Christina Wolf'un Hiçbir Yerde adını taşıyan kitabı, Alman yazar Kleist ile şair Günderrode'yi buluşturuyor. Tabi bu buluşturma düşsel. Yazarın düşsel yolculuğu ile okurun düşsel yolculuğu ne kadar bağdaşıyor ya da anlatılan düşler ne kadar içselleştirilebilir?
Yıl 1804, Almanya'nın Ren şehrinin Winkel kasabasında bir adamla (Kleist) bir kadın (Günderrode) bir toplantıda buluşur. Buluşmada neler olduğunu ise Christina Wolf anlatıyor. Düşsel yolculuğa bu şekilde adım atıldıktan sonra çok sayıda kişinin 'gelişigüzel koltuklar gibi dağılmış' olduğunu da öğreniyoruz. Toplantıda o kadar kişi var ki, kimin eli kimin cebinde; kim ne diyor, ne anlatmaya çalışıyor ve ne yapılmaya çalışılıyor gibi düşünceler kafamın içinde dönüp duruyor. Her kafadan bir sesin iç içe geçerek bir şeyler anlatmaya çalıştığı anlatım, kafe ya da kahvehane muhabbetlerine benzer dedikoduların arka arkaya sıralanması gibi duruyor.
Bu kitabı okuduğum diğer kitapların ağırlığını bir nebze azaltsın diye -öylesine seçtim- araya sıkıştırıp okudum. Lakin taş gibi oturdu, sevemedim ve sevecek bir tarafını da bulamadım. Yazarın tarzı ve anlatım tekniğinden dolayı hiç 'elektrik alamadım'. Hatta diğer kitapları da bu şekilde ise bir daha ' Davos'a gitmem yani'. O derece.
Tanıtım da Kleist geçtiği için almıştım. Lakin yazarın düşsel senaryosunda iç içe geçen, her kafadan bir sesin çıktığı (toplantı olduğu için…) sıradan muhabbetin dillendirilmesinden öte bir şey yok. Ayrıca yayınevi kitabın arka kapak tanıtım yazısını nereden aldığını (çevirdiğini) keşke yazabilseydi. Bu kitabı okuyan hiçbir kimse arka kapakta belirtilen (Romanın arka planında…diye devam eden kısımlar) bu bilgiye burada ulaşamaz. Bu bilgi Almanya da ve Alman okurlar için bir şey ifade edebilir. Lakin 1990'lı yıllarda çöken Doğu Blokundan sonra Alman Demokratik Cumhuriyeti'ni kim bilebilir ki? Yayınevinin eklediği bu kısım ya da çeviri olarak aldıkları metin bizlere uzak. Örneğin, kitabın arka kapağı yanlışlıkla bu tanıtım yazısı olmadan basılmış olsa bu kitabın ne anlattığını kim bilebilir? Kitap, karakterlerin kah iç alemine kah yaşadıkları ortama odaklanır.' Doğrudur.
Sevenler olabilir, saygı duyarım. Lakin benden uzak olsun. O kadar okunacak muhteşem kitaplar varken, kasıntı bir metni birazda kendime işkence ederek okudum ve kurtuldum. 2 puan verdim. 1 puanı emek diğer puan da emeğin içindeki özlü sözler için. Onun dışında hiçbir şey.
Bu kitabı 2 Mayıs 2021 tarihinde okudum. Bu yazı da yine 2 Mayıs 2021 tarihinde 1000Kitap sitesine eklendi.