Bilme ve biliş (cognition) olguları insanın hep ilgili sini çekmiş, bu sayede değişik yaklaşımların konusu S olmuştur. Bilgi edinme ve bilinçli duruma gelme sürecinin öğrenme ve davranış üzerindeki etkileri psikolojinin konusunu oluşturur: Çağdaş biliş anlayışında, iki * yaklaşım göze çarpar. Bunlardan biri: “Bilgi işlemci yaklaşımdır. Bu yaklaşımda düşünceyi ve usa vurma o (akıl yürütme) süreçlerini açıklamak amaçtır.
Bu yaklaşım insan zihnini çeşitli programlara göre bilgi edinmek, bilgiyi işlemek, depolamak ve kullanmak üzere tasarlanmış gelişkin bir bilgisayar sistemi gibi ele alır. Diğer yaklaşım: Jean Piaget’nin çalışmalarına dayanan yaklaşımdır. Gelişim psikolojisi alanındaki çalışmaları ile tanınan Piaget, çocuğun yetişkinliğe değin bir dizi zihinsel gelişim evresinden geçtiğini savunmuştur.
Piaget’nin gelişme ile ilgili görüşleri eğitim anlayışında değişikliklere yol açmıştır. Belli kavramların özümlenebilmesi için zihinsel gelişmede belli aşamaların tamamlanmış olmasının gereği anlaşılmıştır. Öğretmenin görevi çocuğa yalnızca bilgi aktarmak değil, ona dünyayı keşfetmesinde rehberlik etmektir. ABD’li psikolog ve eğitimci Jerome S.
Bruner; küçük çocuklarda algı, öğrenme, bellek gibi biliş biçimleri konularındaki çalışmaları ile eğitim anlayışında etkili olmuştur. Çalışmaları, ders programlarının yeniden düzenlenmesini sağlamıştır. Bruner’e göre “Bütün çocuklarda doğal bir merak ve değişik konulara ilgi vardır. Hangi gelişim aşamasında olursa olsun her çocuğa uygun biçimde verilmesi koşuluyla her konuyu öğretmek mümkündür.”