Yapay DNA keşfinden sonra, laboratuvar ortamında 'yapay bir canlı' üretildi. Yapay hücrenin en dikkat çekici yanı hücrenin bilgisayarda dizayn edilmesi ve hiçbir doğal DNA parçası kullanmadan doğrudan kimyasal sentetikler aracılığıyla üretilmesi.
İnsanın genetik haritasını çıkaran ve laboratuvar ortamında bakterilerin DNA'sını kopyalayarak ilk yapay DNA'yı üreten bilim insanı Amerikalı Craig Venter ve ekibi, yapay bir canlı üretti.
SENTETİK CANLI
Maryland Enstitüsü'nde, başında Craig Venter'in bulunduğu bir ekip, canlı bir bakteri hücresine yapay DNA'yı nakletti. Yapay DNA ile yaşayan hücrenin genetik kodu laboratuvarda nasıl belirlendiyse, hücrenin o şekilde davrandığı görüldü.
Bu hücrelerin, bölünerek çoğalmasıyla da her biri yapay DNA'ya sahip milyarlarca bakteri üredi. Sonuçta ortaya tamamen yapay DNA tarafından kontrol edilen 'yapay bir canlı' çıktı.
Science (Bilim) dergisinde araştırma ile ilgili makale yayınlandı. Prof. Dr. Daniel Gibson ve 23 araştırmacı, yapay canlının oluşum sürecini özetleyen bir taslak çıkardı. Taslak, mayada yapay M. mycoides genomunun gelişimini gösteriyor.
Araştırma ekibinin önemli isimlerinden Dr. Clyde Hutchison, "Yapay hücre ile ilgili benim için en dikkat çekici şey hücrenin bilgisayarda dizayn edilmesi ve hiçbir doğal DNA parçası kullanmadan doğrudan kimyasal sentetikler aracılığıyla canlı hale getirilmesidir. Bu araştırma yolu boyunca aynı zamanda çok sayıda yeni ve yararlı metod geliştirildi. Bu işi mümkün kılan hayranlık verici bir grup bilim insanını topladık" dedi.
SEVİNÇ VE TEDİRGİNLİK
Çalışma yaklaşık 15 yıl aldı. Bilim insanları, araştırma sürerken yeni aletler ve teknikler geliştirmek ve bir genomdan diğerine aktarım yapma yolunu öğrenmek zorunda kaldı. 1.08 milyon tabanlı çift yapay M. mycoides genomu laboratuvar koşullarında üretilmiş en büyük yapay yapı.
Bazı çevreler, yapay bakterilerle su ve hava kirliliğinin ortadan kalkacağını, yeni ilaç ve aşılar yapılacağını, yapay canlıların birçok kritik noktada insan hayatını kolaylaştıracağını savunurken, bazı kesimler yapay canlıların biyolojik silah olarak kullanılabileceğini, bu canlının dünyada yeni hastalıklar üretilmesine neden olabileceğini iddia ediyor.