sıfatın tanımı
Sıfatlar, isimleri tanımlamak, onlar hakkında bilgi vermek, özelliklerini
belirtmek için kullanılan sözcüklerdir.
long (uzun) this (bu)
small (küçük) that (şu)
black (siyah) these (bunlar)
high (yüksek) those (şunlar)
each (her bir) many (birçok)
every (her) some (birkaç, biraz)
either (her iki) twenty (yirmi)
neither (hiçbir) much (çok)
which (hangi) my (benim)
what (ne) your (senin)
whose (kimin) his (onun)
our (bizim)
sözcükleri birer sıfattır. Bunlar cümle içinde ilgili oldukları ismin durumunu
açıklar, onunla ilgili tanımlama yaparlar.
sıfatların türleri
Sıfatlar altı çeşittir :
1.descriptive adjectives – tanımlayıcı sıfatlar
Bunlar isimlerin nasıl olduklarını açıklayan sözcüklerdir.
good (iyi)cold (soğuk)
new (yeni)bad (fena)
brave (cesur)yellow (sarı)
clean (temiz)short (kısa)
old man (yaşlı adam)clever girl (akıllı kız)
big table (büyük masa)short pencil (kısa kalem)
Bu sıfatlar çoğu zaman niteledikleri ismin önünde yer alarak o ismin nasıl olduğunu açıklarlar.
2.demonstrative adjectives – işaret sıfatları
İşaret sıfatları şunlardır :
this (bu) that (şu)
these (bunlar) those (şunlar)
this house (bu ev) that chair (şu sandalye)
these birds (bu kuşlar) those shirts (şu gömlekler)
Bir şeye işaret ederken kullanılan bu sıfatlardan this ve that tekil isimlerle, these ve those çoğul isimlerle kullanılır.
3.distributive adjectives – üleştirme sıfatları
both (her iki) either (her bir)
each (her bir) neither (hiçbir)
every (her)
each student (her bir either woman (her bir kadın), (iki
öğrenci)kadından her biri)
every window (her pencere) neither apple (hiçbir elma)
Bir grubun içinde birbirine ait olma durumunu gösterirler. Bu sıfatların kullanılışlarıyla ilgili geniş bilgi ileride verilmektedir.
4.quantitive adjectives – nicelik sıfatları
Bağlı oldukları isimlerin miktarını belirten sıfatlardır.
some (birkaç, biraz) forty (kırk)
many (birçok) aIl (hepsi, bütün)
few (birkaç, az sayıda) much (çok)
some money (biraz para) seven nurses (yedi hemşire)
many oranges (birçok much time (çok zaman)
portakal)
Bütün rakamlar ve bunun dışında miktar belirten sıfatlar bu gruptandır. Bu sıfatlarla ilgili geniş bilgi ilerideki sayfalarda verilmektedir.
5.interrogative adjectives – soru sıfatları
which (hangi)whose (kimin)
what (ne)
which school (hangi okul)what book (ne kitabı)
Bu sıfatlar isimlerin önüne gelerek onlarla ilgili sorular oluştururlar.
6.possessive adjectives – mülkiyet (iyelik) sıfatları
Sahip olma durumu gösteren sıfatlardır. Aşağıda görüldüğü gibi, Türkçede tamlayan eki almış şahıs zamiri olan (benim, senin onun …) sözcükleri İngilizcede birer iyelik sıfatıdır. Bu konuda karşılaştırmalı bilgi için iyelik zamirleri konusuna bakınız.
my (benim) its (onun – cansız, hayvan için)
your (senin) our (bizim)
his (onun – erkek için) your (sizin)
her (onun – kadın için) their (onların)
my watch (benim saatim) its door (onun kapısı)
your hat (senin şapkan) our father (bizim babamız)
his son (onun oğlu) your dog (sizin köpeğiniz)
her house (onun evi) their car (onların otomobili)
agreement – uyum
İngilizcede sıfatlar tanımladıkları ismin tekil, çoğul veya dişi, erkek oluşuna göre bir değişikliğe uğramazlar, hep aynı kalırlar.
small chairküçük sandalye
small chairsküçük sandalyeler
clever manakıllı adam
clever womanakıllı kadın
Görüldüğü gibi sıfatlar tekil ve çoğul isimler önünde aynı kaldığı gibi, eril ve dişil cins isimler önünde de şekil değişikliğine uğramamaktadır.
Sıfatlar arasında sadece işaret sıfatları ismin tekil veya çoğul oluşuna göre değişikliğe uğrarlar. Tekil isimler önünde kullanılan this, isim çoğul olunca these halini alır. That sıfatı da those olur.
this housebu ev
these housesbu evler
that womanşu kadın
those womenşu kadınlar
position of adjectives – sıfatların yeri
İngilizcede sıfatlar çoğu zaman ilgili oldukları isimlerin önünde yer alırlar.
a small keybir küçük anahtar
a green bookbir yeşil kitap
an old manbir yaşlı adam
a hot daybir sıcak gün
Bir ismin önünde birden fazla sıfat varsa bunlar arka arkaya kullanılırlar.
a small black keyküçük siyah bir anahtar
a long heavy ruleruzun ağır bir cetvel
a tall young girluzun boylu genç bir kız
five big tablesbeş büyük masa
Şayet ismin önündeki sıfatlar renk bildiren sözcüklerse bunların son ikisi arasına and konulur.
a yellow and red hatsarı, kırmızı bir şapka
a red, white and green flag kırmızı, beyaz ve yeşil bir
bayrak
İsimlerin önünde kullanılış kurallarını yukarıda gördüğümüz sıfatlar, bazı hallerde ilgili oldukları isimlerden sonra da yer alırlar. Bu durumlar şunlardır:
be, seem, appear, look gibi bazı fiillerden sonra kullanıldıklarında isimlerin önünde değil bu fiillerden sonra yer alırlar.
The key is small.Anahtar küçüktür.
It is hot.Hava sıcaktır.
The chairs are brown.Sandalyeler kahverengidir.
Are the books old?Kitaplar eski midir?
The house seems new.Ev yeni görünüyor.
The man looks tired.Adam yorgun görünüyor.
Mary is tall and fat.Mary uzun ve şişmandır.
The cars are big, new and Otomobiller büyük, yeni ve
expensive.pahalıdır.
Birçok sıfat hem isim önünde hem de yukarıda be, seem, look fiilleri ile örneklerde gördüğümüz gibi, isimden sonra kullanılabilir. Sıfatın birden fazla olması halinde son ikisi arasına and getirildiğini yukarıdaki örneklerde görüyoruz.
This is a new radio.Bu yeni bir radyodur.
This radio is new.Bu radyo yenidir.
It was a long film.O uzun bir filmdi.
The film was long.Film uzundu.
Those are big andŞunlar büyük ve tehlikeli hay-
dangerous animals.vanlardır.
Birçok sıfat hem ismin önünde hem de ismin sonunda yer alabilir. Ancak bazıları sadece ismin önünde bulunurlar. Inner, outer, former, latter sıfatları bunlardandır.
inner tubeiç lastik
former timeseski zamanlar
outer wallsdış duvarlar
Bazı sıfatlar da sadece isimden sonra gelirler.
The man is ill.Adam hastadır.
The children are well.Çocuklar iyidirler.
The girl is unable toKız onları anlayamaz.
understand them.
Bu sıfatlar isim önünde kullanılamazlar. Örneğin, ill man, well children denemez.
a ile başlayan bir grup sıfat vardır ki bunlar da isimden sonra yer alırlar. Başlıcaları:afraid, ahead, alike, alive, alone, ashamed, asleep,awake, aware.
The girl was afraid.Kız korkmuştu.
The rabbits are alive.Tavşanlar canlıdır.
He is alone.O yalnızdır.
Helen is asleep.Helen uykudadır.
The children are awake. Çocuklar uyanıktır.
adjectives used as nouns – isim olarak kullanılan sıfatlar
İnsanların durumunu belirten good, bad, poor, rich, healthy, sick, living, dead gibi sıfatlar the tanım edatı ile kullanılarak çoğul anlamlı bir isim görevi yaparlar. Bu durumda bir topluluğu gösterdikleri için fiilin çoğul hali ile kullanılırlar.
We must help the poor. Yoksullara yardım etmeliyiz.
The blind are able to do it. Körler onu yapabilirler.
These medicines are for Bu ilaçlar hastalar içindir.
the sick.
The rich live in this part Zenginler şehrin bu kısmında
of the city. yaşarlar.
The old are usually patient. Yaşlılar genellikle sabırlıdır.
formation of adjectives from nouns – isimlerden sıfat yapma
İsimlerin sonuna bazı ekler getirmek suretiyle bu isimler sıfat yapılırlar. Bu eklerin başlıcaları şunlardır:
-y, -ly, -able, -some, -an, -ian, -ful, -ic, -ical, -less. -ed, -ish, -en, like, -ous,
-al
isimsıfat
wind (rüzgâr)windy (rüzgârlı)
friend (arkadaş)friendly (arkadaşça)
care (dikkat)careless (dikkatsiz)
child (çocuk)childish (çocuksu)
fame (ün)famous (ünlü)
music (müzik)musical (müzikal)
comfort (rahatlık)comfortable (rahat)
packet (paket)packetful (paket dolusu)
gold (altın)golden (altından)
America (Amerika)American (Amerikalı)
formation of negative – olumsuz yapma
Sıfatlara bazı önekler veya sonekler ilave edilerek olumsuzluk anlamı verilir. Bunlar un, in, im, ir, il, dis önekleriyle less sonekidir.
un
happy (mutlu)unhappy (mutsuz)
pleasant (hoş)unpleasant (hoş olmayan)
willing (istekli)unwilling (isteksiz)
in
active (aktif)inactive (aktif olmayan)
accurate (doğru)inaccurate (yanlış)
complete (tam)incomplete (tamam olmayan)
im
possible (mümkün)impossible (mümkün olmayan)
mortal (ölümlü)immortal (ölümsüz)
patient (sabırlı)impatient (sabırsız)
ir
regular (düzenli)irregular (düzensiz)
resistible (dayanılabilir) irresistible (dayanılmaz)
responsible (sorumlu) irresponsible (sorumsuz)
il
legal (yasal)illegal (yasadışı)
legibile (okunaklı)illegible (okunaksız)
logical (mantıklı)illogical (mantıksız)
dis
honest (dürüst)dishonest (dürüst olmayan)
agreeable (hoş)disagreeable (hoş olmayan)
respectful (saygılı)disrespectful (saygısız)
Less sontakısı genellikle ful ile biten sıfatlarda bu takının yerini alarak sıfata olumsuz bir anlam verir.
less
hopeful (ümitli)hopeless (ümitsiz)
useful (yararlı)useless (yararsız)
powerful (güçlü)powerless (güçsüz)
some quantitive adjectives – bazı nicelik sıfatları
a, one
Türkçeye her ikisi de “bir” sözcüğü ile çevrilen a ve one sözcükleri pek az yerde birbirlerinin yerine kullanılabilirler. Bunlar, zaman, mesafe, ağırlık birimlerinin söylendiği yerlerdir.
a poundbir paund
one poundbir paund
a monthbir ay
one monthbir ay
a kilobir kilo
one kilobir kilo
She bought a kilo of tomatoes.Bir kilo domates aldı.
She bought one kilo of tomatoes.Bir kilo domates aldı.
We’ll complete it in a month.Onu bir ayda tamamlayacağız.
We’ll complete it in one month.Onu bir ayda tamamlayacağız.
Bunun dışında a ve one ayrı yer ve anlamlarda kullanılan iki sözcüktür.
One bir adet, birden fazla değil anlamında sayısal bir birim gösterir. A ise aynı tür şeylerin içinden herhangi birinin sözü edilirken kullanılır.
A cow is a very useful animal.Bir inek çok yararlı bir hayvandır.
Burada anlatılan (bir adet) inek değil, inek türünün biridir.
Selma is a mother.Selma bir annedir.
cümlesindeki a da (bir adet, birden fazla olmayan) anne anlamında değildir.
Give me a book.Bana bir kitap ver. (herhangi bir ki-
tap, kitap türünden herhangi birini)
Give me one book.Bana bir kitap ver. (Bir adet kitap,
birden fazla değil)
Bir olayın olduğu belli bir zamanı belirtmek için zaman sözcüğü önünde a
yerine one kullanılır.
One day an old man came.Bir gün yaşlı bir adam geldi.
One summer there was an earth-Bir yaz bir deprem oldu.
quake.
some, any
“biraz, birkaç, bazı” anlamına gelen some genel olarak olumlu cümlelerde kullanılır. Sayılabilen ve sayılamayan isimler önünde yer alabilir.
some pencilsbirkaç kalem
some sugarbiraz şeker
Give me some butter. Bana biraz tereyağı ver.
She has some friends in İzmir. İzmirde birkaç arkadaşı var.
We bought some chairs. Birkaç sandalye aldık.
Olumsuz ve soru halindeki cümlelerde some yerine any kullanılır.
She drank some water. Biraz su içti.
She didn’t drink any water. Biraz su içmedi. (Hiç su içmedi.)
Any ile yapılan soru ve olumsuz cümlede any karşılığı olarak “biraz, birkaç” sözcüğü yerine “hiç” kullanmak daha uygun olur.
She didn’t eat any bread. Hiç ekmek yemedi.
We can’t read any books. Hiç kitap okuyamayız.
They haven’t any houses. Hiç evleri yok.
Hardly, scarcely gibi olumsuzluk anlamı veren sözcüklerin bulunduğu cümlelerde de any kullanılır.
We have hardly any money. Hemen hemen hiç paramız yok.
You can scarcely see any Burada hemen hemen hIç asker gö-
soldiers here. remezsiniz.
Soru halindeki cümlelerde de genel olarak any kullanılır.
You have some money. Biraz paran var.
Have you any money? Hiç paran var mı?
Has she any books? Onun hiç kitapları var mı?
Are there any flowers in the Bahçede hiç çiçekler var mı?
garden?
Is there any butter on the plate? Tabakta hiç tereyağı var mı?
Fakat soru bir davet veya istekse bu durumda soru cümlesinde some yer alır.
Will you have some cake?Biraz pasta alır mısınız?
Would you like some milk?Biraz süt ister misiniz?
Bu cümleler “Lütfen biraz pasta alınız. Biraz süt buyurun” anlamı verir. Bir soruya “evet” cevabı verileceği umulduğunda da soruda some kullanılır.
Did you put some money in his Onun cebine biraz para koydun
pocket?mu?
Is there some water in the bottle? Şişede biraz su var mı?
Bu sorular, cebe para konduğu ve şişede su olduğu düşünülerek sorulmuş ve “evet” cevabı alınacağı umulan sorulardır.
Any sözcüğü “herhangi biri, hangisi olursa” anlamında olumlu cümlelerde sayılabilen tekil isimler önünde de kullanılır.
You can come here any day.Buraya herhangi bir gün gelebilirsin.
Any book will be all right forHerhangi bir kitap onlar için uygun
them.olacak.
We can go there any time you want.Oraya ne zaman istersen gidebiliriz.
If’li cümleler ve şüphe belirten ifadelerde some değil any kullanılır.
If you find any pencils, giveKalemler bulursan onları öğretmene
them to the teacher.ver.
You can buy it if you have anyParan varsa onu alabilirsin.
money.
I don’t think she can answerSorulara cevap verebileceğini san-
any questions.mam.
no (not any)
Bir sıfat olarak kullanılan no olumlu bir cümlede ismin önüne gelerek o cümleyi olumsuz yapar.
I have some pencils. Birkaç kalemim var.
I have no pencils.Hiç kalemim yok.
Bir cümledeki not any yerine no kullanılarak aynı anlam verilebilir. Bu durumda cümle olumlu hale gelmiş yani fiil olumlu bir cümlede bulunacağı şekli almış olur. Aşağıdaki örneklerde not any yerine no kullanıldığında fiilin aldığı şekle dikkat ediniz.
She hasn’t any sisters. Hiç kız kardeşi yok.
She has no sisters. Hiç kız kardeşi yok.
There isn’t any salt in the box. Kutuda hiç tuz yok.
There is no salt in the box. Kutuda hiç tuz yok.
There aren’t any books on the Masanın üstünde hiç kitap yok.table.
There are no books on the table. Masanın üstünde hiç kitap yok.
She didn’t eat any apples. Hiç elma yemedi.
She ate no apples. Hiç elma yemedi.
We didn’t see any rabbits. Hiç tavşan görmedik.
We saw no rabbits. Hiç tavşan görmedik.
Ted didn’t drink any beer. Ted hiç bira içmedi.
Ted drank no beer. Ted hiç bira içmedi.
Örneklerde görüldüğü gibi cümledeki not any yerine no kullanıldığında fiil olumluşekle dönmekte, cümleyeolumsuzluk anlamını no vermektedir. Örneğin didn’t see şeklinde, yani olumsuz durumda olan fiil saw haline gelmiştir.
someone’s, somebody’s, anyone’s
anybody’s, no one’s, nobody’s
Some, any ve no ile one, body isimlerinin birleşmesinden oluşan birleşik sözcükler, mülkiyet halinde birer sıfat olarak da kullanılırlar.
Someone’s bag was stolen.Birinin çantası çalındı.
It isn’t anybody’s dog.O kimsenin köpeği değildir.
I am no one’s servant.Ben kimsenin uşağı değilim.
They gave me somebody’s hat. Bana birinin şapkasını verdiler.
This is nobody’s place.Bu kimsenin yeri değildir.
Is this anybody’s plate?Bu birinin tabağı mı?
else’s
Someone, somebody, anyone, anybody, no one, nobody sözcükleri else’s ile bir mülkiyet sıfatı oluştururlar.
someone else’s …. başka birinin ….
someone else’s pen başka birinin kalemi
They gave her someone else’s Ona başka birinin pasaportunu
passport. verdiler.
This is somebody else’s umbrella.Bu başka birinin şemsiyesi.
I can’t accept anybody else’s Başka birinin davetini kabul
invitation.edemem.
Did they take anyone else’s bag?Başka birinin çantasını aldılar mı?
He opened no one else’s luggage.Başka birinin bagajını açmadı.
Bu içerik internet kaynaklarından yararlanılarak sitemize eklenmiştir
sıfatın tanımı