1 Eylül 2010 Çarşamba
İspanyol Edebiyatıyla Buluşma
* Winston Manrique Sabogal‘ın 28/08/2010 tarihinde El Pais kitap ekinde yayınlanan aynı adlı yazısından
Yazıda, İspanya’da yeni kitapları sonbahar döneminde çıkacak yazarlara şu iki soru sorulmuş :
1- Yeni kitabınızda neden bu konuyu seçtiniz?
2- Bu konuda yazmak için ilham ne zaman ve nasıl geldi?
Soruya cevap veren 19 yazar arasından, daha önce okuduğum, dolayısıyla yeni kitaplarını merak ettiğim iki yazarı seçtim.
Hamiş (1) : Serbest çevirileri İspanyolcam yettiği kadarıyla ben yaptım.
*Çizim Paco Roca
Manuel Rivas
Kitabın İspanyolca ismi: ‘Todo es silencio’, İngilizceye “All is silence” diye çevirebiliriz, Türkçeye ise “Sessizlik” olarak, belki..
“Ağız konuşmak için değildir. Susmak içindir.” ‘Sessizlik’ kitabım bu cümle ile başlıyor. Tütün ve viski kaçakçılığının yaygın olduğu 1960ların sonunda geçen konunun, kahramanı genç adamın ağzından çıkar bu sözler. Bu söz bir şekilde, romanın da emriyosudur/özüdür aslında. Bir gangster çırağının bilmeden, incilden bir ilahiden esinlenmesi. Bana uzun süre, hem de takıntılı bir şekilde, eşlik eden bir metin bu: ağzı var ve konuşmuyor (buraya bizdeki ‘ağzı var dili yok’ deyimi çok güzel uyuyor); gözleri var ve görmüyor; kulakları var ve duymuyor...Bu paradoks hissi daha önceki kitaplarımda da vardı, mesela ‘Los libros arden mal’ /‘Kötü Yakan Kitaplar’ ama orda daha doğrudan bir şekildeydi [2006 da bu isimle yayınlanan kitap, 2010 da İngilizce olarak “Books Burn Badly” olarak yayınlandı. Henüz Türkçe baskısı yok]. Güç ve kötülük/ahlaksızlık/bozulma, dil ve suç arasındaki göbek bağı üstüne yazmak istedim. Bir bilgi notu : tüm diğer kitaplarım gibi, bu da Galiçya dilinde yazıldı, yani orjinal ismi ‘ Todo é silencio’. Kitabın başlığının esin kaynağı Rosalia de Castro’nun bir şiiri : ‘Todo e silencio mudo... (herşey sessiz ve dilsiz)' . Hem Galiçya’da hem İspanya’da Ekim’de kitapçılarda görebilirsiniz. İspanyolcaya çevirisini Dolores Torres Paris ile birlikte yaptık.
Mario Vargas Llosa
Yazarın tam ismi, Jorge Mario Pedro Vargas Llosa. 1936 Peru doğumlu.
Kitabın İspanyolca ismi :’El sueño del celta’, İngilizceye ‘The dream of Celtic’ diye çevirebiliriz, Türkçeye ise “Kelt Rüyası” olarak, belki..
Bu karakteri ne zaman buldum hatırlamıyorum, belki Joseph Condrad’ın biyografisini okurken. İlk başlarda, Amazonda, Peru Amazonunda bulunduğu için ben de bir merak uyandırdı. Onun hakkında malzeme/bilgi toplamaya başladım. Sadece iki üç makale bulabildim. Takip etmeye devam ettiğimde tuzağa düşmüştüm bile. Böyle kişiler vardır, sizi kurtulamayacağınız şekilde yakalarlar. Kolonializmin ne olduğunu net bir şekilde bilen ve onun tuzaklarını haber veren ilk Avrupalılardan biri. Yaşadığı zamanın önünde, birbirinden uzak ve birbirine zıt yüzleri olan bir adam. (Romana ilham veren kişi Roger Casement) Ömrünün yirmi yılını Belçika Kongo’da geçiren ve Leopold II’nin Afrika’da yaptığı zalimlikleri duyuran Britanya Konsolosu. Aynı zamanda Peru’da plastik işleme fabrikasının Amazonda yaptıklarına da karşı çıktı. 1916’da İngiltere karşıtı İrlandalı milliyetçiler tarafından asılarak öldürüldü.
Hamiş (2) : Roger Casement, 1864 de protestan bir baba ve katolik bir annenin çocuğu olarak Dublin yakınlarında doğmuş. 1916 yılında 52 yaşında Irlandalı milliyetçiler tarafından asılarak öldürülmüş.
Tüm yazarları bilmek ve orjinal metni okumak isterseniz : http://www.elpais.com/articulo/portada/Cita/literaria/espanol/elpepuculbab/20100828elpbabpor_3/Tes