Fizikte sesle ilgili bölüme akustik denir. Kapalı bir yerde sesin dağılış tarzı, yankı yapıp yapmayacak durumda olması da akustik diye anılır. Büyük yapılarda, hatta evlerde sesin çok yansıması birtakım aksamalar doğurur. Bu yüzden yapıların ses bakımından özellikleri göz önünde tutulmalıdır.
Bir odada konuşan bir insan düşünelim. Onun sesini başka insanların duyması ses dalgaları yoluyla olur. Yapılan araştırmalar sonunda sesin küre biçiminde dalgalar doğurarak yayıldığı anlaşılmıştır. Odada konuşan insanın ağzından çıkan bu küre biçimi ses dalgaları gittikçe genişleyerek yayılırlar. Bunlardan bir bölümü de başka insanların kulağına gelir, kulak zarına çarpar. Kulak zarı titreşmeye başlar, bu titreşimler beyne gider. En sonunda sesi duyarız.
Odada konuşan insanın ağzından başlayıp gittikçe genişleyerek yayıldığını belirttiğimiz ses dalgalarının büyük bir. Bölümü de odanın duvarlarına çarpar. Sonra duvarlardan yansıyarak gene odanın içine yayılır. Bu yansımış dalgalar da gene karşı duvara çarpıp geri dönerler. Böylece, ses dalgaları odanın duvarları arasında gider gelir. Yalnız, ses dalgalarının her duvara çarpıp yansıması sonunda şiddetleri biraz azalır, çünkü duvar kendine gelen bütün ses dalgalarını yansıtmamış, birazını da yutmuştur.
Bundan anlaşılacağı gibi, sesi yutan cisimlere karşılık yansıtan cisimler de vardır. Düz, sert cisimlerin, genel olarak, sesi daha iyi’ yansıttıklarını, yumuşak, pürüzlü yüzeylerinde sesi yuttuğunu söyleyebiliriz. Bir odanın beton duvarları sesi oldukça iyi yansıtırlarsa da gene de bir parçasını yutarlar.
Bir Odada Ses Niçin Çınlar
Yapılarda sesi yutan, yansıtan malzemenin iyi bir ölçü içinde kullanılması gerekir, yoksa, ya odada konuşulanlar çok güç duyulur, ya da ses çok yankılanarak çınlar, odada rahatça konuşulamaz. Bu durum en çok boş evlerde görülür. Döşenmemiş bir odada konuşmalar çınlar, sesler olduğundan yüksekmiş gibi gelir. Bu, boş duvarların, tavanın, döşemenin sesi oldukça çok yansıtmasından ileri gelir. Ev döşenip de yere halı, kilim serildikten, odaya koltuk, kanepe gibi kumaşlı eşyalar yerleştirildikten sonra odanın çınlaması geçer, çünkü bu sayılan yumuşak kumaşlar sesin bir parçasını yutar.
Aynı durum daha da belirli olarak tiyatroda görülür. Boş salona karşı deneme yaparken sesler tiz çıkar. Seyirci gelip salonu doldurunca sesler yumuşar, sıcak sesler elde edilir.
Sağır Oda Deneyi
Fizikte konuda çok ilgi çekici bir deney vardır. Bu deney ‘’Sağır oda’’ adı verilen bir yerde yapılır. Sağır odanın dört duvarı, döşemesi, tavanı sesi hiç yansıtmayan cisimlerle kaplanmıştır. Bunlar pamuk, mantar,, cam tozu gibi şeylerin karışımıdır. Odaya iki kişi girdikten sonra kapısı kapatılır. Kapı da sesi yansıtmayan cisimlerden yapılmıştır. İçeride deney yapanlardan biri konuşunca öbürü onun dudaklarının kımıldadığını gördüğü halde sesini duymaz, çünkü konuşanın ağzından çıkan ses dalgalarını odanın duvarları, tavanı, döşemesi yutmuştur. Yansıyan hiçbir ses dalgası olmadığı için dinleyenin kulağına her hangi bir ses dalgası erişemez.
Buna dayanarak, ses geçirmeyen duvarlar, kapılar yapılabilir. Sesi geçirmemek için içi pamuk doldurulmuş, üzerine de maroken kaplanmış kapılar kullanılır.
Bir odada, salonda ses çok çınlıyorsa, yere, duvarlara halı koyarak, tavana kartondan dalgalı kaplamalar, yaparak, bunun önüne geçilebilir.