STRASBOURG - Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) silahlı kuvvetlerde disiplin amirlerince verilen cezaların yargı denetimine açılmasını istiyor. AİHM Ankara'ya bu çağrıyı Türk vatandaşı Ersin Pulatlı tarafından açılmış davada aldığı kararda duyurdu.
Pulatlı, 18 Nisan 2007 tarihinde çavuş rütbesiyle askerli yaptığı garnizonu izinsiz terk etmiş ve bu nedenle komutanı tarafından Askeri Ceza Kanunu'nun disiplin amirlerinin ceza salahiyetini düzenleyen maddesi temelinde bir hafta hapis cezasına mahkum edilmişti.
Söz konusu disiplin cezasının yargı denetimine açık olmadığı ve bu nedenle Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'ne aykırı olduğunu savunan Pulatlı, 2007 yılında Strasbourg Mahkemesi'ne başvurmuştu.
Davayla ilgili kararını bugün açıklayan AİHM; Pulatlı'ya yönelik disiplin cezasının emir komuta zinciri içinde ve kendisine karşı "bağımsız" nitelenemeyecek amiri tarafından verilmesinin ve bu karara sadece bir üst amir düzeyinde itiraz hakkı bulunmasının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin özgürlük ve güvenlik hakkıyla ilgili 5'inci maddesine aykırı olduğu sonucuna vardı.
‘YARGI DENETİMİ YAPISAL SORUN’
AİHM, askeri disiplin cezalarının yargı denetimine kapalı olmasının "yapısal" bir sorun olduğuna da işaret ederek, Ankara'dan bu soruna ivedi çözüm üretmesini istedi. Sorunun Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu'nun idari davalar ve yargı yetkisinin sınırıyla ilgili 21'inci maddesinden kaynaklandığını not eden AİHM, çözüm yolu olarak, Türk yargı sistemine askerlerin özgürlüklerinin elinde alınmasını gerektiren askeri disiplin cezalarının hukuksal güvenceye sahip bir otorite tarafından verilmesi veya kontrol edilmesini önerdi.
Ankara, karar gereği davacıya 9 bin Euro manevi tazminat ile 500 Euro mahkeme masrafı ödeyecek. Türkiye'nin karara olası itiraz için 3 ay süresi bulunuyor.
KAYHAN KARACA / ntvmsnbc