Güneydoğu Türkiye'de Kilis ilinde verimli bir ovada yer alan tarihi bir höyük olan Oylum Höyük'teki arkeolojik kazı çalışmaları sırasında 4,000 yıllarını geride bırakan katmanların içinde, onlarca türünün en büyüklerinden biri olarak kabul edilen, tarihi bir höyük olan Oylum Höyük'teki arkeolojik bir kazıda bulundu. Doğu Akdeniz Bölgesi.
Kazılarda sadece bu millenary zeytin tohumlarının yanı sıra, zeytinyağı üretmek için kullanıldığı tahmin edilen bazaltik taşlama taşları da ortaya çıkarılmıştır.
“Oylum Höyük'teki tüm Erken Tunç Çağı ve Orta Tunç Çağı seviyelerinde zeytin tohumları bulunmuştur. Zeytin tohumlarından bazıları, ateşle sona eren Orta Tunç Çağı I (2000-1800) Sarayında bulundu, ”diyor Gaziantep Üniversitesi arkeoloji kazılarından sorumlu arkeoloji profesörü Atilla Engin.
“Anıtsal Orta Tunç Çağı Sarayından toplanan zeytin tohumları, radyokarbon analizine göre, 1900-1725 BC arasında tarihlendirilmiştir. Engin, aynı katmandan ele geçen arkeolojik materyallerin de bu tarihçeyi doğruladığını söyledi. Olive Oil Times.
Arkeoloğa göre, tohumların eski yerel zeytinlerden olduğu düşünülüyor ve bu 4,000 yaşındaki örneklerin hayatta kalmasının nedeni yanmış ve yanmış olmasıdır. Bu, diğer bin yıllık bitkisel organik malzemelerin yenilmemesini önler.
Binlerce yıldır yerleşim katmanlarının üst üste binmesiyle oluşan bir höyük olan Oylum Höyük, Tunç Çağında (3100-1200) eski Yakın Doğu'nun en önemli şehirlerinden ve idari merkezlerinden biriydi. Engin, bu dönemde Nuhasse ülkesinin başkenti olduğuna inanıyor.
“Oylum Höyük'teki Son Kalkolitik Çağ (3500-3000) katmanlarına ulaşabildik. Ancak, yüzey buluntularına göre, höyük Neolitik Çağ'dan beri yerleşmiştir ve 9,000 yıllarca yerleşim sürekliliğini göstermektedir ”dedi.
Engin, Oylum Höyük'ün, zeytin tohumlarının bulunduğu ilk arkeolojik merkez olmadığını, ancak yakın zamanda keşfedilen tohumların ilk olduğunu söyledi. “Son ve önceki kazı mevsimlerinde, Oylum Höyük'ün Orta Tunç Çağı (2000-1600) M.Ö. Daha önce Geç Tunç Çağı (2500-2100) katmanında zeytin tohumları bulduk ”dedi.
Kilis ili, Türkiye'deki en yüksek rakımlı (900-1,000 metre) yetiştirilen zeytinliklere ev sahipliği yapmaktadır. Kilis'in bulunduğu Doğu Akdeniz Bölgesi, zeytinin anavatanı ve zeytinin dünyaya yayıldığı bölgedir.
“Bu bölge zeytinin anavatanı. Zeytinlerin bu bölgede yiyecek olarak kullanılması, insanlık tarihi kadar eski olabilir. Zeytinyağı üretimi ve ticareti ile ilgili en eski yazılı belgeler, Kuzey Suriye'de bulunan antik Ebla'da (Tell Mardikh), Oylum Höyük'ün güneyindeki 100 km kadar bulundu. ”Dedi.
“Ebla’nın 2400-2300 BC’ye dayanan çivi tabletlerine göre, Ebla yıllık olarak 700 ton zeytinyağı ihraç etti. Bölgede zeytin ağaçlarının ilk kez bu dönemde ekildiği düşünülmektedir. Daha önce, bozkırlarda doğal olarak yetişen zeytin ağaçlarından zeytin toplanmıştı ”dedi.
Zeytinyağı eski zamanlarda çok değerliydi ve hem zeytin hem de zeytinyağının gıda dışındaki sektörlerde birçok kullanımı vardı.
Ebla arşivlerine göre, zeytinyağı şaraptan on kat daha pahalıydı ve susam yağı fiyatını iki katına çıkarmıştı. Bronz Çağı boyunca, kandillerde ve uyuşturucu, parfüm ve tekstil üretiminde hafif yakıt olarak da kullanılmıştır.
Zeytinyağı madencilik endüstrisi için önemliydi çünkü metallerin yakılmasına yardımcı olan ahşabın sıcaklığını arttırıyordu. Engin, tüm bu özelliklerin muhtemelen Bronz Çağında Doğu Akdeniz'den Batı dünyasına zeytin ve zeytinyağı getirilmesine katkıda bulunduğunu belirtti.
Oylum Höyük'te bulunan 4,000 yaşındaki tohumlardan bazıları inceleme için laboratuarlara gönderildi. Engin, Antakya Üniversitesi Zeytin Araştırma Enstitüsü'nün bu bin yıllık tohumlar ile yerel zeytin arasındaki ilişkiyi araştırdığını ve diğer kurumlarla benzer araştırma işbirliğinin muhtemel olduğunu söyledi.
Yakında açılması beklenen Kilis Müzesinde öğütme taşları ile birlikte sergilenecek tohumların bir kısmı korunacaktır.