Karanlık Omer dönemindeki mutluluk ışığı LAG BAOMER
Pesah ile Şavuot arasındaki 49 günlük Omer dönemi, tarihte Yahudi halkı için çok üzücü olaylara sahne oldu. Bu dönemde Rabi Akivanın 24.000 öğrencisini öldüren salgın hastalık, Omerin 33. günü mucizevi şekilde ortadan kalkınca, bu gün, İyar ayının 18. günü, mutlulukla Lag BaOmer (Omer sayımının otuz üçüncü günü) kutlanmaya başlandı. Bu yıl Lag BaOmer 22 Mayıs Pazar günü kutlanıyor
Omer sayımı, Lag BaOmer gibi kavramlardan bahsedebilmek için, önce Omerden söz etmek gerekir. Omer, birçok anlam içerir, bunlardan bazıları demet, ölçü birimi ve yeni yılın arpa üründen Bet-Amigdaşa getirilmesi gereken unun miktarıdır. Size vermekte olduğum Ülkeye geleceğiniz ve hasadını toplayacağınız zaman hasadınızın ilk omerini, Koene getirmelisiniz.(3.Kitap- Vayikra 23:10)
Pesahın gelişi ile ekin biçme mevsimi de başlar. Tanrının Emrine göre, Omer Korbanı sunulmadan, arpa veya herhangi bir tahılın biçilmesine başlanamaz. Tüm Yahudiler için yapılan ilk ürün kesimi, Omer amaçlı olmalıdır. Her ne kadar bu ürünü elde etmek için tarlada zorlu ve ağır çalışma gerektiyse de, bütün ürünün Tanrının bir armağanı olduğunu ve bizim bu nedenle duyduğumuz şükran, Omer Korbanı ile ifade edilir. Pesahta Huzuruma Omer getirin ki, tarlalarınızdaki mahsulünüze bereket yollayayım (Vayikra s.504 açk.)
Bu sunudan sonra Tanrının bereketinin tarlalarının üzerinde olacağının bilinci ve güveniyle ürünler biçilip, yenilmeye başlanabilir.
Omer Sayımı: .omeri getirdiğiniz günden itibaren kendiniz için yedi hafta sayın-(bu yedi hafta) tam olmalıdır.Yedinci haftanın (bitiminin)ertesi gününe-ellinci güne-kadar sayacaksınız.(Bu ellinci günde) Tanrı adına yeni bir Minha-korbanı getirmelisiniz (Vayikra 23:15-16)
Pesahın ikinci akşamından itibaren, 49 gece boyunca, her erkek Omeri saymakla yükümlüdür. Kadınların Omer sayma yükümlülüğü olmamakla birlikte, arzu ettikleri takdirde, Omer sayımını berahasız olarak yapabilirler.
Omer sayımı sonundaki 50. gün-Şavuotta, Tanrının emri üzerine Bet-Amigdaştaki Kohenler, buğdayın ilk hasadından elde edilen undan yapılmış Şete Alehem- iki somun ekmeği Tanrıya sunarlardı. Diğer Minha-un korbanlarının aksine, Şete Alehem, hamur mayayla kabardıktan sonra pişmiş olarak getirilirdi. Bu sunu Mizbeahta yakılmayıp, Kohenler arasında paylaşılırdı. Bu buğday sunusuyla Tanrı, tarlaların meyvelerini de kutsayacağını vaat ederdi.
Omer- Şavuot:Omer başlangıcında Bet Amigdaşa getirilen sunu, arpadan, ellinci gün Şavuotta getirilen sunu ise, buğdaydan yapılıyordu. Bilgeler, arpayı, düşük nitelikli, hatta hayvan yiyeceği olarak tanımlar. Buğday ise, insanın temel gıdası olarak görülür. Böylece, yedi haftalık Omer dönemi, hayvan yiyeceğiyle başlayıp, insan yiyeceğiyle tamamlanır. Bu da, İsrailoğullarının düşük seviyeden mükemmelliğe, fiziksel özgürlükten ruhsal özgürlüğe, firavun kurallarından Tanrı kurallarına geçme yolundaki gelişme ve ilerleme sürecini sembolize eder.
Tora, bu dönemin her gününün tek tek sayılması gerektiğini vurgular. Bu şekilde, ruhsal gelişimin ancak adım adım, günbegün elde edilebileceği mesajını verir. Ruhumuz, hemen Tanrıyla bütünleşmek ister. Bedenimiz de doğası gereği, fazla zahmete girmeden biran önce kutsal özelliklere kavuşmayı diler. Takip edilecek en güvenli ve sağlam yol ise, saflığa ulaşma arzusunu her gün için için hissederek, her gün çalışmak ve ruhsal arınma merdivenini adım adım gelişerek tırmanmaktır. Bu şekilde, Şavuotta, Torayı almaya değer bir seviyeye ulaşılır.
Hedef, Şavuotta Torayı almak ise, neden Omer sayarken, Şavuota 49 gün kaldı, Şavuota 48 gün kaldı şeklinde sayılmaz? Çünkü bu yedi haftanın her haftası ayrı bir Tanrısal özellik üzerine yoğunlaşılır. Haftanın yedi gününün her birinde de bu özelliklerin daha ince detayları üzerinde çalışılır. Omer sayılırken, bugün Omerin 1. günü, bugün Omerin 2. günü diye sayılır. Bu şekilde her gün kaydedilen gelişim, kazanılan katma değer vurgulanır.
Bu 49 günlük çalışma ve ilerleme döneminin sonunda Toraya kavuşacağımız için, çok neşeli olmamız gerekir. Halbuki Omer, yeni başlangıçların yapılmadığı, evlenmelerin, kutlamaların, bazı kesimlerde traş olup saç kesmenin yasak olduğu, adeta bir yas dönemi olarak yaşanır. Neden?
Omer Dönemi Yaşanan Üzücü Olaylar:Tam bu tarihlerde, Yahudi halkına derinden zarar veren olayların gerçekleşmesi, bu dönemin dikkat edilmesi gereken günler olduğuna işaret eder.
Tarihteki en büyük Tora bilginlerinden Rabbi Akivanın 12.000 çift (24.000) öğrencisinin, birbirlerine gereken saygıyı göstermemelerinden dolayı, Tanrı tarafından yollanan bir salgın sonucu hayatlarını kaybetmesi, bu şekilde bugünlere kadar gelebilecek engin bir Tora bilgisinden yoksun kalmamız,
Romalılar ve daha sonra Haçlılar Döneminde yapılan Yahudi katliamları,
İmparator Hadrian zamanında Yahudilerin Romalıları topraklarından çıkarmak için askeri liderleri Bar Kohbanın yönettiği isyanların başarısızlıkla sonuçlanarak binlerce Yahudinin hayatını kaybetmesi,
Bunlar, bu dönemde gerçekleşen ve Yahudi tarihini derinden yaralayan üzücü olaylardır. Kabalistler, bu dönemde Yahudilerin başlarına gelen bütün felaketlerin nedeninin, Pesahtan çıkış sırasında bütün haşmetiyle varolan Tanrısal Işığın, Pesahın ikinci gününden itibaren yokolmasına ve buna bağlı olarak karanlığın hüküm sürmesine yorar. Şavuota kadar olan 49 günde kişi, içinde varolan Tanrısal özellikleri günbegün geliştirerek, ışığın tekrar gelmesi için çalışır. 49 gece boyunca her gece, tek tek yapılan Omer Sayımı-Sefira dönemi, karanlık ve negatif enerji içeren günler olduğu için, yeni başlangıçlar, açılışlar yapılmaz. Bugünlerde evlilik olmaz, yeni bir iş kurulmaz, daha dindar olan kesim buna ek olarak saçını kesmeyip traş olmaz ve müzik dinlemeyip yeni kıyafetler bile giymez. Ancak öğrencileri öldüren salgın hastalığın 33.günde birdenbire durması ile Lag BaOmer gününden itibaren yas uygulamaları sona erer.
Lag BaOmer - Lag LaOmer:Lag=İbranicede 33 sayısı; BaOmer = Omer sayımı. Lag BaOmer= Omer sayımının 33. günü. Araştırmalar, bu iki terimin de doğru olduğunu ve kullanılabileceğini ifade eder. Rabbi Yitzchak Luria ve Sefarad Kabalistleri Lag BaOmer terimini, Yahudi kanunlarının yazılı olduğu Şulhan Aruh ise, Lag LaOmeri kullanır. Her ikisi de geçerlidir, alışılagelmiş geleneklere göre hareket edilmesi esastır.
Lag BaOmerde Yaşanan Mutlu Olaylar:Bu mutlu olaylar ile ilgili bir çok yorum ve inanış vardır. Bunlardan bazıları:
Rabbi Akivanın 24.000 öğrencisini vuran salgından dolayı olan ölümler bu günden itibaren kesilmiştir.
Rabbi Akiva, öğretilerini aktarmak için beş yeni öğrencinin eğitimine bu gün başlamıştır: Rabbi Meir, Rabbi Yehuda ben İllai, Rabbi Yosi, Rabbi Şimon bar Yohai(Raşbi) ve Rabbi Elazar ben Şamoah. Bugün bilinen bütün sözlü Tora öğretileri, bu beş öğrenci sayesinde günümüze kadar gelmiştir.
Rabbi Şimon bar Yohai (Raşbi)nin ölümü Lag BaOmerde gerçekleştiği için o gün bir kutlama günü sayılır. Bu kadar değerli bir Rabinin ölümü, nasıl sevinç kaynağı olabilir? Kabalistlerin yorumuna göre, bir Tsadik-dürüst, erdemli kişi öldüğü zaman, ruhu göğe yükseldiğinde, gökler onu karşılamaktan o kadar mutlu olur ki, bu mutluluğun insanoğulları tarafından da coşkuyla paylaşılması gerekir.
Rabbi Şimon, ölüm gününde kendisi için yas tutulmamasını, mutlu olunmasını vasiyet etmiştir. Rabbi Şimonun ölüm gününde göklerden bir ses (Bat Kol); o gün için yom simhato- Onun mutlu günü ifadesini kullanmıştı.
Raşbi, ölmeden önce öğrencilerine, Toranın yorumlarını içeren Zoharı aktarmıştı. Bu, başlı başına bir mutluluk kaynağıdır. Raşbi, aktarması bitmeden o günün sona ermeyeceğini söylemiş, gerçekten de güneş, Raşbinin anlatacakları bitene kadar batmamıştı.
Lag BaOmerde,Şimon bar Yohaiın, ardında, onun öğretilerini harfiyen aktarabilecek oğlunu bırakmasından dolayı duyulan mutluluk yaşanır.
Yahudiler Mısırdan çıkıp İsrail topraklarına gelene kadar çölde yaşadıkları süre boyunca Tanrı tarafından göklerden gönderilen mucize yiyecek man, ilk defa bir Lag BaOmer günü yağmaya başlamıştı.
Şimon bar Yohai, Moşe Peygamberin ruhunun bir kıvılcımını, bir parçasını taşıyordu. Tanrı, Moşe Peygamberin İsrail topraklarına girmesine izin vermemişti. Ama Moşe Peygamberin ruhunun bir parçasına taşıyan Şimon bar Yohaia, İsrail topraklarında gömülme ayrıcalığı verilmişti. Bu, mutlu bir olaydır.
Lag BaOmerde Ne Yapılır:
1. Mutluluk- Rabbi Akivanın öğrencileri arasındaki ölümlerin, bu günde durmasından ve diğer sebeplerden dolayı, Lag BaOmer, mutluluğun arttığı bir gündür. Bu gün, bayram günlerinde olduğu gibi Tahanunim (af için yakarış duaları) yapılmaz. Omer döneminde yasak olan düğün ve benzeri kutlamalar, bu günden itibaren yapılmaya başlanır. Omer döneminde saç ve sakal traşı olmayanlar, 34. günden itibaren traş olmaya başlar.
2. RŞimon bar Yohaiın mezarı- Her yıl Lag BaOmerde Rabbi Şimonun İsrail-Merondaki mezarı binlerce kişi tarafından ziyaret edilir, orada şarkılar söylenip dansedilir. Diasporada ise, tsadik-dürüstlerin mezarları ziyaret edilir, tsadaka verilir, bu şekilde Rabbi Şimonun mutluluğu paylaşılır.
3. Işıl ışıl bir gün- Lag BaOmer gecesi, Israilde Meron, Kudüs, Hayfa, Tel Aviv ve diğer şehirlerde, diasporada da bazı şehirlerde dev ateşler yakılır. İsrail içinde ve dışında, sinagoglarda çok sayıda kandil ve ışık yakılır. Dev ateşler, Kabala öğretilerinin gizli ışığını temsil eder, bu ateş, Rabi Şimonun bu dünyadan ayrıldığı gün, onun evini saran ateşi temsil eder.
4. Erkek çocukların ilk saç kesimi-Dindar kesimde üç yaşına gelmiş olan ve o güne kadar hiç saçları kesilmemiş olan erkek çocukların ilk saç traşlarını, Lag BaOmerde, bir Rabiye yaptırma geleneği vardır. Saçlar, Hassidik geleneklerine göre, kenarlarda favori bırakarak kesilir.
5. Sütlü yiyecekler-Bazı Hassidik çevrelerde, Lag BaOmerde sütlü yiyecekler yeme adeti vardır. Kabala yazılarında şarap ve kan, yargıyı; su ve süt ise merhameti sembolize eder. Şavuotta sütlü yiyecekler yenmesinin sebeplerinden biri de budur. Şavuotun spiritüel etkisi, kendisini, göklerden Tanrısal Merhametin bereketli bir şekilde yağmaya başladığı Lag BaOmerden itibaren göstermeye başlar.