"Afrika'daki AIDS hastaları, Japonya'daki radyasyona maruz bırakılsalar, mutasyonlar sayesinde iyileşirler mi?"Arkadaşlar, Sn. Muammer Kolukısa'nın bir sorusuna verdiğimiz cevabı sizlerle paylaşmak istiyorum. İyi okumalar:
Soru şu şekildeydi:
Güney Afrika'da AIDS çok yaygın biliyorsunuz. Acaba AIDS'li hastalar Japonya'daki nükleer sızıntı olan yerine gitseler, mutasyona maruz kalıp iyileşme durumları olabilir mi? Veya daha mükemmel, hiç hasta olmayan, çok çok uzun yaşamak isteyen insanlar da oraya gidip genlerinde mutasyon olsa istedikleri olabilir mi? Veya Çernobil'de radyasyona maruz kalan insanlarda bildiğiniz yapılmış bir araştırma var mı?
Evrim Ağacı olarak verdiğimiz cevap ise şu şekilde:
Sayın Muammer Kolukısa,
Bu basit sorunun, inanılmaz basit cevabını kolayca kendiniz de verebileceğinizi düşünüyorum.
İnsan genomunda 3.3 Milyar tane nükleotit vardır (http://www.ornl.gov/sci/techresources/Human_Genome/project/info.shtml). Bunların göreceli olarak az bir kısmı (~%1 kadarı) sizin bütün fonksiyonlarınızı kontrol eden işlevsel genlerden (protein sentezinden) ve geri kalan uçsuz bucaksız kısmı ise atalarımızdan kalan işlevsiz genlerden oluşmaktadır (kuyruk oluşumuyla ilgili genler, vs.).
Mutasyonlar, bu 3.3 milyar farklı gen üzerinde rastgele etkiler yaratırlar. Çünkü radyoaktif ışınlar rastlantısaldır ve sizin radyasyona maruz kalma açınıza göre bile farklı genlerinizi isabet edebilirler.
Öte yandan ihtimaller sadece 3.3 milyar gen ile sınırlı değildir. Çünkü sizin bütün hücreleriniz, bütün genomunuza sahiptir. Yani 3.3 milyarı, vücudunuzdaki tüm hücrelerin sayısıyla, yani yaklaşık 60 trilyon ile çarpmanız gerekir. Böylece ihtimal havuzu (evrensel küme) yaklaşık 190 çarpı 10 üzeri 15 gibi bir sayı olur.
Şimdi, siz bunca ihtimal arasından, spesifik olarak bir organın taşıdığı belirli hücrelerin genomundaki belirli bölgelerin mutasyondan etkilenmesini hedefliyorsunuz. Tamamen rastlantısal gelişen koşullarda ihtimal, 190 çarpı 10 üzeri 15'te birdir. Bu da "olanaksızdır."
Ancak radyoterapi gibi yöntemler, zaten bu ışınların doğru yönlendirilmesiyle kanserin ya da diğer genetik ölümcül hastalıkların önüne geçilmesini hedeflemekte ve belirli oranlarda başarılı olabilmektedir.
Fakat sizin, açıkça üzerinde kafa yormadan sorduğunuz, "Çernobil'e Japonları atsak AIDS'ten kurtulurlar mı?" tarzındaki sorunuz ne yazık ki iyi bir soru olmamakla birlikte, cevabı da ne yazık ki hayırdır.
Saygılarımızla.
Ayrıca belirtmekte fayda var ki, bir bireyin vücut (otozomal) hücrelerinde meydana gelen mutasyonlarsadece bireyin kendisini etkiler. Bir mutasyonun etkili ve Evrimsel değeri olabilmesi için, üreme hücrelerinde meydana gelmesi gerekir. Bu hatırlatma için de Sayın Emre Oral'a teşekkür ederiz.
Kaynaklar: