"Gut hastalığı, toplumda genellikle 'zengin' ya da 'kral' hastalığı olarak biliniyor. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Sedat Işık, yaşam kalitesini bir hayli olumsuz etkileyen gut hastalığını anlattı. Gut hastalığı nedir? Gut hastalığının tedavisi var mıdır?"
Gut hastalığı, yeme-içme alışkanlıklarına başlı olarak ortaya çıkabiliyor. Daha çok kişinin metabolizmasındaki sorunlar ve çeşitli hastalıklar sebebiyle meydana geliyor.
Vücuda giren zararlı bileşenlerin atılması için ürik aside dönüştürülmesi gerekir. Bu zararlı bileşenler, vücuttan atılmadığı durumlarda ise mide, kan, eklem ve bağırsaklarda birikmeye başlar. Özellikle de eklemlerde birikerek iltihaba yol açan bu duruma gut hastalığı denir.
Gut hastalığı erkeklerde daha sık görülüyor ve genellikle 40 - 50 yaşlarında başlıyor. Gelişmiş toplumlarda %0.4 oranda gut hastaları bulunuyor. Gut hastalarının akrabalarında hastalık ihtimali de artıyor.
Gut hastalığını hangi durumlar tetikler?
- Yanlış beslenme rutini,
- Düzensiz beslenme,
- Yanlış diyet listeleri,
- Aşırı alkol tüketimi,
- Eklem travmaları,
- Çok fazla yağlı besin tüketmek,
- Çok fazla et, süt, yoğurt ve deniz ürünleri gibi protein yönünden zengin besinler tüketmek,
- Kullanılan bazı kronik ilaçlar,
- Geçirilen operasyonlar sonrası zayıflayan bağışıklık sistemi gut hastalığını tetikliyor.
Gut hastalığının belirtileri nelerdir?
Gut hastalığı bir çeşit eklem iltihabıdır ve en tipik belirtisi de eklemlerde görülen ağrılarıdır. Daha çok sabahları başlayan ağrılar genellikle ayak parmağının büyük eklemini etkiler. Bunun sebebi ise sabaha doğru vücutta asit iyonlarının biriktiğinde ortaya çıkmasıdır. Ayrıca;
- Eklemlerde kasılma,
- İltihaplanma sebebiyle şişlik,
- Böbreklerdeki kum sebebiyle yaşanan karın ve bel ağrıları,
- Gece devam eden ağrılar sebebiyle yaşanan uykusuzluk,
- Hareket kabiliyetinde azalma da gut hastalığının belirtileri arasında yer alıyor.
Gut, bu hastalıklarla beraber görülüyor:
- Kolesterol,
- Trigliserit yüksekliği (hiperlipidemi),
- Yüksek tansiyon,
- Aterosklerotik kalp hastalığı,
- Diyabetesmellitus,
- Obezite. Hatta Türkiye'de obezite, diyabet, kolesterol olan hastaların % 6’ sında ürik asit yüksek bulunmuştur.
Gut hastalığının tedavisi var mıdır?
Gut hastalığının tedavi edilebilmesi için öncelikle neden ortaya çıktığının bilinmesi gerekiyor. Bu noktada eğer vücutta üretilen ürik asidin böbrekler tarafından yeterince atılamaması yatıyorsa öncelikle yapılacak kan testi ile ürik asit miktarı tespit edilmeli. Ardından ise eklemlerdeki sorunların çözümü için film çekilmesi ve sıvı alınması gerekebiliyor.
Gut hastalığı eğer zamanında tespit edilip müdahale edilmezse çok ciddi sorunları da beraberinde getirebiliyor, kişinin hareket etmesini engelleyebiliyor. Bunu önlemek için kandaki ürik asit düzeyini düşürücü tedavi ve atakların tekrarının önlenmesi için özel iltihap giderici tedavi uygulanıyor.
Gut hastalığında diyetin önemi çok büyük
Ortaya çıkmasında önemli bir rol üstlenen beslenme gut hastalığının tedavisi için de aynı oranda önemli. Bunun için vücuttaki ürik asit seviyesini yükseltecek besinlerin çok fazla tüketilmemesi olası gut krizlerini önleyebilir. Gut hastaları protein gereksinimini optimum miktarda ürik asit dengesini sağlayacak süt, peynir gibi gıdalarla karşılamalıdır. Bunun yanı sıra;
- Gut hastaları kesinlikle alkol tüketmemeli
- Azar azar sık sık yemeli, bol sıvı tüketmeli
- Sakatat, şarküteri ürünleri ve deniz ürünleri az tüketilmeli
- Frukoz ,içeren meyve suları hazır içecekler tüketilmemeli
- Karbonatlı yiyecekler tüketilirken çok dikkat edilmeli
- Sebze, meyve, süt, süt ürünlerinin artırılmalıdır.