

Hikmet Tanyu
akademisyen, yazar
9 Ocak 1918 tarihinde Ankarada doğdu. Ankara Gazi İlkokulunu ve Gazi Lisesini bitirdi. Babasının ölümü üzerine öğrenimine ara vererek Kadastro Fen heyetinde memurluğa başladı. Bu arada üç yıl süren vatan hizmetini yedek subay olarak tamamladı. Terhisinden sonra, İçişleri Bakanlığının açtığı bir sınavı kazanarak, Mahallî İdareler Genel Müdürlüğü Köycülük Bürosu'nda çalıştı. Buradayken 'Meskun Mahaller Kılavuzu' adlı eserin hazırlanmasıyla görevlendirildi.
Milliyetçi eylemlere katıldığı gerekçesiyle 29 Haziran 1944te tutuklandı ve İstanbula götürüldü. Türkçülüğe yönelik terörün estirildiği o dönemde, 'Irkçılık-Turancılık Davası'nın 24 sanığından biri olarak tutuklandı. İşkencelere maruz kaldı, yargılandı ve sonunda beraat etti.
Bu olaylar yüzünden, öğrencisi bulunduğu Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesinin Felsefe Bölümünü 1948 yılında bitirebildi. Buna rağmen tabiî ve kanunî hakkı olan lise öğretmenliğine atanmadı. Pınarbaşı ve Kayseride ilkokul, Osmaniyede ortaokul öğretmeni olarak çalıştırıldı. Daha sonra Ârifiye İlköğretmen Okulunda değişik derslerin öğretmenliğini yaptı.
1955 yılında uzun mücadelelerden sonra Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesine 'Dinler Tarihi' asistanı oldu. Türkiye'de 'Dinler Tarihi' sahasında doktora yapan ilk akademisyen oldu. Doktorasını 1955 yılında tamamladı. 1966 yılında doçent, 1973te profesör oldu.
1960 yılında Almanyada, 1962-1963 yıllarında İsrailde, 1971-1972 yıllarında da Almanya, İngiltere ve Fransada ilmi incelemelerde bulundu. 1972 yılında üstlendiği Dinler Tarihi Kürsüsü Başkanlığı görevini emekli oluncaya kadar sürdürdü.
Yazı hayatına genç yaşta milliyetçi dergilerde şiirler ve yazılar yayınlayarak başladı. Değişik dergi ve gazetelerde 300ü aşkın makale yayınladı.
Dinler tarihi, Türk tarihi, eğitim-öğretim, halk bilimi ve edebiyat ile ilgili 20 dolayında da kitabı yayınlandı.
Başta Orkun olmak üzere, milliyetçi dergilerde çıkan bazı yazılarında Çivicioğlu, Çivicioğlu Ârif, A. Çivicioğlu müstear adlarını kullandı.
1977-1980 yıllarında A. Ü. İlahiyat Fakültesinin dekanlığını yaptı. 1980de başlayan emeklilik dönemini, ilmi çalışmalarını sürdürerek, yeni eserler yazarak ve bazı eserlerin yeni basımlarını hazırlayarak İstanbul Heybeliadada geçirdi.
11 Şubat 1992 tarihinde vefat etti.
HAKKINDA YAZILANLAR
Hikmet Tanyu (9 Ocak 1918 - 11 Şubat 1992)
Atsız - Sabahattin Ali dâvası vesile yapılarak Türk milliyetçiliği aleyhinde girişilen Haçlı seferi esnasında, Hikmet Tanyu, 29 Haziran 1944te tutuklandı. İstanbula sevkedilen Tanyu, Emniyet Müdürlüğü Birinci Şubesinin nezarethanesindeki 14 numaralı hücreye kapatıldı. Hikmet Tanyu, bu hücrede altı ay kadar kaldı, daha doğrusu çile doldurdu.
3 Temmuz günü, o zamanlar Emniyet Umum Müdür Muavini bulunan Kâmuran Çuhruhun huzuruna çıkarıldı. Milliyetçi karşı çok zalim davranan Çuhruh, Ankaradaki gösteriler sırasında başvekile sövmüş olduğu tarzında bir takım hayâl mahsulü suçlamalarla Hikmet Tanyuya hücumlarda bulundu. Tanyunun bunları reddetmesi üzerine ise, yanında bulunan polis Muzaffere:
Bunu at mutena hücreye de anlasın... emrini verdi. Mutena hücre, tabutluk denilen işkence odasının birinci şubedeki özel ismiydi. Ve Tanyu, bu emir üzerine 19 numaralı tabutluğa sokuldu.
Ayağa kaldırılmış birer tabuttan farkı olmayan bu işkence odaları, içleri madenî bir madde ile kaplı ve tavanları büyük ampullerle süslü (mutena hücre) lerdi. Tavanlarındaki 1500 mumluk ampuller, içine tıkılanın beynini pişirmek ve bu suretle suçunu (!) itirafa mecbur bırakmak vazifesini görürlerdi. Birinin numarası 19, diğerinin 20 idi. Hikmet Tanyu 19 numaralısına sokuldu ve o sıcak Temmuz ayının iki gününü, 3 ve 4 Temmuz gün ve gecesini, bu mutena hücrede geçirdi.
Tabutluğa 3 Temmuz sabahı koyulan Tanyu, ertesi gün akşam vaktine kadar orada -yemek yemesine de izin verilmeden- işkenceye maruz bırakıldı. Nöbetçi polislerin, çömelerek beklemesini tavsiye etmelerine karşı, o büyük bir kinle saatleri ayakta, hem de dim dik ayakta geçirmeyi tercih etti. Polisleri şaşırtan bu hareket, Hikmet Tanyunun Türklük, hak ve hürriyet için ölünceye kadar mücadele azmini kuvvetlendirmeye yaradı.
Hikmet Tanyunun ifadesinin alındığı günlerde, Kâmuran Çuhruh da tahkikat odasında bulunmuş ve diğerlerinde yaptığı gibi sık sık söze karışmıştı. Hikmet Tanyunun haklı müdafaaları karşısında, yapmacık hareketlerle kızıp köpürüyor, bağırıyor, ağzına geleni söylüyordu. Tanyunun Atsız ile olan münasebetlerinden bahsettiği esnada da:
Ulan, bu herif kim oluyor, diye gürlemişti, Kadastroda Atsıza yardım da ne demek? Aptal, hadi bakalım, şimdi o size yardım etsin sizleri buradan kurtarsın...
Tanyunun celâdetli sözleri karşısında bir aralık çok kızan Çuhruh:
Ulan köpekler... Sizin sekizinizi de temizlerim!.. diye bağırmış ve tabancasını eline alarak bu tehdidi yapabilecek durumda bulunduğunu göstermek istemişti.
Tanyu, bu ifade odasında, ifade vermek değil, tehditlere göğüs germekle vazifeli imiş gibi bir vaziyetle karşılaşmış ve:
Senin, burada sağlam dişin söküldüğünden haberin var mı?
Seni aşağıda öldürtürsem ve doktor raporu ile de kalpten öldüğünü tevsik ettirirsem kim ne der?Bunu yapamaz mıyız?Seni kim arar sorar? gibi birbiri ardına yapılan hücumlara, tehditlere büyük bir sabır ve metanetle direnmişti.
Hikmet Tanyu, diğer Türkçülerle birlikte beraat kararı aldıktan sonra, yıllar süren bir uğraşma sonunda bu işkenceci şefler aleyhine dâva açmış ve onları sanık sandalyasına oturtmayı başarmıştır. 1944-1945 yıllarının o zilletli günlerinde, vatanlarını ve milletlerini sevmekten başka bir düşünceleri olmayan vatanseverlere kan kusturan, işkence yapan o insanlar, adaletin karşısında günahlarının hesabını verirken 1950 seçimlerinden sonra çıkarılan Af Kanunu imdatlarına yetişmiş ve Yargıtay aşamasındaki dâva durdurulmuştu. Ancak Hikmet Tanyunun Türkçülük Dâvası ve Türkiyedeki İşkenceler adlı eseri, kanunun bağışladığı günahı vicdan mahkemelerinin huzuruna çıkarmak vazifesini görmüştür.
HAKKINDA YAZILANLAR
Özleyiş (10.1946-11.1947)
1944-45 Irkçılık-Turancılık kâbusunun atlatılmasından sonra Ankara'da yayımlanan aylık Türkçü dergilerin ilki. Ekim 1946 ile Aralık 1947 arasında 15 sayı çıkarıldı.
29x21 sm. boyutlu olan dergi 3. hamur kâğıda basılıyordu. kapağının üst ve sol yanı üzerinde kalın, renkli birer Türk desenli şerit, kalan bölümün üst kesiminde logosu ile Bilim-sanat-ülkü söylemi, onun altında içindekiler dizimi, sayı rakamı yer alıyordu. 20+4 sayfalı olan derginin fiyatı25 kuruş idi.
M. Zeki Özgür (Sofuoğlu) derginin sahibi olarak görünüyordu. Yazı işleri müdürlüğünü ise Hikmet Tanyu yürütüyordu. Başlıca yazarları Remzi Oğuz Arık, Necati Akder, Atsız, M. Şerif Korkut, Hüseyin Nâmık Orkun, Sofuoğlu M. Zeki, Hikmet Tanyu, Tacettin M. Önger, Halit Tarancı, Aydın Yalçın, Sait Tahsin Tekeli, Selâhattin Çoruh, Kemal Edip Kürkçüoğlu, Nejdet Sançar, Tevetoğlu, Hakkı Kâmil Beşe, Samet Ağaoğlu, Abdullah Savaşçı, Sâdi Yaver Ataman, Cezmi Türk, Ârif Nihat Asya, Karamağaralı Halûk, Ali Nüzhet Göksel, Erhan Löker, Mahmut Ragıp Gazimihal, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Nefi Korürek, Elmas Yıldırım, Orhan Gökova, Selâ- hattin Ertürk, İsmail Hakkı Yılanlıoğlu, Fahriye Yılanlıoğlu, Mukadder Çiftfiliz, Kümbetlioğlu Hikmet, Yusuf Kadıoğlu, Şevki Berker, Osman Attilâ, vb. idiler.
Dergi, ünlü Irkçılık-Turancılık Dâvâsı dolayısıyla Türkçülere yapılan işkencelere ışık tutan yazıları ile tanınıyordu.


Siz de biyografi.net'te yer alabilirsiniz


"
İyi ki, biyografi.net var!"