Etiyopya Havayolları 15 Ağustos'ta Hartum-Addis Ababa seferini yaparken kokpitte uykuya dalarak inişi kaçırdığı belirtilen iki pilotu görevden uzaklaştırdı. Hava trafik kontrolünün yaklaşık 20 dakika boyunca iletişim kuramadığı pilotlar hakkında soruşturma açıldığı bildirildi.
Etiyopya Havayolları uçağın hava trafik kontrolü ile "iletişiminin geçici olarak kaybedildiğini" belirtti, ancak pilotların uyuyakaldığını doğrulamadı.
Havayolundan yapılan açıklamada "Söz konusu mürettebat görevden alındı ve ileri soruşturma bekliyor. Soruşturma sonucuna göre uygun düzeltici önlemler alınacaktır. Güvenlik önceliğimizdir ve olmaya devam edecektir" denildi.
FlightRadar24.com sitesinden elde edilen verilere göre Sudan'ın başkenti Hartum'dan havalanan Etiyopya Havayolları'na ait ET343 sefer sayılı Boeing 737-800 tipi uçak seyir irtifası olan 37 bin fite Addis Ababa'ya planlanan iniş saatinden bir saat önce ulaştı.
Etiyopya'nın başkentindeki Bole Havaalanı'na vardığında uçağın hala seyir irtifasında uçtuğu ve bu süre zarfında hava trafik kontrolünün pilotlarla iletişim kurmayı başaramadığı ve alarm verildiği bildirildi. Uçak bir süre sonra geri dönerek inişe geçti ve planlanan iniş saatinden 25 dakika sonra başarılı şekilde iniş yaptı.
Olayın çok endişe verici olduğunu belirten havayolu ulaşım uzmanları olayın sebebi olarak pilotların yorgunluğunu gösterdi.
Pilotların uyuduğu için inişi kaçırdığını bildiren havayolu taşımacılığı uzmanı Alex Macheras sosyal medya paylaşımında pilot yorgunluğunun uluslararası hava güvenliği açısından en büyük tehlike olduğunun altını çizdi.
Kısa uyku yorgunluk yönetiminin bir parçası
Uluslararası Hava Ulaşımı Birliği'ne göre (IATA) pilotların kısa süreli uykuya dalması "kontrollü dinlenme" olarak ifade ediliyor. Havayolu İşletmecilerinin Yorgunluk Yönetimi Rehberi'ne göre bu yöntem yorgunluğun giderilmesi için temel araçlarından bir olarak güvenli kabul ediliyor ve sıklıkla uygulanyor.
Rehberde "Uzun mesafeli uçuşlarda iki pilotlu mürettebatlar için uçuş koltuğunda planlanmış 40 dakikalık dinlenme ve ortalama 23 dakikalık uykunun iniş öncesi dikkati ve performansı arttırdığını göstermektedir. Kısa bir uyku dikkat ve performansı arttırır ve yorgunluk yönetiminde değerli bir risk önleyci stratejidir" deniliyor.
Ancak, Sudan ve Etiyopya arasındaki sefer sırasında yaşanan olayda iki pilotun birden uykuya daldığı iddiaları endişeye neden oldu. Pilotların uykuya daldığına ilişkin bu noktada açıklanan net bir bilgi yok.
Pilot yorgunluğu bu tür olayların en başta gelen sebebi olarak görülüyor. Geçmişte pilotların yorgun olması ufak başka olayların yaşanmasına neden olmuştu. Örneğin İtalyan Havayolları'na ait bir uçakta görevli pilotları Fransa üzerinde uyuyakalması terör korkusu yaratmıştı.
Havayolları pilotların yeterince dinlenmesini sağlamak amacıyla Yorgunluk Dinlenme Yönetim Sistemi'ni (FRMS) uygulamakla yükümlü. Fakat son dönemde yaşanan personel eksikliği birçok havayolu şirketinin pilotları maksimum kapasite ile çalışmaya zorlamasına neden oluyor.