

Angoladaki UNITA birlikleri, aldıkları büyük darbelere karşın,
belli bir askeri güce sahipler. Köyleri ve şehirleri basıyorlar. Bulgaristan,
Romanya, Ukrayna gibi Doğu Avrupa ülkelerinden aldıkları silahlarla savaşıyorlar.
Ayrıca Togo, Burkina Faso ve Fildişi sahillerinin hükümetleri UNITAnın
müttefikleri ve onlara her türlü yardımı yapıyorlar. Örneğin Togonun
Bulgaristandan 6300 RPG-7 anti panzer roketi UNITA için satın aldığı
biliniyor. Bu üç Batı Afrika ülkesi UNITAnın, Angolaya saldırılarda
bulunabilmesi için, sınırlarını ihlal etmesine izin veriyorlar. Elmas
ticareti boykotunu kırmak için UNITA, Güney Afrika ve Portekizden
yararlanıyor.
Güney Afrikanın özel uçak şirketi Cess Air ve Air Pass, Güney Afrika
ve Ukraynalı şahıslara ait. Şirket Arap Emirliklerine kayıtlı bulunuyor
ve Savimbi için akaryakıt temin ediyor. Ayrıca silah ve diğer askeri araç
gereçlerle Angoladaki UNITA kamplarına uçuyor.
Güney Afrikada eski Aparheid rejiminin gizli adamı Portekizli A.Taixeira,
Güney Afrika firması Lydhurst üzerinden Savimbileri destekliyor.
Bu kuruluşun elmas firması Works ile sıkı bağları var ve paralar Güney
Afrikada paralı askeri birlik Excutive Outlooka yatırılıyor
(Bu birlik şu an Güney Afrikada yasak). Özel güvenlik hizmetinde
bulunan Apartheid ordusunun kurucularından birçoğu bir dönem Savimbilerle
dayanışma çerçevesinde kullanıldı.
UNITA, Angolanın 1975te Portekiz sömürgeciliğinden kurtuluşundan
bu yana, marksist olduğunu açıklayan hükümete karşı savaşıyor. Güney Afrikadaki
Apartheit rejimi ve batılı güçler Angoladaki iç savaşı destekliyorlar.
Geçen süreçte bir milyon insan yaşamını yitirdi. Mayınlardan ağır yaralananların
sayısı 70 bin olarak tahmin ediliyor. Ve halen 2.8 milyon Angolalı kendi
ülkesinde ve dışarda göçmen kamplarında yaşıyor.
Angoladaki iç savaştan kazançlı
çıkan kim?
- Angolada yıllardır süren bir savaş var. Medya araştırıldığında
görülecektir ki, bu unutulmuş bir savaştır. Angolada Portekiz
sömürgeciliğinin sona ermesinden bu yana, 1975ten beri bir iç
savaş sürüyor. Savaşın taraflarından Janos Savimbi önderliğindeki Bağımsızlık
için Ulusal Birlik (UNITA) ile Eduardo dos Santos başkanlığındaki Angola
Kurtuluş Halk Hareketi (MPLA) tarafından oluşturulan hükümet ordusu
arasındaki savaş 1998 yılında tırmandı. Onlar ülkenin yerel zenginliklerinden
yararlanarak savaşı sürdürüyorlar. Elmas ve petrol, savaşı finanse etmeye
yetiyor. Bunun acısını çeken ise halk oluyor. 2.5 milyon insan ülke
içinde ve dışına göçmen durumunda. İnsanlar zorla silah altına alınıyor.
Yapılan baskınlarda 10 yaşındaki çocuklar bile askeri birliklerce tutuklanıyor.
Tüm bunlar hakkında bilginlendirme çok az. Ülkede saşa karşı olan kuruluşlar
hakkında bilgilendirme yok. Biz bu yüzden bu tür seminerler ve faaliyetlerle
bu gidişe karşı koymak istiyoruz.
JW: Savaştan kazancı olan kimler? Silah satan ülkeler hangileri?
- İç savaşın ekonomisi Angolada rüşvet ile çalışıyor. Askeri
aygıtını yaşatabilmesi için ülkenin uçsuz bucaksız petrol kuyuları MPLA
hükümetinin hizmetinde. UNITA ise, Birleşmiş Milletler ambargosuna rağmen,
elmas ticaretinden hiç de kötü bir kazanç sağlamıyor. Her iki taraf
üzerinden de uluslararası tekeller, Angola halkının kanı üzerinde, kârlarına
kâr katıyorlar. Yine her iki taraf üzerinden silah üreticileri, eski
ve yeni silahlarını pazarlayarak, hiçbir şekilde kurumayan bu pazardan
kazanç sağlıyorlar. Alman Bankaları ise yeni petrol tarlalarının sömürülmesine
yatırım yapıyorlar. Bayerische Landesbank, Hypo-Bank, Dresdner Bank
Luxemburg, Texaco, Exon, Total Final Elf, BP Amoco ve diğerleri, Angolanın
siyah altınından kazanç sağlıyorlar. Texaco ayrıca devlete ait petrol
şirketi Sonangol ile Luandada 2 milyar dolara vı gaz fabrikası
inşa etmeyi planlıyor. Petrol ihracatı, yıllık 800 milyon Amerikan doları
ile, MPLA hükümetinin kasalarını dolduruyor. Bununla bir milyar dolarlık
silahlanma bütçesi karşılanıyor (ülkenin milli gelirinin %25i).
De Beers ve Diamond Works, elmas ticaretinden yarar sağlayanlar. Savaşı
sürdürenleri destekleyen ülkelerin listesi oldukça uzun. Aralarında
İngiltere, Amerika, Hollanda, Portekiz, Brezilya ve Rusya da bulunuyor.
Bulgaristnve Ukrayna UNITAya silah satarak kârlarını ikiye katlıyorlar.
JW: Angolada savaşa karşı ne tür eylemler yapılıyor?
- Enklave Cabindada kadınlar, kocalarının, erkek kardeşlerinin
ve oğullarının zorla silah altına alınmasına karşı protesto eylemleri
yapıyorlardı. Bu protestolar her defasında vahşice bastırıldı. Ama sonunda
silah altına alma uygulanamaz hale geldi. Bundan başka sivil toplum
örgütleri ve tanınmış şahsiyetler savaşa karşı duruyorlar.
Dünyadan kısa kısa...
Yunanistanda Dışişleri Bakanlığında çalışan emekçiler,
28 Mayıs Pazartesi günü 24 saatlik bir uyarı grevi gerçekleştirdiler.
Grevin bakanlıkta görevli memurların emeklilik ve maaş düzenlemeleriyle
ilgili taleplerinin hükümet tarafından karşılıksız bırakılması nedeniyle
yapıldığı açıklandı. Dışişleri Bakanlığında görevli memurların
seslerini duyurabilmek için grevden başka çareleri kalmadığı vurgulandı.
Filistin halkına enternasyonal destek
ABD ve İsrailin katliamcı yüzünü teşhir etmek ve Filistini
desteklemek için 24 Mayıs günü yüzlerce Avrupalı ve ABDli gösterici
Ramallahtaydı. Eylemde Filistinin bombalanmasını protesto
eden dövizler taşında, slogonlar atıldı.
İngiltere: Irkçı saldırılara sert protesto
Asyalı göçmenlerin yoğun olarak yaşadığı Manchester kentinin Oldham
kasabası, aynı zamanda bir işçi kenti olarak biliniyor. 26-27 Mayıs
2001 tarihleri arasında Asyalı bir ailenin evinin ırkçı İngiliz gençler
tarafından taşlanmasıyla olaylar ateşlendi. Saldırı üzerine sokağa dökülen
çoğu Bangladeş kökenli 500 kadar Asyalı genç, ırkçı saldırıları protesto
için eylem başlattı. Tuğla ve molotof kokteylleriyle eyleme geçildi.
Arabalar yakıldı, beyazların gittiği bilinen 5ten fazla birahaneye
molotof kokteyli atıldı, polis otoları kullanılamaz hale getirildi.
Bu arada polisin kentteki kontrolü kaybettiği kaydedildi. Eylemde 25
kişinin yaralandığı, 12 kişinin tutuklandığı açıklandı.
Güney Kore: Daewoo işçilerinin eylemleri sürüyor
Amerikan otomobil devi General Motor geçtiğimiz günlerde G. Korenin
üçüncü büyük otomobil tekeli Daewooya talip oldu. Görüşmeler önümüzdeki
günlerde başlayacak.
İşyerlerinin General Motor tarafından satın alınacağının duyulmasından
sonra Daewoo işçileri yeniden protesto eylemlerine başladılar. İşyerlerini
kapanmasının kitlesel işsizliğe neden olacağı endişesiyle işçiler uzun
süredir direniyordu. Endişeleri haksız da sayılmaz. Şu ana kadar 16
bin işçinin üçte biri işten atılmş durumda.
General Motordan önce Ford Daewooya talip olmuş ve geçtiğimiz
Eylül ayında ani bir kararla talebini geri çekmişti. Daewooya
geçtiğimiz Haziran ayında ise Daimler-Chrysler ve ortağı Hyndai ile
General Motor ve Fiat ortak talip olmuşlardı.
Otomobil tekelleri için G. Korenin otomobil pazarını ele geçirmek
büyük bir önem taşıyor. Birincisi, Daewoonun üretim kapasitesi
yıllık 2 milyon otomobil. İkincisi ve daha da önemlisi, G. Koreyi
Asyanın en hızla büyüyen otomobil pazarı durumundaki Çine
sıçrama tahtası olarak kullanmak.
Kenyada ABD emperyalizmine protesto
ABD Dışışleri Bakanı Colin Powell Kenya gezisi sırasında protesto edildi.
AIDS karşıtı eylemciler döviz ve pankartlarıyla ABDyi ucuz ilaç
için