TANZİMAT DÖNEMİ ROMAN ÖZELLİKLERİ
TANZİMAT I. DÖNEM ROMAN ÖZELLİKLERİ
- Bu dönem romanlarında öğreticilik ön plandadır. Bu nedenler romanlar sanat yönünden zayıftır.
- Kurguda zayıflık dikkati çeker, tesadüflere sıkça yer verilir.
- Tanzimat romanları teknik açıdan kusurludur. Bu kusurlardan bazıları şunlardır:
- Roman akışı kesilerek okura bilgi verilir, okuyucuyla sohbet edilir.
- Kişiler, taraf tutularak anlatılır.
- Uzun betimlemelere yer verilir ancak bu betimlemeler temel işlevinden uzaktır, bunlar eserin akıcılığını engelleyen acemilikler olarak görülür.
- Romantizmden etkilenilmiştir. (Bunun etkisi olarak kahramanlar tek yönlü ele alınmıştır.)
- Olaylar genelde trajik ve acıklıdır.
TANZİMAT II. DÖNEM ROMAN ÖZELLİKLERİ
- Roman ve öykü tekniği daha da gelişir. Birinci dönem göre daha nitelikli ürünler vermeye başlamıştır.
- Betimlemeler ilk döneme göre daha da ölçülüdür. Realizm akımının etkisiyle gözleme önem verilmiş, olay ve kişiler daha gerçekçi anlayışla anlatılmıştır.
- Konu olarak duygusal ve acıklı şeyler işlenmiştir.
- Realizm ve natüralizm akımları etkili olmuştur.
- Abartılı konular seçilmemiş ve olağanüstü rastlantılardan kaçınılmıştır.
- Yazarlar, olayların akışını kesmemiş ve kendi fikirlerini öne sunamamışlardır.
- Konularda genellikle esirlik ve cariyelik işlenmiş; yer olarak ise İstanbul'un zengin kesimi seçilmiştir.