DİN FENNE TERS DÜŞER Mİ?
Prof. Dr. Alaaddin BAŞAR Bazı kimseler, din ile fenni iki zıt kutup gibi gösterme gayretindeler. Maksat zihinleri bulandırmak ve ruhları müşevveş etmek... Gerçekten din fenne karşı mıdır? Bu mesele çok yönlüdür. Sadece birkaçına temas edelim. Din denilince iki ayrı mefhum hatıra gelir
Prof. Dr. Alaaddin BAŞAR
Bazı kimseler, din ile fenni iki zıt kutup gibi gösterme gayretindeler. Maksat zihinleri bulandırmak ve ruhları müşevveş etmek... Gerçekten din fenne karşı mıdır? Bu mesele çok yönlüdür. Sadece birkaçına temas edelim.
Din denilince iki ayrı mefhum hatıra gelir. Biri "Hak din", diğeri "Batıl dinler". Batıl dinler, insanların kendi hayallerinden doğan yahut bir hak dinin tahrif edilmesiyle ortaya çıkan bir takım saçma inançlardır. Hak din ise, bu kâinatı kudretiyle yaratıp, hikmetiyle ve ilmiyle tanzim eden, yeryüzünü insanlara beşik, güneşi lamba yapan, zemini çiçeklerle semayı yıldızlarla donatan Cenâb-ı Hakk'ın bir emir ve yasaklar manzumesidir.
Hak kitap, Allah'ın fermanı ve bu kâinat O'nun mülkü ve mahlûkudur. Nitekim bu âlem için, "Kâinat kitabı" denilmiştir. Her bir fen bu kitaptan bir sahifenin, bir cümlenin, yahut bir noktanın tefsir edilmesi, açıklanmasıdır. İnsan bedeni bu kitaptan sadece bir kelime. Ondaki her organ için nice eserler yazılmış. Diş, bir terk harf gibi. Ondaki ince sırlar üzerinde nice tezler yapılmış. Bir hücre, bir atom bu kâinat kitabının birer noktası hükmündeler. Onların tefsirleri ayrı birer ilim kolu olarak gelişmiş. O halde, âlemdeki hikmetleri tefsir eden ve gizli güzellikleri ortaya çıkaran fenlerin, ilâhî fermana aykırı olması düşünülemez.
Bazı çevreler, fennin her keşfini, dine karşı kazanılmış bir zafer gibi ilân ediyorlar. Bu, fenni inkâr eden bir batıl din için doğru olabilir. Yahut Avrupa'yı asırlarca fenden uzak tutan ve "dünya dönüyor" dediği için Galile'yi Engizisyon önüne çıkartan kiliseye karşı aklın zaferi sayılabilir. Ama bir müslüman bu tür gelişmeleri, "Allah'ın kudret kitabı olan şu kâinattan bir sırrın daha çözülmesi" şeklinde değerlendirir. Ve yine bir müslüman, bütün medeniyet harikalarını; insan aklının birer meyvesi olarak görür ve bunları, insana bağışlanan istidadın ve ona tanınan fırsatın birer neticesi olarak bilir. Ayrıca "arıya bal yapmayı ilham eden, koyunu süt fabrikası yapan Cenâb-ı Hak, insan aklına da böyle harika meyveler verdiriyor", diye düşünür. Yeni keşifleri duydukça, Allah'ın ilmine ve hikmetine olan hayranlığı ve hayreti daha da artar.
Din ve Fennin Sahaları
Fen ilimleri, İlâhî kudretle yaratılmış bulunan şu kâinattan bahsederler. Din ise; onun yaratıcısını tanıttırır. Fen, âlemde hiçbir varlığın vazifesiz olmadığını isbat ederken; din, insanın da başıboş olamayacağını bildirir ve vazifesini de "ibadet" olarak tesbit eder. Fen, bedeni bütün incelikleriyle ele alırken; din, o hanede misafir olan ruha hitab eder. Meselâ, fen gözü incelerken, din nelere bakılıp, nelere bakılmayacağını talim eder.
Kur'ân-ı Kerîm bir fen kitabı değil, insanları hidayete irşad ve kulluğa davet eden bir ilâhî fermandır. Bundandır ki, Ayet-i Kerîmelerde fennî mes'elelere sadece işaret edilmiştir. O ilâhî fermanda bugünkü medeniyet fenleri açıkça haber verilseydi, insanlık âlemi asırlarca bu hakikatleri akla sığıştıramayacak, belki de inkâra sapacaktı. Bu ise, ilâhî irşad ve ikaza, emir ve davete perde olurdu.
Âlimlerimiz Kur'ân-ı Kerîm'in nüzul sebebini başlıca dört esasta toplamışlar. Birincisi; Allah'ın varlığını, birliğini... kullara tebliğ.
İkincisi, Allah'ın razı olduğu insan tipini Peygamberimizin (s.a.v.) şahsında insanlığa takdim,
Üçüncüsü; Rablerine nasıl ibadet ve şükredeceklerini insanlara talim,
dördüncüsü de bu fani dünyadan sonra gidilecek baki âlemi beşere haber vermek...
Şimdi düşünelim: Bu dört hususta Kur'ân-ı Kerîm'in beyan ve tebliğ ettiği hükümlerden hangisinde fenne söz düşebilir? Tâ ki, fennin beyanıyla ilâhî ferman arasında zıddiyet olabilsin. Meselâ, Kur'ân-ı Kerîm, Cenâb-ı Hakkı bizlere, bütün sıfatları, fiilleri, isimleriyle tanıtmıştır. Bu sahada fennin konuşacak bir tek kelimesi yoktur.
Yine Kur'ân-ı Kerîm, örnek insanlar olarak beşere "Peygamberleri, Sıddıkları, Şüheda ve Salihleri" takdim etmiş ve Allah'ı sevmenin yolunu "Resulüne ittiba" olarak tayin etmiştir. İnsanlık âlemine, bu vadide bir başka insan modeli sunmak da fennin sahası değildir.
Yine, Kur'ân-ı Kerîm, Halıkımızın emri ve yasaklarını bizlere beyan buyurmuştur. Bu konu da fennin sahasına girmez. Yani fen, kalkıp da "Cenâb-ı Hak insanlardan şunları, bunları istiyor" diyecek halde değildir.
Yine İlâhî ferman kabirden, haşirden, Ahiret ülkesinden bahsetmiştir; fennin sahası ise bu dünyadır.
Kaldı ki, Hak kitapların en sonuncusu ve mükemmeli olan Kur'ân-ı Kerîm'de, ne aya gidilemeyeceğine, ne uçak yapılamayacağına, ne de elektriğin keşfedilemeyeceğine dair bir tek âyet bulmak mümkün değil! İnsanları fenden meneden bîr yasak da mevcut değil. O halde, kıyamete kadar daha ne tür keşifler yapılırsa yapılsın, hangi gezegenlere gidilirse gidilsin, bütün bunların din ile doğrudan ilgisi yok demektir.
Henüz deney ve tecrübeyle ispatlanmamış kasıtlı teorileri birer fennî gerçekmiş gibi takdim etmek, ancak demogojidir. Bu ise, bahsimizin dışındadır.
Hangisi Daha Önemli?
"Din mi, ilim mi?" tartışmalarını sürdürenler, genellikle, din ve inancı tali, fen ve tekniği ise esas kabul ediyorlar. Beşer için bu ikinci birinciden daha zaruri, daha önemli zannediyorlar. Halbuki, fen ve teknik insanın ancak maddî ihtiyaçlarının teminine hizmet eder ve onun bedenî rahatıyla ilgilenir. Ruhun huzuru ise bambaşka bir sahadır. Bu sahanın güneşi, ancak ve ancak "Hak Din"dir. Beşerin hakiki saadeti en başta buna bağlıdır.
Hak din insana; bu dünyaya tesadüfen gelmediğini, vazifesiz olmadığını ve ölümle hiçliğe atılmayacağını telkin eder. Onu bu dünyada Allah'ın aziz bir kulu ve arzın halifesi olarak takdim eder. Ve mü'min, bu dünyada bir yolcu gibi yaşar. Hâdiseleri bu nazarla değerlendirir. Dünyadan da nasibini unutmaz. Tembelliğe ve miskinliğe düşmez. Her iki dünya saadeti için elinden geldiğince çalışır. Neticede Allah'a tevekkül eder. Lâkin esas olanın âhiret olduğunu bilir. Bir misal verelim: Dün hacca at ile deve ile gidiliyordu; bugün otobüsle, uçakla gidiliyor. Dinde esas olan hac farizesinin yerine getirilmesidir. Kul için bu farizayı en rahat bir şekilde yerine getirme kapısı da sonuna kadar açıktır. Şunu söylemek istiyorum: İnsanlığın yaratılış gayesi, bugünkü keşifler yapılmadan önce de yerde kalmış değildi.
Meselenin Psikolojik Yönü
Gördüğümüz kadarıyla, "Din ile ilim çatışır mı, çatışmaz mı?" münakaşalarını sürdürenlerin çoğu, ölümü unutmak, ibadetten kaçmak, âhireti düşünmemek isteyen kimseler...
Onlardan birisine soruyorsunuz:
Her nimet bir teşekkür ister, değil mi?
Evet, diye cevap veriyor. Devam ediyorsunuz:
Bu şükrü yapmamak nankörlüktür, değil mi? Cevap yine aynı yolda:
Elbette!...
"Pekâlâ", diye sürdürüyorsunuz konuşmanızı, "Saatteki hızı yüzbin kilometreyi aşan bu yer küresi üzerinde seni yıllardır gezdiren, her nefeste kanını temizlettiren, ruhunu 'akıl, hafıza ve hissiyatla', bedenini 'el, ayak, mide, ciğer' gibi maddî organlarla donatan Allah'a şükür ve ibadet etmen gerekmiyor mu?"
Bu sorunuz karşısında ne diyeceğini şaşırıyor ve meselâ;
"Söyle bakayım, dinimize göre tüp bebek yapılabilir mi?" gibi mevzuyla hiç alâkası olmayan bir soru atıyor ortaya. Böylece meseleyi saptırmak ve sahadan uzaklaşmak istiyor. Sanki siz o soruya cevap veremeyince onun Allah'a karşı teşekkür borcu ve ibadet mükellefiyeti kalkacakmış gibi...
"Din ilme ters düşer mi, düşmez mi?" münakaşalarının altında genellikle bu psikoloji yatar. Genellikle diyorum, çünkü az da olsa, bu gibi meseleleri öğrenmek için soranlar da yok değil...
Kaynak
Prof. Dr. Alâaddin BAŞAR,
Merak Ettiklerimiz,
Cihan Yayınları,
İstanbul 1998: s: 11-15
Bu yazıya yorum yazın
Bu yazıya gelen yorumlar.
DİĞER YAZILAR
İRADEMİZİ TERBİYE EDELİM
A.J. Cronin, Reader’s Digest, Amerika Otuz sene evvel(1920’ler) genç bir doktor olarak bulundu
PROF. DR. ALAADDİN BAŞAR BEYİN İBRETLİ BİR ANISI
“Lise son sınıftaydım. Bir gün hocamız sınıfa girdiğinde, tahtada ahlâk dışı bir resim
BİR ARAP ÂLİMİN İBRETLİ HİKAYESİ
Merhum Mehmed Kırkıncı Hocaefendi anlatıyor; “1970’li yıllarda, İstanbul’daki bir sohbet
CEVAP YERİNE..
FETÖ’nün, genel anlamda İslam’a büyük zararı dokunduğu gibi, daha özel anlamda Risale-i
TARİH ŞUURU VE EHEMMİYETİ
İnsanlar geçmiş zamanın hâtıratı ile zaman zaman neşeyâb olduğu gibi, milletler de mazinin
MUHAMMED ESED’İ SARSAN SURE
Aslen Yahudi kökenli bir Avusturyalı olan merhum Muhammed Esed(Leopold Weiss) “Mekke’ye Giden
BU DA GEÇER YÂ HÛ
Bu ümmet ne badireler atlattı uzun tarihi boyunca.. Ne ihanetler, kahpelikler gördü; ne zulümle
SORU CEVAPLARLA KURBAN İBADETİ
Soru: Kurban Kesmek Kimlere Vâciptir? Kurban kesmek dinen zengin sayılan Müslümanlara vaciptir.
DEVLET İDARESİNDE İKİ MÜHİM ESAS: İSTİKAMET VE ADALET
İstikamet; Hak ve hukuka uygun hareket etmektir. İstikamet, toplum hayatının en önemli esasla
HİÇBİR MÜFSİD BEN MÜFSİDİM DEMEZ
Ferdleri ve cemaatleri değerlendirirken objektif olmaya, fayda ve zararın nereden gelip gelmediği
BAYRAMLAŞMA
Küçükken bir âdetimiz vardı; şeker toplamak. Bayramda kapı kapı gezip, her evde ikram edilen
- AĞLAMAK ZARARLI MI, FAYDALI MI?
- KEŞKE HER AY RAMAZAN OLSA
- İDEAL DEVLET ADAMI NASIL OLMALIDIR?
- DEVLETİN BEKASINDA ÜÇ TEMEL RÜKÜN
- BİR İNHİRAF HAREKETİ OLARAK MUTEZİLE
- HASTALIKLA İMTİHAN
- BİR BİLİM ADAMININ ALLAH'IN VARLIĞINA ŞEHADETİ
- DİNDE YIKICI ÜÇ AFET
- SAMED İSMİNİN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
- İSLÂM’DA ŞİDDET YOKTUR
- BAYRAMDA NİÇİN AĞLADIM?
- Mİ'RAC YAKITI
- MÜSLÜMANLARIN İHTİLAFLARININ SEBEBLERİ
- KADIN VE CİHAD
- HASBIHAL
- MESNEVÎ'NİN TESİRİ
- DİN VE İŞ İLKELERİ
- BEDİÜZZAMAN
- NAMAZIN BEŞ KAYITI
- YORUMSUZ
- DİN FENNE TERS DÜŞER Mİ?
- KALB HUZURU
- SADİ ŞİRAZİ’DEN
- BAYRAM ÇOCUĞU
- KURBANLARA ACIYANLAR
- GEÇMİŞTEN BUGÜNE CİMRİ HİKÂYELERİ
- HARFLERLE BİR YAKARIŞ
- BİR DENKLEMİN AÇILIMI
- BU NE TEZAT YA RABBİ
Kim Allah'a güvenip dayanırsa, Allah ona yeter.
Talak,3
GÜNÜN HADİSİ
Geçmiş peygamberlerin sözünden (hiç eksiksiz) nâsın eriştiği haberlerden birisi de: Utanmazsan dilediğini işle! (sözü) dür.
Abdullâh b. Mes'ûd (r.a)'dan
SON YORUMLAR
- Ustazimizi gorep nasip eylesin HZ ALLAH ve PEYGAMBERIMIZE komşu eylesin.....
- Ağabeyimizin mektubuna bir maşaallah. Allah, ağabeyimize bizleri de bir hayru...
- Tabii çıktısını alabilirsiniz....
- Selamün aleyküm buradaki derslerin çıktısını almaya izin var mı?...
- Tarihte bu hafta bölümüne Yılı yazılmalı...
- teşekkürler...
- Bilal bey teşekkürler. Fırıncı ağabey Sadrazamlıktan demiş de biz yazark...
- Çok güzel hatıralar Risale-i nur da geçen bazı kısımlara açıklık geti...
- Çok güzel ve ölçülü izahlar oldu. Allah razı olsun....
- S. Halim Paşa Şeyhülislâm değil ki, "Şeyhülislâmlık'dan ayrılacağım"...
TARİHTE BU HAFTA
*H.z. Osman (r.a.)'ın Şehadeti(17 Haziran 656) *I.Kosova Zaferi ve I.Murad'ın Şehadeti(19 Haziran 1389) *II.Murad'ın İstanbul Kuşatması(20 Haziran 1422) *Erzurumlu İbrahim Hakkı Hz.lerinin Vefatı(22 Haziran 1780) *Hz.Ali'nin Halife Seçilmesi(23 Hazir
ANKET
Sitemizle nasıl tanıştınız?
Yükleniyor...