İsyan, aynı ortamda kâin bir set kişinin (çoğu kez askeri personel yahut gemi mürettebatı, çıplak olsa üstelik) kanunen itaat etmesi müstelzim emirlere karşı gelmesi nedeniyle aksiyonlenen denizç. Geçmişte birbir hayli ülke, ayaklanmayı idam cezası cezası gibi sert cezalarla cezalandırmıştır.[fon belirtilmeli]
Askerlerin komutanlarına karşı gelmesi, leşkerî kalkışma türüne bir örnektir. MÖ 327’de Hindistan’a dönüşmek talip İskender, savaşlardan yorulmuş ve bıkmış askerlerinin karşı gelmesi üzerine Hindistan’a girememiştir. Bu kalkışma sonucunda İskender, Hindistan’a girmekten vazgeçmiştir.
1520’de Ferdinand Macellan, Dünya çevresini turlamak amacı ile çıktığı seyahatte, Amerika açıklarında gemi mürettebatının kalkışmaı ile zıtlaştı. İsyancılardan birini idam cezası etti, öbsemereü de kenarda bıraktı.
Içtimai sorunların menşe olduğu isyanlara en okşayıcı örneklerden birisi, MÖ 73’te İtalya’da Spartaküs önderliğindeki köle ayaklanmasıdır.