Kalite Yönetim Sistemi, etkili bir yönetim sisteminin nasıl kurulabileceğini, dökümante edilebileceğini ve sürdürebileceğini göz önüne seren yönetim sistemidir. Gerek Avrupa Birliği, gerekse EFTA (Avrupa Serbest Ticaret Birliği) üyesi ülkelerde, geçerli olan Ürün Sorumluluğu Yönergesi, üreticilerin kusursuzluğunu belgelemesi zorunluluğunu getirmektedir.
Böylece ürün kalitesinden kaynaklanabilecek sorunlar Kalite Güvencesi Sistemi içerisinde başlangıçta önlenmektedir. TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi, etkili bir yönetim sisteminin nasıl kurulabileceğini, dökümante edilebileceğini ve sürdürebileceğini göz önüne sermektedir.
TS-ISO 9000 Kali̇te Standardları Seri̇si̇ Nedi̇r?
TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi, tedarikçi işletmeler bunların müşterileri ve Belgelendirme Kuruluşlarının kullanımı için yayınlanmış, ISO 9000 Kalite Standardları Serisi’nin tam bir çevirisidir. Bu standardlar tedarikçi işletmelerin uygulayacakları kalite sistemlerinde ne gibi şartlar arandığını belirtir. Bunlar, sadece birkaç firmanın değil, Türk Sanayisini oluşturan tüm işletmelerin yerine getirebilecekleri ve ihtiyaç duyabilecekleri genel şartları içeren uygulanabilir standardlardır. TS-ISO 9000 Kalite standardlarının şartları, sözkonusu işletmede çalışan işçi sayısına bağlı olmaksızın uygulanabilir. Bu standardlar, temel disiplinleri tanımlamakta, ürün veya hizmetlerin müşteri ihtiyaçlarını karşılamasını sağlayan prosedürleri belirtmektedir. TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi uygulamalarının yararı açıktır; maliyetlerinizin azalmasına yardımcı olarak, kaynaklarınızın verimli kullanımıyla kazancınızın artmasını sağlar. Kalite Sistemi uygulamakla kalitenin her aşamada oluşmasına güvence sağlamak öncelikle müşterilerinizi tatmin edecektir.
Kaliteyi Nasıl Tanımlıyoruz?
Kalitenin birçok tanımı yapılmıştır. TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi, amaca uygunluğa ve kullanımda güvenliğe yöneliktir. Birçok farklı tanımı bulunan kalite, TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi’nde “Amaca uygunluk ve kullanımda güvenlik” şeklinde tanımlanmıştır.
TS-ISO 9000 Kali̇te Standardlari Seri̇si̇’ni̇ Oluşturan Standardlar Hangi̇leri̇di̇r?
TS-ISO 9000 : Kalite Yönetimi ve Kalite Güvencesi Sistem Standardları Seçim ve Kullanım Kılavuzu : TS-ISO 900l, 9002, 9003’de verilen 3 modelin kullanım kuralları bu standarda verilmektedir.
TS-ISO 900l : Kalite Sistemleri-Tasarım/Geliştirme, Üretim, Tesis ve Hizmette Kalite Güvencesi Modeli; Bu standard, sözleşme özellikle tasarım gerektiriyorsa ve ürün şartları temel olarak performans terimleriyle belirtilmişse kullanılır.
TS-ISO 9002 : Kalite Sistemleri-Üretim ve Tesiste Kalite Güvencesi Modeli: Standarda, TS-ISO 9004’deki üretim aşamasından tesis aşamasına kadar tüm kalite sistemi elemanları vardır. TS-ISO 9003 : Kalite Sistemleri – Son Muayene ve Deneyler için Kalite Güvencesi Modeli; Bu modelde TS-ISO 9004’de yer alan kalite sistemi elemanlarının yalnızca yarısı öngörülmüş ve II. modelden daha esnek düşünülmüştür.
TS-ISO 9004 : Kalite Yönetimi ve Kalite Sistemi Elemanları-Kılavuz:
TS-ISO 9000 ve sistem standardlarında karşılıklı referans gösterilen kalite sistem elemanlarının her birinin irdelenmesini kapsamaktadır.
TS-ISO 9000 Kali̇te Standardlari Seri̇si̇ni̇n Kullanim Amaci Nedi̇r?
TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisi, kaliteye önem verdiğiniz ve kalite ihtiyaçlarını karşılayabileceğinizi müşterilerinize kanıtlayacak etkin bir kalite sistemini nasıl kurabileceğiniz, dökümante edebileceğiniz ve sürekliliğini sağlayabileceğiniz konusunda yol gösterir. Uluslararası alanda kabul görmüş olan bu standardlar, konuyla ilgili tarafların genel görünüşünü yansıtmaktadır. Standard, beklediğiniz kalite sistem modelini kolaylıkla ve verimlilikle uygulayabilmenizi sağlamak amacıyla konu bazında bazı bölümlere ayrılmıştır. TS-ISO 9000 Kalite Standardları serisinin kullanımı, işletmenizde yönetimin iyileşmesini, faaliyetlerin daha iyi planlanmasını, problemlerin daha hızlı çözülmesini, verimliliğin, kazancın ve saygınlığın artmasını sağlar.
Standarda göre, üretimin her aşamasında uygulayacağınız kayıt sistemi ile ürün ve prosesinizi geliştirebileceğiniz gibi ürün sorumluluğundan doğabilecek sorunlarla uğraşmaktan da kurtulabilirsiniz.
TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisini Kimler Kullanır?
İşletmeler, kalite sistemlerini oluştururken TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisini kullanabilirler. Müşteriler, satın alacakları mal veya hizmetlerinin, TS-ISO 9000 standardına göre kurulmuş bir kalite güvence sistemi ile üretilip üretilmediğinden emin olmak istediklerinde bu standardları kullanabilirler.
Belgelendirme kuruluşları, işletmelerin kalite güvencesi sistemlerinin değerlendirilmesini bu standardlarla yaparlar.
Kali̇teyi̇ Etki̇leyen Fonksi̇yonlardan Ki̇m Sorumlu Olmalidir?
Ticarette başarının önemli ön şartı, kalite ile ilgili firma politikası ve hedeflerinin belirlenmesidir. Tüm sistemlerde olduğu gibi TS-ISO 9000 Kalite Standardları Serisini de uygulayabilmek için iyi bir organizasyona ihtiyaç vardır. Kaliteyi etkileyen tüm işleri yöneten ve yürüten personelin sorumlulukları tanımlanmalı ve işlerin gerektiği şekilde gerçekleştirilmesini doğrulamak üzere eğitimli personel görevlendirilmelidir. Kalite sisteminin işleyişini izlemede, koordinasyonu sağlamak ve faaliyetlerin TS-ISO 9000 serisinden seçilen standard şartlarına uygun olarak yürütülmesini gerçekleştirmek gibi görevleri üstlenecek olan yönetici ise gerekli yetki ve yeteneğe sahip olmalıdır. Kalite sisteminin gözden geçirilmesi iç kalite tetkik sonuçlarının değerlendirilmesini de kapsamalıdır. Gözden geçirme için program oluşturulması, bunun sonuçlara ve edinilen tecrübeye göre düzenlenmesi gerekir. Kalite sisteminin gözden geçirilmesi, tüm seviyelerde yönetimin etkinliğini değerlendirir, yönetim amaç ve metotlarında istenen sonuçlara ulaşılmasını sağlar, karlılık ve müşteri tatminine önemli katkıda bulunur.
Kali̇te Si̇stemi̇ Kurulmasinda Neler Di̇kkate Alinmalidir?
Kuruluşun yapısı, kaynaklar, sorumluluklar, prosedürler ve prosesler kaliteyi etkileyen önemli yönetim kararlarıdır. Asıl önemli olan, bunların, ilgili personelin anlayabileceği şekilde dokümante edilmeleri ve kalite sisteminin kaliteyi her düzeyde ve dengeli olarak kontrol edebileceği biçimde sürdürülmesidir. Kalite sistemi, müşteri ile ilişkiler, üretim,satın alma, taşeron firma ile sözleşme yapılması, eğitim gibi diğer fonksiyonları da göz önüne alacak şekilde planlanmalı ve geliştirilmelidir. Kalite planlaması, kalite kontrol tekniklerinin güncelleştirme ihtiyacını belirlemeli, personel ve cihazların kalite planlarını yürütebilecek yeterlilikte olmalarını sağlamalı ve ilgili kalite kayıtlarını oluşturmalıdır.
Sözleşme Şartlari Nelerdi̇r?
İşe başlamadan önce sözleşmenin gözden geçirilmesi gerekir. Sözleşme şartlarının tamlığı, kesinliği, sözleşme teklifine ya da talebine göre farklılığı ve şartları karşılayacak kaynakların varlığı açısından yapılacak bir gözden geçirme ile kuruluşunuzu korumuş olursunuz. Sözleşmenin gözden geçirilmesi, müşterinizin organizasyonu ile koordinasyon kurulmasını gerektirebilecek bir çalışmadır.
Hangi̇ Tasarim Fonksi̇yonlari Kontrol Edi̇lmeli̇di̇r?
Uygun bir sıra izlenerek tasarım ve geliştirme planlaması fonksiyonlarının oluşturulmasına ve bunların kontrol edilmesine, yeterli kaynaklar sağlanarak uygun nitelikte elemanların görevlendirilmesine, farklı disiplinler ve organizasyonlar arasındaki ortak konuların denetlenmesine, tasarım girdi şartlarının ve şartlar/hesaplar açısından tasarım çıktısının dökümante edilmesine ihtiyaç vardır. Tasarım çıktılarının tasarım girdi şartlarına uygunluğunu doğrulamak ve tüm tasarım değişiklik ve düzeltmelerinin kontrolü amacıyla dökümante edilmiş olan prosedürleri yürütecek yetenekte personelin görevlendirilmesi gerekecektir. TS-ISO 9000’e uygun olarak ve tüm aşamalar göz önüne alınarak dikkatle planlanan ve dökümante edilen kontrol, üretim prosesinin en başından sonuna kadar aksamadan yürütülmesini ve ürünlerin güvenli bir kullanıma uygun şekilde tasarlanmasını sağlar.
Dökümantasyon Ve Deği̇şi̇kli̇kleri̇n Kontrolü İçi̇n Nasil Bi̇r Si̇stem Gerekli̇di̇r?
Tüm ilgili dökümanların gerekli yerlerde bulunmasını ve döküman üzerindeki herhangi bir değişikliğin,o dökümanı oluşturan tarafından onaylanmasını sağlayacak koordineli bir sisteme ihtiyaç vardır. Sistem, sadece ürünün planlanması, tasarımı, ambalajlanması, üretimi ve muayenesi için gereken dökümanları değil aynı zamanda, fonksiyonların nasıl kontrol edildiğini, kimin kontrol ettiğini neyin, nerede, neden ve ne zaman kontrol edileceğini belirten yazılı prosedürleri de kapsar.
Satınalınan ürün veya hizmetin kontrolü nasıl yapılır?
Hiçbir konu, kalite bilincinde olan bir üreticiyi satın aldığı ürünün kusurlu çıkması kadar kızdıramaz. Tedarikçi konusunda en iyi seçimi yapabilmek için satın alınan ürün ve hizmetler, satınalma verileri, satın alınan ürünlerin muayene ve doğrulanması ve gerektiğinde tedarikçinin uyguladığı kalite sisteminin kontrolü yazılı prosedürlere göre yürütülmelidir.