Otizm Belirtileri Nelerdir ?
Bu yazımızda sizlere otizm belirtileri hakkında bilgiler vermek istiyoruz.
Büyük Çocuklarda Otizm Belirtileri ve Semptomları
Çocuklar büyüdükçe, otizmin tehlike sinyalleri de daha çeşitlenmektedir.Bunun içinde otizm belirtileri hakkında bilgi sahibi olmak gerekir. Bunun birçok uyarı işareti ve belirtileri vardır ama bunlar genellikle sosyal becerilerde bozukluk, dil ve konuşma güçlükleri, sözlü olmayan iletişim zorlukları ve esnek olmayan davranışlar etrafında görülen belirtilerdir.
Otizmde Yaşanan Sosyal Zorlukların Belirtileri
Otizm belirtileri nde, temel sosyal etkileşim, Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar için zorlu bir durum olabilir. Otizm tanılı bireyler diğer insanlardan uzak ve kopuk olarak kendi dünyalarında yaşamayı tercih ederler.
- Diğer insanlara karşı veya etraflarında olup bitene kadar ilgisizdirler.
- Diğer insanlarla nasıl iletişim kurulmasını, birlikte oyun oynamayı veya arkadaş edinmeyi bilmezler.
- Kendisine dokunulmayı, elinden tutulmayı veya sarılınmasını tercih etmezler.
- “Taklit” ile ilgili oyunları ve grup oyunlarını oynamazlar. Diğerlerini taklit ederler ve oyuncakları yaratıcı bir şekilde kullanırlar.
- Kavrama yetenekleri sorunludur ve duygular hakkında konuşmakta zorlanırlar.
- Başkaları kendisi ile konuşurken onları duyuyormuş gibi görünmezler.
- Diğer çocuklarla aynı ilgi ve başarıları paylaşmazlar (resim çizmek, oyuncaklar, vb).
Otizmde Dil ve Konuşma Bozukluklarındaki Belirtiler
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar konuşmakta ve dil kullanımında zorluklar yaşamaktadırlar. Genellikle de konuşmaya geç başlarlar. Buda otizmin belirtilerinden biridir.
- Anormal bir ses tonuyla, düz bir ritim veya ezgili bir tonlamayla konuşurlar (Örneğin; her tümceyi sanki soru soruyormuş gibi bitirebilirler).
- Aynı kelimeleri veya tümceleri tekrar tekrar yinelerler.
- Sorulan bir soruya cevap vermek yerine soruyu tekrarlarlar.
- Kendilerini ifade ederken üçüncü bir şahıs adılını kullanırlar.
- Dili hatalı kullanırlar (dilbilgisi hataları, hatalı kelimeler).
- İhtiyaçları veya isteklerini paylaşırken zorluk yaşarlar.
- Basit yönergeleri, ifadeleri veya soruları anlayamazlar.
- Mecaz olarak kullanılan sözleri bile ciddiye alırlar (mizah, ironi ve alay konularında algılamaları eksiktir).
Otizmde Sözsüz iletişim Güçlüklerinin Belirtileri
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar, üstü kapalı sözsüz iletişim ve beden dilini kullanmakta zorluk yaşamaktadırlar. Bu sosyal etkileşimdeki “uzlaşmayı” bir hayli zorlaştırmaktadır.
- Göz temasından kaçınırlar.
- Bahsettiği konu ile alakasız yüz ifadeleri kullanırlar.
- Diğer insanların kullandığı yüz ifadelerini, ses tonunu ve hareketleri algılamazlar.
- Çok az hareket kullanırlar (işaret etme gibi). Soğuk ya da “robot gibi” tutumlar sergilerler.
- Görüntülere, kokulara, dokulara ve seslere alışılmadık tepkiler verirler. Özellikle yüksek sese karşı çok hassas olabilirler.
- Anormal duruş, sakarlık veya alışagelmedik hareketler (Örneğin; sessizce parmak ucunda yürümek).
Otizmde Esnek Olmamanın Belirtileri
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar çoğu zaman kısıtlı, esnek olmayan ve hatta takıntılı davranışlar sergiler, aktivitelerde bulunur ve ilgi alanlarına sahiptir.
- Katı bir rutinleri vardır (Örneğin; okula gitmek için belirli bir yolda ısrar etmek gibi).
- Çevresindeki veya programındaki değişikliklere adapte olmakta zorluk yaşarlar (Örneğin; mobilyaların yeri değiştiyse veya yatma saati her zamankinden farklı bir zamana denk gelirse sinir krizi yaşarlar).
- Oyuncaklar veya anahtarlar, lamba düğmeleri veya lastik bantlar gibi garip nesnelere karşı olağandışı bağlılıkları vardır.
- Takıntılı bir şekilde nesneleri düz bir hizada veya belirli bir sırayla düzenlerler.
- Genellikle rakamlar ve semboller olmak üzere çok dar sayılabilecek miktarda konuya ilgi gösterirler (Örneğin; haritalar, tren saatleri veya spor istatistiklerini ezberleyip, bunlar hakkında konuşmak).
- Oyuncakları belirli bir şekil ile düzenlemek, fan gibi hareket eden objeleri izlemek veya bir arabanın sadece tekeri gibi bir nesnenin tek bir kısmına odaklanmak gibi etkinliklere çok fazla zaman ayırmaktadırlar.
- Ellerini çırpmak, sallamak veya çevirmek (kendi kendini uyarıcı davranışlar olarak bilinirler) gibi aynı hareketleri veya eylemleri defalarca tekrar ederler. Bazı araştırmacılar ve uzmanlar, bu davranışların otizmli çocukları yatıştırdığına inanmaktadır.
Otizmde Stereotip (Tekrarlayıcı Hareketler) Davranışlar Nelerdir ?
- El çırpmak
- İleri – geri sallanmak
- Bir daire içinde dönmek
- Parmaklarını hafifçe birbirine vurmak
- Kafa sallamak
- Işığa bakmak
- Parmakları gözlerin önünde hareket ettirmek
- Parmak şaklatmak
- Parmak eğmek
- Kulaklara vurmak
- Kazımak
- Oyuncakları hizalamak
- Nesneleri döndürmek
- Tekerlekleri iterek gitmelerini sağlamak
- Hareketli nesneleri izlemek
- Lamba düğmelerini açıp – kapatmak
- Sesleri veya kelimeleri tekrarlamak
Unutmayalım; Otizm belirtileri hakkında bilgi sahibi olmak, erken tanı ve müdahalede büyük rol oynamaktadır.
Peki şimdi; Çocuğuma Otizm tanısı konuldu ne yapmalıyım ? sorusu aklınıza geldiyse bununla ilgili yazmış olduğumuz, yazımızı okumanızı tavsiye ederiz.