KOAH (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı)
Kronik (müzmin) bronşit ve amfizeme (akciğerde balonlaşma) bağlı olarak ilerleyici havayolu tıkanması gelişen hastalardaki uzun süreli öksürük ve balgam çıkarma durumudur. %80-90’ından sigara içiciliği sorumlu iken, mesleksel olarak toza maruziyet ve genetik yatkınlık da önemli nedenler arasındadır.
Hastaların en belirgin şikayeti nefes darlığı, öksürük ve balgamdır. Bu şikayetler önceleri sadece eforla olurken, hastalık ilerlediğinde istirahat halinde bile olmaya başlar. Şikayetler yıllarca sürebilir, tedavi ile ve çevre şartlarının düzelmesi ile geçici rahatlamalar olur, ancak solunum yolu enfeksiyonları, toza maruziyet, kalp yetmezliği gelişmesi ve akciğere pıhtı atması gibi nedenlerle ilerleyerek seyreder. Tipik fizik muayene ve akciğer grafi bulguları vardır. Solunum fonksiyon testleri ve iyi bir hasta öyküsü almak, genel değerlendirme yapmak ile tanısı konulup, hastalık derecelenir. Solunum fonksiyon testlerinde zorlu vital kapasitenin birinci saniyesindeki havayollarından çıkan hava miktarının yüzdesi (%FEV1) genelde %80’in altındadır.
Tedavide özellikle risk faktörlerinden uzaklaşmak, sigarayı bırakmak ve hastalığın evresine göre düzenli ilaç kullanmak gerekir. Tedavide bronkodilatör ilaçlar, balgam sökücüler, antibiyotikler, grip ve zatürre aşısını düzenli yaptırmak, gerektiğinde evde de düzenli oksijen kullanmak, beslenmeye dikkat etmek, solunum egzersizleri yapmak ve bazı hastalarda da cerrahi tedaviler (büllektomi vb.) önemli rol oynar. Sınırlı bazı hastalar da valf, tüp ve spiral gibi bazı yeni tedavilerden fayda görebilir.