Youyou Tu kimdir ve ne yapmıştır? Nobel ödüllü, sıtmanın ilacını bulan bilim insanı Youyou Tu’nun hayat hikayesi, çalışmaları ve bilime katkıları.
Youyou Tu
Youyou Tu Çinli bir farmakologdur. 2015 yılında tıp dalında Nobel Ödülü’nü kazandı. Sıtma tedavisi için bir ilaç geliştirmekle ünlüdür. Sıtma sivrisinekler tarafından yayılan bir hastalıktır. Dünyadaki birçok insanı kötü etkilemiş ve birçok kişi sıtmadan ölmüştür. Tu ise bir tedavi buldu.
Hayatı
Tu, 30 Aralık 1930’da Çin’in Ningbo şehrinde doğdu. 1948’de Ningbo Ortaokuluna geçmeden önce ortaokul ve lisenin ilk yılı için Xiaoshi Ortaokulu’na gitti. 1951’den 1955’e kadar Pekin Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne devam etti. Tu, Farmasötik Bilimler Bölümü’nde okudu ve 1955’te mezun oldu. Daha sonra Tu, iki buçuk yıl geleneksel Çin tıbbı eğitimi aldı.
Mezun olduktan sonra Tu, Pekin’deki Geleneksel Çin Tıbbı Akademisi’nde (şu anda Çin Geleneksel Çin Tıp Bilimleri Akademisi) çalıştı. 1978’de Çin ekonomik reformunun başlamasından kısa bir süre sonra 1980’de bir araştırmacıya (tam profesörün akademik rütbesine eşdeğer en yüksek araştırmacı rütbesi) terfi etti. 2001 yılında akademik danışmanlığa terfi etti. Halen Akademi’nin Baş Bilim İnsanıdır.
2007 yılı itibariyle ofisi, Pekin, Dongcheng Bölgesindeki eski bir apartmanda bulunmaktadır.
Ailesi
Tu ve metalurji mühendisi olan kocası, Li Tingzhao (李廷 钊) Pekin’de yaşıyor. Li Tingzhao Tu’nun Xiaoshi Orta Okulu’nda sınıf arkadaşıydı. Küçük kızı,Pekin’de yaşıyor. Büyük kızı, kocası ve kızıyla birlikte Amerika Birleşik Devletleri’nde yaşıyor.
Çalışmaları
Şistozomiazis
Tu, ilk yıllarında, Güney Çin’de 20. yüzyılın ilk yarısında yaygın olan idrar yollarını veya bağırsakları enfekte eden parazitik solucanların neden olduğu şiztozomiyaziyi tedavi etmek için geleneksel bir Çin tıbbı olan Lobelia chinensis’i inceledi.
Sıtma
1969’da Çin, Batı fikirlerine karşı kültürel bir devrim yaşıyordu. Bu, birçok okulun, yüksek okulun ve araştırma merkezinin kapatıldığı anlamına gelir. Tu, bu süre zarfında Sıtma tedavisi için gizli bir projeye atandı. Sıtma, tedavi bulunmadan önce Vietnam’daki Amerikan ve Vietnam askerlerini öldürüyordu. Geleneksel Çin tıbbı antik metnini inceledi. Bitkisel bir tedavi bulmaya çalışıyordu. Okudukları, tıbbi bir bitki, Qinghao hakkında bilgi verdi. Qinghao, tatlı pelin olarak da bilinir. Tu bu bitkinin sıtma tedavisine yardımcı olacağını buldu. Bu bitkiden, milyonlarca insanda hastalığı durduran ve tedavi eden bir ilaç yapıldı. Bu ilaca artemisinin adı verildi. Tu bulduğu ilacı kendi vücudunda denemesi ile de bilinir.