Tıp Sözlüğü
Ast
AST Testi Niçin Gereklidir? Ast testi karaciğerde oluşan hasarını saptamak veya karaciğer ile ilgili bir hastalığın teşhisini koymaya yardımcı olmak için yapılır. AST testi Ne Zaman Yaptırılır? Karaciğer ile ilgili bir probleminiz olduğunda veya doktorunuz karaciğeri bozukluğu ile ilgili bir belirtiye rastladığında sizden bu testi yaptırmanızı ister. AST testi için Gerekli Numune Nedir? Kol damarından alınan bir kan örneği ile test için yeterlidir. Bu Test için Önceden Hazırlık Yapmak Gerekir mi? Test için önceden bir hazırlık yapmanız gerekmemektedir. 1. AST artışına karaciğer problemleri dışında başka hangi türlü hastalıklar neden olur? Kalp ve iskelet kası gibi diğer organları kötü etkileyen diğer hastalıklar da AST’nin yükselmesine sebep olabilir. Aşırı ve zorlu egzersizler, kas hasarı veya akut pankreatit ve kalp atakları gibi hastalıklarda da AST’de hafif -orta derecede artışlar gözlemlenir. 2. Karaciğerde oluşan hasarın sebebine belirlemeye yönelik ve hasarın tespitine yardımcı olmak için başka hangi testlere ihtiyaç vardır? Detaylı bir fizik muayene ve hastanın tıbbi özgeçmişinin derinlemesine değerlendirilmesinden sonra karaciğer hasarında şüphelenen nedene bağlı olarak başka gözetim testleri yapılabilir. Bu testler aşağıdaki gibidir; -Hepatit A, B ve C testleri - Karaciğerin ilaçlara ve karaciğere toksik maddelere maruziyeti ( Kötü etkisi olan ilaçların Test edilerek bulunması ve Doz aşımı Testinin Aciliyeti ) -Etanol Seviyesi - Wilson hastalığının araştırılması için bakır ve seruloplazmin testleri - Kalıtsal hemokromatoz için demir testleri ve genetik testler - Bir parça karaciğer biyopsisi Test sonucu ne anlama gelir? Normal koşullarda kanda bulunan AST seviyesi düşük düzeydedir. Aşırı yüksek AST düzeylerinin (normal üst sınırın 10 mislinden daha fazla) sebebi genellikle akut hepatite olmaktadır. Bu durum sıklıkla bir virus enfeksiyonuna bağlıdır. Akut hepatitte AST seviyeleri genel koşullarda ortalama 1-2 ay yüksek seviyelerde izlemekte normale dönmesi ise ortalama olarak 3-6 aylık bir dilim içinde gerçekleşmektedir. Karaciğerin alınan İlaçlar ile etkileşimi ve karaciğerin toksik maddelere maruz kalması sonucu ve karaciğere gelen kan akımında azalmaya neden olan (iskemi) hastalıklarda AST düzeyleri çok açık bir şekilde gözlemlenebilecek seviyede yükselebilmektedir. Kronik hepatitte, AST düzeyleri genel olarak çok yüksek olmayıp normal seviyenin üst sırının 3 katına kadar çıkabilmektedir. AST seviyeleri sıklıkla normal ve hafifçe artmış seviyeleri arasında gidip geldiğinden AST seyrini belirlemek için doktorlar genel olarak sürekli AST testi isteyecektir. En çok kullanılan durumlar ise ; Özellikle safra kanalları tıkanmışsa, sirozda ve bazı karaciğer kanserleride ki gibi bazı karaciğer hastalıklarında da bu çeşit olumlu artışlar gözlemlenir. Kalp kriz geçiren kişilerde oluşan kas hasarından sonra da ALT'ye göre çok fazla seviyede AST' değerlerinin de yükseldiği gözlemlenir. Karaciğer rahatsızlıkları çeşitlerinin çoğunda ALT düzeyi AST’ye oranla daha yüksek olmaktadır. Bu hastalıklarda AST/ALT oranı düşecektir. Ancak AST/ALT oranının farklılaşmasında birkaç istisna mevcuttur. Alkolik hepatitte, sirozda, akut hepatitin ilk bir kaç günü içinde veya safra kanalı hasarında AST/ALT oranı çoğunlukla yükselmektedir. AST testi genel olarak ALT testiyle beraber veya bir karaciğer panelinin bileşen testi olarak istenmektedir. AST testi diğer karaciğer testleriyle sıkı bir bağ içindedir ve onlarla birlikte anlamlandırılır. Karaciğer paneli testini de inceleyerek AST testi sonuçlarıyla alakalı daha detaylı bir bilgiye ulaşılabilir.