İngiltere, Almanya ve Fransa'dan flaş İran kararı
İngiltere, Almanya vede Fransa, İran'ın nükleer anlaşmadan kaynaklanan yükümlüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle İhtilaf Çözüm Mekanizması'nı işletme kararı aldı.
E3 olarak bilinen İngiltere, Almanya ve Fransa Dışişleri Bakanların ortak açıklamasında, Tahran'ın nükleer faaliyetlerini yapan Kapsamlı Ortak Eylem Planı'nın (JCPOA) korunmasının önemi değinildi.
İran' Mayıs 2019'yılında anlaşmanın bazı hükümlerini yerine getirmeyeceğini açıkladığı, çabalara rağmen Tahran'ın bu yöndeki adımların devam ettiği ve 5 Ocak'tarihinde uranyum zenginleştirmede kullanılan santrifüj sayısına getirilen sınırlamalarla alakalı yükümlülüklere de uymayacağını açıkladığı belirtilerek, şu ifadelere yer verildi:
İran'ın eylemleri göz önüne alındığında, İran'ın JCPOA kapsamında taahhütlerini yerine getirmediği yönünde endişelerimizi kayda geçirmek ve bu konuyu paragraf 36'da belirtilen İhtilaf Çözüm Mekanizması altında Ortak Komisyona taşımadan başka seçeneğimiz kalmadı.
Bu adımın anlaşmayı korumak ve sorunu diplomatik yollarla çözmek için atıldığı ve E3'ün İran'a karşı ABD'nin azami baskı uygulama politikasına katılmadığı söylendi.
İhtilaf Çözüm Mekanizması, ilgili bakanlara herhangi bir sorun çözümü için iki hafta zaman tanıyor tüm tarafların kabul etmesi durumunda bu zaman uzatılabiliyor. Bir danışma kurulun kurulmasına karar verilmesi durumunda 20 gün ek zaman tanınıyor.
Nükleer anlaşma
İran ile Çin, Fransa, Almanya, Rusya, İngiltere ve Avrupa Birliği (AB) arasında 2015'yılında Tahran'ın nükleer faaliyetlerin yaptığını ve denetim altına alındığı bir anlaşma imzalanmıştı.
ABD Başkanı Trump'ın göreve gelmesinden sonra Washington, anlaşmadan tek taraflı çekilerek, İran'a tekrardan yaptırım uygulamaya başlamıştı.
Anlaşmanın diğer taraflarından Washington'u durdurmasını isteyen bunda başarılı olamayan İran, Temmuz 2019'yılında nükleer anlaşmanın bazı maddelerini, 5 Ocak'tarihinde anlaşmadan kaynaklanan tüm taahhütleri askıya aldığını açıklamıştı.
Tahran, yaptırımların kalkması ve menfaatlerin temin edilmesi durumunda anlaşmaya dönmeye hazır olduğunu söylemişti.