Azerbaycan havyarı, Rusya-ABD ilişkilerine nasıl katkı sağlamış olabilir ki?
Rossiya-1 televizyonunda yayınlanan ve Rusya eski Başbakanı Yevgeni Primakov'un hayatının anlatıldığı belgesel filmde 1990'lı yıllardaki Rusya ile ABD arasındaki gergin ilişkilere de değinildi. Filmde Primakov'un eşi İrina Primakova, 1997 yılında dönemin ABD Dışişleri Bakanı Madeleine Korbel Albright'in Moskova ziyaretini hatırlattı. Primakova şu ifadeleri kullandı:
"NATO ile ilgili sert görüşmeler yapılıyordu. Yevgeni eve geldiğinde bana ABD resmi heyetini evimize misafir olarak davet etmemizi teklif etti. Ev ortamında bir ziyafet. Arkadaşımla mantı hazırlamıştık. O günlerde tam isabet, Bakülü arkadaşlarımız bize siyah havyar göndermişti. Tam bir litre, cam kavanozda, muhteşem bir havyar... Çocuklarımıza yedirmeyi düşünüyorduk. Ama olmadı, havyarı masaya koyduk ve börek de pişirdik. Güzel bir Rus sofrası hazırladık."
Belgeselde 12 kişilik ABD'li misafir heyetin mantıları havyarla afiyetle yedikleri ifade edildi.
'HAVYARIN ARDINDAN GÖRÜŞMELER SAĞLANDI'
Primakova sözlerine şöyle devam etti: "Konuklar tüm havyarı mantıyla yedi. Biz de tadına baktık. Bu şekilde mantıyı havyarla yemek bizim hoşumuza gitmedi. Yemekten sonra Primakov ve Albright başka odaya geçerek görüşmeler yaptı ve sonra anlaşarak çıktılar. Böylece mantı ziyafetinden önce anlaşmaları gerekenler konusunda yemekten sonra anlaşabildiler."
AZERBAYCAN'DA SİYAH HAVYAR VE TİCARETİ
Hazar Denizi'ndeki Mersin Balığı'ndan üretilen siyah havyarın iç piyasada yılda 9 tonluk satışına izin veriliyor.
Azerbaycan pazarlarında kaçak avlanmadan kaynaklanan yasadışı siyah havyar, kilosu 3-4 bin dolardan satılırken, aynı havyarın kilosu Avrupa'da 8 bin-9 bin dolardan pazarlanıyor.
Dünyadaki Mersin Balığı'nın 4/5'lük bölümü Hazar Denizi'nde bulunuyor ancak kaçak avlanma ve yasadışı havyar ticareti yüzünden balıkların sayısı giderek azalmakta.
Rusya, İran, Kazakistan, Türkmenistan ve Azerbaycan ile yaptığı anlaşma uyarınca, Mersin balığı avına ve ihracatına yönelik kota uyguluyor. Ancak uygulanan kotayı hiç bir ülke uygulamıyor.
Hazar çevresi ülkelerde en fazla havyar üretimi Azerbaycan'da olduğu iddia ediliyor. Özellikle son yıllarda üretim oranı iki defadan fazla artmış.
Azerbaycan'da kaçak siyah havyar ticareti hükumete yakın çevrelerce gerçekleştiriliyor. Ticaretin gerçekleştirildiği yer Avrupa ve önemli bir gelir kaynağı olarak görülüyor. Özellikle son dönemde Avrupa'ya ihrac edilen siyah havyarın büyük oranını Azerbaycan karşılamaktadır.
YEVGENİ PRİMAKOV KİMDİR?
Primakov, 29 Ekim 1929'da Kiev'de doğdu. 1953'te Moskova Üniversitesi Doğu Bilimleri Enstitüsü'nden mezun oldu.
Eski Sovyetler Birliği ve Rusya'da ekonomi ve Arap ülkeleri uzmanı olarak bilinen Primakov, 1988 yılında Sovyetler Birliği Yüksek Konseyi'ne seçilerek siyasi kariyere başladı.
Sovyetler Birliği dağılana kadar bu görevde kalan Primakov, 1991'de iki ay süreyle Devlet Güvenlik Komitesi (KGB) İç İstihbarat Başkanlığı, 1991-96'da ise Dış İstihbarat Başkanlığı görevlerinde bulundu. Primakov, 1996-1998 yıllarında Dışişleri Bakanı olarak görev yaptı.
Görevden olduğu dönemde Rusya emperyalizminin çıkarlarına büyük katkılar sağlayan Primakov, özelikle Azerbaycan'ın eski Cumhurbaşkanı Haydar Aliyev'le Irak ve Suriye'de yıllarca varlığını sürdüren Baas Partisini, PKK'yı, Türkiye'deki Dev-Genç'i, İran'da komünist partisi TUDEH'i kurduğu iddia ediliyor.
Daha sonra başbakan olarak görev yapan Primakov, Devlet Başkanı Boris Yeltsin tarafından 1999'da görevden alındı. Aynı yıl Devlet Duması milletvekili seçilen Primakov, görev süresinin dolmasıyla siyasete veda etti.
Facebook sayfamızı beğenin, takipte kalın...