Mut'a Nikahı
Soru: Mut'a nikâhı neye denir?
Cevap: Belli bir ücret karşılığında, belli bir süre için şahit şart olmaksızın cinsel yönden yararlanma ifade eden sözlerle yapılan nikâha denir.
İslâm'dan önce zina ve geçici bir zaman için evlenme yaygın idi. İlk müslümanları tedricen bu adetten uzaklaştırmak ve evlenme imkânı kavuşuncaya kadar kolaylık sağlamak üzere Hz. Peygamber (s.a.v) mut'a nikâhına izin vermiş, sonra yasaklamıştır. Bu izin ve yasaklamanın ardından Mekke'nin fethi yılında tamamen men edildiği anlaşılmaktadır. Sahabenin cumhuru ve mezhep imamları son yasaklamanın müebbet olduğu görüşündedir. İbn-i Abbas bunun, domuz eti gibi zarurete bağlı olduğunu ifade etmiş; kötüye kullanıldığını anlayınca bu fetvasından rucu ettiği de nakledilmiştir. Buna göre islâmî evlilik bir kaç günlüğüne gönül eğlendirmek ve tatmin olmak için değil, bir yastıkta kocamak, ço-luk-çocuk sahibi olmak, Allâh'a kulluk yolunda yardımlaşmak niyetiyle yapılır.
(Haramlar ve Helâller, s. 94.)
Muvakkat (Süresi Sınırlı) Nikâh
Soru: Muvakkat nikâh neye denir?
Cevap: Muvakkat nikâh, şahitler huzurunda belli bir süre için evlilik ifade eden.sözlerle yapılan nikâha denir. Bu nikâh muvakkatlık sebebiyle fasittir.
İmam Züfer'e göre muvakkatlık şartı geçersizdir. Akit ise süresiz olarak geçerlidir.
(Binaye, 4/101. Şafiîlere göre de muvakkat nikâh fasittir.)
Muvakkat Nikâh ile Mut'a Nikâhının Farkı
Soru: Muvakkat nikâh ile mut'a nikâhı arasındaki fark nedir?
Cevap: Muvakkat nikâhta şahit şart iken mut'a-da şart değildir. Ayrıca muvakkat nikâh, evlilik ifade eden sözlerle, mut'a nikâhı ise cinsel yönden yararlanma ifade eden sözlerle yapılır.
(Mecmau'l-Enhur, 1/331.)
Sigar Nikâhı
Soru: Sigar nikâhı neye denir?
Cevap: Sigar nikâhı, iki erkeğin birbirlerine kızlarını veya kız kardeşlerini her biri diğerinin mehri olmak üzere verip evlenmelerine denir.
Sigar nikâhı caiz değilse de geçerlidir. Bu durumda mehr-i misil lâzım gelir.
(Reddui-Muhtar, 3/106. Şafiîlere göre sigar nikâhı geçersizdir.)
Nikah ve Boşanma Risalesi
Hasip Asutay