İzvit yaylasında yapılan savaş 1101 yılının Ağustos ayının son on günleri içinde Haçlıların ikinci ordusunun bitişi demek oluyordu. Diğer yandan “Mağlup Nevers kontu, kardeşi Robert, bayraktar Guillaume ve bütün maiyetiyle birlikte savaş alanından kaçmış, fakat Türkler bunları Ermenek (Germanikopolis) şehrine kadar arkalarından kovalamışlardı.
Ermenek'e kaçan kont ve şövalyeler, böylece bütün yayaları Türklerin kılıçları altında ölüme terk etmiş oldular.”[1]
-1101 Yılı Üç Ayrı Haçlı Ordusunun Yürüyüş Yolları
“Yapılan savaşta Haçlılar tam bir yenilgiye uğratıldı ve hepsi kılıçtan geçirildi. Sadece Kont Guillaume ve bazı şövalyeler Bizans’ın elinde bulunan Germanikopolis (Ermenek) Kalesi’ne sığınarak canlarını kurtarabildiler.”[2]
Konya’dan uzaklaşan neresi olduğu henüz bilinmeyen “Savaştan ilk kaçan kontun bayraktarı "Nonante şehrinden" Guillaume olmuştu.
Bu savaşta atılan oklarla, kılıç ve mızrak darbeleriyle iki taraftan da pek çok kişi ölmüştü. Sadece dağlara, sık ormanlara kaçabilen 700 kişi canını kurtarabilmişti.”[3] derken “Nonante şehri” henüz bilinmiyor ama Altıntaş ile İzvit Yaylasındaki Sorkun ve Aney düzlüğünde yapılan savaşlar kastedilmiş olamaz mı?
Altıntaş ile Sorkun arasında yerleşim yeri kalıntısı olarak Aşağı Çağlar yaylasında Dedeli mevkiinde bulunmaktadır. Henüz adı da bilinmeyen antik kent kalıntılarıdır.
“Haçlıların bu savaştaki yenilgisini, Türk ordusunun sayıca çok üstün olduğuna bağlamaktadır. Biz bu görüşe katılmıyoruz. Çünkü aynı Türk ordusu, Konya'ya varmadan önce yolda yakaladığı ve üç gün savaştığı bu orduyu yenememişti.
Kazanılan bu zafer, Türk ordusunun sayıca üstünlüğünden ziyade, Sultan Kılıç Arslan'ın uyguladığı - haçlıları yürüyüşleri sırasında aç ve susuz bırakıp mümkün olduğunca güçten düşürmek - stratejisi sayesinde elde edilmişti.”[4]
“Kılıç Arslan aynı taktiği Lombard ordusuna karşı da tatbik etmişti ve görüleceği gibi üçüncü haçlı ordusunu da, aynı stratejiyi uygulayarak hezimete uğratacaktır.
Ayrıca, Nevers kontunun yenilgiye uğradıktan sonra Toros dağları üzerinden Ermenek (Germanikopolis) 'e kaçmış olması da, onun Ereğli'ye doğru gitmediği konusundaki görüşümüzü doğrular.”[5]
“Albertus, bir sonraki babında ise son derecede yorgun, hazinesinden ve parasından hiç bir şey kurtaramadan bunları Türklerin eline bırakıp kaçmış olan Nevers kontunun Germanikopolis şehrine geldiğinde, orada surları korumak üzere yerleştirilmiş imparatorun askerleri olan Turkopol'leri bulduğunu, kendisini Aziz Andreas Kalesine ve oradan da Antakya'ya götürmek üzere binbir rica ve yüksek ücret teklif ederek bunlardan onikisi (12) ile anlaştığını, fakat Turkopollerin konta verdikleri sözü tutmayıp, aksine yolda kontu ve arkadaşlarını soyup onları çıplak ve yaya bir halde çorak ve yolsuz arazide bıraktıktan sonra geri döndüklerini, ancak her şeyden çok Hristiyan ordusunun imha edilmiş olmasından dolayı son derecede üzgün ve yıkılmış olan kontun, başına gelen her türlü felakette sabır gösterdiğini, bundan sonra sefalet içinde ve zorlukla yoluna devam edip, nihayet Antakya'ya ulaştığını söyler.”[6]
Kaynak taramalarında 1101 yılı Haçlı Seferleri ya iki ordu ya da İkinci Haçlı Seferi içinde değerlendirildiği görülmüştür. Onun için 1101 yılı 2.ordusunun Ereğli’ye yöneldiğini verirler. Oysa ikinci ordu ağustos ayı içinde savaşlara giriştiği görülürken, aşağıda ayrı bir bölümde Akşehir, İsmil, Karapınar üzerinden geçip Ereğli’ye ulaşan 1101 yılı 3.Haçlı ordusunun Eylül ayı içinde Ereğli’de savaşa girmiş ve hazin sonu yaşamışlardır. Konu ayrı bir başlıkla bu bölümden sonra aktarılacaktır.
Yukarıda vermiş olduğum alıntılar sonrasında İzvit Yaylasında yapılan savaştan sonra savaşı yöneten Nevers kontunun çok az mahiyetiyle savaş meydanından kaçmasıyla geride kalanların cesetleri savaş meydanına serilmişlerdir.
Bu savaştan sonra bazı kaynaklar Konya’dan hareket ettikten sonra yapılan savaşta 700 kişinin, kimi kaynaklarda da 12 kişinin kaçarak Ermenek Kalesine ulaşabildikleri aktarılmıştır.
Yaptığım bu araştırma için edindiğim sonucun 12 kişinin Ermenek Kalesine ulaştığının doğru olması muhtemeldir.
Nedeni ise; Nevers kontunun Ermenek Kalesinde Kralla maddi karşılık verilerek yapılan anlaşmada kalede paralı askerlik yapan Hristiyan Peçenek ve Varsak Türklerinden oluşan manganın Nevers kontunu ve mahiyetindekileri Hatay’a götürmek üzere yola çıktıkları belirtilir.
Lakin bu 12 Türkopol olarak adlandırılan manga çorak ve düzlük bir arazide (Mut ovası olduğu akla yatan ova olduğu rahat bir şekilde anlaşılmaktadır.) Nevers kontu ve mahiyetini çırılçıplak soyarak salıverdikleri tekrar geri döndükleri nakledilir.
O halde 700 kişi olduğu aktarımı akla ve mantığa ters düşer. Lakin 12 kişi olduğu ise akıl ve mantık sınırları içindedir. 12 kişi diğer 12 kişiyi rahatlıkla çırılçıplak soyup salıverebilir.
Araştırma
Durmuş Ali Özbek
________________________________________
[1] Prof. Dr. Işın Demirkent, 1101 Yılı Haçlı Seferleri, s.46
[2] https://acikders.ankara.edu.tr/mod/resource/view.php?id=71541 dosyasının HTML sürümüdür
[3] Prof. Dr. Işın Demirkent, 1101 Yılı Haçlı Seferleri, (Runciman (II, s. 22),[4],s.46, [5],s.s.47 [6] s.47, 48