?Zararlı (pest) kontrol GFSI onaylı BRCGS, IFS ve FSSC 22000 gibi gıda güvenliği standartlarında ayrı bir madde başlığı olarak yer almaktadır.
?İyi bir zararlı (pest) kontrol yönetimi ile gıdada oluşabilecek risklerin ve gıdaya çapraz bulaşma risklerinin de önüne geçmiş oluruz.
⚠️Denetimlerde sıklıkla karşılaştığım eksiklerden biri de BRCGS-Gıda/vers.8 Standardının 4.14.10 gerekliliğine uygun olarak kapsamlı bir zararlı (pest) kontrolünün yapılmamış olması ya da raporun gerekli detayları içermemesidir.
Bu denetimin amacı nedir?
- Sahaların, ekipmanların ve tesislerin zararlı aktivitesi açısından detaylı kontrolünü yapmak
- Mevcut zararlı yönetimi önlemlerinin gözden geçirilmesi ve değişiklik tavsiyelerinin yapılması
- Mevcut bir istilayı ortadan kaldırmak ya da bir istilayı önlemek
Denetim ne sıklıkta yapılmalıdır?
- Riske dayalı bir sıklıkta, ancak en az yılda bir gerçekleştirilmelidir. Yapılan risk analizi dokümante edilmelidir.
Denetim ne zaman yapılmalıdır?
- Zararlı (pest) aktivitesinin doğası gereği mevsimsel olduğu durumlarda, denetim en büyük risk dönemine denk gelecek şekilde planlanabilir. Örneğin karasinek aktivitesinin yoğun olduğu yaz ayları gibi.
Bu denetimi kim yapmalıdır?
- Saha biyoloğu veya zararlı (pest) yönetiminde yeterliliğe ve uzun yıllara dayanan deneyime sahip kıdemli bir teknisyen olmalıdır.
- Uzman kişi aynı zamanda standardın kapsamı ve zararlı yönetimi gereksinimleri ve gıda güvenliği hakkında yeterli bilgi sahibi olmalıdır.
- Zararlı (pest) kontrol verilerini analiz edip, kontrol önlemlerinin etkinliğini gözden geçirebilecek yetkinlikte olmalıdır.
- Gerektiğinde zararlı (pest) yönetimi stratejisinde iyileştirmeler önerebilecek biri olmalıdır.
Denetimde nelere bakılmalıdır?
- Denetimde mevcut haşere kontrol uygulamaları, hijyen, sanitasyon, temizlik uygulamaları, bina altyapısı, yalıtımı vb. ile ilgili konulara odaklanmalıdır. Özellikle zararlıların oluşma olasılığının daha yüksek olduğu boşluklar ve kablo yolları gibi daha az erişilebilir alanlar da kontrol edilmelidir.
- Mevcut zararlı (pest) yönetim sisteminin uygun olup olmadığı gözden geçirilmelidir.
- Mevcut zararlı kontrol ekipmanları kontrol edilmelidir.
- Zararlı (pest) yönetimi ile ilgili dokümanlar gözden geçirilmelidir.
- Mevcut ve olası zararlı sığınakları, alternatif gıda kaynakları, herhangi bir su kaynağı olup olmadığı kontrol edilmelidir.
- Herhangi bir istilanın boyutu ve kapsamı belirlenmelidir.
Denetim raporu içeriği nasıl olmalıdır?
- Rapor içeriğinde, herhangi bir sorun olmasa bile sahadaki tüm alanların -dış alanlar dahil-kontrol edildiğine dair kanıtlar olmalıdır.
- Tespit edilen herhangi bir problem açıkça raporlanmalı ve buna uygun alınacak önlemler ile ilgili önerileri de içermelidir.
- Mevcut zararlı (pest) yönetim sisteminin uygun olup olmadığı gözden geçirilmeli ve yetersiz veya uygunsuz bulunursa, sorunları çözmek için alternatif yaklaşımlar önermelidir.
Denetimlerde tespit edilen yaygın eksiklikler:
- Kapsamlı zararlı (pest) yönetimi denetimi yapılmamış olması
- Denetim raporunun yeterince detay içermemesi
- Denetimin uzman bir kişi tarafından yapılmamış olması
- Denetim sonucunda tespit edilen uygunsuzluklar için alınan aksiyonların kaydedilmemesi
Kaynak:
BRCGS-Gıda/vers.8 Standardı