İlk baskısı 1968′de Portekiz’de yapıldı. Sonra Türkçe de dahil pek çok dile çevrildi.
Freire, tüm hayatı boyunca, 1997′de 76 yaşında kalp krizinden ölünceye kadar dünyanın pek çok ülkesinde çocuklara, gençlere, yetişkinlere, üniversite öğrencilerine, öğretmenlere, akademisyenlere ders verdi.
Onlara öğretti, onlardan öğrendi.
Basitçe, kapitalist eğitim sisteminin bizleri eğitmediğini ama öğüttüğünü gösterdi. “Başka bir eğitim mümkün” dedi.
Freire’nin 1987 yılında Küba’yı ziyareti sırasında Jiribilla dergisine verdiği bir söyleşiden eğitimin politikası üzerine kısa bir bölüm:
“…İnsan ne tür bir müfredatla, ne tür bir programla karşı karşıya olduğunu görünce kendi kendine nasıl bir bilgi diye sorgular ve kendi sorularını sıralar: Kimin hayrınadır bunları bilmek, ne içindir? Ben bir öğretmen olarak ne yapıyorum? Kimler için çalışıyorum? Ve hemen kendine sormalıdır yine: kimlere karşı çalışıyorum, neye karşı? Ama bu soruların yanıtları soruyu soranın politik formasyonuyla, soruyu formüle edenin politik tavrıyla çok ilgilidir.
İşte o anda benim eğitimin politikliği dediğim şey, politik olmak zorunda olan eğitimin niteliği keşfedilir. Yani tarafsız bir eğitimin asla olmadığı ve asla olmayacağı. Eğitim ister iktidarda ister karşısında olsun her zaman bir sınıfa karşılık gelen bir pratiktir. Politikası da budur…”
Öğretmen Paulo Freire’den Ezilenlerin Pedagojisi İçin 20 Temel İlke
1. Bir “sorular pedagojisi” geliştirmek gerek. Hep bir “yanıtlar pedagojisi”yle muhatabız. Öğretmenler öğrencilerin sormadığı soruları yanıtlamakla meşgul.
2. Benim okuma- yazma öğretme görüşüm a, b, c’yi öğretmenin çok ötesindedir. Çünkü okuma yazma öğrenenin içinde yaşadığı ekonomik, politik ve sosyal gerçekliğin eleştirel kavrayışını da içerir.
3. Öğretmek, öğretilenlerin bilgilerine saygıyı gerektirir.
4. Öğretmek, kelimelerin örneklerle cisimleştirilmesini gerektirir.
5. Öğretmek, öğrenenlerin varoluş özerkliğine saygıyı gerektirir.
6. Öğretmek, güven, mesleki yeterlik ve fedakarlık gerektirir.
7. Öğretmek, dinlemeyi bilmeyi gerektirir.
8. “Başka biri olması” yasaklanan ancak ‘hiç kimse’ olur.
9. Ezilenlerin Pedagojisi zamanla ezilenlerin olmayı bırakıp süreğen bir özgürlük sürecindeki insanın pedagojisine dönüşür.
10. Gerçek kelimeler, kendi içlerinde eylem ve düşünce arasında sarsılmaz bir bütünlüğe sahip olanlardır.
11. Gerçek kelimeyi söylemek dünyayı dönüştürmektir.
12. İnsanların birer birey olduklarını ve birey olarak özgür olduklarını söyleyip de bu cümleyi somut hale getirmek için hiçbir şey yapmamak ancak soytarılıktır.
13. İnsan insandır, dünya da dünya. Bu ikisi kalıcı bir ilişki içinde karşılaştıkları ölçüde insan dünyayı dönüştürürken kendi dönüşümünün getirdiği acıları da göğüsler.
14. Çalışma bir gecede okunan sayfaların sayısıyla ya da belli bir dönemde okunan kitapların hacmiyle ölçülmez. Çalışma düşüncelerin tüketildiği bir eylemlilik değildir, düşüncelerin üretildiği, tekrar tekrar üretildiği bir eylemliliktir.
15. Eğitme eylemiyle eğitilenler tarafından eğitilme eylemi arasındaki dayanışmayı reddedenler yalnızca otoriter eğitmenlerdir.
16. Hepimizin bildiği şeyler vardır. Hepimizin bilmediği şeyler vardır. Bu yüzden, hep öğreniriz.
17. Kültür burjuvazinin imtiyazlı vasfı değildir. “Cahil” olarak anılanlar gerçekte kültürlü erkekler ve kadınlardır, ancak kendilerini ifade etme hakları reddedilmiştir, bu yüzden bir “sessizlik kültürü” içinde yaşamaya tabi kılınmışlardır.
18. Okuma- yazma öğretmek kelimeleri tekrar etmeyi öğretmek değildir, kendi kelimelerini söylemeyi öğretmektir.
19. Derin ve ciddi bir bilinçlendirme uğraşındaki iktidar mücadelesiyle kültürel diyalog içerisinde bir eylemlilik olarak devrimci dönüşümü savunuyoruz.
20. Bilim ve teknoloji, devrimci bir toplumda, bireyin İNSANLAŞTIRILMASI için çabalayan sürekli bir özgürlüğün hizmetinde olmalıdır.
***
Ezilenlerin Pedogojisi
Ayrıntı Yayınları, 202 s.
Bu yazı, newalaqasaba.wordpress.com‘dan alınmıştır.
İlgili kitap için tıklayınız.