Spermatogenez Nedir? Spermatozoitlerin oluşumuyla sonuçlanan gelişme süreçlerinin tümü. Cinsiyet bezinin (gonad) hücreleri büyük çekirdekli ve iridir.
Spermatogenez Hücresi Nedir
Bunlara birincil eşey hücreleri (birincil gonosit) denir.
Erkekte bunlarda spermatogoniler, onlardan da bir sıra değişiklikler sonucunda spermatozoitler oluşur.
Spermatogenez’in çeşitli evreleri şöylece sıralanabilir: atmık borularının dibinde, spermatogonilerin bölünerek çoğaldığı bölgeye «döl hücreleri oluşma bölgesi» denir.
Bundan sonraki bölgede (büyüme bölgesi) spermatogonilerin bölünmesi durur.
Her spermatogoni hacmini artırır, sonra yapısal değişikliğe uğrayarak birinci dereceden spermatosit haline gelir.
Spermatositler oradan üçüncü bölgeye (olgunlaşma bölgesi) geçer.
Burada art arda iki bölünme geçirir; birincisi kromatik indirgenme olayını gerçekleştirir (meyoz); bundan ikinci dereceden iki spermatosit oluşur. Bunlar da bölünerek her birinden iki spermatit meydana gelir.
Son bölgede (spermiogenez bölgesi), spermatitler bünyece değişiklik geçirerek spermatozoit, yani erkek gamet haline gelir. Bunlar yumurtayı dölleyebilecek olgun cinsiyet hücreleridir.
Sözü geçen bölgeler arasındaki sınırlar her zaman iyice Belirgin değildir. Demek ki birinci dereceden bir spermatosit dört spermatozoit verir. Spermatogenez ile ovogenez arasında dikkate değer bir paralellik vardır.
Bitkilerdeki spermatogenez de hayvanlarınkiyle aynıdır. Çiçeksiz bitkilerde anteridi, anterozoitlerin ana hücrelerini meydana getirir.
Bu hücreler hayvanlardaki spermatositlere, titrek kamçılı anterozoitler de spermatozoitlere benzer.
Çiçekli bitkilerde de durum bunların aynıdır. Başçığın içindeki çiçektozu ana hücreleri spermatositlere benzetilebilir, çünkü bunların da her biri art arda iki defa bölünmek suretiyle dört tane çiçektozu verir.