Emma Donoghue’un 1918 salgını sırasında geçen yeni romanı The Pull of the Stars, gelecek yıl basılacaktı. Bununla birlikte, Mart ayında, Covid-19 dünyayı kapatmadan hemen önce son taslağı gönderdiğinde, ABD ve Birleşik Krallık yayıncıları bunu beklenmedik bir şekilde yankı uyandırdı ve kitabı baskıya koştular. Donoghue, zamanlama hakkında “biraz çekingen hissediyorum” diye açıklıyor. Ancak konu olarak devam ediyor, “Pandemiler bir romancı için muhteşemdir. Günlük yaşamı tehlikeli hale getirmenin ve etik ikilemleri artırmanın bir yolu. “
Donoghue’s, pandemiden önce yazılmış bir grup güncel romanın en sonuncusudur, ancak şimdi onları yazarların hayal edebileceğinden daha zamanlayıcı ve daha delici yapan bir manzaraya ulaşmıştır. Maggie O’Farrell’in Hamnet’i, muhtemelen hıyarcıklı veba nedeniyle 1596’da ölen Shakespeare’in karısı ve küçük oğulları Hamnet’in hayatlarına ve zihinlerine bolca yazılmış bir daldırma. Lawrence Wright’ın kapsamlı bir şekilde araştırılmış, tüyler ürpertici bir ileri görüşlü Ekim Sonu’nda, parlak bir bilim insanı, bugün çok tanıdık olan karantina türlerine, korkunç ölü sayılarına ve toplumsal bozulmaya neden olan yeni bir virüsün izini sürüyor. Tarzları ve ortamları son derece farklı olan tüm bu romanlar, kriz anında toplumu mercek altına almak için bir salgın kullanıyor. Tarihten veya bilimden çıkarım yaparak, halk sağlığı konularını öne çıkarırlar, hükümetin sorumluluğu ve sınıfsal bölünmeler ve bir romancının gözüyle bu güçlerin bireyleri nasıl etkilediğini düşünün. Yüksek dram, pandemilerin en temel insan ihtiyaçlarını, sağlığı ve aileyi tehdit etme biçiminden kaynaklanıyor.
Emma Donoghue’un yeni kitabı The Pull of the Stars, 1918 grip salgını sırasında bir hastanede geçiyor (Kredi: Alamy)
Geniş sosyal ve samimi kişisel unsurlar, içgüdüsel ancak anlamlı The Pull of the Stars’da güzel bir şekilde bir araya geliyor. Kadın kahraman ve birinci şahıs anlatıcı Julia, Dublin’de grip olan kadın doğum koğuşunda hemşiredir. 30 yaşına girmek üzeredir ve Birinci Dünya Savaşı’nda askerlikten dönen erkek kardeşi ile birlikte yaşamaktadır, o zamandan beri tek kelime etmediği için travma geçirmiştir. Julia’yı koğuşta geçirdiği üç gün boyunca takip eden roman, Donoghue’un önceki romanlarına getirdiği anlatı çekiciliğini, duygusal sıcaklığı ve psikolojik keskinliğini sergiliyor. En çok 2010 en çok satanlar Odası (2015 filminin senaryosunu yazdı) ile tanınıyor ve The Wonder (2016) da dahil olmak üzere daha tarihi ortamlarda sağlık, travma ve annelikle uğraştı.
1918’de, en sıradan kararlarınız büyük ölçüde etik ve varoluşsal sorular haline geliyor – Emma Donoghue
Donoghue’un hediyelerinden biri, bir karakterin deneyimini canlandırmak için araştırmayı kullanmaktır. The Pull of the Stars’da, bir kişinin cildinin grip kötüleştikçe dönebileceği renkler için bölümler Kırmızı, Kahverengi, Mavi ve Siyah olarak adlandırılmıştır. Dayanılmaz hamilelikler ve doğumlar var. Olayları Julia’nın bakış açısından gördüğümüz için, kesin, genellikle kanlı tıbbi ayrıntılar organik olarak romana uyar. Julia’nın hastalarının bile farklı kişilikleri var. Biri orta sınıf, talepkar ve korkmuş. Diğeri ise dini nedenlerle ilaç almayı reddeden fakir, evlenmemiş bir anne. Julia, doğum hakkında ondan daha az şey bilen küçümseyici doktorların etrafında manevralar yapar ve koğuşa yardım etmesi için gönderilen eğitimsiz ama zeki genç bir kadın gönüllüye çekilir.
Roman, ölüm kalım kararları veren düşünceli kahramanıyla, herhangi bir zamanda basılmış olsaydı, göz açıcı ve dokunaklı olurdu. Ancak 1918’de insanların karşılaştığı ikilemler bugün özellikle geçerli. Donoghue için, kurgudaki salgınlar tarihsel anlarının ötesine geçer. “Bugün bir çocuğa sarılıyor muyuz yoksa maske mi takıyoruz gibi konularda birbirinize kaşlarını çatan arkadaşlarınız veya ailenizin olması,” diye açıklıyor. “Benzer şekilde, 1918’de, ‘öksürüğüm olmasına rağmen tramvaya binecek miyim?’ Gibi en sıradan kararlarınız, son derece etik ve varoluşsal sorular haline geliyor.”
Kitapta, insanların günlük kararları – öksürük ile tramvaya binmek gibi – daha büyük etik önem kazanıyor (Kredi: Getty Images)
The Pull of the Stars’da mevcut salgının yankıları dışarıya fırlıyor. Davaların yükü altında zar zor işleyen hastaneye ziyaretçi kabul edilmiyor. Dışarıya asılmış bir tabelada ‘El sıkışmaktan, gülmekten veya birbirleriyle yakından sohbet etmekten kaçının’ yazıyor. Julia, hastaneye giden tramvayda ‘Grip Raporlarında Artış’ yazan bir gazete manşetine bakıyor ve şöyle düşünüyor: “Sanki sadece habercilikmiş gibiartmıştı, ya da belki de salgın kolektif hayal gücünün bir ürünüdür. ” Hemşire bir rahibe, bir sinemanın önünde bir sıra gördükten sonra koğuşa gelir ve alay eder, “Büyümüş erkekler, kadınlar ve çocuklar, büyük mikrop kutusuna girmek için nefesi kesilir”. Rahibe şefkatten yoksundur, ama büyük mikrop kutuları değilse şimdi sinemalar nelerdir? Julia, erkek kardeşi için endişelenir ve kendi geleceğini merak eder. Hiç evlenecek mi? Anne olmak mı?
Donoghue, pandemi deneyimini kişisel olarak yeniden yaratarak, kalıcı temalarla ilgilenir: krizlerle nasıl başa çıkıyoruz, insanlarla bağlantı kurma ihtiyacı ve bu bağlantıyı kaybetmenin maliyeti. Roman aynı zamanda kendi anımızın stresinden de derin bir şekilde bahsediyor. Julia şöyle düşünüyor: “Herhangi bir geleceği öngörmekte güçlük çekiyordum. Pandemiden sonra nasıl normale dönebiliriz? “
Tesadüfi peygamberler
Hamnet her ne kadar farklı olsa da annelikle de çok ilgileniyor. 11 yaşında hayatını kaybeden Hamnet Shakespeare, kitapta önemli bir figür, ancak ana karakter annesi. Shakespeare’in karısını Anne Hathaway olarak biliyoruz, ancak O’Farrell ona Agnes diyor, babasının vasiyetinde kullandığı isim. İsim değişikliği, O’Farrell’in tarihsel bilginin kıt olduğu bir kadının hayatını ne kadar derinden hayal ettiğini vurguluyor. Akıllı ve yetenekli kurgusal Agnes, ellerini baş ve işaret parmağı arasında tutarak insanların düşüncelerini sezebilir.
Maggie O’Farrell’in yeni romanı Shakespeare’in karısı ve ailesi üzerine odaklanıyor ve arka planda hıyarcıklı veba baş gösteriyor (Kredi: Alamy)
Pandeminin Yıldızların Çekilmesi’nin merkezinde olduğu yerde, Hamnet’te, tıpkı Shakespeare’in yaşamı boyunca 14. yüzyılda ‘Kara Ölüm’ olarak başlayan hıyarcıklı veba İngiltere’nin üzerinde gezinirken kitabın üzerinde gezinen karanlık bir varlıktır. Ancak Agnes’in ailesine uğursuz ayrıntılarla tasvir edilen bir şimşek gibi vurur. Genç Hamnet ikiz kız kardeşi Judith’in ne kadar hasta olduğunu görür ve annesini sorgular. “‘Var. . . bu, ‘Hamnet kısık bir fısıltıyla,’ Değil mi? ‘diyor. Tereddütleri, “bunun” ne anlama geldiğini netleştiriyor. Agnes, kızının boynundaki ve kollarının altındaki “deride gerilen” semptomları, şişkinlikleri veya yumruları bilir. Hamnet, kapıda beliren, “uzun boylu, siyah pelerinli ve bir yüz yerine dev bir kuşun gagası gibi sivri uçlu iğrenç, özelliksiz bir maske olan bir figürden korkar. Bu kişinin koruyucu maskeli doktor olduğu ve eve ayak basmayarak aileye bir mesaj ilettiği ortaya çıkıyor. “Hastalık geçene kadar” içeride kalmalılar. O’Farrell’in cesur hayal gücü sıçramaları 16. Yüzyılda kök salmış olabilir ve romanı bilim adamları daha Covid-19’u duymadan tamamlanmış olabilir, ancak veba çağında yaşanan korku ve keder bizimkine oldukça benziyor.
Wright’ın 2017’de başladığı Ekim Sonu, uzun süredir bir pandeminin geldiğini gören bilim insanlarıyla yapılan araştırmalara ve röportajlara dayanıyor. Roman bir uyarı olarak gelmiş olabilir, ancak şimdi mevcut krize dudak uçuklatan paralellikleri onu kehanet gibi gösteriyor. Wright, 9-11 ve Scientology hakkında kitaplar yazan tanınmış bir gazetecidir ve romanı hırsları açısından Donoghue veya O’Farrell’inkinden daha az edebi. Yine de, yeni bir hastalığın ilk raporlarını araştırmak için Endonezya’ya giden, ABD’deki Hastalık Kontrol Merkezlerinde bulaşıcı hastalık uzmanı olan kurgusal Henry Parsons’a odaklanan ilgi çekici bir anlatı yaratıyor. Henry, “Sars veya Mers gibi bir koronavirüs olabilir” diye tahmin ediyor. Kısa süre sonra Kongoli gribi adı verilen kurgusal hastalık ulusal ekonomileri yok eder ve küresel siyasi krizleri başlatır. Henry, Hac sırasında Mekke’nin karantinaya alınması gereken Suudi Arabistan’a kadar izini sürüyor. Gerçek hayatta, bu yıl Hac iptal edildi, gerçekliğin Henry’nin yüz yüze geldiği kadar kötü olmadığı birkaç noktadan biri.
Lawrence Wright’ın çağdaş romanı Ekim Sonu, uzun süredir bir pandemi öngören bilim insanlarıyla yapılan araştırmalara ve röportajlara dayanıyor (Kredi: Getty Images)
Wright, krizin kişisel olarak düştüğünün farkındadır. Henry, yiyecek tedarikinin kesintiye uğradığı ve elektrik şebekesinin kesildiği Atlanta’daki evinde karısı ve iki çocuğu için sürekli endişelenir. Hastalığı durdurma çabaları şuna dayanıyor: ailesini kurtarmaya çalışıyor. Ancak Ekim Sonu, reportoryal ayrıntılarında en iyi şekilde çalışır. Wright’ın hükümetteki ve halk sağlığındaki güvenlik açıklarını bir pandemik darbe durumunda hasara yol açmaya hazır olarak ne kadar zekice algıladığını görmek şaşırtıcı ve dehşet verici. Yönetimin salgın tepkisinden sorumlu olan başkan yardımcısı hayali Washington’da, Amerikalılara bir aşı hakkında bilgi vermeleri için bilim insanlarına iyi haberler için baskı yapıyor. Onu hiçbir aşı veya tedavinin yakın olmadığı konusunda uyarırlar, ancak güven verici dönüşe razı olacaktır. “Başkana bir aşının geliştirilmekte olduğunu söyletebilir miyiz?” “Hayır” ı duymak istemiyor. Sahne, bugün aktarılan bir haber olarak son derece makul olurdu.
Donoghue, salgın sırasında siyasi liderler hakkında benzer bir gözlem yaptı. Romanın kurgusunu yaparken, “Politikacıların 1918’de ortaya koydukları karma mesajların o kadar çok eşdeğeriyle çıktığını duyuyordum, belirsiz güvenceler bilimsel gerçeklere dayanmıyor… Bu kitabı yazmaktan ‘Ben’ diye çıktım. bilime her zaman siyasete güveneceğim ‘. ” Bu yılki kazara ileri görüşlü diğer veba romancıları gibi, Donoghue da yeni virüsü hesaba katmak için kitabında hiçbir değişiklik yapmadı. Mecbur değildi.