TANIM: Çocuklar mesane ya da bağırsak kontrollerini doğuştan getirmezler. İlk birkaç yaşlarında çocuk bezi kullanmak ideal bir yöntemdir fakat yaş geçtikçe ve çocuk kreş ya da anaokuluna başlama dönemine geldikçe tuvalet eğitimi verilmesi önemlidir. Tuvalet eğitimi hem anneyi hem de çocuğu rahatlatacak bir çözümdür.
HAZIRLIK: Tuvalet eğitiminin yaşı çocuktan çocuğa değişiklik gösterir. Fiziksel ve duygusal olarak hazır olmak, tuvalet eğitiminin başarıya ulaşmasında elzemdir. Çoğu çocuk 2 yaşında tuvalet eğitimini almaya hazır olurken bazı çocuklar 2.5-3 yaşlarında hazır duruma gelirler. Çok erken dönemde başlayan tuvalet eğitiminin başarıya ulaşma zamanı da uzar. Peki çocuğun tuvalet eğitimine hazır olduğunu nereden anlayabiliriz?
-Çocuğunuz tuvalete oturmakla ya da iç çamaşırı giymekle ilgileniyor mu?
-Çocuğunuz basit direktifleri anlıyor ve yerine getirebiliyor mu?
-Çocuğunuz tuvalet ihtiyacını sözlü bir şekilde ya da mimikleriyle size anlatıyor mu?
-Çocuğunuz gün içinde iki ve daha fazla saat altını ıslatmadan durabiliyor mu?
-Çocuğunuz bezini ıslattığı zaman bununla ilgili şikayet ediyor mu?
-Çocuğunuz iç çamaşırını kendi başına çıkartıp giyebiliyor mu?
-Çocuğunuz bebek klozetine kendi başına oturup kalkabiliyor mu?
Eğer bu soruların çoğuna olumlu yanıt verebiliyorsanız çocuğun tuvalet eğitimi başlayabilir demektir. Fakat eğer çoğu cevap negatif ise tuvalet eğitimi için bir süre daha beklenmelidir. Önemli olan annenin ihtiyacı değil, çocuğun tuvalet eğitimi alabilecek kapasitede olmasıdır. Eğer çocuğun hayatında büyük bir değişiklik, anne-baba boşanması ya da yeni bir kardeş doğması olacaksa tuvalet eğitimi bu durumlardan etkilenebileceğinden biraz daha ertelenebilir.
EĞİTİM: Tuvalet eğitimine başlamak çocuğu bebek klozetine oturtup hemen alışmasını beklemek kadar kolay değildir. Çocuğa önce uygun boyutlarda bir lazımlık alınmalı ve bu lazımlık çocuğun vaktinin çoğunu harcadığı odaya konulmalı. Bu oda kendi odası, salon ya da banyo olabilir. Çocuk eğer lazımlık sandalyesini dekore etmek, süslemek istiyorsa buna izin verilmelidir. Sandalyeye oturmak için çocuk cesaretlendirilmeli ve otururken ayaklar tam olarak yere basmalıdır. Çocuğun lazımlığın kullanım amacını anlaması için lazımlığa, kirli çocuk bezinden kalan atıklar konulabilir. Günde birkaç kere olmak üzere çocuk bezsiz bir şekilde lazımlığa oturmalı ve bir süre kalkmamayı öğrenmelidir. Erkek çocukları ilk tuvalet eğitimlerini her zaman oturarak tamamlamalı, eğer ayakta işeme öğretilecekse bu daha sonraki yaşlara saklanmalıdır. Çocuk lazımlığı kullanırken ebeveynlerden birinin yanında beklemesi pozitif bir etki yaratabilir. Çocuk istiyorsa oturduğu süre içinde oyuncaklarıyla oynayabilir. Çocuğun üzerinde baskı kurmamak için, eğer olmuyorsa daha sonra tekrar oturup deneyebileceği söylenmelidir. Alışkanlığın pekişmesi adına gidilen yerlere de bir lazımlık götürülebilir ve çocuk alışkanlığın sadece evde olmadığını, her yerde olduğunu böylece anlayabilir. Eğer ebeveynler çocuğun tuvaletinin geldiğini mimiklerinden ya da genital bölgesiyle ilgilenmesinden seziyorsa çocuğu hemen lazımlığa oturtmalı ve ihtiyacını mümkün olduğunca lazımlık ile gidermesini sağlamalıdır. Bu gibi tuvaletinin geldiğine işaret eden sinyaller çocuğa da öğretilmeli ve bunları yaşadığı zaman kendiliğinden lazımlığa oturması için cesaretlendirilmelidir. Kız çocuklar için özellikle tuvalet sonrası temizlik önemlidir. Kızların genital bölgelerini temizlerden önden arkaya doğru silmeleri gerektiği öğretilmelidir. Asla arkadan öne doğru tuvalet sonrası temizlik yapılmamalıdır. Sifonu çekme zamanı geldiğinde bunu çocuğun yapması da cesaretini arttırabilir. Daha sonra ellerin yıkanması gösterilmelidir ve her seferinde ellerin yıkandığından ebeveynler emin olmalıdır. Sözel bir şekilde çocuğa cesaret verilmeli “Aferin! Aynı büyük çocuklar gibi tuvaletini yapıyorsun!” gibi sözler söylenmelidir. Bazı çocuklarda her tuvalete gittiğinde bir yapıştırma ya da parka götürme gibi cesaret arttırıcı ödüller işe yarar. Birkaç hafta başarıyla devam eden tuvalet alışkanlığından sonra çocuk artık bezi bırakmaya hazırdır ve iç çamaşırlarına geçiş başlayabilir. Bu alışkanlığın oturmasını kutlamak amacıyla çocuğun kendi istediği iç çamaşırlarını seçip giymesi faydalıdır. Çocukların çoğu gün içinde tuvalet eğitimine uysa da geceleri altını ıslatma devam edebilir. Geceleri olan tuvalet alışkanlığının oturması birkaç ay ya da yıla yayılabilir. Çocuğun geceleri altını ıslatmaması için uyumadan önce sıvı alımı azaltılabilir. Eğer çocuk tuvalet eğitimini tamamlayamıyorsa biraz ara verilip daha sonra tekrar denenebilir.
[yasr_visitor_votes size=”large”]