Kadınların jinekoloğa başvurma sebeplerinin başında vajinal akıntılar gelir.
Vajinanın ıslaklığı kadının sağlığı açısından gereklidir. Böylelikle cinsel ilişki sırasında vajen kayganlığı sağlanır, yürüme ya da egzersiz esnasında sürtünmeye karşı dudak kısımları tahriş olmaz, vajinada bulunan mikroplar dışarı atılır.
Menopozla birlikte östrojen hormonunun azlığına bağlı olarak vajinal sıvının salgılanmasının azalması sonucu vajinal kuruluk oluşur.
Doğal (fizyolojik) akıntılar berrak ve sıvı yumurta akını andırır yapıda, kokusuzdur. Kaşıntı şikayeti yaratmaz ve cinsel ilişkide ağrı, yanma hissi oluşturmaz.
Fizyolojik akıntılar aktif hormon üretiminin devam ettiği üreme çağında görülür. Örnek olarak;
Eğer akıntı normale göre artmış ise, görüntüsünde, yapısında, kokusunda değişiklik olmuş ise mikrobik vajiniti anlayabilmek için vajinal muayene ve kültür yapılmalıdır.
Akıntı koyu sarı, yeşil, kahverengi, kanlı, köpüklü, kötü kokulu ise, beraberinde ağrı, idrar yaparken yanma, normal dışı kanama gibi belirtilerle seyrediyorsa çoğu durumda genital enfeksiyona işaret eder.
Bakteriyel vaginosis (Gardnerella vaginiti, non-spesifik vajinit): Kötü kokulu, bol miktarda gri-beyaz köpüklü hafif sarımsı vajinal akıntı ile karakterizedir. Vajinal akıntıda tipik olarak balık kokusu bulunmaktadır. Ayrıca ilişkide ağrı görülür. Tedavisinde, ağızdan ve vajinal yoldan (özellikle metronidazol ve ornidazol grubu) antibakteriyel ilaçlar kullanılır.
Mantar enfeksiyonları: Vajinadan gelen kokusuz, peynirimsi veya süt beyaz akıntılar mantar enfeksiyonu ile ilişkilidir. Hastalarda yanma ve kaşıntı şikayetleri vardır. Tedavide Tetrakonazol veya Mikonazol kullanılır.
Trikomonas enfeksiyonları: Trichomonas vaginalis mikroorganizması cinsel ilişki ile bulaşarak vajinal enfeksiyona yol açar. Sarı veya yeşilimtırak, köpüklü, kötü kokulu bol vajinal akıntı ve vajinal yanma, vulvada kaşıntı bulguları ile karakterizedir. Tedavide Metronidazol ve Antibiyotik tedavisi uygulanır.
Gardnerella akıntısı: Trikomonasa benzer, kokuludur sarımsı yeşil renktedir. Ama trikomonas gibi köpüklü değildir.
Kahverengi vajinal akıntı: Serviks kanseri, pelvik inflamatuar hastalıklar (PID), perimenopoz, menopoz, ya da gonore (bel soğukluğu) gibi cinsel yolla bulaşan hastalıklarda görülür.
Pamukçuk - Candida albicans: Mantar türünün neden olduğu maya enfeksiyonudur. Vajina ve ağız gibi vücudun nemli bölgelerinde görülür.
Vajinal akıntı tümöral bir oluşum nedeni ile de olabilir. Akıntının karakteri sümüksü kıvamda ve bol miktarda, üzerinde ince çizgiler halinde kan bulunan yapıdadır.
Rahim kanseri; Enfeksiyon dışında, ender görülse de kanlı akıntının kötü kokulu olması rahim ağzı kanserini akla getirmelidir. Buradaki kötü koku doku harabiyeti kaynaklıdır.
Yumurtalık kanallarının kanseri: Et suyu renkli akıntı mevcuttur ve hastalarda alt karın ağrısı görülür.
İyi alınmış öykü ve fizik muayene bulguları ile genellikle tanı konur. Vajinal kültür ve smear testinde de mikroorganizma tespit edilir.
Enfeksiyon etkenine göre uygun antimikrobial tedavi yapılır. Ayrıca ağrı ve ödemi azaltmaya yönelik lokal tedaviler, hijyen ve eşin tedavisi de temel prensiplerdendir.