Pelvik konjesyon
Rahim varisi nedir?
Rahim varisi ya da rahim varisleri özellikle çok doğum yapmış kadınlarda rahim çevresinde görülen varislerdir. Varis genişlemiş toplardamardır. Bacakta görülen varisler gibidir ancak rahim bölgesi varisleri dıştan görülmez. Genellikle herhangi bir sebeple kadın doğum tarafından ultrason yapıldığında ya da başka bir sebeple çekilen bilgisayarlı tomografi ya da emar incelemede ortaya çıkar.
Rahim varisi bazı insanlarda herhangi bir sorun yaratmazken bazen karın ağrısı, karında yanma, karın alt kısmında dolgunluk hissi gibi şikayetler oluşturabilir. Rahim varisleri bu tür şikayet oluşturmaya başlayınca pelvik konjesyon sendromu denen bir hastalık olur.
Pelvik konjesyon sendromu nedir?
(Pelvik=karın alt bölgesi; konjesyon: damar genişlemesine bağlı kan birikimi, sendrom=hastalık)
- Pelvik konjesyon sendromu genellikle 20-45 yaş arası, özellikle birden çok doğum yapmış kadınlarda görülen bir hastalıktır.
- Bir çok toplardamarda kan akımını düzenlemek için kapakçıklar vardır.
- Yumurtalık toplar damarında bu kapaklarda yetersizlik olursa rahim çevresindeki toplardamarlar büyür ve varis (genişlemiş toplardamar) oluşur.
- Bu varisler bazı insanlarda herhangi bir şikayet yapmazken bazı insanlarda belirli şikayet ya da yakınma oluşturur.
- Bunlar karın ağrısı, karın alt tarafından yanma ve dolgunluk hissi, cinsel ilişki sırasında ağrı gibi şikayetlerdir. Rahim varisleri bu şikayetleri oluşturuyorsa bu hastalığa pelvik konjesyon sendromu denir.
Rahim varisleri ne tür belirti oluşturur?
- Rahim varislerinin oluşturduğu en önemli şikayet karın alt kısmında ağrıdır. Buna kronik pelvik ağrı da denir. Bu ağrı genellikle haftalar ya da aylarca vardır. Kadınların %30 unun hayatlarının bir döneminde devamlı karın ağrısından yakındıkları bilinmektedir. Ağrı keskin değildir. Genelde adet öncesinde, sabah değil akşama doğru, uzun süre ayakta kalındığında yada yorgunluk sonucunda ortaya çıkar. Cinsel ilişki sırasında ve sonrasında da ağrı olabilir. Gebeliğin ileri dönemlerinde de ortaya çıkabilir. Ancak her karın ağrısı bu durumla ilişkili olmayabilir. Her rahim varisi de ağrı yapmayabilir.
- Ağrıya ek olarak karın alt kesiminde dolgunluk ve ağırlık hissi.
- Genital bölgede (apış arası) ya da kalçada, diz üstünde bacak varisleri
- Anormal adet kanaması
- Ağrılı regl (adet)
- Karın alt bölgelerine dokunulduğunda ağrı
Pelvik konjesyon oluşturduğu yakınmalarla insanların yaşam kalitesini bozabilir. Bu nedenle tedavi gerekebilir.
Tanı aslında kolaydır ancak bu hastalıktan şüphelenmek oldukça zordur.
Kadın hastalıkları uzmanınca yapılan bir ultrason incelemede rahim çevresinde çok sayıda varis görülürse kuşkulanmak gerekir. Bazen bir başka sebeple çekilen bir karın tomografisi ya da emar (MR) incelemede ortaya çıkar. Sadece rahim komşuluğunda varislerin olması tedavi gerektiren bir durum değildir. Çünkü rahim komşuluğunda varis birden çok doğum yapmış bir çok kadında görülebilen bir durumdur. Eğer rahim varisleri var ve bunlar karın ağrısı, karında yanma, dolgunluk hissi, cinsel ilişki sırasında ya da sonrasında ağrı yapıyorsa tedavi gerekebilir.
Pelvik konjesyon sendromu tedavisi nedir ve nasıl yapılır?
Rahim varisleri hastada uzun süreden beri düzelmeyen şikayetler oluşturuyorsa tedavi gerekir.
Bu hastalıkta ağrı kesmek ya da diğer şikayetleri gidermek için ilaç tedavisi verilebilir ancak asıl tedavi bu varislerin yok edilmesidir. Rahim varislerinin tedavisinde en iyi yöntem ameliyat gerektirmeyen bir tedavi olan anjiyo yöntemidir. Bu varisler ameliyatla da kapatılabilir. Ancak günümüzde basit bir anjiyografi yöntemi ile yapılan embolizasyon (tıkama) tedavisi son derece etkili ve tercih edilen yöntemdir. Anjiyografi toplardamara yapıldığı için, atardamar anjiyosuna göre oldukça kolay ve emniyetlidir.
Pelvik konjesyonda anjiyo ile embolizasyon
Bu bir toplardamar anjiyosudur. Bu nedenle riskleri son derece azdır. Yine kasık bölgesinden ya da bazen sağ boyun toplardamarından rahimleri oluşturan yumurtalık toplar damarına girilir ve buradan varisler kapatılır. Buna sebep olan yumurtalık toplardamar yetersizliği de giderilir. Böylece hastalığın tekrarlamasının önüne geçilmiş olur. Bu işlem bir embolizasyon (anjiyo ile damar tıkama) işlemidir.
İşlem bir ameliyat değildir. Narkoz gerekemez. Ancak merkezimizde hastanın rahat ve konforu ve işlemin tamamen ağrısız geçmesi için damardan rahatlatıcı ve ağrı kesici ilaçlar verilir. Hastamız isterse tün işlem boyunca uyuyabilir.
İşlemden iki saat sonra hastamızı evine gönderebiliriz (normal anjiyolarda hasta evine 4-6 saat sonra bazen 1 gün sonra gönderilir)
İşlem riski son derece azdır. İşlemden sonra karında ağrı olabilir. Ağrı kesici ilaçlarla giderilir.
Hastamız günübirlik olarak hastaneye yatırılır. İşlem anjiyografi odasında yapılır. Yaklaşık 45-60 dakika sürer. İşlem sırası herhangi bir ağrı olmaz. Son derece konforludur. İşlem sonrası 2-3 saatlik gözlem sonrası hasta evine gönderilebilir. Ancak gözem ve -oluşursa- ağrı kesmek amacıyla bir gün hastanede yatış da yapılabilir.
Hastalar işlem sonrası genellikle bir gün sonra normal hayata dönebilir.