BİLİNDİĞİ gibi, kütüphanelerin ödünç kitap hizmeti vermeye başlaması, kendi çapında bir devrim niteliği taşır. Çünkü, genellikle varlıklı insanların tekelinde olan bilgi, bu hizmet sayesinde kamuya yayılabilmiş, kitap satın alma imkânı olmayan insanlar da kitaplara erişebilme imkânı yakalamıştı.
Ancak, ödünç kitap verme hizmeti, istismara da son derece müsaitti. Kitabı alıp getirmeyenler, kaybedenler, başkasına verenler derken bu işi birtakım kurallara bağlamak gerekti. Kurallara uymayanlara da ceza söz konusuydu artık. Ancak, ABD’nin Massachusetts eyaletinde bir kütüphaneden 99 yıl önce alınan kitabın nihayet iade edilmesi, bütün bu kuralların gevşetilmesini de beraberinde getirdi. Stanley Dudek adlı kişinin, annesinin eşyalarını elden geçirirken bulduğu “Facts I Ought to Know about the Government of My Country” (Ülkemin Hükümeti Hakkında Bilmem Gerekenler) adlı kitabı, New Bedford halk kütüphanesine bu hafta iade ettiği bildirildi.
1910 yılında kütüphane kitaplarının günlük gecikme bedeli 1 cent’ti. Bu durumda, kitap için 361 dolar 35 cent ödenmesi gerekiyordu. Ancak Dudek’ten bu cezayı ödemesi talep edilmedi.