mazdekizm
'in kurucusu mazdek
'in öldürülmesinden sonra karısı hürrem binti qade
'nin onun verdiği mücadeleyi kaldığı yerden devam etmesiyle ortaya çıkan dini ve siyasal düşünce. hareketin merkezi zagros dağları'nı da içine alan cibal eyaletiydi.
hürrem'in kadın olması ve kürt kimliği onu tarih sahnesinde görünmez bir kişiliğe büründürmüştür.
hürremistler dini açıdan zerdüştlük'ün dualist öğretilerini benimserken siyasal açıdan komünalist ve radikal bir mücadele yöntemine başvurmuşlardır. iran/sasani monarşisi ve islamiyete karşı amansız bir savaş veren hürremistler kan rengini kendilerine simge olarak benimsemişlerdir. bu nedenle hürremistler kızıllar
, kızıl bayraklılar
olarak adlandırılmışlardır.
ekonomik açıdan geri kalmış dağlık bölgelerde yayılan hürremist düşünce yoksul ve giderek köylü hareketi ideolojisine dönüşmüştür. toprak ve sosyal eşitsizliğin, dünya düzenindeki adaletsizliğin temel nedeni olduğunu düşünen hürremistler kadınları da kapsamına alan genel bir eşitliğin sağlanması için mücadele etmişlerdir.
hürremistlere göre baskı ve sosyal eşitsizlik karanlığı oluşturuyordu. aydınlığı hakim kılmak için verilecek mücadelenin kutsallığına inandılar.