Yürütmenin Genel ve Özel Düzenleme Yetkisi Nedir?
Yürütmenin Genel düzenleme yetkisi
Anayasanın 115. maddesine göre, Bakanlar Kurulu, yasaların uygulanmasını göstermek, ya da emrettiği işleri belirtmek üzere, yasalara aykırı olmamak ve Danıştayın incelemesinden geçirilmek koşulu ile Tüzükler çıkarabilir. Yine Anayasanın 124. maddesi uyarınca, Başbakanlık, bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren yasaların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere yönetmelikler çıkarabilirler. Anayasanın bu kurallarından açıkça anlaşılacağı gibi, yönetimin genel düzenleme yetkisi vardır. Bu yetki ancak, yasaların uygulanmasını gösteren ve düzenleyen bir yetkidir. Yasaya dayanmayan bir yetki değildir. Yürütme bu yetkisini ancak, bir yasaya dayanarak kullanabilir.
Genel düzenleme yetkisi, yalnız tüzük ve yönetmelik biçiminde kullanılmamaktadır. Yönetim, kararname, yönerge, esaslar, duyuru gibi çeşitli adlar altında genel düzenleme yoluna gitmektedir. Bunlara adsız yönetmelik de denmektedir.
Genel düzenleyici işlemlerden tüm yönetmeliklerin Resmi Gazetede yayınlanması zorunluluğu, Anayasa ile kaldırılmış, hangi yönetmeliklerin Resmi Gazetede yayımlanacağı kanunda belirtilir kuralı getirilmiştir. Bu konunun, her yönetmelik için değil, yasa ile genel olarak düzenlenmesi, yayınlanmayacak yönetmeliklerin çok sınırlı tutulması yerinde olur. Genellikle adsız yönetmelikler Resmi gazetede yayınlanmaktadır.
Yürütmenin Özel düzenleme yetkisi
Yönetime genel düzenleme yetkilerinin yanında, yasalarla, özel düzenleme yetkileri de tanınabilir. Örneğin, Türk Parasının Kıymetini Koruma Kanunu ile olağanüstü durumlarda uygulamaya konulabilen Milli koruma Kanununa göre, yönetim çıkaracağı kararnamelerle, bazı özel düzenlemelere gidebilmektedir. Anayasa ayrıca, mali ve ekonomik konularda, yasa ile Bakanlar Kuruluna özel düzenleme yetkilerinin tanınabileceğini öngörmüştür (madde 73/4, 167/2). Tüm bu yetkiler yönetime, ancak yasa ile verilmektedir. Bunlar, yönetimin kendiliğinden sahip olduğu düzenleme yetkileri değildir.