Kuru erik, tatlıların yerine kullanılabilen ve yemek tariflerine de eklenebilen lezzetli ve sağlıklı bir kuru meyvedir.
Her erik kurutulup kuru meyveye dönüştürülmeye uygun değildir. Kuruması daha kolay olduğu için küçük meyveler kullanılır. Meyvenin yaklaşık yüzde 20 kuru madde ve yüzde 12 şeker içermesi, bileşimin ise mümkün olduğunca az su ve asit içermesi gerekir.
Çoğu durumda büyük ölçekli üretimler erikleri buhar-hava odalarında kurutur. Sıvının yüzde 60'ına kadarı meyveden çıkarılır. Daha sonra meyvenin yumuşaması için kaynatılır.
Kuru erik farklı yiyeceklerle iyi gider, hamur işleri ve tatlılar için kullanılır, reçel ve marmelatı yapılır ve bazı tariflerde dolgu ürünü olarak kullanılır.
KURU ERİĞİN 5 FAYDASI
Kuru erik vitaminler ve mineraller, lif ve antioksidanlar bakımından zengindir. Bu maddeler sindirimi normalleştirmeye, vücudu kronik iltihaplanmadan korumaya, kalp ve kemik sağlığını geliştirmeye yardımcı olur.
Metabolizmayı Geliştirir
Kuru erik çok fazla lif içerir. İçerdiği çözünmez lifler sindirim sürecine yardımcı olur ve dışkıyı normalleştirir. Çözünür lifler ise besinlerden besinlerin emilimini artırırlar.
Lif ayrıca yiyeceklerin sindirim sisteminden geçme hızını da hızlandırır. Kuru erik ayrıca doğal bir müshil etkisi olan sorbitol içerir. Bir çalışmada, insanlar üç hafta boyunca her gün yaklaşık 50 gram kuru erik yediler. Bir ilaç alan gruba kıyasla sindirimlerinin düzeldiği görüldü.
Kemikleri Güçlendirir
Kuru erikler K vitamini, fosfor, magnezyum ve potasyumun yanı sıra çok miktarda antioksidanlara sahiptir. Kemik kaybını önler ve sağlıklı kemik oluşumuna yardımcı olur. Araştırmalar sonucunda, kuru eriklerin düşük kemik yoğunluğu ile ilişkili olan osteoporoz ve osteopeni riskini de azaltabildiği bulunmuştur.
Kuru eriklerde tam olarak neyin kemikler üzerinde böyle bir etkiye sahip olduğuna dair nihai bir sonuç yoktur. Ancak uzmanlar, bu özelliği kuru eriklerde bulunan antioksidanlara ve iltihabı azaltma yeteneklerine bağlamaktadır.
Ayrıca kuru erikler, kemik oluşumunda rol oynayan hormonların seviyesini artırabilir. Araştırmalar, diğer meyvelerle karşılaştırıldığında eriklerin kemik kaybını önlemede ve hatta başlamışsa bu süreci durdurmada en etkili olduğunu göstermektedir.
Antioksidanlar İçerir
Antioksidanlar hücreleri serbest radikal hasarından korur ve vücut içi iltihabı azaltır. Polifenoller ise kalp hastalığına ve diyabete karşı koruma sağlar. Bir çalışmada, kuru erikteki antioksidan ve polifenollerin eklem ve akciğer hastalığı ile ilişkili iltihaplı süreçleri önemli ölçüde azalttığı görülmüştür.
Antosiyaninler, kuru eriklerdeki en aktif antioksidan olarak kabul edilen özel bir polifenol türüdür. Kalp hastalığı ve kanser geliştirme riskini azaltabilirler.
Kan Şekeri Seviyelerini Düşürebilir
Kuru erik, kan şekerini ve LDL kolesterolü (kötü kolesterol) düşürmeye yardımcı olan neoklorojenik ve klorojenik asitler içerir.
Biraz kuru erik yerseniz, yüksek karbonhidrat içeriğine rağmen büyük ihtimalle kan şekerinde önemli bir sıçrama yaşamazsınız. Uzmanlar bunu, kan şekerini düzenlemede önemli bir rol oynayan bir hormon olan adiponektin seviyesini artırma yeteneğine bağlıyor.
Kuru erikteki lifler ayrıca vücudun yemekten sonra karbonhidratları emme hızını da yavaşlatır. Bu nedenle, şeker birden değil yavaş yavaş yükselir. Ancak kuru eriklerin kalorisi yüksektir ve fazla yenmesi kolaydır. Ortalama porsiyon büyüklüğü 44-87 gr'dır.
Kalp ve Damar Sağlığını Güçlendirir
Bir çalışmada, katılımcılar iki gruba ayrıldı. Bir grup erik suyu içti ve günde altı taneye kadar erik yedi. İkinci grup aç karnına bir bardak su içti. Deney 8 hafta sürdü. Birinci grupta, kötü kolesterolün seviyesi, ikinci gruba göre önemli ölçüde daha düşüktü.
Birkaç hayvan çalışması da benzer sonuçlar vermiştir. Kuru erik tüketimi kalp ve damar sağlığını destekleyerek kardiyovasküler hastalıklara karşı korur.
YAN ETKİLERE DİKKAT EDİN
Ölçülü olarak, kuru erik tüketimi zararlı değildir. Ancak kontrolsüz bir şekilde yerseniz, bir dizi hoş olmayan yan etkiyle karşılaşabilirsiniz.
Çok fazla kuru erik yemek, içerdiği lif ve sorbitolün müshil etkisi nedeniyle ishale yol açabilir. Ayrıca bu maddelerden dolayı kuru erikler gaz oluşumuna, mide bulantısına, kramplara ve hatta kusmaya neden olabilir.
100 gr kuru erik 14.7 gr sorbitol içerir ve sadece 5 gr sorbitol potansiyel olarak şişkinliğe neden olur. 20 gr veya daha fazla sorbitol tüketimi ciddi yan etkilere neden olabilir.
Akrilamid, ısıtıldığında gıdalarda oluşabilen bir kimyasaldır. Bu, şekerler ve belirli bir amino asidin (asparajin) etkileşimi sonucu oluşur. Akrilamid maddesinin aşırı tüketimi çeşitli hastalık riskini artırabilir.
HER GÜN 5 KURU ERİK YEMENİN FAYDALARI
Kuru erik birçok mikro ve makro element açısından zengindir. Demir, potasyum, kalsiyum, sodyum, ayrıca lif, pektinler, organik asitler, karbonhidratlar, proteinlerle doludur. Bu nedenle, biyolojik olarak aktif maddelerin iyi bir kaynağıdır.
Kuru erikteki yüksek lif içeriği bağırsak hareketlerini düzenlemeye yardımcı olur. Kronik kabızlık yaşlılarda sık görülen bir sorundur ve bebekler için de ağrılı bir sorun olabilir. Kuru erik suyu, yüksek sorbitol içeriği sayesinde müshil görevi görür.
Ayrıca içerdiği A vitamini görme üzerinde faydalı bir etkiye sahiptir ve potasyum, kalp ve damar hastalıklarının önlenmesine ve daha hızlı iyileşmesine katkıda bulunur.
Antioksidanlar sayesinde kuru erik cilt üzerinde de gençleştirici bir etkiye sahiptir ve bağışıklığı güçlendirir. Kuru erik antibakteriyel özelliklere sahiptir. Oral enfeksiyonlarda, Salmonella ve E. coli ile mücadelede önerilir.
Kuru erikler, metabolizmanın normalleşmesinde ve sindirim sisteminin düzenlenmesinde önemli bir rol oynar. Her gün 5 tane kuru erik yemek, vücuttaki zararlı maddelerin atılmasına, kabızlığın azalmasına ve bağırsak fonksiyonunun iyileşmesine yardımcı olacaktır.
Ancak her şey ölçülü olarak iyidir, bu nedenle kan şekerini kontrol edenler için önerilen doz günde en fazla 200 gramdır. Ve ana yemekten önce yemek daha iyidir. Diyabetli kişiler, yüksek glisemik indeksli meyveleri (muz, kavun, çok olgun armut ve erik) çok miktarda (günde 400 gr'dan fazla) yemekten kaçınmalıdır. Ayrıca reçel, şekerli şurup, marmelat ve özellikle şeker ilaveli meyve suları çok fazla tüketilmemelidir.
Kuru erikler zaten yüksek karbonhidratlı yiyeceklerdir, bu nedenle eklenen şeker veya çikolata kalori içeriğini arttırır ve diyabetli ve fazla kilolu hastalar için bir tehdit haline gelir. Kararsız sindirim, irritabl bağırsak sendromu vb. durumlarda kuru eriklerin fazla kullanılması önerilmez.
Ayrıca kuru erik, kan sulandırıcı alan hastalar için hatırlamaya değer olan oldukça önemli miktarda K vitamini (5 tanede 65 mcg) içerir.