Geceleri bir odaya girdiğinizi, tüm ışıkları ve panjurları kapattığınızı hayal edin. Yine de duvarlardan, tavandan ve zeminden ürkütücü bir parıltı geliyor. Zayıf ışık yüzünüzden önce ellerinizi görmeye zar zor yetiyor ama devam ediyor. “Hayalet Avcıları”ndan bir sahne gibi mi? Hayır, astronomlar için asıl mesele bu. Ama neredeyse sıfıra yakın bir şey aramak kolay değil.
Muhtemel bir açıklama, bir toz kabuğunun güneş sistemimizi Plüton’a kadar kaplaması ve güneş ışığını yansıtmasıdır. Evi temizlerken havadaki tozun güneş ışınlarına kapıldığını görmek hiç de şaşırtıcı değil.
Ama bunun daha egzotik bir kaynağı olmalı. Parıltı çok yumuşak bir şekilde dağıldığı için, muhtemel kaynak sayısız kuyruklu yıldızdır – serbestçe uçan tozlu buz kartopları. Farklı yönlerden Güneş’e doğru düşerler ve buzlar Güneş’ten gelen ısı nedeniyle süblimleşirken bir toz egzozu yayarlar. Eğer gerçekse, bu güneş sisteminin yeni keşfedilen bir mimari unsuru olacaktır. Çok yaratıcı ve meraklı astronomlar ve Hubble’ın gücü ortaya çıkana kadar görünmez kaldı.
Parıldayan yıldızlardan oluşan bir duvar halısı ve büyüyen ve küçülen Ay’ın parıltısı dışında, gece gökyüzü sıradan gözlemciye mürekkep siyahı görünür. Ama karanlık ne kadar karanlık?
Astronomlar bunu bulmak için, SKYSURF adlı iddialı bir projede, NASA’nın Hubble Uzay Teleskobu’ndan alınan 200.000 görüntüyü ayıklamaya karar verdiler ve bu görüntüler üzerinde on binlerce ölçüm yaparak gökyüzünde herhangi bir artık arka plan parıltısı aradılar. Bu, gezegenlerden, yıldızlardan, galaksilerden ve güneş sistemimizin düzlemindeki (burç ışığı olarak adlandırılır) tozdan gelen parıltıyı çıkardıktan sonra kalan herhangi bir ışık olacaktır.
Araştırmacılar bu envanteri tamamladıklarında, tüm gökyüzüne yayılmış 10 ateşböceğinin sabit parlamasına eşdeğer, son derece küçük bir ışık fazlalığı buldular. Bu, kepenkleri kapatılmış bir odadaki tüm ışıkları söndürürken duvarlardan, tavandan ve zeminden gelen ürkütücü bir parıltı bulmaya benzer.
Araştırmacılar, bu artık parlamanın olası bir açıklamasının, iç güneş sistemimizin güneş sistemine her yönden düşen kuyruklu yıldızlardan gelen ince bir toz küresi içermesi ve parıltının bu tozdan yansıyan güneş ışığı olması olduğunu söylüyor. Eğer gerçekse, bu toz kabuğu güneş sisteminin bilinen mimarisine yeni bir katkı olabilir.
Bu fikir, 2021’de başka bir gökbilimci ekibinin, gökyüzü arka planını da ölçmek için NASA’nın Yeni Ufuklar uzay aracından alınan verileri kullanması gerçeğiyle destekleniyor.
Yeni Ufuklar, 2015’te Pluto’nun ve 2018’de küçük bir Kuiper kuşağı nesnesinin yanından geçti ve şimdi yıldızlararası uzaya doğru ilerliyor. Yeni Ufuklar ölçümleri, Güneş’ten 4 milyar ila 5 milyar mil uzaklıkta yapıldı. Bu, gezegenler arası tozdan kaynaklanan kirlenmenin olmadığı gezegenler ve asteroitler dünyasının çok dışındadır.
Yeni Ufuklar, görünüşe göre Hubble’ın tespit ettiğinden daha uzak bir kaynaktan gelen biraz daha sönük bir şey tespit etti. New Horizons tarafından görülen arka plan ışığının kaynağı da açıklanamıyor. Karanlık maddenin bozunmasından uzak gökadaların görünmeyen büyük popülasyonuna kadar çok sayıda teori var.
Arizona Eyalet Üniversitesi’nden (ASU) Tim Carleton, “Analizimiz doğruysa, New Horizons’ın ölçüm yaptığı mesafeyle aramızda başka bir toz bileşeni var. Bu, bunun güneş sistemimizin içinden gelen bir tür ekstra ışık olduğu anlamına geliyor” dedi.
“Artık ışık ölçümümüz Yeni Ufuklar’dan daha yüksek olduğu için bunun güneş sisteminin çok da dışında olmayan yerel bir fenomen olduğunu düşünüyoruz. Güneş sisteminin içeriğine ilişkin varsayımda bulunulan ancak niceliksel olarak ölçülmemiş yeni bir unsur olabilir. şimdiye kadar,” dedi Carleton.
Yine ASU’dan olan kıdemli Hubble astronomu Rogier Windhorst, herhangi bir “hayalet ışık” aramak için Hubble verilerini bir araya getirme fikrini ilk kez buldu. “Hubble arşivindeki görüntülerdeki fotonların %95’inden fazlası, Dünya’dan 3 milyar milden daha yakın mesafelerden geliyor.
Hubble’ın ilk günlerinden beri, çoğu Hubble kullanıcısı, soluk ayrık nesnelerle ilgilendikleri için bu gökyüzü fotonlarını attılar. Hubble’ın yıldızlar ve galaksiler gibi görüntülerinde” dedi Windhorst. “Ancak bu gökyüzü fotonları, Hubble’ın sönük parlaklık seviyelerini otuz yıllık ömrü boyunca yüksek hassasiyetle ölçme konusundaki benzersiz yeteneği sayesinde çıkarılabilecek önemli bilgiler içeriyor.”
ASU’dan Rosalia O’Brien, Delondrae Carter ve Darby Kramer, Batı Avustralya Üniversitesi’nden Scott Tompkins, Avustralya’daki Macquarie Üniversitesi’nden Sarah Caddy ve diğerleri dahil olmak üzere çok sayıda yüksek lisans ve lisans öğrencisi SKYSURF projesine katkıda bulunmuştur.