İtalyan kayınvalidesini ve onlarca akrabasını Ukrayna’dan kurtardı
58 yaşındaki Alberto’yu çabuk hareket etmesi gerektiğine ikna eden şey, Ukrayna’daki kayınvalidesinden gelen açık ve çaresiz bir mesajdı …
58 yaşındaki Alberto’yu çabuk hareket etmesi gerektiğine ikna eden şey, Ukrayna’daki kayınvalidesinden gelen açık ve çaresiz bir mesajdı.
“Ben zaten öldüm,” dedi ona Kharkiv’den telefonda. “Beni aramakta neden ısrar ettiğini anlamıyorum. Artık beni arama.”
Ukraynalı eşi Svetlana ile Viyana’da yaşayan İtalyan Alberto, o andan itibaren telefonu açmayı bıraktığını söyledi.
Eski polis memuru Euronews’e “Eşimin ailesini mezardan kurtarmaya gittim” dedi. Kendime, onları almak için oraya gitmezsek onları bir daha asla göremeyeceğimizi söyledim.”
‘Bombacı sığınağı daha çok bir kiler gibiydi’
Ukrayna’nın ikinci büyük şehri ve Rusya sınırına yakın olan Kharkiv, ilk gelen bölgelerden biriydi. bombardıman altında.
Aynı zamanda en çok etkilenen şehirler arasındadır.
Bölgesel acil servis Çarşamba günü yaptığı açıklamada, 24 Şubat’ta Rusya’nın işgalinin başlamasından bu yana şehrin en az 500 sakininin öldürüldüğünü söyledi.
Çatışmanın başlamasına henüz günler kala, sivil alanlar çoktan hedef alınmıştı.
Sakinleri günlerini sığınaklarda mahsur kalarak, yiyecek, su ve tıbbi erzaklara anında erişimden yoksun olarak geçiriyordu.
Svetlana’nın kuzeni Alina, Euronews’e “Sığınak gerçekten bir sığınak değil, bir kiler gibiydi” dedi. “İçeride 50-70 kişi vardı, elektriğimiz ve sinyalimiz yoktu. Dükkanlar günün çoğunda kapalıydı, bu yüzden ekmek almak sorun oldu. Duvarların sallandığını hissedebiliyorduk.”
Durum, özellikle akrabalarının telefon sinyallerinin giderek artmasıyla Alberto ve Svetlana’yı derinden rahatsız etti.
Daha sonra, 2 Mart’ta, kayınvalidesinin açık sözlü mesajından sonra iletişim kesildi ve Alberto müdahale etmek zorunda hissetti.
Alberto, Viyana’dan Ukrayna’ya olan yolculuğunu dikkatli bir şekilde planlamasına yardımcı olan yaklaşık 100 arkadaş ve meslektaşından oluşan bir ekibi bir araya getirdi.
Alberto, “Böyle şeylere acele eden, her şeyi tek başına yapan insanlar kendilerini riske atıyorlar,” dedi. “Bir kahramanın yolculuğunu ya da spontane bir şey yapmak istemedim.”
Yolculuğunda ona katılmayı kabul eden, annesinin evde mahsur kaldığını ve uyuduğunu keşfeden Polonya’da yaşayan Ukraynalı Alex’ti.
Erzak ve fazladan 160 litre benzin dolduran ikili, 5 Mart’ın erken saatlerinde Viyana’dan ayrıldı, Macaristan ve Slovakya üzerinden geçerek Ukrayna sınır kenti Uzhhorod’a ulaştı. Ertesi gün sabah 9
Bombalardan kaçmak ve sokağa çıkma yasaklarına karşı gelmek
Ukrayna’ya girdikten sonra, dedi Alberto Savaşın katı gerçekliğiyle çabucak yüzleşti: her yerde yıkım, saatlerce sürecek benzin istasyonu kuyrukları ve yerlilerin yüzlerine gözle görülür bir şekilde basılmış çatışma yoğunluğu.
“İnsanlık trajedisi tarif edilemez” dedi. “İnsanların gözlerindeki terörü, paniği, TSSB’yi [travma sonrası stres bozukluğu] görüyorsunuz. Bu sadece normal bir dünya değil.”
Alberto ilk gecesini batıdaki Ternopil şehrinde geçirdi ve burada yaklaşık 80 kişiyle birlikte bir mülteci merkezinde, en rahatsız edici koşullarda bir araya toplandı.
Ağır bombardımandan kurtulan ve Kiev ya da Kharkiv’den daha iyi bir seçenek olarak görülen Vinnitsa’da gecelemek için yola çıktılar.
Ancak geldikten kısa bir süre sonra, bir füze saldırısı Vinnytsia’nın uluslararası havaalanını vurdu.
“Havaalanı kaldığım yerden çok uzakta değildi,” dedi Alberto. “O an neredeyse bir deprem gibi hissettim. Korkuyorsun, duman görüyorsun, yolda başka füze grubu var mı bilmiyorsun… Her şey bittikten sonra bile bütün geceyi korku içinde uyanık geçirdim.”
Alberto’nun sekizinci yaşını dolduran ev sahibi Natalia, onunla ayrılmak için yalvardı.
Svetlana’nın akrabaları, 8 Mart’ta Alberto’yu Vinnytsia’da karşılamak için araba ile geldiler, oradan güvenli bir şekilde çıkma umuduyla “duyguların üstesinden geldiler”. Natalya onlara katıldı.
Konvoy şu anda iki sokak köpeğinden ve altı araca yayılmış 40’tan fazla kişiden oluşuyordu.
Sınıra giderken küçük bir engel neredeyse tüm planlarını tehlikeye atacaktı.
Arabalarından biri bozuldu ve tamir edildiğinde sokağa çıkma yasağını yarım saatten fazla geçmişti.
“Çoğunluğu askere alınmış genç adamlarınız var, çalıların arasında saklanıp ateş etmek için bekliyorlar,” dedi Alberto. “Gerçekten o anda öldürülebilirdik. Allah’a şükrediyorum ki kurtulduk.”
‘Hala gözyaşlarımı tutamıyorum’
Romanya-Ukrayna sınırına vardıklarında grubun aklına acı bir şey geldi: Güvende olmalarına rağmen sevdiklerinden bazıları Ukrayna’da kalmak zorunda kalacaktı.
Ukrayna cumhurbaşkanı Volodymyr Zelenskyy, 18 ila 60 yaşları arasındakilere kalıp savaşmaları gerektiğini söyledi.
Alina, kocasını geride bırakmak zorunda kalanlardan biriydi. Bir inşaat işçisi olan ortağı hala Kharkiv’de.
Euronews’e “Kocamla birkaç günde bir konuşabilirim” dedi. “Sakin ama kaygısı 7/24.”
Yine de tartışmasız en üzücü hikaye 17 yaşındaki Illia’nın hikayesidir. Svetlana’nın yeğenlerinden biri olan Svetlana, yakın zamanda Harkiv Üniversitesi’nde bilgisayar bilimi okumaya başlamıştı.
İşgalden sonra kendisini amcasının evinde internet erişimi ve elektrik olmadan yaşarken bulmuştur ve bir an önce gitmesi gerektiğini fark etmiştir.
Illia’nın annesi sınıra kadar ona eşlik etti. Ancak kocasını yalnız bırakmak istemediğinden, oğlunu yeni bir hayata bırakarak geri döndü.
“[Illia’nın] yasal vasisi olacağımı söyleyen kağıtları imzalamam gerekiyordu,” diye anlattı Alberto, boğularak. “Düşündüğümde hala gözyaşlarımı tutamıyorum.”
Ama veda vakti gelmişti. Kalan grup, Alberto ve Alex’in takım arkadaşları tarafından karşılanmak üzere sınırı geçerek Romanya’ya girdi. Sonunda Avusturya’ya dönmeden önce orada iki gece geçirdiler.
‘O bir kahraman’
Toskana’nın Floransa şehrinde doğup büyüdü , Alberto daha önce dünyanın dört bir yanındaki ülkelerde yüksek ve düşük riskli ortamların bir karışımında çalışmıştı: ilk önce memleketinde, polis uçuş ekibinin bir üyesi olarak organize suç ve insan kaçakçılığıyla mücadele etti ve daha sonra BM’nin Kosova barışı koruma teşkilatında Uluslararası Göç Örgütü için Kamboçya ve Rusya gibi ülkelerde ve nihayetinde bir AGİT görevlisi olarak Avusturya başkentinde.
Alberto başlangıçta kolluk kuvvetleri ve çatışma sonrası tiyatrolardaki geçmişinin onu tehlikeli durumlarla başa çıkmak için donatacağına inanmıştı.
Yine de, kendisinin bile kabul ettiği gibi, onu savaştan zarar gören Ukrayna’dan akrabalarını kurtarma mücadelesine pek az şey hazırlayabilirdi.
Viyana’da güvenli ve sağlam ve hayata geri dönen Alberto ve eşi Svetlana, 90 metrekarelik evlerini aile birleşimi-derme çatma mülteci merkezine benzer bir şeye ev sahipliği yapmak için kullanıyorlar.
Çift şimdi gece gündüz dairelerinin etrafına saçılmış şilteler ve valizler arasında meşgul.
Alberto’nun çabaları Ukrayna’dan ayrıldıktan sonra durdu – şimdi kurtarılan akrabalarına her türlü görevde, özellikle de Avusturya’da yaşamakla ilgili bürokraside yardım ediyor.
“Benim için o bir kahraman,” dedi Harkovlu yerli Svetlana, her türlü yüceltmeye karşı hızla geri adım atan kocasının paylaşmadığı bir gururla parıldayarak.
Svetlana’nın kuzeni Alina başıyla onayladı.
“Lütfen, lütfen, ben bir kahraman değilim” dedi Alberto. “Ben sadece televizyonda haberleri izlemekten ve çaresiz hissetmekten bıkmış bir insanım.”
Alberto bir kaide üzerine oturtulmaya direnirken, Roberto Benigni’nin savaşın zirvesinde Irak’a koşan boşanmış bir şiir profesörünün kurgusal hikayesini anlatan 2005 filmi Kaplan ve Kar ile paralellikler var. boşandığı karısını kurtar.
“Burada kahraman yok” diye ısrar etti. “Sadece kurtarabileceklerini kurtarmak için çalışan insanlar var.”
Alberto’nun kurtardığı kişiler arasında, 17 yaşındaki Illia özellikle minnettarlığını ifade etmeye hevesli.
“Viyana’yı gerçekten seviyorum. Bir sürü üniversite var, Almanca öğrenmeye başladım” diye Euronews’e verdiği demeçte, Avusturya başkenti hakkında sevdiği çeşitli şeyleri listeledi. “Üç yıl önce [Alberto ve Svetlana ile birlikte] doğum günümde kalmaya gelmiştim ve bu unutulmazdı.”
Illia’nın neşeli mizacı ve geniş gözlü hırsı – onun yaşındaki birininkinden çok daha fazla bir olgunluğa sahip – karşılaştığı zorluklarla tam bir tezat oluşturuyor. Telefondayken aklındaki farklı projeler ve hedefler hakkında coşkuyla sohbet etmekten kendini alamaz. Ancak anne ve babasını geride bırakmanın yaraları eninde sonunda yüzeye çıkar.
“Savaşın en kötü yanı bombalama değil” diye itiraf etti. “En zor kısım ailenizden, sevdiklerinizden ayrılmak. Kalbimi üzüyor. Hayatınızdaki her insana değer vermeyi öğretir.”
Illia’nınki gibi hikayeler, kurbanlarının göründüğünden çok daha fazla şekilde yaralandığı, savaşların akıl almaz insani maliyetinin sert bir hatırlatıcısıdır.
Ve Alberto için bu savaşın en önemli kısmı eksik.
“Askerler arasında bir çatışma var. Ama burada kendi başlarına bırakılan, ölüme terk edilen yaşlıları, hastaları görüyorsunuz. Bu bir soykırımdır.”
Alberto, son bir ricada şunları söyledi: “Kimin yapabileceğini soruyorum: lütfen bu insanlara yardım edin.”
Haber: Ümit Turanlı