Ben gençken, 1980’ler on yıllık bir felaket gibi geldi. Futbolla ilgili bir dizi felakette televizyonda canlı olarak ödenen korkunç bir insan maliyetini izledik.
Sheffield’deki Hillsborough stadyumundaki reklam panolarında cesetlerin gerildiğini , Brüksel’deki Heysel’deki ileri geri teras çatışmalarının ölümcül bir ezilmeyi başlattığını, Bradford’daki yanan tribünden sakince yürüyen bir adam gördüm , tüm vücudu alev alev yanıyordu. Kalabalık felaketleri gençliğime egemen oldu.
Bir bilgisayar bilimcisi olarak işimin çoğu, etkileşimli birçok bileşenden oluşan karmaşık sistemleri modellemeye odaklandı. Bunlar DNA molekülleri , bir tabaktaki bakteriler , sosyal böcekler ve hatta insanlar olabilir.
Hillsborough’dan on yıllar sonra, Liverpool Üniversitesi’nde çalıştıktan ve o günün dehşetiyle ilgili ilk elden hikayeleri duyduktan sonra, meslektaşlarım ve ben dikkatimizi kalabalığın ezilmesi sorununa çevirdik. Bu konudaki ilk makalemiz, kalabalıkların hesaplamalı simülasyonlarında ezilmeyi nasıl tespit edebileceğimizi ele aldı.
Son dakika haberleriyle ilgili değil. Asılsız görüşler hakkında değil.
Son on yılda, temel bir soru üzerine çokça zaman harcadım: Kalabalığı anlamamızın nesi yanlış? Cevap, ortaya çıkıyor, çok fazla.
Bu , Güney Kore’nin Seul kentindeki Cadılar Bayramı’ndaki son trajik olaylarla bir kez daha vurgulandı . Ölü sayısı 156’da, yüzlerce yaralı var ve soruşturma devam ediyor. Ancak bu felaket, birkaç önemli noktayı keskin bir şekilde odak noktasına getiriyor.
Kalabalık felaketleri neredeyse her zaman önlenebilir
Güney Koreli yetkililer zaten başarısızlıklarını kabul ettiler , ancak bu nispeten sıra dışı. Olası yasal sonuçların yanı sıra , organize bir etkinlik bağlamı dışında bir aşkın yaşandığı Seul’de olduğu gibi, kalabalığı güvende tutmaktan kimin sorumlu olduğu her zaman açık değildir .
10 kişinin hayatını kaybettiği Astroworld, Texas olayından bir yıl sonra, kimin sorumlu olduğu konusunda tartışmalar hala devam ediyor . Güney Kore, diğer birçok ülke gibi , büyük etkinliklerin planlanması ve güvenli bir şekilde sunulması için yönergelere sahip olsa da, bu, tanımlanabilir bir organizatör olacağı varsayımını da beraberinde getiriyor.
Çok yoğun bir Tokyo caddesi.
Güney Kore’de durum böyle değildi. Polis olağan trafik, suç ve kamu düzeni işlevlerini yerine getirmek için görevlendirildi, ancak Itaewon bölgesine büyük bir insan akınıyla başa çıkmak için üst düzey bir plan olmadığı görülüyor ve erken uyarı işaretleri ya gözden kaçırıldı ya da göz ardı edildi .
Doğru planlama kesinlikle kamu güvenliğinin anahtarıdır. Yetkililerin, yalnızca belirli olaylar için değil, aynı zamanda çok sayıda insanın toplanma olasılığının bulunduğu her yerde potansiyel riskleri öngörmeleri gerekir. Alanların güvenli kapasitesini hesaplamak, kalabalık akışlarını tahmin etmek, kalabalıkların büyüklüğünü dinamik olarak değerlendirmek ve zeminde güvenli kapasitelerin aşılmamasını sağlamak, yapılması gereken minimum şeylerdir.
Temel olarak, önceki olaylardan ders almak ve doğru planların her zaman yerinde olmasını sağlamak önemlidir. Zor ve pahalı olacak, ancak hiçbir şey yapmamanın maliyeti çok daha kötü. İnsanlar çok sayıda bir araya gelmek istediği sürece riskler olacaktır ve sadece en iyisini umma lüksünü göze alamayız.
Yanlış dil sorunlara neden olur
Birçok medya kuruluşu olayı otomatik olarak “ izdiham ” olarak nitelendirdi. Bu, kalabalık hakkındaki en kalıcı yanlış anlamalardan biridir. Bu, bir hayvan sürüsünü akla getiriyor ve neredeyse bir kalabalık felaketi olduğunda, bunun nedeninin insanların panikleyip başkalarını bir şeyden kaçmak için çaresiz bir yarışta ezmeleri olduğunu düşünmeye şartlanıyoruz.
Ama bu neredeyse hiç olmaz . Stampede, hem yanlış olduğu hem de kurbanların bir şekilde suçlanacağını ima ettiği için büyük ölçüde sorunlu bir terimdir. Kalabalığın bir şekilde “ çılgın, kötü ve bilinmesi tehlikeli ” olduğuna dair süregiden “panik” mitine katkıda bulunur .
Hayat daha kentsel hale geliyor
Ne yazık ki, yakın gelecekte Seul ölçeğinde başka bir felaketin olması muhtemel. Hayat giderek kentleşirken, kalabalığı her zamankinden daha fazla anlamamız gerekiyor.
Bazı projeksiyonlar , 2030 yılına kadar dünya nüfusunun %60’ının şehirlerde yaşayacağını iddia ediyor. Zaten İsveç ve Portekiz büyüklüğünde bir banliyö ulusu, her iş günü Tokyo’ya girip çıkıyor .
Daha fazla insan şehirlere taşındıkça, insanların nasıl hareket ettikleri ve nasıl güvenli bir şekilde yönetilmeleri gerektiği konusunda çok düşünmek zorunda kalacağız. Kentsel tasarım ve planlama süreçleri zaten kalabalık biliminden içgörüler içeriyor, ancak daha geniş anlamda toplumların kalabalık yönetimine çok daha entegre bir yaklaşıma ihtiyacı var.
İnsan gruplarını, birbirleriyle ve çevreleriyle etkileşime giren insan “parçalarından” oluşan karmaşık, dinamik sistemler olarak anlamalı ve ne yazık ki hâlâ hâkim olan yorgun “mafya”, “damga” ve “panik” anlatılarının ötesine geçmeliyiz. kalabalık tartışmaları. Bu, fizik, bilgisayar bilimi, sosyal psikoloji, sosyoloji, kriminoloji, polislik ve politikadan yararlanan disiplinler arası bir yaklaşım için daha fazla destek gerektirecektir.
Toplumumuzun, sosyal düzeyde nasıl çalıştıkları, şehirlerimizi nasıl daha yaşanabilir yerler haline getirebilecekleri ve nasıl dayanıklılık, güvenlik ve refahta iyileştirmeler getirebilecekleri konusunda kalabalıkları çok daha derinden anlaması gerekiyor.