Bağırsak alışkanlığı kişiden kişiye değişir. Bazı insanlar günde bir veya birkaç kez gidebilir, bazıları ise sadece ikinci veya üçüncü günde bir gidebilir. Ancak haftada en az üç defa, günde üç defadan fazla olmamak kaydıyla, dışkılama alışkanlığınızın normal olduğu kabul edilmektedir. Bu sadece bağırsak hareketlerinin sıklığı ile ilgili değildir. Dışkı miktarı, dışkının kıvamı ve dışkıyı geçme kolaylığı, normal bir bağırsak alışkanlığı olarak kabul edilebilecek olandan ishal ve kabızlık gibi anormallikleri belirleyebilen diğer faktörlerdir.
Bağırsak Alışkanlığında Mevsimsel Değişiklikler
Yıl boyunca bağırsak alışkanlığında hafif bir değişiklik olabilir. Hatta günler, haftalar ve aylar içinde değişebilir. Sorun her zaman vücudun bağırsak alışkanlığını düzenlemesinde değildir. Çoğu zaman, kabız olmayan bir kişide aniden ortaya çıkan kabızlık, bir beslenme ve/veya yaşam tarzı sorunudur. Yetersiz diyet lifi ve yetersiz sıvı alımı, birçok insanda kabızlığa katkıda bulunan iki ana faktördür.
Mevsimsel kabızlık, bağırsak alışkanlığının yılın belirli dönemlerinde anormal hale geldiği anlamına gelir. Bu kriterlerden bir veya daha fazlasını karşılayacaktır:
- Haftada üç defadan az dışkılama.
- Dışkıyı geçmek için zorluk (zorlanma) yaşamak.
- Tutarlılığı zor olan dışkı.
Mevsimsel kabızlık tıbbi bir teşhis değildir. Sadece büyük ölçüde bir diyet ve yaşam tarzı sorunu olan yılın zamanına bağlı kabızlıktır. Bununla birlikte, bazen soğuk ve sıcak gibi çevresel faktörlerle bile ilişkilendirilebilir.
Mevsimsel Kabızlığın Nedenleri
Mevsimsel değişikliklerle ilgili olabilecek veya olabilecek bir dizi kabızlık nedeni vardır . Kabızlığın mevsimsel bir faktörden mi kaynaklandığını veya kötüleştirdiğini mi yoksa sadece belirli bir mevsimle mi ilişkili olduğunu, ancak başka bir faktörden mi kaynaklandığını belirlemek önemlidir.
alerjiler
Alerjik rinit gibi bazı alerjik durumlar mevsimseldir. Bu durum bağırsak alışkanlığını doğrudan etkilemese de bu durum için kullanılan ilaçlar yan etki olarak kabızlığa neden olabilir. Eski nesil antihistaminikler kabızlık ile ilişkilendirilmiştir, ancak bu daha yeni ilaçlarda daha az yaygındır. Alerjik astım gibi durumlar için kullanılan belirli inhale kortikosteroidler, nispeten nadir bir yan etki olmasına rağmen bazen kabızlığa neden olabilir.
sıvılar
Sıvı alımı, normal bağırsak alışkanlığında bir diğer önemli faktördür. Dışkının yumuşak kalmasını sağlamak için yeterli sıvı alımı önemlidir, bu da bağırsaklarda daha hızlı hareket etmesini ve bağırsak hareketi sırasında kolayca dışarı çıkmasını sağlar. Yetersiz sıvı alımı veya yaz ve sıcak hava dalgaları gibi yeterli ikame olmadan aşırı sıvı kaybı bu nedenle belirli zamanlarda kabızlığa neden olabilir. Ayrıca, suyu kola, kahve veya alkol gibi diğer içeceklerle değiştirmek su kaybını hızlandırabilir.
GıdalarBirçok gıda, düzenli bağırsakların sağlanmasında farklı roller oynar. Diyet lifi , bu tür ana bileşenlerden biridir ve esas olarak meyve, sebze, tahıl ve belirli tahıllardan elde edilir. Yeterli lif içermeyen diyet değişiklikleri nihayetinde kabızlığa katkıda bulunacaktır. Diyetteki değişiklik, zaman zaman belirli gıdaların mevsimsel mevcudiyeti ile ilgili olabilir. Bazen yılın belirli zamanlarıyla ilişkilendirilen şenlikler, insanların sağlıklı beslenmeyi bırakmasına neden olur.
Aktivite
Bağırsak hareketliliği , bir gün içindeki fiziksel aktivitenin derecesi ile yakından bağlantılıdır. Bu nedenle hareketsiz olan kişilerin kabız olma riski daha yüksektir. Fiziksel aktivite seviyeleri de mevsimlere göre değişir. Birçok insan yaz aylarında, daha uzun gündüz saatleri ve daha sıcak ortam ile kış aylarında olduğundan daha aktiftir. Bu nedenle, değişen fiziksel aktivite seviyeleri nedeniyle yılın belirli dönemlerinde bağırsak alışkanlığı değişebilir.
diüretikler
Diüretikler, esas olarak hipertansiyon (yüksek tansiyon) ve kalp yetmezliği gibi durumlar için kullanılan su kaybına neden olan ilaçlardır. Bununla birlikte, belirli yiyecek ve içecekleri de içerebilir. Kafein ve alkolün bu tür iki madde olduğu bilinmektedir. Kafein kahve, çay, kola ve çikolatalarda yaygın olarak bulunur. Bu maddelerin yeterli rehidrasyon olmadan tüketilmesi kabızlığa katkıda bulunabilir. Bu içeceklerin bazıları belirli mevsimlerde daha fazla miktarda tüketilebilir.
İlaç tedavisi
Yukarıda tartışılan eski nesil antihistaminikler, kortikosteroidler ve diüretiklerin yanı sıra bir dizi başka ilaç da kabızlığa katkıda bulunabilir. Bunlar arasında en dikkat çekeni narkotik ağrı kesicilerdir. Bu ilaçların mevsimsel kullanımı, tedavi etmek için kullanıldığı koşulların mevsimsel olarak ağırlaşmasıyla bağlantılı olabilir. Örneğin, kışın kötüleşen artrit için ağrı kesiciler veya kışın yüksek tansiyon için ek hipertansif ilaçlar kullanmak.
Kış Kabızlığı
Kış aylarında ortaya çıkan kabızlık birçok nedenden dolayı ortaya çıkabilir. Yukarıda tartışılan iyatrojenik (ilaç kaynaklı) nedenlerin yanı sıra, rol oynayan başka diyet, yaşam tarzı ve çevresel faktörler de vardır.
- Kahve gibi kafeinli içeceklerin daha fazla tüketilmesi.
- Mevsimsel duygudurum bozukluğu (SAD) ile ilişkili kabızlık
- Kış aylarında daha düşük fiziksel aktivite seviyeleri.
- Kış tatillerinde alkol tüketimi (kuzey yarım kürede yıl sonu şenlikleri).
- Soğuk nedeniyle tuvalet ziyaretlerinden kaçınmak için bağırsak hareketlerini kısıtlamak.
- Taze meyve ve sebzeler gibi yüksek lifli gıdaların mevsimsel mevcudiyeti dünyanın belirli bölgelerinde bir faktör olabilir.
Şimdi Çevrimiçi Bir Doktora Sorun!
Yaz Kabızlığı
Yaz aylarında kabızlık genellikle yılın bu zamanı ile ilişkili belirli beslenme, yaşam tarzı ve çevresel faktörlerin bir sonucudur. İyatrojenik nedenlerin yanı sıra, bu faktörler şunları içerebilir:
- Sıcak havalarda kola ve bazı alkollü içeceklerin daha fazla alınması.
- Artan terleme ve artan fiziksel aktivite nedeniyle aşırı sıvı kaybı.
- İnsanlar yaz aylarında daha fazla seyahat ettiğinden tanıdık bir tuvaletten uzak olmak.
- Su alımını kola, alkol ve diğer diüretiklerle değiştirmek.
- İnsanlar daha açıklayıcı olabilecek yaz modasına uyum sağlamaya çalıştıkça daha az gıda alımı.
Tedavi ve Çözümler
Hafif ila orta derecede kabızlık, ilaçsız olarak oldukça kolay bir şekilde tedavi edilebilir. Basit önlemler şunları içerir:
- Artan su alımı – günde 2 ila 2,5 litre veya günde en az sekiz 8 oz bardak su içmek.
- Özellikle aşırı terlerken veya şiddetli egzersiz yaparken oral rehidrasyon solüsyonları ile rehidrasyon .
- Havadan bağımsız olarak özel egzersiz süresi ile yıl boyunca aktif kalmak. Kış aylarında iç mekan aktiviteleri tercih edilebilir.
- Kafeinli içecek ve alkol alımını azaltmak, özellikle mevsimsel şenlikler sırasında tekrar tekrar alkole aşırı düşkünlük.
- Mevcut gıdaların mevsimsel farklılıklarına rağmen, yıl boyunca sabit bir lif alımını sürdürmek. Gerekirse bir lif takviyesi kullanın.
Şiddetli kabızlık veya dışkı sıkışması gibi komplikasyonların ortaya çıktığı durumlarda bir doktor tarafından tıbbi olarak tedavi edilmesi gerekir.