Hayvan Deneyleri, insan dışı hayvanlar üzerinde yapılan uygulamalardır.
Viviseksiyon (vivisection-dirikesim) olarak adlandırılır.
Bu testler, üniversiteler, tıp okulları, ilaç firmaları, çiftlikler ve ticari deney laboratuvarlarında yapılır ve deney konuları genellikle biyoloji, davranış bilimleri, genetik, biyomedikal araştırmalar, toksikoloji testleri ve kozmetiklerdir. Hayvanlar ayrıca eğitim, savunma alanları ve üretmede de kullanılmaktadırlar.
Her yıl dünyada 50-100 milyon arası hayvan deneylerde kullanılmaktadır ve ülkesine göre üzerinde deney yapılan hayvanların büyük bir kısmı deneyin ardından ötenaziyle öldürülmektedir. Deney için kullanılan bu hayvanların bir kısmı deney hayvanı üretimi yapan firmalardan sağlanmaktayken, bir kısmı vahşi yaşamda yakalanmakta bir kısmı da hayvan satış yerleri ve arttırmalardan alınmaktadırlar.
Charles River Laboratories gibi deney laboratuvarları için her türlü hayvanı sağlayan büyük şirketler, talepleri karşılamak amacıyla isteğe göre genetiği bozulmuş hayvanlar üretirler. Örneğin, bazı hastalık nöbetleri geçirebilecek, bazı kanser türlerine yakalanacak, diabetli, anemik, bağışıklık tepkisi olmayan hayvanlar… Genetiğiyle oynanan bu deney hayvanlarının maliyetleri binlerce dolar olduğundan, bunları kullanan laboratuvarlar çoğunlukla hayvan barınakları ya da sahipsiz hayvanların tutulduğu merkezlere başvuruluyor, veya “bedavaya ev” ilanları vererek evlerden toplanıyor. Böylelikle laboratuvar hayvanlarının ciddi bir bölümü, hayvan tacirlerinin eline düşen ev hayvanlarından oluşuyor.
ABD Kongresi Teknoloji Değerlendirme Dairesi (OTA)’ne göre; ABD’de her yıl 10-100 milyon arası hayvan biyomedikal araştırmalarda kullanılıyor. Bu rakamın 65 binini köpekler oluşturuyor. ABD’de hayvanların deneylerde kullanımı Tarım Bakanlığı tarafından uygulanan “Hayvan Refahı Yasası”yla kurala bağlanıyor ve kullanılan hayvan sayısının rapor edilmesi şart koşuluyor. Fakat mevcut yasa sıçan ve fareleri kapsamadığından, rapor etme şartı deney hayvanlarının %90′ını oluşturan bu hayvanlar için uygulanmıyor. Ayrıca, federal rapor etme şartları kuş, sürüngen, amfibian ve tarımsal araştırmalarda kullanılan at ve çiftlik hayvanlarını da kapsamadığından, OTA’nın verdiği yıllık rakam gerçekte kullanılan hayvan sayısını yansıtmıyor.
Deney için üretilen ama yaş, cinsiyet ve genel sağlık durumları bazı şartlara uymadığından kullanılmayarak ıskartaya alınan hayvan oranı ise %50 olarak tahmin ediliyor.