Kaliforniya Üniversitesi’nden fizikçi Dominik Kraus, 2014 yılında Barringer Krateri‘nde bulduğu bazı taşlardan sonra çok çılgınca bir fikir yüzünden bugün adını tarihe yazdırmış durumda.
Eğer Dünya’ya bir meteor çarpsaydı, yumuşak grafit’i (kurşun kalemlerin ucu) elmasa çevirebilir miydi? Kraus, 2014 yılında bunu düşünerek çalışmalarına başladı, dünyaya bir meteor düşürmedi ama aynı şartları kullanarak bunun gerçek olabileceğini en ön sıralardan izleme şansını yakaladı.
Barringer Krateri, Arizona, USA
Kaliforniya’daki Stanford Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı’nda yapılan deneyde, grafit parçası yüksek enerjili lazer ile açık hava basıncının tam 500.000 katı olan 0.5 megabar’da dövülerek elmasa çevirildi. Bilim adamları ilk defa grafiti elmasa çevirmeye çalışmamışlardı. Grafitin elmasa dönüştürülmesi zaten bilinen bir prosedür fakat elde edilen elmaslar doğal olanlara nazaran daha kalitesiz. Bu sefer farklı bir yöntem uygulandı. Dünya’nın en güçlü, hızlı ve parlak x-ışınlarını oluşturan Linac Işık Kaynağı sayesinde başardılar. Deney başladığı andan itibaren yüksek enerjili x-ışınları 0.5 mega bar altında grafite çarparak önce grafitin form değiştirmesine neden oldular, lonsdaleite adı verilen bu elmas formu saniyenin milyar’da biri gibi bir sürede oluşarak elmas formunu aldı.
Peki ya nasıl bir mineral diğerine dönüşebilir?
Elmas ve grafit teme
Bir tür ekmek ve kraker benzetmesi yapabiliriz, aynı ham maddeler fakat formlar farklı.