Ağızda çok çeşitli oral mikroplar bulunur. Aralarında en çok ön plana çıkan ise bakterilerdir. Ancak sadece birkaç spesifik bakteri türünün diş sağlını etkileyen mikroplar çürüklere neden olduğuna inanılır. Bunlar, Streptococcus Mutans ve Lactobacilli’dir. Özellikle kök çürükleriyle yakından ilişkilidirler. Bakteriler; biyofilm görevi gören ve plak adı verilen yapışkan, kremsi, renkli bir kütlede dişlerin ve diş etlerinin etrafında toplanır. Beslenme tarzı, kötü ağız bakımı ve sağlık sorunları diş sağlığını etkileyen mikroplar etkileyebilir.
- Kavite olarak da bilinen diş çürükleri, sert dokuların (mine, dentin ve sement) demineralizasyonuna ve tahribatına neden olan bakteriyel bir enfeksiyondur.
- Diş çürüğü, diş yüzeyinde biriken gıda artıklarının bakteriyel fermantasyonu ile asit üretilmesinden kaynaklanır.
- Bakteriler hem diş yüzeyi hem de diş eti tarafından sağlanan ekolojik ortamı işgal eder. Bununla beraber mevcut savunma sistemi, bakteri kolonizasyonunu sürekli olarak izler ve yerel dokuların bakteri istilasını önler.
- Dental plak; bakteri hücrelerinden, tükürükten ve bakteriyel hücre dışı ürünlerden oluşan, dişlere yapışan bir materyaldir.
Diş Sağlığını Etkileyen Mikroplar Nerede Bulunur?
Mikroplar, dişler ve diş etleri de dahil olmak üzere ağzın her yerinde toplanır. Genellikle yanakların bazı kısımlarını ve boğazın arkasını kaplarlar. Ancak dilde bulunan tüm tümsekler ve çıkıntılar arasında yaşayabilirler.
Uygun şekilde fırçalama, diş ipi ve antibakteriyel durulamalar kullanma, dişler arasında ve diş eti çizgisi boyunca belirli noktalarda biriken bakteri sayısını azaltabilir. Kötü beslenme, kötü ağız hijyeni ve diğer sağlık sorunları nedeniyle bu bakteriler arasındaki denge değiştiğinde zararlı bakterilerin kontrolü ele geçirmesine izin verilebilir. Kontrolsüz bırakılırsa bu dengesizlik ağız kokusuna, çürüklere, diş eti hastalığına ve hatta diş kaybına neden olabilir.
Düzenli Fırçalama
Diş fırçalama, mikroplarla savaşmak için güçlü bir araçtır. Bir kez kahvaltıdan sonra ve bir kez yatmadan önce olmak üzere en azından günde iki kez florürlü diş macunu ile fırçalayın. Plak oluşumunu azaltmak ve nefesinizi tazelemek için yemeklerden sonra fırçalamak en iyisidir. Tam iki dakikanızı, dişlerinizin ve dilinizin tüm yüzeylerini nazikçe fırçalayarak geçirin. Ağzınızı temiz tutmak ve mikroplarla savaşmak için tasarlanmış bir diş macunu kullanın.
Bakteriler diş fırçanızda da gelişebilir. Uzmanlara göre diş fırçanızı yıpranmış görünmeye başladığında değiştirin. Diş hekimleri, yaklaşık her 3 ila 4 ayda bir yeni fırçaya geçmenizi önerir. Kılları, açık havada bırakmak en iyisidir; kapalı, nemli bir ortam daha fazla bakteri barındırabilir. Ayrıca fırçanızı sakın başkalarıyla paylaşmayın; ağız mikroplarını bu şekilde aktarmak mümkündür.
Diş İpi Kullanma
İyi bir diş bakımı uygulamak, çürükleri ve diş eti hastalıklarını önlemenin yanı sıra ağız ekosisteminizi sağlıklı tutmak için de çok önemlidir. Günde iki kez fırçalamaya ek olarak günde bir kez diş ipi kullanmak iyi bir başlangıç olacaktır. Alışkanlıklarınıza bir antimikrobiyal gargara eklemek, plak ve diş eti iltihabı riskini daha da azaltmış olur.
Günlük diş ipi kullanımı, ağzınızı temiz ve sağlıklı tutmanın bir başka önemli yoludur. Diş ipi, diş fırçanızın ulaşamadığı yerlerden plakların çıkarılmasına yardımcı olabilir. Diş ipinizi kullanırken dişlerinizin arasına kaydırarak kullanın. Ayrıca diş eti çizgisinin altından plak ve yiyecek artıklarını çıkararak her dişin tabanını temizleyin.
Beslenme ve Ağız Mikropları
Ne yediğiniz de sağlıklı bir gülümsemeyi desteklemeye yardımcı olabilir. Çok şekerli ve nişastalı yiyecekler yemek, ağzınızdaki bakterilerin gelişmesi için mevcut olan şeker miktarını artıracaktır. Bunun yerine tatlı ikramları kesmeyi, taze meyve ve sebzeleri atıştırmayı deneyin. Tam tahılları seçtiğinizden emin olun.
Eğer bakteri veya mikropların yarattığı hastalık riskiyle karşılaşmak istemiyorsanız günlük fırçalama ve diş ipi ile dişlerinize iyi bakın. Dengeli beslenin ve düzenli kontroller için diş hekiminize görünün. Uzmanlar, çürük ile diş eti hastalığı belirtilerini doğru bir şekilde kontrol edebilir. Diş hijyenisti ayrıca dişlerinizi temizleyerek dişlerinizdeki plak ve tartarı (sertleşmiş diş plağı) temizleyebilir. Mükemmel ağız hijyeni ile ağız mikroplarının hiç şansı yoktur.
İlginizi Çekebilir: Periodontal Hastalıklar İçin Hangi Gıdalardan Uzak Durulmalı?