Çocuğunuzu anaokuluna hazırlamanız için ona mutlaka gösterişli bir hediye almak zorunda değilsiniz. Ona, evde hazırlanan bir programa mı yoksa bir okulöncesi programına mı katılmayı tercih edeceğini sorduğunuzda size seçeneklerden herhangi birini istediğini söylemesi, ihtiyacı olan tüm hazırlıktır. Resmi okul eğitiminin gerçekte ev eğitiminin bir uzantısı olduğu söylenir, çünkü okula başladığı ilk yıllarda siz çocuğunuzun hep ilk öğretmeni olarak kalacaksınızdır. Evde alacağı düzenli bir programla çocuğunuzun anaokuluna başlamasının temelleri atılır. Bu eğitim aşağıdaki başlıklar altında toplanmıştır:
Çocuğunuzun kitaplarla yakın ilişkide olmasını sağlayın. Çocuğunuza her gün bir şeyler okuyun, onu okula hazırlamanın belki de en önemli basamağı budur. Okumayı sadece uyumasına yardım edecek bir araç olarak görmeyin. Gün boyunca, eğilimli olduğunu hissettiğiniz durumlarda kitaplıktan, okuyacağınız kitabı seçmesine, onu size getirip 'okutturmasına' teşvik edin. Günlük işler sırasında da bir şeyler öğrenmesine yardım edebilirsiniz. Masayı hazırlarken birlikte sayı sayabilir, yemek pişirirken ölçüleri nasıl ayarladığınızı gösterebilirsiniz. Hatta yıkanmış çamaşırları düzenlerken renkleri tanımasına ve çorapları eşleştirmesine yardımcı olabilirsiniz. Diğer çocuklarla oynaması için fırsatlar tanıyın. Çocuğunuzun arkadaşlarıyla paylaşma ve fikir alma ihtiyacını karşılamaya ihtiyacı olduğunu unutmayın. Konuşma dilini kullanması için onu cesaretlendirin. Çocuğunuza herhangi bir olay karşısındaki Fikrini sorun. Hislerini ve aklından geçenleri ifade edebilmesi için kelimeleri kullanmasını sağlayın.
Öğretmeninin Ondan İstediklerine Riayet Etme Becerisi
Küçük çocuğunuzun, küçük çocukluktan bir anaokulu öğrencisi rolüne bürünmesi onu bir duygu karmaşası içine sokabilir. Büyük çocukların dünyasına dâhil olmaktan memnundur.
Sınıf kuralları ile karşılaşacağı için heyecanlı, biraz da gergindir. Öğretmenini ise küçüklerin hâkim olduğu bu topluluktan tamamen ayrı görür ve ona gizli bir düşmanlık duyar; eğer öğretmeni karşı cinsten biri, mesela bir kadın ise bazen ona karşı hissettiklerinden suçluluk duyabilir ve işte bu safhada annesine duyduğu o büyük hayranlık öğretmenine doğru eğilim gösterebilir. (Bu, kızların da erkek öğretmenlerine duyduğu aynı türden bir hayranlıktır.) Çocuğunuz, öğretmeni hatasını düzelttiğinde ya da parmak kaldırdığında öğretmeni dikkat etmediği anlarda kendini hüsrana uğramış hisseder ve onu artık sevmediğini düşünür.
Öğretmeni tarafından sevilmek bir ayrıcalıktır ve bu yolda alacağı her işaret onun için çok önemlidir. Öğretmeninin ilgisini çekmek isteyen bir çocuk, davranışlarıyla bunu neredeyse haykırır. Örneğin; sınıfta oturması gereken bir arkadaşının oturmadığını gördüğünde bunu öğretmenine 'ispiyonlamaktan' çekinmez. Bu davranışının altında yatan neden, kendisinin öğretmenin sözünden çıkmadığını kanıtlayarak ilgisini toplamaktır, fakat diğer çocuğun yanlış davranışını ortaya çıkarması karşısında koca bir 'aferin' almaması onu çok şaşırtacaktır. Zaman ilerledikçe çocuğunuz daha da olgunlaşacak ve öğretmeniyle ilişkisi değişik bir boyut kazanacaktır. Siz okul eğitimi ve öğretmene verdiğiniz desteği belirttikçe çocuğunuz sınıf dayanışmasının ve okul disiplinine uyma sorumluluğu taşımanın ne kadar önemli olduğunu anlayacak, bu durum hoşuna gitse de gitmese de öğretmen otoritesine saygı gösterecektir.
Beş buçuk yaşma geldiğinde çocuğunuzun gözünde öğretmeniyle yer değiştirmek zorunda kalabilirsiniz, çünkü o, artık çocuğunuz için sizden daha değerli sayılacaktır. Ondan sık sık 'Öğretmenim dedi ki...' ile başlayan sözler duymaya hazırlanın. Bu yolla çocuğunuz size her şeyi bilmediğinizi anlatmak ister, bu durum anaokulundan ilkokula geçişinde tamamen değişir ve bir süre sonra her ikinizi de denk tutmaya başlar. Kendi kendine geliştirdiği o aşırı kibirli havası, aslında öğretmeni ve sizin yardımınızla kazandığı özgüveninin ve olumlu bir yetişkinliğe adım atışının ilk belirtileridir.
Bir Anaokulunda Aranması Gereken Nitelikler
Aşağıda size başlıklar altında sıralanan nitelikler uygun bir anaokulu seçiminde yol gösterici olacaktır: Uygun sınıf büyüklüğü. Bir sınıf içinde en fazla 25, en az 12 çocuk bulunmalıdır. Daha kalabalık sınıflarda öğretmenin çocukların dikkatini toplaması zor olacaktır ve verim azalacaktır. İdeal bir sınıf nüfusu öğretmenin her öğrencisiyle bire bir ilgilenmesine olanak sağlar ki, bu da her çocuğun becerilerini artırmada ve kişiliklerini geliştirmede önemli rol oynar. Diğer taraftan kalabalık sınıfların problem yaratacağı gibi 10 öğrenciden az sınıfların da özellikle sorun yaratacağını bilmek gerekir.
Çok küçük sınıflarda, çocuklar sürekli denetim altında tutulduğu hissine kapılır ve bu da endişe ve korkudan dolayı sık sık hata yapmalarına neden olur. Bu yaştaki çocukların sosyal açıdan serbest kalma eğilimleri yüzünden bazıları sınıfta sosyal açıdan problem yaratabilirler.
Deneyimli ve profesyonel eğitim personeli. Bir anaokulu öğretmeni asla gönüllü bir bebek bakıcısı değildir. Öğretmenlerin hepsi çocukların belirli bir eğitim düzeyinde olmalarını beklerler. Nitelikli bir öğretmen çocuklara gözdağı vermek yerine onları nazikçe kolektif çalışmaya teşvik eder ve hem çocuklar hem de aileleri ile güçlü bir iletişim kurarak, velileri öğrenim süresince çocuklarını yakından takip etmeye davet eder. Temiz ve güvenilir bir mekân. Okul binası, oyun odaları ve kişisel sınıflar iyi aydınlatılmalı, içerisi de yeteri kadar havalandırılmak ve göze hoş gelen bir görünüme sahip olmalıdır. Ayrıca her sınıfta özel aktiviteler için yeterli alan bulunmalıdır. Diğer taraftan çocuklar ve masalar ya da diğer sınıf gereçleri arasında çocukların ve öğretmenin güvenle ve serbestçe dolaşabileceği kadar uygun mesafede alan yaratılmalıdır.
Nitelikli ve deneyimli idari yönetim. Okul müdürü her öğretmenle yakın bir ilişki içinde olmalı ve sınılın başarısı için her birine destek vermelidir. Nitelikli bir müdür, okul içinde hem öğretmen ve çocuklarla hem de ailelerle iyi iletişim kurabilmeli ve hepsinin aynı amaç için çalıştığının bilincinde olmalıdır.
Anaokulu Müfredatı
Çocuğunuz için en iyi müfredat, onun öğrenme şekline en yakın olanıdır. Bazı öğretim programları ve metotlar, çocukları, genellikle grup halinde çalışmaya teşvik etmeyi amaçlar ve zamanlarının büyük bir kısmını çalışma masalarında geçirmelerine sebep olur. Kimi çocuklar için en doğru öğrenim şekli bu iken kimi çocuk da sınıfta daha aktif, daha bağımsız olmak ve öğretmeniyle bire bir zaman geçirmek isteyebilir. Bu durumda çocuğunuz için en uygun programı seçmek size bağlıdır.
Çocuğunuz sizin de desteğinizle kısa zamanda okuluna adapte olacak ve çevresiyle amaçladığınız şekilde olumlu ilişkiler içine girecektir. Okul sonrası aktiviteler, sınıfta yaşadığı tecrübelerin bir doğrultusudur. Eğer çocuğunuz evde sürekli hareket halinde ise ya da aksine tembel ve uyuşuk bir tablo çiziyorsa bu durum tamamen sınıf içinde aktif ya da interaktif olmasıyla ilgilidir, çünkü çocuğunuz, okula başladıktan bir süre sonra, eğitim aldığı sınıftaki hayatını yansıtmaya başlar. Aşağıda anaokuluna devam eden beş yaşındaki her çocuğun paylaştığı ortak özelliklerden birkaçı sunulmuştur: Her bir öğrenciye saygı göstermek. İyi bir öğrenci sınıftaki her arkadaşının farklı öğrenme yöntemine ve öğrenme kapasitesine karşı esnek davranır. Ana programdaki aktiviteleri kolaylıkla başaran çocuklar olduğu gibi daha fazla yardım ve pratiğe ihtiyaç duyan çocuklar da mevcuttur. Çocukların kişisel gelişimi ve bireysel geçmişi onun öğrenme yeteneğinde önemli bir rol oynar.
Öğrenme sevgisinin yaratılması. Çocuklarda merak kavramı ve problem çözme yetenekleri çeşitli yöntemlerle olumlu yönde uyarıldığında olaylara karşı farklı yaklaşımlarda bulunmalarına izin verilmiş olur. İyi bir anaokulu, çocukları yormaktan ziyade, onları daha da enerjik hale getirir. Okuma sevgisi. Kitaplar ve diğer okuma materyalleri bir anaokulunda her an mevcuttur. Öğretmenler sadece 'öykü zamanı' ile sınırlı kalmayıp sınıftaki vakitlerinin çoğunu çocuklara kitap okuyarak geçirirler ki böylelikle çocukların kitapların değerini ve büyüsünü anlamalarına yardım etmiş olurlar.
Yaratıcı ve fiziksel oyunlarla geçen zaman. Çocukların çoğu yaratıcılık kabiliyetlerini geliştirebilecekleri ve oyunlar oynayarak enerjilerini boşaltabilecekleri fırsata sahip olurlar. Beceriler bir bütünlük ve kaynaşma ortamında öğretilir. İyi bir anaokulu öğrencisi oynayarak öğrenmeyi başarabilir. Örneğin; bir piknik masası hazırlanırken tabakları ve bardakları sayarak matematik kavramlarını kolaylıkla öğrenebilir. Yemek pişirme ve tamir etme aktiviteleri çocuğunuzun kelime dağarcığının, fen ve matematik kavramlarının gelişmesine yardım etmeyi amaçlar. Sınıf aktif ve sosyal bir mekândır. Çocuklar tek başlarına olduğu gibi küçük gruplar halinde de birlikte çalışma imkânına sahip olurlar. Oynamak ve öğrenmek için yeterli zaman. Tüm alan ve zaman tamamen kitaplara, oyunlara, resme ve müziğe adanmıştır.
Sınıf dekoru öğrenciler için oldukça ilgi çekicidir. Sınıf tamamen çocukların çizdiği resimler, genellikle ünsüz, nadiren de birkaç ünlü harf kullanılarak uydurulmuş hecelerle (örneğin; kedi yerine k- d harflerini kullanarak) yazdıkları hikâyelerle dekore edilmiştir. Öğrenciler: otantik sanat edebiyat ve müziğe karşı teşvik edilmeli. Sınıf aktiviteleri ve sanatsal etkinliklerle daha geniş bir kültürü öğrenme ve tecrübe etme şansına sahip olabilirler. Anaokulu Öğretmenlerinin Öğrettiği Akademik Beceriler Her biri sınıfın değerli birer üyesi olarak öğrendikleri birçok sosyal aktivite ile birlikte, sınıflarında ayrıca aşağıda sıralanan bazı akademik beceriler de edinirler: Harf isimleri ve telaffuzları. Eğitim yılının sonuna gelindiğinde çocukların birçoğu büyük harflerin birçoğunu öğrenmiş olurlar ve hatta her bir harfin hangi sesi çıkardığını bilirler.
Ön okuma ya da okuma. Çocukların birçoğu harf seslerini kullanarak kelimeleri deşifre etmeye başlamışlardır, en önemlisi de okumanın değerini öğrenmişler ve kendilerine hikâye okunmasına alışmışlar ve bundan zevk duymuşlardır. Yazma. Anaokulu öğrencileri kâğıt üzerine birtakım resimler ve şekiller çizerek kendilerini ifade etmeyi öğrenmişlerdir. Matematik kavramları. Çocuklar, az ve çok, büyük ve küçük kavramları arasındaki farkı bilirler. Numaraları tanımaya ve 10'dan başlayıp muhtemelen 100'e ve daha ileriye kadar saymaya başlamışlardır. Ayrıca bire bir eşleştirme yöntemini de (örneğin; 10 farklı hayvan piknikte 10 tabağa ihtiyaç duyar gibi) öğrenecek, renkleri tanımaya başlayarak hem renkleri hem sayıları birleştirerek tanımlama yapmaya başlayacaklardır (örneğin; 5 kırmızı nokta, 2 mavi, 5 kırmızı, 2 sarı ve benzeri).
Yaşam bilimi. Çocuklar hem iyi bir gözlemleyici hem de iyi bir araştırmacı olacak ve bitkilerin yaşamları, evcil hayvan bakımı, mikroplardan korunma yolları ve iyi beslenmenin önemi hakkında fikir sahibi olacaklardır. Anaokuluna devam eden altı yaş çocukların dahil olduğu sınıflarda yukarıdakilere ek olarak: Okuma. Çocuklar yaşlarına uygun anlayabilecekleri dille yazılmış kitaplar seçmeye, okumaya ve kendi kelimelerini kullanarak okuduklarını anlatmaya teşvik edilirler. Basit matematik. Çocuklara basit toplama ve bazen de çıkarma işlemleri öğretilir.
Anaokuluna Devam Eden Çocuğunuzun Bir Günü nasıl Geçmeli?
Yarım günlük bir program; derse hazırlık, küçük grup dersleri, tüm grup aktiviteleri, teneffüsler ve ders dışı oyunları kapsar. Tüm günlük bir program ise aşağıda belirtilen öğeleri içerir: Derse hazırlık. Herkes sınıftadır, öğretmen ve öğrenciler yeni günün; haftanın hangi günü olduğunu belirtir; özel günler, örneğin; sınıftaki bir çocuğun doğum günü, not edildikten sonra iş bölümü yapılır (örneğin; öğle yemeği servisinde hangi çocuğun yardım edeceği ya da hangisinin ev ödevlerini toplayacağı gibi).
Küçük grup oyunları ve öğrenim zamanı. Sınıf içinde birkaç küçük grup oluşturan çocuklar, resimden harfleri tanıma çalışmasına kadar birçok değişik proje üzerinde çalışır. Bu grup çalışmaları hem sabah hem öğleden sonra olmak üzere genellikle günde iki kez yapılır. Grup becerisi. Tüm sınıf bazen bir hikâye anlatımı bazen de bir ders öğrenimi esnasında büyük bir grup aktivitesi oluşturur. Bu gibi tüm grup aktiviteleri günde iki kez yapılır. Öğle yemeği. Dinlenme zamanı. Hem sabah kahvaltısı hem de öğle yemeği sonrası iki kez olmak üzere tercihen okul dışında yapılır. Uyku zamanı. Birçok anaokulu sınıfı, oturma veya öğle uykusu zamanı için vakit ayırır. Özel sınıf. Anaokullarının büyük bir kısmı her gün özel bir sınıf açarlar ve çocuklar bu sınıfta resim, müzik, jimnastik ve fen bilgisi gibi dersler görürler. Okul bitimi zamanı. Birtakım ev ödevleri ve ebeveynlere iletmeleri için bazı notlar verilir. Çocuklar sınıftan ayrılmadan önce eşyalarını toplar.