Yılda 270 saati aşan fazla mesai cezası
Fazla mesai, işçiyi ruhen ve bedenen yorduğu için bazı sınırlamalara tabi tutulmuştur. İşyerindeki yoğunluğun her zaman aynı olmayacağının farkında olan İş Kanunu, fazla mesaiye izin vermiştir. Ancak yıllık fazla çalışma süresinin 270 saati aşamayacağını da belirtmiştir. O halde bir işçiye yılda 270 saatten çok fazla mesai yaptırılırsa cezası nedir?
Fazla çalışma
İşçinin bir haftalık zaman diliminde 45 saatin üzerinde yaptığı çalışmalar fazla çalışma olarak kabul edilmektedir. Fazla mesai aylık değil, haftalık olarak hesaplanmalıdır. Her 7 günlük zaman dilimi kendi içinde değerlendirilmeli ve bir hafta içindeki çalışma süresi 45 saati aştığında işçiye fazla mesai ücreti ödenmelidir. Fazla mesai ücreti, işçinin normal saatlik ücretinin bir buçuk katıdır.
Fazla mesaide yıllık 270 saat sınırı
İşçiye fazla mesai yaptırılabilmesinin ön şartı, işçiden bunun için onay alınmasıdır. Ancak işçinin rızası olsa bile, ona bir yıl içinde 270 saatten çok fazla mesai yaptırılması mümkün değildir. İş Kanunu bunu açıkça yasaklamıştır. Buna rağmen 270 saatin üzerinde fazla mesai yaptırılırsa, 270 saatin üzerindeki fazla mesailerin ücretleri de mutlaka ödenmelidir.
270 saatin üzerinde fazla mesaiye idari para cezası
İş Kanununda yer alan kurallara uymamanın yaptırımları, yine aynı kanunla belirlenmiştir. Ancak anlaşılmaz bir şekilde, İş Kanunu kendi koyduğu bazı kurallara uyulmaması halinde yaptırım uygulamayı adeta unutmuş ya da ihmal etmiştir. Bunun bir örneği de 270 saatlik sınırdır.
İş Kanununda, işçinin bir yılda yaptığı fazla mesai 270 saati aştığında uygulanacak idari para cezasına dair bir hüküm bulunmamaktadır.
SONUÇ
İşçiye bir yıl içinde 270 saatten çok fazla mesai yaptırılması yasaklanmıştır. Ancak, bu kurala uyulmaması halinde uygulanan bir idari para cezası bulunmamaktadır.
Bir başka deyişle, işveren işçisine bir yılda 270 saatin üzerinde fazla mesai yaptıramaz; ancak yaptırırsa da her hangi bir idari para cezasıyla karşılaşmaz.