Eklampsi Nedir?
Eklampsi, preeklampsinin ciddi bir komplikasyonudur. Preeklampsi gebelik zehirlenmesi demektir. Hamilelik sırasında yüksek kan basıncının nöbet geçirmeye neden olduğu nadir ancak ciddi bir durumdur. Nöbetler, rahatsız edici beyin faaliyetlerine, baygınlığa ve konvülsiyon bölümlerine (şiddetli sarsıntı) neden olabilecek dönemlerdir. Eklampsi, preeklampsili her 200 kadından yaklaşık 1’ini etkiler. Nöbet geçmişi yoksa bile eklampsi geliştirebilirsiniz. Kısacası; eklampsi gebelik zehirlenmesi nöbetidir.
Eklampsi Belirtileri Nelerdir?
Preeklampsi eklampsiye yol açabildiğinden, her iki durumun semptomları aynı olabilir. Bununla birlikte belirtilerinizden bazıları böbrek hastalığı veya şeker hastalığı gibi diğer durumlardan kaynaklı olabilir. Durumunuz hakkında doktorunuza haber vermek önemlidir, böylece olası diğer sebepleri ortadan kaldırabilirsiniz. Preeklamptik hastalığın yaygın belirtileri şunlardır:
- Yüzünüzde veya ellerinizde şişme
- Baş ağrısı
- Aşırı kilo alma
- Mide bulantısı ve kusma
- Görüş problemleri
- İşemekte güçlük
Eklampside görülen yaygın belirtiler ise şunlardır:
- Nöbetler
- Bilinç kaybı
- Zangırdamak (Sara nöbetine benzer şekilde titremek)
- Baş ağrısı veya kas ağrısı
- Sağ üst karın ağrısı
Eklampsinin Nedenleri Nelerdir?
Eklampsi sıklıkla gebeliğin 20. haftasından sonra yüksek kan basıncıyla ve idrarda proteinle karakterize preeklampsiyi izler. Preeklampsiniz kötüleşiyorsa ve beyninizi etkileyip nöbetlere neden oluyorsa, eklampsi geliştirmişsinizdir. Doktorlar preeklampsiyonun nedenlerini bilmiyorlar, ancak preeklampsi semptomlarının eklampsiye yol açtıklarını biliyorlar.
- Yüksek Tansiyon
Preeklampsi, kan basıncınızın arterlerinize ve diğer kan damarlarına zarar verecek kadar yüksek olmasıdır. Damarlarınızın hasar görmesi kan akışını kısıtlayabilir. Beyindeki kan damarlarında ve gelişmekte olan bebeğinizde şişme meydana getirebilir. Eğer bu şişme beyninizin çalışma kabiliyetine müdahale ederse, nöbetler ortaya çıkabilir.
- Proteinüri
Preeklampsi genellikle böbrek fonksiyonunu etkiler. İdrarınızdaki protein kaçışı, proteinüri olarak da bilinir, bu durumun önemli bir işaretidir. Her doktor randevunuz olduğunda, idrarda protein testi yapılacaktır.
Tipik olarak, böbrekleriniz kanınızdaki atıkları filtrelemekte ve bu atıklardan idrar oluşturmaktadır. Bununla birlikte, böbrekler protein gibi besin maddelerini vücudunuza yeniden dağıtılmak üzere kanda bulundurmaya çalışırlar. Glomerül adı verilen böbrek filtreleri zarar görürse, protein bunlardan sızabilir ve idrar yoluyla dışarıya protein atılabilir. İdrarda protein kaçışına proteinüri denir.
Kimler Eklampsi Riski Altındadır?
Şiddetli preeklampsi sahibiyseniz veya daha önce geçirdiyseniz eklampsi riski taşıyor olabilirsiniz. Gebelik sırasında eklampsi nöbetleri için diğer risk faktörleri şunlardır:
- Hipertansiyon (yüksek tansiyon)
- Baş ağrısı
- 35 yaşından büyük ya da 20 yaşından küçük olmak
- İkiz gebelik
- İlk kez hamilelik
- Zayıf beslenme veya malnütrisyon
- Şeker hastalığı veya kan damarlarınızı etkileyen başka bir durum
Eklampsi ve Bebeğiniz
Preeklampsi ve eklampsi, anne kanından fetüse oksijen, kan ve besin sağlayan organ olan plasentayı etkiler. Yüksek tansiyon kalp ve damarlarda kan akışını düşürdüğünde plasenta düzgün çalışmayabilir. Bu, bebeğinizin düşük doğum kilosu veya diğer sağlık sorunları ile birlikte doğmasına neden olabilir.
Plasenta ile ilgili sorunlar genellikle bebeğin sağlığı ve güvenliği için erken doğum yapmayı gerektirir. Nadir durumlarda, bu koşullar ölü doğuma neden olur.
Eklampsi Nasıl Teşhis Edilir?
Zaten bir preeklampsi tanısı konmuşsa ya da preeklampsi geçmişiniz varsa doktorunuz preeklampsinin tekrar oluşup oluşmadığını ya da kötüleşme durumunu belirlemek için testler düzenler. Preeklampsi yoksa, doktorunuz niye nöbet geçirdiğinizi belirlemek için preeklampsi ve diğerleri için test yapacaktır. Bu testler şunları içerebilir:
- Kan testleri: Doktorunuz durumunuzu değerlendirmek için çeşitli kan testleri isteyebilir. Bu testler, kandaki kırmızı kan hücresi seviyesini ölçen bir hematokrit ve kanınızın ne kadar iyi pıhtılaştığını görmek için bir trombosit sayımı içerir. Kan testleri böbrek ve karaciğer fonksiyonlarını incelemenize de yardımcı olacaktır.
- Kreatinin testi: Kreatinin kaslar tarafından yaratılan atık bir üründür. Böbrekleriniz, kandaki kreatininin çoğunu kanınızdan filtrelemelidir, ancak glomerüller hasar görürse, kandaki fazla kreatinin kalacaktır. Kanda çok fazla kreatinin olması preeklampsiyi işaret edebilir, ancak her zaman öyle değildir.
- İdrar testleri: Doktorunuz proteinin varlığını ve atılım oranını kontrol etmek için idrar testleri yapabilir.
Eklampsi İçin Tedavi Seçenekleri Nelerdir?
Bebeğinizin doğması, preeklampsi ve eklampsiyi iyileştirmenin tek yoludur. Doktorunuz sizde preeklampsi teşhis ederse, durumunuzu izleyebilir ve eklampsiye dönüşmesini önlemek için ilaçla tedavi edebilir. İlaçlar ve rutin kontrol, kan basıncınızı bebeğin doğmasına yetecek kadar güvenli bir aralıkta tutmanıza yardımcı olacaktır.
Eklampsi gelişirse, doktorunuz hamileliğinizin tamamlanmasına ne kadar kaldığına bağlı olarak erken doğum yapabilir. Yaşamınızı tehdit eden semptomlar varsa veya ilaç tedavisi çalışmıyorsa erken gebelik haftası 32-36 hafta arasında gerçekleşebilir. Bebeğiniz doğana kadar hastanede yatmanız gerekebilir.
İlaçlar:
Antikonvülsan ilaçlar olarak adlandırılan nöbet önleme ilaçları gerekli olabilir. Yüksek tansiyonunuz varsa kan basıncını düşürmek için ilaca ihtiyacınız olabilir. Ayrıca, düşük doz aspirin de kullandırılabilir.
Evde bakım:
Diyetinize dikkat edin. Yeterli miktarda kalsiyum aldığınızdan emin olun. Fetal izleme ve kontrol için doktorunuza daha sık görünmeniz gerekebilir. Bu muayene, yaşadığınız şehirde böyle bir hizmet olanağı varsa kendi evinizden yapılabilir.
Reçete edilen tüm ilaçları almak, dinlenmek ve durumunuzdaki değişiklikleri izlemek, preeklampsi ve eklampsiyi yönetmek için kritik önem taşır. Doğru bakım ve dikkatli izleme ile komplikasyonsuz bir şekilde doğum yapabilirsiniz.
Gelecekte Eklampsi Kaygıları
Bebeğiniz doğduğunda belirtileriniz kaybolur. Bununla birlikte, bir sonraki gebelikte yine daha fazla kan basıncı riskiniz olacaktır.
Komplikasyonlar oluşursa, acil bir tıbbi durumunuz olabilir. Plasental ayrılma, plasentanın uterustan ayrılmasına neden olan bir durumdur. Bu, bebeği kurtarmak için hemen acil sezaryen doğumu gerektirir. Bebek çok hasta doğabilir ve hatta ölebilir.
Bununla birlikte, preeklampsi için uygun tıbbi bakım almak eklampsiyi önleyebilir. Doktorunuz tarafından önerilen şekilde; doğum öncesi muayenelere gidin, kan basıncınızı, kanınızı ve idrarı takip ettirin. Sahip olduğunuz herhangi bir belirti hakkında doktorunuzla konuştuğunuzdan emin olun.