Afşin Çakıcı
Gizli Bahçe
Merhabalar sevgili okur, bugün içinizi sımsıcak yapacak bir Modern Klasik olan Gizli Bahçe'den bahsedeceğiz. Gizli Bahçe, Amerikalı yazar Frances Hodgson Burnett tarafından yazılan ve 1911'de kitap formunda yayımlanan (daha önce The American Magazine'de serileştirilmiş) çocuklar için olan roman. Ama tabii "bu çocuk romanıymış" deyip hemen kenara atmıyoruz. Unutmayın ki çocuk romanlarından yetişkinlerin çıkarması gereken bir sürü ders vardır. Kendi kendini iyileştirme pastoral hikayesi, çocuk edebiyatının bir klasiği haline geldi ve Burnett'in en iyi çalışmaları arasında sayılıyor.
Roman, zengin İngiliz ailesi ile Hindistan'da yaşayan Mary Lennox'a odaklanıyor. O, hizmetkarları tarafından şımartılmış ve sevmeyen ebeveynleri tarafından ihmal edilen bencil ve nahoş bir 10 yaşındaki kızdır. Bir kolera salgını ebeveynlerini ve hizmetçilerini öldürdüğünde Mary yetim kalır. İngiliz bir din adamının ailesiyle kısa bir süre kaldıktan sonra, dul bir amcası Archibald Craven ile büyük Yorkshire mülkü Misselthwaite Manor'da yaşamak için İngiltere'ye gönderilir. Bununla birlikte, amcası nadiren Misselthwaite'de. Mary, onu bir odaya kapatıp evi keşfetmemesini söyleyen baş hizmetçi, titiz Bayan Medlock tarafından mülke getirilir.
Mary oda hizmetçisi Martha'nın Hindistan'daki kölelerden farklı olduğunu fark etti. Ancak Martha'nın kendi ailesi hakkındaki hikayeleri, özellikle de hayvanlarla neredeyse büyülü bir yolu olan 12 yaşındaki kardeşi Dickon hakkındaki hikayeleriyle ilgileniyor. Martha, karısının ölümü üzerine amca tarafından 10 yıl önce kilitlenen merhum Craven'in duvarlı bahçesinden bahsettiğinde, Mary onu bulmaya kararlıdır. Önümüzdeki birkaç haftayı arazide dolaşıp yaşlı bahçıvan Ben Weatherstaff ile konuşarak geçiriyor. Bir gün, dostça bir soygunu takip ederken, Mary kilitli bahçeyi açabileceğini düşündüğü eski bir anahtarı keşfeder. Kısa süre sonra kapıyı bahçe duvarında bulur ve kendini gizli bahçeye sokar. Uyuyan gül çalıları ve sarmaşıklarla büyümüş olduğunu bulur (kıştır), ama yeşil sürgünler görüyor ve o bölgeyi temizlemeye ve ayıklamaya başlıyor.
Mary bahçeye yönelmeye devam ediyor. Doğa ile etkileşimi bir dönüşümü teşvik eder; daha nazik, daha düşünceli ve giden olur. Bir gün Dickon'la karşılaşır ve ona gizli bahçede yardım etmeye başlar. Mary daha sonra konakta duyduğu garip seslerin kaynağını ortaya çıkarır; onlar sözde hasta ve sakat olan 10 yaşındaki kuzeni, amcasının oğlu Colin, evine hapsedilen ve hizmetçilerdir. O ve Mary arkadaş olurlar ve Colin'nin inandığı gibi omurga deformasyonu olmadığını keşfeder. Dickon ve Mary, Colin'i bahçeyi görmeye götürür ve orada durabildiğini keşfeder. Üç çocuk bahçeyi birlikte keşfeder ve canlandırmak için tohumlar eker, dostlukları ve doğa ile etkileşimleri sayesinde daha sağlıklı ve mutlu olurlar. Amcası geri döndüğünde ve şimdi çiçek açmış olan oğluna ve eski terk edilmiş bahçesine gerçekleşen inanılmaz dönüşümü gördüğünde, ailesini ve hayattaki gençleşmiş bakışlarını kucaklar.
Çok güzel bir dönüşüm hikayesini anlatan bu roman doğanın insan ruhunun üzerindeki iyileştirme etkisinden bahseder. Mary ve Colin'nin bahçede deneyimlediği fiziksel ve ruhsal iyileşme mevsimlerde yansıtılır: Mary bahçeyi keşfettiğinde kış olur; ilkbaharda çalışmaya başlarlar ve yaz aylarında tamamen iyileşirler; Archibald Craven, oğlunu ve bahçeyi sonbaharda sağlıklı bulmaya geri döner. Birbirimizi sevelim ve sanal dünyadaki olayları bırakarak biraz da etrafımıza bakalım, doğayla iç içe olalım. Evlere kapanıp en ufak bir şeyi bile kendimize dert edinmeyi bırakmalıyız eğer bunları yapmaya devam edersek kendi hayatımızın bahçesini soldurur ve o bahçeyi öldürürüz.
Gizli Bahçe, televizyon ve sahne için uyarlandı. British Broadcasting Corporation üç popüler televizyon uyarlaması yaptı (1952, 1960 ve 1975). Önemli film versiyonları 1949 ve 1993'te (Maggie Smith, Bayan Medlock olarak) üretildi ve hikaye bir Broadway müzikali (1991-93) olarak gerçekleştirildi. Yani eski bir yapım izlemek istiyorsanız filmi de gayet güzel ve keyifli lakin illa izlenmeye gerek var mı işte orası size kalmış. İnsanı mutlu eden, istediğiniz her şeyi yapabileceğinize inandıran bir kitap Gizli Bahçe.
Alıntılar
"Göçmen olmak bir yerden başka bir yere göçmek değil; geldiğin yer de dahil, artık hiçbir yere ait olmamaktır."
"Hayatın en tuhaf yanlarından biri, kimi zaman insanların sonsuza dek yaşayacaklarından oldukça emin olmalarıdır. "
"Belki de başlangıç, güzel şeyler meydana gelinceye kadar güzel şeyler olacağını söylemektir."