İçinde yeni bir çalışma, Araştırmacılar 99 kıyı kentini inceledi ve neredeyse hepsinin hızla batmakta olduğunu buldu. Çalışma, gelişmeyi ve yeraltı suyunun tükenmesinin yüzeye baskı yaptığını gösterdi. Bu kıyı topluluklarının çoğunda, çöken arazi, küresel ısınma nedeniyle yükselen deniz seviyelerine ek olarak, artan bir sel riski oluşturabilir.
Rhode Island Üniversitesi’nde oşinografi doçenti olan çalışma yazarı Matt Wei, “Deniz seviyesinin yükselmesinden endişe duyduğunuz her yerde, çökme konusunda da endişelenmelisiniz” diyor.
Yere batmak için süslü bir kelime olan çökme, Doğu Asya’da daha yaygın olmasına rağmen, Wei ve meslektaşları bunu ABD, Afrika, Avrupa ve Avustralya’da da gözlemledi. Kısacası, küresel etkileri olan küresel bir olgudur. Birçok yerde, Wei’ninki gibi araştırmalar, doğal afetler sırasında feci sonuçların önlenmesine yardımcı olabilir.
Sübvansiyonlu Arazi Muhasebesi
ABD Jeolojik Araştırma çalışanı Richard Ireland, Cali, San Joaquin Valley’de bir fotoğraf çekti. 1977’de bir telefon direğinin yanında duran yerel bir çiftçi. Kalın harflerle “1925” yazan bir levha, direğe üçte iki yükseklikte çivilenmişti. Fotoğraftan önceki 52 yıl içinde, çiftçinin ayaklarının altındaki zemin yaklaşık 30 fit çökmüştü.
Gelişen tarım – üzüm, fındık ve narenciye çiftlikleri – vadi tabanının altındaki yeraltı akifer sistemini tüketti. Akifer çöktüğü için yer battı ve bölgenin yeraltı su tutma kapasitesi kalıcı olarak azaldı.
Son yıllarda vadi, çökmeyi yakından izlemek için sistemler geliştirdi. Ekstansometreler ve bir GPS ağı daha fazla akifer sıkışması belirtilerine dikkat edin. Ağ yakında, pastoral Kaliforniya tarım alanlarının çok ötesinde faydalı bir model kanıtlayabilir.
Wei, “Birçok ABD ve Avrupa ülkesinin, farklı deniz seviyesinin yükselmesi senaryoları için sel risklerine bakma planları var” diyor. “Modellerinde çökmeyi nadiren hesaba katarlar.”
Bu değişimi yapmak belediyeler ve bilim adamları arasında işbirliğini gerektirecektir. Bu fenomen nadiren tekdüze olduğundan, şehirler aynı çökme modellerini kullanamazlar. Bazı alanlar batabilirken diğerleri bir şehirde, hatta bir mahallede yükselebilir.
Wei ve meslektaşları, risk altındaki yerleri haritalamak amacıyla, deniz seviyesinden 10 metrenin altında bulunan ve deniz seviyesinin yükselmesine eşit veya daha yüksek oranda çökme yaşayan alanları belirlediler. Başka bir deyişle, sudan daha hızlı batmakta olan alçak kıyı bölgeleri yükseliyor.
99 şehirden altısı hariç hepsi bu tehlikeli bölgeleri içerir ve bazılarında çok sayıda bulunur. Şanghay, Çin ve Hanoi, Vietnam, her biri 1.000 kilometrekareden fazla risk altındaki gayrimenkul ile listenin başında geliyor. ABD şehirleri Hampton, Va., Tampa, Fla. ve Corpus Christie, Texas da ilk 10’u kırıyor.
Temel Jeoloji
San Joaquin vadisine benzer şekilde, araştırmacılar dünya çapındaki çökmenin önde gelen nedeninin yeraltı suyunun tükenmesi olduğunu düşünüyor. Ancak su tek başına tatmin edici bir açıklama sunmaz. Büyük inşaat projeleri altındaki toprağı sıkıştırma eğilimindeve ayrıca operasyonlarını desteklemek için büyük miktarlarda su pompalar. Petrol ve gaz çıkarma da katkıda bulunabilir. Süreç yeraltı yapılarını zayıflatabilir ve zeminin hızla batmasına neden olur.
Altta yatan jeoloji, yerel çökme varyasyonlarını yönlendirir. Eski bir nehir yatağının yumuşak alüvyonlu toprakları üzerine inşa edilmiş bir mahalle, katı granitik anakaya üzerine inşa edilmiş bir mahalleden daha fazla çökmeye meyillidir. Benzer şekilde, büyük akiferlerin üzerinde bulunan alanlar, yeraltı suyunun tükenmesinden dolayı çökmeye daha yatkındır.
Wei, araştırmasının belediyeleri çökmeye dikkat etmeye motive edeceğini umuyor. Bir şehir çökmenin nerede olduğunu öğrendiğinde, bölgenin envanterini çıkarabilir, sel riskini değerlendirebilir ve onu korumak için önlemler alabilir.
Wei, “Önce bunun olduğunun farkında olmalısınız, ardından onu geliştirmek için kaynaklara ihtiyacınız var” diyor.
GPS istasyonları önemli bir araçtır. Wei’nin araştırmasının çoğu uydu görüntülerine dayansa da, GPS verileri daha doğrudur. Ancak, ABD’de bile, şehirler nadiren bir avuçtan fazlasını içerir GPS istasyonlarının listesi. Düşüş risklerinin uzun vadeli izlenmesi, hükümetlerin yerinde teknolojiye yatırım yapmasını gerektirecektir.
Wei, “Yer jeodezi verilerinin genişletilmesi çok önemli” diyor.
Dünyadaki şehirler olarak büyümek ve genişlemek, onların istenmeyen sonuçlarına ilişkin anlayışımız da öyle. Wei’nin araştırması, bu sonuçlardan birinin, benzersiz bir sorun yaratmak için iklim değişikliğinin küresel etkileriyle nasıl çarpışabileceğine dair fikir veriyor. Ama aynı zamanda daha fazlasının bir hatırlatıcısıdır. Bu afet azaltma, hem küresel hem de yerel ölçekte en iyi şekilde dikkatli gözlem ve tahmin yoluyla yapılır.
Kaynak : https://www.discovermagazine.com/environment/coastal-cities-are-sinking-as-sea-levels-rise