Altı Şapkalı Düşünme Tekniği Nedir?
Karakteriniz ve kişiliğiniz aldığınız kararları etkiler. Duygusal bir insansanız karar verirken de duygusal kararlar almanız normaldir. İyimser bir insansanız, olumsuz yanları düşünemeyebilirsiniz ki bu da sizi hatalı kararlar almaya yönlendirebilir. Benzer şekilde, çok temkinliyseniz ya da riskten kaçınıyorsanız, ortaya çıkabilecek fırsatları göremeyebilirsiniz.
Altı Düşünce Şapkası Tekniği olaylara farklı bakış açılarıyla bakmanızı sağlar.
1985’te Edward de Bono Altı Düşünme Şapkası adlı bir kitap yazdı. Bir doktor, yazar ve danışman olan Edward de Bono, her biri farklı renkli bu şapkalarla altı farklı düşünme şekli tanımladı. Her bir şapkayı takarken problemlere farklı açılardan bakarak değişik şekillerde düşünmeyi öğrenirsiniz.
BEYAZ ŞAPKA – Gerçekler
Beyaz şapka tarafsız ve objektif düşünmeyi temsil eder. Beyaz şapka, güncel bilgileri toplayıp, bu bilgileri analiz etmemizi sağlar. Elimizdeki mevcut verilere odaklanmamızı gerektirir. Bir dedektife benzetebiliriz. Nasıl ki bir dedektif önce bütün bilgileri toplayıp daha sonra bunları analiz edip tarafsız bir şekilde sunuyorsa beyaz şapka da bunu gerektirir.
Konu hakkında ne biliyorum?
Konu hakkında ne bilmiyorum?
Bu sorunu çözmek için hangi bilgilere ihtiyacım var?
KIRMIZI ŞAPKA – Duygusal
Kırmızı şapka kararlarınızı verirken sezginizi ve duygularınızı kullanarak düşünmeyi temsil eder. Ayrıca, başkalarının duygusal olarak ne hissedeceğini düşünmemizi sağlar.
Bu konu hakkında ne hissediyorum?
Yaptığım seçimle ilgili duygularım neler?
Duygulara dayanarak, bu sorunu çözmenin başka bir yolu var mı?
SİYAH ŞAPKA – Kötümser
Siyat şapka içinde bulunulan durumun eksik yönlerini, olumsuzluklarını ele alarak düşünmeyi temsil eder. Bir eyleme geçmeden önce riskleri görmek, kusurları tespit edebilmek için önemlidir. İnsanlar, sorunları önceden göremeyecek kadar olumlu düşünmeye alıştığından siyah şapka düşünce modeli önemlidir.
Bu fikir muhtemelen nasıl başarısız olabilir?
Bu fikrin en büyük kusuru nedir?
Olası riskler ve sonuçlar nelerdir?
SARI ŞAPKA – İyimser
Siyah şapka düşünme tekniğinin tersidir. Polyana şapkası diyebiliriz 😀 Olumlu düşünmenize yardımcı olacak düşünme tekniğidir. Kararın tüm faydalarını ve içindeki değeri görmenize yardımcı olur. Coşku ve iyimserliği temsil eder.
Sorunlara yaklaşmanın en iyi yolu hangisi?
Bunun işe yaraması için neler yapabilirim?
Bana uzun vadeli faydası nedir?
YEŞİL ŞAPKA – Yenilikçi
Yeşil Şapka yaratıcı düşünmeyi temsil eder. Özgürce düşünerek yeni olasılıkları keşfetmeyi, problemlere yaratıcı çözümler bulmayı hedefler. Yargılama ve eleştiriden uzak durulmalıdır.
Alternatif olasılıklar olabilir mi?
Bunu başka bir şekilde yapmamız mümkün mü?
Bu soruna başka açılardan bakabilir miyiz?
MAVİ ŞAPKA – Serinkanlı
Mavi şapka düşünme sürecinin düzenlenmesini ve kontrolünü temsil eder. Konunun sonuçları ortaya konularak özet geçilir.Durum analizi yapılan son aşamadır.
Başlangıç aşamasında neydik?
Şimdi neyiz?
Daha sonra ne olacağız?
Sevgiyle kalın….