Suriye'de Sıradışı Bir Muhalif: Fedva
Suriye'de Esed rejimine karşı ayaklananlar arasında Nusayri bir kadın sanatçı da bulunuyor. İşte Fevda'nın öyküsü...
Ülkenin önde gelen bayan sanatçılarından ve Esed'le aynı mezhepten olan Fedva Süleyman, hayatı pahasına verdiği destekle muhaliflerin simge isimleri arasında yer alıyor. Babası onu muhaliflere destek verdiği için evlatlıktan reddetti.
Halep doğumlu Fedva, oyunculuk kariyerini sürdürmek ve çok sayıda oyununu sergilemek için Şam'a taşındıktan sonra "Yorum Yok", "Bebeklerin Evi", "Maria'nın Sesi ve Medya" gibi tiyatro oyunları ile "Ebu Antar'ın Günlüğü ve Küçük Hanımlar" gibi televizyon programlarında yer almış ünlü ve sevilen bir sima.
Esed'le aynı mezhepten olmasına rağmen Mart ayında gösterilerin başlamasının ardından rejim karşıtlarına destek veren Fedva, şu an kaçak hayatı yaşıyor. Suriye'de yönetim karşıtı konuşan az sayıda aktristen biri olan sevilen sanatçı, aynı zamanda Nusayri toplumuna da isyan ediyor.
BABASI TELEVİZYONA ÇIKIP EVLATLIKTAN REDDETTİ
Suriye halkı Fedva'yı ilk olarak Humus'taki protestolarda muhalif göstericilerin yanında görür. Babası onu televizyondan Humus'ta yönetim karşıtı protestolarda görünce şaşırır ve rejim yanlısı Suriye televizyonuna çıkarak, Fedva'yı evlatlıktan reddettiğini açıklar. Fedya'yı rejim karşıtı sloganlar atarken görünce çok şaşırdığını söyleyen baba, kızının parayla kandırılmış olabileceğini bile söyler.
Gösterilerde ön plana çıkmasının ardından Suriye yönetimi hakkında arama kararı çıkartır ve Fedva gizlenerek kaçmaya başlar. Fedva, gösterilerde ilk kez gözüktüğü yer olan Humus'u "şu ana kadar çok şehit veren kuşatma altında bir şehir" olarak anlatıyor. Suriye rejiminin halk arasında mezhepsel gerilim çıkarmaya çalıştığını söyleyen Fedva, "Bütün bu sebepler, mermilerin sesi altında olsam da tanklara rağmen ve hayatımdaki her şeyi riske atarak Humus'a gitmemi tetikledi. Ben oraya giderek Suriye halkının birlik olduğunu söylemek istedim. Rejimin tefrika yaptığını, buna karşı geldiğimi söylemek ve insanlara Suriye'de mezhepçiliğin olmadığını göstermek istedim. Protestolara katılanların silahlı gruplar, yabancı ajan veya radikal İslamcı oldukları yönündeki yalanları bırakmalarını söylemek için geldim." diye konuşuyor.
AZINLIKLAR ARASINDA REJİM KARŞITI ÇOK SAYIDA İNSAN VAR
Sonunun ya ölüm ya da cezaevi olduğunu bilerek Humus'a gittiğini söyleyen Suriyeli sanatçı, hayatının hâlâ tehdit altında olduğunu dile getiriyor. Saklandığı yerden yaşadıklarını El Cezire'ye "Askerî güçler beni ararken kaldığım yere yakın tüm evleri taradılar. Nerede olduğumu söylemeleri için birçok insanı dövdüler." diye anlatan Fedva, hem kendisi hem de ailesinin güvenliği açısından ailesinin kendisi hakkındaki kararı ile ilgili detaya giremeyeceğini aktarıyor. Ancak bazı ailelerin, aynı fikirde olmayan üyelerine baskı yaptığını, bu yüzden de aileler arasında çatlaklar oluştuğunu sözlerine ekliyor.
Azınlık gruplar arasında rejim karşıtı çok sayıda insan olduğunu aktaran Fedva, bu durumun isyan başlamadan önce de böyle olduğunu dile getiriyor. Suriyeli sanatçı, "Sesini yükselten muhalefetin önde gelenlerin konuşmalarına bakın. Hepsinin farklı mezhep ve din mensubu olduğunu göreceksiniz." vurgusunda bulunuyor.
REJİM AZINLIKLARA DA BASKI UYGULUYOR
Başkent Şam'da da protestoları organize edip diğerlerinin de katılımını sağlamaya çalıştıklarını kaydeden sanatçı, azınlıkların rejim karşısındaki konumu hakkında şu bilgileri veriyor: "Tarsus (ülkenin batısında) ve Suveyde'de (ülkenin güneyinde) yaşayan sakinler çoğunlukla azınlık gruplardan oluşuyor. Rejim, Sünni çoğunluğa uyguladığı şiddetin daha fazlasını rejim karşıtı olan azınlıklara uyguluyor. Atmosfer kötü. Halk, muhalefetini seslendiremiyor. Rejim protestolara katılmalarından önce bile kendilerini ve ailelerini tehdit ediyor. Diğer mezheplerden olduğu gibi tabii ki rejim yanlısı Nusayriler de var. Fakat rejim Nusayri olduğu için, yapılan tüm yanlışlardan dolayı onlar suçlanıyor."
Suriye'nin yaklaşık yüzde onunu oluşturan Nusayri kesimine bir çift sözü olduğunu belirten sanatçı, sonunun ya ölüm ya da cezaevi olduğunun farkında olduğunu söylüyor.
MEZHEP SAVAŞINI REJİMİN KENDİSİ ÇIKARMAYA ÇALIŞIYOR
Suriyeli sanatçı, ülkede mezhepler arasında bir çatışma olmadığını; ancak rejimin bir çatışma çıkarmaya çalıştığını aktarıyor. Buna örnek olarak da Humus'ta yaşananları anlatan Fedva, "Rejim azınlıkların yaşadığı bölgede 200 kişilik güvenlik mensubu konuşlandırdı. İşte bu güvenlik güçleri insanları öldürüp, farklı mezheplerin yaşadığı yerlere ya da mahallelere atıp mezhepsel bir kargaşa çıkarmaya çalışıyor. Bu yönde delillerimiz var ve işlenen bu cinayetlerle ilgili halkımızı uyaran açıklamalar yaptık." şeklinde konuşuyor.
Rejimin azınlıkları yıllardır aldattığını ve Suriye'nin eski Cumhurbaşkanı Hafız Esed'in "azınlıkların koruyucusu" izlemini verdiğini söyleyen Fedva Süleyman, şöyle ekliyor: "Ancak 1980 yılında Müslüman Kardeşler'in bulunduğu Hama şehrine ansızın saldırdı. Evleri yıktı. İnsanları öldürdü. Müslüman Kardeşler'in İslami bir devlet kuracaklarını iddia edip azınlıkları kendine inandırdı."
REJİMİN İÇ SAVAŞI KULLANMAKTAN BAŞKA ŞANSI YOK
Ancak Suriye'de yine de bir iç savaş ihtimali olduğunu belirten Fedva Süleyman, "Rejimin hayatta kalmak için bu metodu kullanmaktan başka şansı yok." şeklinde konuşuyor. Yönetimin halkını öldürerek bu yönteme başvuracağını düşünen Fedva Süleyman, "Öte yandan eğer Suriye caddelerini gezerseniz, buradaki insanların olgunluğunu göreceksiniz. Halkın arasında mezhepsel bir problemin olmadığını göreceksiniz. Suriye'de iç savaştan kaçınmak için uluslararası toplumun rejime karşı ciddi adımlar atması lazım. Şu ana kadar kayda değer ifadeler okumadık. Güvenlik güçlerinin ateş açması sonucunda protestolarda 25 yaşında bir adamın öldürüldüğünü gözlerimle gördüm. Uluslararası toplumun ciddi bir adım atmadığı için rejim öldürmeye devam ediyor." ifadelerini kullanıyor.
Suriye'ye dışarıdan askeri müdahaleye de karşı olduğunu ifade eden Fedva, "Fakat milli çıkarlar değil insani endişelerden dolayı güçlü ve samimi çözümlerin ortaya konması gerekir." diye konuşuyor.
DEVLET MEDYASI SURİYE'DEKİ MÜSLÜMANLARIN İMAJINI BOZMAYA ÇALIŞIYOR
Suriye'yi İslamcıların yönetmesinden korkup korkmadığı yönündeki bir soruya "Eğer Suriye halkı demokratik bir şekilde bunu isterse, yani İslamcılar tarafında yönetilmeyi isterse, bu onların bir tercihidir." diye cevap veren Fedva, bundan da korkmadığını kaydediyor. Suriyeli sanatçı, "Eğer farkındaysanız burada dini baskı ve aşırılık yok. Devlet medyası basit bir şekilde Suriye'deki Müslümanların imajını bozmaya çalışıyor." diye ekliyor.
CİHAN