2010'lar hayatımızı nasıl değiştirdi?
Son 10 yılda kültürel anlamda büyük değişimler gözlendi, verilerimizin nasıl kullanıldığından, televizyon izleme ve müzik dinleme alışkanlıklarımıza kadar...
İngiltere'de insanlara son 10 yıldaki akımları ve bunların hayatlarını nasıl değiştirdiğini sorduk.
'Aşkımı Tinder'da buldum'
"Tinder nedeniyle hayatım tamamen değişti" diyen Alex Bell, şimdi uygulama aracılığıyla tanıştığı eşinden bir bebek bekliyor. Tinder 2012 yılında kullanıma girdi. Flört uygulamalarından biri olan Tinder'ın dünya çapında 50 milyon kullanıcısı var.
Ne 33 yaşındaki Bell, ne de eşi tam olarak nasıl tanıştıklarını açıklamak istemiyorlar, ancak Bell şunları söylüyor:
Moda dünyası 2010'larda nasıl değişti?
Kripto Kraliçe: Ruja Ignatova, dünyanın en büyük vurgunlarından biri sonrası nasıl milyarlarca euro ile kaçtı? 2010'lardan önce de internette flört siteleri vardı ancak sosyolog Róisín Ryan-Flood, "İnsanlar bunu kaçamak bir şekilde yapıyorlardı ve bundan utanç duyuyorlardı, ancak şimdi oldukça yaygın" diyor. Uygulamalar aşkı bulma şeklimizi değiştirse de, bu konuda bir kitap yazan Ryan-Flood'a göre "Yeni türde çiftler yaratmıyorlar".
Araştırmacı, daha fazla seçenek olsa bile insanların yine geleneksel yollarla tanışacakları kişilerle birlikte olduklarını söylüyor. Yine sosyolog olan Julia Carter, "İnsanlar sıklıkla takılmaktan bahsediyorlar ve flört uygulamalarının evlilikleri ve aileleleri dağıtmak için şeytan tarafından yollandığını söylüyorlar" diyor.
"Ancak insanlarla ne istedikleri hakkında konuştuğunuzda, aynı şeyleri istediklerini görüyorsunuz."
Carter, 2010'larda ünlülerin düğünlerinin nasıl ilgiyle takip edildiğine bakıldığında, örneğin Prens William ve Kate ya da Kim Kardashian ve Kanye West'in, toplumun halen evliliği "çift olmanın altın kuralı" olarak gördüğünü gösterdiğini söylüyor. İngiltere'de evlilik oranları düşüyor. Carter, son 10 yılda bekâr olmanın daha kabul edilebilir hale geldiğini söylüyor.
'Kriptoparadan milyonlar kazandım'
2010 yılında Bitcoin'in değeri 1 dolardan azdı. 7 yıl sonra, değeri kısa bir süreliğine tüm zamanların en yükseği olan 19 bin dolara ulaştı. Şu an değeri 7 bin dolar civarında. Bitcoin'e ve diğer kripto para birimlerine ilk zamanlarda yatırım yapmış olanlar için bu on yıl daha öncekilere hiç benzemiyordu. Londra'da yaşayan 32 yaşındaki Erica Stanford, "Fikrin çok ilginç olduğunu düşündüğümü hatırlıyorum" diyor.
'İşimi yapış şeklimi değiştirdim'
Daily Express ve Daily Star gazetelerinde televizyon eleştirileri yazan Mike Ward, "İş yüküm kesinlikle değişmedi" derken gülüyor. 2010'ların başında insanlar halen televizyonda programları yayınlandıkları saatte izliyorlardı.
Bu, 2012'de Netflix'in yayın hayatına başlamasıyla değişmeye başladı ve ardından Apple TV ve Amazon prime gibi rakipleri yetişti. Ward, televizyon eleştirmenlerinin insanları en iyi içeriğe yönlendirerek, bunu insanlara yardım etmenin bir yolu olarak görmelerinin önemli olduğunu söylüyor.
"Bence 'Pek çok şeye erişimime izin verildiği için ayrıcalıklıyım ve onları incelemek için elimden gelenin en iyisini yapacağım' demek çok daha iyi ve yapıcı."
"İnsanlar sık sık projeyi başlattığım için pişman olup olmadığımı ya da projeye son vermeyi düşünüp düşünmediğimi soruyor, ancak bence bir seçeneğim varmış gibi hissettirmiyor: Her gün bana gönderilen mesajları okuyan birinin bırakmayı aklından geçireceğini düşünmüyorum."
2020'ler ne getirebilir?
Profesör Nick Prior, algoritmaların beğenileri tahmin etmekte ve şekillendirmekte daha isabetli hale geleceklerini söylüyor.
"Eğer dijital çağ şimdiye kadar aşırılıklara yol açtıysa, bence önümüzdeki 10 yıl direnme çağı olacak, ve belki de olmalı: verileri daha dikkatli bir şekilde ele alma, sosyal medyanın akıl sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine daha fazla hassasiyet ve çevreye dair endişeler."
"10 yıl önce büyük şirketlere bakıyor olsaydınız, gaz, petrol ya da kimyasal ile ilgili olduklarını görebilirdiniz. Kapitalizm tamamen yön değiştirdi."
Prior, 2000'lere kendilerini internet üzerinden ifade eden ve kendi içeriklerini oluşturan kişilerin sayısının artmasının damga vurduğunu söylüyor, ancak şu an bu vizyonun sosyal medya çağında "daha kötü niyetli bir şeye" evrildiğini kaydediyor.
"Gezegendeki en büyük ve en güçlü oyuncular Facebook, Google, Apple ve Amazon. Onların neyi, nerede, nasıl tükettiğimiz üzerindeki kolektif etkisi oldukça derin oldu."
BBC TÜRKÇE