ATOPİK DERMATİT
Atopik dermatit nükseden bir seyre sahip yaygın bir kronik dermatittir ve yoğun kaşıntıya neden olur. Herhangi bir yaşta meydana gelebilir, ancak sıklıkla 5 yaştan önce meydana gelir. Hastalık kalıtsal eğilime bağlıdır, ancak klinik belirtileri aeroalerjenler, gıda alerjenleri, sigara dumanı, ter, tahriş edici maddeler ve ayrıca stres ve depresyon gibi faktörler tarafından tetiklenir. Atopik dermatitte üç aşama vardır: bebeklik, çocukluk ve yetişkinlik. Atopik dermatit hastalarının %80’inden fazlası geç çocukluk veya ergenlik dönemi sırasında alerjik rinit veya astım ortaya koyar. Hastaların büyük bir çoğunluğu çocukluk veya ergenlik döneminde cilt iyileşmesi ortaya koyar, ancak çocukluk döneminde atopik dermatit geçiren hastaların %40’ı hastalığı yaşamaya yetişkinlik döneminde de devam eder veya daha sonra bu hastalık nükseder.
Atopik dermatitin başlıca belirtisi şiddetli kaşıntıdır. Kaşıntı beraberinde kızarıklığı, şişliği, çatlamayı, sulanmayı ve sonuçta kabuklanma ve pullanmayı getirir.
Kaşıntı genellikle geceleri daha şiddetlidir.
Süt çocukları ve küçük çocuklarda kaşıntı genellikle saçlı deride, yüzde, kolun ve bacakların dış yüzeyindedir.
Büyük çocuklarda ve erişkinlerde ise kol ve bacakların iç yüzeyleri, dirsek ve dizin arkası tutulur.
Çoğunlukla ilk cilt belirtileri kırmızı zemin üzerinde küçük pütürcükler (papül) ve içi su dolu kabarcıklardır (vezikül).
Bu aşamadan sonra lezyonlarda kabalaşma ve soyulma görülebilir.
Çoğu kişide, hastalığın alevlenme dönemleri ve onları takip eden cildin düzelip tamamen temizlendiği düzelme dönemleri vardır.
NEDEN OLAN FAKTORLER
Kimyasal maddeler
Bazı gıdalar
Alerjen maddeler (ev tozu akarı, hayvan tüyü, halı vb.)
Deterjanlar
Duygusal faktörler
Isı nem
Kuru cilt
Stres vb.
KONTAKT DERMATİT
1. İrritanlar: Deterjan ve çözücü gibi irritan maddeler derinin doğal yağ tabakasını yok ederler.Temas sıklığında artış olması ve derinin doğal koruyucu tabakasının kaybından dolayı dermatitlere neden olur. Bu tip kontakt dermatitlere neden olan en önemli faktör; irritan maddelerle maruziyet sıklığıdır. Özellikle nemli işlerde çalışanlarda örneğin hemşireler, temizlik işçileri, ahçılarda, irritanların teması ve etkileri artmaktadır.
Makine ve motor yağları, Deterjanlar, su, sabun, alkaliler, asitler (sülfürik asit, asetik asit, hidroklorik asit, nitrik asit), organik çözücüler (beyaz ispirto, dizel yağı, fuel oil, gaz, tiner, benzen, aseton, kuru temizleme sıvıları ), okside edici ajanlar (benzoil peroksit, sodyum hipoklorit), bitkiler (turunçgillerin kabuğu, sarımsak, baharatlar, soğan), fiziksel ve mekanik faktörler (sıcak, soğuk, rüzgar, nem, güneş ışığı), flasterler ve topikal ilaçlardır (katran, antralin, potasyum permanganat) ve sürtünme tahriş edici dermatite neden olabilir.
2. Allerjenler: Bunlar bağışıklık sisteminde özgün reaksiyonlara neden olur. Nikel, lastik, parfümler, kremler, kozmetikler, krom, kobalt, gümüş örnek olarak gösterilmiştir. Bu tip dermatitlere allerjik kontakt dermatitler denir. Bazen sebze ve meyvelerde bulunan bazı proteinler allerjik reaksiyonlara neden olarak kontakt dermatitleri alevlendirebilmektedir.
Kontakt dermatitler bulaşıcı bir hastalık değildir ve nedeni enfeksiyon değildir.
Kaşıntı en sık semptomdur.
Bazen el dermatitlerinde ellerde ve parmak sırtlarında ağrılı çatlaklar görülebilir.
Kontakt dermatit genellikle ellerde, kollarda, yüz ve bacaklarda görülmektedir.Yüzeyi kırmızı ve yangılı olabilir.Bazen küçük su toplayan yaralar görülebilir ve kaşıntı ile bunların açılıp sulantılı olduğu görülebilmektedir.
Kontakt dermatit aktif dönemini geçtikten sonra deri kalınlaşmış ve kuru olarak görülebilir, ağrılı küçük çatlaklar özellikle eklem bölgelerinde görülebilir
SEBOREİK DERMATİT
Seboreik dermatit kolaylıkla tedavi edilen yaygın bir hastalıktır. Bu hastalıkta saçlı deri, kaş, göz kapakları, kulak ve göğüs ortasında kırmızı pullu kaşıntılı bir döküntü gelişir. Ayrıca göbek deliği, kalçalar, koltuk altları, göğüs altları ve kasıklar gibi deri kıvrımları da tutulabilir.
Saçlı deride basit kepeklenme seboreik dermatitin en erken ve en basit belirtisidir. Bu durumun sonrasında perifoliküler eritem ve kızarıklık, kerpeklenme artışı ve bu alanların birleşerek yayılması izler. Bazan üst üste kalın tabakalar yapabilir. Eskidikçe daha iri, yaşlı skuamlarla tüm saçlı deriye de yayılabilir. Kronik olgularda enflamasyona bağlı saç dökülmesi görülebilir, fakat bu reversibl kabul edilen bir olayd›ı. Hastalığın etyolojisinde predispoze zemin üzerinde en önemli etken Malassezia furfur’dur.