ABD Haiti’yi nasıl boğuyor?
2005 yılında petrol fiyatları yükselmeye başlamış ve Hugo Chavez liderliğindeki Bolivarcı sosyalistler de 14 Karayip ülkesi ile Venezuela’nın La Cruz limanında bir araya gelmiş ve Petrocaribe projesinin ana hatlarını görüşmüştü. Fikir ilginçti. Dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkelerinden biri olan Venezuela Karayip ülkelerine ham petrol satma kararı almıştı. Petrolün bir kısmının fiyatı önceden ödenecek, geri kalan kısmı ise yüzde 1 gibi düşük bir faizle taksitlendirilecekti.
06-03-2019 23:04
Çeviri: Özgür Yılmaz
Geçtiğimiz yıl ekim ayında Haitililer, #PetrocaribeChallenge ve #KotKobPetwoKaribea adında iki hashtag çalışması ile gündeme geldi. Haitili değilseniz ya da Haiti iç politikasına hakim değilseniz bunların ne anlamı olduğunu bilmeniz zor olabilir. Haitililerin sosyal medyada sorduğu basit bir soru vardı: Venezuela finansmanında ülkeye giren “Petrocaribe” projesindeki milyonlarca doların akıbeti ne oldu?
2005 yılında petrol fiyatları yükselmeye başlamış ve Hugo Chavez liderliğindeki Bolivarcı sosyalistler de 14 Karayip ülkesi ile Venezuela’nın La Cruz limanında bir araya gelmiş ve Petrocaribe projesinin ana hatlarını görüşmüştü. Fikir ilginçti. Dünyanın en büyük petrol rezervlerine sahip ülkelerinden biri olan Venezuela Karayip ülkelerine ham petrol satma kararı almıştı. Petrolün bir kısmının fiyatı önceden ödenecek, geri kalan kısmı ise yüzde 1 gibi düşük bir faizle taksitlendirilecekti.
Böylece borçlarla uğraşan ve enerjiye yüksek fiyatlar ödeyen Karayip ülkeleri ucuz petrolle tanıştı. Bu 14 ülke arasında yer almayan Haiti ve Nikaragua da 2007 yılında projeye katıldı. Chavez bunun üzerine “Karayipler’in artık problemi kalmayacak” şeklinde konuşmuştu.
VENEZUELA’NIN HAİTİ’YE BORCU VAR
Karayip ülkeleriyle dayanışma sosyalist Venezuela için önemli bir noktaydı. Karayip ülkeleri geliştikçe, Venezuela da gelişecekti. 2010 yılına gelindiğinde depremden sonra Venezuela yalnızca Haiti’nin borçlarını silmekle kalmadı, aynı zamanda yeniden inşa faaliyetine de destek verdi. Chavez “Haiti’nin Venezuela’ya borcu yok, Venezuela’nın Haiti’ye borcu var” demişti. 2007’den itibaren Venezuela 4 milyar dolar değerinde petrolü, Petrocaribe projesine vermişti.
Venezuela’nın Haiti’ye borcu ise daha eskiye, 1815 yılına dayanmaktadır. Haiti Cumhuriyeti’nin ilk Cumhurbaşkanı Alexandre Pétion, Venezuela bağımsızlık lideri Simon Bolivar’ı göçmen olarak kabul etmiş ve ona Büyük Kolombiya’yı özgürleştirmesi için silah yardımı yapmıştı. Ancak tek bir şartla: Pétion, Bolivar’ın ülkedeki siyahi köleleri özgürleştirmesini istemişti. Bolivar sözünü tuttu. Yani Pétion olmadan Bolivar zafere erişemezdi. Kökenleri özgürleştirilen kölelere dayanan Chavez 2007’de Haiti’yi ziyaret ettiğinde “Artık köle değiliz” demişti.
HAİTİ’NİN BATI’DAN ALDIĞI BORÇ
Haiti’ye hiçbir cömertlik Batı’dan gelmedi. Haiti Devrimi’nin ilk anlarından itibaren Fransa’dan ABD’ye kadar ‘Batılı Güçler’ Haiti Cumhuriyeti’ni yıkmak istemişti. 1804 yılında Fransa, Haiti’yi ‘kölelerini çaldığı’ gerekçesiyle 21 milyon dolar tazminata mahkum etmişti. Daha sonra da Haiti’yi 1947 yılına kadar bu borcu ödemeye zorladı. Fransa bunun için asla mahcup olmadı. Aynı şeyi Citibank da yaptı. Ancak ne Citibank ne de Fransa bu yaptıklarının insanlık dışı olduğunu düşündü.
Ancak Venezuela’nın dürüstlüğü batılı ülkelerle kıyaslanamaz bile. Batı, Haiti’yi borç üstüne borç almaya mecbur bıraktı. 2010 yılındaki büyük depremden sonra bile aynı şey oldu. Haiti’nin eski Savunma Bakanı Patrick Elie “Bunlar tıpkı bir akbaba gibi, ölmemizi bekliyorlar” demişti. Haiti’ye depremden sonra yapılan uluslar arası yardım o kadar çoktu ki hesaplanamadı bile. Ancak ABD’li Kızıl Haç bu yardımları adeta gasp etti, öyle ki Haiti halkı yardımlardan çok küçük bir miktara erişebildi.
IMF VS VENEZUELA
Geçtiğimiz yıl Şubat ayında IMF Haiti’ye düşük faizlerle 96 milyon dolar kredi vereceğini açıkladı. Ancak Haiti hükümetinden, Petrocaribe projesinden ayrılmasını şart koştu. Bunun üzerine tüm Haiti’de protesto gösterileri başladı, Başbakan Guy Lafontant gösterilerin yoğunluğundan sonra istifa etmek zorunda kaldı. IMF’in Petrocaribe’den çıkılması talebi, Haiti’li zenginlerin Petrocaribe projesinden kendi paylarına çaldıklarını ortaya çıkarttı. 2017 yılında Lafontant hükümeti, Senato’ya geçtiğimiz 10 yıl boyunca Petrocaribe projesinde neler yaşandığını gösteren 660 sayfalık bir rapor sundu. Bu rapor, Haiti’deki yönetici sınıfın projeden milyon dolarlar çaldığını ortaya çıkarttı. Hiçbiri bunu inkar etmedi.
Bu skandalın orta yerinde IMF yönetimi çirkin yüzünü bir kez daha gösterdi. IMF Haiti’de düzenin sağlanması için, Petrocaribe’den gelen paraları çalan yöneticilerin değil, yoksul Haiti halkının üzerindeki vergilerin arttırılmasını istedi. Haitililerin yüzde 60’ından fazla yoksulluk sınırının altında yaşamak zorunda kalıyor.
DAYANIŞMANIN BİTİRİLMESİ
Haiti’deki gösteriler 1 aydır devam ediyor. Sokakları motive eden iki ana talep petrol fiyatlarının düşürülmesi ve Haiti hükümetinin Venezuela devletine ve Nicolas Maduro’ya karşı takındığı tavrın değiştirilmesi.
Venezuela kendisine açılan ekonomik savaştan sonra bile Haiti’ye ucuz petrol satmaktan vazgeçmedi. Ancak şimdi Haiti halkı ABD petrolüne ve onun yüksek fiyatlarına maruz kaldı. Bu da ülkede bir darboğaz yarattı ve fiyatların yükselmesine yol açtı. ABD’nin petrol şirketi Novum Energy Haiti başkenti Port-au-Prince’de gemilere sahip. Bu şirket, Haiti hükümetinden, 164 bin varil petrolü ve 205 bin varil gazı indirmeden önce ödeme yapmasını istiyor. Burada bir dayanışma olmadığı açık olsa da, Haiti hükümetinin gün aşırı limana gelen her kargo için 20 bin dolar ödemek zorunda olduğunu belirtmekte fayda var. Bu şirketler, herhangi bir indirim yapmadan nakit para istiyor.
Bu da yetmezmiş gibi, Haiti hükümeti Amerikan Devletler Organizasyonu’nda (ADO) ABD’den taraf oldu. En son 2017’de Haiti’yi temsilen ADO’da Harvel Jean-Baptiste anti-Madurocu karara karşı oy kullanmıştı. Ancak bu seferki temsilci Léon Charles Venezuela’nın karşıtı bir oy kullandı. Bu da Haiti sokaklarındaki göstericileri etkileyen en önemli faktörlerden biri haline geldi. Çünkü Haiti’ye yardım eden tek devlet Venezuela’ydı.
MONROE DOKTRİNİ’NİN BİR BENZERİ
Bunlar olurken, diğer Karayip ülkeleri de birer tavır takındı. Caricom (Karayip Topluluğu) adını taşıyan 15 ülkelik bir topluluk, Venezuela’nın egemenliğini savunan bir açıklama yayınladı. Uruguay ve Meksika’nın yaptığı gibi diyalog atmosferi yaratmaya çalıştılar.
Bu küçük Karayip ülkeleri en büyük tehlike olarak 1823 yılında yayınlanan Monroe Doktrini benzeri bir tutumla karşılaşmayı görüyorlar. Bu ülkeler arka bahçe olma fikrinin yalnızca kendileri için değil, Birleşmiş Milletler Anlaşması’na da karşı olduğunu düşünüyorlar.
Haiti sokaklarını motive eden önemli faktörlerden biri de Venezuela’nın durumu. Mesajları çok açık: Bize nefes alma fırsatı bırakmıyorsanız, biz de size nefes aldırmayacağız; Venezuela’yı ortadan kaldırmak istiyorsanız, önce bizi ortadan kaldıracaksınız.
Kaynak: Mision Verdad
İLGİLİ HABERLER
Endonezya’da Agung Yanardağı’nda patlama
Endonezya’nın Bali Adası’ndaki Agung Yanardağı’nda meydana gelen patlamada lavlar, kraterden 3 kilometre mesafeye kadar uzandı.
24-05-2019 21:41
Endonezya’nın Bali Adası’ndaki Agung Yanardağı’nda patlama meydana geldi.
Endonezya ajansı Antara’nın haberine göre, yanardağda akşam saatlerinde meydana gelen patlamada püsküren lavlar, kraterden 3 kilometre mesafeye kadar uzandı.
Yanardağdan püsküren kül nedeniyle bölge civarındaki bazı yerleşim yerlerinde kül yağmuru oluşurken, yanardağ kraterini çevreleyen 4 kilometrelik alanda faaliyette bulunulmaması uyarısı yapıldı.
Yetkililer, yanardağ etrafında yaşayanlardan dışarı çıkmaları halinde de maske takmasını istedi.
DAHA ÖNCE BİNDEN FAZLA KİŞİ HAYATINI KAYBETMİŞTİ
Agung Yanardağı’nda 1963’teki volkanik patlama sonucunda lav akışı 11 ay sürmüş, binden fazla kişi hayatını kaybetmişti.
“Pasifik Ateş Çemberi” olarak adlandırılan deprem ve volkan kuşağındaki Endonezya’da 130 aktif yanardağ bulunuyor. (AA)
Fransa'nın Lyon kentinde patlama: Biri çocuk en az 13 yaralı
Fransa'nın Lyon kentindeki patlamada ilk belirlemelere göre biri çocuk en az 13 kişinin yaralandığı bildirildi.
24-05-2019 19:32
Fransa'nın Lyon kentinde merkezi bir sokakta patlama meydana geldi. Olayda ilk belirlemelere göre en az biri çocuk en az 13 kişinin yaralandığı bildirildi.
Valilik, patlamayı ve yaralılar olduğu bilgisini doğrularken patlamanın nedeni hakkında henüz açıklama gelmedi.
Savcılık, yaya sokağında yaşanan patlamanın bombalı paketten meydana geldiğini doğruladı.
MACRON PATLAMAYI 'SALDIRI' OLARAK NİTELEDİ
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, patlamayı 'saldırı' olarak niteledi. Lyon savcılığı, 'bomba düzenekli bir paketin infilak ettiğinden' şüphelenildiğini söyledi, ancak patlamanın nedeni henüz açıklanmadı.
Fransız haber kanalı BFMTV'nin haberine göre patlama Lyon kentinin merkezindeki Victor Hugo sokağında bir fırının önünde öğleden sonra meydana geldi. Patlamada biri çocuk en az 8 kişi yaralandı.
Patlama bölgesi güvenlik kordonuna alındı.
'ŞÜPHELİ OLAY YERİNE BİSİKLETLE GELDİ VE YÜZÜ MASKELİYDİ'
Reuters haber ajansına konuşan polis yetkilileri, güvenlik kamerasınca kaydedilen şüphelinin, bisikletle olay yerine geldiği ve yüzünün kısmen maskeli olduğunu kaydetti.
AFP haber ajansına konuşan bir güvenlik birimi yetkilisi de, şüpheli kişinin 30'lu yaşlarında olduğunu söyledi.
SEKİZ YAŞINDA BİR KIZ ÇOCUĞU YARALANDI
Bölgenin belediye başkanı olan Denis Broliquier, patlamada sekiz yaşında bir kız çocuğunun yaralandığını açıkladı.
Broliquier, "Patlayıcı bir düzenek kullanıldığına eminiz" dedi.
Irak'ta 12 toplu mezar ortaya çıkarıldı
Irak'ta IŞİD'in işlediği suçları soruşturan Birleşmiş Milletler ekibi 12 toplu mezar ortaya çıkardı.
24-05-2019 16:40
Terör örgütü IŞİD'in işlediği suçları soruşturan Birleşmiş Milletler ekibi Irak'ta 12 toplu mezar ortaya çıkardı.
Türkiye, İsveç, Almanya ve Suudi Arabistan'ın uzman ve istihbarat uzmanları ile destek verdiği, Irak'ta Ekim 2018'den beri çalışmalarını yürüten BM ekibi, BM Güvenlik Konseyi'ne sunduğu ikinci raporunda, IŞİD'in işlediği suçları, "2014'te Ezidilere yönelik saldırılar", "2016'da Musul'da işlenen suçlar" ve "2014'te Tikrit'te infaz edilen Iraklı askerler" olarak üç başlıkta ele aldı.
Irak'ta 12 toplu mezar ortaya çıkarıldığı ve mezarlardan adli fiziksel ve biyolojik kanıtlar alındığı belirtilen raporda, IŞİD kurbanları ve yakınlarıyla da görüşülerek kanıtlar toplandığı ifade edildi.
BM ekibi raporunda, IŞİD'in savaş suçu, insalığa karşı suç ve soykırım teşkil edebilecek suçlarından sorumlu tutulabilmesi için toplanan kanıtları ülkeler ve mahkemelerle paylaşmaya hazır olduğunu bildirdi.
Digitürk'ün Katarlı sahibine yolsuzluk soruşturması
Fransız futbol kulübü Paris Saint-Germain'in Katarlı sahibi olan iş adamı Nasser al-Khelaifi'ye, rüşvet verdiği iddiasıyla Fransa'da soruşturma açıldı.
24-05-2019 13:57
Türkiye'den Digitürk'ün de sahibi olan Nasser al-Khelaifi'nin avukatları tarafından yapılan açıklamaya göre iş adamının 2011 yılında 3,5 milyar dolarlık bir rüşvet verdiği öne sürülüyor.
Katar merkezli bir şirket olan Oryx QSI'nin, dönemin Uluslararası Atletizm Federasyonları Birliği'nin (IAAF) başkanı olan Lamine Diack'ın oğlu Papa Massata Diack'ın sahibi olduğu spor pazarlama şirketine yaptığı ödeme incelenmekte.
Soruşturmanın başında bulunan hakimin Khelaifi'nin avukatlarına gönderdiği açıklamada ödemenin Khelaifi tarafından onaylandığı söyleniyor, ancak avukatları Katarlı iş adamının o sırada Oryx QSI şirketi ile bir bağlantısının olmadığını savunuyor.
Katar, 2017 yılında düzenlenen şampiyonayı İngiltere'ya kaptırmıştı ancak Ekim ayında düzenlenecek 2019 şampiyonasını üstlenmeyi başarmıştı.
Nasser al-Khelaifi, 2016 yılında sahibi olduğu BeIN Sports şirketi aracılığıyla üç yıldır Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) kontrolünde olan Digitürk'ü satın almıştı.
1,3 milyar dolara Digiturk'ü satın alan Katarlı beIN Media Group'un Yönetim Kurulu Başkanı Nasser Al-Khelaif, Hürriyet'e o dönem verdiği röportajda, "Digiturk, beIN grubunun bugüne kadar yaptığı en büyük alım. Türkiye'ye yatırım yapmaya devam edeceğiz." demişti.
Atılan bu adım, Fransa'da atletizm dünyasını içine alan daha geniş bir yolsuzluk ve rüşvet soruşturmasının bir parçası.
Khelaifi'nin avukatı Renaud Semerdjian Reuters'a yaptığı açıklamada, "Hakim bir hata yapıyor. Nasser hiçbir şekilde bu işin içinde değil. Dosya içinde ismi bir kere bile geçmiyor." dedi.
BBC'nin haberine göre, Semerdjian, Fransız savcıların ülkeleri dışında gerçekleşmiş olaylarla ilgili harekete geçmesinin de ne kadar doğru olduğunu sorguladığını söyledi.
Bu adımla Khelaifi dosyada zanlı durumuna düşerken hakkında dava açılmasına da bir adım yaklaşmış oldu.
Fransız savcılar bu hafta Senagalli Lamine Diack ve oğlu hakkında bir yolsuzluk ağına dahil olduklarını iddia ederek dava açılmasını talep etmişti.
Japonya Olimpiyat Komitesi Başkanı ve Uluslararası Olimpiyat Komitesi'nin etkili isimlerinden Tsunekazu Takeda'ya kadar sıçrayan soruşturma dört yıldır devam ediyor.
Khelaifi başka bir soruşturma kapsamında ise İsviçre'de 2026 ve 2030 Dünya Kupası'nın yayın hakkını almak için FIFA'ya 'avantaj sağladığı' iddiasıyla araştırılıyor.
Banksy Venedik Bienali'ne kaçak katıldı
Sokak sanatçısı Banksy, Venedik Bienali'ne kaçak katıldı. Daha sonra, polisler Banksy'nin sergisini kaldırdı.
24-05-2019 12:39
Sokak sanatçısı Banksy, İtalya'nın Venedik kentinde yaptığı bir işin ve polis tarafından kovulma anının görüntülerini sosyal medyada paylaştı. Kimliğini gizli tutan sanatçı, videoda göründüğü anlarda yüzünü saklıyor.
Banksy'nin açtığı tezgahta, Venedik'e yanaşan dev yolcu gemilerini hedef alan eseri görünüyor.
Videoda eseri gören İtalyanların tepkileri de duyuluyor. Bazı İtalyanlar "Gerçekten de çok güzel" derken kimileri de omuz silkerek yoluna devam ediyor.
Videonun sonunda ise iki polis memurunun izinsiz olduğu gerekçesiyle San Marco Meydanı'ndaki tezgahı kaldırtması görülüyor. Polislerden biri Banksy'ye "Ya izniniz olması lazım ya da buradan gitmek zorundasınız. Burada kalamazsınız" diyor. Banksy tezgahını toplayarak ayrılırken Venedik'in kanallarından birindeki dev bir yolcu gemisinin önünden geçiyor.
Banksy bu işi, dünyanın en önemli sanat etkinliklerinden biri kabul edilen Venedik Bienali sırasında gerçekleştirdi. Sanatçı, videoyu Instagram'da paylaşırken şu mesajı yazdı:
"Venedik Bienali'nde tezgah açarken. Dünyanın en büyük ve prestijli sanat etkinliği olmasına rağmen nedense ben hiç davet edilmedim."
BBC'den Övgü Pınar'ın haberine göre Bu yıl 58.'si düzenlenen Venedik Sanat Bienali "İlginç Zamanlarda Yaşayasın" başlığını taşıyor. 11 Mayıs-24 Kasım 2019 tarihleri arasında devam edecek olan bienale bu yıl 89 ülke katılıyor.
Julian Assange’a 17 yeni suçlama
ABD Adalet Bakanlığı, İngiltere'de tutuklu bulunan Wikileaks kurucusu Julian Assange'a 17 yeni suçlama yöneltti
24-05-2019 10:26
ABD Adalet Bakanlığı, İngiltere'de tutuklu bulunan Wikileaks kurucusu Julian Assange'a 17 yeni suçlama yöneltti Bu suçlamalar arasında gizli kaynakların isimlerini edinmek ve yayımlamak da buluyor.
Assange’a geçen ay da eski istihbarat analisti Chelsea Manning’le birlikte Savunma Bakanlığı ağına girmek için plan yapma suçlaması yöneltilmişti. Julian Assange, İngiltere’de kefalet şartlarını ihlal etmekten tutuklu bulunuyor.
47 yaşındaki Avustralya vatandaşı geçen ay Ekvador Büyükelçiliği’nden çıkartılarak cezaevine gönderilmişti. 2012’de İsveç’te kendisine yöneltilen cinsel taciz suçlamaları nedeniyle Ekvador Büyükelçiliği’ne sığınan Assange ise suçlamaları reddediyor.
BBC Türkçe’nin haberine göre; yeni suçlamalar arasında Ortadoğu ve Çin’deki gizli kaynakları tehlikeye atmak da yer alıyor.