İşlemci Nedir?
İşlemci (CPU), bir bilgisayarın merkezi işlem birimidir ve bilgisayarın tüm hesaplama ve işlemlerinin yürütülmesinden sorumludur. İşlemci, verileri ve komutları alır, yürütür ve sonuçları geri döndürür.
Bir işlemci, birçok çekirdek (core) içerebilir. Her çekirdek, ayrı bir iş parçacığı (thread) yürütebilir, bu nedenle çoklu işleme yapabilir. Örneğin, bir dört çekirdekli işlemci, dört ayrı iş parçacığı üzerinde çalışabilir ve daha hızlı bir işlem yapabilir.
İşlemcilerin hızı, saat hızı olarak ifade edilir ve genellikle gigahertz (GHz) cinsinden ölçülür. Daha yüksek saat hızları, işlemcinin daha hızlı çalışacağı ve daha iyi performans sağlayacağı anlamına gelir.
İşlemciler, bellek (RAM), depolama birimi (hard disk veya SSD) ve diğer donanımlarla birlikte çalışır ve bir bilgisayarın performansını belirler. İşlemcinin hızı ve diğer faktörler, bir bilgisayarın fiyatını da etkiler.
İlk işlemci Ne Zaman Bulundu?
İlk işlemci olarak kabul edilen cihaz, 4 Şubat 1945 tarihinde çalışan ENIAC (Elektronik Sayısal Entegreleyici Hesap Makinesi) isimli bilgisayardır. ENIAC, John W. Mauchly ve J. Presper Eckert tarafından geliştirilen bir bilgisayar olup, II. Dünya Savaşı sırasında topçu menzil tablolarının hesaplanmasında kullanılmıştır. ENIAC, tüm bileşenleri bir arada olan büyük bir bilgisayardı ve bugünkü işlemcilere benzer şekilde çalışıyordu, ancak işlemci terimi o dönemde kullanılmıyordu. ENIAC, modern bilgisayarların temellerini oluşturmuştur ve ilk işlemci olarak kabul edilir.
İşlemcilerin Türleri Nelerdir?
Intel ve AMD işlemciler: Kişisel bilgisayarlar için en yaygın işlemci türüdür.
ARM işlemciler: Mobil cihazlar (akıllı telefonlar, tabletler) ve gömülü sistemler (televizyonlar, ev aletleri, arabalar) gibi düşük güç tüketimli cihazlar için tasarlanmış işlemcilerdir.
FPGA (Field-Programmable Gate Array): Bu tür işlemciler, programlanabilir mantık bileşenleri kullanılarak özelleştirilebilir ve özel amaçlar için tasarlanmıştır.
GPU (Graphics Processing Unit): Bu tür işlemciler, görsel işleme görevleri için özel olarak tasarlanmıştır, özellikle oyunlar ve video işleme gibi görsel yoğun uygulamalar için kullanılır.
DSP (Digital Signal Processor): Bu tür işlemciler, ses, görüntü, veri iletişimi ve diğer dijital sinyallerin işlenmesi için özel olarak tasarlanmıştır.
RISC (Reduced Instruction Set Computing): Bu tür işlemciler, daha az sayıda işlemci komut seti kullanarak daha hızlı işleme yapmayı hedefleyen bir mimariye sahiptir.
CISC (Complex Instruction Set Computing): Bu tür işlemciler, daha fazla sayıda işlemci komut seti kullanarak daha karmaşık işlemleri gerçekleştirmeye odaklanır.