Bu sorunun evrensel bir cevabı yoktur: “Bir oda doğal ışıkla ne kadar derin aydınlatılabilir?” Oda oranı ışık dağılımını belirler, boyutu değil. Örneğin, aynı oran ve açıklık, yönlendirme ve yansıtmalar göz önüne alındığında, bu iki oda aynı parlaklık dağılımına sahip olacaktır.
Tavan yüksekliği arttıkça, ışık dağılımı hem üstten aydınlatma hem de yandan aydınlatma için daha eşit hale gelir. Aşağıdaki yan aydınlatma bölümlerinde gösterildiği gibi, tavan yüksekliği 8 ila 16 m arasında arttıkça, ortalama ışık seviyelerinin minimum ışık seviyelerine oranı 6 kat azalmaktadır. Aydınlatma gradyanı ne kadar düz olursa, ışık dağılımı da o kadar eşit olur.
Oda Yansımaları
Işık dağılımı büyük ölçüde oda yansımasına bağlıdır. Genel olarak tavan, ışığı yansıtan en önemli yüzeydir. Minimum yüzey yansıtması için 70/50/20 (tavan/duvarlar/zemin) IESNA kılavuzu bu ilkeyi takip eder. Çoğu görev tavandan yansıyan ışığı “gördüğü” için, özellikle derin, geniş, yan aydınlatmalı odalarda önemli bir ışık kaynağı olacaktır. Üstten aydınlatmalı ve daha küçük odalarda yan duvarlar giderek daha önemli hale gelir.
Aşağıdaki diyagramlarda, düz siyah ve mat beyaz yüzeylerin çeşitli kombinasyonları bir pencere duvarının karşısına yerleştirilmiştir. Masaüstü yüzeyindeki gün ışığının azalması, bu ışık kaynağı ve oranına sahip bir alan için her yüzeyin göreceli önemini göstermektedir. Yüzdeler, %100 olarak derecelendirilen tüm beyaz yüzey koşullarına göre aydınlığı göstermektedir.
Bir sonraki yazımız olan “Yan Aydınlatma ve Açıklıklar” için bizi takip edin.
Kaynaklar;
M. David Egan ve Victor W. Olgyay’dan Mimari Aydınlatma