Mortgage yasasına göre tamamlanmamış konutlara da kredi verilecek olmasını eleştiren Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği Başkanı Bekir Cumurcu, "Dünyanın hiçbir yerinde yarım konuta mortgage verilmez" dedi.
ayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği Başkanı Bekir Cumurcu, mortgage yasasına göre tamamlanmamış konutlara da kredi verilmesinin 'yanlış' olduğunu belirterek, "Dünyanın hiçbir yerinde yarım konuta mortgage kredisi verilmez. İşin özünde ipotek var. Konutun tam olarak bir değeri olmalı ki ipotek konabilsin. Yarım konutun neresine ipotek koyacaksınız" dedi. Cumurcu, şöyle konuştu:
"Mortgage'ta bitmemiş konuta kredi olmaz. Konutun hiçbir arızası olmayacak. Ruhsatından iskanına kadar hiçbir eksiği olmayacak. Neden? Çünkü mortgage'ta alacağın nihai teminatı, bu konuttur. Bu konutun az ya da çok bir değeri vardır. Bütün alacakların, bütün tahvillerin, bonoların arkasında bu konut var. Bu konut sakatsa, ruhsatı, iskânı yoksa ya da konut hiç yoksa, tamamlanmamışsa sizin çıkaracağınız tahvil sakat doğar. Yanlış fiyatlanır."
Birikimi olmayan ödeyemez
Mortgage'ın ilk başta kira öder gibi ev sahibi olma sistemi şeklinde ilan edilmesinin yanlış bir tanımlama olduğunu vurgulayan Bekir Cumurcu, şunları söyledi:
"Mortgage için ilk başta kira öder gibi ev sahibi olmak dendi. ABD'de yıllık yüzde 5-6 faiz olduğu için aylık mortgage ödemeleri 700 dolara tekabül edebiliyor. Bizdeyse faizin yıllık maliyeti yüzde 20'lerde olunca aylık ödemeler 2 bin dolara kadar çıkıyor. Bu nedenle bizde kira öder gibi ev sahibi olmak tanımı yanlış. Öte yandan, dünyanın hiçbir yerinde birikimi olmayan kişiler ev sahibi olamaz. Anaparaya sıfır faiz uygulasanız bile, anaparayı ödeyemezler."
Mortgage'ın gayrimenkul piyasası ve ekonomideki öneminin yanısıra devlete güvenin bir yansıması olduğunu belirten Bekir Cumurcu, şöyle konuştu:
"İnsanların 20-30 yıl boyunca gelirlerini mortgage'a amade etmeleri, 30 yıl boyunca mortgage'ımı ödeyeceğim demeleri çok önemli bir gösterge. Bu, sisteme güvenle ilgili bir şey. Hatta bu, demokrasiye olan güvendir."
Cumurcu daha sonra şunları söyledi:
"Bir insan 30 yıllık gelirini bir şeye ne zaman tahsis eder? 30 yıl boyunca işi olacağına ilişkin güvencesi olduğu zaman. Karşısındaki kurumların 30 yıl boyunca ayakta duracağına inancı olduğu zaman. 30 yıl boyunca bir şekilde dolandırılmayacağını, evinin elinden alınmayacağını, kazaya uğramayacağını bildiği zaman. Elbette herkesin işini kaybetme riski vardır ama normal şartlarda 30 yıl sonrasına güvenle bakarsa gelirini tahsis eder."
'Çok büyük bir adım atıldı'
Bekir Cumurcu, mortgage yasasıyla çok büyük bir adım atıldığını belirterek şunları söyledi:
"Daha işin başındayız. Konut kredilerine uygulanan faizlerdeki düşüşü ve faizlerin düştüğü yerdeki kalıcılığını da bu sistem sağlayacak. ABD'de mortgage stoğu 1 trilyon dolar. Bu derinlikteki piyasada faiz artırımı çok yavaş olur. İşte ABD çeyrek puan oynatabiliyor ancak. Bizdeyse tedbir olsun diye 8 puan birden artırılıyor. Mortgage piyasası böyle derinleştikçe faizlerdeki oynaklık da sınırlanacak."
Mortgage'ın yerleşmesinin bir yıldan daha uzun bir süre alacağını kaydeden Cumurcu, "Yerleşmeden kasıt, ikincil piyasaların oluşması, mortgage'ı uygulayacak kurumların kurulması. Konut kredileri kısmı uygulanıyor zaten. İkincil piyasaların çalışması biraz zaman alacak" diye konuştu.
Milliyet Emlak'tan Gayrimenkul Zirvesi'ne özel sayı
Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği (GYODER) tarafından düzenlenen gayrimenkul zirvelerinin yedincisi 25-26 Nisan tarihlerinde Swissotel'de yapılacak. İlk kez 2000 yılında düzenlenen gayrimenkul zirvesi, bu yıl da Türkiye ve dünyanın önde gelen gayrimenkul kuruluşlarının üst düzey yöneticilerini, sektör liderlerini ve uzmanları bir araya getirecek.
Gayrimenkul Zirvesi'nin 6 yıldır basın sponsorluğunu yürüten Milliyet Emlak, bu yılki zirve için hazırlayacağı 'Gayrimenkul Zirvesi Özel Sayısı'yla, oturumlardaki bildirileri tüm Türkiye'ye ulaştıracak. Gayrimenkul Zirvesi, zengin içeriği ve uzman konuşmacılarıyla, sektörün en önemli buluşması olarak nitelendiriliyor.
7 bin dolara satılan arsanın 500 metre ötesi mezbelelik
Bekir Cumurcu, İstanbul'da son dönemdeki büyük gayrimenkul satışlarında metrekare bedelinin 10 bin dolara kadar yükselmesini şöyle değerlendirdi:
"Filanca yerde arsanın metrekaresi 7-8 bin dolar deniyor. Bu fiyatlar münferit, Boğaz'a bakan birkaç parça kupon arsa için geçerli. Bugün 7-8 bin dolarlar tabii ki çok yüksek, elit rakamlar. Ama ortalamaya baktığınızda İstanbul'da metrekare değeri 1500 dolar falandır. Küçük arsalara bu fiyatı veren çıkabilir. Ama dünyanın hiçbir yerinde metrekaresi 7 bin dolara satılan arsanın 500 metre gerisi mezbelelik değildir. Öbür tarafın kaç para ettiğini kimse bilmiyor. Kimse kıyaslamamış bile. Kıyaslayamıyorsanız onun değeri yok demektir. Bu rakamlar İstanbul ya da Türkiye'deki gayrimenkul fiyatlarını temsil etmiyor."