ABD halkı bugün Cumhuriyetçilerin adayı Donald Trump ile Demokratların adayı Joe Biden'ın yarıştığı ve ülkenin son dönemdeki "en kritik" seçimi olarak nitelendirilen 59. başkanlık seçimi için sandık başına gidiyor.3 Kasım ABD seçimlerinde kimin kazanacağı merak ediliyor. ABD seçim sonuçları açıklandı mı? Amerika Birleşik Devletleri’nde Cumhuriyetçi Parti adayı Donald Trump ile Demokrat Parti adayı Joe Biden arasındaki Başkanlık seçimlerinde büyük bir heyecan yaşanıyor. Peki ABD seçim sonuçlarını kim kazandı? Trump mı, Biden mı? ABD son dakika başkan kim oldu
ABD'de yeni tip koronavirüs (Kovid-19) ve postayla oy kullanma tartışmalarının gölgesinde uzun süredir merakla beklenen seçim için doğu saatiyle 06.00'da seçmenler sandık başına gitmeye başlayacak.
Amerikan halkı, ABD'nin yeni başkanının yanı sıra, Kongre'nin iki kanadı olan 435 sandalyeli Temsilciler Meclisi'nin tamamı ile 100 üyeli Senato'daki 35 sandalye için de oy kullanacak.
Üç farklı saat dilimi olan ülkede, oy verme işlemlerinin başlaması ve bitişi eyaletlere göre değişecek.
Postayla oy kullanma süreci, beraberinde kaosu getirebilir
ABD'de esasen uzun zamandır var olan "posta yoluyla oy kullanma" yönteminin, salgın nedeniyle neredeyse seçmenlerin yüzde 70'ini kapsayacak şekilde genişletilmesinin, bu oyların seçim sonuçlarının şekillenmesinde önemli rol oynaması bekleniyor.
Posta yoluyla oy kullanma sürecinde, bazı eyaletlerin 3 Kasım gününe kadar oy sayım sürecine başlayamaması ve Pennsylvania gibi kritik eyaletlerin seçim gününden sonra da gelen onaylı oyları kabul edecek olması ise süreci daha da karışık hale getiriyor.
98 milyona yakın seçmen "erken oy" kullandı
Yakın tarihteki seçimlere bakıldığında, sandığa gitme oranının yüzde 60'ı bulmadığı ABD'de, bu yıl sandık başında ya da posta yoluyla kullanılan erken oyların sayısındaki artış dikkati çekiyor.
Ülkede 98 milyona yakın kişi halihazırda oyunu kullanmış bulunuyor. Bu kişilerin 62 milyondan fazlasının posta yoluyla, 35 milyondan fazlasının da birebir erken seçim merkezlerine giderek oyunu kullandığı belirtiliyor.
Beyaz Saray'a giden yol "270 delegeden" geçiyor
ABD Başkanlık seçimlerinde, seçmenler, esas olarak destekledikleri partinin delegelerine oy veriyor. "Delegeler Kurulu" adı verilen bu sistemde her eyalete farklı ağırlıklarla dağıtılmış toplam 538 delege belirleniyor. Bu sayının yarıdan 1 fazlasına yani 270 delegeye ulaşan aday, Başkan olmaya hak kazanıyor.
Toplamda daha fazla oy alan değil, daha fazla delegeye ulaşan kişinin başkan olması, eyaletler arasındaki dengenin gözetildiği Amerikan siyasal sisteminin dikkat çekici özelliklerinden biri olarak biliniyor.
Sonuçları Trump Washington DC'de, Biden Delaware'de izleyecek
Başkan Trump, seçim sonuçlarını başkent Washington DC'de Beyaz Saray'da takip edecek. Trump kazanması durumunda kutlamayı da Beyaz Saray'da yapmayı planladığını açıkladı.
Biden ise seçimleri Delaware eyaletinin Wilmington kentinde takip edecek. Biden kazanması durumunda halka hitabını buradaki Chase Center'dan yapacak.
ABD BAŞKANLIK SEÇİM SONUÇLARINI ANBEAN BURADAN TAKİP EDEBİLİŞRİSNİZ.
Amerikan basınının seçim sonuçlarındaki ana kaynağı AP
Öte yandan Amerikan basınının çoğu ve yabancı basın kuruluşları seçim sonuçlarını genellikle Associated Press (AP) üzerinden takip edecek.
Kendisini "kar amacı gütmeyen haber ortaklığı" olarak nitelendiren Associated Press haber ajansı, seçim gecesi 4 binden fazla muhabirle ülke çapında veri toplayacak.
AP'nin seçim akşamı sandıkların kapanmasıyla resmi olmayan ilk sonuçları duyurması bekleniyor.
ABD'de 3 Kasım'da yapılacak başkanlık seçimleri öncesinde son yapılan anketlerde eski Başkan Yardımcısı ve Demokrat başkan adayı Joe Biden'ın, rakibi mevcut Başkan Cumhuriyetçi Donald Trump'ın 7,9 puan önünde yer almıştı. ABD Başkanı Donald Trump, seçimlere 3 gün kalan kritik eyaletlerden Pennsylvania'da 4 miting birden tertip ederken Demokrat rakibi Joe Biden ise Michigan'da taraftarları ile bir araya geldi.
Demokrat başkan adayı Joe Biden, kritik eyaletlerde de daha küçük farkla da olsa Cumhuriyetçi rakibi Donald Trump'ın önünde gözüküyor
Ülke genelinde yapılan hemen tüm anketleri derleyen "Real Clear Politics" adlı siyasi analiz sitesine göre son anketlerde Biden, Trump karşısındaki üstünlüğünü koruyor.
Kritik eyaletlerdeki son anketlerde de Biden, Trump'ın birkaç puanla da olsa önünde gözüküyor.
Anketlere göre seçimlerin en kritik eyaletlerinden Florida'da kafa kafaya yarışan iki adaydan Biden, rakibinden 0,7 puan önde seyrederken, Pennsylvania'da da 4 puanlık bir farkla Trump'ı geride bırakıyor.
Biden'ın Michigan'da 6,2, Wisconsin'de 6, Kuzey Carolina'da 0,3 ve Arizona'da 1,1 puanla Trump'a üstünlük sağladığı gözüküyor.
Ancak 6 kritik eyaletin tamamındaki anketlerde Trump'ın birkaç hafta öncesine kıyasla Biden'la arasındaki farkı gözle görülür biçimde azaltması dikkat çekiyor.
Erken oy sayısı 93 milyonu geçti
Öte yandan ABD'de halen devam eden erken oy sürecinde kullanılan oy sayısının 93 milyonu geçtiği bildirildi.
ABD'de seçimlerindeki oy sayılarını derleyen "Elections Project" adlı sitenin verilerine göre 1 Kasım itibarıyla ülkede kullanılan erken oyların sayısı 93.2 milyonu aştı.
Yaklaşık 59 milyon oy posta yoluyla kullanılırken, yaklaşık 34 milyon oy da seçim merkezlerinde kullanıldı.
Aynı siteye göre ABD'de bu yılki seçimlerde 150 milyondan fazla oy kullanılması bekleniyor.
ABD'de gergin geçen başkanlık seçim süreci yüzyıl önceki 'Ocoee katliamı'nı hatırlatıyor
ABD'de aylardır Beyaz Saray koltuğu için kampanya yürüten mevcut Başkan Cumhuriyetçi Donald Trump ile Demokrat partiden rakibi eski Başkan Yardımcısı Joe Biden bugün nihayet sandıkta kozlarını paylaşacak.
Amerikalılar, ülkeyi 4 yıl yönetecek başkan adayı konusunda son sözü söyleyecek ancak sandıktan çıkan sonuçların ülkede son yıllarda iyice artan siyasi kutuplaşmayı nereye taşıyacağı konusunda endişeler de giderek artıyor.
İki parti taraftarları da seçime son derece gergin giderken, seçimden sonra yaşanması muhtemel kaos ve karışıklık korkusu büyüyor.
Washington ve New York başta olmak üzere belli başlı şehirlerin meydanlarındaki iş yeri ve mağazalar, seçim sonrası protesto ve yağmaya karşı tahta plakalarla kapatıldı. Sosyal medyada, Chicago gibi bazı şehirlerin merkezine askeri araçlarla göreve giden ulusal muhafızların görüntüleri paylaşılıyor.
Amerikalıların seçimlerle ilgili yaşadığı bu korku aslında ülke tarihinde pek bilinmeyen bir trajedinin de 100. yılına denk geldi.
Ülkenin başkanını belirlemek için 1920'de yapılan seçimde, Florida eyaletindeki küçük bir kasabada siyahların oy kullanmasını istemeyen beyaz ırkçıların çıkardığı isyan ve akabinde yaşanan olaylar yeniden hafızalarda canlanmaya başladı.
"ABD seçim tarihinde yaşanan en kanlı olay"
100 yıl önce 2 Kasım 1920'de, Cumhuriyetçi parti adayı Warren G. Harding ile Demokrat rakibi James M. Cox’un yarıştığı ABD başkanlık seçimleri, Florida'nın en büyük şehirlerinden Orlando'nun yaklaşık 20 kilometre batısındaki Ocoee yerleşkesi için büyük trajediye dönüştü, onlarca kişinin hayatını kaybetmesine, yüzlerce kişinin de yaralanmasına yol açtı.
Özellikle kadınlara ilk defa oy kullanma hakkının verilmesiyle 2 Kasım 1920 başkanlık seçimi siyahiler için önemli hak mücadelesi haline geldi, bölgedeki varlıklı Afro-Amerikalı aktivistler siyahi nüfusun sandığa gitmesi için kampanyalar başlattı.
Siyahilere yönelik ayrımcılığı temsil eden Jim Crow yasalarının etkili olduğu güneyde, meşhur beyaz ırkçı hareketi Klu Klux Klan'ın (KKK) tehdit ve şantajlarına rağmen siyahi toplumunun ileri gelenleri tarafından teşvik edilen siyahilerin 2 Kasım seçim günü Ocoee'de sandığa gitmesinin ardından başlayan olaylar büyüdü, çevre ilçe ve kasabalara da yayıldı.
Seçim gecesi 30-60 arasında siyahi öldürüldü
Olayların büyümesi üzerine çevre yerleşim yerlerinden gelen ırkçı paramiliter grupların da katılmasıyla sayıları yaklaşık 250 kişiye yükselen grup, Ocoee’de siyahilerin yaşadığı yaklaşık 30 evi, gittikleri kilise ve okulları kundaklayıp yağmalarken, beyaz ırkçılar tarafından yakalanan siyahilerin bir kısmı öldürüldü, kaçabilenler etraftaki ormanlık ve bataklık alanda günlerce saklanmak zorunda kaldı.
Yaşanan katliam ve olaylarla ilgili herhangi bir soruşturma yapılmazken, tanıklar, 2 Kasım 1920'deki seçim gecesi 30 ila 60 siyahinin öldürüldüğünü, 2-3 vagon dolusu cesedin gizlice çukurlara gömüldüğünü anlattı.
Katliamdan iki hafta sonra Ocoee’ye gelen Federal Soruşturma Bürosu (FBI) yetkilileri, cinayetleri ve yangınları araştırmak için değil seçimlerle ilgili yolsuzluk iddialarını incelemek için kasabada bulunduğu belirtti.
Olaylarla ilgili kimse yargılanmazken, o gece katliamı gerçekleştirdiği ifade edilen grubun lideri Sam Salisbury, daha sonra Ocoee’de iki dönem belediye başkanı seçildi.
Ocoee'deki olayların siyahilerin oy kullanmasına tepki olarak başladığı belirtilse de bazı tarihçiler katliamın beyazlar tarafından siyahilerin mülklerine el koymak için haftalar önce dikkatlice planlanmış bir senaryo olduğu tezini savunuyor.
Florida'da 2 Kasım "1920 Ocoee Seçim Günü Katliamı Anma Günü" ilan edildi
Onlarca yıldır Amerika'nın ırkçı tarihine gömülüp kalan Ocoee katliamı, 1990'larda Demokrasi Forumu grubunun ısrarlı çalışmaları sonucu gündeme gelmeye başladı.
Olayları araştıran aktivistler, resmi kayıtlardaki bilgi ve belgelerin yanı sıra katliamı yaşamış siyahilerin yakınlarına ulaştı.
Florida yönetimi 2018'de "katliamı" resmen tanımak zorunda kalarak, saldırıya tanık olan siyahilerin hayattaki çocukları ve akrabalarından resmen özür diledi ve Eyalet Meclisinden Ocoee katliamının okullarda öğretilmesi için yasa çıkardı.
21 Haziran 2019'da beyazlar tarafından linç edilen siyahi aktivist Julius Perry'inin anısına Orange County Heritage Meydanı'na dikilen anıt törenle açıldı.
Geçen 3 Ekim'de, Ocoee'deki katliamı, Orlando'da bulunan Orange County Bölgesel Tarih Merkezi'nde açılan sergide toplanan bütün belge ve delilleriyle kamuoyunun dikkatine sunuldu.
Florida Valisi Ron DeSantis, dün eyalette 2 Kasım 2020'yi "1920 Ocoee Seçim Günü Katliamı Anma Günü" olarak ilan eden bildiriyi imzaladı.
ABD'de seçimlere 2 gün kala Trump'ın yoğun programı sürüyor ABD Başkanı Trump, seçimlere 2 gün kala 5 farklı eyalette seçim mitingi düzenlerken, Demokrat rakibi Biden ise Pennsylvania'da taraftarlarıyla buluştu.
Siyasal sistemlerin en önemli unsurlarından biri liderler olsa gerek. Siyasal liderlerin iktidarlarını tesis ettikleri coğrafyada, doğrudan veya dolaylı olarak toplumların kaderini etkiledikleri düşünülür. Siyaset bilimciler liderlerin etkileri ve nitelikleri konusunda kafa yormuşlar ve onları belirli tipolojilere yerleştirmişlerdir. Thomas Hobbes’a göre siyasal liderlik “Leviathan” tarzı dizginlenemez bir güç formuna bürünebilir. Bu açıdan liderlik, onun gibi düşünenlere göre, güç ve nüfuz yönünden kısıtlanması gereken bir kurumdur. Diğer yorumculara göre siyasal liderlik, kişisel niyet ve yetenekleri aşacak şekilde, geniş güçlerce belirlenen bir duruma işaret eder.
ABD'de sandık başında oy verme işlemi başladı