Enerji Verimliliği Kanunu, enerjinin etkin kullanılmasını, boşa harcanmasının önlenmesini, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün azaltılmasını ve çevrenin korunmasını sağlamak için, enerji kaynaklarının verimliliği arttırmayı hedeflemektedir.
Bu kanuna dayanılarak çıkarılan Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliği’nin hedefleri ise iklim koşullarını ve binanın gereksinimlerini ve maliyetleri dikkate alarak, bir binanın bütün enerji ihtiyacının değerlendirilmesini sağlayacak hesaplama kurallarını belirlemek, enerji, karbondioksit ve sera gazı emisyonlarını sınırlandırmak, yeni ve önemli oranda tadilat yapılacak mevcut binalar için en düşük enerji performans gereklerini belirlemek ve ısıtma ve soğutma sistemlerinin kontrol esaslarını belirlemektir.
Yönetmelikte Enerji Kimlik Belgesi, bir binanın enerji ihtiyacını, enerji tüketim sınıflandırmasını, yalıtım özelliklerini ve ısıtma ve soğutma sistemlerinin verimini gösteren bir belge olarak tanımlanmıştır.
Beyaz eşyalarda son yıllarda çok fazla dikkat çeken bir özellik olan enerji sınıflandırma sistemi artık binalar için de geçerli olacaktır. A sınıfı, enerjinin verimli kullanımı açısından en iyi seviyeyi, G sınıfı ise düşük seviyeyi belirtmektedir.
Enerji Kimlik Belgesi ile ilgili esaslar sözü edilen yönetmeliğin onikinci bölümünde yer almaktadır. Kısa başlıklarla önemli noktalar şunlardır:
- EKB düzenlenirken TS EN 15217 standardına uyulur (Enerji performansı – Binalar için – Enerji performansını ifade etme yöntemleri ve binalar için enerji belgelendirmesi).
- Belge, yeni inşa edilen binalar için, binanın ısıtma, soğutma ve ısı yalıtım projelerini hazırlayan gerçek veya tüzel kişiler tarafından, mevcut binalar için bu konudaki danışmanlık şirketleri tarafından düzenlenir, Belediyeler tarafından onaylanır.
- Belge, düzenlendiği tarihten itibaren 10 yıl geçerlidir. Bu sürenin sonunda yeniden düzenlenmesi gerekir.
- Belge, yeni binalar için yapı kullanma izin belgesinin ayrılmaz bir parçası kabul edilir.
- Belge, toplam kullanım alanı bin metrekare ve üzeri olan mevcut binalar için ve işletmeye alınan yeni binalar için düzenlenir.
- Belgenin formatı yönetmelik ekinde gösterilmiştir.
- Binanın yıllık enerji ihtiyacını değiştiren bir uygulama yapılmışsa, belgenin de yenilenmesi gerekir.
2011 yılında önce ruhsat alan bütün binalar 2 Mayıs 2017 tarihinden itibaren zorunlu olarak Enerji Kimlik Belgesi almak durumundadır. Artık bir ev kiralanırken veya satın alınırken bu belge, kararı etkileyen bir faktör olacak.
Binanın ısı yalıtımından, pencerelerin ısı yalıtımına, ısıtma ve soğutma ekipmanlarının veriminden aydınlatma cihazlarının verimliliğine kadar enerji tasarrufuna yönelik birçok kriteri esas alan Enerji Kimlik Belgesi, evin değerini yükselten bir unsur olacak.
Peki Enerji Kimlik Belgesi alınmazsa ne olur? Enerji Verimliliği Kanunu’nun beşinci bölümünde, Enerji Kimlik Belgesi’ne yönelik idari yaptırımlar yer almaktadır. Örneğin, yasa gereğince istenen bilgilerin verilmemesi veya inceleme yapma imkanı verilmemesi durumunda otuz günlük süre tanınır. Bu süre sonunda istenen bilgilerin eksik veya hatalı verilmesi durumunda onbin TL, hiçbir bilgi verilmemesi durumunda ellibin TL idari para cezası uygulanır.
Ayrıca projenin eksik olması veya hatalı uygulanması, ya da standartlara uygun olmaması durumunda bu eksikler giderilinceye kadar binaya Enerji Kimlik Belgesi verilmez. Dolayısıyla bu belge olmadığı için de binaya ruhsat düzenlenmez.