Hiper IgM sendromu
Etkilenen hastalarda, IgG, IgA ve IgE üretiminde defekt varken IgM ve IgD üretimi yapılabilmektedir.
Temelde bir CD4+ T hücre hastalığıdır ve CD4+ T lenfosit yüzeyindeki CD154’de (CD40L) mütasyon söz konusudur (bu molekül CD4+ T ve B hücreler arası bağı kurar; B lenfosit yüzeyindeki CD40 a bağlanır; Xq26’da yerleşmiştir).
Sonuçta CD4+ T lenfositler ile B lenfositler arasında CD154 (CD40L)-CD40 bağlantısı kurulamaz. Bu nedenle B lenfositlerinde antikor ağır zincir değişimi gerçekleşti rilemez ve B lenfositlerde 19 G, A. E üretimi yapılamaz. IgM ve IgD yapımı ise artar.
X’e bağlı formlarda erkek hastalarda piyojenik enfeksiyonlar ve P. carinii sık izlenen hastalık nedenleridir.
IgM antikorları otoimmün hemolitik anemi, trombositopeni ve nötropeniye neden olabilir.
Yaşlı hastalarda barsaklar poliklonal IgM üreten plazma hücrelerinin kontrolsüz proliferasyonu ile enfiltre olabilir, bu ölümle sonlanabilir.
Di George sendromu
Gestasyonun 8. haftasından önce 3.ve 4. farengial yarık gelişimindeki hasar sonucu gelişen, mültiorgan tutulumlu kongenital, non-familial bir hastalıktır.
Olguların %90’lnda 22q11 delesyonu saptanır. Başlıca bulguları şunlardır;
● Timik hipoplazi veya aplazi: T hücre yetersizliği ve hücresel immünitenin kaybına neden olur.
● B ve plazma hücreleri ayrıca lg seviyeleri genellikle normaldir.
● Paratiroid hipoplazisi: anormal Ca++ regülasyonu ve sonuçta hipokalsemik tetani ile sonuçlanır.
● Kalp ve büyük damarlarda kongepital defekt (prognozu belirler).
● Dismorfik yüz
Hastalarda üst solunum yolunda skuamöz karsinom gelişme olasılığı (az oranda) artmıştır. Hastalar fetal timus veya timik epitel transplantasyonuyla tedavi edilir.
Çocuk 5 yıl yaşarsa T hücre fonksionu normale döner.
Ağır kombine immün yetersizlik hastalığı (SClD)
Heterojen bir hastalıklar grubudur. Etkilenen çocukta ağır ve yaygın oral kandidiasis, yaygın bebek bezi döküntüsü ve gelişme geriliği saptanır.
Bazı çocuklarda doğumdan sonra transplasental geçen, maternal T lenfositleri graft-versus-host hastalığına neden olur ve çocukta tipik morbiliform döküntüler izlenir.
Sıklıkla T hücre defekti ve buna sekonder gelişmiş humoral defekt söz konusudur; sonuçta hastalar T ve B hücre fonksionlarında defekt bir aradadır ve lenfopeni ile karakterizedir.
X’e bağlı hastalar (ağır kombine immün yetersizlik tabloları içinde en büyük grup), erkeklerde çok daha sıktır
ve bir kaç sitokin reseptöründe rol alan “Ortak” g zincirinde mutasyon (IL-2, ILA, IL-7, IL-9, IL 11 ve IL-15 reseptörlerinde yer alan) izlenir.
T hücre sayısı büyük ölçüde azalmıştır, B hücreleri ise normal sayıdadır fakat antikor sentezi büyük oranda azalmıştır. Timus küçük ve az miktarda lenfoid hücre içerir.
Otozomal resesif formdaki ağır kombine immün yetersizlik hastalarının %50’sinde, eritrositler ve lenfositlerde adenozin deaminaz (ADA) enzim kaybı ve bunun sonucunde lenfositler için toksik olan deoksiadenozine ve deoksi-A TP metabolitlerinde lenfositler içinde birikim izlenir. T ve B hücre matürasyonu bozulur.
Olgularda lenf nodu, dalak, tonsil ve appendikste lenfoid doku bulunmaz (Bruton’da sadece B lenfositler yokken burada hem B hem T lenfositi yoktur). Antikor sentezi yoktur. Hücresel yanıt yoktur. Candida, P.Carinii, psödomonas, CMV ve varisella sık etkenlerdir.
Ağır kombine immün yetersizlik hastalarında hayatın ilk bir yılı içinde fırsatçı enfeksionlar nedeniyle ölüm izlenir.
Ağır kombine immün yetersizlik hastalarında kemik iliği transplantasyonu tek tedavi yoludur.
Wiskott-Aldrich sendromu
X’e bağlı resesif bir hastalıktır. Karakteristik olarak hastalarda trombositopeni, ekzema ve rekürrent enfeksiyonlar izlenir. Timus normal görünümde fakat periferik lenfoid dokularda T hücre sayısı azalmıştır ve hücresel immünitede defekt vardır. Antikor cevabı ve B hücre fonksiyonu değişkendir (sıklıkla IgG normal, IgM düşüktür), özellikle polisakkarid antijenlere antikor cevabı kötüdür.