Bakterilerin Sınıflandırılması Hakkında Bilgi Bakteriler, Şekillerine göre Gram boyasına göre Oksijen ihtiyaçlarına göre Beslenmelerine göre 4 ayrılır. a. Şekillerine göre: - Çubuk şeklinde olanlar (Bacillus): Tifo, tüberküloz, dizanteri, difteri gibi hastalıkların etmenidirier. - Küre şeklinde olanlar (Coccus): Zatüre, parmakta dolama, arpacık gibi hastalıkların etmenidirier. - Spiral şeklinde olanlar (Spirillium): Frengi gibi hastalıkların etmenidirler. - Virgül şeklinde olanlar (Vibrio): Kolera gibi hastalıkların etmenidirIer. b. Gram boyasına göre: Bakteriler hücre duvarlarındaki farklılıklardan dolayı gram boyası (mavi-mor renkli) ile boyandığında değişik renk alırlar. Gram (-) negatif: Gram boyası ile boyandığında mavi-mor rengi almazlar iki tabakadan oluşan hücre duvarına sahiptir. Gram (+) pozitif: Gram boyası ile boyandıklarında mavi-mor rengini alırlar. Tek tabakalı hücre duvarına sahiptir. c. Oksijen ihtiyaçlarına göre: Aerob bakteriler: Oksijenli ortamda yaşarlar ve oksijenli solunum yaparlar. Yapılarında mitokondri olmadığından organik bileşiklerden sınırlı olarak enerji elde ederler. Oksijenli solunum bunlarda mezozomlardaki enzimlerle gerçekleştirilir. Bu bakteriler toprağın üst yüzeyinde, göl ve denizlerin yüzey veya yüzeye yakın kısımlarında yaşarlar. Anaerob bakteriler: Oksijensiz ortamda yaşarlar. Gerekli enerjiyi besinieri oksijensiz reaksiyonlarda yakarak elde ederler. Anaerob bakterilerin karbonhidrat metabolizmasına fermantasyon, protein ve aminoasitlerin anaerobik yıkımına ise pütrifikasyon (çürüme) denir. Bu bakteriler oksijenli ortamda yaşayamazlar. Bu yüzden toprağın derinliklerinde, göl ve denizlerin diplerinde yaşarlar. Fakültatif bakteriler: Hem oksijenli, hemde oksijensiz ortamda yaşarlar. Toprak, deniz ve gölün her katmanında yaşarlar. d. Beslenme şekillerine göre: 1. Ototrof bakteriler: Yaşamları için gerekli olan besinleri kendileri sentezleyen bakterilerdir. İnorganik maddelerden organik maddelerin sentezlerini yaparlar Bunlar; organik maddeler sentezlerken kullandıkları enerji yönüyle fototrof ve kemotrof diye ikiye ayrılırlar. Fototrof bakteriler: Sitoplazmalarında serbest klorofil taşırlar. Gerekli enerjiyi güneş ışığından sağlayarak bunu kimyasal enerji haline dönüştürürler. Bazıları fotosentezlerinde elektron kaynağı olarak H20 yerine H2S ve H2 kullanır. Kemotrof bakteriler: Organik bileşikleri sentezlemek için gerekli enerjiyi kükürt, demir, havadaki hidrojen ve azot gibi bileşikleri oksitleyerek sağlarlar. Oksitleme sonucu kimyasal enerji açığa çıkar. Bu enerjiyle CO2 indirgemesi yaparak besinlerini sentezler. Sentezde ışık ve klorofile ihtiyaç yoktur. Oksijen kullanılır. Madde devrinde önemlidirler. 2. Heterotrof bakteriler: Besinlerini hazır olarak dışarıdan alan bakterilerdir. iki grupta incelenir. Saprofit (Çürükçül) bakteriler: Bu bakteriler dış ortama salgıladıkları enzimler sayesinde doğadaki bitki ve hayvan artıklarını, ölülerini daha basit bileşiklere parçalarlar. Yani, saprofitler organik maddeleri inorganik maddelere çevirirler. Bu çeviri sayesinde kendileri için gerekli besin ve enerjiyi sağlarken toprağın organik madde bakımından zenginleşmesini de sağlarlar. Böyle organik bileşiklerce zengin topraklara humuslu toprak denir. Bu bakteriler glikoz, aminoasit ve vitaminieri ortamdan alırlar. Madde devrinde önemlidirler. Parazit bakteriler: Glikoz, aminoasit ve vitamin gibi önemli maddeleri üzerinde yaşadıkları canlıdan alırlar. Çünkü, parazit bakterilerin besinleri sindiren enzim sistemleri bulunmaz.turkeyarena Bu yüzden parazit bakteriler hayatlarını sürdürebilmek için sindirilmiş besinlerin bulunduğu ortamda (sindirim sistemi, kan) yaşamak zorundadırlar. Bazı parazit bakteriler, üzerinde yaşadığı konak canlıya zarar vermeden yaşayabilirler. Çünkü konak öldüğü zaman bakterinin barınacak ve beslenecek ortamı ortadan kalkar. Bu yüzden en gelişmiş parazitler; konağı öldürmeyen ve ona az zarar veren bakterilerdir. Örneğin; İnsanlar K ve B vitaminini bağırsaklarında yaşayan bakterilerden sağlarlar. Bazı parazit bakteriler ise, konak canlının ölümüne sebep olan hastalıklara yol açabilirler. Bunlara patojen bakteriler denir. Patojenlerin hastalık yapma yetenekleri; kolayca yayılabilme özelliklerine, girdikleri canlıda çoğalma hızlarına ve çıkardıkları zehrin (toksin) etki derecesine bağlıdır.