Amerika Birleşik Devletleri hükümeti, eğlence ve yazılım evleri, yayınevleri, bazı insanlar için ücretsiz olarak kendi ticari kopyalarını korsanlık yoluyla yaymayı durdurma yöntemi bulmak için yoğun bir baskı ile karşı karşıya olmuştur. Bu anlaşılabilir bir durum tabii ki de kimse çok çalışıp emek ve para harcadığı bir şeye ücretsiz olarak erişilebilmesini istemez.
Ancak ne ABD temsilcileri ne de Senato kendi faturaları için planlanan, sadece online korsanı durdurma noktasına koyarak izlenecek bir yol değildir. Bir zamanlar bu faturaları destekleyen Mozilla ve Google gibi teknoloji devleri, şimdi bu plana karşı düzenlenen protestoya destek sağlamakta. Bu yürürlüğe konmaya çalışılan yasa ile günlük internet kullanıcılarının nasıl etkileneceğine girmeden önce iki fatura hakkında bilgi edinmek gerekli.
PIPA
PIPA, IP Koruma Yasası (Protect Intellectual Property Act – Fikir eserleri Mülkiyetinin Korunması Yasası) için kullanılan bir kısaltmadır ve ilk senatörlerden olan Patrick Leahy, Orrin Hatch ve Chuck Grassley tarafından 12 Mayıs 2011 tarihinde ABD senatosuna sunuldu. Aynı zamanda PIPA yeniden yazılmış bir yasa tasarısıyla, Orijinal Çevrimiçi İhlali ve 2010 Taklitler Yasası (Combating Online Infringement and Counterfeits Act – COICA), gündeme geldi.
PIPA kabul edilirse;
- ABD kökenli olsun ya da olmasın telif hakkı ihlali yaptığı görülen herhangi bir web sitesi için yasal yollara başvurma hakkını ABD’li şirketler ve hükümet saklı tutabilecek.
- ABD internet sağlayıcıları, telif hakkı ihlalini gerçekleştiren web sitelerine erişimi engelleyebilecek.
- Dava arama motorları tarafından telif hakkı ihlalinden blog sayfaları, dizinler ya da herhangi bir site kara listeye alınacak ve web sayfaları silinecek.
- Reklam Hizmetleri sağlayan web sitelerinin telif hakkı ihlalini zorlamaları mümkün olacak ve onları da destekleyen diğer sayfalar ya da hesaplar silinecek.
- Eğer bu tasarı kabul edilirse şirketler yeni açılan web sayfalarını işlerini iyi yapamıyor ve telif haklarını ihlal etme gerekçesiyle dava edebilme yetkisine sahip olacaklar.
SOPA
SOPA, Stop Online Piracy Act – Çevrimiçi Korsanlığı Durdurma Yasası için kullanılan bir kısaltmadır ve temsilcisi Lamar Smith tarafından 26 Ekim 2011 tarihinde ABD Temsilciler Meclisi’ne sunulan bir yasa tasarısıdır. SOPA, PIPA ile benzerliğiyle birlikte bir önceki yasa mevzuatı yani 2008 PRO-IP üzerine inşa edilmiştir.
SOPA yasa tasarısı eğer kabul edilirse PIPA ile birlikte çalışacaktır. SOPA, Electronic Frontier Foundation gibi kuruluşlar tarafından açıklandığı gibi, ABD hükümeti ve özel şirketlerin kara listesinden başka bir şey değildir. Burada hükümete ve özel şirketlere verilen özel bir güç dökümü mevcuttur.
SOPA kabul edilirse;
- ABD Başsavcısı bu yasa tasarısını ihlal eden web siteleri ile herhangi bir ilişkiye sahip olan arama motorlarını, reklam verenleri, DNS sağlayıcılarını, sunucularını ve ödeme işlemcilerini zorlayacak mahkeme kararı talep edebilecek.
- Ödeme işlemcileri beraber çalıştıkları bir web sayfası ile ilişkisini güçlü bir neden sunarak yani telif haklarını ihlal ettiği gerekçesiyle kesebilecek.
Teknoloji Devleri Ne Düşünüyor?
Başlangıçta teknoloji devleri olan şirketler bu iki yasa tasarına destek vermekteydi. Apple, Intel, Corel, Dell, Microsoft, Adobe ve diğer 23 büyük isim olan teknoloji şirketleri BSA-Business Software Alliance adı altında destekçi konumundadırlar.
En büyük iki teknoloji devi olan Mozilla ve Google bu iki yasa tasarısına destek verirken destek vermelerini sonlandırdıklarına dair açıklamalarda bulundular.
Mozilla, hem de filtreleme DNS kullanımı nedeniyle iki eyleme de şiddetle karşı çıkmakta. Mozilla, teknoloji dünyasının büyük çoğunluğu gibi, filtreleme DNS kullanarak daha fazla güvenlik risklerine açık ve DNSSEC uzantısı ile sistemin yavaşlatılabilir olacağına inanıyor.
SOPA Destekçileri;
- SOPA yazarı ve Teksas Kongre üyesi Lamar Smith gibi diğer devlet ve yerel yetkilileriyle çalışanları…
- Yüzlerce marka; Nike, L’Oreal, Sony, Nintendo ve Pfizer gibi şirketler…
- Telif hakkına dayanan şirketler; Motion Picture Association of America ve the Recording Industry Association of America…
SOPA Karşıtları;
- Dev İnternet şirketleri; Google, Yahoo, Facebook ve Twitter gibi…
- İnsan hakları örgütleri; ACLU, Sınır Tanımayan Gazeteciler…
- Nancy Pelosi, Ron Paul ve diğer birçok Kongre üyesi, tasarının sonuçları üzerine bir uyarı mektubu imzaladı.
İnternet Kullanıcıları Nasıl Etkilenecek?
Yukarıda yazılanlara göre PIPA ve SOPA insanların nezdinde çokça iyi bir anlam kazanmış olabilir ancak burada esas vurgulanmak istenilen bu tür yasaların yürürlüğe girmesinden sonra internet kullanıcılarının nasıl etkileneceğidir.
-
SosyaMobilite gibi blog sayfaları bloke olabilir ya da kapatılabilir.
Blog sayfalarında yazılan herhangi bir makalede kurumsal logolar veya markalar ve onların şirket web sayfaları teşhir edilebiliyor. Makalenin yazarı, bir öğrenim yöntemini eleştirisel şekilde ele almış da olabilir, bir tasarımı övüyor da olabilir ya da akıllara gelebilecek herhangi bir materyali de kullanmış olabilir. Bu tür eylemlerin karşılığında ziyaretçi yorumları da dahil olmak üzere kendi web sayfasında görüntülenen her şeyden blog sahipleri sorumlu tutulacak. Böylece bu blog sayfası sahiplerine her türlü suçlama yasal yollardan gerçekleştirilebilecek.
-
Yeniliklere Veda!
Bu tür eylemler ile online pazarlama üzerinden geliştiriciler en büyük kapsam haline geliyor. Günlük internet kullanıcılarının hareketleri yani yorumları ve paylaşımları ile bütünleşen Facebook, YouTube, MediaFire, SoundCloud, Twitter, DropBox ya da herhangi bir sosyal paylaşım siteleri olarak adlandırılan platformlar içerisinde online korsanlık bulundurduğu gerekçesiyle hedeflenebilir olacak. Günümüz internetinin bu gibi platformlar olmadan nasıl olacağını düşünmek mümkün müdür?
-
Çocukların Şarkı Söylemesine Yasal Dava
İnsanlar, en sevdikleri şarkıları bir video olarak kaydedip YouTube gibi paylaşım sitelerine yüklemesine ya da herhangi bir videoyu paylaşmaya devam edebilmesi için plak şirketi tarafından izin verilmiş olmasının genelde farkında değildir.
Herhangi bir çocuk kendi kaydettiği videosunu bu tür sitelere yüklediği zaman çocuk ve çocuğun ailesi telif hakkı ihlali üzerinden yasal davalarla karşı karşıya kalabilecek.
-
ABD Hükumeti Küresel Değişim Başlatacağını Umut Ediyor
ABD hükumet yetkilileri ve özel şirketler, bu iki yasa tasarısının sadece Amerika’da nasıl işleyeceğiyle değil diğer uluslarında bu tür eylemler ile nasıl bir etkiye ve tutuma sahip olacaklarını merak ederken onların da destekçi olmalarını umuyor.
Ve birçok sonuçla karşı karşıya kalınacağı aşikar…