ABD Başkanı Donald Trump, Afganistan'daki çatışmalara son vermek için Taliban'la yaklaşık bir yıldır sürdürülen görüşmelere son verdi. Trump, Pazar günü Camp David'de Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani ve Taliban liderleriyle düzenlenecek olan gizli görüşmeyi de iptal ettiğini açıkladı.
Amerika'nın 18 yıldır süren operasyonlarını sonlandırmak için Taliban'la süren görüşmeleri, Trump, Taliban'ın düzenlediği saldırıda bir Amerikan askerinin hayatını kaybettiği gerekçesiyle durdurdu.
Arkasından Twitter'da yaptığı paylaşımda, Cumartesi günü Afganistan lideri Eşref Gani ve üst düzey Taliban liderlerinin ABD'ye gitmek üzere yola çıkacağını, Pazar günü de Camp David'de görüşme planlandığını açıkladı.
Trump'ın Cumartesi günü attığı Tweet'lere kadar gizlenen görüşme de, yine Trump'ın ifadelerine göre, ABD tarafının talebiyle iptal edildi.
"Neredeyse kimse bilmiyor, büyük Taliban liderleri ve ayrıca Afganistan Cumhurbaşkanı Pazar günü benimle Camp David'de gizle görüşecekti. Bu gece ABD'ye geleceklerdi. Maalesef, yanlış bir baskı kurma hamlesi için Kabil'de, büyük büyük askerlerimizden birinin ve 11 kişinin hayatını kaybetmesine yol açan bir saldırı düzenlediler. Ben de anında buluşmayı iptal ettim ve barış görüşmelerini feshettim. Sözde pazarlıktaki konumlarını güçlendirmek için kim bu kadar insanı öldürür? Konumlarını güçlendirmediler, daha da kötü bir konuma düştüler! Bu kadar önemli barış görüşmeleri sırasında ateşkes üzerinde uzlaşamıyor ve hatta 12 masum insanı öldürüyorlarsa, anlamlı bir anlaşma üzerine müzakere edecek güçleri de yok demektir. Daha kaç on yıl boyunca savaşmaya niyetliler?"
ABD, 2001'de Afganistan'ı işgal ederek Taliban yönetimine son vermişti.
Doha'daki Taliban ofisinden BBC'ye konuşan bir kaynak, "Trump'ın kararının görüşülmesi için Taliban içinde acil bir toplantı düzenlendiği" bilgisini verdi.
ABD'nin başmüzakerecisi, Pazartesi günü yaptığı açıklamada barış anlaşması için "prensipte anlaşıldığını" duyurmuştu.
Taliban ve ABD arasında, Katar'ın başkenti Doha'da 9 kez masa kurulmuştu.
Daha önce açıklanan, üzerinde konuşulan anlaşmaya göre, ABD 5 bin 400 askerini 20 hafta içinde Afganistan'dan çekecekti. Taliban da karşılığında, ülkeyi bir daha "terör için üs olarak kullanmamayı" garanti edecekti.
ABD'nin barış elçisi ve başmüzakerecisi Zalmay Halilzad, anlaşmanın son halinin Trump'ta beklediğini söylemişti.
Perşembe günü Kabil'de bomba yüklü bir aracın patlaması sonucu, bir Amerikan askeri ve 10 sivil hayatını kaybetmişti. Saldırıyı Taliban üstlendi.
NATO öncülüğündeki askeri misyonda görev yapan bir Romanyalı asker de hayatını kaybetti.
Barış görüşmeleri sürerken, Taliban hiçbir aşamada Afgan ve yabancı güçlere yönelik saldırılarını sona erdirme ve ateşkes sözü vermedi.
Başkan Trump, 2016'daki seçim kampanyası sırasında Afganistan'daki savaşa son verme sözü vermişti.
Ancak yakın zamanda, askerlerin tamamını geri çekmek yerine, asker sayısını 8 bin 600'e indirmek istediğini açıkladı.
Bu sayı, 2017'de göreve geldiğinde Afganistan'da görev yapan ABD askeri sayısıyla aynı. Trump, son dönemde ABD askerlerinin Afganistan'da kalması gerektiğini dile getiriyor.
Savunma Bakanlığı (Pentagon) yetkilileri, ABD askerlerinin tamamen çekilmesi halinde Afganistan'da kaos yaşanacağını, "terör gruplarının yeniden üsleneceğini ve Batı'ya yönelik saldırıların ülkede tasarlanmaya devam edeceğini" savunuyor.
Taliban bugün, 1996-2001 sonrası Afganistan'da en geniş bölgeyi kontrol ediyor. Afgan hükümetiyle resmi görüşmelere başlamak için ise, ABD'nin asker sayısını azaltma sözü vermesini talep ediyor.
ABd ve Taliban arasında süren görüşmelerin, Taliban ve Afgan hükümeti arasında görüşmelerin başlaması için ilk adım olması hedefleniyordu.
2001'deki işgalden bu yana, uluslararası koalisyondan 3 bin 500 asker hayatını kaybetti. Bu askerlerden 2 bin 300'den fazlası Amerikalıydı.
Şubat 2019'daki bir Birleşmiş Milletler raporuna göre, 32 binden fazla sivil hayatını kaybetti. Brown Üniversitesi'nin yaptığı bir araştırmaya göre de, 50 bin Afgan güvenlik görevlisi çatışmalarda öldü.
Kaynak: BBC