Bağırsak ve Beyin Ekseni : Bağırsaklarınızı Düzeltin, Beyniniz Düzelsin
Bağırsak sağlığı ve beyin sağlığı birbiriyle çok ilişkilidir!
Son zamanlarda neredeyse her hafta ya bir makale ya da tv programı, sindirim bölgesi ve vücudun geri kalanı arasındaki ilişkiyi anlatıyor. Bu aslında çok uzun zamandır biliniyordu ama artık hak ettiği ilgiyi buldu.
Bugün bağırsak beyin ekseni hakkında konuşmak istiyorum. Dr Datis Kharrazian: “Bağırsakların beyin sağlığıyla çok yakın ilişkisi vardır. Deneyimlediğiniz, hissettiğiniz ya da yaptığınız her şey beyin işlevlerinden biridir. Keyif alabilmek, algılamak, anlamak ve hayatı deneyimlemek, ateşleme oranı ve beyin sağlığınız ile ilgilidir” dedi.
BEYİN-BAĞIRSAK EKSENİ: Beyin Bağırsaklarınızı Nasıl Etkiler?
- Vagus siniri (10. Kafa siniri) ile iyi iletişim- Beyin sapı aracılığıyla olan beyin mesajlarının %90’ı (özellikle de sempatik sinir çekirdekleri) vagus sinirini etkiler. Bu yüzden de sindirim sisteminin “beyni” olan enterik sinir sistemi ile iletişime geçer. Bu da önemli sindirim işlevlerini tetikler. Mesela,
- Bağırsak hareketi
- Mide asit sekresyonu
- Pankreatik enzimler
- Safra kesesi kasılması
- Stres- Beyin stresi algıladığında, iyi bir sindirim için gerekli olan parasempatik tepki yerine ( dinlen ve sindir), sempatik tepki ( savaş ya da kaç) tetiklenir. Stres ayrıca,
- İnce bağırsak geçiş süresini yavaşlatır
- Aşırı bakteri gelişimini artırır
- Bağırsak bariyerini tehlikeye atar
- Kortizol tepkisi aracılığıyla inflammasyonu tetikler, bu beyne zarar verir, dolayısıyla da daha fazla strese yol açabilir. Dha fazla stress daha fazla inflammasyona yol açar ve böyle sürer gider.
- Vagus siniri ile kötü iletişim- vagus siniri ile kötü iletişim şunlara yol açar:
- Bağırsaklardaki düşük kan akışı
- Yukarıdaki nedenden dolayı hastalığa yol açan maya ve bakteri artışı
- Yukarıdaki nedenden dolayı bağısak geçirgenliği (akıntılı bağırsak)
- Yukarıdaki nedenden dolayı kronik düşük seviye inflammasyon
- İnflamatuvar sitokin( bağırsak opiatları ve peptitleri yanısıra)kan-beyin bariyerini geçer.
- Yukarıdaki madde sonucu “sızınıtılı” beyin bariyeri ve “aktive olmuş” mikroglia hücreleri (beynin bağışıklık hücreleri) oluşur.
- Bu da inflame olmuş beyine yani azalan sinir iletimine ve depresyona neden olur.
- Dolayısıyla vagus siniri ve beyin iletişimi azalır
- Ve tüm döngü yeniden başlar
BAĞIRSAK- BEYIN EKSENİ : Bağırsaklar Beyni Nasıl Etkiler ?
- Bağırsağın kendini zehirlemesi- Glukozun laktik aside, suya ve de enerjiye dönüşmesi beklenir. Ama vücudunda aşırı Candida bakterisi ya da diğer mayalardan olan kişilerde bir fermentasyona uğrar ve alkol ve onun yan ürünü olan asetaldehite dönüşür.
- Faydalı mikropların zarar görmesi- antibiyotikler, doğum kontrol hapları, işlenmiş gıdalar, kimyasallar, stres vs. hastalığa yol açan maya ve bakteri artışına yol açar. Bu da şunalar yol açar:
- Sızıntılı bağırsaklar
- Kronik düşük seviye inflamasyon
- İnflamatuvar sitokin ve diğer toksinler kan- beyin bariyerini geçerek hasar verirler
- Inflame olmuş(iltihap) beyin
- Azalan sinir iletkenliği
- Depresyon ve azalan vagus sinir iletişimi
- Ve tüm döngü yeniden başlar3. Gluteomorfin ve casomorfin- Bunlar buğday ve süt ürünlerinde bulunan glüten ve kazein proteinlerinin hatalı parçalanmasından kaynaklanan opiat benzeri maddelerdir. Bunlar hem çocuklarda hem de yetişkinlerde madde bağımlılığı semptomlarını kopyalayabilirler.
- Düşük Serum Sülfat-Sülfat, zehir giderme ve sinir taşıma(nörotransmitter- beynimizin ulakları) metabolizması için çok önemlidir. Patojenik-hastalığa yol açan mikropların aşırı artması sülfatı sülfite dönüştürebilir. Bu da onların faydalı değil zararlı olmalarına yol açar. Otistik çocukların çoğunda ciddi derecede sülfat eksikliği bulunmaktadır.
- Metabolik artıklar- Bağırsaklardaki patojenik mikroplar tarafından üretilen bu metabolik artıklar beyin için nörotoksin(sinir sistemi üzerinde zararlı etkisi olan zehirli maddeler) olurlar.
Çeviren : Sıdıka ÖZEMRE
http://empoweredsustenance.com/gut-brain-axis/