TANIM
Bale dansçısı, bir öyküde rolünü üstlendiği karakterin duygu ve düşüncelerini müzik eşliğinde vücut hareketleri ile sahnede canlandıran kişidir.
GÖREVLER
- Sahnede canlandırılacak öyküyü okur,
- Rolünü canlandıracağı kişinin duygu ve düşüncelerini özümler,
- Yapacağı hareketlerin figürlerini öğrenir ve bunu egzersizlerle geliştirir,
- Ekip halindeki prova çalışmalarına katılır,
- Gösteri günü vaktinde gelerek kostümünü giyer ve makyajını yaptırır,
- Sırası geldiğinde sahneye çıkar ve figürlerini, müzik eşliğinde, ayak parmakları üzerinde zarif hareketlerle dans ederek yapar. Hareketlerinin müzikle ve diğer oyuncuların hareketleri ile uyumlu olmasına çalışır,
- Gösteri bitince, diğer oyuncularla birlikte seyircileri selamlar. (Sahnede tek başına, bir eşle veya dans grubunun üyesi olarak figürlerini sergiler.)
KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
- Tayt, Mayo, Bale pabucu (Bayanların kullandığı bale pabucu Point Shoe olarak adlandırılır),
- Tütü (Bayanların kullandığı bale eteği), Tozluk, dizlik (Provalarda kullanılır).
MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Bale dansçısı olmak isteyen bir kimsenin,
- Bedence sağlam yapılı olması, kemik ve kas yapısının ayak parmakları üzerinde yürümeye, koşmaya ve dönmeye elverişli olması,
- Ezgileri ve ritmleri ayırdetme yeteneğine sahip olması,
- Uzun ve yorucu çalışmalar yapması gerektiğinden, sabırlı olması,
- Yaratıcı olması,
- Yönergelere uygun davranması,
- Başkaları ile işbirliğine açık olması gerekmektedir.
ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Bale dansçısı genellikle kapalı ortamlarda gösterisini sunar, ancak zaman zaman açık-hava tiyatrolarında da oyunun sergilendiği olur. Bale dansçısı oyunda bir ekibin üyesi olarak rolünü yapar. Temsiller genellikle gece verildiği için bale dansçısı gündüz dinlenir veya provalara katılır. Geceleri, hafta sonu ve bayram tatillerinde görev yapmak durumundadır.
Bale dansçısı: Koreograflarla, Meslektaşlarıyla, Bale eğitmenleriyle, Orkestra şefiyle, Bale piyanistiyle, Sahne sorumlusuyla, Sahne müdürüyle, Repetitörle (koreograf yardımcısı) iletişimde bulunur.
ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Bale dansçıları, sanatçı unvanıyla Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü (Ankara) ile bu kuruma bağlı Opera ve Bale Müdürlüklerinde, ayrıca özel bale topluluklarında görev alabilir. Bunun dışında, eğitici olarak Devlet Konservatuarları ile özel bale kurslarında çalışma alanı bulabilirler.
Kültür Bakanlığı'na bağlı bir kurum olan Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'ndeki orkestra, opera ve bale sanatçı kadroları her yıl Maliye Bakanlığı vizesi ile temin edilmektedir. Dolayısıyla yıl içinde Kurumun açtığı bale sanatçısı sınavına müracaat çok fazla da olsa ancak uygun görülen kadro sayısı kadar sanatçı alınabilmektedir. Devlet Opera ve Bale Müdürlükleri halen Ankara, İzmir, İstanbul ve Mersin gibi büyük illerde bulunmakta bazı illerde de kuruluş çalışmaları devam etmektedir.
MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Bale dansçılığı eğitimi çeşitli üniversitelere bağlı Devlet Konservatuarlarının Bale Bölümlerinde verilmektedir.
MESLEK EĞITIMINE GIRIŞ KOŞULLARI
Bale eğitimine başlamak için 12 yaşından büyük olmamak , en az ilköğretim altıncı sınıfına geçmiş olmak ve konservatuar giriş (Yetenek) sınavlarında başarılı olmak gerekmektedir. Bu sınavlara başvurabilmek için ayrıca vücut yapısı arızasız ve baleye yatkın olmak, ezgileri ve ritmleri ayırdetme yeteneğine sahip olmak. Yapılacak mülakatta bale eğitimi ve mesleğinin gerektirdiği özellikler açısından (Yapısal, ruhsal, zihinsel v.b) olumlu bir izlenim bırakmış olmak gerekmektedir.
EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
Bale dansçılığı, Konservatuar Bale Bölümünde orta devre 3 yıl, lise devresi 3 yıl, lisans devresi 4 yıl olmak üzere toplam 10 yıl süren bir eğitimi gerektirmektedir.
MESLEKTE İLERLEME
Bale sanatçıları, sahnedeki performanslarına bağlı olarak sırasıyla:
- Kordo (Bütün eserlerde Baş balerin ve Baş dansçının arkasında yer alarak dans eden bale dansçılarına verilen unvan),
- Solist Dansçı,
- Prima Balerin (Solo dans eden bayanlar için kullanılır),
- Baş Dansçı (Bu unvan erkek dansçılar için kullanılır),
- Baş Balerin (Bu unvan bayan dansçılar için kullanılır)
unvanlarını almak suretiyle mesleklerinde ilerleme imkanı bulabilirler.
BENZER MESLEKLER: Koreograflık, Bale öğretmenliği, Repetitörlük (Koreograf Yardımcılığı), Notasyonluk (Bale adımlarını ya da hareketlerini yazma yöntemi, bu eserlerin yazımıyla uğraşanlar).
BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU
Mesleki eğitim süresince kazanç söz konusu değildir. Ancak başarılı bulunan öğrencilere Sevda Cenap And Müzik Vakfı'nca burs verilmektedir. Konservatuarda lisans eğitimi yapan son sınıf öğrencileri Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü'nde verilen bazı temsillerde sahneye alışmak ve kısmi bir ücret kazanmak amacıyla "yevmiyeli sanatçı statüsü"yle çalışabilirler.
Eğitim sonrasında kazanç, Devlet Opera ve Bale Kurumu'nda oldukça yüksektir. Bale dansçılarının aldığı en düşük ücret net asgari ücretin yaklaşık 10 katı kadardır.
DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER
- İlgili Eğitim Kurumları,
- Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Meslek Danışma Merkezi,
- Bünyesinde Meslek Danışma Merkezi bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri.
Kaynak: iskur