Hayatınızı dar eden belirtilere çözümler
Anal Fistül Nedir?
Fistül, anal kanal ve dıştaki cilt dokusu arasında bir kanal oluşmasıdır. Fistül kabaca, anüsden bir iki cm uzakta olan, cilt içine yerleşimli, ağrılı şişkinlik ve akıntılara neden olabilen kanal şeklinde oluşumlara denir. Anal fistül genellikle, anal apsenin devamı gibidir, anal apsenin kronikleşmiş hali de denebilir.
Anal Fistül Neden Olur?
Anal fistüllerin yarısından fazlası, anal apseye sekonder gelişir. Fistül, apsenin cilde veya başka bir boşluğa boşalmasına rağmen geride bıraktığı boşluğun tam olarak iyileşmemesine bağlı olarak gelişir. Zaman geçtikte bir tünel halini alır ve enfeksiyonu devam ettirir. Bu tünelin iç ve dış olmak üzere iki tane ağızı vardır, iç ağız makatta dentate line çizgisinde, dış ağız makat çevresi ciltte bulunur. Cerahat birikimi zaman zaman akıntıya neden olur. Anal fistülde, anal travma, anal cerrahi ve crohn hastalığı da diğer risk faktörleridir. Özel Karakaş hastanesi uzman hekim kadrosu ile bu hastalığınızı ortadan kaldırın.
Eğer bağırsaklarınız ve idrar yollarınız bir tesisat sistemiyse, fistül acemi bir tesisatçı gibidir. Bağlanmaması gereken şeyleri birbirine bağlar.
Fistül, vücuttaki organların ve kanalların anormal geçitler oluşturduğu durumdur. Örneğin anüs ve vajina arasında bir kanal ya da idrar torbasıyla vajina arasında bir kanal gibi.
Fistula belirtileri en iyi kelimeyle tatsız, en kötü kelimeyle ise hayatınızı dar eder. İdrar ya da dışkı sızıntıları, akıntı, kronik enfeksiyonlar (acı veren idrar yolları enfeksiyonları yaygındır), rahatsızlık ve bulantı ile ishal gibi belirtiler olabilir.
İyi haber: fistül eskiden olduğunda daha ender görülüyor artık, çünkü doktorlar daha hazırlıklı ve tedavi edilebilir durumda.Fistül belirtileri genellikle makatta şiddetli ağrı ve şişlik ile kendini gösterir. Bu şikayetler dışkılama alışkanlığı ile ilgili değildir ve ateş olabilir. Buna ek olarak, makat çevresinde kaşıntı ve iltihabi akıntı şikayetleri halsizlik eşlik edebilir. Kendiliğinden veya cerrahi yöntemle apse boşaltılabilir ve böylece ağrı ve basınç hafifler. Makatta fistül gelişen hastalarda sıklıkla kanlı veya sarı renkli cerahat akıntısı şikayeti olup, bu hastalarda genellikle ateş, halsizlik ve ağrı olmaz. Bu şikayetlerin ortaya çıkması ise tekrar apse oluşumuna işaret eder. Makat apseleri her zaman fistüle dönüşmez. Makat fistülü makat apsesi vakalarının yaklaşık % 40-50’sinde gelişir ve eğer oluşacaksa engellemenin imkanı yoktur. Hangi apsenin fistülleşeceği konusunda bir tahminde mümkün değildir. Eğer makat yanından akıntı 2-3 ay kadar devam ederse perianal fistül tanısı konur.Makat apsesi, makatın yanındaki cilde yapılan bir kesi ile cerahatin dışarıya boşaltılması (drenaj işlemi) ile tedavi edilir.
Doğum tek neden değil
Dünya Sağlık Örgütüne göre her yıl 50.000 ile 100.000 arasında yeni vaka görülüyor.
İnsanlar bunu genelde çocuk doğurmak ile ilişkilendiriyor ki bu en büyük nedenlerden biri. Doğum yapmak vajinal dizimde yırtıklara neden olur. Bu yırtıklar rektum boyunca gittiğinde fistül oluşur.
Başka risk faktörleri de yok değil. Crohn hastalığı ve divertikülit gibi bağırsak rahatsızlıkları yaşayan insanlarda, özellikle bu hastalıklar tedavi edilmezse, yüksek bir fistül riski bulunuyor. Fistül bağırsak rahatsızlıkları olmayan hastalarda da seyrek de olsa görülebilir.
Bazen anüsün içindeki bezeler tıkanır ve enfekte olurlar. Sonrasında vücuttaki olağan akış bozulur. Sonucunda da vücuttaki atıkların gitmesi için anormal geçiş yolları ya da anal fistül oluşur.
Fistül nasıl tedavi edilir
Fistülünüz varsa, bir uzmana görünmelisiniz. Jinekolog ya da kolorektal cerrahlar yerine ve fistül tipine bağlı olarak size yardımcı olabilir.
Aşağıdaki tedavilerden bazılarını uygulayabilirler:
- Enfeksiyonu tedavi edebilmek için antibiyotikler. Genelde ilk uygulanan budur. Tedavi edebilmek için önce tüm enfeksiyonların temizlenmesi gerekir.
- İltihabın giderilmesini sağlayan özel bir dikiş tipi olan seton dikiş uygulanabilir.
- Fistüllerin boşaltılmasını sağlayan kateterler.
- Fistüllerin kapatan özel yapışkan türleri
- Kolajenden yapılmış tıpalar anormal geçitleri kapamaya yarar
- Ameliyat fistülleri tedavi eder ya da yok eder. En az yayılanını içeren pek çok tipi mevcuttur.
En iyi tedavi şekli her hastaya özgü değişiklik gösterir. Herkese uygun tek bir tedavi yöntemi yoktur. Örneğin En az yer kaplayan tedaviyi tercih eden hastalarda kolajen tıpalar kullanılır. Ama bu herkese uygun değildir.
Bir diğer örnek: bağırsak kontrolü ile ilgili geçmişte sıkıntılar yaşadıysanız- kronik ishal yada rahatsız bağırsak sendromu gibi- ilerleyen zamanlarda tekrarlama riskini ortadan kaldırmak gerekir. O nedenle sprinktere en az baskı vermek istenir. Böyle bir hassasiyetiniz yoksa, fistülün kaldırılması için bir ameliyat önerilebilir.
Sizin için en iyi yöntem ne olursa olsun, fistül için mutlaka bir uzmana danışın. Kısa vadede belirtiler gerçekten hayat kalitenizi düşürebilir. Ve eğer tedavi edilmezse, fistül sinirlere zarar verebilir, organ yetmezliğine ya da kronik enfeksiyona neden olabilir.