18 Ocak'ta resmi IRNA haber ajansı, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi'nin 7 Şubat'ta Abu Dabi'ye resmi bir ziyarette bulunacağını bildirdi. Ama tarih geçti ve Reisi Abu Dabi'ye gelmedi.
Programdaki bariz değişiklik, Husiler olarak bilinen İran destekli Yemenli Ensarullah Hareketinin BAE'ye yönelik birkaç insansız hava aracı ve füze ile düzenlediği saldırının ardından geldi.
Ayrıca, Irak'ta gizemli bir grubun, BAE Ulusal Güvenlik Danışmanı Şeyh Tahnun bin Zayed Al-Nahyan'ın Tahran'a süpriz bir ziyaret yapmasının ardından BAE'ye yönelik teyit edilmemiş bir insansız hava aracı saldırısının sorumluluğunu üstlenmesinden sonra geldi.
31 Aralık'ta İran-BAE İş ve Yatırım Fırsatları Forumuna katılmak üzere Sanayi, Maden ve Ticaret Bakanı ile diğer üst düzey yetkililerin önderliğinde İranlı bir ticaret heyetinin, 6-9 Şubat'ta BAE'yi ziyaret edeceği açıklandı. Ancak bundan önce Abu Dabi'ye Husi füzeleri düşmeye başladı.
3 Şubat'ta İran Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan, BAE'li mevkidaşı Şeyh Abdullah bin Zayed ile bir telefon görüşmesi yaptı.
İkili ilişkileri olumlu ve ilerleyici olarak nitelendiren Abdullahiyan, Yemen'deki çatışmanın devam etmesi "savaşan tarafların ve bölgenin çıkarına değildir" dedi. Ayrıca bölgede artan İsrail varlığını tüm ülkeler için bir tehdit diye niteleyerek eleştirdi.
İsrail'in kendisine İran'ın güney sınırlarına yakın bir yer edinmesi nedeniyle artık hiçbir şey yapamamasına rağmen, Tahran'ın komşu Arap ülkeleriyle yakınlaşma arzusunda olduğu biliniyor.
Ne var ki son günlerde, Husiler savaş alanında BAE destekli Amalika Tugayları karşısında ağır kayıplar verdiğinden, Tahran, Husileri harekete geçirmek zorunda kaldı. Ama aldığı yanıt beklenmedik oldu.
BAE, Fransa ile olan stratejik anlaşmasını etkinleştirdi ve Washington ABD Merkez Kuvvetler Komutanı Orgeneral Kenneth McKenzie liderliğinde savaş uçaklarını BAE'yi savunmak için bölgeye yönlendirdi. Böylelikle Reisi'nin ziyareti ertelendi.
Buradan hareketle, ABD yönetiminin daha önce görüşmekten bile kaçındığı nükleer anlaşmayı imzalamadan önce İran'a yönelik yaptırımların kaldırılmasıyla ilgili geçen cuma akşamı yaşananlar dikkat çekiciydi.
Dünyanın en güçlü ülkesine -en azından şimdilik- aşırı derecede bir güvenle meydan okuyan İran Dışişleri Bakanı Abdullahiyan'ın açıklaması şaşırtıcıydı.
İranlı bakanın gelecekteki ABD yönetimlerini anlaşmanın maddelerine bağlı kalmakla yükümlü kılacak, daha önce başkan Donald Trump'ın yaptığı gibi anlaşmayı iptal etmelerini engelleyecek teminatlar talep etme konusundaki aşırı güveni son derecede şaşırtıcıydı.
Bu, ABD anayasasına ve geleneklerine aykırı bir talepti. Abdullahiyan, ABD'nin yaptırımlarla ilgili adımları için "iyi ama yeterli değil" dedi. Bunun öncesinde de aynı Bakan, anlaşmanın iptal edilmesinden bu yana yaptırımlar sonucunda ülkesinin uğradığı zararın tazmin edilmesi gerektiğini ima eden bir açıklama yapmıştı.
Ülkesinin aracılar aracılığıyla ABD'ye iyi niyetini kanıtlaması gerektiğini (!) ilettiğini söylemişti. Tüm siyasi, hukuki ve ekonomik düzeylerde garantiler verilmesini talep ettik demişti.
İran'ın bu aşırı güveni nereden geliyor?
Daha da önemlisi, ABD neden İran'ın meydan okumasına, İran liderlerinin diktelerine, İran rejiminin temsil ettiği kendi halkına yönelik tüm kanlı baskıya, silahlarıyla bölge ülkelerinin egemenliğine ve halklarına yönelik açık saldırganlığa boyun eğiyor?
Son olarak, İsrail liderliğinin varoluşsal bir tehdit olarak tanımladığı İsrail varlığına yönelik İran tehdidine ne demeli?
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
İsrail gerekirse İran nükleer programını zorla sonlandırmakta tek başına hareket edeceğini açıklamıştı.
İsrail Başbakanı Naftali Bennett de pazartesi günü, ABD Başkanı Joe Biden'ın nükleer anlaşmaya dönüş olsun ya da olmasın İsrail'in İran'a karşı hareket etme özgürlüğünü açıkça desteklediğini söyledi.
Bennett'e göre Biden, pazar gecesi yaptıkları telefon görüşmesinde bu yönde bir açıklama yaparak "İsrail'in güvenliğine ve hareket özgürlüğüne sarsılmaz desteğini" ifade etti, ancak bunu doğrudan İran ile ilişkilendirmedi.
Kabul etmek gerekir ki İran, Amerikan Demokratların düşüncesini ve kesinlikle eski Başkan Barack Obama'nın yaklaşımının bir devamı olan Başkan Biden ile yönetiminin stratejik yönelimlerini çok iyi inceledi.
Bu sayede altyapısını etkileyen yaptırımlar nedeniyle çektiği acıya ve halkının yüzde 70'ini yoksulluk sınırının altında yaşatan yaşam standardındaki büyük düşüşe rağmen, İran rejimi müzakerelerde zamana oynayabildi. İran rejimi gibi totaliter bir rejim, halkının yaşam standardı ve refahı ile ilgilenmediğinden halkının yarısı açlıktan ölse bile, oyalanabildi ve ABD başta olmak üzere müzakerelere katılan ülkelerle pazarlık yapabildi.
Tıpkı Kim Jong-il ve ardından oğlu Kim Jong-un rejimini sürdürmek ve nükleer silahlarını korumak için halkının açlık çekmesini umursamayan Kuzey Kore gibi. Amerikalılar bir kez daha nükleer programı durdurmak karşılığında yaptırım silahından vazgeçilebileceğini anladılar.
Öte yandan Başkan Biden ve yönetimi iktidardaki ikinci yılına girerken yurtiçinde ve yurtdışında pek bir başarı elde edemedi. İlerlemiş yaşı ve kararsızlığı nedeniyle Biden'ın önündeki önemli dosyalardan hiçbirinde ilerleme kaydedemediğine inanılıyor.
Buna ek olarak, Biden yönetiminin bir başarı olarak gördüğü Afganistan'dan çekilmeyi pek çok kişi, dünyanın en güçlü ordusunun prestijine zarar veren aşağılayıcı, küçültücü bir geri çekilme olarak değerlendirdi.
Bu nedenle Başkan Biden'ın imajını iyileştirebileceği ve iktidarı döneminde gerçekleştirilmiş önemli bir başarı olarak gösterebileceği İran ile nükleer dosyasıyla ilgili bir anlaşmaya ihtiyacı var.
Adet olduğu üzere iktidar partisinin kaybettiği Kongre ara seçimlerinin önümüzdeki Kasım ayında yapılacağı da unutulmamalı. Şu anda, Senato ve Temsilciler Meclisi'nde Demokratların sahip olduğu çoğunluğun oranı çok küçük, bu nedenle Başkan Biden, seçimlerden önce göreve geldiğinde "kucağında" bulduğu sorunları azaltmak istiyor.
Bu yüzden, nükleer programını durdurursa İran ile bir anlaşma kendisine yardımcı olabilir. Öte yandan, İran ile yapılacak bir anlaşma, ABD yönetiminin, en önemli dosyası ve dünyanın en güçlü ülkesi konumunun başlıca rakibi olmaya devam eden Çin'e odaklanmasına olanak tanıyabilir.
İran'ın İsrail'e yönelik tehdidine, Naftali Bennett ve askeri liderlerinin açıklamalarına geri dönecek olursak; İsrail, uranyum zenginleştirme tesislerinin dağıtılmasından, zenginleştirilmiş uranyumun büyük bir bölümünün teslim edilmesinden, İran'ın nükleer programı ile balistik silahlarının İsrail devletinin varlığına tehdit olarak kabul edilmesinden önce İran ile müzakerelerde herhangi bir taviz verilmesini reddediyor.
Gelgelim ABD Dışişleri Bakanlığı'nın İran'a yönelik yaptırımların kaldırıldığını açıklamasıyla birlikte İsrail, konuyla ilgili değilmiş veya kendisini ilgilendirmiyormuş gibi, bununla ilgili yorum yapmadı.
Aslında, İsrail askeri liderliği saflarında, İran'ın nükleer silah edinmesinin, çok sayıda nükleer savaş başlığına sahip olan İsrail askeri kapasitesine karşı kendisine üstünlük sağlamayacağına dair yaygın bir görüş var.
Dahası tarih bize böyle bir silahı kullanmanın mümkün olmadığını öğretti. Bu nedenle, İsrail'e göre İranlı yetkililer nükleer silah sahibi olmak istiyorlarsa, öyle olsun, bu konu, İsrail'den çok Arapları ilgilendiriyor.
Ancak İsrail'in sessizliğinin gerçek nedeni, İran adında bir tehdidin varlığına bir itirazı olmamasıdır. Tıpkı Cemal Abdunnasır'ın ve Arap dünyasını kasıp kavuran akımının, Saddam Hüseyin'in varlığına itiraz etmediği gibi.
İsrail devleti, farklı kökenlerden gelen, gelenek, görenek ve değerler bakımından birbiriyle çelişen halkların bir karışımıdır. Aralarında Doğu Avrupalı, Batı Avrupalı, Amerikalı, Fas, Irak, İran ve Yemenliler ile Etiyopya'dan getirilenler var.
Bunların hepsinin savaş hali içinde olma ve dış düşman korkusu dışında ortak hiçbir yanı yok. Dolayısıyla İran ve onun Hamas, Hizbullah, Husiler ve diğer vekilleri bu gerekli rolü oynuyorlar.
Kutlamalar, fraksiyonların isimleri, "Geliyoruz Kudüs" sloganları ve zafer yanılsamaları yoluyla da olsa İsrail devletini ortadan kaldırmak isteyen pusuda bekleyen düşman rolünü yerine getiriyorlar ve böylece devlet içindeki Yahudi halklar birleşiyorlar.
Dürüst Arap İsrail ve onunla normalleşme karşıtları İsrail ile olan çatışmaların tarihini okurlarsa, İsrail toplumundaki bölünmenin savaş zamanlarında değil de merhum Mısır Devlet Başkanı Enver Sedat Kudüs'ü ziyaret ettiğinde meydana geldiğini anlayacaklardır.
O zaman İsrail toplumu, "Şimdi Barış" Hareketi ile aşırı sağcı şahinler arasında dikey olarak bölünmüştü. Ama bunu duymak isteyen yok.
Fotoğraflarla dünyadan haberler
Fotoğraflarla dünyadan haberler
-
1/3018 Ağustos 2022 - Cezayir'in El Kala kentinde yurttaşlar yanmış bir otobüsü kontrol ediyor. Kuzey Afrika ülkesinde kuraklık ve kavurucu sıcak hava dalgasının çeşitli kentlerde yol açtığı yangınlarda hayatını kaybedenlerin sayısı 41'e, yaralı sayısı 160'a çıktı. Başbakan Eymen Bin Abdurrahman hayatını kaybedenlerin büyük çoğunluğunun bölge sakinleri değil tatilciler olduğunu söylerken, Adalet Bakanlığı ise yangınların kasıtlı çıkarılma iddialarına ilişkin adli soruşturma başlatıldığını duyurdu (AFP)
-
2/3017 Ağustos 2022 - Ukrayna'nın Mıkolayiv Oblastı'nın başkenti Mıkolayiv'de daha önce füze isabet eden hükümet binasının son hali. Rusya-Ukrayna savaşının 175. gününde Ukrayna ordusu işgal altındaki Nova Kahovka kentinde bir üsse düzenlenen saldırı sonucu 12 Rus'un öldürüldüğünü açıkladı. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Zaporijya Nükleer Santrali'nin Rusya tarafından ele geçirilmesinin bölgede nükleer tehlike yaşanması endişesi yarattığını söyledi (Bülent Kılıç/AFP)
-
3/3016 Ağustos 2022 – Birleşik Krallık'ın başkenti Londra'daki ünlü saat kulesi Big Ben'in su birikintisindeki yansıması. Uzun bir aradan sonra Londra'ya yağmur yağdı ve salı günü Birleşik Krallık Meteoroloji Ofisi İngiltere ve Galler için fırtına uyarısı yayımladı. Haftalardır sıcak hava dalgaları, aşırı sıcaklar ve orman yangınlarıyla boğuşan Birleşik Krallık'ta şimdi de yağmurların ani sellere, ulaşımın aksamasına ve elektrik kesintilerine neden olabileceği açıklandı (Frank Augstein/AP)
-
4/3015 Ağustos 2022 - Endonezya'nın Bandung kentindeki Ereveld Pandu II. Dünya Savaşı mezarlığında bir adam akrabasının mezarını arıyor. Bugün Güneydoğu Asya'da II. Dünya Savaşı'nın sona ermesinin 77. yıldönümü (Timur Matahari/AFP)
-
5/3013 Ağustos 2022 - Almanya'nın Münih kentinde düzenlenen Avrupa Artistik Jimnastik Şampiyonası'nın Kadınlar Takım Finali'nde Alman sporcu Kim Bui, asimetrik barda performansını gerçekleştiriyor. Etkinlik, 11 Ağustos'ta başlayan, 21 Ağustos'a kadar sürecek olan ve 9 farklı spor türünde yarışmalara ev sahipliği yapan 2022 Münih Avrupa Şampiyonası'nın çatısı altında (Christof Stache/AFP)
-
6/3012 Ağustos 2022 - Hindistan 15 Ağustos'ta Britanya İmparatorluğu'ndan ayrılıp bağımsızlığını kazanmasının 75. yıldönümünü kutlamaya hazırlanırken, Chennai kentindeki üniversite öğrencileri, Hint özgürlük savaşçılarının maskelerini taktı. Her yıl Bağımsızlık Günü'nde Hindistan başbakanı Delhi'deki tarihi Kızıl Kale'nin Lahori Kapısı'na Hindistan bayrağı çeker ve ulusa seslenir, ardından askeri geçit töreni düzenlenir. Bu yıl ek olarak hükümet 13-15 Ağustos tarihlerinde en az 200 milyon evden Hindistan bayrağı dalgalandırılmasını istedi (Arun Sankar/AFP)
-
7/3011 Ağustos 2022 - Fransa'nın güneybatısındaki Belin-Beliet komünündeki orman yangınında bir itfaiye görevlisi. Fransız yetkililer bu hafta alevlerin geniş bölgeleri siyaha çevirdiği, sıcaktan kavrulan güneybatıda ani tutuşmaların devasa yangınlara yol açabileceği uyarısında bulundu. Başbakan Elisabeth Borne'un Bordeaux'nun güneyindeki yangınla mücadele eden yetkililerle görüşmesi ve bölgedeki 1100 itfaiye görevlisine takviye yapılması bekleniyor. Yangın ilk olarak geçen ay, Fransa'da 1961'den beri en sıcak geçen temmuzda çıkmış, 14 bin hektar alan tahrip olmuş ve binlerce kişi evlerini tahliye etmek zorunda kalmıştı. Salı gününden itibarense 17 ev yandı ve yaklaşık 10 bin kişi tahliye edildi (Thibaud Moritz/AFP)
-
8/3010 Ağustos 2022 - Fransa'daki Sen nehrinde Paris'e doğru yüzerken bulunan beyaz balina, doğal yaşam alanı olan kuzeydeki soğuk denizlere geri döndürülme çabası kapsamında nehirden çıkarılmıştı. Türü koruma altında olan 4 metrelik deniz canlısı, tatlı sudan alındıktan saatler sonra zor nefes almaya başlayınca veterinerler tarafından uyutuldu. Fransız yetkililer nehirden çıkarıldığında çok zayıf düştüğü anlaşılan deniz memelisinin acı çektiğinin bariz şekilde görüldüğünü, bu yüzden ötanazi uygulamak zorunda kaldıklarını söyledi (Jean-Francois Monier/AFP)
-
9/309 Ağustos 2022 - Kenya'nın Kajiado bölgesinde Masailer bir oy kullanma merkezinin önünde sırada bekliyor. Kenya'da yeni meclis üyeleri ve devlet başkanının belirleneceği seçimler için halk sandık başına gitti. Yaklaşık 22 milyon seçmen ülke çapında kurulan 46 bin sandıkta oy kullanıyor. 4 adayın yarıştığı başkanlık yarışında iki ismin öne çıktığı Kenya'da ipi 55 yaşındaki Devlet Başkanı Yardımcısı Willam Ruto ya da 5. kez başkanlık için yarışan 77 yaşındaki Raila Odinga'nın göğüslemesi bekleniyor (Ben Curtis/AP)
-
10/306 Ağustos 2022 - İtalya'nın Marche bölgesinde yer alan Civitanova Marche komününde eylemciler, Nijeryalı sokak satıcısı Alika Ogochukwu için adalet talep ettikleri bir protesto düzenledi. Ogochukwu'nun güpegündüz vahşice öldürülmesi, Adriyatik'teki sahil yerleşiminde yaşayanlar arasında tartışmaya sebep oldu. Akıl hastalığına sahip olduğu daha önce mahkemece kayıt altına alınmış İtalyan bir adam tarafından gerçekleştirilen saldırının ırkçılıktan kaynaklanıp kaynaklanmadığı konuşuluyor (Antonio Calanni/AP)
-
11/305 Ağustos 2022 - Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nin Goma kentinde Birleşmiş Milletler İstikrar Misyonu'nun (MONUSCO) ülkeden gitmesini isteyenlerin 25-27 Temmuz'da düzenlediği protestolar sırasında hayatını kaybedenlerin tabutları kentten geçerken bir genç kız, erkek kardeşini kaybetmenin üzüntüsünü yaşıyor. Geçen ay sonunda öfkeli protestocular 1999'dan beri ülkede olan MONUSCO'nun tesislerini yağmalamıştı. Ülkenin doğusundaki kentlerde bir hafta boyunca düzenlenen eylemlerde toplam 32 protestocu ve 4 barış gücü personeli hayatını kaybetti (Guerchom Ndebo/AFP)
-
12/304 Ağustos 2022 - Japonya'nın Niigara prefektörlüğünün Murakami kentindeki bir mahallede, ülkenin kuzeyini vuran sağanak yağışlar ve sellerden sonra oluşan manzara. Şiddetli yağmurlar ve seller Japonya'nın kuzeyinde köprülerin yıkılmasına ve nehirlerin taşmasına neden olurken yetkililer Niigata, Ishikawa ve Yamagata prefektörlüğündeki yaklaşık 500 bin kişiye tahliye çağrısı yaptı (JIJI Press/AFP)
-
13/303 Ağustos 2022 - Ukrayna'nın batısındaki Lviv oblastında siviller askeri eğitim alıyor. Ukrayna-Rusya savaşında 5 ay geride kaldı. Moskova'nın Ukrayna'nın güneyine yeni saldırılar başlatmaya hazırlandığı uyarısını yapan Ukrayna ordusu, Rusya'nın Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski'nin memleketi Kryvyi Rih'i ele geçirmek için askeri bir vurucu kuvvet oluşturduğunu öne sürdü. Öte yandan tahıl sevkiyatı anlaşması çerçevesinde Ukrayna'nın Odessa Limanı'ndan yola çıkarak dün akşam saatlerinde İstanbul Boğazı'na demirleyen mısır yüklü gemi Türkiye, Rusya, Ukrayna ve Birleşmiş Milletler'den oluşan heyet tarafından denetlendikten sonra Lübnan'a gitmek üzere yola çıktı (Yuriy Dyachyshyn/AFP)
-
14/302 Ağustos 2022 - ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Tayvan ziyaretini destekleyen göstericiler başkent Taipei'de toplandı. Pelosi son 25 yılda Tayvan'a ziyaret gerçekleştiren en üst düzey ABD yetkilisi oldu. Tayvan halkıyla dayanışmanın ABD için her zamankinden daha önemli olduğunu söyleyen Pelosi'nin ziyaretine, bu toprakları kendisine ait olarak gören Çin'den tepki geldi. Çin Dışişleri Bakanlığı ziyareti kınarken Savunma Bakanlığı ise alarm durumuna geçildiğini açıkladı (Ann Wang/Reuters)
-
15/3030 Temmuz 2022 - Irak'ta Şii lider Mukteda es-Sadr'ın destekçileri, rakip grubun başbakan adaylığı için gösterdiği ismi protesto ederken başkent Bağdat'taki yüksek güvenlikli Yeşil Bölge'ye giden Cumhuriyet Köprüsü'ndeki beton bariyerleri aştı. Söz konusu protestolar enerji fiyatlarının dünya çapında yükselmesine rağmen hâlâ politik ve sosyoekonomik krize saplanmış halde olan petrol zengini Irak'ın yaşadığı son zorluk. Sadr Hareketi ekimdeki seçimlerden birinci parti olarak çıksa da çoğunluğu sağlamaktan çok uzaktı ve seçimlerden 9 ay geçmesine rağmen yeni hükümet kurma düğümü halen çözülemedi (Sabah Arar/AFP)
-
16/3029 Temmuz 2022 - Lübnan'ın başkenti Beyrut'ta 2020'de gerçekleşen, 200'den fazla kişinin hayatını kaybettiği ve 6 binden fazla kişinin yaralandığı çok şiddetli patlama sonucunda ağır hasar alan tahıl siloları yanıyor. Yapının yıkılmasından endişe duyan itfaiye ekipleri silolardaki buğdayın yüksek sıcaklık nedeniyle alevlenmesiyle çıkan yangına müdahale edemiyor. Lübnan Sağlık ve Çevre Bakanlığı yangın nedeniyle artan çevre kirliliği ve muhtemel yıkımdan dolayı ortaya çıkabilecek zararlı havaya karşı Beyrutluları uyaran bir açıklama yaptı. Açıklamada, liman çevresindeki yurttaşların maske takması ve limana yaklaşmaması istendi (Joseph Eid/AFP)
-
17/3028 Temmuz 2022 - Afganistan'da ülke içinde yerinden edilmiş mülteci kadınlar kimliklerini gösterip ülkenin doğusundaki evlerine dönebilmek adına para almak için Kabil'in dışındaki Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği kampında sırada bekliyor. Evlerini terk edip başkente sığınmış yüzlerce yerinden edilmiş Afgan, onları kaçmak zorunda bırakan savaşın bitmesinin üzerinden neredeyse bir yıl geçmişken, bugün doğu eyaletlerindeki evlerine dönmek için yola çıktı. Öte yandan Uluslararası Af Örgütü çarşamba günü yayımladığı raporda Taliban'ın "boğucu" baskısının Afganistan'daki kadınların ve kız çocuklarının hayatını mahvettiğini belirtti (Wakil Kohsar/AFP)
-
18/3027 Temmuz 2022 - Filipinler'de meydana gelen 7.0 şiddetindeki depremin ardından Ilocos Bölgesi'nin Santiago kentinde oluşan manzara. Ülkenin kuzeyinde gerçekleşen doğal afet sonucunda 5 kişi hayatını kaybetti ve 60 kişi yaralandı. Güneydoğu Asya ülkesinin son yıllarda gördüğü en şiddetli deprem kuzeydeki Luzon Adası'nı vurdu ve başkent Manila'dan da hissedildi. Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr. acil durum müdahalelerini aksatmamak için afet bölgesine gitmeyeceğini açıkladı (Reuters)
-
19/3026 Temmuz 2022 - Tayland'da yaşayan Myanmarlılar, başkent Bangkok'ta düzenledikleri protesto'da Myanmar'ın devrik lideri Ang San Su Çi'nin fotoğraflarını taşıdı. Myanmar'da "terör faaliyetlerinde bulunmakla" suçlanan darbe karşıtı 4 siyasi mahkumun idam edilmesi uluslararası kamuoyunda büyük tepkiyle karşılandı. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, ordunun 4 aktivisti idam etme kararının "yaşam, özgürlük ve güvenlik haklarına küstah bir saldırı" olduğunu ifade etti. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price ise cuntanın Çin tarafından gerekli ekonomik ve diplomatik baskıyı görmediğini savundu (Sakchai Lalit/AP)
-
20/3023 Temmuz 2022 - Avrupa'yı etkisi altına alan sıcak hava dalgaları termometrelerde rekor derecelerin görülmesine, insanların sıcak havadan kaynaklanan sebeplerden hayatını kaybetmesine ve orman yangınlarına neden oluyor. Yunanistan da söz konusu durumdan etkilenen ülkeler arasında. Midilli Adası'nın fotoğrafta görülen Vatera Bölgesi'nde bu sabah çıkan orman yangınının bir köye sıçraması sonucu bazı evler hasar aldı (Manolis Lagoutaris/AFP)
-
21/3022 Temmuz 2022 - Hindistan'daki Pnar halkı Behdienkhlam Festivali'ni kutluyor. Behdienkhlam, her yıl ekim zamanı bittikten sonra iyi mahsuller elde edebilmek, salgınlardan ve hastalıklardan korunmak için düzenleniyor. Genç erkekler kötü ruhları uzaklaştırmak için bambu çubuklarla her evin çatısına vuruyor. Ataların ruhlarına kurban olarak yemek sunan kadınlarsa dans ritüellerine katılmıyor (Anupam Nath/AP)
-
22/3021 Temmuz 2022 - Pakistan'da Lahore'ye yağan muson yağmurları kenti sel basmasına sebep oldu. Yetkililer ülke genelinde 5 haftadır süren muson yağmurlarının ve ani sellerin Pakistan'da 282 kişinin ölümüne sebep olduğunu açıkladı. Ulusal Afet Yönetimi Kurumu'nca hazırlanan raporda, 14 Haziran'dan beri 5 bin 600 evin hasar gördüğü söylendi. Hayatını kaybeden 282 kişiden çoğunun kadın ve çocuk olduğu belirtildi (Arif Ali/AFP)
-
23/3020 Temmuz 2022 - Ekonomik krizle boğuşan Sri Lanka'da aylardır süren protestoların hedefindeki eski Devlet Başkanı Gotabaya Rajapaksa'nın geçen hafta ülkeden kaçıp istifa etmesinin ardından, Parlamento'da yapılan gizli oylamada Ranil Wickremesinghe bugün yeni devlet başkanı seçildi. Fakat bazı protestocular başkent Kolombo'da toplanıp yeni seçilen Wickremesinghe'nin istifasını talep etti (Rafiq Maqbool/AP)
-
24/3019 Temmuz 2022 - Orman yangınlarıyla boğuşmaya devam eden Fransa'da, ülkenin batısındaki Louchats komünündeki bir itfaiye görevlisi alevlere müdahale ediyor. Yangın 8 gün önce Landiras komününde çıktığından beri itfaiye görevlileri alevlerin yayılmasını engellemek için kavurucu sıcak altında mücadele veriyor. Fransa'nın güneybatısındaki itfaiyeciler, geniş çapta hasara yol açan iki ayrı yangınla aynı anda savaşıyor. Yangınların iki haftadır sürdüğü Gironde bölgesinde 34 binden fazla kişi evlerini terk etmek zorunda kaldı (Romain Perrocheau/AFP)
-
25/3016 Temmuz 2022 - Ukrayna'nın doğusundaki Donetsk Oblastı'na bağlı Konstantinovka kasabasında evine Rus füzesi isabet eden bir kadın, enkazı kaldırıyor. Savaşın 143. gününde Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu, Rus kontrolündeki bölgelerin darbe almasını engellemek için saldırıların genişletilmesini istedi (Anatolii Stepanov/AFP)
-
26/3015 Temmuz 2022 - Brezilya Devlet Başkanı Jair Bolsonaro, Minas Gerais eyaletindeki Serrinha havalimanında düzenlediği mitingde destekçileriyle buluştu. Güney Amerika ülkesinde ekimde gerçekleşecek seçime giden süreçte şiddetin artması endişesi hakim. Muhalefetteki İşçi Partisi görevlisi Marcelo Arruda, bu hafta Bolsonaro'yu destekleyen bir gardiyan tarafından öldürüldü. Anketleri önde götüren İşçi Partisi'nin lideri Luiz Inácio Lula da Silva olayın ardından diyalog, tolerans ve barış çağrısı yaptı (Douglas Magno/AFP)
-
27/3014 Temmuz 2022 - Japonya'nın başkenti Tokyo'daki Yasukuni Tapınağı'nda düzenlenen Mitama Matsuri festivali sırasında bir kadın yanan fenerlere bakıyor. Her yıl 13-16 Temmuz tarihleri arasında kutlanan festivalde Japonya halkı atalarının ruhlarını anıyor. Her yıl binlerce kişi 12 metreden yüksek duvarları 30 binden fazla fenerle donatılan tapınağı hayatını kaybeden yakınlarını ve dostlarını anmak için ziyaret ediyor. İmparator Meiji tarafından Japonya'nın savaşlarda ölen askerlerini anmak için 1869'da yaptırılan tapınak, daha sonraki çarpışmalarda hayatını kaybedenler için de kullanılmaya başlandı ve şu anda 2,5 milyona yakın kişinin ismini barındırıyor. Fakat bu isimler arasında savaş suçlularının da yer alması tapınak hakkında tartışmalara sebep oluyor (Philip FONG/AFP)
-
28/3013 Temmuz 2022 - Turistler İsviçre Alpleri'ndeki Furka Geçidi'nde yer alan üzeri örtülmüş Rhone Buzulu'nu ziyaret ediyor. Alpler'in en eski buzulu erimesinin önüne geçmek için özel beyaz örtülerle kaplanmış halde. Bu hafta sıcak hava dalgaları Avrupa kıtasının büyük kısmını etkisi altına aldı. Kıtanın güney ve batı kesimlerinde sıcaklıkların 40 santigrat dereceyi aşması bekleniyor (Urs Flueeler/AP)
-
29/3012 Temmuz 2022 - NASA tarafından kamuoyuyla paylaşılan bu fotoğrafın merkezindeki yıldızın binlerce yıldır etrafına gaz ve toz halkaları yaydığı biliniyordu. James Webb Uzay Teleskopu ilk kez bu yıldızın tozla örtülü olduğunu ortaya çıkardı. Webb'in gövdesindeki iki kamera NGC 3132 adı verilen ve yaklaşık 2 bin 500 ışık yılı uzaklıkta olan bu gezegenimsi bulutsunun en güncel fotoğraflarını çekti. Şimdiye kadar uzaya gönderilmiş en güçlü teleskop olan Webb, Güneş'in etrafındaki nihai yörüngesine bu yıl ocakta ulaşmıştı. Webb'deki teknolojik yenilikler ve güneşe olan uzaklığı, bilim insanlarının evrenimizin çok daha derinlerine daha detaylı bakmasını sağlayacak (NASA/AFP)
-
30/309 Temmuz 2022 - Sri Lanka Devlet Başkanı Gotabaya Rajapaksa'nın istifasını talep eden protestocular, başkent Kolombo'daki Devlet Başkanlığı Sarayı'nın içine girdi. Savunma Bakanlığı'ndan üst düzey bir yetkili, AFP'ye Devlet Başkanı'nın protestocular gelmeden önce konutunu terk ettiğini söyledi. Tarihinin en kötü ekonomik kriziyle boğuşan Güney Asya ülkesinde halk akaryakıt, ilaç ve temel gıda maddelerine erişmekte büyük sıkıntı yaşıyor (AFP)
Peki ya İran'ın Amerikan teklifine yönelik beklentileri?
Petrol Bakanı Cevad Uci, İran'ın güçlü iç tüketim nedeniyle önümüzdeki iki ila üç yıl boyunca benzin ve fuel oil ithalatçısı olacağını söyledi ve "Petrokimya tesislerine hammadde üreten rafineriler için dört ila altı yıllık bir süre boyunca günde 1,46 milyon varil sağlayacak ek bir sözleşme imzaladık" diye ekledi.
Günde 100 bin varil ek rafinaj kapasitesi için 2,5 milyar ila 3 milyar dolar arasında bir finansmana ihtiyaç olduğunu ve bunun sağlanacağını belirtti.
İran'ın günde yaklaşık 4 milyon varil üretim kapasitesi ile günde 2,5 milyon varil ihracat yapabildiğini açıkladı.
İran Ulusal Petrol Şirketi Genel Müdür Yardımcısı Farruh Alihani de, "İran'ın petrol ihracatına yönelik ABD yaptırımları kaldırılırsa, ülke üretimini 2018 seviyelerine yani günlük 4 milyon varil petrol üretimine çıkarabilir. Önümüzdeki yıl (2022-2023) ciddi olarak bu hedefe ulaşmaya çalışıyoruz" dedi.
Ülkesinin Çin ve Rusya'dan büyük yabancı yatırımları araştırmaya çalıştığını kaydeden Petrol Bakanı Uci, "Önümüzdeki 8 yıl içinde, petrol ve doğalgaz sahalarımızı geliştirmek için 15 milyar ile 20 milyar dolar arasında bir kaynak ayıracağız. Çin ile 25 yıllık anlaşma kapsamında aşağı yukarı aynı miktarda bir yatırım yapılacak. Ruslarla da benzer bir anlaşmaya varmaya çalışıyoruz" dedi.
İran'ın hedefinde, diğer görüşmeler gibi kendisi ile beşinci tur istişarelerin de ertelendiği Suudi Arabistan olduğu için Suudi Arabistanlı bir kaynak, "2027 yılına kadar günlük 13,5 milyon varil üretim kapasitesine ulaşmayı hedefliyoruz" açıklamasını yaptı.
*Bu makalede yer alan fikirler yazara aittir ve Independent Türkçe'nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Independent Türkçe için çeviren: Adem İpekyüz