Geçtiğimiz hafta Galler'deki NATO zirvesinde konuşan Avrupalı NATO birliklerinin komutanı General Philip Breedlove, cesur bir açıklama yaptı. Rusya, “En azından görmediğimiz bilgi savaşında şaşırtıcı bir yıldırım yaratıyor” dedi. tarih'.
Ama bu biraz hafife alınmıştı. Yeni Rusya sadece bilgi savaşının yaygın araçları olan küçük dezenformasyon, sahtecilik, yalanlar, sızıntılar ve siber sabotajlarla uğraşmıyor. Daha sonra siyasi eyleme dönüşen büyük halüsinasyonlar yaratarak gerçekliği icat ediyor. Novorossiya'yı alalım. Bu, Vladimir Putin'in Ukrayna'nın güneydoğusundaki büyük bir bölgeye verdiği, ilhak etmeyi planladığı ya da eklememeyi planladığı isimdir. Bu isim çarlık tarihinden alınmıştır, ancak daha sonra farklı bir coğrafi alan anlamına gelmektedir. Bugün dünyanın bu bölgesinde yaşayan tek bir kişi bile birkaç ay önce bile Novorossiya'nın bir sakini olduğunu düşündü ve bu bölgeye herhangi bir bağlılık hissetmedi. Ama şimdi Novorossia, hayal gücünün gücüyle gerçeğe dönüştü. Rus medyası "coğrafi" haritalarını gösteriyor ve Kremlin destekli politikacılar "tarihini" okul kitaplarına yazıyor. Novorossiya'nın bir bayrağı ve hatta bir haber ajansı var (Rusça ve İngilizce), birkaç tane var Haberler Twitter'da yayınlar. Bu, Novorossiya adına yürütülen savaşta gerçek kayıplar dışında, Borges'in fantezilerine benzer bir şey.
Yeni Rusya'nın icadı, iç Rus bilgi manipülasyon sisteminin küreselleşmesinin bir işaretidir. Günümüz Rusya'sının görüntüsü, politik teknolojistler tarafından oluşturulmuştur - modern sihirbazlar gibi, kukla siyasi partilerin yaratılmasıyla ilgili hileler gösteren ve halkın dikkatini dağıtmak için sivil hareketlerin simülatörü olan sistem çalışanları. Putin kliği gücünü pekiştiriyor. Bu tür politik teknolojistlerin görüşleri sisteminde, bilgi özü ön plana çıkarır. “Putin çoğunluğu” fikrini nasıl yarattığımı hatırlıyorum ve Putin’in kampanya merkezinde çalışan, ancak daha sonra Kremlin’ten ayrılan ve daha sonra Kremlin’ten ayrılan siyasi analist Gleb Pavlovsky, “Gerçek hayatta ortaya çıktığında aklıma bile gelmedi” dedi. - Ya da "Putin'e alternatif yok" fikri. Bu bizim buluşumuz. Ve aniden alternatif gerçekten gitti. "
Moskova Devlet Uluslararası İlişkiler Enstitüsü'nden Igor Yakovenko'dan gazetecilik öğretmeni Igor Yakovenko, “Eğer dörtte üçüne ilişkin önceki otoriter rejimler şiddetten ve dörtte bir propagandadan oluşuyorsa” diyor. “Bu neredeyse tamamen propaganda ve çok az miktarda şiddetten oluşuyor” dedi. Putin’in sadece birkaç tutuklama yapması yeterli - ve sonra da, kontrolü tamamen kontrol altında olan televizyon aracılığıyla sinyali güçlendirmek yeterli. ”
Ağustos ayının son günlerinde uluslararası alanda arenada benzer bir hareketlilik gözlemledik, Ukrayna topraklarının çok önemsiz olan, canavarca oranlara şişirdiği ve son derece tehlikeli ve korkunç bir şey yaptığını öğrendik. Putin, Güneydoğu Ukrayna’nın (kasıtlı olarak belirsiz görünen anahtarın) devletliğini müzakere etme ihtiyacından bahsetti, NATO’yu susturdu ve Kiev’i ateşkes kararını vereceği şekilde tehdit etti. “Novorossiya” terimi, Putin’in ifadelerinde yeniden ortaya çıktı ve gerçekte bölücülerin sadece küçük bir toprak şeridini elinde tutmasına rağmen, büyük bölgelerin Ukrayna’dan ayrılmaya hazır olduğu hissine kapıldı. (Böyle bir jeopolitik püf noktası için daha önce başka bir örnek var.) Hayali Rus liderin Amerikalılara Rusya'nın Batı ile yüzleşmesi ve Kremlin'e hükümeti güçlendirme konusunda yeterince zaman vermesi ihtimaline inanması için ilham verdiği yıl olan Dmitry Medvedev'in başkanlığını 2008'ten 2012'e hatırlayalım. ülke içinde ve yurtdışındaki pozisyonları.)
***
Propaganda mutlak gücüne olan inanç Sovyet düşüncesine dayanır. Filozof Jacques Ellul, 1965'te yazılmış olan bu konuyla ilgili klasik çalışmasında, “İnsan doğasına inanmayan ve yalnızca insan durumuna inanan komünistler, her şeyi bilen, meşru (ve kullandıklarında) propagandayı düşünür ve Yeni bir insan türü oluşturmak için kullanışlı bir araç. "
Fakat Sovyet propagandası ve son Rus versiyonu arasında büyük bir fark var. Gerçek fikri Sovyetler için önemliydi - yalan söylediklerinde bile. Sovyet propagandası, Kremlin'in teorilerinin ve bilgisinin doğru olduğunu "kanıtlamak" için çok uzun sürdü. ABD hükümeti, Sovyetleri yanlış bilgi yaymakla suçladığı zaman (CIA’ın AIDS’i icat ettiği kurgusal hikaye gibi) оружияGenel Sekreteri Mihail Gorbaçov da dahil olmak üzere üst düzey Rus liderleri öfke çığlıklarına daldı.
Ralli "Donetsk Rus İçin"
Ancak günümüz Rusya'sında gerçek fikrinin anlamı yoktur. Rus “haber” programlarında, gerçek ile kurgu arasındaki çizgi tamamen silindi. Burada bariz aktörler Ukrayna'nın doğusundaki mültecileri oynuyor, kameralara sesleniyor ve hayali faşist çetelerden hayali tehditler yayıyorlar. Bir bilgi programında, bir kadın Ukraynalı milliyetçilerin Slavyansk şehrinde bir çocuğu nasıl yetiştirdiklerini anlattı. Rusya İletişim ve Kitle İletişimi Bakan Yardımcısı Alexei Volin, çarmıha gerilmeyle ilgili hikayenin üretildiğine dair kanıtlar sunarken, utanmadı ve en önemli şeyin derecelendirme olduğunu söyledi. “Halk, önde gelen TV kanallarının materyali sunma şeklini, programlarımızın tonunu seviyor” dedi. “Rus televizyonundaki haber programlarının izleyici sayısı son iki ayda iki katına çıktı.” Kremlin hikayelerini iyi anlatıyor, çünkü otoriterizm ve eğlence kültürünün bir karışımına hükmetti. Gerçeklerin ve hakikatlerin aktarımı olarak “gazetecilik” kavramı tamamen ortadan kalktı. Geçtiğimiz yıl Moskova Devlet Üniversitesi’nin gazeteciliği öğrencileriyle ilgili bir konferansa konuşan Volin, öğrencilerin dünyayı daha iyi hale getirme konusundaki isteklerini unutabilmelerinin daha iyi olduğunu söyledi. “Öğrencilere net bir anlayış vermeliyiz: Adam için çalışacaklar ve Adam onlara ne yazacaklarını, neleri yazmayacaklarını ve bunu ya da o şeyi nasıl yazacaklarını söyleyecektir” dedi. “Ve bir Adam bunu yapma hakkına sahiptir çünkü onlara para ödüyor.”
Bu yeni propaganda'nın anlamı ve amacı, birisini ikna etmek değil, Batı medyasındaki gerçeklerin ifadesini yok etmek için bu gerçeklerin karşıt bir sunumunu yapmadan izleyiciyi kancayı tutturmak ve dikkatini dağıtmaktır. Bu, Rus televizyonunu sayısız komplo teorisi ile dolduran komplo için ideal bir tür. Kremlin ve ilgili medya, Malezya Havayolları'nın MN17 uçağı hakkında Temmuz ayında, hiçbir şey olmayan Doğu Ukrayna'nın üzerindeki göklerde, ABD'nin ve NATO’nun Putin’in uçaklarını vurmaya teşebbüsünde bulundukları hiçbir şey olmayan Doğu Amerika’daki göklerde ateş etti. İzleyicileri olayların belirli bir versiyonunun doğruluğunun doğruluğuna ikna etmeye bile çalışmadılar. Onlara kafa karıştırmak, onların içinde paranoya ve pasiflik yaratmak, izleyicilerin Kremlin'in kontrol ettiği sanal bir gerçeklik içinde yaşadıklarını, böylece artık gerçekleri çağıramayacakları ve sorgulayamayacakları bir biçimde yaşamaları daha önemliydi.
Bugün, Rusya bu dönüştürülmüş gerçeklik modelini dışa aktarmakta, örneğin yüksek sesle konuşulan çok dilli haber kanalı RT (Rusya Bugün) olan yüzlerce milyon dolar harcamaktadır. RT evde, Rusları güçlerinin yeterince güçlü olduğuna ve buradaki çeşitli CNN'lerle rekabet edebildiğine ikna etmeye yardımcı oluyor. ABD'de, RT ciddiye alınmaz (eğer kanal Amerikalılar arasında bazı şüpheli tohumlar ekmeyi başarırsa, o zaman Moskova'nın inandığı gibi, bu zaten iyidir). Ancak Avrupa'da, Rus propagandası daha güçlü, çünkü yerel medya üzerinde etkisi olan ve ekonomik ve enerji baskısı taşıyan Kremlin'e paralel çalışıyor.
Bu durum, Kremlin programlarını çok düşük fiyatlarla alan Letonya PBC (İlk Baltık Kanalı) gibi Rus TV kanallarını izleyen büyük bir Rus popülasyonunun Baltık ülkelerinde en gergin durumudur. “Nüfusumuzun büyük bir kısmı, Rus medyasının yarattığı ayrı bir realitede yaşıyor. Bu nedenle ülkede ortak bir uzlaşma politikası yürütmek imkansız ”dedi. Estonya'daki propaganda uzmanı Raul Rebane. Bu ülkede her dördüncü ikamet eden kişi Rus. Bulgar Risk Yönetimi Laboratuarı'ndan Christo Grozev, ülkesindeki gazetelerin çoğunun, MH17 uçuşunun imhası gibi olayların Ukrayna versiyonunu değil, Rusya'yı takip ettiğini buldu. Grozev, “Sadece sempati veya dille ilgili değil” diyor. “Rus medyası sadece daha iyi kalitede daha fazla hikaye sunuyor ve tüm bunlar yeniden basılıyor.” Ukrayna'daki StopFake.org gibi organizasyonlar, Rus ve yabancı medyada aktif olarak dezenformasyona maruz kalıyor. Ancak maruz kaldıkları her sahte için, Kremlin'in kontrol ettiği medya bin yenisini dağıtıyor. Bu haber organizasyonları yalan söylenmekten korkmuyorlar. Sadece ziyaret sayısı ve çekiciliği hakkında düşünüyorlar.
RT, iç izleyici kitlesine yönelik Rus TV kanalları gibi, komplo teorilerine de dikkat ediyor - Eylül 11’la ilgili gerçeğe yönelik savaşçılardan Suriye’deki iç savaşta Siyonistlerin gizli katılımına kadar. Batılı eleştirmenler genellikle bu anlatılara kıkırdar, ancak bu tür programlar çok duyarlı bir kitleye sahiptir. Yakın tarihli bir raporda, önde gelen Avrupalı “düşünce bitkileri” nden gelen bir grup araştırmacı olan Fransa, Macaristan ve Slovakya'daki komplo teorilerini analiz eden “Geçiş dönemindeki komplo zihniyetleri” raporunda, aşırı sağ partilerin destekçilerinin destekleyenlere göre komplolara inanma eğiliminde oldukları bildirildi. diğer partiler Günümüzde Kremlin'le sık sık ideolojik ve finansal bağları olan sağcı milliyetçi partiler yükseliyor. Macaristan'da Jobbik Partisi (Daha İyi Macaristan İçin) ikinci oldu. Fransa'da, Ulusal Cephe Denizcilik Le Pen (Denizcilik Le Pen) geçtiğimiz günlerde Avrupa Parlamentosu seçiminde% 25 oy aldı.
“Komplo teorilerine ilgi, aşırı sağ partilerin büyümesi nedeniyle artıyor mu, yoksa bu aşırı sağ partiler komplo düşüncesinin bilgi alanına zorlanmasından kaynaklanıyor mu?” Diye soruyor Gleb Pavlovsky.
Bu arada, ABD dış dünyaya verdikleri sinyallerle ilgilenemez. Amerika, “bilgi savaşı yapıyor ve bu savaşı kaybediyoruz” durumunda. Hillary Clinton, 2011 Kongresinde Rus ve Çin medyasının başarısına dikkat çekti.
***
Kremlin'in uluslararası propaganda kampanyasını harekete geçirmesi ile Batı'da “gerçek” fikrine olan kendi inanç krizi ortaya çıkmıştır. Uzun süredir demleniyordu. 1962’te, daha sonra ABD Kongresi kütüphanesinin direktörlüğünü yapan Daniel Boorstin, reklam ve televizyonun başarısı nedeniyle “Bu doğru mu?” Sorusunun yerini almasının önemini başka bir soru ile değiştirdi: “Medya kapsamını hak ediyor mu?” "Yeni ve özel bir Amerikan tehdidiyle karşı karşıyayız ... gerçeksizlik tehdidiyle." 21 yüzyılın başlarında, bu fikir ticaretten yüksek politikaya geçti ve şimdi New York Times’ta George W. Bush’un efsanevi dokunulmaz asistanına basıldı: “Artık bir imparatoruz rol yap, sonra kendi realiteni yarat. Ve siz bu gerçeği incelerken, özenle inceleyin, tekrar hareket ediyoruz ve yine sizin de çalıştığınız diğer yeni gerçekleri yaratıyoruz. İşte böyle çalışır. Biz tarihin aktörleriyiz ... ve siz, hepiniz sadece yaptıklarımızı çalışabilirsiniz. "
Kapitalizmden ve Capitol Hill'den gerçeklik üzerindeki baskı, aynı zamanda gerçeğin göreceli olduğunu iddia eden ABD'nin kurulmasına karşı çıkan görünümlerle çakışıyor. Prospect dergisinde yayınlanan Glenn Greenwald’ın “Gizlenecek Yer Yok” adlı kitabında yaptığı incelemede, George Packer şöyle yazıyor: “Greenwold’un gazetecilik normlarına ihtiyacı yok. Nesnelliği bir gerçeklik ve ideal olarak reddediyor. ” (Benzer şekilde, RT müdürü bir keresinde bana “nesnel raporlama gibi bir şey olmadığını” söyledi.) Greenwold’un kitabındaki eksiklikleri, önyargılı değer yargılarını ve yarı gerçekleri bu kadar günahları inceleyen Packer şu sonuca varıyor: “ temel adalet ve adalet iddialarından kurtuldu. Gazetecilik normları atıldığında, pek çok kısıtlama ve mülk basitçe ortadan kalkıyor. ” Greenwald ve Kremlin'i bağlayan bağlar, yalnızca Snowden'in (Edward Snowden) güvenliğini sağlamak için ortak bir istek değildir. Eşcinsel Putin'in otoriter luptevateli ve sol-liberter eşcinsel Greenwold, karanlık bir ideolojik ormanda buluşuyor ve aynı fikirde. Gerçeğe dayalı siyaset arayışı çöktü ve bu alan sömürü için olgunlaşıyor. Kremlin'in fayda sağlamayı umduğu eğilim budur.
Sonunda, Rusya ve dünyadaki birçok insan, Rus siyasi partilerinin boş olduğunu ve Rus medyasının fantezilerle uyuştuğunu anlıyor. Fakat yalanlar konusunda ısrar eden Kremlin, “gerçekliği” tamamen şekillendirebildiğini ve tanımlayabildiğini göstererek başkalarını korkutuyor. Bu yüzden Moskova gerçeği ortadan kaldırmak için bu kadar önemli. Her şey doğru değilse, her şey mümkün. Ve Putin'in nasıl daha ileriye gideceğini bilmediğimizi, öngörülemeyeceğini ve bu nedenle tehlikeli olduğunu hissetmekten vazgeçtik. Saçmalığı ve gerçeksizliği benimseyen Kremlin, bizi şaşırtıyor, kafamızı karıştırıyor ve manipüle ediyor.