ABD Başkanı Joe Biden, Rusya'nın Ukrayna'yı işgaline yanıt olarak Finlandiya ve İsveç'in NATO'ya katılma taleplerine onay veren belgeleri imzaladı. Biden Beyaz Saray'da yaptığı konuşmada, "Bugün oldukça büyük bir gün. Bugün, İsveç ve Finlandiya'yı NATO'ya dahil etme yolunda önemli bir adım daha atıyoruz. ABD'nin İsveç ve Finlandiya'nın dünya tarihindeki en güçlü savunma ittifakına üyeliğini onaylayan 23'üncü NATO müttefiki olarak bu katılım belgesini imzalıyorum" dedi. Peki, İsveç ve Finlandiya NATO'ya girdi mi? İsveç ve Finlandiya NATO'ya üye oldu mu, üyeliği kabul edildi mi?
ABD Başkanı Joe Biden, Beyaz Saray'da düzenlenen imza töreni ile Finlandiya ve İsveç'in NATO'ya katılımına onay veren belgeleri imzaladı. Böylece 2 İskandinav ülkesi adaylık için önemli bir adım daha atmış oldu. İsveç ve Finlandiya'nın NATO'ya katılabilmesi için Türkiye ve diğer üye ülkelerin de onay vermesi gerekiyor.
Üye ülkeler her gün çok çeşitli seviyelerde ve alanlarda güvenlik sorunlarına ilişkin istişareler yapmakta ve kararlar almaktadır.
NATO kararı" 30 üye ülkeden her birinin müşterek şekilde aldığı kararının neticesidir. Tüm kararlar oy birliğiyle alınmaktadır.
Kurulduğu tarihte 12 üyesi olan NATO'da günümüzde 30 ülke bulunmakta ve NATO üyeliği " Nato Antlaşması'nın ilkelerini geliştirebilecek ve Kuzey Atlantik Bölgesinin güvenliğine katkı yapacak durumda olan tüm Avrupa devletlerine" açıktır. Bir ülkenin NATO üyesi olabilmesi için NATO'ya üye 30 ülkenin de oybirliği ile üyeliği onaylaması gerekir.
Her gün yüzlerce resmi görevli (sivil veya askeri uzman olarak) gerektiğinde ulusal delegasyonlarla ve NATO genel merkezi çalışanlarıyla iş birliği halinde bilgi alışverişinde bulunmak, düşüncelerini paylaşmak ve kararların hazırlanmasına yardım etmek üzere NATO genel merkezine gelmektedir.
40 üye olmayan ülke, politik ve güvenlikle ilişkili sorunları hususunda NATO ile iş birliği yapmaktadır. Bu ülkeler İttifak ile diyalog ve uygulamalı iş birliği sürdürmektedir ve birçoğu NATO liderliğinde düzenlenen operasyonlara ve görevlere katılmaktadır. NATO aynı zamanda çok çeşitli uluslararası kuruluş ile iş birliği halindedir.
Ortak ülkeler, üye ülkelerle aynı karar verme yetkisine sahip değildir.
Özetlersek: NATO, "açık kapı" politikası izliyor. Bu politika, ittifakın kurucu anlaşmasının 10. maddesine dayanıyor. Bu maddede kurucu Washington Antlaşması'na taraf olan ülkelerin Kuzey Atlantik bölgesinin güvenliğine katkı sağlamak için herhangi bir Avrupa ülkesini ittifaka katılmaya davet edebileceği belirtiliyor. Ancak bir ülkenin NATO'ya dahil olabilmesi için oy birliği, yani mevcut 30 müttefik ülkenin hepsinin birden onay vermesi gerekiyor.
Biden, "Her biri kendi güvenlikleri hakkında kendi kararlarını verme ve vatandaşlarının iradesine cevap verme konusunda egemen haklarını kullanıyor. Demokratik süreçleri takip ederek NATO'ya katılmayı seçiyorlar. Bu bir dönüm noktasıydı" ifadelerini kullandı.
Biden, imza töreninden hemen önce Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö ve İsveç Başbakanı Magdalena Andersson ile görüştüğünü söyleyerek, "Ellerinden gelenin en iyisini yaptılar ve şimdiye kadarki muazzam ilerleme için tebriklerini sundular" dedi.
Diğer NATO müttefiklerini de bu onay sürecini mümkün olduğunca hızlı şekilde tamamlamaya çağıran Biden, "Birlikte, Finlandiya ve İsveç'e söz verdik. Güvenliğimize yönelik herhangi bir tehdide karşı tetikte olmaya, herhangi bir çatışmayı caydırmaya ve ortaya çıkabilecek herhangi bir saldırganlık veya saldırganlık tehdidine karşı koymaya devam ediyoruz ve kalan müttefikleri kendi onay sürecini mümkün olduğunca çabuk tamamlamaya çağırıyorum" dedi.
ABD'nin NATO'ya olan bağlılığını vurgu yapan Biden, "ABD, NATO ittifakına bağlıdır. Müttefiklerimiz ve ortaklarımızla birlikte, görmek istediğimiz geleceği yazacağız" ifadelerini kullanarak, "İsveç ve Finlandiya, güçlü demokratik kurumlara, güçlü ordulara, güçlü ve şeffaf ekonomilere sahiptir. NATO'nun her bir şartını gereklilik olarak karşılayacaklarından eminiz ve birlikte ittifakımızı güçlendireceğiz" dedi.
Geçtiğimiz haziran ayında İspanya'nın başkenti Madrid'de düzenlenen NATO Zirvesi'nde 30 müttefik ülkenin tümünün NATO'ya katılmak isteyen Finlandiya ve İsveç için bir araya geldiğini hatırlatan Biden, "Bu, müttefik birliğinin ve kararlılığının bir göstergesiydi. Putin bizi ayırabileceğine, kararlılığımızı zayıflatabileceğine inandı. Bunun yerine tam olarak istemediğini alıyor. Finlandiya ve İsveç'in NATO'ya katılmasıyla karşılaştı" dedi.
Finlandiya ve İsveç'in NATO'ya katılmak istemeleriyle, "kutsal bir taahhütte" bulunduklarını söyleyen Biden, "Birine yapılan bu saldırı, herkese yapılmış bir saldırıdır. NATO'nun her karışını savunacak ve asla başarısız olmayacağız" dedi.
Biden, "NATO, Avrupa'ya tamamen özgür ve barış içinde taahhütte bulunan vazgeçilmez ittifak varlığını kanıtlamıştır. Bugün, çok net bir şekilde görüyoruz ki, dünya için vazgeçilmez bir ittifak olmaya devam ediyor. ve yarının dünyası için ittifakımız her zamankinden daha yakın ve daha birleşik. Finlandiya ve İsveç ile müttefik sayımız 32'ye çıktığında her zamankinden daha güçlü olacağız" şeklinde konuştu.
ABD Başkanı Biden'ın bugün katılım belgesini imzalamasıyla iki ülkenin de NATO'ya katılmasını onaylayan 23'üncü müttefik ülke oldu. Geçtiğimiz hafta ABD Senatosunda, hem Demokrat hem de Cumhuriyetçi senatörler tarafından, Finlandiya ve İsveç'in NATO üyeliği, 1'e karşı 95 oy çoğunluğuyla onaylanmıştı.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Finlandiya Cumhurbaşkanı Niinistö, İsveç Başbakanı Andersson ve NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, İspanya'nın başkenti Madrid'de 29-30 Haziran tarihlerinde gerçekleştirilen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Toplantısı öncesi 28 Haziran'da dörtlü zirve gerçekleştirmişti. Finlandiya ve İsveç'in terör örgütlerine olan desteği nedeniyle her iki ülkenin NATO üyeliğine karşı olan Türkiye, dörtlü zirvenin ardından İsveç ve Finlandiya'nın NATO'ya üyeliğine yeşil ışık verdiğine dair ortak memoranduma imza atmıştı.