Kanser Teşhisi Alındığında Takip Edilmesi Gereken ilk 10 Adım
Size ya da sevdiğiniz birine yeni teşhis konduysa, aşağıdaki adımları izleyerek kanser yolculuğuna başlarken çok büyük bir fark yaratabilirsiniz.
1. Doktorunuza bir karar vermeniz ve tedaviye başlamanız için ne kadar zamanınız olduğunu sorun.
Doğal içgüdümüz, hemen harekete geçmek, bir şeyler yapmak ve hemen yapmaktır. Bu bazen gereklidir, ancak çoğu zaman gerekli olmayabilir. Teşhis konduktan sonra daha fazla araştırma yapmak, ikinci bir görüş almak; hatta seçeneklerinizi ve isteklerinizi konuşmak için bir uzmana daha danışmaya zamanınız olacaktır.
2. Hastalığın tam teşhisini ve evresini öğrenin. Bu bilgileri bir deftere not alın.
Bunun için aşağıdaki gibi sorular sorabilirsiniz:
a. Kanserimin tam adı nedir?
b. Kanserim hangi evrede?
c. Biyobelirteç veya genetik test gibi tedavi kararlarıma yön verebilecek, hastalığım hakkında öğrenebileceğimiz başka herhangi bir şey var mı?
3. Doktor randevunuzdan önce sorularınızı ve endişelerinizi yazın.
Doktorunuza kişisel olarak sizin hakkınızda ne bilmesini istediğinizi ve tedavi seçeneklerini birlikte değerlendirirken hedeflerinizi düşünün ve bunları not alın.
4. Randevularınıza bir yakınınız ile birlikte gitmek faydalı olabilir.
Randevu sırasında dinlemek, not almak, sorular sormak ve sonrasında aldığınız bilgilerle konuşmanıza yardımcı olmak için randevularınıza bir aile ferdini ya da arkadaşınızı da getirebilirsiniz.
5. Tedavi seçenekleriniz ve bakım hedefleriniz hakkında bilgi sahibi olun.
Bu noktada aşağıdaki sorular size yardımcı olabilir:
a. Birden fazla tedavi seçeneği var mı? Varsa, farklı tedavi seçenekleri nelerdir?
b. Tedavinin hedefleri nelerdir? Kanserim tam olarak tedavi edilebilir mi yoksa bu tedaviyi başka hedefleri göz önünde bulundurarak mı yapıyoruz?
6. Size uygulanan herhangi bir tedavinin risklerini ve faydalarını sorun.
Bunun için aşağıdaki soruları sorabilirsiniz:
a. Bu tedavinin benim kanser türümde ne kadar başarılı olduğu gösterildi?
b. Tedavinin olası yan etkileri nelerdir ve bunlar nasıl önlenir veya yönetilir?
c. Tedavi nasıl uygulanacak?
d. Tedavi ne sıklıkla uygulanacak?
e. Sigortam, tedavi ve geri kalan tüm bakım masraflarının ne kadarını karşılayacak?
7. İkinci bir görüş alın.
Her hastanın ikinci hatta üçüncü bir görüş alma hakkı vardır ve doktorunuz bunu yapma isteğinizi desteklemelidir. Çoğu zaman insanlar, tüm bakım seçeneklerini keşfetmek ve bilmeleri gereken yeni bir alternatif olup olmadığını görmek için farklı bir uzmandan ikinci görüş almaktadır.
8. Size uygun bir klinik araştırmanın olup olmadığını sorun.
Birçok kişi, klinik bir araştırmanın tanı noktasında araştırılabileceğinin ve erken dönemde olası bir tedavi seçeneği olabileceğinin farkında değildir.
9. Sigorta kapsamınızı öğrenmek için zaman ayırın.
Çoğu insan genellikle ciddi bir sağlık sorunuyla uğraşmak zorunda kalana kadar sigorta kapsamının ne kadar iyi olduğunu gerçekten bilmediğini söylüyor. Doktor ve hastane faturalarınızın, ameliyat, kanser tedavisi, diğer ilaçların ve destekleyici bakımın ne kadarının sigorta planınız kapsamında karşılanacağını öğrenmenize yardımcı olabilecek bir uzman olup olmadığını sorun.
10. Duygusal ve sosyal anlamda hissettiğiniz sıkıntılar hakkında biriyle konuşun.
Bir kanser teşhisi almanın depresyon, endişe, korku ya da kafa karışıklığı gibi birçok kişisel sorunu ortaya çıkarabileceğini farkında olun. Bu duyguları hissetmeniz normaldir ve kanser teşhisi konan birçok kişi tarafından deneyimlenmektedir. Bu noktada bir uzmana danışmak endişelerinizi gidermeye yardımcı olabilir.
Referans:
1. https://www.cancersupportcommunity.org/blog/2015/12/10-things-you-should-do-if-you-are-diagnosed (Son erişim tarihi: 01.03.2021)