HIV bağışıklığı olan bireyler, on yıldan fazla bir süredir bilim adamlarını şaşırttı. Bazılarının bağışıklık sistemleri, her yıl dünya çapında 2 milyon insanı öldüren bir virüse su geçirmez görünmektedir?
Araştırmacılar, CCR5, CD4 ve insan lökosit antijeni olarak adlandırılan birkaç proteine odaklandılar - bu, yeni HIV tedavileri için potansiyel sunmanın yanı sıra, bu bulmacanın anahtarını da tutabilir.
Güney Kaliforniya Üniversitesi'nde yapılan yeni bir çalışma, CCR5'i kodlayan gende bir mutasyona sahip olan fareleri HIV'e karşı bağışıklığı olduğunu göstermektedir. Nature Biotechnology'nin Temmuz sayısında araştırmacıların raporuna göre, yaptıkları çalışma "HIV tedavisine yeni bir yaklaşım için konsept kanıtı" sağlıyor.
İnsan bağışıklık sistemi hücrelerinin yüzeyinde CCR5 bulunur. Esas olarak, CCR5 hücrelere girebilmek için AIDS'e neden olan virüsün açıldığı bir kilit olarak çalışır.
Araştırmacılar zaten HIV ile enfekte olmuş fareler aldı ve bunları CCR5 geninde spesifik bir mutasyon içeren kök hücrelerle enjekte ettiler. Enjekte edilen hücrelerin HIV ile savaşabildiğini ve yokedebildiğini gördüler ve fareler de diğer enfeksiyonlarla savaşabildiler.
Kök hücreler belirsiz olarak üredikleri için, bu mutant kök hücreler araştırmacılara göre sürekli olarak HIV-dirençli bağışıklık hücresi temin edebilir.
Biyoteknoloji firması Sangamo BioSciences'taki bilim insanlarıyla işbirliği içinde geliştirilen prosedür şu anda Faz 1 klinik çalışmalarında insanlarda test ediliyor. Hem HIV hem de lösemili bir hastayı tanımlayan 2009 New England Journal of Medicine vaka raporundan ilham aldı. CCR5-delta 32 mutasyonu olarak bilinen CCR5 mutasyonu olan bir donörden bir kemik iliği naklinden geçtikten sonra hasta HIV-içermedi ve artık anti-AIDS ilacı gerektirmedi.
Gizemli bir mutasyon izleme
CCR5'deki bu mutasyon, Kafkas halkının yaklaşık yüzde 10'unda HIV'e karşı doğal bağışıklıkla ilişkilidir. Bilim adamları, ortaklığın uzak geçmişte ölümcül salgınlardan korunmaktan kaynaklandığından şüpheleniyorlar. Bununla birlikte, hangi hastalık veya hastalıkların mutasyonu zaman içinde etkilediği konusunda anlaşmazlık vardır.
Yapılan araştırmalar, mutasyonun bazı insanlara 12 ila 15. Yüzyıllarda Avrupa'ya sıçrayan hıyarcıklı veba salgınlarına bağışıklık kazandırdığını gösteriyor.
Ancak, Berkeley'li araştırmacılar, çiçek hastalığının mutasyonun yayılması için olası bir neden olduğunu ileri sürüyorlar. Bilim İnsanları Ulusal Bilim Akademileri Bildiriler Kitabı'nda 2003 tarihli bir raporda, çiçek hastalığının vebadan çok daha uzun olduğunu ve çok daha fazla insanı öldürdüğünü açıkladı. Ve çiçek hastalığı özellikle yeniden üretilecek kadar yaşlı olmayan daha küçük çocukları etkiledi.
2006 yılında yapılan bir çalışmada, Johns Hopkins Üniversitesi araştırmacıları, mutasyonun, hepatit B virüsü tarafından da enfeksiyonu azalttığını bulmuşlardır. “Tek bir ölümcül patojen olmaktan çok çeşitli bulaşıcı hastalık grubu” nun mutasyonun prevalansının ardındaki itici güç olabileceği sonucuna varmışlardır.
Diğer faktörler
CCR5 mutasyonu, tüm popülasyonlarda HIV bağışıklığı sağlamadığından, araştırmacılar, virüsle mücadelede doğal bir avantaj sağlayabilecek diğer proteinlere bakmışlardır.
Sistatin adı verilen bir protein işte olabilir. 2008 yılında, Manitoba Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, en az üç yıl boyunca fahişeler olarak çalıştıktan sonra hala HIV içermeyen Kenyalı kadınları araştırdı. Bilim adamları, HIV'in çoğalma yeteneğine müdahale ettiği bilinen artan sistatin seviyelerini buldular.
Zambians çalışmaları, protein HLA veya insan lökosit antijeninin etkisini vurgulamıştır. Sözde "elit kontrolörler" - hücrelerini etkili bir şekilde HIV'ye saldıran ve yok eden insanlar - genellikle belirli HLA türlerine sahiptirler. Virüs bulaşmış olsalar bile hiçbir zaman semptomlarla karşılaşmazlar.
Bilim adamlarından dikkat çeken bir başka protein ise CD4 olarak adlandırılmaktadır. CCR5'te olduğu gibi, HIV, kişinin bağışıklık hücrelerini girmek için CD4 ile etkileşime girmelidir ve bazıları CCR5'ten daha iyi bir ilaç hedefi oluşturabileceğini söyler.
Son zamanlarda, Ulusal Alerji ve Bulaşıcı Hastalıklar Enstitüsü'nün bir bilim adamı olan Peter Kwong, HIV'e bağışık olan ve CD4'e bağlanan HIV virüsü taşıyan insanlar tarafından üretilen bir proteini araştıran bir ekip açtı. Araştırmacılar, bu proteinin hem virüse hem de insan hücrelerine nasıl bağlandığını tam olarak anlamanın bir HIV aşısının yaratılmasına yol açabileceği sonucuna vardılar.
Kwong, "CCR5 bağlanma sitesi sadece CD4'e bağlandıktan sonra virüse karşı ortaya çıkıyor." Dedi. "Yani CCR5 son derece iyi bir ilaç hedefi olsa da, CD4 sitesi çok daha iyi, çünkü her zaman HIV'in hücreye girmesi için erişilebilir olmalıdır."