Dünyanın önde gelen ilaç firmaları, Corona virüsüne karşı aşı geliştirmek için zamanla yarışırken yeni bir anket, Amerikalıların yüzde 25’inin aşı yaptırma niyetinde olmadığını ortaya koydu. Bunun nedeniyse, rekor bir hızla geliştirilen aşının güvenliğiyle ilgili kaygılar.
Sağlık uzmanları, aşının normal hayata dönebilmek için gerekli olduğunu söylese de, Reuters haber ajansının Ipsos araştırma şirketiyle birlikte yaptığı anketin ortaya koyduğu sonuçlar, salgın boyunca yaptığı tartışmalı açıklamalar nedeniyle, halkın Trump yönetimine tam olarak güvenmediğine işaret ediyor.
Ankete katılan 4,428 Amerikalının yüzde 36’sı, ABD Başkanı Donald Trump’ın aşının güvenli olduğunu söylemesi halinde, aşı olmaya daha isteksiz yaklaşacaklarını söylerken, yüzde 14’ü bunun tam tersini düşünüyor.
13 Mayıs ile 19 Mayıs arasında yürütülen ankete katılanların büyük kısmı, aşı konusundaki kararı ABD Gıda ve İlaç Dairesi’nin (FDA) tavsiyeleri veya aşının güvenliğini ortaya koyan geniş kapsamlı bilimsel araştırmaların sonuçları doğrultusunda almayı planlıyor.
Aşıya ilgi beklentinin altında
Katılımcıların üçte ikisinden daha azının aşı olmaya “çok” veya “biraz” istekli olması, bazı sağlık uzmanlarının beklentileriyle çelişiyor. Sadece Amerika’da şimdiye kadar 92 binden fazla kişinin ölümüne yol açan Corona virüsüyle ilgili farkındalığın ve kaygıların çok yüksek olduğunu düşünen bazı sağlık uzmanları, aşıya ilginin daha fazla olmasını bekliyordu.
Nashville’deki Vanderbilt Üniversitesi’nden bulaşıcı hastalıklar ve aşı uzmanı Doktor William Schaffner, “Corona virüsüne olan ilgi göz önüne alındığında, bu oranın yüzde 75 civarında olmasını bekliyordum” diyor.
Ankete katılanların yüzde 14’ü aşı olmayı hiç düşünmezken, yüzde 11’i bu konuda kararsız olduğunu belirtiyor. Yüzde 10’uysa aşıya pek sıcak bakmıyor.
Aşıyla ilgili çalışmalar sürerken, uzmanlar Corona virüsüne karşı sürü bağışıklığı oluşması için Amerikalıların en az yüzde 70’inin aşı yoluyla veya enfeksiyonu geçirerek bağışıklık kazanması gerektiğini söylüyor. Toplumda sürü bağışıklığı oluştuğundaysa, bulaşıcı bir hastalığın yayılması duruyor.
Aşı çalışmalarının hızı kaygı yaratıyor
Güvenli ve etkili bir aşının geliştirilmesi normal şartlarda 10 yıl veya daha uzun sürüyor. Ancak Başkan Trump, Corona virüsü aşısının bu yıl sonuna kadar hazır olacağını söylüyor. Birçok uzman, bütün klinik testleri tamamlanmış ve hükümetten onay almış bir aşının 2021 yılının ikinci yarısına kadar hazır olamayacağı görüşünde.
Corona virüsü aşı olmaya hiç veya pek niyetli olmadığını belirten katılımcıların neredeyse yarısı, aşının fazla hızlı geliştirilmesinin kaygı verici olduğunu düşünüyor. Yüzde 40’tan fazlasıysa, aşının hastalığın kendisinden daha riskli olduğu görüşünde.
Şu anda dünyada 100’ün üzerinde Corona virüsü aşı çalışması yürütülüyor. Bunlardan bazıları, insanlar üzerinde klinik denemelere başlamış durumda. Hafta başında, ABD’li biyoteknoloji firması Moderna üzerinde çalıştığı aşının ilk klinik denemesinden olumlu sonuçlar aldığını açıkladı.
Yanlış bilgiler aşı karşıtlığını arttırıyor
Ankete katılanların yüzde 84’ünün, kızamık gibi hastalıklara karşı yapılan aşıların hem yetişkinler hem de çocuklar için güvenli olduğunu söylemesi, Corona virüsü aşısı konusunda kararsız olanların, aşıyla ilgili güvenceler verilmesi halinde fikirlerini değiştirebileceklerine işaret ediyor.
Örneğin, aşı olmaya pek sıcak bakmadığını belirtenlerin yüzde 29’u, aşının FDA tarafından onaylanması halinde fikrini değiştirebileceğini söylüyor.
Bazı araştırmacılarsa, aşılarla ilgili yanlış bilgilerin, salgın döneminde sosyal medyada daha da yaygınlaştığına dikkat çekiyor.
Baylor Tıp Fakültesi’nin Ulusal Tropik Tıp Enstitüsü Dekanı Peter Hotez, “Verilen korkunç mesajlar, iletişim eksikliği ve aşı karşıtı hareket göz önüne alınırsa Amerikalıların kayda değer bir kısmının aşı olmayacağını söylemesi şaşırtıcı değil” diyor.
Aşıya ilgi siyasi bölünmeyle aynı doğrultuda
Anket, salgın konusunda ülkedeki kutuplaşmanın ne kadar derin olduğunu da ortaya koyuyor.
Neredeyse her beş Cumhuriyetçiden biri aşı olma niyetinde olmadığını söylüyor. Bu oran, aynı şeyi söyleyen Demokratların oranından en az iki kat fazla.
Demografik etkenler
Anket sonuçları, aşıya yaklaşımda demografinin de önemli bir etken olduğunu gösterdi. Corona virüsü ölümlerinde orantısız bir yüzdeyi temsil eden Siyah Amerikalıların sadece yarısı aşıya sıcak bakıyor.
Üniversite mezunu beyaz kadınların en büyük kaygısıysa, aşının çok hızlı geliştirilmesi. Trump döneminde Cumhuriyetçi Parti’den uzaklaşan bu önemli demografik grubun yüzde 40’ı, Trump’ın aşıya destek vermesinin aşı konusundaki heveslerini kıracağını söylüyor.