ABD merkezli CNN televizyonu, Yemen'de yaptığı bir araştırmada körfez koalisyonunun kirli ilişkilerini gün yüzüne çıkardı.
Birçok görüntü ve fotografla desteklenen haberde, ABD silah ve araçlarının bir kısmının radikal örgütlerin elinde olduğu ve çatışma sırasında İran destekli Husilerin eline geçtiği görülüyor.
CNN'e konuşan yerel kaynaklar, "Suudi Arabistan ve en kilit koalisyon ortağı Birleşik Arap Emirlikleri'nin (BAE) Yemen'de kabile ve gruplara sadakat karşılığında Amerikan yapımı silahları ve araçları verdiğini" iddia etti.
ABD Savunma Bakanlığına (Pentagon) göre, satılan Amerikan silah ve teknolojilerinin üçüncü bir tarafa aktarılması yasak.
Suud ve Emirliklerin bu kuralı ihlal etmiş olması, ABD'nin bu iki ülkeye silah satışı pahasına kendi kurallarının ihlal edilmesine göz yumduğu yorumlarını beraberinde getirdi.
Sokakta Amerikan silahları
CNN'in Taiz'den yayınladığı bir görüntüye göre, giysi satan iş yerinde tabanca ve tüfekler satılıyor.
Çok sayıda silahın asılı olduğu iş yerinde muhabirin müşteri kılığında "Amerikan silahları da var mı?" sorusuna çalışan, "Amerikan silahları pahalı ve peşine düşülüyor ama özel siparişle getirebilirim" yanıtını veriyor.
Diğer taraftan El Kaide bağlantılı AQAP terör örgütünün kalesi olarak görülen Taiz sokaklarında terk edilmiş onlarca Amerikan yapımı MRAP tipi zırhlı araçlar da dikkat çekiyor.
ABD'nin satışında önemli sınırlamalar uyguladığı "Oshkosh M-ATV" tipi zırhlı araçların AQAP'a bağlı Ebu Abbas Tugay'ının elinde olduğu görüntüleri de ortaya çıktı.
Suudi Arabistan öncülüğündeki koalisyonun 2015'te, içinde TOW tipi anti-tank füzelerinin de olduğu bir silah paketini havadan Yemen hükümeti destekli kuvvetlere attığı ancak silahların AQAP'ın eline geçtiği anlaşıldı.
Yerel yetkililer, CNN'in silahların atıldığı bölgede araştırma yapmasına izin vermezken televizyona konuşan bazı yerel kaynaklar, TOW füzelerinin AQAP'a para karşılığı satıldığını iddia etti.
Amerikan araçları hurdacısı
Hudeyde ilinde çekilen görüntülerde ise, bir hurdacıda yine onlarca MRAP tipi zırhlı araç dikkat çekiyor.
Bazılarında Devler Tugayı/Elwiyat el Emalka) adlı selefi bir grubun arması bulunurken, araçlardan birinin seri numarası, aracın Teksas'ın Beaumont kentinden Birleşik Arap Emirliklerin'den Abu Dabi'ye ihraç edildiğini ortaya koydu.
Çatışma sırasında, çok sayıda bu araçtan Husilerin eline de geçtiği iddia edildi.
DEAŞ'ın cephanesinde ABD silahları
Bağımsız bir silah izleme örgütü olan Çatışma Silahları Araştırması (CAR) tarafından yayımlanan rapor, 2015 yılında ABD ordusu tarafından satın alınan bazı silahların da DEAŞ'ın eline geçtiğini ortaya koydu.
Araştırmacılar 3 yıl boyunca Irak ve Suriye'deki çatışmalar sırasında elde edilen DEAŞ silahlarının üzerindeki seri numaralarını inceledi.
CAR, ABD ordusuna satılan bir tanksavar füzesinin sadece 59 günde DEAŞ'a gittiğini tespit etti.
Grubun Irak ve Suriye araştırmacısı Damien Spleeters, NBC News’a yaptığı füze açıklamasında, “Bu son derece kısa bir süre ve velayet zincirinde çok fazla aracı olmadığı anlamına geliyor” dedi.
ABD hükümeti önce Beşşar Esed rejimiyle, ardından terör örgütü DEAŞ ile savaşmasına yardımcı olmak için terör örgütü YPG/PKK'nın paravanı SDG'ye silah yardımı yaptı. DEAŞ'ın bu silahları, yakaladıkları militanlardan aldığı ve yasa dışı yollardan satın aldığı düşünülüyor.
CAR'ın raporuna göre, Irak polisi 9 Şubat 2016’da Bulgar yapımı bir diğer füzeyi ele geçirdi. Araştırmacılar, füzenin kaynağını üreticisine kadar takip ederek, silahın 12 Aralık 2015 tarihinde bir silah komisyoncusu aracılığıyla ABD ordusuna ihraç edildiğini doğruladı.
Kaynak: CNN International, Reuters, NBC News, AA