Aşılama tedavisi gebeliği kolaylaştırmak için yapılan bir uygulamadır. Aşılama genellikle açıklanamayan kısırlık nedeni ile veya hafif erken faktöründe yapılır.
Hap (Klomifen sitrat) ile yumurtalar uyarılacak ise âdetin başlangıcı ile hastaya ultrasonografi (USG) yapılır. USG'de her iki yumurtalıkta 10 mm'den büyük follikül yok ise uyarıma başlanabilir. Hastanın kilosuna göre değişse de 1x1, 2x1 veya 3x1 olarak hap kullanılır. Âdetin 3. günü ilaca başlanır ve 5 gün kullanılır. Âdetin 10. günü USG yapılır. USG'de 18 mm'den büyük follikül var ise çatlatma iğnesi yapılır. Çatlatma iğnesi yapıldıktan 36-40 saat sonra aşılama yapılır.
İğne ile yumurtalar uyarılacak ise yine âdetin başlangıcı ile hastaya ultrasonografi (USG) yapılır. USG'de her iki yumurtalıkta 10 mm'den büyük follikül yok ise uyarıma başlanabilir. Hastanın kilosu ve daha önceki yumurtlama cevabına göre farklı dozlarda iğne başlanır. Yumurtlama cevabı USG kontrolleri ile takip edilir. 17 mm ve üstünde follikül var ise çatlatma iğnesi yapılır. Çatlatma iğnesi yapıldıktan 36-40 saat sonra aşılama yapılır. İğne ile yapılan aşılamanın gebelik oranı hap ile yapılana göre daha fazladır.
İğne tedavisinde iğnelerin fiyatı değişmek ile birlikte hapa göre daha fazladır. Hastanın devlet güvencesi var ise ilaç raporu çıkarılabilir (ilaçların %80'ini devlet karşılar). Devlet yardımı almak için sizin veya eşinizin üzerinde sağlıklı bir çocuğun olmaması gereklidir.
Aşılamada mastürbasyon yöntemi ile erkekten alınan meni özel sıvılar içerisinde yıkanır, yüzdürülür ve gradient yöntemi denilen farklılaştırma ile en iyi ve kaliteli spermler alınır. Bu süre yaklaşık 2 saati bulabilir. Hazırlanmış spermler özel ince bir boru ile rahim içerisine bırakılır.
Aşılama sonrası uzun süre yatmaya gerek yoktur. Yaklaşık 10 dakikalık dinlenme yeterlidir. Aşılama akşamı ve bir gün sonrası cinsel ilişki faydalı olabilir. Doktorunuz size aşılama sonrası alttan progesteron tedavisi verebilir. Bu tedaviyi gebelik testini alıncaya kadar kullanmalısınız.
Aşılamadan 1 hafta sonra kanda progesteron hormonu bakılır ki bu hormonun 5 ng/ml üstünde olması yumurtlamanın başarılı olarak gerçekleştiğinin göstergesidir. Aşılamadan 2 hafta sonra kanda gebelik testi yapılmalıdır. Kanama başlasa dahi mutlaka kanda gebelik testi yapılmalıdır. Kanama dış gebeliğin bir göstergesi de olabilir.
Aşılıma tedavisi genellikle en fazla 3 kez yapılır. Gebelik halen oluşmuyor ise daha fazla uygulamanın gebelik oranını artırmadığı gösterilmiştir. Bu nedenle hastanın tüp bebek tedavisine alınmasında fayda vardır.
Önemli uyarı:
Spermlerin rahim içine verilmesi sırasında bırakılacak yerin tam olarak görülmesi için USG eşliğinde verilmesi daha faydalıdır. Aşılama sonrası karnınızda aşırı şişme, nefes almada güçlük hissederseniz doktorunuz ile temasa geçiniz.