Rasthaber - Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani, New Yorker'e yaptığı açıklamada, ABD'nin baskısı altında kaldığı için yaklaşık 5 bin Taliban mensubunun serbest bırakılması için talimat verdiğini belirterek, kendisinin bu planın destekçisi olmadığını söyledi.
Eşref Gani başta olmak üzere Afgan yetkilileri defalarca, Taliban tutuklularının tahliye planından esef duyduklarını dile getirerek, geçen bir senede yürürlüğe giren bu planın ülkede şiddet eylemleri ve olayların tırmanmasına ve Taliban tutuklularının tahliye edildikten sonra yeniden savaş meydanlarına katıldıklarını deklare etmiş bulunuyor.
Eşref Gani'nin ABD'nin Afganistan'a Taliban tutuklularını tahliye etmek için baskı yaptığına dair sözleri, Beyaz Saray'ın tek taraflı ve müdahaleci politikalarıyla bu ülkenin iç işlerine karıştığını gösteriyor.
Katar'ın başkenti Doha'da şubat 2020'da Taliban ile imzalanan barış anlaşması uyarınca ABD yönetimi, Afganistan'da 5 bin Taliban tutuklusunun serbest bırakacağına dair söz verdi. ABD bu sözünü Kabil yönetiminin onayını almadan Afganistan hükümetini vekaleten yerine getirdi. Ancak bu durum, ülkede tepki ve eleştirilerin tırmanmasına yol açtı.
Afganistan halkı ve hükümetine göre, Amerikan yetkilileri, terörizme karşı savaş meselesinde patlak veren kriz ve çıkmazdan kendini kurtarmak için Kabil yönetimi için yükümlülük oluşturmamalı. Ancak Beyaz Saray, Taliban tutuklularının serbest bırakılması için Afganistan yönetimine yaptığı baskı, her şeyden evvel, ABD'nin Afganistan'ın iç işlerine karıştığını bariz şekilde gösteriyor. Öte yandan ABD'nin bu eylemi, Kabil yönetiminin Taliban ile müzakere masasında elindeki kozunu yok etmesine yol açıyor.
Bu koşullarda Afganistan yönetimi geçen sene ABD'nin baskısı altında, Afgan taraflar arasında müzakere sürecini kolaylaştırmak ve Taliban'ı barış görüşmelere katılmaya teşvik etmek için Taliban tutuklusu 5 bin kişiyi serbest bırakmak zorunda kaldı. Bu mesele de pratik olarak, Afganistan yönetimine bağlı müzakereci heyetin müzakere masasında konumunun zayıflamasına sebebiyet verdi.
ABD'nin baskısı altında Taliban tutukluları serbest bırakıldıktan sonra bariz biçimde Katar'daki barış görüşmelerinin çıkmaza girdi çünkü bu olay Kabil ile müzakere sürecinde Taliban'ın maksimal taleplerde bulunmasına zemin sağladı.
Afganistan hükümetinin güvenlik yetkilileri tahmin ettikleri gibi, Taliban tutuklularının bir kısmı tahliye edildikten sonra yeniden savaş meydanlarına dönerek, ülkede şiddet eylemlerini tırmandırdılar. Yani Taliban, Kabil yönetiminin barış müzakerelere kayıtsız şartsız giriş ve savaşın son bulması için nihai anlaşmanın sağlanması doğrultusunda oluşturduğu güven ortamına beklediği yanıtı vermedi.
Afganistan Cumhurbaşkanı Eşref Gani'nin ABD'nin Taliban tutuklularının tahliyesi için Kabil'e baskı yaptığına dair açıklaması, bir kez daha Beyaz Saray'ın bu ülkede barış sürecindeki yıkıcı ve Afganistan ulusal güvenlik ve çıkarına aykırı olan rolünü ortaya koymuş oldu. Bu durum, ayrıca Kabil yönetimin barış sürecindeki inisiyatif alanını daraltmış oldu.