1 Süt Humması (Doğum felci, Hipokalsemi) Genellikle doğum sırasında yada doğumu izleyen 6-48 saat içinde ortaya çıkarYaşlı (>5), yüksek verimli ve iyi kondüsyonlu inekler daha duyarlıdırNedeni, doku sıvılarındaki iyonize Ca miktarının azalmasıdırDoğum öncesi rasyon Ca düzeyi önemlidir
3 Semptomlar İlk devre: Kısa sürer Heycanlanma, tetani Baş ve ayaklarda titremelerBaş sallamaDilini ağızdan çıkartmaDiş gıcırdatma gözlenirBeden ısısı çok az artmıştır
4 İkinci devre:Hayvan göğsü üzerine yatarBilinç yarı yarıya kaybolmuşturDalgın görünüştedirBaşını (S) formunda böğrüne dayayarak yatarArka ayaklarda felç görülürMerme kururDeri ve bacaklar soğurBeden ısısı azalır (37-38 oC)
5 Üçüncü devre: Hayvan yatmış ve koma durumuna girmiştir Bacakları uzanmış ve gevşek bir durum almıştırAyağa kalkması imkansızdırBeden ısısı düşmüştür (36-37 oC)Tedavi edilmeyen hayvanlar 2-24 saat içinde ölür
6 Komplikasyonları Güç doğum Prolapsus uteri Retensiyo sekundunaryum MetritisDöl verimi düşüklüğüTimpaniAbomasumun yer değiştirmesiKetozisMastitisSüt veriminin düşmesiVerim ömrünün düşmesi
7 Tedavi Parenteral Ca tuzları verilir Anyonik tuzlar (amonyum klorit, amonyum sülfat, kalsiyum sülfat, magnezyum sülfat) verilirKoruyucu olarak, doğuma 2-3 hafta kala düşük Ca içeren yemler verilmelidir
8 Koyun ve keçilerde süt humması Süt verimi yüksek koyun ve keçilerde, gebeliğin son dönemi ile laktasyonun ilk döneminde ortaya çıkar
9 Hastalığın ortaya çıkmasında; -Hayvanın yaşı-Irkı-Beslenme etkili olmaktadır-Tedavi amacıyla Ca preparatları (%40 kalsiyum boroglukonat) iv verilmelidir
10 Enzootic AtaxiaYeni doğan kuzu ve oğlaklarda bakır yetersizliği sonucu meydana gelir.
11 Nedenleri Toprağın ve bitkilerin Cu bakımından yetersiz olması Rasyonun Cu bakımından yetersiz olmasıBakırın emilimini olumsuz etkileyen elementler (Mo, Ca, SO4)
12 Bakır yetersizliğinde AnemiBüyümede yavaşlamaKemikte bozukluklarKıl ve yapağıda depigmentasyonYapağı verin ve kalitesinde bozukluklarÜreme performansında bozukluklarKardiovasküler defektlerGastrointestinal bozukluklar
13 Semptomlar Hastalık iki şekilde görülür: 1- Kongenital form (doğumla birlikte)2- Gecikmiş form (doğumdan sonraki 4-8. haftalar)-Hafif vakalarda; koşma esnasında arka bacaklarda koordinasyon bozukluğu, ani dönüşlerde bel bölgesinin yana kayması tipiktir.
14 Orta şiddetli vakalarda; Arka bacaklarda koodinasyon bozukluğu görülürTutuk ve intizamsız yürümeSendeleyip yuvarlanmaKöpek oturuşuBazı durumlarda körlük, sağırlık ve diş gıcırdatması görülürKan bakır seviyesi düşer ( mg/100 ml)
15 TedaviHastalara Cu takviyesi yapılmalıdır (bakır glisinat 12.5 mg i.p., bakır sülfat oral, bakır-kalsiyum asetat 50 mg i.p.)Bakır:molibden oranı dengelenmelidir (Cu:Mo= 5:1)Çayır-mera’ya 6-11 kg CuSO4/hektar püskürtülmelidir
16 Vit E/Se noksanlığı sendromu Yüksek miktarda doymamış yağ asitleri veya bozulmuş yemlerin tüketimi sonucu ortaya çıkarKötü depolama şartları hastalık riskini artırır
17 Nedenleri Yemlerde poli doymamış yağ asitlerinin fazla olması Yemlerde yüksek miktarda peroksitlerin varlığıRasyonda vit E yetersizliğiYemlerin nemli ve sıcak depolanmasıYemlerde ağır metallerin fazlalığı
18 SemptomlarOluşan radikaller ekstra ve intraselüler zararlar verirler (hücre membranı, mitokondri ve mikrozomlar etkilenir, elektron transportu bozulur, eritrosit hidrolizi görülür)Doku-sülfidril grupları azalırKaraciğer, kalp ve kaslarda enzim konsantrasyonu ve aktivitesi azalırDeride kollegenlerin bileşimi değişirBeyincikte damarlar zarar görürMutagen ve kanserojen etkiler görülürSığırlarda eşin atılamamasına yol açar (retentio secundinarium)
19 Tedavi ve korumaRasyona vit E (30 mg/kg KM) ve Se ( ppm) ilavesi gerekirNa-selenit (0.6 ppm/KM)Selenyum ( ppm/KM)Alfa-tokoferol (15-50 mg/100 kg CA)Selevit (5 ml/100 kg CA)Etoxiquin (EQ), butil-hidroxi tluen (BHT), butil-hidroxi alanin (BHA), askorbik asit (vit C)
20 ALKALİ HASTALIĞI Se fazlalığı halinde alkali hastalığı ortaya çıkar. Akut zehirlenmelerde,körlük,güç nefes alma,nabız düşüklüğü,solunum yetmezliği sonucu ölüm şekillenir.
21 Alkali Hastalığıselenyumdan zengin topraklarda yetişen bitkiler insan ve hayvanlar için zehirlenmeye sebep olabilir.Bitkilerle alınan Se, organizmada bulunan sistein ve methiyonindeki kükürtle yer değiştirerek toksik hale gelirSelenyum zehirlenmesi kanatlılar dahil tüm hayvanlarda görülür.
24 Mineral Maddelerin Birbirlerine Etkileri Bir mineralin başka bir mineralin alınabilirliği üzerine olumsuz etki yapmasına ANTAGONİZM,bir besin mineralin başka bir mineralin alınabilirliğini olumlu etki yapmasına da SİNERJİZİM denmektedir
28 Bakırın diğer elementlerle ilişkisi Cu-Fe ilişkisiCu ve Fe her ikiside hematopoeziste görevlidir.Cu yetersizliğinde Fe emilimi düşer.Depo proteinlerden Fe’nin salınımı taşınması ,dokulara salınımınde seruloplazmin görevlidir.Cu-Co ilişkisiCo, karaciğerde Cu depolanmasına hizmet eder.Otlardaki bakırın sindirebilirliğini arttırır.Cu-ZnCu-CdCu-PbBu üç elemen bakırın antiagonisti olarak ele alınır.emilimde metallotiyoenine bağlanmak üzere yarışırlar.emildikten sonra taşınmak içinde albumine bağlanmak için yarışırlar. Pb, toksik etki yaparak sekonder bakır yetersizliğine yol açar.Cu-Mo-S ilişkisiMo önemli bir bakır antiagonistidir. Mo dan zengin rasyonlar bakır yetersizliğine yol açar. Tek başına Cu retansiyonunu değiştirmez,kükürtle birlikte Mo toksisitesi artar.
30 Termodinamikte kavramlar Termodinamikte bir organizma, bir hücre veya birbiri ile reaksiyona giren iki madde, sistem olarak tanımlanır. Bir sistem, bir çevre içinde yer almaktadır. Sistem ve çevrenin ikisi birlikte de evreni oluştururlarenerji (E)entalpi (H)entropi (S)serbest enerji (G)de önemli termodinamik kavramlardır
31 Entalpi (H)enerji ile ilişkili bir durum fonksiyonudur; kimyasal reaksiyonlarda reaksiyon sisteminin ısı içeriğini tanımlar.Bir kimyasal reaksiyon sırasında çevreye ısı yayılıyor veya çevreden ısı alınıyorsa reaksiyon sisteminde entalpi değişimi (H) olmaktadır.H negatif () ise yani sistem çevreye ısı yayıyorsa, reaksiyon ekzotermik reaksiyondurH pozitif (+) ise yani sistem çevreden ısı alıyorsa, reaksiyon endotermik reaksiyondur
32 Entropi (S)Bir sistemdeki rasgelelik veya düzensizliğin kantitatif ifadesidir.Bir kimyasal reaksiyonun ürünlerinin substratlardan daha kompleks ve daha düzensiz olmaları durumunda sistemin entropisinin arttığı [entropi değişimi (S) pozitif (+) ] kabul edilmektedir.Bir kimyasal reaksiyonun ürünlerinin substratlardan daha az kompleks ve daha az düzensiz olmaları durumunda sistemin entropisinin azaldığı [entropi değişimi (S) negatif ()] kabul edilmektedir.
33 Serbest enerji (G) (Gibbs serbest enerjisi) iş yapmak için kullanılabilir enerjidir.Kimyasal reaksiyonlarda reaksiyon sisteminin serbest enerjisi değişir (serbest enerji değişimi G sembolü ile ifade edilir). Bu değişiklik iş yapılmasıyla birlikte olur
34 [G negatif (G<0)] ise reaksiyon ekzergoniktir ve yazıldığı şekilde soldan sağa doğru kendiliğinden ilerler.[G pozitif (G>0)] ise reaksiyon endergoniktir ve yazıldığı şekilde kendiliğinden ilerlemez.
35 Karbonhidratların sindirim ve emilimi Nişasta ve glikojen tükürükteki -amilaz etkisiyle ağızda enzimatik olarak parçalanmaya başlar.Pankreas -amilazı ve ince bağırsak 1,6-glikozidazı etkisiyle karbonhidrat sindirimi devam eder.Disakkaritler, ince bağırsak epitel hücresi zarında yerleşik uygun disakkaridazlar tarafından tutulurlar.
36 Lipidlerin sindirim ve emilimi Nötralize kimus içindeki lipidlerin ince bağırsakta sindiriminde ilk basamak emülsiyon oluşumudur.Lipid sindiriminin ikinci basamağında emülsiyon partiküllerine safra tuzlarının katılmasıyla Ao çapında miseller oluşur.Misellerdeki lipidlere enzimlerin etkisi sonucu lipidler hidrolitik olarak parçalanırlar.Trigliseridlerin hidrolizini katalize eden enzim, pankreas tarafından salgılanan ve optimal etkisini pH 7-9’da gösteren pankreatik lipazdır.
37 Proteinlerin sindirim ve emilimi Hayvansal gıdalar ve baklagiller gibi bitkisel gıdalarla alınan proteinler, midede ısı ve HCl etkisiyle denatüre olurlar, midede ve ince bağırsaklarda proteinaz (pepsin, tripsin, kimotripsin, elastaz) ve peptidazlar (karboksipeptidaz, aminopeptidaz) yardımıyla parçalanırlar.Proteinazlar ve peptidazlar mide ve bağırsak mukoza hücrelerinde, pankreas hücrelerinde, aktif olmayan proenzim (zimojen) şeklinde oluşurlar ve salgılandıktan sonra parçalanma suretiyle aktif hale gelirler