Benzinin litre fiyatının 5 TL’yi (1,5 USD) aşmasıyla 600 cc tek silindir motorumun deposu 18 Amerikan Doları ya da 16 Euro’nun çok üstüne doluyor ve beni 200 Km’den öteye götürmüyor.
Evden İstanbul’a olan mesafeyi gitmek bana sadece benzin için 80 Euro’ya ayrıca bakım, yağ, sigorta ve kişisel masraflara mal oluyor.
Eğer sadece sandviç ve suyla idare edilebilirse diyelim 110 Euro.
Bu paranın yarısına evden (havaalanına 15 km mesafede) İstanbul Sabiha Gökçen Havaalanı’na uçabiliyorum. Motor sürmek kadar eğlenceli olmadığını kabul ediyorum ama insanı düşündürüyor doğrusu.
Ve Mart ayında baharın ilk sürüşlerinden birine çıkmışken, yol kenarında oldukça büyük bir restoranda durduğumda dışarıda park etmiş 20’den fazla motoru izlediğimi düşündüğümde: bu araçların temsil ettiği toplam sermaye bütün tesisi satın alırdı ve bir sürücünün dediği gibi, belki yanındaki benzin istasyonunu bile alırdı.
Gerçekten de, bize servis yapan garsonun buradaki motorlardan en ucuzunu almak için üç yıllık maaşının tamamını biriktirmesi gerekirdi.
25.000 Euro (2017 Mart ayı karşılığı yaklaşık 100.000 TL ve Brüt Asgari Maaş 1.800 TL) ile BMW İstanbul’dan yeni bir BMW GS Adventure alabilirsiniz. Teoride ve pratikte sadece babanın çalıştığı üç kişilik bir ailenin aynı parayla dört buçuk yıl hayatını idame ettirmesi gerekir. Savaştaki ülkeler ve ailelerle çocukların yaşadığı sefalet hakkındaki haberlerle aynı TV programında beş dakika sonra gösterilen masraflı ve anlamsız Milano Moda haftası etkinliği haberi arasındaki tezat insanı düşündürüyor. Düşündürüyor ve insanın canını acıtıyor.
Ayrıca, sadece motoru almak yetmiyor: tabi ki aynı babanın iki buçuk yıllık maaşını koyarak daha “mütevazı” olan (51.000 TL) bir Suzuki V Strom 650XT de alabilirsiniz.
Ne yazık ki, görünüşe göre günümüzde çok az sayıda motorcu konu aksesuara özellikle de “gösterişli” motosiklet aksesuarına gelince minimalist ya da tutumlu bir tavır takınıyor.
Yepyeni bir Honda ST1300A’nın üzerine 9.000 Amerikan Doları ekleme yapan (sadece “ihtiyaçları karşılaması” için) bir Iron Butt sürücüsü kadar ileri gitmeden de, masraflı modifikasyonlar çok popülerdir: egzoz sistemi, çanta sistemi, komünikasyon sistemi, GPS ve eğlence sistemi, sele, farlar, gösterge, koruyucular ve karbon fiber (veya titanyum) parçalara Portofino’daki kafelerdeki Dolce Gabbana gömlekler kadar sık rastlanır.
Tüketim toplumu, “sahibim ama daha fazlasını istiyorum” gösteriş tutumu sürücüyü “kusursuz ve nihai” motoru satın almaya ve sırf pazarlama baskısından dolayı değiştirilebilen tüm parçalarını değiştirmeye iter.
Yeni bir egzoz 5-7 beygirlik bir gelişme sunabilir ama aynı sonuç bir diyet programıyla sürücünün yağ fazlasından yaklaşık 10 kilo kaybederek de elde edilebilir.
Nihayetinde, “sürüş zamanı geliyor ve benim giyecek hiçbir şeyim yok…” Sürüş kıyafeti de, deniz kızlarının şarkılarının giyim konusunu yüce teknoloji seviyelerine taşıdığı diğer bir en büyük eşitsizlik kaynaklarından biridir. Deniz kızları şarkı söyler “daha fazla koruma daha fazla para gerektirir” ve “daha yüksek fiyat daha fazla koruma demektir”; içinde kredisi olan kredi kartını herhangi bir hastanenin acil servisine girmeden önce göstermek zorunda olan kişiler için kulağa oldukça tanıdık gelir (doğal seleksiyonun yeni tanımı en zenginin hayatta kalması).
Bu çekici (ve aldatıcı) şarkı sürücüleri, korumalı kıyafetlerinin ağırlığı yüzünden seleye tırmanmak için kaldırılması gereken orta çağ şövalyelerine döndürür. Hava yastığından sonra iki tekerli araçlarda emniyet kemerini bekliyorum (neden olmasın… eski bacak koruma fikri artık şaside zorunlu). Pahalı olmayan kıyafetler artık ikinci lige düştü ve yeterlilik kıyafet için harcanan çok miktarda parayla ilişkilendirildi.
Eşitsizlik çatışma, şiddet ve dengesizliğin ana kaynağıdır. Tutumluluk ve paylaşmanın modası geçti ve zenginlikle gösteriş yapmak artık en büyük eğlence: motora binmek eskiden kaskın markasının önemli ve kesinlikle ayrıştırıcı olmadığı, basit ve herkese açık bir spordu. Bugün biz motorcular, gösteriş için para harcayan ayrıcalıklı insanlardan oluşan bir sosyal sınıf yaratarak, üstü kapalı ancak çok da gizli olmayan bir ayrımcılığın kahramanlarıyız.
“Bağış toplama sürüşleri” bir çözüm olmasa da Türkiye’de oldukça nadir yapılıyor: belki de tüm grupların sürüşten aldıkları keyfin bir kısmını geri ödemeyi düşünmesinin zamanı gelmiştir. Bu konuda fikri olan var mı?