Anksiyete, kültürümüzde jenerik ve spesifik olmayan bir şekilde kullanılan bir terim ve bu nedenle karışıklığa yol açabilir. Terim, olumlu veya olumsuz duygusal durumları ifade edebilir ve sinirlilik, endişe, heyecan, beklenti, gerginlik ve kaygı gibi birçok çağrışım içerir.
Anksiyete bozuklukları genellikle psikolojik düzensizlik, sinirlilik, spesifik olmayan korkular, uyku güçlükleri, panik duyguları veya konsantre olamama gibi semptomlara ve davranışsal ifadelere göre sınıflandırılır. Yine de, herhangi bir endişe durumu, deneyime dahil olan duygular açısından ayırt edilerek en iyi anlaşılabilir. Utanç, anksiyete durumlarında öne çıkan ve deneyimin gölgesinde gizlendiği için genellikle fark edilmeyen bir duygudur.
Günlük hayatta fark edemiyoruz
Anksiyete olarak yaşanan utanç, maruz kalmanın yakında olacağı korkusu olarak hissedilir. Anksiyete, utanç korkusuna dayalı olsa da, varlığı için düşünmeyi gerektirir. Bu düşünceler, utanma korkusuyla motive edildiğinde iyi görünmeyen, beklenen geleceği içerir.
Örneğin, terk edilme veya ihanete uğrama endişelei bir öngörülen utançtır veya yaklaşan bir sunum, bir performans, bir ilk buluşma, hatta uzun vadeli bir proje hakkındaki kaygı aslında öngörülen utanç olarak deneyimlenir.
Utanç duygusu nadiren anksiyete ile ilişkilendirilir ancak utançtan ya da yenilgiden korkma kaygısı, insanlar küçümseme ile bakıldıklarını varsaydıklarında mevcut olan baskın duygudur.
Utanç kaygısını takip eden savunma tepkileri fobiler, ajitasyon veya kaçınma davranışları olarak görünebilir. Sonuç olarak, utanç temelli anksiyete, bir anksiyete bozukluğu olarak yanlış teşhis edilebilir veya kontrol edilemeyen anksiyete için utanç duydukları için hastalara daha da kötüleştiren anksiyete giderici ilaçlar önerilebilir.
Motive edici bir güç
Utanç duygusu korku ile bir araya geldiğinde, onunla ilişkili düşünceler genellikle 'başarısızlık korkusu'nu beraberinde getirir. Duyguların bu şekilde harmanlanması, birçok insan için bir motivasyon kaynağı olarak güçlü bir ters tarafa sahiptir. Utancın motivasyonel işlevi, anksiyete belirtilerinin yarattığı olumsuz duygular karşısında bile, benlik saygısını sürdürmek için insanları daha fazla çalışmaya itebilir (sahne korkusunun üstüne gitmek gibi). İnsanların başarısına bir engel olarak ya da yaşamlarında bir engel olarak utanç anksiyetesine odaklanmak yerine, olumlu bir motive edici güç olarak görülebilir.Kadinvekadin.net özel içeriğidir.