bir arkadaş çevresi edinen Wilde, aynı zamanda Önemsiz Bir Kadın (1893), İdeal Bir Koca (1895) ve Ciddi Olmanın Önemi (1895) isimli oyunlarıyla Londra tiyatrolarının en popüler yazarı da oldu. İlk ve tek romanı Dorian Gray'in Portresi 1891'de kitap olarak yayımlandı ve muğlaklığı, tuhaflığı ve içerdiği seksüel imalarla dönemin en çok gürültü koparan kitabı haline geldi.
Wilde 1891’de tanıştığı Lord Alfred Douglas'a ("Bosie") aşık oldu; sürdürdükleri şatafatlı hayat tarzı ve eşcinselliklerini saklamayışlarıyla çift hem arkadaşlarının hem de Londra basınının öfkesini üzerine çekti. Douglas'ın babası, Queensbury Markizi, gaddarlığı, dar kafalılığı ve inatçılığıyla ün yapmış, güçlü ve etkili bir İngiliz aristokratı, kardeşi ise Başbakan Lord Roseberry'nin özel sekreteriydi. Kendisini o dönem özel bir kanunla yasaklanmış olan eşcinsellikle itham eden Queensbury Markizi'ne karşı Oscar Wilde 1895 yılında hakaret davası açtı. Ancak dava öyle bir şekilde gelişti ki, en sonunda görgü tanıkları ve basın, Oscar Wilde'ı eşcinselliğin, yozlaşmanın ve her tür modern kötülüğün öncüsü olarak suçladılar ve ahlâki bir tartışmanın vesilesi yaptılar. Yirminci yüzyılda yapılan akademik çalışmalarda İngiltere'de 1890'ların en önemli olaylarından biri haline gelen Wilde davasının iktidardaki Liberal Roseberry hükümetinin kabinesinde yer alan eşcinsel bakanlarla başbakan Roseberry'nin kendi eşcinselliğinin üstünü örtmek için mahkumiyetle sonuçlandırıldığı öne sürülür. Narin, duygusal Wilde aynı yıl hapse atılmış, bütün parasını, arkadaşlarını, saygınlığını yitirmişti. Sonraki sene özgür kaldığında, Reading Zindanı Baladı isimli kasvetli ve duygusal şiiriyle G.K. Chesterton gibi muhafazakâr yazarların övgülerine mazhar oldu; hapisteyken kaleme aldığı bir başka eseri, Alfred Douglas'a yazdığı ve can dostu Robert Ross'un De Profundis ismini koyduğu uzun mektubudur.
Oyunlarını hiçbir tiyatronun kabul etmeyeceğini bilen Wilde, arkadaşlarından para dilenerek ve Alfred Douglas'la yeniden bir araya gelerek İtalya'yı gezdi ve Paris'e yerleşti. Burada bir otel odasında kalıyor, gittiği kahvelerde içki içmek için garsonlara ricada bulunuyor, yolda karşılaştığı eski ünlü tanıdıkları tarafından görmezlikten geliniyordu. Wilde, 1900 yılında, kırk altı yaşındayken menenjit oldu, 30 Kasım'da da, beş parasız halde, karısından ve iki çocuğundan uzakta, kaldığı otel odasında öldü.