4
Tenyanın Belirtileri – Tenya Tedavisi ve Tenyadan Korunma Yolları
Facebook'ta Paylaş ~ Twitter'da Paylaş ~ Friendfeed'ta Paylaş ~ Google'da Ara ~ Yorum Yap!
Tenyanın Belirtileri – Tenya Tedavisi ve Tenyadan Korunma Yolları
Tenya Belirtileri
- Dışkıda yumurtalar veya giyeceklerde ve yatakta veya dışkıda parazit parçalarının bulunması;
- Açlık hissi, hafif baş dönmesi, yorgunluk;
- İştahsızlık, kilo kaybı, kusma ve hassasiyet belirtileri.
İnsanlarda görülen şeritler sadece 6 türdür (en büyüğü 25 metre uzunluğunda). Enfekte olmuş, çiğ veya az pişmiş dana, balık veya domuzdan alının dana tenyası, balık tenyası ve domuz tenyası vardır. Bodur tenya doğrudan doğruya bir insandan diğerine geçer. Kemirici tenyası (farelerde bulunan) enfekte (mikroplanmış) olmuş fare pireleri, hamam böceği veya böcekler yiyecekleri hububatlara girdiğinde onları kazara yutmakla geçer. Köpek tenyası tipik olarak kedi ve köpeğe yakın olan sinek, kene ve pire yutan çocuklarda görülür.
Tenya Teşhisi
Tenya genellikle oldukça az şikayete neden olur. Sığır, domuz ve balık tenyaları açlık, baş dönmesi ve halsizliğe neden olabilir. Daha küçük tenya türleri de iştah ve kilo kaybına, kusma ve huzursuzluğa (özellikle çocuklarda) neden olabilir. Daha ciddi durumlarda bulantı, ishal ve karın ağrısı olabilir. Tenya genellikle parazit parçalarının ve yumurtalarının dışkıda, çarşafta ya da giyeceklerde bulunmasıyla teşhis edilir. Doktorunuz aldığı bir örneği mikroskop altında inceleyerek tenyayı teşhis edecektir.
Tenya Enfestasyonu Ne Kadar Ciddidir?
Bağırsakta tenya varlığı genellikle ciddi bir sorun yaratmaz. Ancak bazı tenya türleri bağırsak duvarını delebilir ve çeşitli organlara yayılabiIirler. Bu durumda çok ciddi sonuçlar ortaya çıkabilir.
Tenya Tedavisi
Tedavi için çok ilaç vardır. Bağırsaklardaki solucanlar (kurtlar) ekseriyetle 24 ile 48 saat arasında çözülür ve vücuttan çıkar. Eğer 3-5 ay içinde hiçbir parçası yeniden ortaya çıkmazsa solucandan kurtulmuş olarak düşünülür.
Genel Olarak Tenya;
Tenya ince bağırsakta enfeksiyona neden olur. Karın ağrısı, bağırsak boşaltımında sorunlara ve kilo kaybına sebep olabilir. En yaygın belirti olarak; Yutaktaki hareketleri tükürük bezlerini uyardığı için, uykuda salya akıntısı ile ortaya çıkar. Balık tenyasında Vitamin B12 eksikliği saptanır. Ayrıca tüm tenya vakalarında kanda eozinofili gözlenir. Bağışıklık sisteminin ilk bulaşan tenya nedeniyle aktif hale gelmesi, konakta ikinci bir tenyanın oluşumunu büyük oranda engeller. Kirli beyaz ve sarımtırak renkteki Proglottidler ağızdan ya da anüsten kendiliğinden çıkabilir.
Psikiyatrik; Hezeyan, Halüsinasyon ve Obsesif kompulsif bozukluklara yol açtığına dair sağlam tıbbi veriler elde edilmiştir. B12 eksikliğine yol açan Balık Tenyasında Sinir sistemi bozuklukları daha belirgindir. Genel ömrü 10-25 sene arasında değişir, bu süre içerisinde bazen konakta hiç bir şikayete yol açmadan senelerce sessiz yaşam sürdürebilir.
Tedavi de Niclosamid (Yomesan), Albendazol (Andazol) ve Prazikuantel ( Biltricide) kullanılır. Prazikuantel preparatlı ilaçlar Türkiye’de mevcut olmadığından çok yaygın olarak Niclosamid kullanılmaktadır. Parazit skoleksin ölmemesi durumunda kendisini yenileyeceğinden, tedavi birkaç ay sonra tekrarlanmalı ve hastaya şiddetli bağırsak boşaltıcı müshil içirilmelidir. Domuz tenyasının cysticercosis (sistiserkozis) durumlarında niclosamid etkisizdir. Tedavi 3-4 haftalık kesintisiz albendazol ve prazikuantel ile yürütülür.
Domuz, Sığır ve Balık ürünlerini, -10 derecede en az 5 gün saklamak ve yemeden önce iyice pişirmek her türlü parazit solucanın ölmesi için yeterlidir. Cysticercosis tehlikesi nedeniyle özellikle domuz etinin çiğ yenilmesinden kaçınmak gerekir. Bağışıklık sistemini zayıflatıcı ilaçlar alındığında et yemekten kaçınılmalıdır. Çünkü parazit bağışıklık sistemi zayıf olan kişiler (örneğin çocuklar) üzerinde daha kolay palazlanma imkanı bulmaktadır.