Updated: May 20
Express Entry Nedir?
Öncelikle "Express Entry ne değildir?" sorusunu cevaplayarak başlayalım. Express Entry Kanada'nın göçmenlik programlarından biri değildir. Express Entry, içinde 3 tane federal göçmenlik programını barındıran bir online başvuru sistemidir.
Sistemde başvuru yapmaya uygun kişiler niteliklerine göre bir puan alarak Express Entry başvuru havuzuna girerler. Kanada hükümeti her ay 2 ya da 3 kere bu havuzda bulunan kişilere Başvuru Daveti (Invitation to Apply-ITA) gönderir. Bir seferde 3,000 kişiye davet gönderildiğini varsayalım. Havuzdan çekilen, yani ITA alan 3,000. kişinin puanı o çekilişin taban puanını belirler. Bu puanın altında kalan kişiler havuzda beklemeye devam ederler (1 yıl boyunca havuzdan çekilmeyen adayların profilleri iptal olur, tekrar girmek isterlerse yeni bir profil oluşturmaları gerekir), davet alanların da 60 gün içinde başvurularını hazırlayıp sunmaları gerekir.
Express Entry kapsamında bulunan 3 program, Nitelikli Çalışan Programları olarak geçer ve Kanada'nın ekonomik göç kategorisinde yer alır. Ekonomik göç ne demek peki? Ekonomik göç, Kanada'nın iş gücü piyasasının ihtiyaçlarını karşılayacak ve Kanada ekonomisine katkı sağlayacak, belirli mesleki beceri ve deneyime sahip kişileri Kanada'ya çekmek için oluşturulmuş bir kategoridir.
Bu kategori, Express Entry kapsamında bahseceğimiz 3 program kapsamında yalnızca belirli meslek gruplarını hedeflemez. Ya da daha önceki zamanlarda olduğu gibi hangi meslekten kaç kişinin alınacağına dair bir limit yoktur. Kabul edilen meslekler listesi de oldukça kapsamlıdır. Bu seçimlerde hem başvuru sahiplerine hem de Kanada hükümetine rehberlik eden, standardizasyonu sağlayan, NOC (National Occupational Classification - Ulusal Mesleki Sınıflandırma) adı verilen bir sistem vardır. Bu sistemde yaklaşık 35 bin meslek ya da ünvan yer alır ve sistem kendi içinde belli gruplara ayrılır.
Bu gruplardan olan NOC 0, A ve B Express Entry kapsamında değerlendirilen kategorilerdir.
NOC 0 Yönetimsel işlerin olduğu grup ve altında 65 meslek ya da ünvan yer alır.
NOC A genel olarak üniversite eğitimi gerektiren profesyonel işler denebilir ve altında 238 meslek ya da ünvan yer alır.
NOC B ise mesleki eğitim ya da teknik eğitim gerektiren işleri kapsayan gruptur ve altında 375 adet meslek ya da ünvan yer alır. (Bu gruplarda yer alan meslek ve ünvanlar zaman içinde güncellenerek azalabilir ya da artabilir.)
Eyaletlerin ihtiyaç duyduğu mesleklere göre bir takım göçmen alım sistemleri vardır. İçinde 80 adet programı barındıran Eyalet Aday Programlarına daha sonraki yazılarımızda değineceğiz. Zaman zaman medyada yer alan "Kanada xxx meslek grubundan göçmen alacak." haberleri genellikle bu eyalet programlarıyla ilgili çıkmaktadır, Express Entry'de böyle trendler olmamaktadır.
Express Entry Başvuru Şartları Nelerdir?
Bu bölümde hem bu üç kategorinin neler olduğundan hem de başvuru şartlarından bahsedelim.
1- Federal Nitelikli Çalışan Kategorisi (Federal Skilled Worker-FSW)
Bu kategori yukarıda bahsettiğimiz üç NOC grubunu da kapsar ve kendi içinde bir puanlama sistemi vardır. Bu puanlamada gerekli puanı alamayan kişiler Express Entry başvurusu yapamazlar.
Minimum uygunluk kriterleri şu şekildedir:
NOC 0, A ya da B iş gruplarından birinde nitelikli iş deneyimi (son 10 yıl içinde): En az 1 yıl tam zamanlı çalışma isteniyor ama istenen süreye denk gelen yarı zamanlı çalışma da kabul ediliyor. (30 saat/hafta x 12 ay ya da örneğin 15 saat/hafta x 24 ay) Türkiye'de haftalık çalışma saati 40-45 civarı ama 30 saatin üzerinde çalışmış olmanın süre hesabına bir etkisi olmamaktadır.
Dil yeterliliği (İngilizce ve/veya Fransızca): Onaylı sınavlardan birinin 4 beceri bölümünden de CLB (Canadian Language Benchmark) 7 seviyesinde skor almak. Bu, IELTS (General) sınavından en az 6.0 almak anlamına gelir.
Kanada dışında bir ülkede eğitim alınmışsa, alınan eğitimin Kanada denkliğinin sunulması (puanlama Kanada denkliğine göre yapılır). Üniversite mezunu olmak gibi bir ön şart aranmasa da, eğitim seviyesinin yüksek olması yeterli puana erişme ihtimalini arttırır.
Kişinin nitelikleri bu minimum gereklilikleri karşılıyor ve kişi gereken puana ulaşıyorsa, profili ikinci aşamada Express Entry puanlama sistemiyle değerlendirilir (Comprehensive Ranking System - CRS). CRS skoru da yeterliyse kişi Express Entry başvuru havuzuna girebilir.
2- Federal Nitelikli Zanaat Kategorisi (Federal Skilled Trades- FST)
Bu kategori yalnızca NOC B grubunda bulunan bazı meslekleri kapsar. Örnek olarak şu meslekleri sayabiliriz: Elektrikçiler, tesisatçılar, marangozlar, vinç operatörleri, aşçılar, kasaplar ve fırıncılar.
Dil yeterliliği (İngilizce ve/veya Fransızca): Onaylı sınavlardan birinin Konuşma ve Dinleme bölümünden CLB 5; Okuma ve Yazma'dan CLB 4 seviyesinde skor almak. Bu IELTS (General) sınavı için; Konuşma ve Dinleme: 5.0, Okuma: 3.5, Yazma: 4 anlamına gelir.
Bu kategoride eğitimle ilgili bir gereklilik yoktur ama kişinin eğitim seviyesi ne kadar yüksek olursa Express Entry havuzunda şansı o kadar yüksek olur.
Uygun görülen bir nitelikli zanaat alanında tam zamanlı 2 yıl iş deneyimi (son 5 yıl içinde).
Geçerli bir iş teklifi (en az 1 yıl süreli, tam zamanlı, 1 ya da 2 işveren tarafından) ya da kendi alanında Kanada otoriteleri tarafından verilmiş eyalet düzeyinde ya da federal düzeyde geçerli bir sertifika sahibi olmak.
Kişinin nitelikleri bu minimum gereklilikleri karşılıyorsa, profili Express Entry puanlama sistemiyle değerlendirilir (Comprehensive Ranking System - CRS). CRS skoru yeterliyse kişi Express Entry başvuru havuzuna girebilir.
3- Kanada Deneyimi Sınıfı (Canadian Experience Class - CEC)
Bu kategori Kanada'da iş deneyimi olan kişiler içindir. Bu iş deneyimi ile ilgili kriterler şu şekildedir:
Yasal yollarla kazanılmış
En az 1 yıl
Tam zamanlı ya da en az 1 yıl tam zamanlıya denk gelecek kadar yarı zamanlı
NOC 0, A ya da B iş kategorilerinde
Önemli: Self-employment (yani kendi işinin sahibi olmak) ve öğrenciyken çalışılan zamanlar (co-op dahil) bu kategoride sayılmaz.
Bu kategoride eğitimle ilgili bir gereklilik yoktur ama kişinin eğitim seviyesi ne kadar yüksek olursa Express Entry havuzunda şansı o kadar yüksek olur.
Dil yeterliliği (İngilizce ve/veya Fransızca): NOC 0 ve A kategorisinde çalışmış kişiler için FSW'da olduğu gibi CLB 7 yani IELTS 6; NOC B için CLB 5 yani IELTS Okuma: 4.0, diğer beceriler 5.
Kişinin nitelikleri bu minimum gereklilikleri karşılıyorsa, profili Express Entry puanlama sistemiyle değerlendirilir (Comprehensive Ranking System - CRS). CRS skoru yeterliyse kişi Express Entry başvuru havuzuna girebilir.
Kanada deneyimi sınıfı hariç diğer iki kategoride kişinin, aile bireylerinin sayısına göre finansal birikim kanıtı sunması gerekir. Bu kanıtın banka hesabında bulunan ve kimseden borç alınmamış, başvuru sahibine ait yeterli miktarda para olarak sunulması istenir. (Bu yazının yazıldığı tarihte 1 kişi için $12,669 CAD, 2 kişi için $15,772 CAD, 3 kişi için $19,390 CAD.)
Tüm kategorilerde tüm bunlara ek olarak kişinin Kanada'ya "kabul edilebilirliği"ne bakılır (admissibility). Bazı durumlar kişilerin Kanada'ya kabul edilmesine engeldir. Bu konuya da başka bir yazımızda değinelim.
Express Entry Başvurusu Nasıl Yapılır?
Express Entry başvurusu online olarak yapılır. En başta da belirttiğimiz gibi, kişi Express Entry havuzuna girip ITA aldıktan sonra gerekli belgeleri toplaması ve sunması için 60 günü vardır. Gerekli tüm belgelerin titizlikle ve doğru bir şekilde hazırlanması kritik önem taşımaktadır çünkü kişilerin ufak bir hata ya da unutkanlık olarak değerlendirebileceği eksiklik ya da yanlışlıklar başvurunun reddedilmesi ya da kişinin Kanada'ya girişinin en az 5 yıl yasaklanması gibi sonuçlara yol açabilmektedir.
Bu süreçte Northern Pathways Immigration Consulting kurucusu ve Lisanslı Kanada Göçmenlik Danışmanı Burcu Akyol; onur derecesiyle bitirdiği Kanada göçmenlik danışmanlığı eğitimini, kendi göçmenlik başvurusu sürecinde kişisel olarak edindiği deneyimlerle ve 19 yıllık iş hayatında kazandığı becerilerle birleştirerek Kanada'da yeni bir yaşam kurmayı hedefleyen ve özellikleri Kanada göçmenlik kriterlerine uygun olan herkesi bu yola birlikte çıkmaya davet ediyor.
Ücretsiz ön değerlendirme için tıklayınız.