Denk Bütçe Çoğaltanı hakkında bilgi vererek, çarpan etkisini günümüzde Türkiye’de uygulanan politikalar açısından örnekler vererek açıklayınız.
Cevap: Denk Bütçe Çoğaltanı, bir ülkenin ekonomisindeki her bir lira harcamanın diğer sektörlerde de harcanarak dolaşım hızını artırması ve böylece ekonominin genişlemesi prensibine dayanır. Bu prensip, kamu harcamalarının ekonomi üzerindeki etkisini bütçe açıklarına rağmen olumlu olarak görür.
Türkiye’de uygulanan bazı politikalar Denk Bütçe Çoğaltanı’nın etkilerini göstermektedir. Örneğin, hükümetin pandemi sürecinde uyguladığı maddi destek paketleri, işletmelerin ayakta kalması için yapılmıştır. Bu paketler, işletmelerin nakit akışını sağlamalarına yardımcı olarak, çalışanlarına maaş ödemelerini sürdürmelerini sağladı. Bu da, işletmelerin çalışanlarının harcama yapabilmesine neden oldu ve dolayısıyla ekonominin canlanmasına katkıda bulundu.
Benzer şekilde, Türkiye’deki altyapı yatırımları da Denk Bütçe Çoğaltanı prensibine uygun olarak ekonomiyi canlandırmaya yardımcı olabilir. Örneğin, bir otoyol inşa edilmesi, inşaat şirketleri tarafından işgal edilebilir ve bu şirketler, inşaat malzemeleri üreten şirketlerden malzeme satın alarak, çalışanlarına maaş ödeyerek ve vergi ödeyerek, ekonominin farklı sektörlerine katkıda bulunabilir.
Sonuç olarak, Denk Bütçe Çoğaltanı prensibi, hükümetlerin harcamalarının ekonomik büyümeye nasıl katkıda bulunduğunu gösteren önemli bir kavramdır. Türkiye’deki politikalar, bu prensibi göz önünde bulundurarak uygulanmaya devam edebilir.