Yıldız oluşturan bir bulutta yıldız patlamasının olduğu yerden uzaklaşan malzeme keşfedildi.
Bu türden moleküler çıkışların yalnızca ikinci kez açıkça görülmesi ancak gökbilimcilerin en büyük yıldızların hayata nasıl başladığını anlamalarına yardımcı olabilir.
1980’lerde gökbilimciler, yıldız oluşturan Orion bulutsusunda tuhaf bir şey keşfettiler: uzayda hızla hareket eden yoğun moleküler gaz flamalar. Bu flamalar haritalandığında, tek bir noktadan geliyor gibiydi.
O zamandan beri, birçok yıldız oluşum bölgesinde moleküler çıkışlar keşfedildi. Düşük kütleli yıldızların oluşumunda önemli bir rol oynadıkları, aksi takdirde bebek yıldızların kendilerini unutulmaya itecek olan aşırı açısal momentumu uzaklaştırdıkları düşünülmektedir.
Ancak Orion çıkışı türünün tek örneğiydi. Düşük kütleli yıldızlardaki moleküler çıkışlar iki kutupludur; yani, zıt yönlere ateş eden sadece iki tane var. Orion’daki çıkışlar çok daha fazlaydı … ve aynı zamanda çok daha büyük kütleli yıldızların – Güneş’in 10 katından fazla – oluştuğu bir bölgede de bulundu.
Şimdi, büyük yıldızların oluşumu hakkında daha küçük olanlar hakkında bildiğimiz kadar çok şey bilmiyoruz. Büyük yıldız fidanlıkları daha nadirdir ve daha uzak olma eğilimindedir, bu da onları görmeyi zorlaştırır. Bu yüzden gökbilimciler, Orion çıkışlarının bazı ipuçları verebileceğini düşündüler.
Yine de çıkışların kaynağında hiçbir şey yoktu – bebek büyük bir yıldız yoktu. Bu, iki büyük bebek yıldız arasındaki birleşme veya yakındaki büyük bir ikilinin oluşumuyla serbest bırakılan yerçekimi enerjisi gibi birkaç patlayıcı senaryo anlamına gelebilir. Ancak kendi türünde tek bir gözlemle kesin bir karar vermek zordur.
Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi’nden Luis Zapata liderliğindeki bir gökbilimci ekibi, bu fenomen hakkında daha fazlasını denemek ve öğrenmek için, en güçlü radyo teleskoplarımızdan biri olan Atacama Büyük Milimetre / milimetre-altı Dizisini (ALMA), bilinen bir devasa yıldız kreş.
W28 A2 olarak da bilinen G5.89−0.39, yaklaşık 9.752 ışıkyılı uzaklıktadır. Parlak, genişleyen kabuk benzeri ultra kompakt bir hidrojen bulutu ve güçlü moleküler çıkışlar içerir. Zapata ve ekibi daha önce bu iplikçiklerden altısının doğrudan hidrojen bulutunun merkezine işaret ediyor gibi göründüğünü, ancak sonuçlarının sonuçsuz olduğunu belirtmişti.
ALMA bu belirsizliği hemen ortadan kaldırdı. Karbondioksit ve silikon monoksitten milimetre dalga boyu emisyonuna dayalı yoğun flamalar tespit etti.
Gökbilimciler, bulutun kalbinden radyal olarak uzaklaşarak dışa doğru hızlanan 34 moleküler flama belirleyebildiler. Saniyede 130 kilometreye (80 mil) varan hızlarına bağlı olarak, çıkışlar yaklaşık 1000 yaşında; onları oluşturan patlama ne olursa olsun, yaklaşık bir bin yıl önce meydana geldi.
Büyük bir yıldız öldüğünde meydana gelen bir süpernova patlamasından bekleyeceğiniz çıkışlar kadar güçlü değillerdir. Ek olarak, Orion örneğinde de görüldüğü gibi, merkezde yıldız yoktu – sadece bir iyonize gaz bölgesi, muhtemelen bir patlama olayı sırasında ısınmanın sonucu.
Dışarı akışları oluşturan olayla ilişkili bir yıldız (veya birden çok yıldız) varsa, bölgeden fırlatılmış olabilirdi.
Büyük yıldızlar her zaman kümeler halinde oluştukları için, bu tür etkileşimler muhtemelen oldukça yaygındır ve bu da büyük yıldız oluşumuna biraz ışık tutabilir. Eğer iki protostar birleşmiş olsaydı, muhtemelen çok daha büyük bir yıldız olurlardı.
Ekip, Orion çıkışlarına, G5.89 çıkışlarına ve DR-21 olarak bilinen yıldız oluşum bölgesindeki benzer çıkışların ne olabileceğinin marjinal tespitine dayanarak, bu olayların her 130 yılda bir meydana geldiğini tahmin ediyor. Bu, tahmini bir süpernova patlama oranına çok yakın.
Bu olayların öngörülemezliği ve dışarı akış aşamasının kısa süresi onları bulmayı oldukça zorlaştırabilir; ancak artık neyi nasıl arayacağımızı bildiğimize göre, gökbilimciler bu tür olayların bir kataloğunu oluşturabilirler. Bu da neden oluştuklarını anlamamıza yardımcı olacaktır.
Zapata, “Gelecekte bu çıkışlardan yeterli miktarda tespit edilebilirse, yıldız kümelerinin birleşmesi, büyük kütleli yıldızların önemli bir oluşum mekanizması olabilir.” Dedi.
Araştırma yayınlandı Astrofizik Dergi Mektupları.
.