Lidya, Lydia Uygarlığı
Lidya, Lydia Uygarlığı (İ.Ö. 680-546)
Lydia - Lidya halkının bu bölgeye ne zaman geldiği tam belli değildir.
Lidya-Lydialıların dili Hint - Avrupa kökenli olmakli birlikte İ.Ö. II. binyılın ikinci yarısından sonra yaşadıkları bilinmektedir.
İ.Ö. 680 yılında hükümdar Gyges ile birlikte Lydia - Lidya devleti güçlenmeye ve yayılmaya başlamış tır.
Sırasıyla Satyattes ve Alyattes'ten sonra tahta çıkan çenginliği ile ünlü Kroisos (İ.Ö. 560-546) döneminde Lidya çok büyük bir devlet durumuna geldi. Ancak İ.Ö. 546/46 yılında Pers Kralı II. Kyros Başkent Sardes'i ele geçirerek yakıp yıktı. Böylece Lidya Krallığı son buldu.
Ülke; İ.Ö, 334 yılına kadar Persler'e, İ.Ö. 323 yılına kadar Büyük İskender'e, daha sonra da 1. Seleukos'a, III. Antiokhos'a, Pergamon - Bergama Kralı II. Eumenes'e bağlı kaldı. İ.Ö. 133 yılında ise Roma İmparatorluğu'nun Asya eyaleti oldu.
Lidya'nın Anadolu'daki uygarlığık moziğine katkısı, dah çok ekonomik alanda olmuştur.
Bu halkın insanlık tarihi, ekonomisi ve kültürüne yaptıkları katkıların en önemlisi parayı icat etmiş olmalarıdır.
İ.Ö. VII yozyılın ikinci yarısı içinde ortaya çıkan bu icadın doğal sonucu olarak, dünya ticaretinde değiş - tokuş usulünün yerini sikke ticareti almış, böylelikle iş ve ticaret alanlarında yeni ve büyük gelişmeler olmuştur.
Elektron olarak isimlendirilen madenden yapılmış olan ilk Lidya sikkeleri biçim olarak baklavaya benzetilmekedir.
Bintepe Tümülüs'leri olarak adlandırılan Lidya kral mezarlarının, tümülüsler içindeki mezor olarında üstün nitelikli bir taş işçiliği sergilenmektedir.
Lydion olarak isimlendirilen ve bir Lidya buluşu olan koku ve krem şişeleri, yörenin parfüm ve kremlerinin ihracında kullanılmıştır.
Ayrıca günümüzde "Karun Hazinesi" olarak geçen ve kaçak kazılar sonucu Uşak - İkiztepe Tümülüs'ünden yurtdışına kaçırılan "Lidya Eserleri" dönemin sanat anlayışınn güzeliğinin ve üstünlüğünün bir göstergesidir.