Kardiyoversiyon, belirli tür anormal kalp atışlarına (aritmi) sahip kişilerin normal kalp atışına kavuşması için yapılan bir prosedürdür. Genellikle göğse yerleştirilen elektrotlar yoluyla kalbe elektrik şoku gönderilerek uygulanır.
Bazen de doktor kardiyoversiyonu sadece ilaç tedavisi kullanarak gerçekleştirir.
Kardiyoversiyon genellikle hastanede uygulanır ve hasta prosedürle aynı gün içinde evine dönebilir. Çoğu kişi bu uygulamayla kısa sürede normal kalp atışına kavuşur.
Neden yapılır
Kardiyoversiyon, çok hızlı kalp atışlarını (taşikardi) veya düzensiz olanları (fibrilasyon) düzeltebilir. Genellikle atriyal fibrilasyon veya atriyal çarpıntısı olan kişileri tedavi etmek için kullanılır. Bu durumlarda atış ve ritmin kalbin üst odacıklarına düzgün iletilmemesi sebebiyle, elektrik sinyalleri gönderilerek düzenli kalp atışını sağlanır.
Kardiyoversiyon, kalp başarısız bir biçimde attığında uygulanır. Kalp durduğunda veya faydasız bir şekilde titreştiğinde aciliyet prosedürü olarak yapılan defibrilasyondan farklıdır. Defibrilasyonda, kalp ritmini düzeltmek için daha güçlü şoklar gönderilir. Kardiyoversiyon ise daha önceden planlanır fakat bazı durumlarda aciliyet prosedürü olarak da uygulanabilmektedir.
Kardiyoversiyon hasta yatıştırılmış haldeyken göğse bağlı elektrotlar yoluyla gönderilen elektrik şoklarıyla gerçekleştirilir. Elektriksel kardiyoversiyon sadece ilaçlarla uygulanan kardiyoversiyona oranla daha az zaman alır ve doktorun sonuçları anında değerlendirmesini sağlar. Eğer doktorunuz ilaçla kardiyoversiyon yöntemini önerirse kalbinize elektrik şokları verilmez.
Riskler
Elektriksel kardiyoversiyon komplikasyonları nadir görülür ve doktorlar riskleri azaltmak için bazı tedbirler alırlar. Kardiyoversiyonun başlıca riskleri:
- Sıkışmış kan pıhtıları. Aritmiye sahip bazı kişilerin kalbinde kan pıhtılaşması oluşabilir. Elektriksel kardiyoversiyon bu pıhtıların vücudun farklı yerlerine taşınıp felç veya pıhtıların akciğerde toplanması (pulmoner emboli) gibi hayati tehlike taşıyan komplikasyonlara yol açmasına sebep olabilir. Gerekli görürse doktorunuz prosedür öncesi kan inceltici bir ilaç verebilir veya kardiyoversiyona başlamadan önce kalpte pıhtı oluşumlarını kontrol edebilir.
- Anormal kalp ritmi. Nadir durumlarda, kardiyoversiyon esnasında veya sonrasında prosedür, hastanın farklı bir kalp ritmi bozukluğuna yakalanmasıyla sonuçlanabilir. Bu, çok nadir görülen br durumdur. Eğer meydana gelirse, genellikle prosedürden birkaç dakika sonra oluşmaktadır ve böylece doktor sorunu düzeltmek için gerekli ilaç ya da ek şokları uygulayabilir.
- Cilt yanıkları. Nadir olarak görülmekle birlikte, elektrotların yerleştirildiği bölgede hafif yanıklar oluşabilir.
Hamile kadınlara da kardiyoversiyon uygulanmaktadır. Fakat prosedür boyunca bebeğin kalp atışının kontrol edilmesi tavsiye edilir.
Nasıl hazırlanılır
Kardiyoversiyon prosedürleri genellikle önceden planlanır. Fakat hasta şiddetli semptomlara sahipse aciliyet çerçevesinde uygulanabilir. Prosedürden 12 saat önce herhangi bir şey yememeli ve içmemelisiniz. Doktorunuz kardiyoversiyon öncesinde rutin ilaçlarınızı alıp almayacağınızı söyleyecektir. Eğer prosedür öncesinde ilaç kullanacaksanız, sadece hapı yutmaya yeterli olacak miktarda su ile için. Prosedür öncesinde transözofageal ekokardiyogram denilen bir uygulamayla kalpte kardiyoversiyon sırasında yerinde çıkarak hayati tehlikelere yol açabilecek kan pıhtıları kontrol edilebilir. Kardiyolojistiniz kardiyoversiyon öncesinde transözofageal ekokardiyograma ihtiyacınız olup olmadığına karar verir. Transözofageal ekokardiyogram prosedüründe boğazınız uyuşturulur ve transdüser içeren esnek bir tüp ağız ve mideyi birleştiren yutağa takılır. Transdüser bu bölgeden kalbin daha detaylı görüntülerini alabilir ve böylece doktor kan pıhtılarını araştırabilir. Eğer doktorunuz kan pıhtıları tespit ederse, komplikasyon risklerini azaltmak için kardiyoversiyon birkaç hafta ertelenir ve bu süreçte kan inceltici bir ilaç kullanırsınız.
Karşılaşabileceğiniz durumlar
Prosedür sırasında
Bir hemşire veya teknisyen elektrot denilen geniş bantları hastanın göğsüne yerleştirir. Elektrotlar kablo yoluyla bir kardiyoversiyon makinesine (defibrilatör) bağlanır. Defibrilatör prosedür boyunca kalp atış hızını kaydeder ve hastayı normal bir kalp atış hızına ulaştırmak için şok verir. Makine aynı zamanda kardiyoversiyon sonrası kalp hızının çok yavaş olması durumunda hızını ayarlayabilir.
Şok verilmeden önce hemşire veya teknisyen kola bir damariçi hattı (IV) yerleştirir. IV hattı, prosedür sırasında şoktan dolayı hastanın ağrı hissetmemesi için ilaç vermek için kullanılır. Aynı zamanda doktor IV hattını, kalp ritmini düzeltmeye yardım eden ilaçlar vermek için de kullanabilir. Hasta uyuşturulduktan sonra elektrik kardiyoversiyonun tamamlanması genellikle birkaç dakika sürer.
Prosedür sonrasında
Elektrik kardiyoversiyon günübirlik bazda yapılan bir prosedürdür; yani hasta aynı gün içerisinde evine dönebilir. Öncesinde ise komplikasyonlara karşı yakından izlenerek iyileşme odasında yaklaşık 1 saat geçirmesi gerekir. Hasta prosedür boyunca uykuda olacağı için uygulama sonrasında çevre algısı etkilenebilir. Eve giderken arabayı farklı bir kişi sürmelidir ve prosedürden sonra birkaç saat boyunca hastanın karar verme yetisi olumsuz yönde etkilenebilir. Prosedür öncesinde kalpte kan pıhtısı bulunmamış olsa dahi, yeni pıhtıların oluşumunu engellemek için hastanın birkaç hafta boyunca kan inceltici ilaçlar kullanması gerekir.
Sonuçlar
Çoğu kişi kardiyoversiyon ile normal kalp ritmine kısa sürede kavuşmaktadır. Bazı kişilerde ise dakikalar veya günler içerisinde ritim bozukluğu tekrar ortaya çıkabilir. Normal bir kalp atışına sahip olmak için bu prosedürün tekrarlanması mümkündür.
Kalbinizi sağlıklı tutmak için, özellikle yüksek kan basıncı gibi aritmiye yol açan durumları engellemek veya tedavi etmek amacıyla kalbinizin genel sağlığını geliştirecek bazı yaşam tarzı değişiklikleri yapmanız gerekebilir. Doktorunuzun önerebileceği şeyler:
- Kafeinden kaçının.
- Daha az tuz (sodyum) kullanın. Kan basıncının düşmesine yardımcı olabilir.
- Fiziksel aktiviteleri artırın.
- Sigarayı bırakın.
- İçki tercih ediyorsanız, kadınlar için günde en fazla 1 bardak, erkekler için de en fazla 2 bardak alkol tavsiye edilmektedir.
- Kalp dostu yiyecekleri tercih edin ve sağlıklı bir kiloda kalın.