Karbon Ayak İzi / Su Ayak İzi
ISO 14064-1 Karbon Ayak İzi , ISO 14046 Su Ayak İzi, ISO 14067 Ürün Karbon Ayak İzi Doğrulaması, EU ETS Kapsamında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Sera Gazı Doğrulaması,
ISO 14064-1, "Karbondioksit ve İklim Değişikliği ile İlgili Diğer İklim Etkisi Gazlarının Ölçümü ve Raporlanması - Bölüm 1: Organizasyonun Karbon Ayak İzi" başlıklı bir uluslararası standarttır. Bu standardın temel amacı, organizasyonların (şirketler, hükümet kurumları, kuruluşlar vb.) karbon ayak izlerini ölçmelerine, izlemelerine ve raporlamalarına yardımcı olmaktır. Karbon ayak izi, bir organizasyonun faaliyetleri sonucu doğrudan veya dolaylı olarak atmosfere saldığı sera gazlarının miktarını ölçer ve raporlar.
ISO 14046, "Su Ayak İzi - İlkeler, İhtiyaçlar ve İlkeler" başlıklı uluslararası bir standarttır ve suyun organizasyonların faaliyetleri ve ürünlerinin üretimi sırasındaki kullanımını ve etkilerini ölçmek ve raporlamak için bir çerçeve sunar. Bu standart, organizasyonların su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımına dair daha iyi bir anlayış geliştirmelerine ve su ile ilgili çevresel etkilerini değerlendirmelerine yardımcı olur.
ISO 14067, İlkeler, İhtiyaçlar ve Rehber" başlıklı uluslararası bir standarttır. Bu standart, ürünlerin ömrü boyunca yaydığı sera gazlarının (genellikle karbon dioksit - CO2 eşdeğeri olarak ifade edilen emisyonlar) hesaplanması, raporlanması ve doğrulanması için bir çerçeve sunar. Bir ürünün yaşam döngüsü boyunca doğrudan ve dolaylı sera gazı emisyonlarını ölçerek, çevresel etkilerini değerlendirmeyi amaçlar.
Bir organizasyonun, bir ürünün veya bir bireyin sera gazı emisyonlarını ölçmek ve değerlendirmek amacıyla belirli bir yöntem ve çerçeve kullanarak yapılır. Genel olarak, hesaplamak için şu adımları takip edebilirsiniz:
Kapsam Belirleme: İlk adım, hesaplamayı hangi faaliyetlerin veya süreçlerin kapsayacağınızı belirlemektir. Örneğin, bir organizasyonun karbon ayak izi, enerji tüketimi, ulaşım, atık yönetimi ve daha fazlasını içerebilir.
Veri Toplama: hesaplarma yaparken kullanılacak verileri toplamanız gerekir. Bu veriler, enerji tüketimi, yakıt tüketimi, ulaşım faaliyetleri, atık üretimi ve diğer sera gazı emisyonlarını etkileyen faktörlerle ilgili olabilir. Bu veriler, faturalar, kayıt defterleri, envanterler ve benzeri kaynaklardan elde edilebilir.
Emisyon Katsayıları ve Faktörleri: Verilerinizi emisyonlara dönüştürmek için emisyon katsayıları veya faktörleri kullanmanız gerekir. Bu faktörler, birim enerji veya yakıt başına ne kadar sera gazı emisyonu üretildiğini gösterir. Genellikle, çevre ajansları veya enerji sağlayıcıları tarafından sağlanan resmi emisyon faktörleri kullanılır.
Emisyon Hesaplama: Verileri ve emisyon faktörlerini kullanarak, sera gazı emisyonlarını hesaplayın. Bu hesaplamalar, her emisyon kaynağı için ayrı ayrı yapılmalıdır. Örneğin, elektrik tüketimi için emisyonlar, kullanılan elektrik miktarı ve kaynağının (fosil yakıt, rüzgar enerjisi, güneş enerjisi vb.) türüne göre hesaplanabilir.
Karbondioksit Eşdeğerleri (CO2e): Farklı sera gazlarının farklı etkileri vardır. Bu nedenle, ölçülen sera gazı emisyonlarını karbondioksit eşdeğerine (CO2e) dönüştürmek gerekebilir. Bu, farklı gazların etki potansiyelini dikkate alır.
Karşılaştırma ve Analiz: Hesaplanan emisyon verilerini analiz edin ve sonuçları değerlendirin. Bu, organizasyonunuzun veya ürününüzün en büyük emisyon kaynaklarını ve azaltma fırsatlarını belirlemenize yardımcı olur.
Raporlama ve İzleme: Sonuçları bir rapor haline getirin ve gerekli paydaşlarla paylaşın. Ayrıca, düzenli olarak izleyerek, emisyon azaltma hedeflerine ulaşma ilerlemesini izleyin.
Emisyon Azaltma ve İyileştirme Çabaları: Hesaplamanın bir amacı, emisyonları azaltma fırsatlarını belirlemek ve sürdürülebilirlik çabalarını iyileştirmektir. Bu nedenle, azaltma stratejileri geliştirin ve uygulayın.
DOĞRULAMA KAPSAMIMIZ
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hazırlanmış olan Sera Gazlarının İzlenmesi, Raporlanması ve Doğrulanması Yönetmeliği kapsamında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve TÜRKAK tarafından yetkilendirilmiş ilk doğrulayıcı kuruluş olan QSI Belgelendirme ilgili yönetmelik dışında ISO 14064-1 Karbon Ayak İzi Doğrulaması, ISO 14046 Su Ayak İzi Doğrulaması, CDP Projesi Kapsamında Su ve Karbon Ayak İzi Doğrulaması, ISO 14067 ve PAS 2050 Kapsamında Ürün Karbon Ayak İzi Doğrulaması hizmetleri de vermektedir.
DOĞRULAYICI KURULUŞ SEÇİMİ
Ülkemizde doğrulayıcı kuruluşların akreditasyonu TÜRKAK tarafından ISO 14065 standardına göre verilmektedir.
TÜRKAK web sitesi üzerinden doğrulayıcı kuruluşların listesine ulaşmak mümkündür. Ancak mevcut kuruluşların tamamı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hazırlanmış olan Sera Gazlarının İzlenmesi, Raporlanması ve Doğrulanması Yönetmeliği kapsamında akreditasyona sahiptir.
ISO 14064-1, ISO 14046, CDP, ISO 14067, PAS 2050 gibi standartlarda TÜRKAK akreditasyonuna sahip hiç bir doğrulayıcı kuruluş bulunmamaktadır. Bununla birlikte anılan standartlarda doğrulama hizmeti almak isteyen kuruluşlar için QSI olarak halihazırda hizmet vermekteyiz.
QSI tarafından doğrulanmış bir çok karbon ayak izi ve su ayak izi beyanları uluslar arası kurumlarca kabul görmektedir.
DOĞRULAMA AMACI
Sürdürülebilirlik çalışmalarının bir parçası olan karbon ve su ayak izi hesaplama çalışmalarına başlamadan önce proje amaçlarını belirlemelidirler. Zira bu amaç doğrultusunda hesaplama standartları, metodları belirlenmekte ve tüm süreç belirlenmiş olan bu program doğrultusunda devam etmektedir.
Örneğin Çevre Bakanlığı tarafından yasal zorunluluk olarak ortaya konuşan program çerçevesinde yapılan bir sera gazı hesabı ile ISO 14064-1 kapsamında yapılan bir sera gazı tamamen birbirinden ayrıdır. ISo 14064-1 standardı Kyoto Protokolünde yer alan 6 adet temel sera gazının (CO2, CH4, N2O, CFC, PFC, SF6) tamamının raporlanmasını isterken bazı programlar sadece CO2 emisyonları ile ilgilenmektedir.
Hesaplama metodolojisi konusunda uzmanlarımızla temasa geçebilirsiniz. https://www.qsi.com.tr/iletisim/