Klimaların Çalışma İlkeyi
Klima, civardaki havayı ısıtıp veya soğutup, havadaki nem ölçüsünü eksiltip, havayı tozdan temizletip arınarak insanların daha rahat bir civarda yaşayabilmelerini sağlayan taşıttır. Günümüzde işyerlerinde, konutlarda, vasıtalarda, bürolarda ve bir hayli yerde yaygın bir biçimde kullanılmaktadır. İlk çağdaş klima sistemi genç bir elektrik mühendisi olan Willis Haviland Carrier tarafından 1902 senesinde, bir basım fabrikasında sıcaklık ve nemi […]
Klima, civardaki havayı ısıtıp veya soğutup, havadaki nem ölçüsünü eksiltip, havayı tozdan temizletip arınarak insanların daha rahat bir civarda yaşayabilmelerini sağlayan taşıttır. Günümüzde işyerlerinde, konutlarda, vasıtalarda, bürolarda ve bir hayli yerde yaygın bir biçimde kullanılmaktadır.
İlk çağdaş klima sistemi genç bir elektrik mühendisi olan Willis Haviland Carrier tarafından 1902 senesinde, bir basım fabrikasında sıcaklık ve nemi hakimiyet etmek emeliyle geliştirilmiştir. Bu sistem, uygun kağıt miktarlarını tutma, mürekkep hizalamasını sağlama ve kağıtların bozulmasını yasaklama bakımından oldukça galibiyetli neticeler vermiştir. Bu sistem şöyle çalışmaktaydı: taşıyıcı borular desteğiyle sisteme alınan sıcak hava soğutucu sisteme alınarak buradaki borularla soğutulurdu. Buradan soğuk hava kuruluşa verilirdi. Dikkat edildiği gibi ilk kurulan klima sistemi yalnızca soğutma üzerine çalışıyordu.
Klimalar İlk keşfedildiğinde geniş bir kullanım alanına sahip olmayıp, özellikle sıcak yaz aylarında tiyatro ve mağazalarda insanların konforunu sağlamak emeliyle kullanılmaktaydı. Tam teknolojik mahsullerde olduğu gibi klimalar da ilk keşfedildiğinde montaj maliyetinin yüksek olması sebebiyle her yerde bulunmaktan ziyade insanların yoğun olarak bulunduğu bazı yerlere kurulurdu.
İnsanların rahat ettiği etraf sıcaklığı havadaki neme bağlıdır. Fazla sıcaklık, fazla nemden daha iyidir. Misalin; 40 °C sıcaklık ve %10 nispi neme sahip hava, 30 °C sıcaklık ve %80 nispi neme sahip havadan daha iyidir. Zira yüksek nemde insan bedeninin sıcaklığa karşı gösterdiği tepki tepkini yavaşlar. Bu sebeple klimaların havayı soğutmalarından ziyade havadaki nem oranını ayarlaması daha ehemmiyetlidir.
Klimaların ana bileşenleri;
Evaporatör: İçerisindeki sıvının ısıtılmasını ve buğulaştırılmasını sağlayarak civar sıcaklığını düşüren parça.
Kondensör: İçerisindeki sıvının enerji vererek soğumasını sağlayarak civar sıcaklığını artıran kısım.
Serpantin: Isıtılan veya soğutulan sıvının sıcak yada soğuk yüzeyle temasını artıran mineraldir. Koyu yeşil renklidir.
Soğutucu gaz: Akışkan halden gaz hale dönüşüp, gaz halden de yoğunlaşarak akışkan hale geçebilen akışkan hale dönüşme özelliğinde olan kimyevi bir gazdır.
Klimaların çalışma ilkesini termodinamiğin ikinci yasayı açıklamaktadır. Kolay bir biçimde açıklayacak olursak, klimadaki soğutucu gaz akışkan veya gaz hale geçerek havanın ısısını tertip etmektedir.
Klimalar dışarıya hava verirken havayı nasıl arınıyor? Klimaların çalışma ilkeyi dışarıdaki havayı alarak Kondanser ve Evaporatör taşıtıyla ısıtıp veya soğutup fan aracılığıyla dışarı verir. Bu harekât esnasında dışarıdan sürüklediği havayı filtrelerden geçirip pak hava olarak tekerrür dışarı verir. Ancak şuna dikkat etmek gerekmektedir: Klimaların daha sıhhatli çalışması ve uzun ömürlü olması için filtrelerinin sık sık arınılmalıdır.
Gelelim klimalar neden dışarıya su tahliye ediyor. Sıcak hava evaporatörden geçirilerek içindeki nem evaporatöre yapışır. Burada yoğunlaşan nem su damlası biçiminde tahliye edilir.