Sual: lafla peynir gemisi yürümez atasözünün anlamı ve hikayesi ?
Sual: lafla peynir gemisi yürümez atasözünün anlamı ve hikayesi ?
Cevap:
Lafla Peynir Gemisi Yürümez
Çalışmayı sevmeyip sürekli konuşan insanlarla karşılaşmışsınızdır. Bu tip insanlar her nedense kendilerine bir iş verildiğinde işi yapmak yerine boş boş konuşup akıllarınca karşıdakine fikir vermeye çalışırlar. İşte Türkçe'mizde böyle insanlar için o kadar güzel sözler var ki...
Ünlü şairlerimizden Ziya Paşa bu tip insanlara "Âyinesi (aynası) iştir kişinin, lafa bakılmaz." demiştir. Yine böyleleri için " Lâfla peynir gemisi yürümez." deriz. Bu söz bir deyimdir. Bir işi bitirmeyen konuşarak çözmeye çalışanlar için söylenir.
Türkçe'mizde her deyimin bir hikâyesinin olduğunu bir önceki sayımızda anlatmıştık. Bulmacamızın şifresi de bu sayımızda anlatacağımız "Lâfla peynir gemisi yürümez." deyimi.
Bu deyimin de çok ilginç bir hikâyesi var. Bir zamanlar İstanbul'da Aksi Yusuf adında bir peynir tüccarı varmış. Bu tüccar çıkarcı ve cimri kişiymiş. Trakya'dan getirdiği peynirleri İstanbul'da satar, artanı da deniz yoluyla İzmir'e gönderirmiş. İzmir'de peynir fiyatları yükseldikçe elinde ne kadar mal varsa gemilere yükletir, ama taşıma ücretini peşin vermeyerek kaptanları yalanlarıyla oyalar durur.
- "Hele peynirler sağ sâlim varsın, istediğiniz parayı fazla fazla veririm" diye vaatlerde bulunurmuş. Birkaç kez aldanan gemi kaptanlarından birisi yine İzmir'e doğru yola çıkmak üzere iken sinirlenmiş ve şöyle demiş.
- Efendi, tayfalarıma para ödeyeceğim. Gemimin kalkması için masrafım var. Parayı peşin ödemezsen Sarayburnu'nu bile dönmem.
Aksi Yusuf :
" Hele peynirler sağ salim varsın..." demeye başlayacakmış ki, Gemici:
-Efendi "Lâfla peynir gemisi yürümez." sözünü yapıştırıvermiş ve sözlerine "geminin yürümesi için kömür lâzım, yağ lâzım" diyerek devam etmiş.
Bu sözler üzerine Aksi Yusuf parayı ödemiş. O gün akşama kadar şu tek cümleyi sayıklayıp durmuş. "LÂFLA PEYNİR GEMİSİ YÜRÜMEZ HA!" bu söz daha sonra iş yapmayıp sadece boş konuşanlar için söylenmeye başlanarak deyimleşip güzel Türkçe'mize yerleşmiş.
Ercan KURBAN
Çok güzel bir hikaye paylaşım işime çok yaradı sağolun