Ödem dokuların, hücrelerin içinde sıvı birikmesi olarak belirti veren tıbbi bir durumdur. Hamilelik döneminde, vücudunuz gelişen bebeğin artan ihtiyaçlarını karşılayabilmek için daha fazla kan ve vücut sıvıları üretir. Bunun sonucu olarak ödem hamile kadınlarda çok yaygın olarak görülür. Aşırı sıvı ve su, ellerde, yüz, bacaklar, ayak bilekleri ve ayaklarda birikip şişmeye yol açabilir.
Gebelik döneminde, bebeğin artan ihtiyaçlarını karşılamak için vücudunuz normalden %50 daha fazla kan ve vücut sıvısı üretir. Ödem kan ve sıvı artışından kaynaklı hamileliğin normal bir parçası olan bir durumdur. Gebelikteki ödem ellerde, yüzde, bacaklarda, ayak bileklerinde ve ayaklarda şişlik olarak belirti verir.
Gebelikte gerçekleşen sıvı salgısındaki bu artış pelvik eklemleri ve dokuları doğuma hazırlamak için de çok önemli rol oynar. Ödem, 5. ayda daha belirgin halde görünmekle beraber gebeliğin herhangi bir döneminde görülebilir. Özellikle hamileliğin 2. Ve 3. 3 aylarında ödemle sıklıkla karşılaşılır.
Hamilelikte ödem tehlikeli midir? Hafif ödem yaşama hamilelikte beklenen bir durumdur fakat gebeyken ellerinizde, yüzünüzde ani şişlik yaşarsanız, preeklampsi riskinden dolayı mutlaka doktora başvurun.
Aşağıdaki faktörler gebelikte ödemi artırabilir;
Hamilelerde Ödem Nasıl Geçer, Ne Yapmalı?
Bol Bol Su İçin
Çelişki gibi görünse de hamilelikte su içmek vücuttaki su birikintisini yani ödemi gidermenin en iyi yöntemlerindendir. Gebelik boyunca günde 2-2,5 lt (10-12 su bardağı) su içmek rahat bir hamilelik geçirmenizi sağlar ve sizi ödemden korur.
Ödemli Bölgeye Soğuk Kompres Uygulayın
Ödemli bölgeye soğuk kompres uygulamak kan akışını azaltıp, ödemi dağıtır ve rahatlama sağlar. Buzluktan çıkaracağınız buz küplerini temiz bir beze sarıp her iki saatte bir veya gerektikçe 10-15 dk boyunca ödemli bölgeye uygulayabilirsiniz.
Ayaklarınızı Yükseltin
Ayaklarınızın altına yastık koymak, vücudunuzdaki kan ve sıvıların dolaşımı kolaylaştırarak, ödemden kurtulmaya yardımcı olabilir. En doğrusu ayakları kalp seviyesinin üstünde tutmaktır, fakat ayaklarınızı yükselttiğiniz sürece istediğiniz şekilde yapabilirsiniz. Uyurken de ayakların altını yastıkla destekleyip, hafifçe yükseltebilirsiniz.
Lahana Kürü Kullanın
Lahananın en dışından aldığınız birkaç adet yaprağı önceden tencerede kaynattığınız suyun içerisine koyun ve en fazla 1-2 dakika daha kaynatın. Çünkü uzun süreli haşlamalar etkisini yitirmesine neden olur. Haşlanmış olan lahanaları ödem olan bölgeye sarın.
Bol ve Rahat Kıyafetler Giyin
Gebelikte ödem ve şişlikten muzdaripseniz, özellikle el bileği, kol ya da ayak bileklerini saran giysiler sizi sıkıp, rahatsızlık verebilir. Pamuklu kumaştan yapılmış bol elbiseler hamile kadınlar için ideal giysilerdir.
Varis Çorabı veya Kompresyon Çorabı Giyin
Doktorunuza danışıp medikal malzeme satan yerden varis çorabı ve kompresyon çorabı temin etmek bu çorabı kullanmak bacaklarınızdaki kan ile sıvı akışını artırmaya, böylece ödemi dağıtmaya, ödemden kurtulmaya yardımcı olabilir.
Sodyumu Azaltın
Aşırı sodyum yani tuz tüketimi vücudun su tutmasını artırıp ödeme neden olabilir. Gebelikte günlük önerilen sodyum miktarı 3000 mg’dır. İşlenmiş ve gıdalar yüksek miktarda sodyum içerir.Muz, kayısı, portakal, tatlı patates ve pancar gibi potasyum yönünden zengin yiyecekler vücudunuzdaki aşırı sodyumdan kurtulmanıza yardımcı olabilir.
Yüzün Veya Havuzda Dinlenin
Yüzmek, suyun içindeki beklemek eklemlerdeki yükü alıp, ödemi ve şişkinliği gidermeye yardımcı olabilir. Yüzme kan ve vücuttaki sıvı dolaşımını artırmakta etkili mükemmel bir spor dalıdır.
Topuklu Ayakkabı Giymeyin
Ayakta durmak veya ayaklarınız yere temas edecek şekilde oturmak, damarlarda basınç artışına neden olup, kalbe giden kan dönüşünü engellediğinden ödem artışını da tetikleyebilir. Gebelik döneminde topuklu ve kalıbı dar olan ayakkabı giymek, ayaklarınızı sıkıp ödemi de artırabilir.
Ödemli Bölgeye Masaj Yapın
Masajın gebelikteki ödemi azaltmaya yardımcı olduğunu gösteren bazı bilimsel araştırmalar mevcuttur. Ödemli bölgeye kendiniz masaj yapın veya yaptırın. Bacaklardaki, ellerdeki ve kollardaki ödeme masaj yapmak için okaliptüs yağı, limon yağı, nane yağı ve lavanta yağı gibi anti-inflamatuar yağlar kullanın. Bu yağlar sıvıyı dokulardan uzaklaştırmaya ve kan dolaşımını artırmaya yardımcı olur.
Sıcak Havada Dışarı Çıkmayın
Sıcak hava ve güneşe maruz kalma ödemi arttırabilir. Hamileyken dışarı çıkacaksanız gölgede yürüyün, ve ödem oluşumunu engellemek için sıcaktan uzak durun.
Potasyum İçeriği Yüksek Gıdalar Tüketin
Potasyum içeriği yüksek olan yiyecekler, sodyumun vücuttan atılmasına yardımcı olur. Sodyum, vücutta su tutmaya neden olan bir maddedir. Hamilelik sırasında ödemi önlemek için muz ve patates gibi potasyum açısından zengin gıdalar tüketin.
Lifli Gıdalarla Beslenin
Barsak hareketlerinizin düzenli olması, kabız kalmamak vücuttan aşırı sodyum ve suyun atılması için çok mühimdir. Tuz ve suyun dışarı atılmasına yardımcı olmak için yeterli miktarda lif almalısınız. Günde 20-35 gram lif almayı hedefleyin, öğünlerinizde lifli yiyeceklere bolca yer verin.