Fizik tedavi (fizyoterapi) nedir?
- Fizik tedavi (fizyoterapi) nedir? Fizyoterapi, egzersiz veya fiziksel ajanlar gibi fiziksel yöntemlerle uygulanan tedavi yöntemidir. Fizyoterapi eklem sertliğini önleyebilir ya da azaltabilir ve kas onarımını sağlar.
- Fizik tedavi (fizyoterapi) ne için yapılır? Ağrı ve kas spazmını azaltmak ve eklem ve kasları (örn, sinir hasarından veya inme geçirme durumundan sonra) tekrar eğitmek için, romatizmal hastalıklarda ağrı kontrolü ve eklemlerin deforme olmasını önlemek için, fıtıklarda hastalığın ilerlemesini ve ağrıyı kontrol altına almak için, kireçlenmelerde hasarın azaltılması ve önlenmesi ve ağrının kontrol altına alınması için, ağrılarda hastanın yaşam kalitesini arttırmak için fizyoterapi uygulanır.
- Fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler kullanılır? Fizyoterapi için uygulanan yöntemler arasında aktif egzersizler ve pasif hareketi, ısı tedavisi, soğuk uygulama, masaj tedavisi, hidroterapi ve TENS (elektrik akımlarının terapötik kullanımı), akupunktur tedavisi, ultrason tedavisi, ilaç tedavileri, enjeksiyon uygulama tedavileri, ortez ve korse tedavileri, kriyoterapi tedavisi, lazer tedavisi, lenf drenajı tedavisi, solunum yolları için terapiler, traksiyon tedavisi, biofeedback tedavisi gibi yöntemler vardır.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve kireçlenme tedavisi nedir?
Eklemlerde kireçlenme, ileri yaşlarda eklemlerde tekrarlayan zorlanmalarla veya travmalarla meydana gelen, eklem kıkırdaklarındaki parlak ve pürüzsüz yapının deforme olması (yıpranması) durumudur. Bu durum eklemin işlevselleğinde bozulma olarak da açıklanabilir. Kireçlenmeler tek başına ağrıya neden olmaz iken, kireçlenmenin sebep olduğu ödem veya dokudaki travmatik bir durumun meydana getireceği ödem ile beraber ağrıya neden olur.
Kireçlenme için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Fizik tedavi (fizyoterapi) ile sadece kireçlenmenin yarattığı ağrıyı gidermek mümkündür ancak kireçlenmeyi tedavi etmek çok mümkün olmaz. Kireçlenme oluştuktan sonra tam olarak tedavisi mümkün olmadığı için, oluşmadan önce hareketli bir yaşam tarzı, düzenli egzersiz, yürüyüş ve çok fazla kilo almadan kireçlenmeyi önlemek mümkün olabilir.
- TENS tedavisi
- Ultrason tedavisi
- Sıcak ya da soğuk uygulama
- Uygun egzersizler
- Manipülasyon
- İğne ile kıkırdak sıvısının eklem içine verilmesi
- Platelet Rich Plazma tedavisi gibi tedaviler kireçlenme için fizyoterapide uygulanan yöntemlerdir.
Bütün bu yöntemlerle şikayetleri geçmeyen veya ileri evre kireçlenmelerde ortopedi cerrahisi tarafından cerrahi tedavi uygulanabilir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve bel fıtığı tedavisi nedir?
Bel fıtığı, bel ve sırt bölgesi omurları arasında bulunan disk olarak adlandırılan yapının sinirlerin ve omuriliğin geçtiği kanala doğru yer değiştirmesi nedeniyle ortaya çıkan ağrılı durumların tamamına verilen tanımlamadır. Bu hastalık fizik tedavi ve rehabilitasyon, sinir-beyin cerrahisi, ortopedi ve ağrı kliniklerinde değerlendirilir.
Bel fıtığı için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Bel fıtıklarının %80-85’i fizik tedavi uygulamaları ile düzeltilebilmektedir. Fizik tedavide yüzeysel ve derin ısıtıcılar ile kan akımın artması ve iyileşmenin hızlanması sağlanır.
- Yüzeysel ve derin ısıtıcılar
- Ağrı kesici ve kas güçlendirici elektrik akımları
- Egzersizler ile zayıflamış kasları güçlendirme
- Traksiyon denilen elektrikli bel çekme sistemleri
- Ultrason tedavisi
- İstirahat tedavisi
- Manipülasyon (çok seviyeli fıtıklarda sakıncalıdır),
- İlaç tedavileri gibi yöntemler bel fıtığı için uygulanan fizik tedavi yöntemleridir.
Bel fıtıklarının genellikle %2-5’inde cerrahi tedavi gerekebilir. Hastanın bacaklarında ve ayaklarında güç kaybı varsa cerrahi uygulanması kaçınılmaz olabilir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve boyun fıtığı tedavisi nedir?
Boyun fıtığı, omurgayı oluşturan kemikler arasındaki diskin zamanla yıpranması veya zayıflaması sonucu disk içeriğinin dışarı doğru fırlaması dır. Fıtık geliştikten sonra sinir kökü ya da omuriliğin üzerinde baskı olabilir. Sinir kökünün sıkışmasından dolayı boyunda ağrı, sırta ağrı, kola, ele yayılan şiddetli ve yanıcı ağrı, uyuşma, karıncalanma olur, daha fazla ilerleyen durumlarda ellerde veya kollarda güçsüzlük başlayabilir. Boyun fıtığı tedavisinde ağrıları azaltmak, boyun bölgesinin hareket açıklığını arttırmak için çeşitli fizik tedavi yöntemleri uygulanır.
Boyun fıtığı için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Boyun fıtığı tedavisinde ağrıları azaltmak, boyun bölgesinin hareket açıklığını arttırmak için çeşitli fizik tedavi yöntemleri uygulanır.
- Ağrı kesici elektrikli akımlar
- Vakumlu tedaviler
- Derin dokulara etki eden ultrason tedavisi
- Sıcak uygulamalar
- Korse tedavisi
- İlaç tedavileri
- Hastanın eğitimi
- İstirahat tedavisi
- Manipülasyon (çok seviyeli fıtıklarda uygulanması sakıncalıdır)
- Ozon tedavisi
- Lokal enjeksiyon tedavisi
- Egzersiz tedavileri gibi fizik tedavi yöntemleri uygulanabilir.
Yapılan tüm bu tedavi yöntemlerine rağmen hastanın şikayetleri geçmez ve hastalık ilerler ise cerrahi tedavi gündeme gelebilir, ancak boyun fıtıklarında cerrahi tedavi çok sık uygulanmaz.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve romatolojik hastalıklarda uygulanan yöntemler
Romatolojik hastalıklar, özellikle kas ve iskelet sistemini tutan hastalıklar grubudur. Fakat romatizmal hastalıklar kas ve iskelet sistemi ile sınırlı değildir. Romatolojik hastalıkların birçoğunda vücutta diğer sistemler ve organlarda hastalıktan etkilenir. Romatolojik hastalıkların bu kısmı multisistemik hastalıklar olarak adlandırılmaktadır. Romatolojik hastalıklar grubunda birçok hastalık vardır ve bunların özellikle kas ve iskelet sistemini tutanlarında fizik tedavinin önemli yeri vardır.
Romatolojik hastalıklar için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Romatizmal hastalıkların rehabilitasyonunda özürlülüğün önlenmesi, hastanın fonksiyonlarının korunması ya da daha iyi hale getirilmesi ve böylece hastanın yaşam kalitesinin arttırılması hedeflenir. Bu hastalarda tıbbi tedavinin yanı sıra rehabilitasyon uygulamalarının mümkün olduğunca erken başlanması ve tıbbi tedaviler ile birlikte yürütülmesi hastalar açısından faydalıdır.
- Hastanın eğitimi
- Sıcak ve soğuk uygulamalar
- Elektriksel akımlar (elektroterapi)
- Işın tedavileri
- Traksiyon tedavisi
- Egzersiz tedavisi
- İlaç tedavileri
- Masaj tedavisi
- Manipülasyon
- Ortez tedavisi gibi yöntemler romatizmal hastalıkların fizik tedavisinde kullanılan yöntemlerdir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve sinir sistemi hasarlarında kullanılan yöntemler
Sinir sistemi hasarı, sinir dokusunda çeşitli nedenler ile meydana gelen hasarlardır. Çok çeşitli sinir hasarları olabileceği için sinir hasarlarına açıklamada herhangi bir sınıflama yoktur. Sinir hasarları yaralanmalara bağlı, nörolojik hastalıklara bağlı, doğumsal hastalıklara bağlı, enfeksiyonlara bağlı, geçirilen operasyonlara bağlı, genetik bozukluklara bağlı oluşabilir. Sinir hasarlarında fizik tedavi ve rehabilitasyon çok önemlidir.
Sinir sistemi hasarları için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Hastalığın durumuna göre uygun bir fizik tedavi programı yapılır. Fizik tedavi uzman doktorlar denetiminde uygulanır. Bu tedavi programı ilaç ve fizik tedavi ajanlarının kullanılması ve terapötik egzersizlerden bir ya da birkaçını içerebilir.
- Soğuk tatbiki
- Yüzeysel ısı tedavileri
- Ultrason tedavisi
- Elektroterapi
- Hidroterapi
- Parelel bar
- Ambulasyon cihazları
- Pasif hareket cihazı kullanımı
- Traksiyon tedavisi
- Tedavi edici egzersiz uygulamaları gibi tedavi yöntemleri hastalığın türüne, derecesine, sinir hasarının durumuna, hastanın yaşına göre farklılık gösterebilir.
Fizik tedavi ve solunumsal rehabilitasyon tedavisi nedir?
Fizyoterapi ayrıca akciğer fonksiyonu bozulmuş hastalarda solunumu sürdürmek ve cerrahi sonrası gelişebilecek akciğer komplikasyonlarını önlemek için de kullanılır. Rehabilitasyon programları; kişinin tıbbi, fiziksel ve sosyal durumlarını en üst düzeye çıkarmayı amaçlayan programlar olarak tanımlanmaktadır.
Pulmoner rehabilitasyon için hangi yöntemler uygulanır?
- Egzersiz tedavileri
- Akciğer temizleme teknikleri ve postüral drenaj
- Nefesi iyi kullanma ve gevşeme teknikleri
- Solunum egzersizleri
- Hastalıkla yaşamayı öğrenme
- İlaç tedavileri ve oksijen kullanımı gibi yöntemler solunumsal rehabilitasyon tedavisinde uygulanan yöntemlerdir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve inmeli hastalarda uygulanan yöntemler
İnme ya da iskemik beyin damar hastalığı, merkezi sinir sistemine giden damarların hastalıkları sonucu meydana gelen tıkanıklıklar ya da damar dışında kanamaların neden olduğu ani ya da iklal, fokal ya da global nörolojik belirti gelişimi olarak tanımlanabilir.
İnmeli hastalar için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
İme rehabilitasyon gerektiren en önemli özürlülük nedenidir. İnme sonrası hayatta kalan hastaların ortalama %20’si hiç bir rehabilitasyon almasa da 2 hafta içinde tam fonksiyonel bağımsızlık kazanabilir. %20’sinde ise çok ileri defisitler olup günlük yaşamlarında yardım almak zorundadırlar. Geriye kalan %60 hastada ise rehabilitasyon tedavisinden farklı derecelerde fayda görebilmektedirler.
- Fonksiyonel elektrik stimülasyon
- Ambulasyon cihazları
- Parelel bar
- EMG biofeedback
- Ailenin eğitimi
- Egzersizler
- Yatak ve sandalye egzersizleri
- Robotik rehabilitasyon
- Solunum egzersizleri
- Yutma egzersizleri
- Botoks enjeksiyonları
- Konuşma terapisi gibi fizyoterapi yöntemleri inmeli hastalarda uygulanabilen yöntemlerdir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve ağrı tedavisinde uygulanan yöntemler
Ağrı fiziki ya da ruhsal nedenlerle meydana gelen hoşnutsuzluk hissidir. Ağrı var olan ya da olası doku hasarıyla ilişkili olarak duyusal ya da duygusal hoşnutsuzluk olarak tanımlanmıştır. Bazen ağrıya neden olacak herhangi bir hasar ya da hastalık olmasa da ağrı oluşabilir.
Ağrı tedavisi için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Ağrı tedavisinde ağrının yeri, şiddeti, niteliği, ağrıya neden olan hastalığın özelliği, hastanın yaşı, var olan klinik imkanlar, duygusal destek ve hastanın bilgilendirilmesi gibi başlıca durumlar önemlidir.
- Relaksasyon (kontrollü solunum ve kas gevşetme) yöntemleri
- Distraksiyon (hastanın dikkatini diğer aktivitelere kaydırma)
- Hipnoz
- Karşı uyaran tekniği (ağrıyan bölgenin sürekli ovulması)
- Bireysel psikoterapi
- Hastanın veya ailenin eğitimi
- Egzersiz tedavisi
- Elektriksel sinir uyarı tedavisi (TENS)
- Yoga
- Masaj tedavisi
- Sıcak ve soğuk uygulama
- Hidroterapi
- Ultrason tedavisi
- Sinir blokları
- Akupunktur
- Analjezik ilaçlar
- Nonsteroid antiinflamatuvar ilaçlar
- Doktor kontrolü altında ve şiddetli ağrılarda morfin türevi ilaçlar
- Lokal anestezikler
- Radyofrekans tedavisi
- Lazer tedavisi
- Pasif hareket cihazı kullanımı
- Gereken durumlarda cerrahi tedavi gibi birçok farklı tedavi yöntemleri ağrı tedavisinde ve fizik tedavide uygulanabilen yöntemlerdir.
Fizik tedavi (fizyoterapi) ve kemik kırıklarından sonra uygulanan yöntemler
Kemik kırığı, bir kemiğin farklı nedenlerle devamlılığının bozulması olarak tanımlanır. Kemik kırıkları ağır darbeler ya da gerginliğe bağlı oluşabileceği gibi, kemik erimesi, kemik kanseri, osteogenesis imperfekta gibi hastalıklar nedeni ile de oluşabilir.
Kırık tedavisi için fizik tedavide (fizyoterapide) hangi yöntemler uygulanır?
Kırıklardan sonra kırığın yerine, derecesine, şiddetine, hastanın yaşına ve genel sağlık durumuna göre değişmekle birlikte, kırığın kaynama süresi minimum 6 haftadır. Özellikle ağır travmalardan sonra meydana gelen kırıklar sonrası fizik tedavi ve rehabilitasyon çok önemlidir.
- Elektrik stimülasyon (TENS) tedavisi
- Masaj tedavisi
- Hidroterapi
- Uygun egzersiz tedavisi
- Ambulasyon cihazları
- Germe egzersizleri
- Devamlı pasif hareket cihazı kullanımı
- Paralel bar
- Robotik rehabilitasyon
- Traksiyon tedavisi
- Sıcak ve soğuk su tedavisi gibi yöntemler uygulanabilir.
Kırıklarda fizik tedavi yöntemleri kırığın yerine, kırığın verdiği sinir hasarına, hastanın yaşına, hastanın genel sağlık durumuna, kırığın şiddetine bağlı olarak değişebilir.