Berlin Duvarı Nedir?, Berlin Duvarı Yapılma Nedeni?, Berlin Duvarı Yıkılışı
Berlin Duvarı veya Almanca adıyla Berliner Mauer, Almanya’nın Doğu ve Batı diye ayrıldığı dönemde Doğu Almanya’dan Batı Almanya’ya kaçışları önlemek amacıyla Doğu Alman meclisinin kararı ile inşa edilmiş 46 km uzunluğundaki duvardır. Batı kültüründe yıllarca “Utanç duvarı” olarak anılan bu beton sınır, 9 Kasım 1989’da Doğu Almanya’nın, Batı’ya geçişleri serbest bırakmasıyla beraber yıkıldı.
Yapılışı:
- Dünya Savaşı´nı kaybeden Almanya ve başkent Berlin, Amerikan, Fransız, İngiliz ve Sovyet bölgesi olarak dörde bölündü. Bir süre sonra Amerikan, Fransız ve İngiliz bölgeleri benzer yönetim birimlerini birleştirirken, Sovyetler Birliği bu duruma karşı çıktı. Batı dünyası Sovyetler Birliği’ne karşı Almanya’yı yeniden inşaya başlayıp bir nevi komünizme karşı bir duruş sergilemek istedi. Sovyetler Birliği de bu girişim karşısında Doğu Almanya’da yeni bir rejim kurma çalışmalarına başladı.
Sosyalist ekonomiye sahip olan ve otoriter bir yönetimle idare edilen Doğu Almanya’dan Batı’ya kaçışlar mevcuttu ve bunların pek çoğu Berlin üzerinden gerçekleşiyordu. Kaçışların durdurulamaması üzerine, dönemin Sosyalist Birlik Partisi (SED) lideri Walter Ulbricht konuyu Sovyet liderlerine açtı ve onların da onayıyla bu kaçışları engelleyici bir duvar örme fikri ortaya çıktı.
Berlin Duvarı, Doğu Almanya meclisinin kararıyla, 1961 yılında 12 Ağustos’u 13’üne bağlayan tek bir gecede örülmüştür. Duvarın ilk hali geçişleri engellemeyince, duvar yükseltilmiş ve ilave tedbir olarak mayın tarlaları, gözcü kuleleri ve köpekli askerler getirilmiştir. Duvarın doğu tarafı, kaçmak isteyenlerin kolayca fark edilmesi için beyaz renkteydi. Buna karşılık duvarın batı tarafı ise grafitti ve çizimlerle kaplıydı. Tüm kontrol ve gözetlemelere rağmen, 5 bine yakın Doğu Almanyalı farklı yollar ile Batı’ya kaçmayı başardı. Duvarı aşmak isterken can veren de pek çok kişi oldu. Sayıları halen kesin olarak bilinmeyen bu kişilerin, en az 86 en fazla ise 238 kişi oldukları düşünülmektedir
Yıkılma Sebepleri:
Doğu Alman hükümeti yıkılana kadar Berlin Duvarı’nı, Doğu’nun sosyalizmini Batı’nın kapitalizminden koruyan bir kalkan olarak gösterdi. 1989 yılı başlarında isteyen Doğu Almanya vatandaşlarına diğer Doğu Bloğu ülkeleri olan Polonya, Macaristan, Yugoslavya ve Çekoslovakya’ya geçiş yapabilme izni verildi. Bu izinle beraber binlerce Doğu Alman bu ülkelerin başkentlerine akın etti.
9 Kasım 1989’da duvarın yıkılması kararı halka açıklanırken, duvarın her iki tarafında yıllardır bu anı bekleyen yüz binlerce insan toplanmaya başladı. Duvarın resmi olarak yıkımına 13 Haziran 1990’da, başlandı. Duvarın yıkılmasını takiben, Alman Demokratik Cumhuriyeti 13 Ekim 1990´da resmen sona ermiştir.
Popüler Kültürde Yeri:
Doğu-Batı Almanya döneminin önemli simgesi Berlin Duvarı, Ötekilerin Yaşamı, Berlin Mucizesi, Hoşçakal Lenin, Tünel ve Casuslar Köprüsü gibi pek çok filme konu olmuş ve popüler kültürde yerini almıştır.