-
"charge parity" (yük parite) simetrisinin ihlali.
temel parçacıkların etkileşimlerinde bazılarının daha yüksek oranda gerçekleşmesini, dolayısıyla bazı parçacıkların daha çok üretilmesini sağlar.
eğer bu simetri bozulmasaydı, şu anda evrende madde - antimadde sayısı eşit olmalıydı. ama değil, nereye baksan madde, nereye dönsen madde. sanki eski sevgiliniz maddeymiş te nereye baksanız onu görüyorsunuz gibi.
cp simetrisinin zayıf etkileşimlerde ihlal edildiği biliniyor. ama sadece zayıf etkileşimlerle, madde karşımaddeye bu kadar üstün gelemezdi. kuvvetli etkileşimlerde de ihlal edilmiş olmalı bu simetri. ama hiç kimse bu ihlali göremedi henüz.
e bu da nedir? tabi ki allahın hikmeti...
-
1999 yılında cern'de na48 deneyiyle keşfedilmiştir.
cp simetrisi korunmuş olsaydı big bang ile madde ve antimaddeden eşit miktarlarda ortaya çıkmış olmalıydı. böylece protonlar antiprotonlarla, elektronlar antielektronlarla, nötronlar antinötronlarla (ve benzeri şekilde tüm temel parçacıklar) birbirlerini etkisiz hale getirecek, bu da evrende madde oluşumu yerine bir radyasyon denizi ile sonuçlanacaktı. big bang'den sonra durum böyle olmadığına göre fizik yasaları madde ve antimadde için farklı şekilde etki etmiş olmalı, örneğin cp simetrisini ihlal ederek.
-
half-life 2'nin soundtrack listesinde bulunan müthiş gaza getirici bir parça.