Nereden aklına geldiyse.. İçimizden biri, muhtarlara verilen yeni görevi haberleştirirken, sayfanın kenarına ‘1984’ notunu düşmüş…
Haber şu: Muhtarlar artık hangi evde kimin yaşadığını, orada oturanların yasalara aykırı veya benimsenmeyen bir işle meşgul olup olmadıklarını takiple de görevli olacaklarmış…
İçişleri Bakanlığı bunun için bir genelge de yayınlamış.
Valiler başkanlığında her ay bir toplantı yapılacak.. toplantı basına kapalı olacak.. toplantıya kaymakamlar, il idare şube başkanları ile toplumun farklı kesimlerinden kişiler katılacak.. Ardından valiler sadece muhtarlarla toplanacak..
Devlet bu yolla uçan kuştan haberdar olacakmış..
‘Milli seferberlik’ ilân edildi ya, o da bunun içinmiş…
Haber bu.
E, 1984 bunun neresinde?
‘1984’, bilen biliyor, İngiliz George Orwell’in kara-mizah denilebilecek romanının adıdır. 1947 yılında yazılmıştır ve yazılmasından 40 yıl sonra ülkenin (İngiltere, kitapta Oceania diye adlandırılıyor) nasıl bir hal alacağıyla ilgili bir tür öngörüyü yansıtmaktadır.
Nasıl bir öngörü?
Wikipedia ‘denetleme’ başlığı altında kitabın buna ilişkin öngörüsünü şöyle özetliyor:
“Oceania’da yaşayanların, özellikle de parti üyelerinin, mahremiyetleri yoktur. Çoğu iki taraflı görüntüyü yansıtan ekranlı dairelerde yaşarlar; bu yolla her yaptıkları her an görülür ve dinlenir. Aynı türden iki taraflı görüntüyü yansıtan ekranlar çalışılan yerlerde ve kamuya ait alanlarda da vardır; gizli mikrofonlar o işe yarar. Yazılı iletişim muhatabına ulaştırılmadan önce hükümet tarafından açılır ve okunur. Düşünce Polisi sıradan vatandaş gibi davranan gizli görevlileri kullanır; yanlış eğilimlere sahip herkesi rapor ederler. Kuşkulu kişileri –hatta öz anne-babalarını– hükümete rapor etmekle çocuklar görevlendirilir. Denetim vatandaşları denetler ve en ufak kalkışma belirtisi, hatta ufacık bir yüz ifadesi bile derhal gözaltına alma ve tutuklama ile sonuçlanır. Bu yolla vatandaşlar (ve özellikle parti üyeleri) itaate zorlanır.”
Wikipedia böyle diyor demesine, ama İngilitere (Oceania) böyle mi oldu 1984 yılında?
Sonra İngiltere öyle olsaydı bile, bizimle ne ilgisi bulunabilir ki bizi bilip tanımayan bir romancının öngörüsününün?