İnsanlar yanma ya da kemoterapi gibi birçok sebepten kirpiklerini kaybeder. Uzun zaman alsa da kirpikler tekrar uzar.
Saça benzer şekilde, kirpikler de büyüme döngülerinden geçerler, bu yüzden birkaçının dökülmesi genellikle endişe sebebi değildir. Ancak yaralanmalar ve hastalıklar kirpiklerin çoğunun dökülmesine sebep olabilir.
Kirpik kayıplarının sebepleri nelerdir?
Beraberinde kirpik kayıplarına yol açacak durumlar ve sebepleri:
- Yanma durumu: Amerikan Oftalmoloji Akademisi'ne (American Academy of Ophthalmology) göre, eğer kirpikler yanmış fakat kirpik köklerine zarar gelmemiş ise kirpikler genellikle 6 haftada tekrar uzarlar. Ancak eğer kökler de hasar gördüyse, kirpikler tekrar uzamayabilir.
- Kemoterapi: Kanser tedavisinde kullanılan ilaçlar bazen kirpiklerin dökülmesine sebep olabilir. Tüm kemoterapi ilaçları bu duruma sebep olmaz. Ancak eğer kişi saç kaybına sebep olduğu bilinen bir kemoterapi ilacı kullanırsa, saç derisi kadar vücuttaki kalan kısımları da etkilenecektir. Vücut kılları, kaşlar ve kirpikler yaygın olarak bu durumdan etkilenen bölgelerdir. Endişe duyulacak bir durum içermez. Genellikle kemoterapinin bitmesinden kısa bir süre sonra kirpikler tekrar uzamaya başlarlar.
- Kirpikleri kesme: Çoğu kişi kirpiklerini kesmez. Fakat bunu yapan kişilerin genellikle kirpikleri zamanla eski uzunluklarına geri döner.
- Kirpik çekme: Triotilomani, saç/kıl çekme dürtüsü ile karakterize olan psikolojik bir durumdur. Bu dürtü vücudun herhangi bir yerindeki kılı etkileyebilir, yani kirpikler de bu durumdan etkilenebilir. Çekilerek koparılan kirpiklerin tekrar uzaması birkaç ayı alabilir.
- Kirpik uzatma işlemi: Kirpik uzatma işlemi, daha kalın ve daha uzun kirpiklere sahip olmak için doğal kirpiklere liflerin yapıştırılmasıdır. Ancak kirpik uzatma işlemi, doğal kirpikleri sökebilir veya onlara zarar verebilir. Eğer doğal kirpikler, kirpik uzatmaya işlemi sırasında kaybedilirse, genellikle birkaç ay içinde tekrar uzarlar.
- Tiroide bağlı durumlar: Tiroit bezi, tiroit hormonu üretir. Tiroit bezinin çok fazla veya çok az tiroit hormonu üretmesi çeşitli bulgulara sebep olabilir, bu da saç ve kıl kaybını da içerebilir. Kaş kaybı hem hipertiroidizm (aşırı aktif tiroit) hem de hipotiroidizm (yetersiz tiroit) ile meydana gelebilir. Kirpikler genellikle tiroit dengesizliğinin tedavi edilmesinden sonra tekrar uzamaya başlarlar.
- Saçkıran: Saçkıran, immün sistemin kıl köklerini etkilemesine sebep olan bir otoimmün durumdur. Saçların, kaşların ve kirpiklerin kaybedilmesine yol açar. Halen saçkıran için net bir tedavi bulunmamaktadır, fakat mevcut tedaviler belirtilerin azaltılmasına yardımcı olabilmektedir.
Kirpikler ev yapımı kürler ile daha çabuk uzar mı?
Kirpik büyümesini hızlandırmak için çoğu insanın kullandığı çeşit çeşit ev yapımı ilaç veya kür vardır. Zeytinyağı, kirpik masajı ve biotin ürünlerini en popüler evde uygulanan tedavilerdir. Fakat insanlar kaybettikleri kirpikleri tedavi etmek için bu tür ilaçlar kullanırsa “Kirpikler daha hızlı mı geri gelir?” sorusu merak uyandırıyor. Büyük bir olasılıkla bu sorunun cevabı hayırdır.
Herhangi bir ev yapımı ilacın kirpikleri tekrar uzamasına yardımcı olacağına dair bilimsel bir kanıt bulunmamaktadır. Biotinin, cilt ve saç sağlığında bir rol oynadığı düşünülürken, saçların uzamasını destekleyip desteklemediğine dair sınırlı sayıda araştırma vardır.
Kirpik kaybının tedavileri
Çoğu örnekte, yanma ve kemoterapi ile kaybedilen kirpikler zamanla tekrar uzarlar. Kemoterapi sonrası geri gelen kaşlar daha seyrek, daha kalın ya da önceki ile aynı olabilir.
Eğer kaşlar tiroitten kaynaklı bir durum veya otoimmün hastalık yüzünden kaybedildi ise, kişi büyük olasılıkla kaşlarının dökülmesini durdurmak için altta yatan sağlık probleminin tedavi edilmesine ihtiyaç duyacaktır.
Kaşların tekrar uzaması için geçecek süre kaşların miktarı ve dökülme sebebine bağlı olarak değişir. İlaç tedavisi ayrıca kaşların tekrar uzamasına yardımcı olabilir. Doktor göz damlası şeklinde bimatoprost yazabilir.
Bir çalışmada saçkıran yüzünden kirpiklerini kaybeden 41 kişide bimatoprost kullanımını inceledi. Çalışmadaki katılımcılar bir yıl boyunca her gün üst kirpik çizgisine % 0,03 bimatoprost uyguladılar. Katılımcıların %70 kadarının kirpikleri biraz da olsa geri geldi.
Kirpikleri koruma
Kazalar meydana gelebilir ve bu durumlar her zaman doğal kirpiklerin kaybını önlemek mümkün olmayabilir. Bu sebepten kişi riskleri azaltmak adına bazı adımlar atabilir.
Bunlar;
- Sağlıklı bir diyet: Belli beslenme eksiklikleri saç dökülmesine sebep olabilir. Bu eksiklikler ayrıca kirpikleri de etkileyebilir. Saç sağlığında rol alabilecek besinler şunları içere bilir:
- C vitamini
- B vitamini
- D vitamini
- Çinko
- Demir
- Protein
- Kirpik kıvırıcılardan kaçınma: Kirpik kıvırıcı kullanan insanlar kazara kirpiklerini çekebilirler, ki bu kirpik köklerine zarar verebilir.
- Geceleri makyajı temizleme: Gece boyunca göz makyajını çıkarmamak, özellikle maskara, kirpikleri kurutabilir. Kuru kirpiklerin kırılması ve erkenden dökülmesi daha büyük olasılığa sahiptir.
- Gözleri ovmak: Gözleri oldukça sert bir şekilde ovalamak kirpik kaybına sebep olabilir. Saçlar narindir, dolayısıyla ovalarken yumuşak ve nazik olunmalıdır.
Sonuç
Saçlar gibi, kirpiklerin de doğal bir büyüme döngüsü vardır ve sıklıkla dökülürler. Birkaç kirpik kaybı normal bir durumdur ve endişe gerektirmez.
Ancak birçok nedenden dolayı yoğun kirpik kaybı meydana gelebilir. Çoğu durumda kirpikler tedavisiz tekrar uzayabilmektedir. Bunun yanı sıra kirpik uzamasını hızlandırmak isteyenler için yardımcı tedaviler de olabilir.
Eğer kişi kirpiklerinin neden döküldüğünden emin değilse, altta yatan sebebi tespit etmek için bir doktora başvurması en iyi yol olacaktır.