Türkiye'den ABD, Almanya ve Fransa'ya tepki
Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan üç ayrı açıklamada ABD Başkanı Barack Obama ve Almanya Cumhurbaşkanı Joachim Gauck'un 1915 olaylarıyla ilgili ifadelerine ve Fransız lider Hollande'ın Erivan'daki törenlere katılımına tepki gösterildi.
Dışişleri Bakanlığı, Obama'nın 1915 olaylarıyla ilgili açıklamasının tek taraflı bir bakış açısını yansıttığını belirtti:
"ABD Başkanı Obama'nın 23 Nisan 2015 tarihinde yaptığı açıklamanın Türkler ile Ermenilerin ortak tarihlerinin acılı bölümünü adil bir hafıza temelinde değerlendirmekten çok uzak olduğunu üzüntüyle not ettik."
"Açıklamanın, I. Dünya Savaşı'nda yaşananların, Ermeniler kadar Türk halkı bakımından da hassasiyet taşıdığı gerçeğinden kopuk olması ve tek taraflı bir bakış açısını yansıtması sorunludur. Bu seçici ve tarafgir adalet anlayışını reddediyoruz."
"Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan'ın Başbakanlığı döneminde 23 Nisan 2014 günü yayınladığı taziye mesajı ile daha sonra Başbakanımız Ahmet Davutoğlu tarafından 20 Ocak 2015 ve 20 Nisan 2015 tarihlerinde yayınlanan açıklamalar konuya Türkiye'nin bakış açısını özenle yansıtan metinlerdir."
Obama 1915 olaylarıyla ilgili konuşmasında yaşananları Ermenice "büyük felaket" anlamına gelen "Meds Yeghern" ifadesiyle tanımlamıştı.
Bununla birlikte Obama, 'soykırım' teriminin yaratıcısı hukukçu Raphael Lemkin'e atıfta bulunmuştu. Ayrıca Obama, Papa Françesko'nun görüşlerini açıklamasından memnun olduğunu belirtmişti.
Obama konuşmasında şunları söylemişti:
"Osmanlı İmparatorluğu'nun Ermeni halkı sürgün edildi, katledildi ve ölüme yürütüldü. Tarihi anavatanlarındaki kültürleri ve mirasları silindi."
"Bu korkunç kıyımın temeline karşı Amerikan ve Ermeni halkları ortak insanlık bağıyla bir araya geldi."
Dışişleri: Türk halkı Gauck'un ifadelerini affetmeyecektir
Gauck'un sözleriyle ilgili açıklamadaysa "Türk halkının Almanya Cumhurbaşkanı Gauck'un ifadelerini unutmayacağı ve affetmeyeceği" belirtildi.
Açıklamada şu ifadeler yer aldı:
"Cumhurbaşkanı Gauck'un, hukuka ve tarihi gerçeklere aykırı şekilde, Türk milletine işlemediği bir suçu isnat etme hakkı yoktur."
"Türk tarihi ve kimliği, Türk-Alman toplumunun ayrılmaz bir parçasıdır. Bu kimliği karalamaya yönelik girişimlere bu toplumun fertleri sessiz kalmayacaklardır. Türk halkı, Almanya Cumhurbaşkanı Gauck'un bu ifadelerini unutmayacak ve affetmeyecektir."
"Önümüzdeki günlerde, 1915 olayları konusunda bir karar tasarısını ele alması öngörülen Almanya Federal Meclisinin, bu tarihi mesele konusunda tarafsız ve yapıcı bir tutum içerisinde olmasını, Türk-Alman ilişkilerine uzun dönem olumsuz yansımaları olacak bir yaklaşım sergilememesini temenni ediyoruz."
Almanya Cumhurbaşkanı Gauck, 1915 olayları için 'soykırım' ifadesini kullanmıştı.
Fransa'ya Erivan'daki törenlere katılma eleştirisi
Dışişleri Bakanlığı Fransa'ya ise hem Cumhurbaşkanı François Hollande'ın Ermenistan başkenti Erivan'daki törenlere katılımı hem de Fransa Başbakanı Manuel Carlos Valls'in açıklamarı nedeniyle tepki gösterdi.
Açıklamada şu ifadeler yer aldı:
"Fransa Cumhurbaşkanı Hollande, uzun süre öncesinden ilan ettiği üzere, 24 Nisan 2015 tarihinde Erivan’da düzenlenen ve iddia edildiği gibi geçmişte yaşanan kayıpların anılmasından çok, Türk kimliğine, tarihine ve toplumuna yönelik iftiraların dillendirildiği bir tören şeklinde cereyan eden etkinliklere iştirak ederek, Ermeni anlatısına verdiği desteğini tekrarlamıştır."
"Benzer şekilde, Fransa Başbakanı Valls bugün Paris’te, tarihten barış ve dostluk değil, husumet çıkarma üzerine kurulu bir etkinliğe katılarak tarihsel gerçekleri çarpıtan ve hukuku tahrif eden ifadeler kullanmıştır."
"Fransa'nın bu haksız ve tarafgir tutumu Türkiye tarafından reddedilmekte ve kınanmaktadır."