10. Sınıf Tarih Dersi- Klasik Çağda Osmanlı Toplum Düzeni Testleri- 3
1. Osmanlı Devletiʼnde fiyatları denetim altında tutmak amacıyla ilk dönemlerden itibaren başvurulan – – – – uygulaması başta ekmek, buğday, un olmak üzere temel ihtiyaç maddelerine konan azami ve asgari fiyattır. Böylece
bir malın en fazla veya en az kaç paraya satılabileceğini devlet belirlemiş olurdu.
Yukarıdaki paragrafta boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
A) Tanzim
B) Gedik
C) Narh
D) Pencik
E) Gulâm
2. Osmanlı Devleti’nde esnaf ahlakına uymayan veya standartlar dışında mal üreten esnaf, üyesi olduğu lonca tarafından cezalandırılırdı.
Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde esnaflara verilen cezalardan biri değildir?
A) Sürgün
B) Esnaflıktan men etme
C) Mallara el koyma
D) Selam ve yardımı kesme
E) Hapis
3. Osmanlılarda esnafın bağışları ile oluşturulan orta sandığı ve teavün (yardımlaşma) sandığı gibi sandıklar üyeler
arasında bir yardım düzeni oluşturmuş, sosyal güvenceyi sağlamıştır.
Bu yardım sandıklarının;
I. üyelerine maddi destek sağlamak,
II. yaşlılık, hastalık veya sakatlık sebebiyle iş göremez
duruma düşmüş üyelerin geçimlerini temin etmek,
III. üyelerine tedavi yardımında bulunmak
amaçlarından hangilerini gerçekleştirmeye çalıştığı savunulabilir?
A) Yalnız I. B) Yalnız II. C) Yalnız III. D) I ve II. E) I, II ve III.
4. Osmanlılarda esnafın bir mesleği yapabilme yetkisi aşağıdakilerden hangisiyle tanımlanmıştır?
A) İcazet
B) Berat
C) Gedik
D) Nişan
E) Paye
5. I. Köy ve şehirlerin imar edilmesi
II. Dinî hizmetlerin sürdürülmesi
III. Askerî harcamaların finanse edilmesi
Yukarıdakilerden hangileri Osmanlı vakıflarının gerçekleştirdiği faaliyetlerden biri değildir?
A) Yalnız I. B) Yalnız II. C) Yalnız III. D) I ve II. E) I, II ve III.
6. I. Esnaf arasında en alt basamakta bulunan, ustasına itaat eden ve girdiği meslek dalının geleneklerine uyan kişidir.
II. Üretime yardım eder, yaptığı işler lonca ustalarına
gösterilir ve ustalığa geçişi törenle gerçekleştirilirdi.
III. Esnaf içerisinde çıkılacak en yüksek basamaktır. Bu mertebede olmak için mesleğin inceliklerini öğrenmek yeterli olmayıp aynı zamanda gedik sahibi olunması gerekir.
Yukarıda tanımları verilen esnaf kademelerinin doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?
Çırak Kalfa Usta
A) II I III
B) I II III
C) III I II
D) II III I
E) I III II
7. Aşağıdakilerden hangisi narh uygulamasının özelliklerinden biri değildir?
A) Fiyatların malın kalitesine göre tespit edilmesi
B) Malın kalitesini belli bir düzeyde tutan uygulama olması
C) Fiyatlar belirlenirken halkın alım gücünün dikkate alınması
D) Esnafa ham madde teminini sağlaması
E) Haksız rekabetin önlenmeye çalışılması
8. Sahibi bulunduğu bir mülkü toplumun yararına ebedî olarak tahsis eden yani vakfeden kişiye – – – -, vakfedilen
mala – – – – denirdi. Vakfın işleyişini, amaçlarını anlatan ve vakfın tüzüğü kabul edilen – – – – nin, kadının onayından
geçmesi gerekirdi. Vakfın idarecisi olan – – – -; vakıfla ilgili idari, mali her türlü işlemden sorumluydu.
Yukarıdaki paragrafta boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
A) Vâkıf-Mevkuf-Vakfiye-Mütevelli
B) Mevkuf-Vakfiye-Mütevelli-Vâkıf
C) Vakfiye-Mütevelli-Vâkıf-Mevkuf
D) Mütevelli-Vâkıf-Mevkuf-Vakfiye
E) Vâkıf-Mütevelli-Vakfiye-Mevkuf
9. Osmanlı Devleti’nde bayındırlık ve imar faaliyetlerinin önemli bir kısmı vakıflar aracılığıyla gerçekleştirilmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi vakıf eserlerinden biri değildir?
A) Medrese
B) Tersane
C) İmarethane
D) Çeşme
E) Cami
10. I. Toplumsal birlik ve bütünlüğü sağlaması
II. Yaygın eğitim kurumu işlevi görmesi
III. Ortak bir kültür ve kimlik oluşturması
Yukarıdakilerden hangileri Osmanlı külliyelerinin fonksiyonlarından biri olarak gösterilebilir?
A) Yalnız I. B) Yalnız II. C) Yalnız III. D) I ve II. E) I, II ve III.
11. “Bu pişirilen yemeklerden fukara olan herkese, ilim öğrenen medresenin talebelerine, söz konusu külliyede bulunan âlim ve salih kimselere, bu imarethaneye gelen ister fakir ister zengin olsun tüm misafirlere ikram edile… Bu arada muhtaç durumda olup da karnını doyurmak isteyen hiç kimseye engel çıkarılmaya…” Muhtaçlara Aşevi Vakfı Vakfiyesinden Yukarıdaki paragraf değerlendirildiğinde,
I. İnsana hizmet anlayışı ön plandadır.
II. İmarethane dinî bir kurumdur.
III. Kişiler arasında ayrım yapılmamıştır. yargılarından hangilerine ulaşılamaz?
A) Yalnız I. B) Yalnız II. C) I ve II. D) II ve III. E) I, II ve III.
12. Aşağıdakilerden hangisi vakıfların kurulmasında etkili olan değer yargılarından biri değildir?
A) Sorumluluk
B) İyilik
C) Şefkat
D) Bireysellik
E) Yardımlaşma
CEVAP ANAHTARI: 1.C 2.A 3.E 4.C 5.C 6.B 7.D 8.A 9.B 10.E 11.B 12.D