Cuma namazından sonra camide bulunan cemaata seslenen Çeçenistan Devlet Başkanı Ramazan Kadirov, başlarından vurularak başkent Grozny'de yol kenarına atılan yedi kadının neden böyle bir ölümü hak ettiklerini anlatıyordu. Emrindeki güvenlik güçlerinin, bu ölümlerle bağlantısı olmadığını savunan Kadirov, "kötü yola düşmüş" bu kadınların, akrabaları tarafından öldürülmesinin normal olduğunu ve anlayışla karşıladığını söylüyordu. Kadirov bu cümleleriyle Çeçenistan'da "namus cinayetleri"ne onay veriyordu.
Rusya Federasyonu'na bağlı Çeçenistan Cumhuriyeti Devlet Başkanı Ramazan Kadirov'un, ülkesini şeriat kurallarıyla yönetme isteğinin altında önemli bir politik gerçek yatıyor. Kadirov bu yolla siyasi rakipleri olan İslamcı ayrılıkçıları zayıflatmayı hedefliyor. Çeçenistan'da Müslüman halkı, kontrol altında tutmak için Kadirov'un uyguladığı politikaların gerçek mimarı ise Moskova'da oturuyor. Bu kişi önümüzdeki mayıs ayında yeniden devlet başkanlığı koltuğuna oturacak Vladimir Putin'den başkası değil. Zengin petrol yataklarına sahip Çeçenistan'ı Rusya Federasyonu'nun bir parçası olarak tutmak isteyen Putin, bu konuda çok ince bir siyaset uyguluyor.
PUTİN'İN 'BÖL-YÖNET' STRATEJİSİ
Halkının neredeyse tamamı Müslüman olan Çeçenistan'da bağımsızlık yanlıları ve İslamcılarla tek başına mücadele edemeyeceğini anlayan Putin, böl ve yönet politikası izledi. Rusya'nın tam göbeğinde bağımsız Müslüman bir ülke istemeyen Vladimir Putin, bağımsızlık yanlılarını bertaraf etmek için Kadirov ailesiyle ittifak yaptı. Putin'in Kafkasya bölgesini elinde tutmak amacıyla oynadığı satrancı iyi anlamak için 2004 yılında bombalı bir saldırıda öldürülen Ahmed Kadirov ve oğlu Ramazan Kadirov'un hayat hikayesine bakmak gerekiyor.
'BİR ÇEÇEN 150 RUS ÖLDÜRSÜN' FETVASI
Çeçenistan'ın 1994-1996 yıllarında Rusya'ya karşı mücadele verdiği Birinci Çeçen Savaşı'nda başmüftü görevini yürüten Ahmed Kadirov, aynı zamanda Moskova'ya karşı gerilla mücadelesi veren bir liderdi. Oğluyla birlikte Rusya'ya karşı savaşan Kadirov, her bir Çeçen'in 150 Rus'u öldürmesi yönünde bir fetva vermişti. Boris Yeltsin yönetimindeki Rusya, 1994–96 yılları arasında Çeçenistan’a yönelik yaptığı başarısız operasyonun ardından 31 Ağustos 1996 tarihinde Çeçenistan'la masaya oturmak zorunda kaldı. Çeçenistan adına Aslan Maşadov ile Rusya adına Aleksandr Lebed arasında Çeçenistan’ın siyasi statüsünün 5 yıl içinde kararlaştırılacağına dair anlaşma imzalandı. Rus birliklerine ait savaş uçakları Çeçenistan’dan çekilme sürecinde başkent Grozni'yi ağır bombardımana tuttu ve bunun sonucunda binlerce sivil hayatını kaybetti.
BABA VE OĞUL HALKINA İHANET ETTİ
Rusya'daki siyasi istikrarsızlık ve ekonomik dar boğaza, Devlet Başkanı Boris Yeltsin'in hastalığı da eklenince ülke yönetilemez hale gelmişti. Söz konusu şartlar sıradan bir bürokrat olan Vladimir Putin'in yolunu açtı. Çeçenistan'ın Rusya'nın bir parçası olduğunu savunan Putin, 1999'de önce başbakan yardımcısı, kısa bir süre sonrada başbakan oldu. Dağıstan'da 1999 Ekim ayındaki direnişi Çeçen kökenlilerin başlattığını iddia eden Rusya, yeniden Çeçenistan'a girdi. Birinci Çeçen Savaşı'nda Rusya'ya karşı gerila mücadelesi veren Ahmed Kadirov ve oğlu Ramazan Kadirov, Çeçen davasına ihanet ederek Moskova'nın tarafına geçti.
STADYUMDA BOMBALI SALDIRI
Rusya ile birlikte ayrılıkçı Çeçenlere karşı savaşan Ahmed Kadirov, Rusya'da devlet başkanlığı koltuğuna oturan Vladimir Putin tarafından bu ülkedeki yönetimin başına getirildi. Baba Kadirov Çeçenistan'da siyasi boşluğu doldururken, henüz 24 yaşında olan oğlu Ramazan Kadirov, bin 500 kişiden oluşan bir paramiliter orduyla, Çeçen direnişçilere karşı savaşıyordu. Kadirov bir yandan direnişçilerle savaşırken aynı zamanda Rusya adına müzakereleri de yürüyordu. Baba Ahmed Kadirov 2004 Mayıs ayında Grozni'de bir stadyumda Zafer Günü etkinlikleri yapıldığı sırada bombalı bir saldırıda öldürüldü. Kadirov'un öldürülmesinden saatler sonra Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Ramazan Kadirov'u yanına alarak devlet televizyonuna çıktı. Ramazan Kadirov'a devlet madalyasını takdim eden Putin, onu Çeçenistan'ın yeni lideri olarak ilan etti.
OĞUL KADİROV LİDERLİĞE HAZIRLANDI
Ancak Çeçenistan'daki yasalara göre 30 yaşından küçük olanlar devlet başkanı olamıyordu. Kremlin bir yandan Ramazan Kadirov'u Çeçenistan'da geleceğin lideri olarak hazırlarken, diğer taraftan dönemin Çeçenya İçişleri Bakanı Alu Alkhanov'un devlet başkanı koltuğuna oturması için ortam hazırladı. Kadirov 30 yaşını doldurana kadar Alkhanov bu görevi yürüttü. 2006 Ocak ayında yapılan seçimlerde Ramazan Kadirov devlet başkanı koltuğuna otururken, Putin, Alkhanov'u Rusya'da adalet bakanı yardımcılığına getirdi.
KORKU İMPARATORLUĞU KURDU
Çeçenistan'da 2000 yılından sonra göreceli olarak bir istikrar ortamı sağlanırken, insan hakları alanında büyük ihlaller yaşanıyordu. Ramazan Kadirov 5 bin kişiden oluşan özel bir orduyla, ülkesinde adeta terör estiriyordu. Bazı muhaliflere bizzat kendisi işkence yapan Ramazan Kadirov, bir korku imparatorluğu oluşturarak ülkeyi yönetmeye başladı. Sadece Çeçenistan'daki muhalifleri öldürtmekle kalmayan Kadirov, kendisine rakip olarak gördüğü kişileri yurtdışında takip ettirerek katletti.
'AYAKLARINI YALATIYORDU'
Çeçen imam Salih Masayev işkence hücrelerinde yaşadıklarını Rus gazetesi Novaya'ya şu sözlerle anlatmıştı: “Benden 10 yaş küçük olan bir müftü yaptığım konuşmayı fazla agresif bulmuştu. İki gün sonra paramiliter giysili kişiler bizi durdurdu ve bir otobüse binmemizi istedi. Bu otobüs işkence hücremiz olmuştu. Orada bir aydan fazla kaldık, her türlü işkenceden geçtik. Korumalar bazen bizi Ramazan Kadirov’a götürüyordu. Ramazan Kadirov kendisinden af dilememizi ve ayaklarını yalamamızı isterdi."
MUHALİFLERİNİ TEK TEK ÖLDÜRTTÜ
Putin'in Çeçenistan politikasını ve Kadirov'un insan hakları ihlalleri ve işkencelerini çalıştığı Novaya gazetesinde sürekli gündemde tutan Rus gazeteci Anna Politkovskaya, bu çabalarının bedelini hayatıyla ödedi. Putin'in Kadirov vasıtasıyla Çeçenlere karşı "Kirli Savaş" yürüttüğünü savunan Anna Politkovskaya, 7 Ekim 2006 yılında evinin asansöründe ölü bulundu. İnsan hakları savunucusu gazeteci Politkovskaya'yı Ramazan Kadirov'un öldürttüğü iddia edildi. Kadirov bu iddialara her zaman şu yanıtı verdi: "Neden onu öldürteyim ki? Eğer öldürmüş olsaydım, babama yazılarıyla iftira attığı dönemlerde öldürtürdüm. O zaman yapmadım, şimdi niçin yapayım." Oysa Kadirov bu konuda doğruyu söylemiyordu. Anna Politkovskaya, Beslan'daki okul baskınında gelişmeleri izlemek için bölgeye gittiğinde uçakta zehirlenmiş ve daha önce birkaç defa suikast girişimlerinden kıl payı kurtulmuştu.
BAHÇESİNDE KAPLAN BESLİYOR
Evcil hayvan olarak bahçesinde aslan ve kaplan besleyen Ramazan Kadirov geçtiğimiz yıl ekim ayında 35'inci yaşını kutladığı doğum partisiyle gündeme gelmişti. Kadirov, doğumundan bir hafta önce yayınladığı genelgeyle, kendisine doğumgünü vesilesiyle hediye gönderen kamu görevlilerini görevden alacağını açıkça ilan ediyordu. Kadirov bu açıklamasıyla Çeçen halkının gönlünü kazanmaya çalışsa da, kendisine muhteşem bir doğum günü partisi organize etmişti. İki savaşta harap olmuş Grozni'yi yeniden imar etmek için kent merkezine "Grozny City" adıyla 40 katlı gökdelenler inşa ettirdi. İstanbul'daki Sultanahmet Camii'nden esinlenerek, Rusya Federasyonu'nun en büyük camisini Grozni'de yaptırdı. Kadirov, Çeçenistan'da refahı temsil eden bu projelerin açılışını kendi doğum gününe denk getirdi.
HOLLYWOOD'A PARA YAĞDIRDI
Doğum günü partisine Oscar ödüllü Hollywood yıldızları Kevin Costner, Hillary Swank ve "dostum" diye hitap ettiği vurdulu kırdılı filmlerin aranan yıldızı Jean Claude van Damme davet etti. Belçikalı Van Damme, sahneye çıktığında "Seni seviyorum Kadirov" derken, yüklü bir para karşılığında Çeçenistan'a gelen Hillary Swank, "İki gündür şehirdeyim. İnsanlar çok mutlu" açıklamasını yapıyordu. Kadirov'un doğum gününde bir konser veren ünlü kemancı Vanessa Mae'nin ise bu gece için 500 bin dolar aldığı ileri sürüldü. Doğum günü partisi öncesi yabancı gazetecilerle sohbet eden Ramazan Kadirov'a paranın kaynağı sorulduğunda, "Allah veriyor" dedikten sonra şu cümleyi eklemişti: "Paranın nereden geldiğini ben de bilmiyorum."
'KAFKASYA PUTİN'İN SONUNU GETİRECEK'
Oysa Rusya'da muhalefet Putin'i Kafkasya politikaları nedeniyle sert biçimde eleştiriyor. Hatta bazı uzmanlar, Çeçenistan'a karşı verdiği mücadele sayesinde devlet başkanı koltuğuna oturan Putin'in sonunu yine Kafkasya'daki çatışmaların hazırlayacağını iddia ediyor. Putin karşıtları, Kafkasya'ya aktarılan paralarla, Rusya'nın dünyanın öbür ucunda kendisine onlarca tatil cenneti satın alabileceğini savunuyor. Putin, Rusya'nın parasını Ramazan Kadirov gibi despot liderlere aktarmakla suçlanıyor. Yeniden devlet başkanı seçilen Putin'den Kadirov'un 17 milyar dolar mali destek istediği belirtiliyor. Çeçenistan'da yeni bir çatışma istemeyen Putin'in, bölgede istikrarı sağlamak için bu parayı vereceği de konuşulanlar arasında.
KADIN, ERKEĞİN 'MÜLKÜ'
Ramazan Kadirov ise, Rusya'dan aldığı mali destekle bir yandan halkın gözünü boyamak için çeşitli projeleri hayata geçirirken, lüks hayata olan tutkusundan asla taviz vermiyor. Kadirov'un her biri milyon değerinde olan onlarca lüks arabası bulunuyor. Güvenlik nedeniyle sürekli 50 araçlık konvoylarla yola çıkan Kadirov, Çeçenistan'daki iktidarını pekiştirmek için halkın dini duygularını kullanmaktan çekinmiyor. "Hayat kadınlarıyla" görüntüleri ortaya çıkan Kadirov, "namus cinayetleri"ni işleyenlerden övgüyle bahsediyor ve Rusya'daki yasalara aykırı olmasına rağmen "çok eşliliği" savunuyor. Kadınları, erkeklerin "mülkü" olarak gördüğünü defalarca ifade eden Çeçen lider Kadirov, kadının asli görevinin "çocuk bakmak" olduğunu söylüyor. Çeçenistan'da devlet dairelerinde ve kamuya açık bir çok alanda türban takılmasını zorunlu hale getiren Kadirov, ilkokullardan başlayarak çocuklara, belirlediği ilkelerini öğretiyor.
GULLIT UMUTLARINI BOŞA ÇIKARDI
Ramazan Kadirov, Çeçen halkını yönetmek için "dini duyguların" yanı sıra futbola da büyük yatırım yaptı. Ancak futbolda umduğunu hala bulmuş değil. Kadirov, Rusya 1. Ligi'nde mücadele eden Terek Grozni'nin başına dünyaca ünlü futbol adamı Ruud Gullit'i getirdi. Grozni'de büyük kutlamalar yapılarak karşılanan Gullit, takımın başında başarılı olamayınca, Çeçen lider tarafından ağır suçlamalarla karşı karşıya kaldı. Başkanlığını yaptığı Terek Grozni kulübünün internet sitesinde bir mektup yayınlayan Ramazan Kadirov, Gullit'i gece hayatına düşkün olmakla suçladı. Gullit'in takımı çalıştırmak yerine zamanını diskolarda ve barlarda geçirdiğini iddia eden Kadirov, kısa bir süre sonra Hollandalı efsane futbolcuyla yollarını ayırdı.