Yeryüzünde birçok ormanın bulunduğunu ve bu devasa ormanların yırtıcı kuşlardan minik sincaplara kadar pek çok canlıya ev sahipliği yaptığını biliyoruz. Peki su altında, derinliklerin içinde de ormanların bulunduğunu ve canlılara birçok yönden fayda sağladığını biliyor muydunuz? Hadi gelin, makaleye de okyanusun derinliklerine de beraber dalalım.
Yeni yapılan araştırmalara göre, okyanuslarda devasa büyüklükte ormanların bulunduğu keşfedilmiştir. Okyanus ormanları; kahverengi, kırmızı ve yeşil su yosunlarından (alglerden) oluşmaktadır. Yeryüzündeki ormanların çeşit çeşit hayvanlara ev sahipliği yaptığı gibi, su altındaki ormanlar da aynı şekilde hem canlılara ev sahipliği yapmakta hem de onlar için besin kaynağı olmaktadır. Su yosunları da yeryüzündeki bitkiler gibi fotosentez yoluyla kendi besinlerini üretmekte ve bu şekilde büyümektedirler. Tüplü dalgıçlar tarafından ölçümleri yapılan su yosunlarının çok hızlı bir şekilde büyüdükleri keşfedilmiştir. Hızlı büyüdükleri için kısa sürede büyük bir alanı kaplamaktadırlar. Bu konuda yapılan araştırmalar sonucunda, okyanus ormanlarının 6 ile 7.2 milyon arasında bir alanı kapladıkları belirlenmiştir. Bu sayıları örneklerle ifade edecek olursak, okyanus ormanları Hindistan'ın yaklaşık olarak iki katı büyüklüğüne tekabül etmektedir. Bu da demek oluyor ki, okyanus ormanları Amazon Ormanları'ndan daha büyük bir alanı kaplamaktadır.
Bilim insanları, bu konuda araştırma yaparken oldukça zorlanmışlardır. Yeryüzündeki ormanların büyüklüğünü ölçmek için yapılan ölçümler ve araştırmalar uydular aracılığıyla yapılabilirken, su altındaki ormanlarda böyle bir ölçüm söz konusu değildir. Bilim insanları da araştırmalarını yaparken bilimsel literatürden, çevrimiçi havuzlardan, yerel bitki örtüsünden ve vatandaşların yaptığı çalışmalardan faydalanmışlardır.
Bilim insanları su altı ormanlarının sadece büyüklüğüyle ilgili değil, aynı zamanda faydaları ile ilgili de araştırmalar yapmıştır. Bu araştırmalar sonucunda okyanus ormanlarının pirinç, buğday ve mısır gibi sık yetiştirilen besinler konusunda verimli olduğu keşfedilmiştir. Bu verimliliğin, ılıman ve soğuk bölgelerde bulunan okyanuslarda daha fazla olduğu bilinmektedir. Ilıman ve soğuk bölgelerdeki okyanus ormanları her yıl ortalama olarak bu ürünler bazında 2 ila 11 kat arası daha fazla biyo kütle (yaşayan ya da yakın zamanda yaşamış canlılardan elde edilen fosilleşmemiş biyolojik malzeme) üretmektedir. Aynı zamanda yaşamını sürdürmek için fotosenteze ihtiyaç duyan bu ormanlar, büyüklükleriyle doğru orantılı olarak karbondioksitten ziyade yüksek miktarda oksijen üretebilmektedir. Elde edilen bu bulgular su altı ormanlarının, dünyanın gelecekte yaşayacağı gıda krizi ve iklim değişikliği gibi sorunlara büyük oranda çözüm sağlayacağını göstermektedir.
Bir diğer konu olarak, dünyadaki karbon salınımı artıkça su altı ormanlarının da yaşamı tehlike altına girmektedir. Eğer bu kaynaklar dikkatlice korunmazsa atmosferdeki karbondioksit miktarında ciddi bir artış beklenmektedir.
"Mavi karbon kaynakları" olarak da adlandırılan bu bölgeleri korumak istiyorsak öncelikle karbon salınımını azaltmamız gerekir. Buna ek olarak, okyanusları ve denizleri temiz tutarak karbon salınımının önüne geçebiliriz.