TRT1 ekranlarında yayınlanan Uyanış: Büyük Selçuklu dizisinin sezon finalinde işlenen Kuvel Kalesi, seyircilerin Kuvel Kalesi'ne ilişkin detayları araştırmasına neden oldu. Dizinin sevenleri Kuvel Kalesi'nin tarihi önemini ve söz konusu kaleyi kimin fethettiğini merak etmeye başladı. Söz konusu kale, Kveli Kalesi veya Kuveli Kalesi olarak da bilinmektedir. Peki tarih boyunca öneme sahip olan Kuvel kalesini kim aldı? Kuvel kalesini Melikşah mı fethetti? Haberimizde merak edilen soruların yanıtını bulabilirsiniz. İşte detaylar...
Kveli Kalesi veya Kuveli Kalesi olarak da bilinen Kuvel Kalesi, Türkiye sınırları içinde bulunan Yalnızçam Dağları'nın zirvesinde, Kolköy köyünde bulunan Orta Çağ Gürcü kalesidir. "Kol" adı dilimize "Kveli" veya "Kueli"den gelir.
Kol Kalesi, ilk kez 10. yüzyılın başlarındaki Gürcü kaynaklarında ortaya çıkmıştır. 16. yüzyılda Osmanlı İmpratorluğu'nun ele geçirdiği bu kale, fethedilene kadar Samtshe eyaletinin temel tahkimatıydı.
Kuvel Kalesi, Gürcistan sınırının yakınlarında, Türkiye'nin Kuzeydoğusundaki Ardahan ilinin Posof ilçesinde Kolköy köyünde yer almaktadır.
Konumu açısından oldukça stratejik bir bölgede bulunan Kol Kalesi, bu nedenle birçok çatışmaya ev sahipliği yapmıştır. Söz konusu kale, 1040'larda isyancı Gürcü savaş ağası olan IV. Liparit'in kontrolü altına alınmıştır. Gürcistan Kralı IV. Bagrat, IV. Liparit'i 1059'da öldürmüştür. 1065'te Selçuklu Sultanı Alp Arslan tarafından fethedildi. Muhtemelen Memlûk Sultanlığından mezarlı Amir'in yönettiği Türkler, 1080 yılında Kol Kalesi'nde olan Gürcistan Kralı II. Giorgi yenmiştir. Uğruna çok uzun dönem savaş verilen, kuşatmalar gören Kol Kalesi, 16. yüzyılda Osmanlı'nın eline geçmiştir. Paylaşılamayan Kol Kalesi, tarihi önemini kaybetmiştir.