Kuvvetli bir endişe nedeniyle çocuğun okula gitmeyi reddetmesi ya da bu konuda isteksiz görünmesidir. Okul Fobisi daha ziyade çocuğun okula giderken annesinden ayrılmaya karşı verdiği bir çeşit ayrılma korkusuna bağlı olarak gelişen tepkidir. Başka bir deyişle okul korkusunu ortaya çıkaran etkenler ne olursa olsun kaynağı genellikle anneden ayrılma korkusudur.
Okul Fobisi olan çocuk, okulu sever ve okula gitmeyi başarabilirse örnek bir öğrenci olur. Bu çocuklar başarı kaygısı olan, uyumlu, aşırı onay bekleyen, ailesine bağımlı çocuklardır. Okul Fobisi olan çocuğun sorunu temelde evden kaynaklanmaktadır. Babası tarafından kötü muamele gören ve kendisine aşırı derecede bağımlı olan annesine destek olmak amacıyla okula gitmek istemeyebilir.
Eğer çocuk evdeki yaşamıyla ilgili güvensizlik duyuyorsa, gün boyu o evde yokken herhangi bir olay olabilir diye okula gitme konusunda bilinçdışı bir korku geliştirebilir. Çocukta ev yaşamına ilişkin bir güvensizlik uyandıran, endişeye yol açan bazı nedenler şöyledir.:
- Aile bireylerinin biri ciddi şekilde hastaysa
- Ebeveynden biri şehir dışında çalışıyorsa
- Anne ve baba çocuğun önünde çok kavga ediyorsa
- Ailenin yeni bir bebeği olmuşsa
- Anne baba, aşırı koruyucuysa
- Anne baba yeni boşanmışsa
- Okul, öğretmen değişikliği
- Okuldan tatil ya da farklı nedenlerden uzak kalmışsa
- Okulda çocuk öğretmeniyle bir sorun yaşamışsa
- Çocuk cinsel taciz, istismara maruz kalmışsa vb.
Nedenlerden herhangi biri, okul fobisini başlatan nedenlerden biri olabilir.
Çocuğumuz şikayet ederek okula gitmek istemediğini dile getirdiğinde, bu olasılık göz önünde bulundurulmalıdır. Sorunun kökündeki neden, ne kadar kısa sürede belirlenir ve sorun çözülmeye çalışılırsa, çocuğun okula yeniden uyum sağlaması o kadar çabuk olacaktır.
Okul Fobisi olan çocuklar, aile bireyleri dışında yabancı kişilerle sosyal ilişki kurmakta güçlük çekerler ve utangaçtırlar. Okul Fobisi, çocukta çeşitli derecelerde psiko-somatik belirtiler şeklinde görülür. Bunlar çoğunlukla; mide bulantısı, karın ağrısı, kusma, baş dönmesi şeklinde bedensel yakınmalardır. Bu yakınmalar okula gitmeden önce başlar okul servis aracının gitmesiyle birlikte sona erer.
Okul Fobisi yaşamakta olan çocuk, okula gitmek istemez, duygusal bozukluklar gösterir . Ancak bununla birlikte başka anti-sosyal davranışa rastlanmaz.
Okul fobisiyle ilgili bunları yapmayın!
- Geçmişinizde okulla ilgili yaşadığınız olumsuz deneyimleri çocuğunuzun duyabileceği bir ortamda paylaşmayın.
- Geri adım atmayın; çocuğunuz okul fobisini kusma, baş ağrısı ve aşırı ağlama şeklinde gösterse de eğer organik bir problem yoksa okula göndermekten vazgeçmeyin.
- Okula gitmesine karşılık olarak çocuğunuzu maddiyatla ödüllendirmeyin.
- Verdiğiniz sözleri tutun, çocuğunuzu okulda bekleyeceğinize dair söz verdiğinizde okulu asla terk etmeyin. Eğer sizi göremezse yaşayacağı güvensizlik okul fobisini artıracaktır.
Uzman Çocuk Gelişimci Ve Aile Danışmanı Derya YILDIRIM