Oniki parmak bağırsağı nedir, nerededir? Oniki parmak bağırsağının yapısı, görevleri, ne işe yarar, özellikleri hakkında bilgi.
Oniki Parmak Bağırsağı
Oniki Parmak Bağırsağı; ince bağırsağın ilk bölümüdür. Midede kısmen sindirilerek oniki parmak bağırsağına geçen besinlerin emilim süreci burada başlar. Yaklaşık 23-28 cm uzunluğunda olan oniki parmak bağırsağı, ince bağırsağın en kısa bölümüdür. Karaciğerin arkasında, açık ucu sol yukarı bakan kaba bir at nalı biçimindedir. Anatomik ve işlevsel olarak üst, inen, yatay ve çıkan oniki parmak bağırsağı olmak üzere dört bölümde incelenir.
Mide kapısından çıkarak oniki parmak bağırsağının üst bölümüne geçen besin ve mide salgılarından oluşan sıvı karışım, oniki parmak bağırsağının duvarındaki salgı bezlerinden pankreas uyarıcı hormonun salgılanmasını uyarır. Pankreas ve safra kesesinden gelen kanallar oniki parmak bağırsağının inen bölümüne açılarak mide salgılarındaki asidi nötrleştiren bikarbonatın, sindirim sürecini ilerleten pankreas enzimlerinin ve yağı sıvı asıltı biçimine sokan safra asitlerinin buraya dökülmesini sağlar. Besinlerin, özellikle demir ve kalsiyumun emilimi, besinler ince bağırsağın sonraki bölümü jejunuma geçmeden önce, oniki parmak bağırsağının son iki bölümünün mukoza zarında başlar.
Özellikle üst bölümü başta olmak üzere oniki parmak bağırsağının sürekli olarak mide asidinin etkisi altında kalması, bağırsağın bu bölümünü özellikle ülserlere duyarlı hale getirir. İnce bağırsağın bu bölümünü etkileyen en yaygın sağlık sorununu ülserler oluşturur. Oniki parmak bağırsağının kan damarları, karaciğer ve pankreas arasında yer alan yatay bölümü, bu organlar tarafından şiddetle sıkıştırılabilir; bunun sonucu ortaya çıkan ağrılı oniki parmak bağırsağı genişlemesi bulantı ve kusmanın giderilmesi için cerrahi girişim gerekli olabilir.
Kaynak – 2
Onikiparmak Bağırsağı;(Lat. Duodenum). İncebağırsağın midenin bitiş yeriyle başlayan bölgesidir. Karın boşluğunun üst ve arka bölümünde yer alır. Pankreasın çevresini bir nal biçiminde çevreler. Midenin bitişiyle başlar, uzunluğu 25 cm kadardır. Mezanteri yoktur, kısmen peritonla örtülüdür. Mideyle jejunum arasındaki bağlantıyı sağlar. Karnın ön duvarında göbekten geçen yatay bir çizginin üstünde kalır. Üç dirsek yapar. Bu dirsekler aracılığıyla onikiparmak bağırsağı “C” harfine benzer bir biçim alır.
Dirsekler dikkate alındığında onikiparmak bağırsağı başlıca dört bölüme ayrılır: Yaklaşık 5 cm uzunluğunda üst bölüm, 8-10 cm kadar olan inen bölüm, 10 cm uzunluğundaki yatay bölüm ve 2,5 cm kadar olan çıkan bölüm. Onikiparmak bağırsağının üst bölümleri biraz hareketli, alt bölümleri ise hareketsizdir. Röntgen incelemelerinde, midenin pilor kanalından hemen sonraki onikiparmak bağırsağı bölgesinin tabanının pilora bakan bir üçgen görünümünde olduğu görülür.
Bu bölgeye bulbus adı verilir. Bulbusta ülser gelişme olasılığı fazladır. Onikiparmak bağırsağının jejunuma birleştiği noktaya diyaframadan kas ve lifsel yapıda bir bağ uzanır. Bu bağa Treitz ya da Treitz fasyası adı verilir. Treiz kasından önceki sindirim kanalı kanamalarında kan, dışkı içinde sindirilmiş olarak çıkar. Bu noktadan sonraki kanamalarda ise kan sindirilmemiş olarak dışkı içinde dışarı çıkar.