İrlanda ve Fransa Kraliçesi
Doğum : 1542
Ölüm : 1587
Guise’lı Mary ve İskoçya’lı V. James‘in kızıdır. Doğumundan birkaç gün sonra V. James, ertesi yıl da iki oğlu ölünce, Mary daha bebekken tahta çıktı. Mary ile İngiliz Prensi Edward‘ın (sonradan VI. Edward) evlenmesini onayladılar. Böylece Temmuz 1543’te Greenwich Anlaşması yapıldı.
Mary Stuart, Fransız veliaht Francis ile nişanlandı ve ertesi ay Fransa’ya gitti. Burada on yıl Fransız eğitimi gördü ve Guise geleneklerini öğrendi. 24 Nisan 1558’te evlendi. Babası II. Henry‘nin ölümünden sonra Francis tahta çıktı. Ancak Aralık 1560′ da Francis öldü.
Fransa’daki karışıklık ve Catherine de Medici‘nin yükselişi sonucu Mary Stuart, 1561 başında İskoçya’ya döndü. 1554’ten beri İskoçya naibi olan annesi, Haziran 1560’da öldü. İkinci bir evliliğe gereksinim duyması ve İngiltere tahtında gözü olması nedeniyle 1565’te Lord Darnley ile evlendi. Darnley ve arkadaşları, 1565 konbalarında bir ayaklanma çıkardılar. Mary Stuart ‘in cesareti sonucu bu ayaklanma bastırıldı ancak I. Elizabeht ile olan ilişkileri zedelendi. Kraliçenin sekreteri David Riccio’nun Mart 1566′ da öldürülmesi gerçekte kraliçeye düzenlenmiş bir suikasttı. Bu arada bir oğlu oldu (İskoçya’nın VI. James‘i ve İngiltere’nin I. James‘i).
Eşinin ansızın ölmesi üzerine Nisan 1567’de Bothwell ile evlenmeye karar verdi. Düğün 15 Mayıs’ ta Protestan geleneklerine göre yapıldı. Bu da büyük skandallara neden oldu. Böylece Mary Stuart, İskoçya Krallığı’ndaki ve Roma’daki yerini sarstı. Birkaç hafta sonra, soylularca tahttan indirildi. 24 Temmuz’da oğlu için tacı ve tahtı terketti ve Lochleven Kalesi’ne hapsedildi. Mayıs 1568’de hapisten kaçıp İngiltere’ye geldiyse de burada da tutuklandı. 1
568-1569’da York ve Londra’daki dört aylık celse sonucunda Mary Stuart’in hapsi süresiz uzatıldı. Mary Stuart, Katolik olduğundan idamı istendi. Bu arada I. Elizabeth‘e karşı Anthon Babingston’ın hazırladığı suikaste Mary Stuart‘in de karıştığı kanıtlanınca boynu vurularak öldürüldü.
I. Mary Stuart Belgeseli