DSÖ Başkanı, Covid-19 aşı dağıtımındaki adaletsizlikten yakınıyor
"Yapılan yeni bir analizde düşük gelirli ülkelerde yaşayanların sadece %1'inin en az bir doz Covid-19 aşısı alabildiğini gösteriyorken, tıbbi haber sitesi STAT'da Salı günü yayınlanan bir raporda, ABD eyaletlerinin ise yerel talebin azalmasıyla çöpe gidecek son kullanma tarihi yaklaşan hayat kurtaran milyonlarca kullanılmamış aşının ellerinde kaldığını gösteriyor."
Yazar: Brett Wilkins
Çeviren: Hilal Paşaoğlu
“Hepimiz güvende olana kadar hiçbirimiz güvende değiliz. Bu pandemideki trajedi, aşılar daha adil bir şekilde paylaştırılmış olsaydı şimdiye kadar kontrol altına alınmış olabilirdi.’’
Yapılan yeni bir analizde düşük gelirli ülkelerde yaşayanların sadece %1'inin en az bir doz Covid-19 aşısı alabildiğini gösteriyorken, tıbbi haber sitesi STAT'da Salı günü yayınlanan bir raporda, ABD eyaletlerinin ise yerel talebin azalmasıyla çöpe gidecek son kullanma tarihi yaklaşan hayat kurtaran milyonlarca kullanılmamış aşının ellerinde kaldığını gösteriyor.
Rapora göre, çok sayıda eyaletteki sağlık bakanlıkları birçok kez federal hükümetten fazla aşı stoklarının ihtiyaç duyulan diğer ülkelere yeniden dağıtılmasını talep ettiler, çünkü birçok ülke üçüncü bir salgın dalgasına maruz kalıyor. Ancak STAT, federal yetkililerin devletlerin yasal ve lojistik gerekçelerle taleplerini reddettiklerini bildirdi.
Covid-19 aşı dağıtım tahrikine liderlik eden emekli Arkansas Hava Ulusal Muhafız Albayı Robert Ator, STAT'a konuştu,"Bu işin içinde boğuluyoruz." diyerek şöyle devam etti: "Biraz saçma sapan bir hal almaya başladı ve süreci iyi yönettiğimizden emin olmak istiyoruz."
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) verilerine göre ABD temin ettiklerinden 52,36 milyon daha az Covid-19 aşı dozu kullandı. Kaiser Aile Vakfı'nın evrensel sağlık yöneticisi Jennifer Kates STAT'a yaptığı açıklamada, bekletilenler, israf olanlar ve henüz uygulanmamış ikinci dozlar hesaptan çıkarıldıktan sonra bile devletin elinde şu anda en makul tahminle yaklaşık 26 milyon kullanılmayan doz kalır, dedi.
‘’Bu işin içinde boğuluyoruz. Biraz saçma sapan bir hal almaya başladı ve süreci iyi yönettiğimizden emin olmak istiyoruz.’’
Robert Ator, Arkansas sağlık görevlisi
Aşı israfı ayrıcalıklı ülkeler arasında yeni bir trend!
Kanada aşıların son kullanma tarihlerinin geçmesine göz yumdu
İsrail’in elinde birkaçgün içinde son kullanma tarihi bitmek üzere olan 1 milyon doz var
Şimdi de ABD’nin elinde milyonlarca son kullanma tarihi yaklaşan Covid-19 aşı dozu kaldı!
Bu dozların çoğunun Ağustos ayında son kullanma tarihi dolacak. Devlet ve Bölgesel Sağlık Yetkilileri Birliği derneğinin başkanı Marcus Plescia, STAT'a, yaptığı açıklamada, kullanılmayan aşıların çok olmasının sorumlusunun azalan talep olduğunu söyledi.
Plescia, "Talebin bütün devletlerde azaldığını görüyoruz." dedi. "Connecticut onlarınkine ihtiyaç duymazsa, Alabama'ya gidebilir gibi bir şey değil. Talep yok işte."
STAT'ye göre:
Bu arada, federal düzeyde aşı stokları artmaya devam etmektedir. ABD toplam 1,41 milyar doz satın aldı ve şu ana kadar ülke çapında yaklaşık 390 milyon doz dağıttı. Yaşam bilimleri analizi firması Airfinity'ye göre, 2021 yılının Temmuz ayından yılsonuna kadar 562 milyon daha Moderna, Pfizer ve Johnson & Johnson aşısının ABD'ye gelmesi bekleniyor.
Covid-19 hakkında sıklıkla aşı karşıtı kişiler tarafından yayılan ve Cumhuriyetçi politikacılar ve sağcı uzmanlar tarafından sosyal medyada ve muhafazakâr görüşlü haber kuruluşları ve web sitelerinde yayılan yanlış bilgiler, ABD’de aşıya karşı tereddütü artırıyor ve aşı talebini düşürüyor. Geçtiğimiz hafta, CDC Direktörü Rochelle Walensky "Bu, aşılanmamış insanların bir salgını haline geliyor." dedi. Covid-19'a yönelik yeni hastaneye yatışların %97'sinin, aşısını yapmamış insanların olduğunu belirtti.
Eyaletler son kullanma tarihi yaklaşan milyonlarca kullanılmamış aşı dozuyla uğraşırken, Biden yönetimi de elinde olan on milyonlarca aşıyı çaresizce bekleyen dünya ile paylaşma vaadini yerine getirmiyor, tenezzül bile etmiyor.
Geçen ay Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, "ABD'nin dünya için bir aşı cephanesi olacağını" ve Başkan Joe Biden'ın "Haziran ayı sonuna kadar tahsis edilmesi için 80 milyon doz vaat ettiği" bildirildi.
Beyaz Saray’dan gelen bildiriye göre, dozların %75'inin Gavi, Aşı İttifakı, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve Salgın Hazırlık Yenilikleri Koalisyonu (CEPI) tarafından ortaklaşa yürütülen küresel girişim olan COVAX aracılığıyla paylaşılırken kalan %25'i "dünya çapındaki dalgalanmalara yardımcı olmak amacıyla ayrılacak."
Ancak ABD Haziran ayı sonuna kadar 10 alıcı ülkeye 24 milyondan az doz gönderdi ve Salı günü Kamu vatandaşı ilaçlara erişim uzmanı Zain Rizvi, yönetimin söz verilen 80 milyon dozun yalnızca yarısını Temmuz ortasına kadar teslim ettiğini söyledi.
“BidenYönetimi, salgınla mücadele eden ülkelere Haziran ayı sonuna kadar 80 milyon doz aşı göndermeyi taahhüt etti. Temmuz ortasına kadar bu miktarın yarısını teslim etti.''
Ayrıca Biden yönetimi geçtiğimiz ay, bir sonraki yıl 100'den fazla ülkeye 500 milyon doz Pfizer-BioNTech Covid-19 aşısı alıp bağışlamayı da taahhüt etti. Oxfam America'nın aşı lideri Niko Lusiani bunu "cesaret verici" ama "dünyanın dört bir yanındaki ihtiyaca kıyasla hâlâ okyanusta bir damla" olarak nitelendirdi.
Kaiser Aile Vakfı (KFF) tarafından Çarşamba günü yayınlanan bir analizde, yüksek gelirli ülkelerde bulunanların %51'i en az bir doz Covid-19 aşısı olurken, düşük gelirli ülkelerde bulunanların sadece %1'ine bu dozun yapıldığı ortaya kondu.
Tokyo'da düzenlenen 138. Uluslararası Olimpiyat Komitesi Toplantısı'nda Çarşamba günü konuşan Genel Müdür Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, "oksijen dâhil olmak üzere aşı, test ve tedavileri paylaşmadaki küresel başarısızlık iki pistli bir salgını körüklediğini, zenginler açılırken fakirler eve hapsoluyor" dedi.
Tedros, "Bu tutarsızlık ne kadar uzun sürerse pandemi de o kadar uzun sürecek ve dolayısıyla sosyal ve ekonomik kriz da o kadar uzun sürecek." dedi. "Bana sık sık pandeminin ne zaman sona ereceği sorulur. Cevabım da aynı derecede basit: Dünya sona erdirmeyi seçtiğinde, pandemi sona erecektir. Bulaşmayı engelleyecek ve hayat kurtaracak araçlara sahibiz. Ortak hedefimiz önümüzdeki yılın ortasına kadar her ülkenin nüfusunun %70'ini aşılamak olmalıdır" diye konuştu.
Tedros dedi ki; "Şu anda dünya çapında üç buçuk milyardan fazla aşı dozu uygulandı ve her dört kişide birden fazlası en az bir aşı dozu aldı. Görünüşte, bu iyi bir haber gibi. Ama korkunç bir haksızlığı ardında gizliyor. Aşıların %75'i sadece 10 ülkede uygulanmaktadır. Düşük gelirli ülkelerde insanların sadece %1'i en az bir doz alırken, yüksek gelirli ülkelerde bu oran yarıdan daha fazladır."
DSÖ Başkanı: "En zengin ülkelerden bazıları şu anda nüfusları için üçüncü destekleyici aşılardan bahsediyor, dünyanın geri kalanındaki sağlık çalışanları, yaşlılar ve diğer savunmasız toplumlar aşı olmadan gitmeye devam ediyor." Dedi. "Bu sadece ahlaki açıdan kötü değil; aynı zamanda epidemiyolojik ve ekonomik olarak da kendi kendini tüketiyor. "
Tedros: "Şu anda böyle bir yıkıma yol açan Delta varyantından daha da tehlikeli olacak daha fazla varyantın ortaya çıkma olasılığını gündeme getirdi. Ve ne kadar çok çeşit olursa, aşılardan kaçan birinin bizi en başa geri götürme olasılığı o kadar yüksek olur."
Kaynak: CommonDreams