Zorla getirme kararı nedir? Hangi durumlarda zorla getirme kararı verilebilir?
Bir ceza muhakemesi işlemi için çağırılmış olup da buna uymamış olan şüpheli, tanık ve bilirkişilerin söz konusu ceza muhakemesi işlemi için hazır bulundurulmalarını temin amacıyla, çağrıyı yapmış olan makama kolluk marifetiyle, gerektiğinde de zor kullanılarak zorla getirme yoluna başvurulabilir. Zorla getirme iki bölümde incelenebilir:
Şüpheli veya sanığın zorla getirilmesi:
Hakkında tutuklama kararı verilmesi veya yakalama emir düzenlenmesi için yeterli gerekçeler bulunduğu takdirde şüpheli veya sanığın zorla getirilmesine karar verilebilir. Bu kararı verme yetkisi soruşturma evresinde sulh ceza hâkimine, kovuşturma evresinde ise mahkemeye verilmiştir. Savcının zorla getirme kararı verme yetkisi yoktur. Savcılık şüpheli veya sanığın huzuruna getirilmesini, soruşturma evresinde sulh ceza hâkimine, kovuşturma evresinde mahkeme heyetine başvurarak u yolda karar aldıracaktır. Hâkim veya mahkeme bu tedbire resen karar verebileceği gibi savcının istemi üzerine de karar verilebilir. Zorla getirilen şüpheli veya sanık kararı veren hâkimin veya istemde bulunan savcının karşısına çıkarılır. Zorla getirme kararı, şüpheli veya sanığın açıkça kim olduğunu, kendisiyle ilgili suçu, gerektiğinde eşkâlini ve zorla getirilme nedenini içerir. Zorla getirme kararı ile çağrılan şüpheli veya sanık derhal, olanak bulunmadığında yol süresi hariç en geç yirmi dört saat içinde çağıran hâkimin veya mahkemenin ya da istemde bulunan savcının karşısına çıkarılır.
Tanık ve bilirkişilerin zorla getirilmesi:
Usulüne uygun olarak çağırılıp da mazeretini bildirmeksizin gelmeyen tanıklar ve bilirkişiler zorla getirilir ve gelmemelerinin sebep olduğu giderler takdir edilerek, kamu alacaklarının tahsili usulüne göre ödettirilir. Ancak zorla getirilen tanık evvelce gelememesini haklı gösterecek sebepleri sonradan bildirirse aleyhine hükmedilen giderler kaldırılır. Tanık veya bilirkişinin zorla getirilmesine karar verme yetkisi, soruşturma evresinde sulh ceza hâkimine, kovuşturma evresinde ise mahkemeye verilmiştir. Hâkim bu tedbire resen karar verebileceği gibi, savcının istemi üzerine de karar verebilecektir.