Kulağınıza bir dış kaynaktan gelmeyen çınlama veya seslere kulak çınlaması denir. Hemen hemen herkesin yaşadığı bu yaygın fenomen bir süre sonra da kendiliğinden kaybolur. Kulak çınlaması veya tinnitus olarak da adlandırılan kulaktaki gürültü, daha uzun bir süre, sürekli veya tekrar tekrar algılandığında ise çınlama artık kronikleşmiştir.
Kulak çınlaması (tinnitus) nedir?
Teknik olarak, kulak çınlaması aslında bir hastalık değildir; birçok farklı temel koşuldan birinin neden olduğu bir semptomdur. Çınlamalar her insan tarafından farklı algılanabilir. Etkilenenler çınlamayı genellikle tiz bir ıslık, bip sesi veya zil sesi tanımlar. Tinnitusun özelliği, bu gürültünün çevreden değil hastanın kendisinden kaynaklanması ve ilgili kişi için herhangi bir hastalık belirtisi taşımamasıdır. Etkilenenler, günlük yaşamda kulak çınlamasının neden olduğu bozulmayı, şiddetine bağlı olarak farklı yaşarlar. Bir çok hasta kulağındaki seslerle yaşayabilir ancak bazıları için durum oldukça streslidir.
Kulak çınlamasına ne sebep olur?
Kulak çınlamasına neyin sebep olduğunun henüz net bir cevabı yok. Size bir fikir vermek gerekirse, işitme kaybı, baş ve boyun yaralanması, travmatik beyin hasarının, vitamin veya mineral eksikliğinin kulak çınlamasına neden olduğu bilinmektedir. Kulak çınlamasının en yaygın tanımlanabilir nedenleri şunlardır:
- Orta veya iç kulakta hasar
- Düzenli olarak yüksek sese maruz kalmak
- Kulak zarının hasar görmesi
- Kafa travmaları
- Boyun, çene veya dişlerde yaşanan sorunlar
- Stres
- Bazı ilaçlar örneğin aspirin, klorokin
- Yüksek tansiyon
- Kulak tıkacı kullanmak
Kulak çınlamasının tıbbi bir nedenini ekarte etmek için kulak çınlamanızın bir tıp uzmanı tarafından değerlendirilmesi önemlidir.
Nasıl tedavi edilir?
Kulak çınlamasının nedenleri son derece çeşitli olduğu için tedavisi herkes için farklıdır. Çınlamanın tıbbi herhangi bir nedenin ekarte edilmesi, uygun tıbbi tedavinin alınabilmesi için önemlidir. Tıbbi nedenlerden kaynaklanmayan ve nedeni tanımlanmayan çınlamalar için önerilen tedavi ise çoğunlukla bununla yaşamayı öğrenmeyi teşvik eder. Ancak bu durum çınlamanın şiddetine göre etkilenen kişinin yaşamını olumsuz etkiler. Çünkü, beynimizin tehdit edici veya tehlikeli olarak yorumladığı bir sesi görmezden gelmek imkansızdır. Tıbbi nedenden kaynaklanmayan ve kronik kulak çınlamasında, kulaktaki rahatsız edici seslerden kurtulmak yerine, kulak çınlamasının daha az farkında olmaya odaklanır.
İlaç tedavisi
Kulak çınlamasını engellemeye yönelik bir ilaç bulunmamaktadır. Buna rağmen çınlamaya nelerin sebep olduğunun belirlenmesi ilaç tedavisinde endikedir. Kulak çınlaması stresten kaynaklanıyorsa bir grup antidepresan ilaç kulak çınlamasını kontrol edebilir.
İşitme cihazları
Kulak çınlamasına çoğunlukla işitme kaybı da eşlik eder. İşitme cihazları ortamdaki sesleri daha iyi algılamanızı sağlayarak çınlamayı az algılamaya yardımcı olur.
Kulak kiri temizleme
Kulaklarda biriken kir işitme kaybına neden olduğu için birikmiş kiri temizleme çınlama semptomlarını hafifletir.
İlaçları değiştirmek
Tıbbi bir nedenle aldığınız ilaçlar kulak çınlamasına neden olabilir. Bu durumu doktorunuzla görüşerek aldığınız ilaçları değiştirmek kulak çınlamasını önleyebilir.
Ses maskeleme cihazları
Rüzgar sesi, yağan yağmur veya okyanus dalgaları gibi çevresel sesler üreten bu cihazlar tinnitus algısını azaltmak için etkili bir tedavi yöntemidir.
Bazı takviyeler
Tinnitus bazen kansızlık ve B vitamini eksikliğinden kaynaklandığı için bu takviyeler semptomları hafifletir. Aynı zamanda tedavisi kanıtlanmamasına rağmen ginkgo biloba kullanarak semptomlarının hafiflediğini söyleyen farklı denekler bulunuyor.
Kulak Çınlaması Tinnitus nasıl önlenir?
Tinnitus çok çeşitli tetikleyicilere sahip olduğundan, çınlamayı tamamen engellemenin bir yöntemi yoktur. Buna rağmen bazı alışkanlıklar kulak çınlamasının şiddetini değiştirebilir. Uzun süre yüksek sesle müzik dinlemekten kaçınmak, gürültülü ortamda kulak tıkacı kullanmak işitme duyusunun strese girmesini engelleyecektir. Genel olarak sağlıklı bir yaşam tarzı da kulak çınlamasını önleyebilir. Kulak çınlaması bir hastalık değil bir semptom olduğundan, kulak çınlamasına eşlik eden hastalıkları önlemek için önleyici tedbirler alınmalıdır. Sigara kullanmanın bir getirisi olan kan dolaşım bozuklukları tinnitus nedenleri arasında olduğu için bu alışkanlığını gözden geçirmekte fayda var. Aynı zamanda uykusuzluk ve stres kulak çınlamasının şiddetini arttırdığı için yeterince dinlendirici bir uyku aldığınızdan emin olun.