Kaddafi rejimi devrildi: sırada ne var?
Libya’daki Albay Muammer Kaddafi’nin gücünün devrilmesi, diktatörlük rejimiyle uzun süredir karşılaşılması halinde bir şekilde arka plana çekilecek birçok soruyu gündeme getirdi. Ve en önemlisi - Libya'nın yanında ne olacak? Sonuçta, şimdi Kaddafi'nin görevden alındığı, Libya'nın barışçıl ve istikrarlı bir yaşam Libyalılar için norm haline gelinceye kadar uzun ve acılı bir yol izlemesi gerekecek.
Gerçek şu ki, kesinlikle Libya'nın önünde duracak olan Kaddafi'nin destekçileri ve ortakları biçimindeki engellere ek olarak, demokratik bir hükümet biçimine başarılı bir şekilde geçişini engelleyen asilerin kendi saflarında da engeller var. Zaten, Batı yanlısı isyancılar ile ideolojik olarak Batı tarzı demokrasiye dayalı yeni bir hükümet kurmaya karşı çıkan radikal İslamcılar arasında çok rahatsız edici bir sürtünme belirtisi var.
Bugün bu farklılıkların nasıl üstesinden gelineceği zor. Fakat eğer yeni bir Libya'nın oluşumunun başlangıcında, bu sorun kör gözle görülürse, o zaman ülkede bir iç savaşı kışkırtması ve parçalara bölünmesine yol açma olasılığı çok yüksektir.
Kaddafi'nin eski Mısır Cumhurbaşkanı Hüsnü Mübarek olmadığı faktörünü de dikkate almak gerekiyor. Bu nedenle, Mısır'daki diktatörlüğün yıkılmasından sonra, güç orduların içinden, “koruyucuların” eline geçti, muhalefet siyasi güçleri ve aktifleştirilen bağımsız medya yoğunlaştı, ancak ülkede daha fazla demokrasiye geçmenin acı verici ama gerçekçi yolu orada devam etti. Libya'da durum tamamen farklı. Muammer Kaddafi, 1969'teki monarşinin devrilmesinden bu yana hüküm verdi. Bu ülkenin anayasası yok ve orada siyasi partiler ve sendikalar 35 yıl boyunca yasaklandı.
Libya’da, hükümetle halk arasında etkileşim kurabilecek, toplumun çıkarlarını temsil edebilecek ve taleplerini rejime muhalefet biçiminde değil, yetkililerle yapıcı bir diyalog yoluyla ortaya koyacak yapısal örgütlerin olmadığı söylenebilir. Diktatörlük sonrası dönemlerde geçiş döneminin bir güç boşluğunu önlemek ve devletin siyasi hayatını mümkün olan en kısa sürede geri kazanmak için kullanılması gerektiği açıktır.
Ayrıca, Libya'nın Osmanlı Devleti'nin üç eski vilayetini birleştiren oldukça yapay bir devlet varlığı olduğu unutulmamalıdır. Ve böylece olgun bir ulusal kimliğin olmayışı, Muammer Kaddafi'nin diktatörlüğünün yıkıntıları üzerine yeni bir Libya devleti kurma görevini büyük ölçüde zorlaştırıyor.
Libya'nın devrimin zaferinden sonra girebileceği krizden çıkmanın tek yolu, kendi bölgesinde yaşayan 100 kabilelerinden daha fazla kabilenin liderleriyle yeni liderliğinin anlaşması olabilir. Aslında, yeni bir devlet inşası paradigmasının gelişimi, süreklilik ve değişime bağlı. Aşiret kimliği bugün önem kazanıyor çünkü Kaddafi, hükümdarlık döneminde Libya'daki sivil toplumu kasten tahrip etti. Bunu yapmak için, sadece kabile çıkarlarını ve liderlerinin taleplerini göz önünde bulundurarak, uygulanabilir yeni bir politik sistem oluşturmak gerçekten mümkün.
Bu durumda, kabileler ne kadar etkili olursa olsun, gerçek politik sürecin yerini alamazlar. Ne de olsa, nüfusun bir kısmı yalnızca kabile üyeliğine dayanarak oy kullanacaksa, gerçek bir demokratik sürece sahip olmak zor. Politikaya karşı böyle bir tutum, bugün bir dizi Afrika ülkesi örneği tarafından izlenen aşiretçilik ve bölgeselcilik ile aynı olumsuzlukları ortaya koyma yeteneğine sahiptir.
Libya'nın gelecekteki gelişimi için olası senaryoları göz önünde bulundurmaya değer. Ilk Bunlardan - kesinlikle olumlu. Yeni Libya başarıyla bebeklik döneminde. Ülke, yaklaşmakta olan parlamento seçimlerine katılan birkaç güçlü siyasi parti kurdu ve anayasaya ve en iyi uzmanlar tarafından oluşturulan yasalara saygı göstererek Libya'yı küresel dünya topluluğunda haklı yer almasını teşvik eden başarılı bir ulusal birlik hükümeti kurdu. Libyalılar Batı’dan devasa finansal ve teknolojik yardım alacak, yavaş yavaş yeni ve modern bir Libya değişen Arap dünyasının tümü için bir rol modeli haline geliyor.
İkinci Senaryo - daha az iyimser. Libya’daki demokratik ve İslam yanlısı güçler, aralarında bir anlaşmaya varmaya çalıştıkları uzun ve zor bir sürenin ardından bir anlaşmaya varamadı. Yeni kurulan birkaç demokratik parti, radikal İslamcı yanlısı siyasi gruplarla yoğun bir siyasi rekabete girmekte ve Libya'da fiili ikili iktidar kurulmuştur. Batı, koalisyon hükümetinin yapamadığı siyasi ve ekonomik reformlardan vazgeçmeye başlıyor. Libya’daki İslamcı nüfuz gittikçe artıyorken, Batı’nın yardımı azalmaya başlıyor.
Nüfusun bir kısmının Kaddafi rejiminin “istikrarlı” zamanlarına dair nostaljisi başlıyor ve yürürlüğe giriyor, destekçileri parlamento seçimlerinde yer alan milletvekili başkanlarının en az üçte birini alan kendi partilerini oluşturan siyasi aşamaya giriyorlar. Kaddafi yandaşlarının Libya'daki olumlu değişimleri engellemek için her yoldan denedikleri, “Kaddafizm” restorasyonunun yavaş fakat istikrarlı bir süreci başlar.
Üçüncü Senaryo - daha az olumlu. Zamanla siyasal çatışma, açıkça güç formlarına geçer. Demokratlar bütün ülkeyi kontrol edemez. Kabile sendikalarının liderleri, ülkenin bölünmesini kışkırttı ve merkezi hükümet, rakiplerin baskısı altında, sonunda Libya'nın aşiret gerekçesiyle federalleşmesini kabul etmek zorunda kalacak. Toprakları üç bölüme ayrılmıştır ve bu bölüm yaklaşık olarak Osmanlı Devleti'nin üç eski vilayetinin şartlı sınırlarına karşılık gelecektir. Ülke merkezileşmedi ve neredeyse yönetilemez hale geldi. Onların lehine petrol gelirlerini artırdığı için kabile liderleri kısa sürede iradesini yeni hükümete dikte edecek oligarşlere dönüşüyorlar.
Dördüncü Senaryo - felaket. İslamcılarla uzlaşmaya varılan uzun ve sonuçsuz girişimlerden sonra, demokratik hükümet konumunu kaybetti. Sıradan Libyalıların yaşam standartları kötüye gidiyor ve İslamcılar nüfus arasında giderek daha fazla destek alıyorlar. Parlamento seçimlerinde, dolandırıcılık ve korkutmayı kullanarak, İslamcı parti "kazanır". Trablus'taki merkezi hükümet, yapılan seçimlerin sonuçlarını tanımayı reddediyor ve geçersiz ilan ediyor. İslamcılar “zaferlerinin” sonucunu savunmak için güç kullanmaya başlıyorlar ve Libya bir iç savaşa giriyor. Bunun sonucu Libya'nın biri İslamcıların kontrolünde olan iki bölüme ayrılmasıdır.
Şu anda yeni bir Libya tasarlayanlar, olası dört gelişme senaryosunun tümünün konuşlandırılma olasılığını büyük ölçüde dikkate almalıdır. Ne de olsa Irak ve Afganistan'daki son yıllardaki olayların deneyimlerinin gösterdiği gibi, demokratik olmayan rejimleri devirmek, ülkeyi daha sonra etkili bir şekilde yönetmekten daha kolaydır. Libya'daki iç kriz, sonunda Muammer Kaddafi rejiminin devrilmesinden öncekinden daha vahşi ve kanlı olabileceği yeni bir iç savaşı kışkırtmaya muktedirdir.
Bir şey açık: Libya gelişiminin kritik bir aşamasına giriyor ve yıkımdan inşaata geçiş daha az zor ve dramatik olamaz. Bu nedenle, Kaddafi'nin diktatörce yöntemlerle kontrol altında tutabildiği, gerçek etnik ve dini gerilimler nedeniyle fay hatlarının genişlemesinin başlangıcına izin vermemek çok önemlidir.
Aslında, Libya liderliği çok zor bir seçimle karşı karşıya - aynı zamanda devletin kaos ve anarşiye kaymasını önlerken, aynı zamanda demokratik bir seçime doğru ilerliyor. Bugün Libyalıların karşılaştığı görevlerin oldukça karmaşık olduğu açık. Libya bu önemli sınavı ancak profesyonellik ve yeni hükümetin ahlakı ve her yönden Batı'nın gerçek yardımı koşullarında başarıyla geçebilir. hikayeler. Sadece kaderine değil, aynı zamanda birçok açıdan tüm Orta Doğu bölgesindeki ve bir bütün olarak Akdeniz'deki duruma bağlı olacak sınav.
- Yazar:
- Aleksandr Dmitriev
Ctrl girmek
Bir hata fark ettim Metni vurgulayın ve tuşuna basın. Ctrl + Enter