İBN FADLAN’IN KALEMİNDEN OĞUZ TÜRKLERİ’NİN DEFİN TÖRENLERİ
Onlardan biri hastalanırsa köleler ve cariyeleri bakar; ev adamlarından hiç kimse hastaya yaklaşmaz. Haneden uzak bir çadır dikip hastayı oraya korlar; iyileşinceye yahut ölünceye kadar çadırda kalır. Yoksul ve köle hastalanırsa onu kırlara bırakıp giderler. Onlardan biri ölürse ev gibi büyük bir çukur hazırlarlar. Ölüye caket giydirirler kuşağını kuşandırır,
yayını yanına korlar; eline nebiz dolu tahta kadeh tutturup önüne de nebiz dolu bir tahta kap korlar. Bütün mal ve eşyasını bu eve / çukura/ doldurup ölüyü buraya oturturlar. Sonra çukurun üzerine topraktan kubbe gibi döşeme yaparlar. Atlarından, servetine göre, yüz yahut iki yüz at yahut bir baş at keserler, etleri ni yerler. Başını, derisini, ayaklarını ve kuyruğunu sırıklara asıp “Bu onun atıdır. Bununla cennete gider” derler. Bu Ölü hayatın da adam öldürmüş ve cesur bir kişi ise öldürdüğü adamlar sayısı kadar ağaçtan suret yontarlar; ve mezarın üzerine korlar. Derler ki “Bunlar uşaklarıdır, cennette ona hizmet edecekler.
A. Z. Togan, İbn Fadlan’ s Reisebericht, 14-15 (metin), (Exk. s31a); krş. Material po istorii Türkmen i Türkmenii, 1, 169-170.
PROF. DR. ABDÜLKADİR İNAN, TARİHTE VE BUGÜN ŞAMANİZM