Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Ban Ki-mun'un, Ağustos 2013'te Mısır'ın başkenti Kahire'deki Rabiatul Adeviyye Meydanı'nın boşaltılması sırasında yüzlerce insanın öldürülmesiyle ilgili kapsamlı soruşturma açılması çağrısı yaptığı duyuruldu. BM Genel Sekreterliği Sözcü Yardımcısı Ferhan Hak, "Ban, Rabiatul Adeviyye Meydanı'nda yüzlerce sivilin öldürülmesiyle ilgili olarak kapsamlı bir soruşturma açılmasını çok önemli görüyor." dedi.
Hak, 14 Ağustos günü yaşanan insan hakları ihlallerinin araştırılması için komisyon kurma yetkisinin BM İnsan Hakları Komisyonu'na ait olduğunu belirtti.
BM Genel Sekreteri'nin bu açıklaması, Mısırlı avukatlar ve sivil kuruluşlar tarafından farklı tepkilerle karşılandı.
14 Ağustos'ta hayatını kaybedenlerden bazılarının avukatlığını yapan Ahmed Mufrih, BM Genel Sekreterliği'nin yaptığı bu çağrıyı memnuniyetle karşıladığını vurguladı. Mufrih Ban'ı, İnsan Hakları Komisyonu'nu uluslararası bir komisyon kurmaya yönlendirme konusunda yetkilerini kullanmaya çağırdı.
Mısır Hak ve Özgürlükler Koordinasyonu Müdürü İzzet Guneym ise "Ban'ın, ihlallerin soruşturulması için komisyonlar kurmak üzere dosyayı İnsan Hakları Komisyonu'na sevk etme yetkisi var. Ancak BM ve ona bağlı kurumlar bunu yapacak yerde 3 yıldır Mısır rejimini ve onun ihlallerini destekliyor. BM Genel Sekreteri'nin bu çağrısı yeni değil, sadece duygularla oynamayı hedefliyor ve bir insan hakları ihlali meselesini hiçbir pratik karşılığı olmadan medyatik meseleye dönüştürüyor" diye konuştu.
Rabia'da ne olmuştu?
Mısır'da Muhammed Mursi'nin askeri darbeyle uzaklaştırılması sonrası Kahire'deki Rabia Meydanı'nda toplanan göstericilere 14 Ağustos’ta müdahale edilmişti. İnsan Hakları İzleme Örgütü, göstericilerden en az 817’sinin öldürüldüğünü duyurmuştu.
İnsan Hakları İzleme Örgütü, Mısır güvenlik güçlerinin 2013 yılının Temmuz ve Ağustos aylarında, darbe karşıtı gösterilerin dağıtılması sırasında yaklaşık bin 150 göstericiyi "planlı bir şekilde" öldürdüğünü açıklamıştı. HRW’nun açıkladığı rapora göre, Mısır güvenlik güçleri göstericilere karşı "modern tarihte işlenen en büyük katliamlardan birini" gerçekleştirdi.
İnsan Hakları İzleme Örgütü, Abdülfettah Sisi’nin yaptığı askeri darbeden bu yana Mısır’da tutuklanan kişilerin sayısını 40 bin olarak tahmin ediyor. Bunların arasında bulunan devrik cumhurbaşkanı Mursi hâlâ tutuklu.