Nedir
Diyet ve egzersizin başarısız olduğu ciddi seviyede obez insanlar için, kilo kaybı ameliyatı tam anlamıyla yaşam kurtarıcı olabilir.
Kilo kaybı ameliyatı türüne bağlı olarak, hastaların çoğu ameliyattan 6 ay sonra fazla kilolarının yüzde 30 ila yüzde 50’sinden kurtulmuş olurlar. Kilo kaybı ameliyatı halen büyük bir ameliyat olduğu için küçük ama ciddi risklerle birlikte gelir.
Nasıl İşler
Kilo kaybı ameliyatı iki şekilde işler: kısıtlama ve malabsorpsiyonla.
Kısıtlama
Bu kilo kaybı ameliyatı çeşidi midenin tam olarak genişlemesini engelleyerek çalışır. Normalde mide altı bardak yiyecek tutabilir. Ameliyattan sonra mide ama bir bardak veya o civarda bir miktar tutabilir hale gelir. Bu da, daha hızlı tam doyma hissi, daha az yeme ve kilo vermeyle sonuçlanır.
Malabsorpsiyon
Malabsorpsiyon
Bazı kilo kaybı ameliyatları da yiyecekleri bağırsağın çevresinden geçen bir bölüme yönlendirir. Bağırsağın bir bölgesini atlayarak daha az kalori emilimi gerçekleşir. Düşük kalori emilimi kilo kaybına yol açar.
Günümüzde kilo kaybı ameliyatlarının çoğu laparoskopiktir. Laparoskopik cerrahide göbek duvarına 12-15 santimetre uzunluğunda kesiler açılır. Cerrah bu deliklerden içeri soktuğu aletler ve kamerayla bir video ekranını izleyerek ameliyatı gerçekleştirir.
Açık ameliyatta (laparatomi) cerrah karın ortası boyunca büyük bir kesi açar. Bu, ameliyatın laparoskopik olarak yapılmasının mümkün olmadığı durumlarda gereklidir.
Türleri
Türleri
Roux-en-Y Gastrik Baypas Ameliyatı
Bu, günümüzde en sık yapılan kilo verme ameliyatıdır.
Bir Roux-en-Y gastrik baypas ameliyatının iki bölümü vardır:
- Cerrah mideyi bir büyük kısım ve bir de çok daha küçük bir kısım olmak üzere ikiye ayırır. Küçük kısım daha sonra küçük bir poş (torba veya cep biçiminde yapı) haline getirilir.
- Mide poşu ince bağırsağın ilk bölümünden (duodenum) ayırılır. Cerrah mideyi ince bağırsağın ikinci bölümüne (jejunum) bağlar.
Gastrik baypastan sonra, daha az miktarda yiyecek hastayı tok hissettirir. Daha az yemek yer ve kilo verir. Gıda, bağırsağın daha kısa bir bölümünden geçer ve kalori emilimi de azaltılmış olur.
Laparoskopik Ayarlanabilir Mide Bandı
Bu en yaygın ikinci kilo kaybı ameliyatıdır.
Gastrik bant işlemi aşağıdakileri içerir:
- Cerrah laparoskopik aletler kullanarak üst mide çevresine şişirilebilir silikon bir bant yerleştirir.
- Bant sıkılır ve böylece mide dar bir çıkışı olan küçük bir poş haline gelir.
- Sonrasında hasta daha çabuk doygunluk hisseder, daha az yer ve kilo verir.
- Bant, yan etkileri azaltmak ve kilo kaybını artırmak için sıkılabilir ya da gevşetilebilir.
Gastrik bantlama, minumum invaziv kilo kaybı ameliyatı olarak kabul edilir ve gerekirse işlem geri alınabilir.
Biliopankreatik Diversiyon
Biliopankreatik diversiyon Roux-en-Y gastrik baypasa benzer:
- Roux-en-Y gastrik baypasta olduğu gibi, cerrah mideyi ikiye böler ve küçük bir poş yaratır.
- Cerrah daha sonra mideyi, Roux-en-Y gastrik baypasla karşılaştırıldığında bağırsağın daha da aşağı bölümüyle birleştirir.
- Biliopankreatik diversiyondan sonra, mide küçülmüştür ve gıda bağırsağın büyük bir bölümünü atlar. Hasta hem daha az yer hem de daha az kalori emer, bu da kilo kaybına neden olur.
Cerrahi merkezi biliopankreatik diversiyon son derece etkilidir ama yapmak zordur. Ayrıca, biliopankreatik diversiyon sık sık beslenme eksikliğine yol açar. Bütün kilo kaybı ameliyatlarının yüzde 5’inden daha azını oluşturur.
Dikey Bantlı Gastroplasti
Dikey bantlı gastroplastiyle zımba ve plastik bant kullanılarak küçük bir mide poşu oluşturulur.
Dikey bantlı gastroplasti diğer ameliyatlarla karşılaştırıldığında, daha az kilo kaybıyla sonuçlanır. Roux-en-Y gastrik baypas ve gastrik bant çoğunlukla dikey bantlı gastroplastinin yerini almıştır. Bariatrik cerrahların sadece yüzde 5’i hala bu ameliyatı yapar.
Ne Beklenir
Ne Beklenir
Çoğu insan için, kilo kaybı ameliyatı önemli miktarda kilo kaybına yol açar.
- En fazla kilo kaybına Roux-en-Y gastrik baypas ve biliopankreatik diversiyon yol açar (fazla kiloların yaklaşık yüzde 60’ı). Bu demektir ki, 100 kilo fazlası olan biri ortalama 60 kilo verecektir. Bu kilo kaybı birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir.
- Laparoskopik mide bandı fazla kiloların yaklaşık yüzde 40’ını vermeyi sağlayabilir. Buna göre yukarıdaki kişi mide kelepçesiyle (gastrik bant) sonra yaklaşık 40 kilo verecektir.
Bütün bunlarla beraber, sürekli kilo verebilmek için yaşam tarzı değişiklikleri de gerekir: Küçük öğünler yemek ve düzenli egzersiz.
İster laparoskopik ister açık olarak yapılsın, kilo verme ameliyatı büyük bir ameliyattır. Herhangi bir ameliyatta olduğu gibi, faydaları bazı riskler getirir:
- Hastaların yaklaşık yüzde 10’u kilo kaybı ameliyatından kaynaklanan küçük yan hastalıklar geçirir. Bunlar arasında yara enfeksiyonları, küçük kanamalar, ülserler ya da fıtık vardır.
- Hastaların yüzde 1 ila yüzde 3’ünde yaşamı tehdit eden büyük yan hastalıklar gelişir. Kan pıhtıları, ameliyatta yapılan yeni bağlantılarda sızıntı, büyük kanamalar ya da enfeksiyonlar örnek olarak verilebilir.
- Hastaların yüzde 0.2 ila yüzde 0.5’i (200’de 1’den daha az), birinci ayda kilo kaybı ameliyatı nedeniyle ortaya çıkan yan hastalıklar nedeniyle hayatını kaybeder.
Bu riskler çok sayıda kilo kaybı ameliyatı yapmamış olan cerrahi merkezlerde daha yüksek olabilir. Ölüm riski, 65 yaş üstü hastalarda daha yüksektir.
Herhangi bir yan hastalık olmadığını kabul edersek, kilo kaybı ameliyatından sonra çoğu hasta 2-3 gün hastanede kalır ve 2 ila 3 ayda normal aktivitelerine geri dönebilir.