

Hayvancılıkta Antibiyotik Çıkmazı
Antibakteriyel sabun ve türevlerinin ilk kez popüler olduğu zamana ait belirgin bir hatıram var: Bu sabunlar, iyi ve kötü tüm bakterileri ellerden, ayaklardan ve mutfak gibi yerlerden temizleme vaadi ile ortaya çıkmışlardı.
Bir temizlik ürününün bu vaadi ve daha hijyenik bir dünya, kulağa çok cazip geliyor. Tüm bakterilerin kökünü kurutmak iyi bir fikir gibi görünse de, mikropsuz bir dünya, umulmadık problemleri de beraberinde getirecektir.
Mikropsuz dünyanın getirdiği sonuçları henüz görmeye başlamışken; hastalıklara ve patojenlere karşı antibiyotik kullanarak verdiğimiz savaşta, ortaya yeni bir sorun çıkmış görünüyor. Sorun, özellikle fabrika çiftçiliği ile yetiştirilmiş büyük baş hayvanlarla ilintili. Bazılarımızın bunu görmezlikten gelmesine rağmen çiftlik hayvanlarının sorunlarına ve antibiyotiklere kısa bir giriş yapacak olursak: Amerika'daki endüstriyel çiftlikler, 1946'dan beri çiftlik hayvanlarının yemlerine antibiyotik karıştırmaktadırlar. Bunu; bilimsel çalışmaların hayvanların daha hızlı büyümesini, daha çok kilo almasını ve et üreticilerinin karlarının artmasını, bu ilaçların sağladığını göstermesinden beri yapıyorlar.
Hayvanların antibiyotiklerle beslenmelerinin ilk nedeni, maliyeti düşük, yüksek kalorili ve mısıra dayanan bir diyet ile beslenmeleriydi. Ayrıca bu, çiftlik hayvanlarının çok hızlı bir şekilde kilo almaya meyilli olmalarının da nedenidir. Amerika'da kullanılan antibiyotiklerin %70'i, sağlıklı çiftlik hayvanlarının beslenmesinde kullanılmaktadır. Stres ve sağlıksız şartlarla mücadele etmelerinin yanı sıra, içeride tutulan bu hayvanların birbirlerine yakın bir şekilde kapatılmalarını da buna ekleyin. Böyle bir durumda enfeksiyonlara yatkın olmalarından dolayı, hayatta kalmak için çaresiz antibiyotik tedavilerine ihtiyaçları var. Ancak antibiyotiklerin özgürce kullanılması, sadece etik olmaktan ziyade, daha karmaşık ve kördüğüm olmuş sorunları da beraberinde getirmektedir.
New York Times'ın raporuna göre, sağlıklı hayvanlara antibiyotik uygulanması, şuan Amerikan tarımını elinde tutan büyük ve kalabalık çiftliklerde bir rutine dönüşmüş durumda. Ancak, bunun modern tıbbın büyüyen ayıbına katkıda bulunmak olduğunu söyleyen tıp uzmanları tarafından bu uygulama git gide reddediliyor.
Salmonella veya diğer mikropların dayanıklı tiplerinin yanı sıra, tehlikeli E.coli suşları da dahil antibiyotiklere dirençli bakterilerin ortaya çıkması, her yıl milyonlarca mesane enfeksiyonuna neden oluyor. Tahminlere göre, her yıl 18.000 Amerikalı, bu tür ilaçlara direnç oluşturan enfeksiyonlara yakalanarak ölüyor ve bu enfeksiyonlardan birçoğu antibiyotiklerin özgürce kullanılmasından kaynaklanıyor.
Şimdi, Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi FDA, hayvanların daha hızlı büyümesini sağlayan antibiyotiklerin çiftliklerde kullanımınıi, yeni daha sıkı ilkelerle etkili bir şekilde engellemeyi planlıyor. Ayrıca FDA, veterinerlerin insan sağlığına açık bir risk oluşturan antibiyotik kullanımının azaltılması için daha sıkı gözetimler yapmaları konusunda çağrıda bulunuyor. Tüm bu FDA hareketi, fabrika çiftliklerinin ve hayvanların sürekli olarak içeride tutulması meselesinin şiddetle eleştirildiği bir zamanda ortaya çıktı ve uzun zamandır var olan statükoya karşı bir çözüm olacaktır. Her ne kadar, hiç kimse bu sıkı düzenlemeleri beklemiyorsa da, büyükbaş hayvan üreticileri, nedense fabrika çiftlikleri ile antibiyotiklere dirençli bakteriler ve insanlarda ortaya çıkan hastalıklar arasında doğrudan bir ilişki görmüyorlar. Ayrıca, fabrika çiftliği işindeki birçokları, antibiyotik kullanımı ile ilgili sıkı kuralların, daha çok hayvan ölümüne ve nihai mamullerin fiyatlarının artmasına neden olacağı konusunda tartışıyorlar.
Bununla birlikte, Avrupa Birliği, 2006 yılında antibiyotiklerin tedavi dışı kullanımını yasakladı ve oradaki çiftçiler, büyük maliyetler olmadan buna adapte oldular. Yıllardır kanıtlanmıştır ki, bakteriler için üreme ortamı oluşturmayan doğal ve temiz bir çevrede yetiştirilen hayvanların bulunduğu çiftliklerde, hayvanlar antibiyotikle beslenen emsallerine göre gerçekte daha sağlıklılar.
Güncelleme: 05/11/2010
Kaynak: Eric Steinman, "Can We Get Antibiotics Out of the Meat Industry?", green.yahoo, çev. Kader Demirpehlivan, yaklasansaat.com, 20/10/2010.