YouTube Kanalımıza Abone olarak benzer paylaşımlar için destek olabilirsiniz..
Roma Hukukunun gelişimini tarihsel olarak 4 dönemde incelemek gerekir.
1-Krallık
2-Cumhuriyet
3-İlk İmparatorluk
4-Son imparatorluk
Her dönemde magistra, halk meclisi ve senatus gibi kurumlar vardı. Ancak her dönemde bu kurumların yetkileri değişmiştir. Krallık döneminde yetkiler kral adı verilen (rex) magistradaydı. Cumhuriyet döneminde Senatus güçlenmiştir. Son İmparatorluk döneminde ise magistra senatus ve halk meclisinin tüm yetkilerini almıştır.
KRALLIK DÖNEMİ
krallık döneminde devlete magistra, Halk meclisi ve Senatus hakim olmuştur.
a)Krallık Dönemi Magistra: Rex adı verilen ve bütün yetkileri elinde toplayan bir magistranın bulunmasıydı. Dış ilişkilerde kral devleti temsil ederdi. Ordunun, yargının ve dinin başı kabul ediliyordu. Sorumluluğu yoktu. Kimseye hesap vermezdi. Kralın seçimi rivayetlere dayanır. Kimilerine göre babadan oğla geçer. Kimilerine göre ölmeden kral kendi yerine geçecek kişiyi kendisi seçer. Eğer seçemeden ölürse Senatus başa geçerdi. Başka bir görüşe göre ise kralı halk meclisi üyeleri seçerdi. Kral her ne kadar sınırsız ve denetimsiz bir yetkiye sahip olsa da halkı karşısına almamak adına halkı ilgilendiren konularda halk meclisi ve senatus ile istişarede bulunurdu.
b) Krallık Dönemi Comitio Curiato (Halk Meclisi): Curia denilen birliklerin meclisidir. Gens (300) –Curia(30)-Tribus (3) bu formuludür.
300 gens bir curia eder. 10 curia ise 1 tribus eder.
Her curianın bir meclis üyesi vardır. Yani 30 meclis üyesi olmaktadır. Curialar oy çokluğu ile karar alırlardı. Her curia kendi içinde bir oylama yapar çoğunluğun görüşü o curianın oyunu oluştururdu. Karar için ise on altı curianın oyu şarttı. Bu dönemde halk meclislerinin yetkileri sınırlıydı. Kanun yapamazlardı.
c)Krallık dönemi Senatus: genslerin temsilcileridir. Ancak gensler kendi senatuslarını kendileri seçmezlerdi. Kral her gensin senatusunu seçerdi. Seçilen kişi önde gelen saygın bir kişi olurdu. Ölene kadar görev yapardı. Senatus kralın danışma organıydı. Kralın isteğiyle toplanırlar bağlayıcı olmayan görüş beyan ederlerdi.
Krallık Döneminde Roma Hukukunun Özellikleri
Bu dönemde özel hukuk alanında Ius Civile geçerliydi. (vatandaşlar hukuku) Bu hukuk Roma vatandaşlarına uygulanan Romalı olmayanlara uygulanmayan bir hukuktu. Ius Civile son derece sert hükümler içeren şekilci bir kanundu. Sözlü şekil geçerliydi.
“Şerefli bir vatandaşın sehadeti, tahrifi mümkün bir vesikadan daha iyidir”.
Ius Civile’de öngörülen yaptırımlar da oldukça ağırdı. Ius Civile başlangıçta yazısızdı. Din=hukuk olduğu için Ius Civileyi en iyi bilenler ve uygulayanlar rahiplerdi.
Roma Hukuku Diğer Ders Özetleri;
1-Roma Hukukunun Önemi
2-Roma Toplumunun Yapısı
3-Krallık Dönemi
4-Cumhuriyet Dönemi
5-İlk İmparatorluk Dönemi (Pricipatus)
6-Son İmparatorluk (Dominatus)
7-Iustinianus sonrası ve Modern Hukuka Etkisi
8-Dönemlere göre Roma Hukukunun Kaynakları
9-Roma Hukukunun Tasnifleri
10-Hak Çeşitleri, Hakkın Kazanılması ve Kaybedilmesi
11-Hak Kavramı-Hakların Kazanılması ve Kaybedilmesi
12-Roma Borçlar Hukuku Giriş
13-Roma Borçların Genel Kısmı-1
14-Roma Borçların Genel Kısmı-2
15-Roma Borçların Genel Kısmı-3
16-Roma Borçların Genel Kısmı-4
17-Roma Borçların Özel Kısmı-1
18-Roma Borçların Özel Kısmı-2
19-Roma Borçların Özel Kısmı-3