"Has okur, yazarın imzasına değil parmak izine bakar. Yazar her ne kadar metnin altına imzasını atsa da, parmak izini metnin kalbine basar." Foça Öykü Günleri için Murat Özyaşar, yazarın parmak izinini okurun kalbinde arıyor.
Murat Özyaşar
Has okur, yazarın imzasına değil parmak izine bakar. Yazar her ne kadar metnin altına imzasını atsa da, parmak izini metnin kalbine basar.
Çünkü ikna olmamak imkânsızdır: Okura göre yazmak suçtur diyordu Tomris Uyar, okur için yazmak gerek.
Amenna!
Parmak izi kimi zaman ilk, çoğu zaman da son bakışta yazarın niyetini ele veren ayak izidir. Çünkü yazarın nereye varmak istediği, nerede durduğu kadar, nereden geldiğiyle de alakalı bir şeydir.
Ayak izi önemlidir.
Asıl, ayak izi önemlidir.
Çünkü has okur, yazarın parmak izinden ayak izlerinin yol haritasını çıkarır. Haritayı çıkarmakla kalmaz, o haritayı pusula edip yazarın eline verir.
İşte bu örtük sebeplerden, tam da bu gizli antlaşma gereği; yazarın neyi nasıl anlattığı kadar, o metni “niçin” yazdığı da önemlidir.
Çünkü yazarın “niçin”e verdiği, metne yedirdiği o gizli yanıt, yazarın niyetini ele veren parmak izidir.
Çünkü has okur, yazarın parmak izinden ayak izlerinin yol haritasını çıkarır. Haritayı çıkarmakla kalmaz, o haritayı pusula edip yazarın eline verir.
Aslında hepimiz biliyoruz, her “niçin”in birçok “için”i var.
O halde, hadi biz de soralım yüz bin yıldır sorulan o soruyu: Peki ama, yazar niçin yazar?
Daha çok ünlü olmak için,
Arkadaşları onu daha çok sevsin için,
Toplumda itibar kazanmak için,
Daha çok para, mal mülk edinmek için,
Güzel yalan söyleyebildiği için,
Yalnız olduğu için,
Hırslı olduğu için,
Yazdım diyebilmek için,
Yaşadım diyebilmek için,
Söyleyecek bir şeyi olduğu için,
Vatanı kurtarmak için,
Kendini kurtarmak için,
Niçin yazdığını bilmediği için,
Delirmemek için,
Her türlü iktidara el kaldırmak için,
İktidarın eline oynadığı için,
Sözün kudretine inandığı için,
Bir derdi olduğu için…
Bu “için”ler elbette uzatılabilir ve bu “için”ler elbette öyle ya da böyle karşılık bulan gerekçelerdir.
Ama asıl inandırıcı olan: Yazarın imzasıyla parmak izinin birbirini tutmasıdır.
Yoksa bir parmak iziniz, imzanız niye, diye sorarlar çünkü.
Biz de parmak izi niyetine şunu diyelim: Bir derdiniz varsa yazarsınız! Zaten, bir derdiniz varsa yazarsınız! Yahut kalkıp Attar Feridun’a gidelim, imza niyetine dediğine parmak basalım: “Derdin yoksa bizden ödünç al!”