Çoğu kişi özgüvenin doğuştan kazanıldığını düşünür. Ancak bu tamamen yanlış bir düşüncedir. Özgüven de diğer beceriler gibi öğrenilebilir ve geliştirilebilir. Kendinizi özgüvensiz hissediyor ve özgüven kazanmak istiyorsanız doğru yerdesiniz. Şu anda özgüven trenindesiniz ve bu tren istasyondan kalkmak üzere. İşte gidiyoruz!
1- Özgüvenli Görünmek
1) Özgüvenliymiş gibi görünün. Ya da bir diğer deyişle “Özgüvenli olana kadar özgüvenliymişsiniz gibi davranın.” Eğer özgüvenli ve yetenekli birisi gibi göründüğünüzü düşünürseniz eninde sonunda öyle hissetmeye başlayacaksınız. Nasıl özgüvenli göründüğünüze göre değil de nasıl iyi hissediyorsanız öyle giyinmelisiniz. Şu hileleri deneyin:
Gününüzün kısa bir zaman dilimini hijyene ayırın ve iyi göründüğünüzden emin olun. Her gün banyo yapın, dişlerinizi fırçalayın, cilt ve saç bakımınızı yapın.
Özgüven için giyinin. Giydiğiniz şeylerde iyi görünmek istiyorsanız gardırobunuzu yenilemek zorunda değilsiniz. Temiz ve rahat göründüğünüz ve iyi hissettiğiniz sürece özgüven için hazırsınız demektir. Hem pizza siparişi teslim etmek için takım elbise giymek zorunda değilsiniz. Eğer siz iyi göründüğünüzü düşünüyorsanız muhtemelen iyi görünüyorsunuzdur zaten.
2) Duruşunuzu düzeltin. Hareket etme şekliniz etrafınızdaki insanlara çok şey söyler; bu yüzden onlara özgüvenli ve her şeye hâkim olduğunuz mesajı verdiğinizden emin olun. Omuzlarınızı ve omurganızı dik tutun ve çenenizi kaldırın. Ayaklarınızı sürümek yerine bir amaçla yürüyün. Dik oturun. Eğer dışarıya özgüveni yüksek biri gibi görünürseniz insanlar da size öyle yaklaşmaya başlayacaklardır.
Sadece etrafınızdakileri değil kendinizi de kandıracaksınız. Son araştırmalar gösteriyor ki vücudunuzun duruş şekli sizin belirli bir şekilde hissetmenize neden oluyor. Yani özgüvenli bir duruşunuzun olması sizi her şeye hâkim hissettirecektir. Ayrıca bir de vücut dilinizin özgüvenli olması daha az stres yapmanıza da yol açacaktır.
3) Gülümseyin. Gülümsemenizi derinlerde saklamayın. Küçücük bir gülümsemenin birçok sosyal duruma çare olduğunu ve etrafınızdaki herkesi iyi hissettirdiğini görünce şaşıracaksınız. Suratı asık olan birine yaklaşmayı hayal edebiliyor musunuz? Hayır, teşekkürler, almayayım.
Eğer gülümsemenizin sahte olduğunuz düşünüyorsanız ufak tutun. Sahte bir gülümseme kilometrelerce öteden bile fark edilebilir. Diğer bir yandan eğer dişlerinizi görmekten memnuniyet duyuyor ve özgüven becerilerinize pratik yaptırmak istiyorsanız 32 işi dişinizi de gösterebilirsiniz!
4) Göz teması kurun. Küçük bir değişiklik fakat etrafınızdaki insanların sizi algılama biçimlerinde harikalar yaratabiliyor. Karşınızdakinin bakışlarıyla karşılaşmaktan korkmayın. Bu, sadece sizin iletişim kurmaya değer biri olduğunuzu göstermekle kalmaz ayrıca karşınızdakine saygı duyduğunuzu, varlığını kabul ettiğinizi ve konuşmak konusunda ilgili olduğunuzu da gösterir. Kaba olmak istemezsiniz değil mi?
Gözlerimiz eşsiz bir şekilde insan olduğumuzu gösterir. Ruhumuzun aynasıdırlar ve eğer isterseniz ilginizi ve duygularınızı da gösterebilirler. Göz teması kurarak özgüvenli görünmenin yanına ek olarak konuşmalarınızın kalitesini de artıracaksınız. Ayrıca daha sempatik ve güvenilir görüneceksiniz ve sizinle konuşan kişiler de kendilerini daha iyi hissedeceklerdir. Kendiniz için bunu yapamıyorsanız onlar için yapın!
5)Yanaşılabilir bir vücut diliniz olsun. Bir köşeye çekilmiş telefonunda oyun oynayan birini görürseniz yanına gidip merhaba der misiniz? Muhtemelen hayır. Eğer başkalarının size yaklaşmasını istiyorsanız yanaşılabilir olduğunuzdan emin olun.
Vücudunuzu serbest tutun. Eğer kollarınızı birbirinize bağlar ve bacak bacak üstüne atarsanız etrafınızdakilere onları hoşgörüyle karşılamadığınız imajını verirsiniz. Aynısı yüzünüz ve elleriniz için de geçerli. Eğer bir şeyle meşgul olduğunuz belli olursa, ki bu telefonunuz da olabilir düşünceleriniz de, insanlar ipucunu alacaklardır.
6) Göz temasınızı sürdürün. Göz teması kurmayı becermişseniz şimdi sıra işi pratiğe dökmekte. Diğer insanların da göz teması kurmak konusunda en az sizin kadar utangaç olduğunu biliyor muydunuz? Şunu deneyin: Biriyle göz teması kurun ve kimin daha önce gözlerini kaçırdığı görün.
Amaç birine rahatsız ettirecek kadar bakıp rahatsızlıktan küçülmelerine neden olmak değil. Amaç, başkalarının da sizin gibi başkalarına bakmaktan rahatsız olduğunu göstermek. Eğer yakalanırsanız sadece gülümseyin. Böylece kurtulmuş olacaksınız.
Mutlaka okuyun: Vücut Diliniz Kim Olduğunuzu Belirliyor!
2- Özgüvenli Düşünmek
1) Yeteneklerinizi ve iyi yönlerinizi tanıyın ve not edin. Her ne kadar moraliniz bozuk olursa olsun, kendinize destek olmayı ve iyi olduğunuz şeyleri hatırlamayı deneyin. İyi yanlarınıza odaklanmak, gördüğünüz kusurlarınızdan dikkatinizi dağıtacak ve kendinize verdiğiniz değerin artmasına neden olacaktır. Görünümünüz, arkadaşlıklarınız, yetenekleriniz ve hepsinden önemlisi kişiliğinizin iyi taraflarını düşünün.
İnsanların size ettiği iltifatları hatırlayın. Sizin farkında olmadığınız ya da kabul etmediğiniz ne söylemişlerdi size? Belki de gülüşünüze ya da sıkıntılı durumlarda sakin ve mantıklı kalmanız konusunda size iltifatta bulunmuşlardı.
Geçmiş başarılarınızı hatırlayın. Bu, sınıf birincisi olmanız gibi başkalarının farkına vardığı bir şey ya da başka birisinin hayatını kolaylaştırmak için yaptığınız küçük bir jest gibi sadece sizin bildiğiniz bir şey de olabilir. Bunun ne kadar harika olduğunu fark edin.
Sahip olmak için çaba harcadığınız özellikleri düşünün. Kimse mükemmel değildir fakat aktif bir şekilde onurlu ve iyi bir insan olmak istiyorsanız bu çabanızı görmezden gelmeyin. Daha iyi bir insan olmaya çalıştığınız gerçeği sizin alçak gönüllü ve iyi kalpli biri olduğunuzu gösterir ve bunlar da pozitif davranışlardır.
Şimdi aklınıza gelen her şeyi yazın ve bir dahaki sefere moraliniz bozulduğu zaman bunlara bakın. Yapmaktan gurur duyduğunuz şeyler olursa zaman içinde onları da ekleyin.
2) Özgüveninizin önünde duran engelleri düşünün. Elinize bir kalem kâğıt alın ve özgüvenli olmanıza engel olan her şeyi yazın. Mesela, kötü notlar, içe kapanıklık, az arkadaşınızın olması vb. Şimdi de kendinize şu soruyu sorun: Bunlar gerçekten engel mi? Ya da bunlar sadece benim hüsnü kuruntularım mı? Cevapları sırasıyla biz size söyleyelim: “hayır” ve “evet”. Tek bir şeyin sizin tüm değerinizi belirlediği dünyanın neresinde görülmüş?
3) Herkesin özgüven konusunda sıkıntı çektiğini bilin. Bazı insanlar bunu gizlemek konusunda iyidir fakat neredeyse herkes hayatlarının bir noktasında özgüvenleriyle ilgili sorun yaşamıştır. Yalnız değilsiniz! Ve eğer özgüvenli biri aklınıza geliyorsa muhtemelen onun da kendine güvenmediği bir konu vardır. Özgüven pek de evrensel olan bir şey değil.
İşte size bir gerçek: Çoğu insan nasıl göründüklerini düşünmekten sizi yargılamaya ayıracak vakit bulamaz. Hiç insanların konuşmayı ne kadar çok sevdikleri ve çok da yansıtmayan şeylere bakmaktan hoşlandıklarını fark ettiniz mi? İnsanların %99’u kendilerine odaklanırlar. Rahat bir nefes alın ve her zaman mükemmel olmak zorunda olmadığınızı kabul edin.
Kendinizi başkalarıyla kıyaslamaya son verin. Her şey bir yarış değil ve hayata bu şekilde bakmak sizi yorar. Mutlu olmak için en zeki, en güzel ya da en popüler kişi olmak zorunda değilsiniz. Eğer görmezden gelemeyeceğiniz bir rekabetçi tarafınız varsa kendinizle rekabet etmeyi deneyin ve daha iyi olmak için çabalayın.
4) Özgüveni tek seferlik bir başarı olarak değil de bir süreç olarak görün. Özgüveni yüksek olmak sadece bir kez geçebileceğiniz bir bitirme çizgisi değildir ve bu süreç her zaman için ilerlemez. Sıfırdan tekrar başladığınızı hissettiğiniz günler olacaktır. Derin bir nefes alın ve daha önce üstesinden geldiğiniz özgüven sorunlarını hatırlayın ve en zor zamanlarda bile devam etmeye söz verin. Hiçbir şey yapmasanız bile kendinizi desteklemeyi görevini yapmak iyi bir şeydir.
Muhtemelen çoktan özgüvenli olana kadar özgüvenli olduğunuzu fark etmeyeceksiniz. Zeki, eğlenceli, dakik ya da becerikli olduğunuzu fark ettiğiniz bir zaman oldu mu? Muhtemelen olmamıştır. Bu yüzden eğer hızlı değişimler görmüyorsanız sebebinin tabloya çok yakından bakıyor olmanızdan kaynaklandığını bilin.
5) Doğuştan bu yeteneğinizin olduğunu unutmayın. Annenizin karnından çıktığınız zaman ağlamanızı kimlerin duyduğunu ya da başınızın ne kadar yumuşak olduğunu takmadınız. Parmaklarıyla sizi gösteren ve kendinize çeki düzen vermeniz gerektiğiniz hissettiren toplumdu. Bunu öğrendiniz.
Doğduğunuzda sahip olduğunuz özgüvene geri dönün. Orada, yıllar yılı maruz kaldığınız övgü, tehdit ve yargıların altında gömülü kalmış durumda. “Siz” iyisiniz. “Siz” herhangi bir yargılama olmadan varsınız.
6) Kafanızın içinden çıkın. Özgüven eksikliğinin dış dünyayla hiçbir alakası yok; bu yüzden kafanızın içinden çıkmak zorundasınız. Eğer kafanızın içinde bir diyalog yazarken kendinizi yakaladıysanız hemen durun. Dünya dönüyor, siz de dönün onunla birlikte. Sadece şu anı yaşıyoruz. Bunun bir parçası olmak istemez misiniz?
Sürekli ne hissettiğinizi ya da nasıl göründüğünüzü düşünmek sizi şu andan soyutlayacaktır. Geçmiş ya da gelecek hakkında düşünmemek konusunda pratik yapın. Şu anda önünüzde olana odaklanın. Muhtemelen heyecanlı bir şeyler oluyor.
Mutlaka okuyun: Hayal Kurmanın Önemi ve Faydaları
3- Özgüveninizi uygulamak
1) İlgi alanlarınızı kucaklayın. Eğer hep iyi olmak istediğiniz bir spor ya da hobi varsa işte şimdi bunun tam zamanı! Becerilerinizi geliştirmek yetenekli olduğunuzu gösterecektir ve gizliden gizliye de özgüveninizi artıracaktır. Bir müzik aleti çalmayı ya da yeni bir dili öğrenin. Resim yapmak gibi bir sanata başlayın, yeni projeler yapın. Canınız ne istiyorsa onu yapın.
Eğer birden bire başarılı olmazsanız cesaretiniz kırılmasın. Öğrenmenin bir süreç olduğunu unutmayın ve siz de bu işe rahat ve eğlenceli vakit geçirmek için girdiniz, en iyisi olmak için değil.
Grup halinde yapabileceğiniz bir hobiniz olsun. Sizin düşünce şeklinize benzer şekilde düşünen insanları bulmak kolay bir arkadaş edinme ve özgüven yükseltme yoludur. Etrafınızda katılabileceğiniz topluluklar bulun ve sizinle aynı hobilere sahip insanlarla tanışın.
2) Yabancılarla konuşun. Cidden, özgüven sadece bir düşünme şekli değil, bir alışkanlıktır. İnsanların hepsi böyledir. Bu yüzden özgüvenli olmak için özgüvenli şeyler yapmalısınız. Bunlardan biri de yabancılarla konuşmaktır. İlk başta ürkütücü olabilir fakat zaman içinde daha da rahat bir hale geleceksiniz.
Fırsatınız mı yok? Kahve aldığınız dükkândaki kasa görevlisinden ne haber? Marketinizdeki kasiyer peki? Sokakta karşılaştığınız insanlar?
3) Gereğinden fazla özür dilemeyin. Özür dilemek iyi bir davranıştır ve birçok insan bu konuda sıkıntı çeker. Fakat sadece gerekli olduğunuz zaman özür dilemeye dikkat edin. Birine rahatsızlık verdiğiniz zaman özür dilemek kibardır fakat yanlış hiçbir şey yapmadığınız zaman özür dilemek sizi aşağılık hissettirebilir ve üzgün olmanız gerektiğini hissedebilirsiniz. Ağzınızdan kaçırmadan önce bir saniyeliğine gerçekten özür dilemeniz gereken bir durumda mısınız diye düşünün.
Özre benzer şeyleri kullanın. Doğrudan özür dilemeden sempatinizi ve pişmanlığınızı gösterebilirsiniz. Örneğin birini rahatsız etmek konusunda endişeleniyorsanız doğrudan “Özür dilerim.” demek yerine “Umarım bu bir sorun olmaz.” deyin.
Gereksiz bir şekilde özür dilemek kendinize güvenmiyormuşsunuz gibi görünmenize neden olur. Bu çok mantıksız çünkü kimsenin size karşı bir üstünlüğü yok. Neden yanlış bir şey yapmadıysanız özür dileyesiniz ki? Hem gerçekten içinizden geliyor mu özür dilemek? Sürekli özür dilemek özrün değerini kaybettirir. Her şey için özür dilemek hiçbir şey için özür dilemediğiniz anlamına gelir. “Özür dilerim”i “Seni seviyorum” gibi düşünün. Dikkatli bir şekilde söylenmesi gerek.
4) İltifatları zarif bir şekilde kabul edin. Göz teması kurun, gülümseyin ve “Teşekkür ederim” deyin. Birisi size iltifat ettiğinde hoşnut görünmekle alçak gönüllülüğünüzden ödün vermezsiniz, aksine nazik ve özgüveninizin yüksek olduğunu gösterirsiniz.
Karşılık olarak siz de iltifat edin. Eğer hâlâ iltifatları kabul ederken huzursuz hissediyorsanız, birini kabul ettikten sonra geri dönüş yapmayı deneyin. Böylece skorun “eşit” olduğunu ve fazla kendini beğenmiş görünmediğinizi hissedebilirsiniz.
5) Başkalarına yardım ederek özgüveninizi inşa edin. Birisine iltifat etmek için zaman ayırın ya da kimseye söylemeden bir iyilik yapın. O kişilerin günlerini güzelleştirecek ve kendiniz hakkında da iyi hissedeceksiniz. İyimserlik kaynağı olursanız başkaları da sizin yanınızda olmak isteyecektir ve böylece siz de iyi hissedeceksiniz.
Birçok insan iltifatları kabul etme konusunda iyi değildir. Eğer birine iltifat ederseniz muhtemelen karşınızdaki de size edecektir. Sadece samimi bir şekilde söylediğinizden ve karşınızdaki kişinin şüpheye düşmeyeceğinden emin olun.
6) Sizi aşağı çeken insanları hayatınızdan çıkarın. Sizi sürekli yargıladığını hissettiğiniz insanların olduğu bir grupta özgüveni yüksek olmak zordur. Yapısal olarak en dışa dönük, sesli ve kendinden emin insan siz olabilirsiniz fakat bu insanlarla uzun süredir ilgilenilmemiş bir köpek yavrusuna dönüşürsünüz. Bu tarz insanları kötü bir alışkanlıkmış gibi hayatınızdan çıkarmalısınız. Hem de hemen.
Etrafınızı kendinizin olabilecek en iyi versiyonuymuşsunuz gibi hissettiren insanlarla sarmanız çok önemlidir. Ancak bu insanlarla istediğiniz ve yapabileceğiniz gelişmeyi gösterebilirisiniz.
7) Yavaşlayın. Birçok insan kalabalık yerlere gitmez. Çoğu topluluk karşısında konuşmaz. Eğer kendinizi o durumlardan birinde bulursanız yavaşlamanız çok önemlidir. Gergin olduğumuz zaman hızlanıp her şeyi birden bitirmek isteriz. Bunu yapmayın. Bu gergin olduğunuzun bir göstergesidir. Ayrıca kendinize de gergin olduğunuz mesajını verirsiniz.
İlk olarak nefes alın. İkinci olarak ise bilinçli olarak hareketlerinizi yavaşlatın. Çok fazla tatlı yemiş 6 yaşındaki bir çocuğu düşünün, şu anda siz böylesiniz. Hareketlerinizi nefesinizle eşleştirin ve bingo! Huzur.
8) Başarıyı bekleyin. Hayatın büyük bir kısmı kehanetleri kendi kendinize yerine getirmekten oluşur. Başarısız olacağımızı düşünürsek başarısız oluruz, gerektiği kadar çok çalışmayız. Eğer başarılı olmayı beklerseniz, başarılı olabilirsiniz. Kötümserlik aslında başarınızın kuyusunu kazabilir.
Sık sık başarısız olmayı bekliyorsunuz, peki neden başarılı olmayı beklemeyesiniz ki?
9) Risk alın. Bazen dışarı çıkmanın tek yolu delip geçmektir. Hayatta daha iyiye gitmek için sizi öğrenmeye zorlayan deneyimlerin başınızdan geçmesi lazım. Birden bire harika olamazsınız. Eğer her zaman yaptığınız şeyi yapmaya devam ederseniz, hiçbir konuda daha iyiye gidemeyeceksiniz. Büyümek için şansınızı denemelisiniz.
Başarısızlık kaçınılmazdır. Her zaman meydana gelir. Bunun bir önemi yok. Önemi olan tek şey sizin tekrar ayağa kalkmanız. Herkesin başına kötü şeyler gelebilir fakat herkes tekrar ayağa kalkamaz. Özgüveni o ayağa kalkış inşa eder ve bunu yapmak için ilk önce başarısız olmanız gerekir.
Özgüven Kazanmak İçin Tavsiyeler
- Pozitif konuşun. Kendiniz hakkında kötü bir şey söylediğinizi duyarsanız hemen pozitif bir şeyle değiştirin.
- Kendinizi en iyi tanıyan kişi sizsiniz. Kendinizi sevin, diğerleri de sizi takip edecektir.
- Sahip olduklarınıza şükredin. Çoğu zaman özgüven eksikliği duygusal, maddi veya şans açısından bir şeye sahip olmama hissinden kaynaklanır. Elinizde olan şeylerin farkına varıp şükrederek eksik ve tatminsiz olma hissiyle başa çıkabilirsiniz. İç huzurunuzu bulmak özgüveninizde harikalar yaratacaktır.
- Mükemmeliyetçi olmayı bırakın. Hiç kimse veya hiçbir şey mükemmel değildir. Yüksek standartların da gerekli olduğu yerler var fakat hayatınızda kusurlar ve iniş çıkışlar olacaktır. Bunları öğrenme deneyimleri olarak görün ve hayatınıza devam edin.
- Kendinizi liderlik sergilediğiniz durumlarda hayal edin. Kendinizi bu şekilde hayal ettiğinizde özgüvenli olmak size uzak bir kavram olmaktan çıkacak ve kendinize çok daha fazla inanacaksınız.
- Her gününüzü son gününüzmüşçesine yaşamayı unutmayın. Hayatınızın ne zaman sona ereceğini kim bilebilir ki? Siz özgüvenli ve pozitif hissettiğiniz sürece başkalarının ne hissettiği kimin umurunda?
- İç sesinizi susturun. Özgüven eksikliği çektiğiniz durumlarda o ses size negatif şeyler söyler. Bu gibi durumlarda pozitif olmak için o sesi susturmanız lazım.
- Her gün kafanızda kendiniz hakkında pozitif olan şeylerin bir listesini yapın. Kafanızda listede olan her şey için kendinize teşekkür edin.
- Kendinize hedefler belirleyin, beklentiler değil.
- Yürürken gittiğiniz yere odaklanın. Dik oturmaya dikkat edin.
- Ne zaman aynanın önünden geçerseniz, kendinize iltifat edin. İltifatı kendiniz hakkında bir gerçek olarak görene kadar devam edin.
- Uyandığınızda aynaya bakın ve kendinize buraya kadar geldiğinizi ve kimsenin moralinizi bozmasına izin vermeyeceğinizi söyleyin.
- İnsanlar bazen sizi kıskandıkları için kötü şeyler söyleyeceklerdir. Gülümsemeyi ve hayatın tadını çıkarmayı unutmayın.
- Liderlik kurslarına katılmayı düşünün. Bir şeyleri kontrol etmeyi öğrenin. Okuldaysanız bir kulübün başkanlığı gibi özel bir pozisyona aday olmayı düşünün. Başkalarına liderlik etmek ve onların davranışlarına karşılık vermek özgüveninizi geliştirmenizde size yardımcı olacaktır.
- Kendinizi kötü hissettiğiniz bir zaman arkadaşlarınızdan birinin sizin gibi hissettiğini hayal edin. Onları iyi hissettirmek için neler söylerdiniz bunları bir kâğıda yazın. Kâğıdı güvenli bir yere koyun. Böylece ne zaman moraliniz bozulsa o kâğıdı açıp okuyabilirsiniz.
- İnsanlara gerçekte kim olduğunuzu göstermekten korkmayın. Kimin sizi beğenmediğinin bir önemi yok kendinize dürüst davranın.
- Kendiniz hakkında iyi hissettiğinizden emin olun.
- Göz teması çok önemli. Özgüven göstergesi.
- Gereğinden fazla özgüvenli olmayın. Güçlü yönlerinizi bilin ve bunları avantajlı bir şekilde kullanın. Fakat aşırıya kaçmayın aksi takdirde gösterişçi olarak görünürsünüz.
- Kambur durmamaya çalışın. Dışa kapalı ve özgüvensiz görünürsünüz. Ayrıca kırılganlık göstergesidir. Sizi çok mutsuz ve itici gösterir ve insanların özgüvenli olduğunuzu düşünmesini istiyorsanız bundan kesinlikle kaçınmalısınız.
- Korkularınızı unutun.
- Pozitif düşünün. Kendiniz hakkındaki tüm iyi şeyleri ve başkalarına kıyasla ne kadar şanslı olduğunuzu düşünün. Farklılıklarınızı kucaklayın ve farklı olduğunuzu ve sizi eşsiz yapan şeyin de bu olduğunu öğrenin.
- Özgüvenli olmak istiyorsanız hiçbir şeyin sizi rahatsız etmesine izin vermeyin. Aklınıza giren her şeyi öldürün ve yürümeye devam edin.
Uyarılar
- Hayatınızın amacını özgüvenli olmak yapmayın. Sizi mutlu eden şeyleri yapmalısınız. Mutlulukta özgüveni bulacaksınız.
- Kendini beğenmiş olmak ve özgüvenli olmak farklı şeylerdir. Kendini beğenmiş olmak kötü; özgüven iyidir. Çizgiyi bilin.
- Aşırıya kaçmamaya dikkat edin. Ağırdan alın, kendiniz olun ve hayatın tadını çıkarın.