ŞEREFE
Minarenin ezan okunan yeri.
Müezzinlerin ezan okumalarına mahsus olarak
minarelerin üzerinde fırdolayı balkon tarzında
yapılmış olan çıkıntılı ve
kenarları korkuluklu kısım. Yüksek bir yerin çıkıntısına;
bu arada surların üst kısmıyla bazı yapılarda
çok defa süs olarak inşa edilen girintili çıkıntılı
yere de şerefe denilmektedir.
Bazı büyük camilerin son cemaat mahallinde yer
alan balkon gibi yüksekçe mahal de müezzinlere tahsis edilir ve onların
namaz için kamet getirdikleri, namaz esnasında tekbirlere yüksek
sesle katıldıkları ve namazı takiben çeşitli dua
ve tesbihat maksadıyla cemaata yüksek sesle rehberlik ettikleri bir
mahal teşkil eder; ancak buralara şerefe değil, "mükebbire"
veya "mizane" denilir.
Şerefeler, caminin büyüklüğüne ve
önemine göre aynı minare üzerinde bir, iki veya üç adet inşa
edilmiş olabilir. Çok şerefeli minarelerin
bazılarında her şerefeye çıkan merdiven ve onun cami
içine açılan kapısı ayrıdır. Şerefelere
cami içinden açılan bir kapı ile başlayan, bir
kişinin geçebileceği döner bir merdiven ile çıkılır.
Şerefeler, bir insanın dolaşabileceği genişlikte
bir balkon şeklindedir, minareyi çepeçevre dolaşır ve
kenarlarını korkulukla çevrelenir. Korkuluklar, caminin mimarî
üslubuna ve yapıldığı devre göre değişen
oymalı taş parmaklıklar şeklinde inşa edilir.
Minare gövdesiyle şerefenin birleştiği kısım
mukarnaslarla süslüdür.
Bugün de devam eden bir gelenek olarak, mübarek
gecelerde şerefeler kandiller asılarak süslenir ve minareler
arasına mahyalar kurulur.
Mahmud Rifat KADEMOĞLU