"Ödlekler terbiyeli insanlardır ve bir o kadar da düşünceli..." "...iyidirler, ilginçtirler, kibardırlar bir kuleden insanların üstüne ateş etmeyi asla düşünmezler... Ödlekler cesurdur."
Çok kişi vicdani retçilere "ödlek" diyor. Saroyan'ın "Ödlekler Cesurdur" kitabı geliyor aklıma: "Bir erkek ödlek olmak için daha cesur olmalı. Arkadaşlarla birlikte asker olmak kolaydır. Asıl zor olansa kendin olmaktır, bir yatağın altında olsa bile..."
Bugün 15 Mayıs Dünya Vicdani Retçiler Günü.
Kutlu olsun.
Türkiye'de pek çok kişinin vicdani retçilere "ödlekler" dediğini duyduğum için aklıma William Saroyan'ın Aras Yayıncılık'tan çıkan kitabı "Ödlekler Cesurdur" geldi.
"En iyi insanlar ödleklerdir. En ilginç, en kibar, en has ve suç işleme ihtimali en az olanlar gene onlardır. Yolda yürürken, çukur kazan bir amelenin gözüne kazara kum sıçratsalar, amele de onlara küfretse, ödlekler onurlarının lekelendiğini düşünmezler ve onun için de ameleyle kavga edip bir araba dayak yemelerine gerek kalmaz. Onun yerine, 'Özür dilerim, isteyerek olmadı' der, yollarına devam ederler."
Saroyan'ı okuduğumdan beri ödlekleri seviyorum ve dünyada ödleklerin sayısının artmasını istiyorum. Çünkü Saroyan haklı: "Ödlekler terbiyeli insanlardır ve bir o kadar da düşünceli..." "...iyidirler, ilginçtirler, kibardırlar bir kuleden insanların üstüne ateş etmeyi asla düşünmezler... Ödlekler cesurdur."
Elbette savaşa gitmemek için de ellerinden geleni yaparlar. Kitaba adını veren öyküdeki Kristofor gibi savaşa gitmemek için savaş süresince yatak altında saklanabilir.
Kasabanın en metanetli bilinen erkeği onun için ağlarken, "Şüphesiz o bir ödlek ama bir erkek ödlek olmak için çok daha fazla cesur olmalı. Arkadaşlarınla birlikte hükümetin emrinde asker olmak kolaydır. Ama asıl zor olan kendin olmaktır, annenin evindeki yatağın altında olsan bile..."
Savaşın ve şiddetin hayatlarımızı paramparça ettiği bugünlerde en çok okunan kitap "Ödlekler Cesurdur" olsa keşke...
Saroyan'ı okurken şiddetten biraz daha uzaklaşmış hissediyorum kendimi... Dünyadaki şiddeti yok edecek gücüm olmasa da, kendi içimdeki şiddeti azaltarak dünyadaki şiddetin azalmasına dolaylı da olsa bir katkım olduğunu düşünmek iyi geliyor bana.
Vicdani ret kavramını duyurmak amacıyla bu yıl birincisi düzenlenen "Mili Turizm Festivali"ne katılmak da boynumun borcu oluyor bu durumda.