Çorum’un ismi neden Çorum? Hangi devletlerin başkenti idi?
ESKİ "ÇEVRİM YENİ "ÇORUM"
Çorum'un çevresinin dağlarla çevrili olmasından dolayı "Çevrim" denildiği, halk ağzında Çorum'a dönüştüğü söylenmektedir fakat farklı rivayetler de kulaktan kulağa yayılmıştır. Rivayetler ise şöyledir:
• Çorum'un havası ve suyu güzel olduğundan Selçuklu sultanı Kılıçarslan, oğlu Yakup Mirza ve yüzlerce çorlu hastayı bu şehre gönderip iyileştirdiği için şehre Çorum denilmiştir.
• MÖ 3. yüzyılda Avrupa'da Anadolu'ya geçerek şimdiki Çorum, Sivas, Yozgat arasına yerleşen Galat topluluklarının adı olan Trokmu sözcüğünden gelmiştir.
• MÖ 90-80 yıllarında Pontus Krallığı'na bağlı olarak Kapadokya valiliği yapan Gordios'a dayanmaktadır. Gordios'un yönetimi sırasında Gordiana denilen bölge Gordios'un yönetiminden sonra da uzun süre aynı adı taşıdı. Gordiana, önce Gordum'a, zamanla da Çorum'a dönüşmüştür.
• Çorum şehrine o zamanlar Çorumlu denilmekteydi. Evliya Çelebi, Çorum adı üzerine şöyle bir rivayet nakleder: Evliya Çelebiye göre şehrin havası ve suyu güzel olduğundan Selçuklu Sultanı Kılıçarslan, oğlu Yakup Mirza ve yüzlerce hastayı bu şehre gönderip iyileştirdiği için şehre Çorum denilmiştir.
• Bir diğer rivayet şehrin ileri gelenleri tarafından öne sürülmüştür ve ismin Çor-ı Rum'dan bozulduğu yolundadır. Bir başka görüşe nazaran Romalılar zamanında şehir çok zulüm görmüş olması sebebiyle Cevr-i Rum'dan kinâye olarak şehre Çorum denilmiştir. Kentin Türkler tarafından fethini Ahmet Gazi'nin bir destanı olarak anlatan Danişmendnâme'de Çorum halkının Ahmed Gazi'ye tuzak kurmaları sebebiyle halka Cürümlü denildiği ve Çorum adının buradan geldiği belirtilir.
TARİHTE HANGİ DEVLETLERE BAŞKENTLİK YAPMIŞTIR?
Çorum, tarih boyunca birçok devlete başkentlik yapmıştır. Bunlardan bazıları şunlardır:
1. Hitit İmparatorluğu: Çorum, Hitit İmparatorluğu'nun önemli bir şehri idi. Hitit döneminde Çorum, "Hattusili" olarak biliniyordu.
2. Kimmerler: Kimmerler, MÖ 7. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri başkentleri yaptılar.
3. Frig Krallığı: Frigler, MÖ 7. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri başkentleri yaptılar.
4. Galat Krallığı: Galatlar, MÖ 3. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri başkentleri yaptılar.
5. Roma İmparatorluğu: Romalılar, MÖ 1. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri bir eyalet merkezi yaptılar.
6. Bizans İmparatorluğu: Bizanslılar, MS 4. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri bir eyalet merkezi yaptılar.
7. Selçuklu İmparatorluğu: Selçuklular, 11. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri bir yönetim merkezi yaptılar.
8. Osmanlı İmparatorluğu: Osmanlılar, 13. yüzyılda Çorum'u ele geçirdiler ve şehri bir sancak merkezi yaptılar.