Gıda Zehirlenmesine Neden Olabilecek 9 GıdaGıda zehirlenmesi, bakteri, virüs veya toksinlerle kontamine olmuş yiyecekleri yemenin neden olduğu bir hastalıktır. Mide krampları, ishal, kusma ve hatta ölüm gibi bir dizi semptomla sonuçlanabilir.
Gıda zehirlenmesi, insanlar zararlı bakteriler, parazitler, virüsler veya toksinler ile kontamine olan yiyecekleri tükettiğinde meydana gelir.
Gıda kaynaklı hastalık olarak da bilinir, bir dizi semptomlara, en sık mide kramplarına, ishale, kusmaya, bulantıya ve iştah kaybına neden olabilir.
Hamile kadınlar, küçük çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalıkları olan insanlar gıda zehirlenmesi ile hastalanma riski daha yüksektir.
Bazı gıdaların, özellikle uygun olmayan şekilde depolanması, hazırlanması veya pişirilmesi durumunda gıda zehirlenmesine neden olma olasılığı daha yüksektir.
İşte gıda zehirlenmesine neden olma olasılığı en yüksek olan 9 yiyecek.
1. Kümes Hayvanları
Tavuk, ördek ve hindi gibi çiğ ve az pişmiş kümes hayvanlarının gıda zehirlenmesine neden olma riski yüksektir.
Bu esas olarak, bu kuşların bağırsaklarında ve tüylerinde yaygın olarak bulunan Campylobacter ve Salmonella adlı iki bakteri türünden kaynaklanmaktadır.
Aslında, İngiltere, ABD ve İrlanda'dan yapılan araştırmalar, süpermarketlerde satılan çiğ tavukların % 41-84'ünün Campylobacter bakterileri ile kirlendiğini ve % 4-5'inin Salmonella olduğunu açıkladı (3 , 4 , 5 ).
İyi haber şu ki, bu zararlı bakteriler çiğ kümes hayvanlarında yaşayabilir. Ancak et iyice pişirildiğinde tamamen ortadan kaldırılır.
Riskinizi azaltmak için, kanatlı etinin tamamen pişirildiğinden emin olun, çiğ etleri yıkamayın ve çiğ etin mutfak eşyaları, mutfak yüzeyleri, doğrama tahtaları ve diğer gıdalarla temas etmediğinden emin olun. Çünkü bu çapraz kontaminasyona neden olabilir (9 ).
Özet: Çiğ ve az pişmiş kümes hayvanları yaygın bir gıda zehirlenmesi kaynağıdır. Riskinizi azaltmak için tavuk, ördek ve hindi eti iyice pişirin. Bu, mevcut zararlı bakterileri ortadan kaldıracaktır.
2. Sebze ve Yeşil Yapraklılar
Sebzeler ve yapraklı yeşillikler, özellikle çiğ yenildiğinde yaygın bir gıda zehirlenmesi kaynağıdır.
Aslında, meyve ve sebzeler, özellikle marul, ıspanak, lahana, kereviz ve domates gibi bir dizi gıda zehirlenmesi salgınına neden olmuştur ( 10 ).
Sebzeler ve yeşil yapraklı sebzeler, E. coli , Salmonella ve Listeria gibi zararlı bakterilerle kirlenebilir . Bu, tedarik zincirinin çeşitli aşamalarında meydana gelebilir.
Kirlenme, meyve ve sebzelerin yetiştirildiği toprağa sızabilen kirli sudan meydana gelebilir (11 ).
Kirli işleme ekipmanlarından ve hijyenik olmayan gıda hazırlama uygulamalarından da kaynaklanabilir. Yeşil yapraklılar özellikle risklidir, çünkü genellikle çiğ olarak tüketilirler (12).
Aslında, 1973 ve 2012 arasında, ABD'de lahana, lahana, marul ve ıspanak gibi yapraklı yeşilliklerin neden olduğu gıda zehirlenmesi salgınlarının % 85'i bir restoran veya yemek tesisinde hazırlanan gıdalara kadar izlendi (13).
Riskinizi en aza indirmek için, yemekten önce salata yapraklarını daima iyice yıkayın. Şımarık, duygusal yapraklar içeren salata karışımı poşetleri satın almayın ve oda sıcaklığında oturmak için önceden hazırlanmış salatalardan kaçının.
Özet: Sebzeler ve yapraklı yeşillikler genellikle E. coli, Salmonella ve Listeria gibi zararlı bakteriler taşıyabilir. Riskinizi azaltmak için her zaman sebze ve salata yapraklarını yıkayın. Yalnızca buzdolabında önceden paketlenmiş salatalar satın alın.
3. Balık ve Kabuklu Deniz Ürünleri
Balık ve kabuklu deniz ürünleri yaygın bir gıda zehirlenmesi kaynağıdır.
Doğru sıcaklıkta depolanmayan balıklar, balıklardaki bakteriler tarafından üretilen bir toksin olan histamin ile kontamine olma riski yüksektir.
Histamin normal pişirme sıcaklıkları tarafından tahrip edilmez ve scombroid zehirlenmesi olarak bilinen bir tür gıda zehirlenmesine neden olur. Bulantı, hırıltılı solunum ve yüz ve dilin şişmesi gibi bir dizi semptomlara neden olur (14 , 15 ).
Kontamine balıkların neden olduğu bir diğer gıda zehirlenmesi ciguatera balık zehirlenmesidir (CFP). Bu, çoğunlukla sıcak, tropikal sularda bulunan ciguatoxin adı verilen bir toksin nedeniyle oluşur.
Tahminlere göre, tropik bölgelerde yaşayan veya ziyaret eden en az 10.000-50.000 kişi CFP alıyor. Histamin gibi, normal pişirme sıcaklıkları tarafından tahrip edilmez ve bu nedenle pişirme sonrasında zararlı toksinler bulunur (16 ).
İstiridye, midye, istiridye ve tarak gibi kabuklu deniz ürünleri de gıda zehirlenmesi riski taşır. Kabuklu deniz hayvanları tarafından tüketilen algler birçok toksin üretir ve bunlar kabuklu deniz hayvanlarının etinde birikerek kabuklu deniz hayvanlarını tükettiklerinde insanlar için tehlike oluşturabilir (17 ).
Mağazadan satın alınan kabuklu deniz ürünleri genellikle yemek için güvenlidir. Bununla birlikte, denetlenmeyen alanlardan yakalanan kabuklu deniz ürünleri, kanalizasyon, yağmur suyu drenajları ve septik tanklardan kaynaklanan kirlenme nedeniyle güvenli olmayabilir.
Riskinizi azaltmak için, mağazadan satın alınan deniz ürünlerini satın alın. Pişirmeden önce soğutulmuş ve buzdolabında saklayın. Balıkların pişirildiğinden emin olun ve kabuklar açılana kadar istiridye, midye ve istiridye pişirin. Açılmayan mermileri atın.
Özet: Balık ve kabuklu deniz ürünleri, histamin ve toksinlerin varlığı nedeniyle yaygın bir gıda zehirlenmesi kaynağıdır. Riskinizi azaltmak için, mağazadan satın alınan deniz ürünlerine sadık kalın ve kullanmadan önce soğutun.
4. Pirinç
Pirinç, dünya nüfusunun yarısından fazlası için en eski tahıl tanelerinden ve temel gıdalardan biridir. Bununla birlikte, gıda zehirlenmesi söz konusu olduğunda yüksek riskli bir besindir.
Pişmemiş pirinç, gıda zehirlenmesine neden olan toksinler üreten bir bakteri olan Bacillus cereus sporlarıyla kirlenebilir.
Bu sporlar kuru koşullarda yaşayabilir. Örneğin, kilerinizdeki pişmemiş pirinç paketinde hayatta kalabilirler. Ayrıca pişirme işleminden de kurtulabilirler (18 ).
Pişmiş pirinç oda sıcaklığında bekletilirse, bu sporlar ılık, nemli ortamda gelişen ve çoğalan bakterilere dönüşür. Daha uzun pirinç oda sıcaklığında bekletilirse, yemek yemek için daha güvenli olmayacaktır (19 ).
Riskinizi azaltmak için, pilav pişirilir pişmez servis yapın ve kalan pirinci pişirdikten sonra mümkün olan en kısa sürede soğutun. Pişmiş pirinci yeniden ısıtırken, tamamen sıcak buharda olduğundan emin olun (19 ).
Özet: Pirinç, Bacillus cereus nedeniyle yüksek riskli bir besindir. Bu bakterinin sporları pişmemiş pirinçte yaşayabilir ve pirinç piştikten sonra büyüyebilir ve çoğalabilir. Riskinizi azaltmak için, pişirilir pişirilmez pirinci yiyin ve kalanları hemen soğutun.
5. Şarküteri
Pastırma, salam ve sosisli sandviç gibi şarküteri etleri gıda zehirlenmesi kaynağı olabilir.
İşleme ve imalat sırasında Listeria ve Staphylococcus aureus gibi zararlı bakterilerle birkaç aşamada kontamine olabilirler.
Kontaminasyon doğrudan kontamine çiğ etle temas yoluyla veya şarküteri personeli tarafından yetersiz hijyen, zayıf temizlik uygulamaları ve dilimleme bıçakları gibi kirli ekipmanlardan çapraz kontaminasyon ile meydana gelebilir (20 , 21 ).
Listeria ile kontamine şarküteri etlerinin neden olduğu tüm ölümlerin % 83'üne şarküteri tezgahlarında dilimlenmiş ve paketlenmiş şarküteri eti neden olurken,% 17'sine hazır ambalajlı şarküteri eti ürünleri neden olmuştur (26 ).
Doğru bir şekilde pişirilmez veya saklanmazsa, tüm etlerin gıda zehirlenmesi riski taşıdığına dikkat etmek önemlidir.
Sosis, kıyma, salam iyice pişirilmeli ve pişirildikten hemen sonra tüketilmelidir. Dilimlenmiş öğle etleri yenmeye hazır olana kadar buzdolabında saklanmalıdır.
Özet: Salam ve sosisli sandviç gibi şarküteri etleri, gıda zehirlenmesine neden olan bakterilerle kirlenebilir. Şarküteri etlerini buzdolabında saklamak ve eti yemeden önce iyice pişirmek önemlidir.
6. Pastörize Edilmemiş Süt Ürünleri
Pastörizasyon, zararlı mikroorganizmaları öldürmek için bir sıvının veya yiyeceğin ısıtılması işlemidir.
Gıda üreticileri, süt ve peynir dahil olmak üzere süt ürünlerini tüketmelerini güvenli hale getirmek için pastörize ederler. Pastörizasyon, Brucella, Campylobacter, Cryptosporidium, E. coli, Listeria ve Salmonella gibi zararlı bakterileri ve parazitleri öldürür.
Aslında, 20 ABD eyaletinde pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinin satışı yasa dışıdır (27).
1993 ve 2006 arasında ABD'de 1.500'den fazla gıda zehirlenmesi, 202 hastaneye yatış ve iki ölüm vakası sütü içmeden veya pastörize edilmemiş sütle yapılan peynir yemekten kaynaklandı (28 ).
Dahası, pastörize edilmemiş sütün gıda zehirlenmesine neden olma olasılığı en az 150 kat, pastörize süt ürünlerine göre hastaneye yatış ile sonuçlanma olasılığı 13 kat daha fazladır (29 ).
Pastörize edilmemiş sütlerden gıda zehirlenmesi riskinizi en aza indirmek için sadece pastörize ürünler satın alın. Tüm mandıraları 5 ° C (40 ° F) altında veya altında saklayın ve son kullanma tarihini geçen süt ürünlerini atın ( 30 ,31 ).
Özet: Pastörizasyon, bakteriler gibi zararlı mikroorganizmaları öldürmek için yiyeceklerin ve sıvıların ısıtılmasını içerir. Pastörize edilmemiş süt ürünleri, yüksek gıda zehirlenmesi riski ile ilişkilendirilmiştir.
7. Yumurta
Yumurtalar inanılmaz derecede besleyici ve çok yönlü olsa da, çiğ veya az pişmiş tüketildiğinde bir gıda zehirlenmesi kaynağı olabilirler.
Bunun nedeni yumurtaların hem yumurta kabuğunu hem de yumurtanın içini kirletebilecek Salmonella bakterileri taşıyabilmesidir (32 ).
1970'lerde ve 1980'lerde, kontamine yumurtalar ABD'de Salmonella zehirlenmesinin önemli bir kaynağıydı . İyi haber şu ki, 1990'dan beri yumurta işleme ve üretiminde iyileştirmeler yapıldı, bu da daha az Salmonella salgınına yol açtı (33 ).
Buna rağmen , ABD Gıda ve İlaç İdaresi'ne (FDA) göre Salmonella ile kirlenmiş yumurtalar her yıl yaklaşık 79.000 gıda zehirlenmesi ve 30 ölüme neden olmaktadır (34 ).
Riskinizi azaltmak için, yumurtaları çatlamış veya kirli bir kabukla tüketmeyin. Mümkünse, çiğ veya hafif pişmiş yumurtalar gerektiren tariflerde pastörize yumurtaları seçin.
Özet: Çiğ ve az pişmiş yumurtalarda Salmonella bakterisi bulunabilir. Mümkünse pastörize yumurtaları seçin ve çatlamış veya kirli kabukları olan yumurtalardan kaçının.
8. Meyve
Meyveler, kavunlar ve önceden hazırlanmış meyve salataları dahil olmak üzere bir dizi meyve ürünü, gıda zehirlenmesi salgınlarına bağlanmıştır.
Kavun (rockmelon), karpuz gibi yerde yetiştirilen meyveler, kabukta büyüyebilen ve ete yayılabilen Listeria bakterileri nedeniyle gıda zehirlenmesine neden olma riski yüksektir (35 ).
1973 ve 2011 arasında, ABD'de kavunlarla ilişkili 34 gıda zehirlenmesi salgını vardı. Bu, 3.602 bildirilen hastalık vakası, 322 hastaneye yatış ve 46 ölümle sonuçlanmıştır.
Kavun, Listeria ve diğer bakterilere koruma sağlayan pürüzlü, ağartılmış cildi nedeniyle özellikle yüksek riskli bir meyvedir. Bu, temizlikle bile bakterilerin tamamen çıkarılmasını zorlaştırır (37 ).
Ahududu, böğürtlen, çilek ve yaban mersini dahil olmak üzere taze ve dondurulmuş meyveler de zararlı virüsler ve bakteriler, özellikle hepatit A virüsü nedeniyle yaygın bir gıda zehirlenmesi kaynağıdır.
Orman meyvelerinin kontaminasyonunun ana nedenleri, kontamine suda yetiştirilmek, orman meyvesi toplayıcıların kötü hijyen uygulamaları ve işleme sırasında enfekte olmuş meyvelerle çapraz kontaminasyonu içerir (38 ).
Yemeden önce meyveleri yıkamak, pişirmek riskleri azaltabilir. Kavun yiyorsanız, kabuğu yıkadığınızdan emin olun. Kesilir kesilmez meyve yiyin veya buzdolabına koyun. Soğutulmamış veya buzdolabında saklanmamış önceden paketlenmiş meyve salatalarından kaçının.
Özet: Meyveler, özellikle kavun ve çilek gibi yüksek gıda zehirlenmesi riski taşır. Yemekten önce daima meyveleri yıkayın ve taze kesilmiş meyveleri hemen yiyin veya buzdolabında saklayın.
9. Filizler
Yonca, ayçiçeği, maş fasulyesi ve yonca filizi de dahil olmak üzere her türlü çiğ filizin, gıda zehirlenmesine neden olma riski yüksek olarak kabul edilir.
Bu esas olarak Salmonella, E. coli ve Listeria gibi bakterilerin varlığından kaynaklanmaktadır.
Tohumlar, filizlerin büyümesi için ılık, nemli ve besin açısından zengin koşullar gerektirir. Bu koşullar, bakterilerin hızlı büyümesi için idealdir.
1998'den 2010'a kadar, 33 tohum ve fasulye filizi salgını belgelendi ve 1.330 kişiyi etkilediği bildirildi (39 ).
2014 yılında, Salmonella bakterileri ile kirlenmiş fasulye dörtte biri hastaneye kaldırılan 115 kişide gıda zehirlenmesine neden oldu (40 ).
FDA, hamile kadınların herhangi bir çiğ filiz tüketmekten kaçınmasını önerir. Bunun nedeni, hamile kadınların zararlı bakterilerin etkilerine karşı özellikle savunmasız olmalarıdır (41 ).
Neyse ki, pişirme filizleri zararlı mikroorganizmaları öldürmeye yardımcı olur ve gıda zehirlenmesi riskini azaltır.
Özet: Filizler nemli, sıcak koşullarda büyür ve bakterilerin büyümesi için ideal bir ortamdır. Pişirme filizi, gıda zehirlenmesi riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
Gıda Zehirlenmesi Riskinizi Azaltma
Gıda zehirlenmesi riskinizi en aza indirmeye yardımcı olacak bazı basit ipuçları:
- İyi hijyen uygulayın: Yiyecek hazırlamadan önce ellerinizi sabun ve sıcak su ile yıkayın. Çiğ et ve kümes hayvanlarına dokunduktan hemen sonra ellerinizi daima yıkayın.
- Çiğ et ve kümes hayvanlarını yıkamaktan kaçının: Bu, bakterileri öldürmez - sadece diğer yiyeceklere, pişirme kaplarına ve mutfak yüzeylerine yayar.
- Çapraz kontaminasyondan kaçının: Özellikle çiğ et ve kümes hayvanları için ayrı doğrama tahtaları ve bıçaklar kullanın.
- Son kullanma tarihini göz ardı etmeyin: Sağlık ve güvenlik nedenleriyle, gıdalar son kullanma tarihinden sonra yenilmemelidir. Yiyeceklerinizin kullanım tarihlerini düzenli olarak kontrol edin ve yiyecek iyi görünse bile geçtikten sonra atın.
- Eti iyice pişirin: Kıyma, sosis ve kümes hayvanlarının içinin pişirildiğinden emin olun. Meyve suları pişirildikten sonra temiz olmalıdır.
- Taze ürünleri yıkayın : Yeşil yapraklıları, sebzeleri ve meyveleri önceden paketlenmiş olsalar bile yemeden önce yıkayın.
- Yiyecekleri güvenli bir sıcaklıkta saklayın: 5-60 ° C , bakterilerin büyümesi için ideal sıcaklıktır. Artıkları oda sıcaklığında bekletmeyin. Bunun yerine, buzdolabına koyun.
Özet: Gıda zehirlenmesi riskinizi azaltmak için atabileceğiniz birkaç adım vardır. İyi hijyen uygulayın, kullanım tarihlerini kontrol edin, meyve ve sebzeleri yemeden önce yıkayın ve yiyecekleri 5-60 ° C sıcaklık tehlike bölgesinden uzak tutun.
Uzun Lafın Kısası
Gıda zehirlenmesi, bakteri, virüs veya toksinlerle kontamine olmuş yiyecekleri yemenin neden olduğu bir hastalıktır.
Mide krampları, ishal, kusma ve hatta ölüm gibi bir dizi semptomla sonuçlanabilir.
Kümes hayvanları, deniz ürünleri, şarküteri eti, yumurta, pastörize edilmemiş süt, pirinç, meyve ve sebzeler, özellikle uygun şekilde saklanmadığı, hazırlanmadığı veya pişirilmediği zaman yüksek gıda zehirlenmesi riski taşır.
Riskinizi en aza indirmek için, bu gıdaları satın alırken, taşırken ve hazırlarken özel dikkat gösterdiğinizden emin olmak için yukarıda listelenen basit ipuçlarını izleyin.