Vitamin B5 (Pantotenik asit)
B5 Vitamini ayrıca pantotenik asit veya Pantotenat olarak da bilinir. Pantotenik kelimesi her yerde anlamına gelen Yunanca “pantou” kelimesinden gelmektedir. Neredeyse tüm yiyecekler az miktarda pantotenik asit içerir.
Pantotenik asitin başlıca görevleri şunlardır
Dekarboksile pürivik asidin, sitrik asit siklusuna girmeden önce asetil-KoA’ya çevrilmesi
Yağ asidi moleküllerinin çok sayıda asetil-KoA moleküllerine yıkılması
Pantotenik asidin yokluğu, karbonhidrat ve yağ metabolizmalarının her ikisini de depresyona uğratabilir.
Yağları ve karbonhidratları parçalayarak enerji üretilmesine yardımcı olur. Aynı zamanda sağlıklı cilt, saç, gözler ve karaciğeri destekler. İnsanlar yağları, proteinleri ve koenzim A’yı sentezlemek ve metabolize etmek için B5’e ihtiyaç duyarlar.
Besinleri glikoza dönüştürmek, kolesterol sentezi, seks ve stresle ilgili hormonları oluşturmak, kırmızı kan hücreleri oluşturmak.
Tüm B vitaminlerinde olduğu gibi, pantotenik asit de vücudun yağları, karbonhidratları ve proteinleri parçalamasına yardımcı olur, böylece vücudumuz onları enerji ve dokuları, kasları ve organları yeniden oluşturmak için kullanabilir.
Koenzim A
B5 vitamini koenzim A’nın sentezlenmesinde rol oynar.
Koenzim A, yağ asitlerinin sentezinde rol alır ve yiyecekleri yağ asitlerine ve kolesterolüne dönüştürmek için önemlidir.
Koenzim A ayrıca, vücut hücrelerinin içinde kimyasal mesajların iletilmesine yardımcı olan yağ benzeri bir molekül olan sfingozinin oluşturulması için de gereklidir.
Karaciğerin bazı ilaçları ve toksinleri güvenle metabolize etmesi için Koenzim A’ya ihtiyacı var.
Sindirim sistemi
B5 Vitamini sağlıklı bir sindirim sisteminin korunmasına yardımcı olur ve vücuda diğer vitaminleri, özellikle de B2 vitaminini kullanmada yardımcı olur. B2 Vitamini stresi yönetmeye yardımcı olur, ancak pantotenik asidin stresi azalttığına dair bir kanıt yoktur.
Cilt bakımı
Bazı çalışmalar B5 vitamininin cilt üzerinde nemlendirici olarak çalıştığını ve cilt yaralarının iyileşme sürecini arttırdığını göstermiştir.
Bir çalışma B5 vitamininin yüz sivilcesine yardımcı olduğunu ve diyet takviyesi olarak alındığında sivilce ile ilgili yüz lekelerinin sayısını azalttığını göstermiştir. Araştırmacılar, B5 diyet takviyesi aldıktan 12 hafta sonra “toplam lezyon sayısında anlamlı bir azalma” olduğunu belirtti.
Kolesterol ve trigliseritler
Bazı çalışmalar B5 vitamini alımının kolesterolü ve kan trigliseritlerini veya yağ seviyelerini düşürmeye yardımcı olabileceğini gösteriyor.
Romatoid artrit
Bazı araştırmacılar romatoid artrit hastalarının daha düşük B5 vitamini düzeyine sahip olduğunu bulmuşlardır. Ancak, bu sonuçları doğrulamak için daha fazla kanıt gereklidir.
B5 Vitamini Besin Kaynakları
- Et: Tavuk, hindi,, sığır eti ve özellikle karaciğer ve böbrek gibi hayvan organları
- Balık: Somon, ıstakoz ve kabuklu deniz ürünleri.
- Tahıllar: Tam tahıllı ekmekler ve tahıllar. Tam tahıllar iyi bir B5 vitamini kaynağıdır, ancak öğütme B5 içeriğinin % 75’ini kaldırabilir.
- Süt ürünleri: Yumurta sarısı, süt, yoğurt ve süt ürünleri.
- Baklagiller: Mercimek, bezelye ve soya fasulyesi.
- Sebzeler: Mantar, avokado, brokoli, tatlı patates, mısır, karnabahar, lahana ve domates.
B5 vitamininin diğer kaynakları arasında bira mayası, yer fıstığı, ayçiçeği tohumu, buğday tohumu, arı sütü ve yulaf ezmesi Pantotenik asit gıdada yaygın olarak bulunur.
Ancak işleme; örneğin konserve, dondurma ve öğütme işlemlerinde kaybolur. Yeterli miktarda alımın sağlanması için, gıdalar rafine değil taze yenilmelidir. Tüm suda çözünen vitaminlerde olduğu gibi, yiyecek kaynatıldığında B5 vitamini kaybolur.
Bilim adamları, kolonun astarındaki bakterilerin pantotenik asit üretebileceğini bulmuşlardır, ancak bu henüz kanıtlanmamıştır.