KUŞ meraklılarını ilgilendiren en ilginç törenlerden biri 1877 yılında New York’un Central Park’ında yapıldı.
Uzaylı salyangozların istilası
O gün 60 çekirgekuşu parkın içine bırakıldı.
Kuşlar Avrupa’dan getirilmişti.
Törende bir adam konuşma yaptı.
Adı Eugene Schieffelin’di ve şunu söyledi:
“En büyük rüyam, Shakespeare’in eserlerinde adı geçen bütün kuşları Amerika’ya getirmektir...”
* * *
Törene sadece kuş meraklıları değil, edebiyatçılar da katıldı.
Çünkü çekirgekuşu onlar için çok önemli bir şeyi ifade ediyordu.
Shakespeare’in “Dördüncü Henry” piyesinin birinci bölümünde adı geçen kuştu o. Olaydan 6 yıl önce, 1971’de New York’ta ilginç bir dernek kuruldu.
Adı, “American Acclimatization Society”di.
Amacı, dünyanın her tarafından ilginç bitki ve hayvanları getirip Amerika kıtasında yetiştirmekti.
* * *
On dokuzuncu yüzyıl, Avrupa’dan Amerika’ya göçün başladığı dönemlerdi.
Sadece insanlar değil, Avrupa’nın hayvanları da Amerika’ya göç etmeye başlamıştı.
Shakespeare’in eserlerinde 64 ayrı kuş türünün adı geçiyor.
Bugün bunların hepsi Amerika’da da yaşıyor.
O gün parka sadece 60 kuş bırakılmıştı.
Bugün Amerika Birleşik Devletleri topraklarında 200 milyona yakın çekirgekuşu bulunduğu tahmin ediliyor.
Göçmen kuşlar Central Park’tan Amerika’ya giriş yaparken, Avrupa’dan gelen göçmenler ise Özgürlük Anıtı yakınlarındaki bir adadan yeni kıtaya ayak basıyordu.
* * *
Aradan 135 yıl geçti...
Amerika’ya göçmen akını devam ediyor.
Amerikan polisi Meksika sınırında kaçak girmeye çalışan göçmenlerle uğraşıyor.
Ama şimdi gizli bir istila tehlikesi ile karşı karşıya.
Time dergisi geçtiğimiz haftalarda çok dikkatimi içeken bir kapak konusu yaptı.
Başlığı “Uzaylı istilacılar”dı.
Epeyce bir süredir bazı hayvanlar gizlice Amerika’ya giriyor ve gittikleri yerde nüfus dengesini değiştiriyor.
Size Amerika’ya sızan bu gizli istilacıların hikâyesini anlatacağım.
Zebra midyelerinin büyük fetihleri
AMERİKA’nın kuzeyindeki Great Lakes, yan yana büyük göllerden oluşan bir bölge.
1959 yılında bu bölgenin hayatını köklü biçimde değiştiren bir gelişme oldu.
St. Lawrence Seaways adlı bir deniz nakliyat şirketi, okyanusu bu göllere bağlayan seferlere başladı.
İşte bu seferler sırasında bölgeye gelen tankerlerin içine gizlice bazı yabancılar girdi.
Bunlar Rusya kökenli “zebra midyesi” denilen bir midye türüydü.
İSTİLACI MİDYELER TESİSLERE SALDIRIYOR
Zebra midyeleri, dünyanın en azimli canlılarından biriydi.
1980’li yıllara gelindiğinde, bu midyeler bütün göller bölgesini kaplamış ve bölgenin sualtı dokusu mahvolmuştu.
Suyun dip örtüsünü altüst etmiş. Bütün planktonları suyun dışına atmıştı.
Midyeler bütün vanaları, boruları, sualtı enerji hatlarını bloke edecek duruma gelmişti.
HAVUZDAN KAÇAN ASYA SAZANLARI
Aynı yıllarda ülkenin güneyinde bir başka gelişme oldu. Bazı kişiler Çin’den getirdikleri Asya sazanlarını suni havuzlarda yetiştirmeye başladı.
Ancak nasıl olduysa bunların birkaçı havuzlardan kaçıp Mississippi Nehri’ne karıştı.
Onlar da en az zebra midyeleri kadar azimli canlılardı ve Mississippi Nehri boyunca yukarılara tırmanmaya başladılar.
Sonunda onlar da Great Lakes bölgesinin kapısını çaldılar.
Peki “sazan” niye tehlikeli bir istilacı...
Çükü sayıları o kadar çok ki, balık avcılarının motorlarına takılıyor ve orada bir el bombası haline dönüşüyorlar.
Amerikan hükümeti sazanla mücadele edebilmek için 18 milyar dolar para harcamak zorunda kaldı.
Amerikan topraklarındaki uzaylı istilası bununla da sınırlı değildi.
Şimdi size dudak uçuklatacak bazı rakamlar vereceğim.
Havaalanındaki dev Afrika salyangozu
GEÇEN 1 Temmuz günü Los Angeles Havaalanı görevlileri bir yolcunun bagajında 67 “dev Afrika salyangozu” ele geçirdi. Büyük bir ihtimalle yemek olarak kullanılacak olan salyangozlar...
Aslında bu, Amerika’ya kaçak yollardan giren hayvanlar konusunda en masum olaylardan biriydi.
Kamuflajlı Burma pitonları nereye saklandı
ÇÜNKÜ geçen yıl Florida’nın Everglades bataklıklarında 1600 kişinin katıldığı büyük bir sürek avı yapıldı. Bu insanlar, bataklıkta saklanan bazı yabancıları arıyordu.
Aradıkları yabancılar Burma pitonlarıydı.
İki metre boyundaki piton yılanları, bundan 15 yıl kadar önce bölgede görülmüştü. O zaman sayıları birkaç olan hayvanların bugün 100 bine ulaştığı tahmin ediliyor.
Aramaya katılanların işleri çok zordu.
Çünkü Burma pitonları, kamuflajı çok iyi bilen hayvanlardı. İstedikleri zaman görünmez hale gelebiliyorlardı.
Nitekim günlerce süren o aramada sadece 67 piton bulabilmişlerdi.
Burma pitonları ve Asya ülkelerinden gelen öteki istilacılar, bugün Everglades bataklığının doğal dengesini altüst etmiş vaziyette.
Bu istilacıların ABD’ye maliyeti 120 milyar dolara ulaşmış bir vaziyette.
Her gün 10 bin tür kaçak canlı seyahat ediyor
VE size son bir rakam daha vereyim.
Dünya sularında dolaşan kargo gemilerinde her gün 10 bin canlı türü seyahat ediyor.
Bunlardan sadece biri insanlar.
Kedi, köpek ve evcil hayvanları bir kenara bırakırsanız, gizlice seyahat eden istilacı canlılar hakkında bir fikir sahibi olabilirsiniz.
Yani dağdan gelip bağdakini kovan hayvanlar bugün bütün insanlığın ciddi sorunu haline geldi. Düşünebiliyor musunuz...
Seyahat ettiğiniz uçağın içinde sizin dışınızda en az otuz-kırk canlı türü olabilir.
İstilacı canlılar yani...
-----------------------------------
NOT: Yazıdaki bilgileri Time dergisinin 28 Temmuz 2014 sayısından derledim.