Bu nedenle, İkinci Dünya Savaşı'nın motorlarının en iyi temsilcilerini göz önünde bulunduran motorlar tanrısı, kahramanlardan hangisinin daha karlı ve daha havalı olduğunu düşünmesini emretti. Burada pek çok görüş var, ancak motorlara tarafsız ve biraz şehvetle bakmaya çalışalım.
Savaşçı örneklerini ele alacağız, çünkü bombardıman uçağı prensip olarak hangi motorun uçacağı önemli değil. Uçuyoruz ve uçuyoruz, uçtuk, bombalar düştü, geri uçuyoruz. Savaşçılar için her şey görevler açısından biraz daha karmaşıktı.
Peki hangisi daha iyiydi: hava soğutmalı bir motor mu yoksa su soğutmalı bir motor mu?
Evet, sıvı soğutma motorunu alışkanlık suyu olarak adlandıracağız, çünkü geçen yüzyılın 30-40'larında ne tür antifrizler vardı? En iyi ihtimalle etilen glikollü su. En kötü ihtimalle, su ve tuz veya sadece su.
Vidadan!
Bu motorlar ortaya çıktığında "sıvı" ve "havalı" motorlar arasındaki çatışma başladı. Daha doğrusu, mühendisler, döner motorun silindirlerini krank mili etrafında döndürmenin durmaya değer olduğu fikrini ortaya çıkardıklarında. Ve böylece "hava yıldızı" ortaya çıktı. Oldukça normal bir motor, tuhaflıklar ve problemler yok. Ancak I.Dünya Savaşı'nın sonunda, mühendisler su soğutmalı bir araba motorunu oldukça adapte edebildiler, bu yüzden rekabet o zaman bile başladı.
Ve varlığı boyunca, sıvı soğutmalı V-motorlar ve hava soğutmalı radyal motorlar birbirleriyle rekabet etti.
Bu tip motorların her birinin avantajları ve dezavantajları vardır. Karşılaştırmak için her iki kategoriden birkaç motor alalım. En iyinin en iyisini söyleyelim.
ASh-82 ve Pratt & Whitney R-2800 Double Wasp, havacılar için oynayacak ve Rolls-Royce Merlin X, Daimler-Benz DB 605, Klimov VK-105, su değirmenleri için oynayacak.
Tabloda bir adaletsizlik var. Uzmanlar bunun neyle ilgili olduğunu hemen anlayacaklar: elbette bu ağırlık. Performans özelliklerinde "su" için, her zaman "kuru" ağırlık, yani su / antifriz olmadan verilir. Buna göre perde arkasında, yani pistte daha ağır olacaklar. % 10-12 oranında bir yerlerde, bu çok fazla.
Şimdi karşılaştıralım.
Dizayn
Yapısal olarak elbette havalandırması daha kolay. Soğutma ceketi gerekmez, radyatöre gerek yoktur, radyatörü, boruları, radyatör panjurlarını koruyan zırh yoktur.
Hava motoru daha basittir ve bu nedenle üretimi ve bakımı daha ucuzdur. Ve savaşta daha güvenilir. Hava soğutmalı motorların birkaç darbeye dayandığı ve iki veya üç silindiri kaybettiği için çalışmaya devam ettiği bilinmektedir. Ancak radyatöre bir darbe gelmesi durumunda su motoru kolayca başarısız oldu.
1: 0, hava motorları lehine.
soğutma
Genel olarak daha verimli hava. Çift yıldızlarla ilgili temel sorun, ikinci silindir sırasından ısı uzaklaştırılmasıydı. Tasarımcılar başa çıkabilseydi, her şey yolundaydı.
Uçuş sırasında uçak, silindir kafalarını soğutmak için gerekli miktarda havayı sessizce sağladı. Ve su motorunun, suyun / antifrizin kaynama noktasıyla sınırlı olan sıvı sıcaklığı şeklinde bir sınırlaması vardı. Bir hava motorunun silindir kafalarının sıcaklığı, her durumda soğutucunun sıcaklığından daha yüksektir, bu nedenle, bir hava motorunun silindir kafalarından ve bir su motorunun radyatöründen geçen aynı hacimde hava ile, radyatör alanı bir yıldızın alanından açıkça daha düşük olduğu için hava daha verimli olmuştur. Ve bir birim ısının giderilmesi, silindir kafalarından daha büyük hacimde hava gerektiriyordu.
Dahası, radyatörler zamanla tünellerde gizlendiğinde.
2: 0 hava lehine.
aerodinamik
Evet, su motorlarının burada kesinlikle bir avantajı vardı. Daha ince ve daha keskin burun, daha dar gövde - suyla çalışan uçaklar, hava ile çalışan rakiplerinden belirgin şekilde daha hızlıydı.
Hava ile çalışan bir uçağın kalın alnı, uçağın aerodinamiğine ciddi bir darbe oluşturur. Yolculuğun başlangıcında ve genel olarak Townend halkası aerodinamik icatların zirvesi olarak kabul edildi.
Ve 40'ların başında böyle bir bölünme vardı: su motorlu uçaklar daha hızlıydı, hava motorlu uçaklar daha manevra kabiliyetine sahipti.
Burada daha hafif I-16, A6M, "Rock" modellerinin gerçekten çok manevra kabiliyetine sahip makineler olduğunu belirtmek gerekir. Ancak su rakiplerine göre hızları daha düşüktü.
Buradaki en iyi örnek I-16'mızdır.
Aslında, "Wright" şirketinden "Cyclone" ile I-16, İspanya'da Bf-109B'yi kolayca yendi. Ancak Almanlar, Emil'e hız ve dikeyde avantaj sağlayan DB-600'ü alır almaz roller hemen değişti ve dünün avcısı bir oyun haline geldi.
Gerçekte, bu sadece daha güçlü bir motor nesli değildi, aynı zamanda bir aerodinamik meselesiydi. Uçaklar daha ince ve pürüzsüz hale geldi, radyatörler kanatlara ve gövdelere gömüldü ve antifriz kullanımı, ısı transferini iyileştirmeyi ve boyutu ve - daha da önemlisi - sisteme dökülmesi gereken radyatörlerin ve soğutucunun ağırlığını azaltmayı mümkün kıldı.
Yani 2: 1 hava lehine.
silâhlar
Ve burada birçok nüans var.
Su motoru, motor tabancası gibi harika bir şeyin kullanılmasına izin verdiği için gerçek hava keskin nişancıları için yaratıldı. Silah tam olarak uçağın burnuna doğrultulmuştu, sorun değil. Ayrıca, silindir bloğunun etrafına birkaç makineli tüfek yerleştirilebilir.
Bütün bunlar, minimum dağılımla çok iyi bir ikinci voleybolu verdi. Çok önemli bir nokta.
Burada hemen su perdesine bir puan vermeniz gerekiyor. 2: 2.
Ancak hava soğutmalı savaşçıların hepsinin üzgün olduğunu kim söyledi? Kesinlikle hayır!
ASh-5 motorunun iki ve üç senkronize ShVAK topu yerleştirmeyi mümkün kıldığı, La-7 ve La-82 adlı iki benzersiz savaşçının olduğu gerçeğiyle başlayalım. Evet, mühimmat yükü oldukça iyi, top başına yaklaşık 120 mermi, bu bir savaş yapmak ve herhangi bir düşman bombardıman uçağını yok etmek için çatının üzerinde yeterliydi.
Ancak Lavochkin'in savaşçıları, kuralın çok ilginç bir istisnasıdır.
Ancak diğer herkes, Almanlar, Japonlar, Amerikalılar, kanatta ve çevresinde hantal soğutma radyatörlerinin bulunmaması gerçeğinden yararlanmayı tercih etti ve kanatlara tam pil yerleştirdi.
Bu arada, yeterince artı da var. Bakımı daha kolay ... hayır, değil silâh... Sadece etrafına topların, makineli tüfeklerin ve kartuşların / mermilerin sıkışmadığı bir motor. Sırasıyla kanatta daha fazla alan var, daha fazla cephane ve daha fazla namlu işaretleyebilirsiniz.
En etkileyici ikinci turlardan birinin sahibi olan Focke-Wulf 190A-2, kanatlarında dört adet 20 mm top taşıyordu. Doğru, bir "sır" vardı. Kök (gövdeye daha yakın yerleştirilmiş) toplarda 200 mermi mermisi vardı ve uzun menzilli - sadece 55. Ama yine de etkileyici. Artı iki senkronize makineli tüfek.
Ki-84 "Hayate" üzerindeki Japonlar, kanatlı silahlar için daha az cephaneye, senkronize makineli tüfekler için sadece 150 mermi ve 350 mermiye mal oluyor.
Ama bence Amerikalılar silahların konuşlandırılması açısından en önemli başarıları elde ettiler. Sekiz adet 47 mm Browning'e sahip P-12,7 ve altı ile F4U Corsair oldukça iyi. Ayrıca namlu başına 400-440 mermilik mühimmat yükü. Gövdenin en dıştaki kanatta, yan kutu 280 mermiye indirilebilir, ancak bu gerçekten önemsizdir.
Hangisinin daha iyi olduğu hakkında uzun süre konuşabilirsiniz, iki top veya altı büyük kalibreli makineli tüfek, ancak bu ayrı bir çalışma için bir konudur. Artıları ve eksileri var. Her durumda, 3-000 mermiye karşı 300 mermi - konuşacak bir şey var.
Dolayısıyla, silahların konuşlandırılmasına ilişkin nicel terimlerle, hava motorlu savaşçılar meslektaşlarından daha kötü olmadı. Dahası, hava motorları su motorlarından daha güçlü olduğu için, buna göre en çok gemiye binmeye izin verdiler. Bu mantıklı.
Ve Yak-9'u bir 20-mm top ve bir 12,7-mm makineli tüfek ile sekiz 12,7-mm Browning bataryası olan bir Amerikan avcı uçağıyla karşılaştırırsak, kimin kazanacağını söylemek çok zor. Asu-keskin nişancı elbette sadece bir veya iki mermiye ihtiyaç duyacak, ancak orta menzilli pilotlardan bahsediyorsak ... Orada makineli tüfekler daha ilginç olacak çünkü en azından bir şey çarpacak.
Hava puanı. 3: 2.
koruma
Burada her şey tamamen farklı. Su motorunun korunması gerekiyordu. Motorun kendisini lumbagodan koruyun, radyatörü koruyun, tüm bağlantıları koruyun. Motor ceketi veya radyatördeki bir veya iki vuruş için - işte bu, geldiler. Evet, motorun aşırı ısınmadan sıkışması için biraz zaman var. Ve bölgenizde ya da paraşütle uygun bir yere ulaşmayı deneyebilirsiniz. Çok güvenilir değil, çok uygun değil.
Bir hava yıldızı basitçe bir zırh plakası gibi savunulabilir. Tabii ki, bu motorlar lumbagodan korkuyordu, ancak Focke-Wulf'ların bir çift silindir olmadan sigara içtiği, ancak uçtuğu durumlar vardı. Ve bizim "La" mız, üç devre dışı bırakılmış silindirle hava alanlarına oldukça normal bir şekilde sürünerek giderdi. İÇİNDE hikayeler bu tür birçok vaka kaydedilmiştir.
La, Thunderbolt ve Focke-Wulf'un çok iyi saldırı uçağı olmalarının nedeni budur. Bir hava motoru, küçük kalibreli uçaksavar silahlarından saklanabilir ve yolunda her şeyi taşıyabilir. Ve bombaların, daha güçlü motorların gemiye binmesine kolayca izin verildi. La-5 - 200 kg, Focke-Wulf 190 serisi F - 700 kg'a kadar ve Thunderbolt serisi D - 1135 kg'a kadar.
Şimdi bazıları İkinci Dünya Savaşı'nın en iyi saldırı uçağının su motoruyla uçtuğunu söyleyecek ve haklı olacaklar.
Ancak Il-2, saldırı uçağı olarak doğmuş bir saldırı uçağıdır. Ve yukarıda, saldırı uçağı olan savaşçılar hakkındaydı. Öncelikle koruma açısından bir fark var.
Ve koruma açısından hava soğutmalı motorlar kesinlikle önde. 4: 2.
Resim bu. Elbette bunun nedeni, 1940'ların başında ortaya çıkan çift sıralı yıldızlardır. Ve başlangıcından bu yana büyük bir adım atan su motorlarını gölgede bıraktılar.
Hava soğutmalı motorların geliştirilmesindeki ana adım, tasarımcıların ikinci silindir sırasını soğutma problemiyle başa çıktığı andı. Bunun için çok şey yapıldı: silindir sıraları, havanın silindir kafalarının etrafında daha iyi akmasını sağlamak için itildi, ısının çoğu tam olarak yağ yoluyla alındığı için yağ soğutucularının alanı artırıldı ve silindirlerin kanatçıkları artırıldı.
Yıldızları güç ve kütle açısından öne çıkaran soğutma sorununun çözümüydü. Basitti: Çift yıldız, su motoruna kıyasla daha büyük bir yer değiştirmeye sahipti. Dolayısıyla büyük güç.
Motorlarımızın spesifik gücünü 1943 seviyesinde karşılaştırırsak, ASh-82F'nin 1,95 hp / kg ve VK-105P - 2,21 hp / kg motor ağırlığı göstergesi vardı. Görünüşe göre VK-105P daha iyi. Ve onunla herhangi bir uçağın bir avantajı olmalıydı.
Ancak hem VK-105 hem de ASh-82'yi uçuran bir uçağı alıp karşılaştırırsak, uçuş performansı açısından LaGG-3'ün her bakımdan ASh-105 ile La-5'e kaybettiğini görmekten şaşırmayacağız. Ve bu, La-82'in aerodinamik olarak parlamadığını söyleyelim.
ASh-82 çift yıldızın gücü, sadece "ekstra" 500 hp pahasına uçağı çekerek tüm aerodinamik sorunları çözdü.
Elbette su motorlarının tasarımcıları pes etmeyecek ve havalandırma deliklerine yetişmeye çalıştı. İki motorun bir pervane üzerindeki bir dişli kutusu aracılığıyla çalışması için motorları eşleştirme girişimleri olmuştur. Gerçekte kimse başarılı olamadı.
Daha akıllı, birkaç silindir bloğunun bir krank mili üzerinde çalıştığı H ve X şekilli motorların projesiydi. Böyle bir motor, 24 silindirli bir canavar olan İngiliz Napier "Sabre" den geldi. Elbette "Tayfun" da onunla uçtu, ama İngilizler Bristol "Centaur" u akla getirir getirmez, "Sabre" yi güvenle unuttular.
II.Dünya Savaşı'nın en sonunda, piston çapındaki artış ve blok duvarlarının incelmesi nedeniyle artan yer değiştirme ile yeni nesil su motorları ortaya çıktı. Bu bir yandan kaynağı etkiledi, diğer yandan gerekli gücü verdi. AM-42, "Griffon", DB-603, Yumo-213 - hepsi bu konuda iyiydi, ancak savaşa geç kalmışlardı.
Pistonlu motor rekabetine son rötuşları yapmak için kariyerlerinin sonuna bakmaya değer.
Turbojet motorlar göründüğünde, pistonlu motorlar emekli olmak zorunda kaldı.
Hafif ve sportif içten yanmalı motorların etki alanı haline geldi авиацияmotorlar için gereksinimlerin olduğu yerde.
Hava motorları spor havacılığını işgal etti, ancak su motorları tamamen terk etmek zorunda kaldı. Doğru, son yıllarda dizel motorları havacılığa geri döndürme eğilimi vardı, ancak her durumda, bunlar otomobil motorları kadar havacılık motorları değil.
Özetlemek gerekirse, hava soğutmalı uçak içten yanmalı motorlarının sıvı soğutmalı muadillerinden birkaç yönden daha verimli olduğunu iddia etme sorumluluğunu alacağım.
Harika motor ASh-82'nin hem uçaklarda hem de helikopterlerde hala çalışıyor olması sadece bu ifadeyi doğruluyor.
Yani birisi farklı düşünürse, nerede konuşup oyunuzu uygun biçimde bırakacağınız yer vardır.