Safra salgısı, yağların yıkımında görevli olan bir sindirim sıvısıdır. Safra salgısı karaciğer tarafından üretilir, safra kesesinde depolanır. Safra salgısı, safra kanalı aracılığıyla bağırsaklara iletilir ve yediğimiz yağlı yiyeceklerin sindirilmesinde rol oynar. Safra kanalları karaciğer, safra kesesi ve bağırsağı birbirine bağlayan tüplerden oluşur.
Safra kanalı kanseri; tıbbi adı ile “kolanjiyokarsinom”; safra kanalında kontrolsüz hücre çoğalması sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır. Safra kanalı kanseri nadir görülmektedir.
Safra kanalı kanseri tipleri:
Safra kanalı kanseri, tümörün yerleştiği yere göre farklı isimler alır:
İntrahepatik kolanjiokarsinom; Tümör karaciğer içindeki safra kanallarında ise inrahepatik kolanjokarsinom adını alır. Bu kanser türünün tedavisi karaciğer kanserinin tedavisi ile aynıdır.
Ekstrahepatik kolanjiokarsinom; Tümör karaciğer dışındaki safra kanallarında ise ekstrahepatik kolanjiokarsinom olarak adlandırılır.
Safra kanalı kanser belirtileri:
Cildin ve göz aklarının sararmasıyla kendini belli eden sarılık. (tümörün safra kanalını tıkadığı için, kanda ve diğer dokularda safranın artması nedeniyle olur)
- Koyu renk idrar
- Soluk renkli dışkı
- Karın üst tarafında ağrı ve rahatsızlık
- Ateş
- İştah kaybı ve mide bulantısı
- Kilo kaybı
- Deride kaşıntı
Bu belirtiler safra kanalı kanseri dışında başka bir hastalığın göstergesi de olabilir. Ancak herhangi bir belirtiye rastlarsanız mutlaka doktora gitmelisiniz.
Safra kanalı kanserinin başlıca tedavi yöntemi ameliyattır. Kemoterapi ve radyoterapi de uygulanan diğer tedavi yöntemleridir.
Hangi tedavinin uygun olduğu, tümörün büyüklüğü, kanserin ilerleme evresi ve hastanın genel durumuna göre değişiklik gösterir.
Farklı ameliyat türleri vardır:
Safra kanalının çıkarılması: Eğer kanser karaciğer dışı safra kanalında ise cerrah safra kanalınınbüyük kısmını çıkarır.
Karaciğerin kısmen çıkarılması: Eğer kanser karaciğerin içinde bulunan safra kanalında başladıysa (intrahepatik kolanjiokarsinom) cerrah safra kanalı ile birlikte karaciğerin bir kısmını da çıkartır.
Whipple prosedürü: Safra kanalı kanseri, pankreasın ve duodenumun( oniki parmak bağırsağı) yanında olabilir. Bu gibi bir durumlarda, ameliyatla safra kanalı, midenin bir kısmı, duodenumun tamamı, pankreasın baş kısmı, safra kesesi ve organların çevresindeki lenf nodları çıkarılır.
Bazı ameliyatlar hastalığın tamamen yok edilmesini sağlamasa da şikayetlerin iyileşmesine yardımcı olmaktadır.
Bypass ameliyatı: Eğer kanserin tamamen vücuttan çıkartılması mümkün değilse, doktorunuz sarılığın belirtilerinin iyileşmesi için bypass ameliyatını önerebilir. Bu ameliyatta safra kanalının tıkalı kısmının üstünden barsağa safranın akması için ince bağırsaktan yeni yol yapılır. Bu sayede karaciğerden bağırsağa safra salgısının iletilmesi sağlanır.
Stent: Sarılık şikayetlerinin ortadan kaldırılması için uygulanan başka bir yöntemde safra kanalına stent yerleştirilmesidir. Stent sayesinde safra kanalı açık kalır ve safra salgısının bağırsağa gitmesi sağlanır.