Brexit: Birleşik Krallık’ın Avrupa Birliği’nden Ayrılması Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey – Son Bölüm
Kimler Krallığın AB’yi terk etmesini istedi?
2015 genel seçimlerinde oyların %13’üne gelen 4 milyon oy almış ve bu senenin ilk çeyreğinde oylarının çeyreğini kaybeden Birleşik Krallık Bağımsızlık Partisi (UKIP), Krallığın AB’yi terk etmesi yönünde kampanya yaptı. Çağrılarına, Boris Johnson ve 10 kabine üyesinin 5’ini barındıran Muhafazakâr Parti vekillerinin yarısı cevap verdi. Bir miktar İşçi Partisi vekili ve Kuzey İrlanda partisi Demokratik Birleşimci Parti (DUP) vekillerinin bir kısmı da ayrılmayı destekliyordu.
Krallığın ayrılmasını neden istiyorlardı?
Ayrılık isteyenler Krallığın AB tarafından sekteye uğratıldığını savunuyordu, yapılan milyarlarca sterlin harcamanın ve dayatılan onlarca ticaret kuralının pek az getirisi var diyorlardı. Aynı zamanda Krallığın kendi kanunlarını tekrar yapmasını, diğer AB ülkelerinden bağımsız olmasını istiyorlardı.
Göç konusu da Brexit taraftarları için çok önemli bir husustu. Ayrılıkçılar Krallığın tekrar tam kontrolü eline almasını ve çalışmak veya yaşamak için gelecek insan sayısının azaltılmasını istiyordu.
AB üyeliğinin ana prensiplerinden biri de serbest dolaşımdır ve bu hak size AB üyesi ülkeleri vizesiz gezebilmenizi sağlar. Aynı zamanda ayrılıkçılar, AB ülkelerinin birbiriyle daha da yakınlaşıp “Avrupa Birleşik Devletleri” kurulması fikrini savunan “daha yakın birliktelik” kavramına da karşı çıkıyorlardı.
Kimler Krallığın AB içinde kalmasını istiyordu?
Zamanının başbakanı David Cameron, diğer AB liderleri ile Krallığın kalması durumunda değişecek şeyler konusunda anlaşma yaptıktan sonra, ayrılmama yönündeki kampanyanın öncü sesiydi.
Cameron, bu anlaşmanın Krallığa özel bir statü kazandıracağını ve Krallık vatandaşlarının AB ile ilgili sevmediği konuları çözeceğini söylemişti fakat eleştirmenler bu anlaşmaların pek fark yaratmayacağını söylüyordu.
Cameron’un kabinesinden 16 kişi, onun yerini alacak Theresa May de dahil, kalmayı destekliyordu. Muhafazakar parti ikiye bölünmüştü ve kampanya boyunca tarafsız kalmaya karar verdi. İşçi Partisi, Milliyetçi İskoç Parti, Plaid Cymru, Yeşil Parti ve Liberal Demokratlar kalmayı destekliyordu.
Zamanının ABD başkanı Obama ve Fransa ya da Almanya gibi AB liderleri de Krallığın AB’de kalmasını istiyordu.
Neden Krallığın kalmasını istiyorlardı?
Krallığın kalması yönünde kampanya yapanlar AB üyeliğinin faydalı olduğunu savunuyordu, bu durum diğer AB üyelerine satış yapmayı daha kolay yapıyordu. Ayrıca göçün, çok sayıda genç ve çalışmaya aç insan getirdiği için, ülke ekonomisini güçlendirdiğini ve halk hizmetlerinin ödemesini kolaylaştırdığını söylüyordu.
Kalma taraftarları aynı zamanda Krallığın dünyadaki konumunun hasar göreceğini ve 28 ülke kulübü olarak devam etmenin yalnız devam etmeye göre daha iyi olacağını söylüyordu.
İşletmeler ne istiyordu?
Büyük işletmeler –birkaç istisna dışında- Krallığın AB içinde kalmasını istiyordu çünkü AB içinde para, insan ve ürün taşıması çok daha kolay oluyordu.
Londra’nın finansal merkez olduğu düşünüldüğünde, Avrupa’daki diğer ülkelere ne kadar işin kaptırıldığı merak ediliyor. Bazı Krallık ihracatçıları, Sterlin değer kaybettiği için siparişlerinde bir artış olduğunu söylüyor. Diğerleri daha az olumlu bakıyor, AB pazarında dolaşacak ürünlerin sadece AB içindeki tesislerde üretilmesi gerekeceğinden korkuyorlar.
Karşılıklı tarafların kampanyalarını kimler yürüttü?
Britanya Avrupa’da Daha Güçlü (Britain Stronger in Europe): Krallık’ın AB’de kalması yönünde kampanya yapan partiler arası ana grup, Marks and Spencer eski başkanı Lord Rose önderliğindeydi. Başbakan David Cameron ve Şansölye George Osbourne’un dahil olduğu Muhafazakar Parti’nin kilit üyeleri, Jeremy Corbyn ve Alan Johnson’un dahil olduğu İşçi Partisi milletvekillerinin çoğu (aynı zamanda “Labour In for Britain” adlı İşçiler İngiltere’nin Kalması İçin adlı kampanyayı yürüttüler), Liberal Demokratlar, Plaid Cymru, Yeşil Parti, İttifak partisi ve Kuzey İrlanda Sosyal Demokrat İşçi Partisi kalma yönünde çalışma yaptılar.
Destekleyenler: Kampanya 6,88 milyon sterlin topladı, 2,3 milyon sterlinini süpermarket sermayedarı İşçi Partisi destekçisi Lord Sainsbury tarafından yapılan iki bağış oluşturuyordu. Koruma fonu yöneticisi David Harding (750,000 sterlin), Travelex kurucusu işadamı Lloyd Dofrman (500,000 sterlin) ve Tower Limited Ortaklığı (500,000 sterlin) diğer büyük bağışçılar arasındaydı.
Başka kimler kampanya yürüttü: Milliyetçi İskoç Parti ise Muhafazakarlar ile aynı platformu paylaşmak istemediği için İskoçya’da ayrı bir kampanya yürüttü. Başka küçük gruplar da kampanyaya katılmak için kaydoldu.
Ayrılmaya Oy Verin(Vote Leave): Boris Johnson ve Michael Gove gibi kıdemli Muhafazakarlar, Gisela Stuart ve Graham Stringer gibi bazı İşçi Partisi milletvekilleri, UKIP üyesi Douglas Carswell ve Suzanne Evans ve Kuzey İrlanda’da DUP, ayrılık lehine bir kampanya yürüttü. Eski Tory şansölyesi Lord Lawson ve SDP kurucusu Lord Owen de kampanyaya dahildi. Kampanya, Britanya için Köylüler, Britanya için Müslümanlar, “Out and Proud”, AB karşıtı eşcinsel bir grubun desteğini alarak değişik topluluklardan kendisine destek buldu.
Destekleyenler: 2,78 milyon sterlin destek toplandı. En büyük destekçileri 500,000 pound ile Patrick Barbour’du. Muhafazakar Parti eski hazinedarı Peter Cruddas 350,000 sterlin bağış yaptı. Girişimci Terence Adams 300,000 sterlin destek verdi.
Başka kimler kampanya yürüttü: UKIP lideri Nigel Farage Ayrılmaya Oy Verin kampanyasına katılmadı. Partisi başka bir kampanya yürüttü. Ticaret Sendikası ve Sosyalist Koalisyon kendi kampanyalarını yürüttü. Başka küçük gruplar da kendi kampanyalarını yürüttü.
AB hala İngilizce mi konuşacak?
BBC Avrupa editörü Katya Adler’e göre bu sorunun cevabı evet. Hala bu blok 27 üye ve katılmak isteyen başka üyelere sahip olacağını, ve ortak dilin İngilizce olmasını (her ne kadar Fransa istemese de) beklendiğini söylüyor.
Brexit ürün güvenliğine zarar verecek mi?
Büyük ihtimalle hayır. Bu Krallığın mevcut güvenlik standartlarını bırakması ile alakalı. Herhangi bir şirketin AB’ye ihracat yapabilmesi için gereklilikleri sağlaması gerekiyor, ve bir şirketin aynı ürünü iki farklı grupta ürettiğini hayal etmek biraz zor.
Yazar: Alex Hunt, Brian Wheeler
Çevirmen: Barbaros Albayrak
Kaynak: http://www.bbc.com/news/uk-politics-32810887