İstanbul'da, 5. Mehmet Reşad ile tarihe adını yazdıran valide sultanlar Bezmialem ve Pertevniyal'in türbeleri, vasiyetleri üzerine, yaptırdıkları ve halen eğitime devam edilen okulların bahçesinde yer alıyor.
Bazı Osmanlı padişahları ve eşleri, hayır amacıyla kentin değişik yerlerine cami, sebil, şifahane ve mektep yaptırdı. Medrese ve mekteplere önem veren Osmanlı, bu binaların çevresini de öğrencilere burs getirmesi amacıyla dükkanlarla donatırdı.
İstanbul'da haneden üyeleri tarafından yaptırılan okulların bir kısmında eğitim devam ederken, bazıları da yıllar içinde kapandı. Bu kurumları yaptıran saraylılar, vasiyetleri üzerine kurumun bahçesine defnedildi.
Osmanlı İmparatorluğu'nun 35. padişahı, 5. Mehmed Reşad, 1911'de Mimar Kemaleddin'e Eyüp'te Haliç kıyısında bir okul yaptırdı. Reşadiye Numune Mektebi olarak eğitime başlayan okul, zaman içinde değişik isimlerle anıldı.
Günümüzde Ebussuud İmam Hatip Ortaokulu olarak hizmet veren okulun bahçesinde, "Çocukları çok seviyorum. Yattığım yerden onların seslerini duymak istiyorum. Bu sebeple türbemi bu okulun bahçesine yapınız" şeklindeki vasiyeti üzerine Sultan Reşad'ın türbesi, okulun bahçesine yapıldı.
Padişah Sultan Reşad tarafından her yıl öğrencilere yazlık ve kışlık haki renkli üniforma, fes, pelerin ve bir çift ayakkabı hediye edilen okulda, ilk izci teşkilatı da kuruldu.
Türbe restore ediliyor
2. Mahmud'un eşi Bezmialem Valide Sultan, 1850'de, şu an Cağaloğlu Anadolu Lisesi olarak bilinen okulu inşa ettirdi.
Eski adı "Valide Mektebi" olan Osmanlı Devleti'nin ilk "sivil lisesi" unvanına sahip okuldan, kurulduğu günden bu yana Osmanlı padişahlarının çocukları da dahil birçok önemli isim mezun oldu.
Bezmialem Valide Sultan'ın cenazesi, vasiyeti üzerine okulun bahçesindeki 2. Mahmud Türbesi'ne gömüldü. Bezmialem Valide Sultan'ın oğlu Sultan Abdülaziz'in mezarının da bulunduğu türbe, restore ediliyor.
Eşi adına okul yaptırdı
Pertevniyal Valide Sultan da eğitime verdiği önemin göstergesi olarak Aksaray'da kendi adına inşa ettirdiği caminin yanına eşi 2. Mahmud adına bir okul yaptırdı.
"Mahmudiye Mektebi" ya da "Valide Mektebi" olarak bilinen ve 1872'de hizmete giren okul, halen Pertevniyal Lisesi olarak eğitime devam ediyor.
Valide Sultan'ın türbesi de vasiyeti üzerine okulun bahçesine yaptırıldı.
Sanat tarihçisi Talha Uğurluel, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Sultan Reşad'ın "Çocukları çok seviyorum. Yattığım yerden onların seslerini duymak istiyorum. Bu sebeple türbemi bu okulun bahçesine yapınız" düşüncesiyle vefatından önce okul yaptırdığını söyledi.
Padişahlar gibi eşlerinin de okullar yaptırdığını anlatan Uğurluel, "Örneğin Pertevniyal Valide Sultan ve Bezmialem Valide Sultan'ın türbeleri inşa ettirdikleri okulun bahçesindedir" dedi.