Çinli düşünür Xunzi'nin siyaset felsefesine göre düzenin kurulması ve korunmasında ritüelin ve yasanın yeri
Abstract
Xunzi, Çin'de Savaşan Devletler döneminin (MÖ 480/ 403- 222) son zamanlarında yaşamış bir düşünürdür. Düşünürün yaşamı hakkında bilgi veren kaynaklar sınırlıdır. Fikirlerinin bir araya getirildiği, kendi adını taşıyan Xunzi adında bir eser bulunmaktadır. Bu eser tarih boyunca farklı araştırmacılar tarafından neşredilmiştir ve günümüze ulaşan nüshası Tang Hanedanlığı (MS 618- 907) döneminde derlenmiştir. Xunzi 'İnsan Doğası Kötüdür' teorisi ile tanınmaktadır. Ancak insan doğası hakkındaki teorileri Xunzi'nın düşünce sisteminin sadece bir kısmını temsil etmektedir. Düşünür yaşadığı dönemin toplumsal ve politik hayatının sorunlarına çözümler aramıştır. Bu sorunlara çözüm arayışı içerisinde oluşturduğu 'yönetim teorisi' onun asıl düşünce sistemini oluşturmaktadır. Bu sistem 'ritüeller' ve 'yasa'nın birlikte işlediği bir yönetim sistemidir. Bu çalışma da düşünürün kurduğu bu sistemin doğru anlaşılması için bir bakış açısı sunmaktadır. Çalışmada, Xunzi'nın ritüeller düşüncesinin nasıl bir karakterde olduğu açıklanmıştır ve ritüellerin temeli ile amacı araştırılmıştır. Ritüel sisteminin 'nesnelleşen' bir yapıya dönüşmesi üzerinde durulmuştur. Yasa düşüncesinin aydınlatılması için ritüeller ve yasa arasındaki ilişki açıklanmıştır ve düşünürün yasaların niteliği hakkındaki görüşleri incelenmiştir. Düşünürün siyaset sisteminde yasaya verdiği önem; insan, ritüeller ve yasa arasındaki ilişkinin incelenmesi ile açıklığa kavuşturulmuştur. Bu araştırmalar neticesinde Xunzi düşüncesinde ahlak dışarıdan mı gelir, düşünürün yasa anlayışı nasıl bir karakterdedir ve düşünür insana/yöneticiye sınırsız yetki vermekte midir sorularına cevap aranmıştır.