

ünlü Romalı general ve diktatör. M.Ö. 101 yılında doğan Sezar, eski bir patricius âilesindendi. Sezarın, idâreye hâkim olan Sullanın rakibi Mairusu destekleyen bir soylunun kızı ile evlenmesi şimşekleri üzerine çekti. Sulla ondan hanımını boşamasını istedi. Bu emri dinlemeyen Sezar, Romadan uzaklaşarak, Anadolu ve Kilikyada askerî hizmete girdi.
Sullanın M.Ö. 78de ölmesi üzerine geri döndü. Sullanın sistemini yıkmak için Pompeius ile işbirliğine başladı. M.Ö. 68de quaestor (konsül yardımcısı) görevine seçildi. Aynı zamanda uyguladığı büyük bir propaganda ile halkı yanına çekmekten de geri kalmıyordu.
Sezar, bugünkü Portekizi de içine alan Uzak İspanya eyâletindeki quaestorluk görevinin ardından M.Ö. 65te curule asedilis (yüksek belediye görevlisi) ve M.Ö. 63te başrahip oldu. 63 ve 64 konsül seçimlerinde başarısızlığa uğrayan Catilinanın darbe teşebbüsüne adı karışan Sezar, bu sebeple, tekrar iki yıllığına İspanya Vâliliğine gönderildi.
Sezar bu sırada edindiği büyük servetle dönüşünde M.Ö. 59 yılı için konsüllüğe aday oldu. Seçimi kazanan Sezarın ilk işi zenginliğiyle meşhur Galya üzerine yürümek oldu. Aynı zamanda Romalıların da en büyük düşmanı olan Galyalıları mağlup etmekle Romadaki îtibârı daha da artacaktı. Sırasıyla Helvetler ve Sûevleri yenen Sezar, M.Ö. 58de Galyaya yerleşti. Belçika, Armarica ve Aquitaniahlara boyun eğdirdi. Birbirinden kopuk ve düzensiz isyân hareketlerini kırdıktan sonra, bölgede kendi teşkilâtını kurmaya muvaffak oldu.
Ancak bu sırada Romada Pompeiusun tek konsül olarak seçilmesi ve Sezara karşı cephe alması, ülkede bir iç savaşın doğmasına yolaçtı. Sezar, İtalya ile Ciselpina arasında sınır meydana getiren Rubicoyu aştı ve Roma üstüne yürüdü. M.Ö. 50-47 yılları arasında süren savaşlardan muzaffer olarak çıkan Sezar, bu kez diktatör ünvânıyla Romaya döndü. Muhâliflerinin isyânlarını M.Ö. 46da Thapsusta ve M.Ö. 45te Mundada çok kanlı bir şekilde bastırdı. Yine bu dönemlerde Sezarın Kleopatra ile evlenerek onu Romaya getirmesi ve sefâhat âlemlerine dalması halkın ve devlet adamlarının tepkisini üzerine çekiyordu.
Nitekim Sezar, Partlardan M.Ö. 53teki yenilginin öcünü almak ve Fıratın batısındaki toprakları ele geçirmek amacıyla yeni bir sefere hazırlanırken, Senatoda önceden belirlenmiş bir suikast sonucu öldürüldü (M.Ö. 44). Sezarın sayıları altmışı bulan suikastçılar arasında evlatlığı Brutüsün kendisini hançerlediğini görünce söylediği, Sen de mi Brutüs? sözü târihe geçmiştir.