Eğer sürekli ilginiz başka yerlere kayıyor ve sürekli kendinizi başka alemlerde buluyorsanız veya ders dinlerken hayallere dalıyor sürekli unuttuğunuz bir şeyler oluyorsa bunlar dikkat dağınıklığının sonucudur.
Dikkat bildiğimiz üzere uyanıklılık halidir. Eğer dikkat dağınıklığınız varsa hemen ilginiz başka yöne kayabilir. Gençler ve yetişkinlerde karşımıza çıkan bu olayı kendinizde farkına varabilirsiniz.
Farkına vardığınızda ise öncelikle kendiniz mücadele etmelisiniz. Mesela dikkat dağınıklığınız varsa bunun üstesinden gelmek için sürekli çaba içinde olmalısınır. Ne gibi? Dikkatinizin dağıldığını hissettiğiniz anda hemen dikkatinizi toplayın. Dikkatinizi dağıtmamak için çaba gösterin. Çok dikkat isteyen işlerle uğraşın. Hala sorunu çözemiyorsanız profesyonel bir destek alın. Eğer okumada bu dikkat dağınıklı sorunu yaşıyorsanız o zaman da hızlı okuma tekniklerini inceleyin.
Dikkat dağınıklığınızı nasıl anlarsınız? Dikkat dağınıklığına sahip kişiler şunları yapar:
- Belirli bir şeyle çok kısa süre ilgilenebilirler.
- Sık sık bir oyundan diğerine geçerler.
- Faaliyetleri sürdüremez, yarım bırakırlar.
- Dersi dikkatle dinleyemezler, etrafı ile daha çok ilgilenirler.
- Sakardırlar, sık sık yaralanabilirler.
- Ev ödevlerini almayı unuturlar ya da eksik alırlar.
- Eşyalarını tam olarak getirmezler, kaybederler.
- Dağınıklıkları vardır, defter vb. gereçlerinin düzenleri bozuktur.
- Gelişim düzeyi içinde geç olgunlaşırlar.
- Öğretmenlerle ilişkilerinde sorunlar yaşarlar. Karşılık veren, saygısız, ilgisiz bir öğrenci olabilirler.
- Zekalarına uygun hayat başarısı gösteremezler.
- Algıladıklarını örgütlemede, organize etmede mesela okuduklarını anlamlandırmada güçlük çekerler. (“p, b, d” harflerini çoğu kez karıştırırlar.)
- İyi arkadaş ilişkileri kurmada zorlanırlar.
Dikkat dağınıklığının nedenleri ise şunlardır:
- Beyindeki bazı alanlardaki hormonel dengesizlik (DEB gösterenlerin promotor korteks ve üst prefrontal kortekste daha düşük serebral glukoz metabolizmasından söz edilmektedir.)
- Doğum öncesi ve doğum sırası etkenler
- Duyu organlarında (görme – işitme organları) patolojiler
- Psikolojik etkenler.
- Genetik ve çevresel faktörler.
Dikkat dağınıklığı veya odaklanma sorunu yaşayan kişilere tavsiyelerimiz ise şu şekilde:
- Öncelikle dikkat dağınıklığı hakkında bilgi sahibi olun.
- Çocuğun davranışlarını ya da derslerle ilgili yaşadığı sıkıntılarını yaramazlık ya da tembellik olarak yorumlamayın.
- Evde vereceğiniz görevlerle ( ilk önce onun da hoşuna giden görevleri tercih etmelisiniz) dikkat yoğunluğunu ve süresini artırın.
- Davranışları ile ilgili daha sık geri bildirimde bulunun, sonuçlarını paylaşın.
- Dikkatli davranışlarını ödüllendirin (ödülün her zaman maddi olması gerekmez, ebeveynin ilgisi ve mutlu olduğunu göstermesi yeterli olabilir).
- Çocuk kendisinden beklenilenin ne olduğunu tam anlamıyla bilmelidir. Bu nedenle beklentilerinizi açıklayın. Ve beklentilerinizde tutarlı olun.
- Büyük resimli kitaplar alın ve okutun.
- Bilmece çözmek, resimleri eşlemek gibi hafıza ve dikkat üzerine olumlu etkiler yapacak etkinÂlikler tercih edin.
- Boyama, boncuk dizme ve el işlerine teşvik edin.