Bebekler Neden Uyumaz?
Bebekler yetişkinlerden farklı şekilde uyurlar ve geceleri birkaç kez uyanabilir veya bir yetişkinin programına göre uykuya dalmakta zorluk çekebilirler. Bir bebeğin uyumamasının, zamanlama sorunları ve yaş dahil olmak üzere birçok nedeni olabilir. Fakat bebeklerin uyku düzenleri yaş aldıkça ve bir rutine girdikçe değişir.
Bebeklerin Uyumama Nedenleri
Bebeklerin uyumamasının nedenleri arasında birçok faktör vardır. Bu faktörlerden en önemlilerini sıralamadan önce yaş gruplarına göre bebeklerin uyumama nedenlerini detaylıca inceleyelim.
0 ila 2 aylık bebek neden uyumaz?
Yeni doğan bebekler, yaklaşık 3 aylık olana kadar bir seferde 1-2 saatten fazla uyuyamazlar. Anne sütüyle beslenen yenidoğanların her 1-3 saatte bir, hatta bazen daha fazla beslenmesi gerekir. Bu nedenle beslenmek için çok sık uyanabilirler. İlk birkaç aydan sonra bebek yemek yemek için sık sık uyanmayabilir.
Yeni doğanlar, ayrıca rahim dışındaki hayata uyum sağlamaya çalışır. Bir bebeğin 24 saatlik uyku-uyanıklık döngüsü geliştirmesi 11 hafta kadar sürebilir. Bu süre dolduktan sonra bile bebekler genellikle geceleri uyanmaya devam eder.
Çoğu yenidoğan günde 8 saat olmak üzere günde 16 saat uykuya ihtiyaç duyar.
3 ila 6 aylık bebek neden uyumaz?
Bazı uzmanlara göre, bazı bebekler üçüncü ayda bir uyku rutinine girebilir, ancak gece boyunca uyuma alışkanlıkları daha sonra gelişebilir.
Ebeveynler genellikle bir bebeği kundaklamanın uyumalarına yardımcı olduğunu bilir. Ancak Pediatric Patient Education'daki bir makaleye göre, bebek yuvarlanmaya başladığında kundaklamak güvenli değildir ve uyumasını zorlaştırabilir.
Bazı ebeveynler bu sırada bebeği beşikten beşiğe taşır, bu da rutinlerini daha da bozabilir.
Columbia University Department of Neurology’e göre, bu yaştaki bebekler günde 14-15 saat arasında uyurlar. Bu saatlerin yaklaşık 4-5 saati genellikle gündüz meydana gelir.
5 ila 7 aylık bebek neden uyumaz?
Yaklaşık 6 aylıkken bebekler geceleri daha uzun süre uyumaya başlayabilir. Bebeklerin bu uyku rutinine alışmaya başladığı ve genellikle her gün aynı saatte kestirdikleri bu sürede, rutindeki aksaklıklar ve benzeri çevresel değişimler uykuyu etkileyebilir.
Bu yaştaki bebeklerin günde toplam 14 saat uykuya ihtiyacı vardır ve geceleri 10 saat veya daha fazla uyuyabilirler.
Bebeklerin Uyumamasının Diğer Nedenleri
Bebeğiniz kaç yaşında olursa olsun, çeşitli sorunlar uyku problemlerine neden olabilir. Bu problemler aşağıdakileri içerir:
Yorgunluk
Aşırı yorgun bebekler uykuya dalmakta zorlanabilir ve uykuya dalmak için sallanma veya emzirilme gibi ekstra yardıma ihtiyaç duyabilirler. Yorgunluğu önlemek için seyahat ederken ve tatillerde bile bebeğinize tutarlı bir şekerleme programı uygulamanız gerekir.
Rahatsızlık
Bir bebek acı çekiyorsa, uyuyamayabilir. Örneğin hasta bebekler gece boyunca birkaç kez uyanabilirler. Küçük rahatsızlıklar bile uykuyu etkileyebilir. Örneğin, çok sıcak veya çok soğuk bir oda veya ıslak bir bebek bezi uykuyu zorlaştırabilir.
Reçetesiz (OTC) ağrı kesiciler, ara sıra küçük hastalıklardan kaynaklanan ağrılara yardımcı olsa da, 2 yaşın altındaki çocuklara reçetesiz (OTC) dekonjestanlar, öksürük ilaçları veya asetaminofen gibi ağrı kesici ilaçlar verilmesini önerilmemektedir.
Ağrı kesici işe yaramıyorsa ve bunu arka arkaya 3 günden fazla veya birkaç haftada uygulama ihtiyacı hissediyorsanız, bir çocuk doktoruna danışmanız gerekir.
Ayrılık Kaygısı
Her bebeğin farklı bir kişiliği vardır ve bazıları ebeveynlerine veya bakıcılarına diğerlerinden daha fazla bağlılık geliştirir. Bununla birlikte, çoğu bebek, uykuyu daha zor hale getirebilecek bir dereceye kadar ayrılık kaygısı yaşayacaktır.
Bu yüzden Amerikan Pediatri Akademisi, bebeklerin ebeveynlerinin veya bakıcının odasında en az 6 ay ve ideal olarak bir yıl boyunca uyumasını önermektedir.
Açlık
Bebekler, özellikle ilk 6 aylarında, genellikle geceleri beslenmek için uyanırlar. Bir bebek gece boyunca uyuduktan sonra bile ara sıra acıkabilir ve uyanabilir.
Amerika Birleşik Devletleri Tarım Bakanlığı'na göre, bir bebek dudaklarını şapırdatmak, dilini çıkarmak ve ellerini emmek gibi açlık belirtileri gösteriyorsa, sadece emmek isteyebilir veya aç olabilir.
Zamanlama Sorunları
Çok küçük bebekler düzenli bir programa uyamayabilirler. Ancak daha büyük bebekler bir uyku rutini oluşturma eğilimindedir. Bu rutinden sapmak uyku düzenini bozabilir. Bu nedenle artık normal saatlerinde uykuya dalmazlar.
Bunu önlemek için, şarkı söylemeyi veya hikaye okumayı içerebilecek bir gece ve şekerleme uyku ritüeli oluşturun. Bu rutine bağlı kalın ve bebeği her gün yaklaşık aynı saatte yatırın.
Bebekler büyüdükçe şekerleme yaptıkları zaman değişebilir, bu nedenle programları da değişebilir. Yeni program netleştiğinde, bu sefer de yeni programa bağlı kalmanız gerekir.
Beşikten Beşiğe Geçiş
Beşikten beşiğe geçiş, bebeğin uyumasını zorlaştırabilir. Yani yeni bir uyku ortamı rahatsız edici veya yabancı olabilir.
Bazı bebekler, beşiğine taşındıklarında ebeveynlerinin odasından çıkarlar. Bu durum, bebek normal ayrılık kaygısı aşamasından geçiyorsa, geçici yalnızlık veya korku duyguları yaşamasına neden olabilir. Fakat aileler, bebeklerin uykuya geçişine yardımcı olmak için tutarlı bir uyku rutini sürdürmelidir.
Ayrıca yatağın sağlam bir şilte ile rahat olduğundan ve bebeğin beşikte boğulabileceği hiçbir nesne bulunmadığından emin olmaları gerekir.
Bebekler Gece Neden Uyumaz?
Bebeklerde uykusuzluk nedenlerinden biri de, bebeğiniz gece mi gündüz mü olduğunu bilmemesinden kaynaklanır. Bu yüzden bebeğinizin gündüzün oyun, gecenin dinlenme için olduğunu öğrenmesi gerekir. Bunu öğrenmesine yardımcı olmak için yapabilecekleriniz aşağıdakileri içerir:
- Gün içindeki her uyanma döneminde onları biraz daha uyanık tutun. Bu, daha sonra uyku ihtiyacını artırmaya yardımcı olacaktır. Bazı uyku uzmanları, bebeğinizin uykuya dalmasına izin vermek yerine, beslendikten sonra birkaç dakika bebeğinizle oynamanızı önerir.
- Bebeğinizi dışarıya ve güneşe çıkarın. Doğal ışık, iç saatlerini sıfırlamaya yardımcı olur. Dışarı çıkamıyorsanız, bebeğinizin beşiğini veya karyolasını sabit, parlak ışık alan bir pencerenin yanına yerleştirin.
- Mümkünse gün içinde uykuya neden olan aktivitelerden kaçının, fakat bebeğinizin uyku ihtiyacıyla da savaşmayın. Örneğin, onları araba koltuğundan biraz uzak tutabilirseniz, bu fazladan uyanık kalma süresi daha sonra onlara yardımcı olacaktır.
- Işıkları düşük tutun.
- Kollarının ve bacaklarının hareket etmemesi ve kendi kendini uyandırmaması için bebeğinizi gece kundaklamayı düşünün. Ayrıca kendilerini rahat ve güvende hissetmeleri için onları küçük bir beşikte uyutmayı deneyebilirsiniz.
Geceleyin bebeklerde uyumama sebeplerinden biri de açlıktır. Açlık, bebeklerin gece uyanmalarının yaygın bir nedenidir. Bu yüzden bebeğinizi birkaç saat önce beslediğinizi bilseniz bile, ihtiyacı olan şeyin yiyecek olup olmadığını kontrol edin.
Susuzluk da, bebeklerin uyanmasının bir başka nedenidir. Bir bardak anne sütü veya formül mama bu noktada işe yarayabilir.
Bebeğiniz kendini iyi hissetmiyorsa da bu sorunla karşılaşabilirsiniz.
Yeni doğan bebeğinizin vücudunda neredeyse her zaman bir şeyler olur ve bu çoğu bebeği rahatsız edebilir.
Diş çıkarmak, soğuk algınlığı veya alerji, gaz veya kabız olmak;
bunların her biri, bir bebeğin gece boyunca sık sık uyanmasına neden olur. Bu durumlardan birinden şüpheleniyorsanız, çok fazla zaman kaybetmeden bir çocuk doktoruna danışmanız gerekir.
Sorunun gaz olduğunu düşünüyorsanız, gazdan kurtulmak için bebeğinize masaj yapmak gibi yardımcı olabilecek bazı doğal çözümlerden de yararlanabilirsiniz.
Bebeklerin Ne Kadar Uykuya İhtiyacı Vardır?
Bebeklerin yaşlarına ve evrelerine göre farklı uyku gereksinimleri vardır. Aşağıda bebeklerin sağlıkları ve gelişimleri için gerçekte ne kadar uykuya ihtiyaç duyduklarını gösteren bir bebek uyku çizelgesi bulabilirsiniz:
3 aya kadar yenidoğan
Günde önerilen toplam uyku: 14-17 saat
Kabul edilebilir aralık: 11 saatten az veya 19 saatten fazla değil
Gece uykusu: 8-9 saat (her 2-3 saatte bir beslenmek için uyanma)
Şekerlemeler: 7-9 saat (3-5 defa şekerleme)
4 ila 11 ay
Günde önerilen toplam uyku: 12–15 saat
Kabul edilebilir aralık: 10 saatten az veya 18 saatten fazla değil
Gece uykusu: 8-10 saat
Şekerlemeler: 4-5 saat (2-3 defa şekerleme)
Bebeğimi Ne Zaman Bir Uyku Programına Almalı ve Bir Rutin Oluşturmalıyım?
Ebeveynlerin ve yeni doğan bebeklerin uyku programları zıt olabilir. Ancak bu yüzden hemen bir uyku rutini oluşturmaya çalışmayın. Çünkü yeni hayatınıza uyum sağlamak için ikinizin de biraz zamana ihtiyacı vardır.
Bebeğiniz günlük ve gecelik alışkanlıklarına alıştıktan sonra, ilk bir ay içinde ona; besleme, sallanma, yatıştırıcı bir banyo, bir ninni ve bir hikaye ile zamanının geldiğini söyleyen ipuçları vermeye başlayabilirsiniz. Ancak bebeğiniz en az 3 veya 4 aylık olana kadar onu bir uyku programına almamanız gerekir.
Ayrıca uyumamak ve ağlamak da, yenidoğanın temel ihtiyaçlarını iletme şeklidir ve bu noktada öğrenmeniz gereken en önemli şey, bir programa göre nasıl uyuyacağı değil, ağladığında onu rahatlatmak için ne yapacağınızdır.
Küçük çocuğunuz en az 4 ila 6 aylık olduğunda, uyku eğitimi bir seçenektir.
Bir Bebeği Güvenli Bir Şekilde Uyutmak İçin İpuçları
Columbia Üniversitesi, her yaştan bebeğin daha uzun ve daha güvenli uyumasına yardımcı olmak için aşağıdaki ipuçlarını önermektedir:
- Bebeği gece uyuması için hep aynı yere uyutmak
- Uyku rutini oluşturmak
- Emzirme
- Bebeğe emzik vermek
- Aşırı ısınma ani bebek ölümü sendromu (SIDS) riskini artırdığından bebeğe hafif giysiler giydirmek
- Bebeği sırt üstü uyutmak
- Genç bebekleri yatmadan önce kundaklamak
Bebeğin Uyumaması Durumunda Ne Zaman Doktora Danışılmalıdır?
Sirkadiyen ritimlerinin ayarlanması biraz zaman alabileceğinden, yenidoğanların düzensiz bir programda uyuması ve uykuya dalmada güçlük çekmesi normaldir. Uyku sorunu genellikle bebekte ciddi bir sorun olduğu anlamına gelmez. Ancak, aşağıdaki durumlarda bir çocuk doktoruna başvurmanız gerekir:
- Bir program oluşturmak gibi normal önlemler işe yaramıyorsa,
- Bir bebek sürekli olarak yaşına uygun olandan daha az uyuyorsa,
- Bir bebeğin uyku sorunları, ebeveynlerde veya bakıcılarda depresyona, ilişki sorunlarına veya diğer zihinsel sağlık sorunlarına neden oluyorsa,
- Bir bebek hastaysa veya acı çekiyorsa, doktora danışmanız önerilir.
Bebeklerin Uyumaması İle İlgili En Çok Sorulan Sorular
1. 10 günlük bebek neden uyumaz?
Genellikle yenidoğanlar gündüzleri toplam 8-9 saat, geceleri ise toplam 8 saat kadar uyurlar. Ancak mideleri küçük olduğu için birkaç saatte bir yemek yemek için uyanmaları gerekir. Çoğu bebek, en az 3 aylık olana kadar gece boyunca (6 ila 8 saat) uyumaya başlamaz.
2. 1 aylık bebek neden uyumaz?
Yeni doğan bebeğin uyumamasının birçok nedeni olabilir. Örneğin; bebeğiniz çok sıcak veya soğuk olduğu için huysuz olabilir, kirli veya ıslak bezi olduğu için uyumaya hazır olmayabilir, gaz sorunları yaşıyor olabilir ya da aç olabilir.
1 aylık bebekler 3 veya 4 aylık olana kadar 24 saatlik bir süre içinde 14 ila 17 saat uykuya ihtiyacı vardır, genellikle her iki ila dört saatte bir yemek yemek için uyanırlar.
3. 40 günlük bebek neden uyumaz?
40 günlük bir bebek, sık sık beslenmek için veya bez değişimi gerektiği için uyanabilir. 30 dakikadan üç saate kadar değişen çok sayıda kısa uykuya yayılmış 16-18 saatlik uykuya ihtiyaçları vardır. Her 35-40 dakikada bir uyanabilirler. Yenidoğanın uyku saatleri artıkça, şekerleme süreleri uzar.
4. 5 aylık bebek neden uyumaz?
4-6 ay arasında bebeğiniz daha önce uyumuş olsa bile, geceleri aç olduğu için uyanmaya başlayabilir. Bu, çoğu zaman katı gıdalara ihtiyaç duymaya başladıklarının bir işaretidir. Çünkü tek başına sütle aldıkları kalori, geceyi tam olarak geçirmelerine izin vermez.
5 aylık bebeklerin çoğu, geceleri 10 ila 12 saat uyur ve genellikle bu noktada gerekli olmasa da, bir veya iki kez beslenmek için uyanır. Ayrıca günde üç ila beş saat, iki veya üç kere şekerleme yaparlar.
5. Bebek neden uyumaz ağlar?
Bazı bebekler ve küçük çocuklar kendi kendilerine uyumaya alışmakta zorlanabilirler, bu yüzden ağlarlar. Bu, birçok farklı nedenden dolayı olabilir. Bazı bebekler veya küçük çocuklar yorgun olduklarında ağlar ve uyuyamazlar. Birçok bebek veya küçük çocuk, gece uyandıktan sonra tekrar uyumak için yardıma ihtiyaç duyduğunda da ağlayabilir.
6. Yenidoğan bebek neden uyumaz?
Yenidoğanlar henüz gece ve gündüz bilincine sahip değildir. Gece gündüz uyurlar ve küçücük mideleri onları uzun süre tok tutacak kadar anne sütü veya formül mama tutmadığından, günün veya gecenin hangi saatinde sık sık yemek yemek için uyanabilirler.
7. Bebekler neden az uyur?
Bebeklerin özellikle doğumdan sonraki ilk yıl boyunca ihtiyaç duydukları uyku miktarında büyük farklılıklar vardır. Örneğin, 6 aylık bebeklerin yarısından fazlası her gün en az 12 saat uyur. Yine de, sağlıklı görünen bebeklerin önemli bir yüzdesi, önemli ölçüde daha az uyur.
8. Bebeğim uyumuyor neden?
Bebeğinizin uyku düzeni sizinkine hiç benzemez. Yenidoğan uykusunu döngüler halinde gerçekleştirir. Uyanır, yemek yer, belki biraz uyanır ve sonra 30 dakika ila 2-3 saat arasında herhangi bir yerde tekrar uykuya geçer.
Yenidoğan uyku ve beslenme programı (emzirilen bebekler için), aşağıdaki şekilde olmalıdır:
9:00 – Uyan ve Beslen
10:00 – Şekerleme (30-60 dakika)
11:00 – Uyan ve Beslen
12:30 – Şekerleme (30-60 dakika)
1:30 – Uyan ve Beslen
15:30 – Şekerleme (30 – 60 dakika)
16:30 - Uyan ve Beslen
18:00 – Şekerleme (30 – 60 dakika)
18:30 - Uyan ve Beslen
19:30 – Şekerleme (20 – 30 dakika)
20:00 – Uyan ve Beslen
21:30 – Şekerleme (20 – 30 dakika)
22:00 – Uyan ve Beslen
23:30 – Beslen ve Yatma Zamanı
3:30 – Beslen ve hemen uykuya dön
6:30 – Beslen ve hemen uykuya geri dönme
9. Bebeğim çok huysuz uyumuyor neden?
Yeni doğan bebeğiniz aşırı huysuzsa, ağlıyorsa veya uyumuyorsa bazı olası nedenler şunlardır: Bebeğiniz hala açtır, çok sıcak veya soğuk olduğu için huysuz olabilir, kirli veya ıslak bezi olduğu için uyumaya hazır olmayabilir.
10. Bebeğim beşikte uyumuyor, ne yapmalıyım?
Bazen bebekler, ne kadar sevimli görünürse görünsün, ebeveynlerinin sıcacık kollarından kendi beşiğine geçmek istemezler.
Siz de böyle bir durumla karşılaşırsanız, bebek yatağıyla aranızdaki çizgileri bulanıklaştırmanız gerekir. Bu yüzden uykusu gelene kadar bebeğinizi kollarınızın arasında sakinleştirmeye çalışın ve ardından ten tene temasını kaybetmeden nazikçe doğrudan yatağın üzerine koyun.
Küçük bir masaj veya okşama ona yardımcı olacaktır. Ayrıca bebeğinizin odasındaki sıcaklığın bunaltıcı olmadığından emin olmanız, ışıkları kısmanız ve ortam seslerini bastırmanız gerekir.
Bebeği kundaklamak (8 haftalık olana kadar) veya beşiğine yatırmadan önce onu uyku tulumuna koymak, onu ekstra güvende hissettirebilir ve yatağında uykuya dalmasını teşvik edebilir.