Yıllardır ha geldi ya gelecek diye beklediğimiz Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri dizisi nihayet 2 Eylül Cuma günü Amazon Prime'da yayınlanacak. İster Peter Jackson'ın yönettiği film serisinin hayranı olun isterseniz de Orta Dünya ile ilk kez tanışıyor olun, Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri dizisi 2 Eylül'de yayınlanmadan önce bilmeniz gereken her şeyi size anlatmış olacağız. Ama şunu hatırlatmak gerek; eğer Yüzüklerin Efendisi serilerini izlemediyseniz, ilk olarak üçlemeyi izlemenizi şiddetle tavsiye ederiz. Güç Yüzükleri serüvenine başlamadan önce Orta Dünya'ya doğru bir yolculuğa çıkmak için hazır mısınız? O halde Güç Yüzükleri hakkında önemli bilgiler sizin için gelsin!
Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri Hangi Kitaptan Uyarlandı?
Şu soru aslında çok önemli, Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri hikayesi, J.R.R. Tolkien kitabı uyarlaması mı? Bu sorunun cevabı aslında hem evet, hem de hayır. Dizide göreceğimiz birçok şey aslında Tolkien'in Kralın Dönüşü kitabında detaylıca anlattığı pasajlarda geçiyor. Yani Güç Yüzükleri dizisi, tamamen bir kitaba dayanmasa da senaryosunu J.R.R. Tolkien’in LOTR konulu kitaplarından alıyor.
Orta Dünya'nın Çağları Hakkında Genel Bilgiler
Eğer diziyi izleyecekseniz, Güç Yüzüklerinin kronolojisinin Yüzüklerin Efendisi ile nasıl bir ilişkisi olduğunu hakkında fikir sahibi olmak isteyeceksiniz. Orta Dünya'nın tarihi, her biri birçok yüzyıldan oluşan ve dünyayı sarsan olaylarla kurgulanmış dört çağdan oluşur. Genellikle Yüzüklerin Efendisi izleyicisinin bildiği ve sevdiği aksiyon dolu olaylar, Üçüncü Çağ'ın sonunda gerçekleşir. Güç Yüzüklerinin zaman çizelgesinde nereye uyduğunu anlamak için zaman çizelgemizi, Tolkien'in Silmarillion'da anlattığı Birinci Çağ'a götürmemiz gerek.
Güç Yüzükleri Dizisinde Hangi Çağ Anlatılacak?
Orta Dünya'daki İlk Çağ (Birinci Çağ), tüm nefret ve kötülüklerden tanrısal bir varlık olan Karanlık Lord Morgoth'un yükselişi başlar. Yüzyıllarca süren bitmeyen savaştan sonra, elfler Morgoth'u devirerek İkinci Çağ'ı başlatırlar ve barış dolu yıllarda beraberinde gelir. Fakat bu sükunetin ardından bizim dizide izleyeceğimiz olaylar da yavaş yavaş filizlenmeye başlar. Güç Yüzükleri dizisi Sauron'un yükselişini, Güç Yüzükleri'nin yapılışını, Númenor'un düşüşünü ve Elfler ve İnsanların Son İttifakı'nı görmeyi bekleyebileceğimiz İkinci Çağ'da geçecek. Bu arada dizide göreceğimiz olaylar aslında başka bir kitapta yer almıyor, çünkü Tolkien güç yüzükleri dizisinde göreceklerimizi Kralın Dönüşü kitabının eklerinde kapsamlı bir şekilde anlatıyor.
Yüzüklerin Efendisi filmlerini izleyenler, Galadriel'in elflerin ve insanların Sauron'u yenmek için güçlerini nasıl birleştirdiğini anlattığı Yüzük Kardeşliği'nin efsanevi girişini hatırlayabilir. O efsanevi başlangıç aslında elflerin ve insanların Son İttifakını anlatan, İkinci Çağı Üçüncü Çağdan ayıran büyük olayın ta kendisidir!
Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri Karakterleri kimler ve hangi karakterleri dizide göreceğiz?
Tolkien'in yarattığı efsanevi Orta Dünya evreninde onlarca bilinmesi gereken karakter, ünvan ve terimler var. Bu arada Yüzüklerin Efendisi'nin yazarı olağanüstü bir hayal gücünden daha fazlasına sahipti - çünkü gençliğinde kurgusal diller oluşturmaya başlayan bir dil dehasıydı. Tüm bilgi birikimini Orta Dünya'ya taşıyan Tolkien, bu evren için yarattığı birçok dili ve etimolojiyi de detaylandırdı. Peki bu bizim için ne anlama geliyor sevgili Güç Yüzükleri izleyicisi? Evet, dizide bilmeniz ve tanımanız gereken çok fazla karakter var ama panik yok! Tolkien hayranı sanatperver admini sizin için Tolkien metinlerinde dizide göreceğimiz karakterlerin İkinci Çağ'da neler yaptığını ve dizide yakinen tanıyacağınız karakterleri detaylı bir şekilde sizler için anlattı. Keyifli okumalar!
Bu satırlardan sonra okuyacaklarınız büyük miktarda spoiler içerebilir. "Ama yok ben Güç Yüzükleri hakkında her şeyi öğrenmek istiyorum azizim!" diyorsanız, buyurunuz sevgili okuyucular.
Sauron
Belalımız Sauron yine Güç Yüzükleri dizisinde bizi bekliyor olacak, evet. Yüzüklerin Efendisi üçlemesi zamanında, kötülerin kötüsü Sauron alev alev yanan bir göz ile betimlenmişti hatırlarsanız, ancak Orta Dünya tarihinin başlarında Sauron tamamen farklı görünüyordu. Sauron, Morgoth'un teğmeni olarak kötülük kariyerine adım atmış; daha sonra patronu yenildikten sonra, Orta Dünya'da saklanarak yüzyıllarca kendini gizlemiştir. İkinci Çağın bu bölümünde Sauron şekil değiştirme gibi muazzam bir güce sahip.
Orijinal metinlerde Sauron kötülük işleriyle meşgul olmadığı zamanlarda, *Maiar'dan biri gibi davranarak sık sık Annatar şeklini alır. Annatar olarak birçok elfle arkadaş olan Sauron, onlara sanat ve sihir öğretir. Elrond ve Galadriel gibi bazı elfler Annatar'a güvenmezler. Çünkü Sauron elf ustalarının en büyüğü Celebrimbor'u büyüleyerek Güç Yüzüğü'nü yapmaya çoktan ikna etmiştir.
Yüzüklerin Efendisi üçlemesinde Güç Yüzükleri yapıldıktan sonra Orta Dünya'da hiç bir şey eskisi gibi olmadığı gibi Sauron'un kötülüğü tüm Orta Dünya'ya yayılmıştır. Fakat İkinci Çağ'ın ilerleyen günlerinde Sauron, tanrılar ve insanlar arasında anlaşmazlık çıkarmak için Númenor'a gider. Muhtemelen Güç Yüzükleri dizisinde Sauron'u sıklıkla göreceğiz. Ancak dikkatli olmamız gerekecek - herhangi bir bölümde şekil değiştiren Sauron'u izliyor olabiliriz.
*Maiar: Orta Dünya tarihinde yaratıcı Eru'nun sağ kolları diyebileceğimniz valar adlı meleksi takımın yardımcılarıdır. Boz Gandalf, Ak Saruman ve Balrog Maiar'lara örnek olarak verilebilir.
Silvan Elfleri
Soyağacı ayrıntılarını size veremeyeceğiz tabii ancak şöyle söyleyelim, Tolkien'in elflerinin hepsinin geçmişi mutlu ve soylu ailelere dayanmıyor. Dert çeken gariban Elfler de var Orta Dünya'da. Tolkien'in Orta Dünya'sında elfler; bazılarının tanrılar arasında yaşadığı, diğerlerinin de insanlar arasında yaşadığı bölünmüş bir ırktır aslında. Elflerin ilk bölünmesinden sonra, ırkları da bölgesel hatlar boyunca bölünmeye devam etmiştir. Bu detay çok önemli çünkü Güç Yüzükleri, Tolkien'in daha az bilinen elf gruplarından birini bizimle tanıştıracak; doğayla derin bağları olan Silvan elflerini. Silvan elfleri Mirkwood'da (Legolas'ın babasının krallığı) ve Lothlorien'de (Galadriel'in yönettiği krallık) yaşarlar, ancak ne Legolas ne de Galadriel Silvan elfi değildir. Güç Yüzükleri, dizisinde Arondir adında (Ismael Cruz Cordova tarafından oynanan) Silvan elfi göreceğiz. Bu karakter hakkında henüz pek bir şey bilinmiyor, ancak Silvan elflerinin gizemli yaşam tarzına biraz ışık tutacağı kesin.
Harfootlar
Rings of Power fragmanında hobbitleri gördüğünüzü düşündüyseniz, biraz yanılmış olabilirsiniz. Nedenini birazdan açıklayacağız. Hobbitler, Tolkien'in kurgusal ırklarının en küçüğüdür; Üçüncü Çağ'a kadar onları bildiğimiz ve sevdiğimiz şekliyle Orta Dünya'ya neşe saçmamışlardır. Fragmanda gördüğünüz, hobbitlerden önce buçukluk topluluklarından biri olan Harfootlardır. İkinci Çağ boyunca, üç tür hobbit öncülleri Orta Dünya'da yer alır: Harfootlar, Stoorlar ve Fallohideler. Orta Dünya'nın tepelerinde yaşayan bir grup göçebe buçukluk olan Harfootlar, sonunda Shire'a yerleşmek için Stoorlar ve Fallohideler ile bir araya gelirler. Tolkien'in metinlerinde bu grupların hiçbiri İkinci Çağ tarihinde önemli bir rol oynamamıştır. Fakat belki de dizide Harfootların İkinci Çağ'ı şekillendirdiğini de görebiliriz, kim bilir?
Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri dizisi nelerde geçecek?
Bu bölümde Güç Yüzükleri dizisin Orta Dünya'daki hangi ülkelerde ve şehirlerde geçtiğini öğreneceğiz. Hazırsanız başlıyoruz:
Valinor (Ölümsüz Topraklar)
Orta Dünya'da Ölümsüz Topraklar veya Kutsanmış Diyarlar olarak da bilinen Valinor kadar gizemli başka yer yoktur. Kralın Dönüşü'nü izlediyseniz filmin sonunda Frodo'nun bir elf gemisine binip Orta Dünya'dan sonsuza dek yelken açtığını da hatırlıyorsunuzdur. Frodo'muzun gittiği yer orası işte, Valinor! Elf türünün ve Valar'ın yuvası olan Valinor, hastalık, yozlaşma ve çürümenin olmadığı oldukça kutsal bir ülke.
Valinor Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Valinor'un tarihine doğru kısa bir yolculuğa çıkalım şimdi. Birinci Çağ'da elflerden birçoğu bu kıtaya ulaşarak kendileri için yerleşim yerleri kurmuşlardır. Kutsal varlık Valar, bu topraklara sadece elfleri davet eder. Birçok elf belli bir süre Orta Dünya'da kaldıktan sonra Ölümsüz Topraklar'a gider. Orta Dünya'dan gelen bu halkın yaşadığı yerlere Eldamar denir. (İnsanlar tarafından Valinor, Arda tanrılarının yaşadığı yer olarak bilinir.)
Yüzük Kardeşliği sona erdiğinde, Yüzük Kardeşliği'nin mensupları arasında yer alan Gandalf ve Frodo, bir süre sonra Samwise Gamgee, Aragorn'un ölümünden sonra Legolas ve Gimli Valinor'a yelken açmıştır.
Númenor
Güç Yüzükleri hikayesinin bölümlerinin birçoğu, Númenor'da geçecek. Valar tarafından okyanustan oluşturulan ve Armağan Ülkesi olarak adlandırılan Númenor, elflerin yanında Morgoth'a karşı savaşanlara miras kalan bir adadır. Númenorlular elflerle arkadaş oldukları, Valar'a taptıkları ve Orta Dünya'yı keşfetmek için denizcilik becerilerini kullandıkları için bilgi, kültür ve endüstri burada gelişmiştir. İkinci Çağ boyunca, burası Orta Dünya'nın en gelişmiş yeridir hatta.
Númenor'un Tarihi ve Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Bu kadar gelişmişlikten sonra bazı Númenorlular tanrıları reddetmeye ve elflerin sonsuz yaşamına göz dikmeye başladılar ve Valar'a karşı savaşında yardımları karşılığında onlara ölümsüzlük vaat eden Sauron'un etkisi altına girdiler. Sauron'un ısrarı üzerine Númenor'un son kralı Ar-Pharazôn, hiçbir ölümlü yaratığın ayak basamayacağı bir yere inmesi için Valinor'a bir donanma göndermiştir.
Filo kıyıya varmadan önce, Dünyanın Değişmesi olarak bilinen bir olayda ceza hızlıca gerçekleşir tabii. Yaratıcı tanrı Eru Illuvatar, Númenor'u okyanusla kaplamış ve Sauron dışında adadaki herkesi boğarak öldürmüştür. Sauron hayatı pahasına kurtulmayı başarmıştır, ancak dönüşme yeteneğini artık kaybetmiştir. O andan itibaren, artık Orta Dünya insanlarını manipüle etmek için cazibesini veya kurnazlığını kullanamayan Sauron, bunun yerine terör ve şiddetle yönelmiştir. Bu arada tanrılara saygı duyan ve felaketten önce kaçan “sadık” Númenorlular, Orta Dünya'ya doğru yola çıkarak Gondor'u kurmuşlardır. (Aragorn'un ülkesi). Güç Yüzükleri dizisinde Tolkien'in İkinci Çağ mitolojisinin bu temel kısımlarını görebiliriz.
Lindon
Yüzüklerin Efendisi izleyicileri, Rivendell ve Lothlórien gibi elf kalelerinin ihtişamını bilirler. Ancak elflerin dünyası, filmlerde görünenden çok daha fazlasıdır. İkinci Çağ boyunca, Yüksek Elf Kralı Gil-galad tarafından yönetilen bir krallık olan Lindon'da birçok elf yaşamıştır. Lindon'un başkenti, Frodo'nun Orta Dünya'dan sonsuza dek ayrıldığı Elf limanı olan Gri Limanlar'dı. Gri Limanlar, Orta Dünya'nın en yaşlı elfi olan ve bir Güç Yüzüğü tutan ve elfleri Valinor'a götürmek için muhteşem gemiler inşa eden Gemi Yapımcısı Círdan tarafından yönetiliyordu. Güç Yüzükleri dizisinde Círdan karakteri ile de tanışabiliriz.
Khazad-dum
Yüzük Kardeşliği üyelerinin Dumanlı Dağlar'ın altındaki terk edilmiş bir cüce krallığı olan Moria'dan geçtiğinde gördüğünüz o sahneleri hatırlıyor musunuz? Orası Moria yıkılmadan önce, tüm cüce alemlerinin en ünlüsü ve en eskisi Khazad-dûm olarak biliniyordu. Birinci Çağ boyunca, cüceler Khazad-dûm'da demircilik, madencilik ve duvarcılık zanaatlarında ustalaşmışlardır.
Zenginlik ve ihtişamın bol olduğu İkinci Çağ, onların elflerle ittifak kurduklarını ve Mithril'i (Frodo'nun zırhının yapıldığı değerli metali) keşfettiklerini görmüştür, ancak orklar cücelerin yaşadığı yerleri ele geçirince her şey sona ermiştir. Üçüncü Çağ'ın başlarında, cücelerin açgözlülüğü ve izolasyonu onların sonunu getirmiştir: değerli mithril'in peşinde, dağların çok derinlerine inmişler ve şehirlerini yok eden ve insanlarının çoğunu öldüren ilkel bir yaratık olan Balrog'u serbest bırakmışlardır. (Yüzük Kardeşliği filminde Gri Gandalf'ı öldüren habis yaratık). Yüzüklerin Efendisi: Güç Yüzükleri dizisinde cüceleri en iyi dönemlerinde görmeyi dört gözle bekleyebiliriz.