Vitaminlerin önemi büyüme, gelişme ve vücudun düzenli bir şekilde çalışması açısından oldukça fazladır. Vitaminler, sağlıklı yaşamak için gerekli olan organik maddelerdir. Vücuttaki kimyasal olayların düzenli olarak işlemesinde de etkili olurlar. Herhangi bir vitaminin eksikliğinde, vücuttaki çalışma sistemi bozulur. Besin ögelerinin vücuda girmesi ve hücre yapısına dönüşmesi, enerji üretebilmesi gibi durumlar ancak vitaminlerle sağlanır. Bu yüzden vitaminlerin besinler yoluyla alınması zorunludur.
Vitamin Çeşitleri Nelerdir?
Her vitaminin farklı özellikleri ve görevi bulunur. Diğer besin ögelerinin görevlerini yerine getirmesi açısından da, vitaminlerin önemi büyüktür.
A Vitamini
Yağda çözünen vitaminlerden biridir. Göz sağlığı ve bağışıklık sisteminin güçlenmesi açısından, A vitamini alınması gerekir. A vitamini kaynakları; balık, karaciğer, tereyağı, süt, peynir, yumurta, havuç, ıspanak, kayısı, domates ve portakal olarak bilinir.
D Vitamini
Yağda çözünen ve kemik oluşumu aşından gerekli olan bir vitamindir. Kalsiyum ile fosforun emilimini sağlar. En büyük D vitamini kaynağı güneştir. Diğerleri; balık, balık yağı, süt, tereyağı, peynir, yumurta sarısı ve mantardır.
E Vitamini
Hücrelerin yenilenmesini sağlayan ve yağda çözünen vitamindir. Kanser oluşumunu önler. Yaraların hızlıca iyileşmesini sağlar. Bilinen en iyi E vitamin kaynakları; mısır özü, soya, pamuk ve ayçiçek yağlarıdır. Bunların dışında diğer E vitamini kaynakları; susam, buğday, fındık, ceviz ve yeşil yapraklı sebzelerdir.
K Vitamini
Yağda eriyen vitaminlerin grubunda yer alır. Kanın normal olarak pıhtılaşma görevini yerine getirmesini sağlar. K vitamini bitkisel ve hayvansal besinlerde bolca bulunur. Bunlar; ıspanak, brokoli, yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller, çay, kahve, tahıllar, süt, et, yumurta ve balık olarak sayılabilir.
C Vitamini
Suda eriyen vitamin grubundadır. Kemik, diş ve damar sağlığında görevlidir. Hastalıklara karşı vücudun direnç kazanmasını sağlar ve besin ögelerinin vücutta kullanılmasını kolaylaştırır. Enerji üretimi yapar. Kanser ve kalp hastalıklarına karşı koruyucudur. C vitamini kaynakları; portakal, greyfurt, mandalina, kuşburnu, kiraz, acı yeşil biber, koyu renkli yeşil yapraklı sebze çeşitleri, domates ve patates olarak bilinir.
B Grubu Vitaminlerin Önemi ve Çeşitleri
B grubu vitaminler suda çözünür. Görevlerine göre çeşitli B vitaminleri bulunur.
B1 Vitamini
İlk tanımlanan vitaminlerden biridir. Sinir hücrelerinin oksijen alması, beyin sağlığını koruma ve karbonhidratlardan enerji elde edilmesinde etkili olduğundan bu grup vitaminlerin önemi büyüktür. En çok; tam buğday unu, bulgur, maya, ceviz, nohut, ıspanak ve karaciğerde bulunur.
B2 Vitamini
Cilt, saç, tırnak ve ağız sağlığını korur, enerji üretiminde görev alır. Kaynakları; süt ve süt ürünleri, karaciğer, böbrek, yumurta ve yağlı tohumlardır.
B3 Vitamini
Sinir ve sindirim sisteminde, besin ögelerinin hücrede kullanılmasında ve kandaki yağ oranını düşürmede etkilidir. Karaciğer, tavuk eti, kuru baklagiller, fıstık, sığır eti gibi besinlerde B3 vitamini bulunur.
B6 Vitamini
Protein yapımında, bağışıklık sisteminde, alerjik reaksiyonların iyileşmesinde ve hormon üretiminde etkilidir. Karaciğer, böbrek, yağlı tohumla, brüksel lahanası, ıspanak, bamya, fasulye, pancar, yulaf gibi besinlerde B6 vitamini bulunur.
B12 Vitamini
B12 vitamini bitkilerde bulunmaz. Etlerde bulunur. Protein kullanımında, DNA sentezinde, kandaki oksijenin taşınmasında, folik asit yapımında etkili rol oynar. Kırmızı et, tavuk, balık, yumurta, süt ve süt ürünleri B12 vitamini bulundurur.