Yahudi Kale, Eşkıya Belgeleri
Yahudi kale, Dupni Vrah, Gubislav, Maçişte ve Zanoge köylerinin arasındadır. Kayın derenin içinden giderken derenin solundadır. Kalenin doğusunda bir Türk at nalı ve ibrik oyulmuştur. Burası çok zengin bir yerdir. Yukarıda kalenin batısında, bir kurşun uzaklıkta değirmen vardır.
Değirmenin kapısından güneşin doğduğu yöne doğru 10 adım sonra bir taş var, bu taşın yan tarafına 3 adet oluk oyulmuştur, her biri bir karış büyüklüğünde. Bu işaretin 3 adım kuzeyinde bir değirmen kovasında 60 okka altın vardır. Derenin yanından yol geçer, oluk işaretinden 60 adım uzaklıkta yoluk kenarında bir taş var, üzerine ayı ayağı izi yaptık. Bu işaret kapaktır, altında 300 adet altın var. Kalenin olduğu derenin yukarısında bir değirmen daha vardır.
Sofra Taşı
Batıda zavzek Koyonun mezarı vardır. Mezarın üzerinde bir sofra, üzerinde 3 çatal ve 3 kaşık 5 koma ortada bir tabakta 3 adet balık vardır. Sofranın batı yönünde 3 adım yürü kaz, şarap fıçısı içinde 150 okka altın, 100 okka gümüş bulacaksın. Bu para 15 kişiye yeter.
Aşağıda iki derenin birleştiği yerde solda bir kayalık var. Bir şapel (kilise) işareti var. İşareti kır, mağara açılacak. Mağarada işaret var, 7 kişi horo oynuyorlar. Bunlardan birinde demir kapının anahtarı var. Anahtar kafasını içinde 3 altın para ile birlikte. 3 oluk işaretli değirmenin üst tarafında yüksek bir kayalık var. Düz bir kayada insan eli şekli var. Bu kayayı kaldır, içeri gir. Demir kapılı mağara burasıdır. Paralar Roma parasıdır.
Kalenin olduğu kayınlık vadide bir su kuyusu var. Kuyunun yanında bir kayanın yan tarafında 7 delik var. Bu işaretten güneye doğra altı adım sonra boş bir alan var, 2 arşın genişlikte 3 arşın uzunlukta. Tam ortasında yarım arşın derinlikte bir şarap fıçısında 70 torba altın var. Kalenin girişinin tam karşısında iki küçük tepe var.
Yan tarafta bir kayada bir oluk ve 3 delik var. Bu tepelerin altı altın dolu. Buradan aşağıda, kayınlık vadide bir değirmen var, suyu kuyudan gelir. Değirmenden kaleye doğru 15 adımda düz bir kayada ayı ayağı izi var. Bu kapaktır, altında 300 altın var.
Yukarıdaki kale bir harman yeri büyüklüğündedir ve sadece bir yerden ulaşılır. Girişte bir kayada leğen ve ibrik var. Roma hazinesi bunların altında, dikkat burada birde engerek yılanı var.
Kalenin yakınlarında 3 adet kazık var. Kalenin girişinde su çıkarttıkları iki oluk var. Değirmenin karşısında bir kayalıkta insan kafası var. Kapaktır, altında 8 okka altın var. Kafanın üst tarafında mağara var. İçinde su kaynağı var. Mağaranın önünde yeşil bir ağaç var. İki derenin birleştiği yerde büyük derenin orda bir kazık ve bir kuyu var. Bu kazık (yığma demek istiyor belki) altın dolu.
Burmalı Kayalar
Gabrovo dan çık batıya doğru git. Burmalı kayalar ordadır. Bu kayalarda büyük bir delik göreceksin. Girebilmek için köprü yapmalısın. Açık üç delik var. Bu deliklerden birine kızlar bakar. Bunları gördüğünde kızlarla delikler arasına bakmalısın. Taş yığını var, üzerinde de siyah bir taş. Taşların altında büyük bir plaka taş var. İki kişi zor kaldırır. İlk girdiğinde zor yürürsün, sonra kolaylaşır.
Oradan 150 adım sağ ve sola dön. Duvarda küçük bir raf var. Rafın altında murç ile kazınmış tavuk ve ok var. Ok yönünde ilerle. Küçük içi su dolu bir kuyu var. Suyu akar. Elini içine sok, pirinç bir halka yakalayacaksın. Kendine doğru çek, bir kaya düşecek. Kayadan sonra büyük bir bataklık göreceksin. Bu bataklıkta bir merdiven var. Bu merdiven önce aşağıya indirir, sonra çıkartır. Su çok soğuktur. Girdiğinde çok büyük bir hazine göreceksin. Altın resim ve kitaplar duvarda sıralıdır. Meşin torbalar içerisinde çok sayıda altın vardır. Bu bahsedeceğim yer çok zor bulunur. Bu nedenle alçakta 9 basamak aramalısın. Basamak doğaldır. Oradan iki pirinç halka yanına ineceksin. Halkaların arasında dur, aşağıya bak. Bir göl göreceksin. Bu, göl değil kaynaktır. Halkalardan 50 adımda bir oturak yaptık. Kapalıdır. Oradan doğuya bakacaksın.
Doğuda bir taş yığını olacak. Taşa oyulmuş, yığını nişan alan bir silah göreceksin. Üstünde küçük bir haç olan bir taş var. Şimdi, taş plağı bul. Kaldırdığında merdivenlerden aşağıya in. Aşağıda altın tezgahta dokuyan altından bir kız göreceksin. Sakın yaklaşma, orada dur. Sol tarafında bir kol var, iki elle aşağıya indir. Delik açılacak. Aşıda büyük bir su var. Kenarından dolaş içeriye gir. Bir silah var. Ağzından 7 bakır tel geçer. Bu teller 7 ayrı tuzak içindir.
Şimdi dışarıya çık, yukarıdaki açıklık alana git. Sağ taraftaki dar patikadan git. Kilise yukarıdadır. 40 arşın uzun, 18 arşın genişliğindedir. Girişte, sunağın önünde beyaz mermer taş var. Altı mağaradır. Büyük bir mahzendir.
Pek çok kattan geçilerek en alta inilir. Üst katlarda manastırın gereçleri var, altta hazine. Aşağıdan kolay girilir ancak çıkılamaz. Burada 3 büyük kandil, büyük altın haç, kandil, kadeh, çeşitli giysiler ve pek çok başka objeler var.
Not: Bu belge hangi eşkıya gurubuna ait olduğu bilinmemektedir. İlerleyen zamanda anlaşılması durumunda belirtilecektir. Kaynak : Define Sohbeti MendereS