Mokşa, Hint dinlerinde ve felsefesinde ölüm-yaşam döngüsünü kırmak, özgürleşmek anlamına gelir. Ölüm ve yaşam çemberine samsara denir. Hint dinlerine göre Samsara döngüsü reenkarnasyon ile sürekli tekrarlanır. Aydınlaşmış kişi samsarayı aşarak özgür kalır. Özgürleşme yani Mokşa kavramı pek çok dini geleneği etkilemiştir. M.Ö. 1000 yılı civarlarında Hindistan'daki Ganj Nehri vadisinde pek çok dini hareket ortaya çıktı.Bu dinlerin en bilinenleri Budizm ve Caynacılıktır.Bu dinler insan hayatının reenkarnasyon ile sürekli tekar ettiğini insanlığın tekrar eden bir döngüye sıkıştığını söylüyordu. Farklı dini gelenekler, farklı esaret kavramları ve özgürleşmeye yani mokşaya dair farklı çözümler sundu. Rekabetçi dini ortamda Hindu din adamları da teoloji alanında çalışıp Hinduizmi geliştirmek durumunda kaldılar. Budizm ve Caynacılığın samsara ve karma kavramlarını sürekli tekrarlaması Hinduizm'deki Mokşa idealinin yükselmesini sağlammış olması da muhtemeldir. Çünkü mokşa sürekli tekrarlanan ve insanı esir etmiş döngüye bir çözümdür. Sonuç olarak üç dini kavram birbiriyle bağlantılı hale geldi ve Hint teolojisinin ayrılmaz birer parçası oldular. Hint geleneklerinden bazıları kurtuluşa dünyadaki somut ve ahlaki eylem üzerinden varılacağını varsayar. Örneğin Vaishnavism gibi dinler, mokşa'ya ulaşmanın yolunu kesin Tanrı'ya sevgi ve hizmet sunmak olarak görür. Bazıları ise maddi dünyadan tamamen soyutlanmayı amaçlayan mistik bir yol izler. Budizm ve Hinduizm'in bazı kolları dünyayı insanı içine çeken bir yanılsama olarak görür. Meditasyon teknikleri ve zihinsel eğitimlerle bu ilüzyondan kurtulmayı denerler. Cehaletin bir sis gibi insanın etrafını sardığına inanılır. Esaretten özgürlüğe geçiş, gerçekleri görme ile gerçekleşir. Hinduizm'de bir insanın Mokşa kazanabilmesi için izlemesi gereken manevi öğretiler vardır. Yine de Hinduizm bir insanın kusursuzluğa erişebilmesi için sayısız reenkarnasyona ihtiyaç duyduğunu söyler. Bazı Hindu okulları, mokşa'ya yalnızca erkeklerin ulaşabileceğini söylerken, bazıları mokşanın gerekli çaba ve bağlılığı sergileyen herkese açık olduğunu iddia etmektedir. Budizm'de nihai kurtuluş ideali nirvana'dır. Bu sebeple mokşa kavramının Budizmdeki karşılığı olarak görülebilir. Caynacılıkta mokşa ve nirvana aynı anlama gelir. Bir ruh mokşayı elde ettiğinde doğum ve ölüm döngüsünden kurtulur ve saf benliğini elde eder.