Donato Bramante Hayatı
Donato Bramante Biyografisi
Donato Bramante (1444-1514).
Asıl adı Donato dAngelo Lazzari olan Bramante, daha önce Floransa da Brunelleschinin yaptığı gibi, Rönesansın ilkelerini ortaya koyarak. İtalyan mimarisinin evrimi içinde belirleyici rol oynamıştır.
Ortaya koyduğu yapıtların değerini kısaca özetlemek için, amansız düşmanı Michelangelonun şu sözlerini anımsatmak yeterlidir: Bramantenin, Eskiçağdan günümüze adı anılacak en büyük mimarlardan biri olduğunu kimse yadsıyamaz.
Urbinodaki atölyelerin hümanist ortamı içinde yetişen Bramantenin yaşamı ve eğitimi konusunda pek bilgi yoktur. Yapıtlarında, birbirinden kesinlikle ayrılmış iki üslup görülür: Lombardiya döneminin süslü üslubu; Roma döneminin klasik üslubu.
Milanoda 1479 yılında Ludovico il Moronun hizmetin girdiğinde resim alanındaki ünü iyice yaygınlaşmış olan Bramante, mimar olarak, yirmi yıl boyunca, yerel geleneğe bağlı kalmış olan Lombardiya kentlerinde, Floransadaki Rönesans hareketinin yeni mimarlık anlayışını kabul ettirmeye çalıştı (üslubu, çok renkli süslemeye geniş yer veren gotik-lombard üslubuyla uyuşur). 1483ten sonra on yedi yıl kadar Leonardo da Vinciyle aynı yörede yaşayarak, bu süre içindeki verimli düşünce alışverişinden yararlanmayı ve gelecekteki yapıtlarına yön vermeyi bildi.
1500de Romaya giderek, eski anıtları inceleyip, yapımlarında egemen olan ilkeleri ve havayı öylesine hızla özümledi ki, ilk yapıtı Tempietto di San Pietro in Montorioyla, sanat tarihinin dönüşüm noktalarından birini ortaya koydu. Etkileyici yalınlığının bütün güzelliği orantılarının matematiksel uyumundan gelen ve Rönesans mimarlığının başlangıcı sayılan bu başyapıt sayesinde, ömrünün sonuna kadar Romadaki bütün sanat etkinliklerine egemen oldu (bu arada genç Raffaello da, Bramantenin yanında çalışmalara ortak oluyor ve Leonardo da Vincinin Bramante etkilemiş olduğu gibi, Bramante de Raffaelloyu etkiliyor, ona ustalık ediyordu).
1503te papalık tahtına çıkan Julius II tarafından Vatikan Sarayında değişiklikler yapmakla ve yeni San Pietro bazilikasının yapımıyla görevlendirildi. Vatikan Sarayında San Damaso avlusundaki yapıları ve eski sarayı Belvedere avlusuna bağlayan 300 metrelik cepheyi yaptı (bu düzenlemeler daha sonra XVII. yyda Bernini tarafından değiştirilmiştir); ama San Pietro bazilikası için düşündüğü tasarıları gerçekleştiremeden öldü.