Bebek ve Çocuk Beslenme Listeleri
4 AY -5 AY ARASI BESLENME
Verilecek ek gıdalar
1)Meyve Suyu veya püresi
2)Sebze çorbası
3)Muhallebi
Meyve sularının hazırlanışı
Kullanılacak Meyveler=Elma,armut,şeftali,muz,portakal,mandalina(çilek allerjik olduğu için önerilmez)kivi,kavun ve karpuz ilerki aylarda önerilebilir ,havuç da meyve suyu olarak verilebilir.Elma,armut,havuç,şeftali gibi meyveleri yıkayın,sıcak suda 1 dk kadar bekletin
kabuklarını soyun,meyve sıkacağında suyunu çekin veya cam rendede rendeleyin ve bir tülbentten geçirin ve verin.Portakal,mandalina,kivi gibi yiyecekleri yıkayın,kabuklarını soyun,meyve sıkacağında suyunu çekin veya çatalla iyice ezilip tülbenten geçirin.Muzu yıkayın, kabuğunu soyun,çatalla ezip bir miktar elma veya portakal suyu ile karıştırıp verin.
Meyve sularını günde 1 veya 2 kez verebilirsiniz, ilk 15 gün sadece meyvelerin sularını verin,sonraki aylarda meyveler püre halinde de verilebilir,önceden biberon kullanmış bebeklere meyve suları biberonla verilir,hiç biberon kullanmamış bebeklere ise mümkün olduğunca kaşık veya suluk ile vermeye çalışın.Meyve püresi yaparken cam rende kullanmaya özen gösterin ,içine şeker katmayın.Gaz yapan meyve sularını(portakal,mandalina,kivi),kabızlık yapan meyveleri(muz,elma)şikayet durumuna göre seyrek verin,hazır meyve sularını ise katkı maddesi içermesi dolayısı ile vermeyin.Verilecek miktar 100 ml.
Sebze Çorbasının Hazırlanışı
Kullanılacak sebzeler=Patates,havuç,kabak,taze fasulye,ıspanak,pırasa,enginar,kereviz
maydanoz,dereotu,brokoli,soğan (patlıcan,bakla,karnıbahar ,lahana tercih edilmez).
Tüm sebzeleri hazırlanmadan önce yıkayın,kabuklarını alın,ayıklayın.
Hazırlanışı:2 büyük çay fincan suyu tencereye koyun,kabuğu soyulmuş 1/2 havuç ve 1/2 patatesi doğranmadan tencereye koyun ağzını kapatın, normal tencerede 40-45 dk kısık ateşte pişirin,üzerine 1 tatlı kaşığı irmik ilave edin ve 5 dk daha pişirin(düdüklü tencerede 1 fincan su koyun ve 10 dk pişirin ve irmiği en baştan ilave edin) ocaktan alın suyuyla birlikte tamamını robottan geçirin veya çatalla ezin ve yedirin,bu hazırlanan çorbadan ilk gün 2-3 tatlı kaşığı,2. gün 4-6 tatlı kaşığı verin,pişirdiğiniz çorbayı 24 saatten kısa bir zaman aralığında tüketin,ilk gün konulan sebzelere ilaveten 2. gün yarım kabak ve 6-7 adet taze fasulye de ekleyin,bundan 8-10 tatlı kaşığı verin ve her gün verilen miktarı artırarak toplam 1 çorba kasesi verecek duruma gelin(200 gr).Zamanla sebze adetlerini artırıp miktarlarını azaltın,çok sebzeli ama iki tabak yenecek miktarda çorba yapmış olun,az miktarlarda yedirirken önemli olan eklenen sebzelerin bebeğinizde vereceği tepkilerdir allerjik reaksiyonlar,gaz,kabızlık,ishal durumlarını kontrol edin.
Muhallebinin Hazırlanışı
İnek sütü 1 yaşına kadar kesinlikle kullanılmamaktadır.Bu yüzden muhallebi hazırlarken hazır formül mamalar kullanılacaktır.
Hazırlanışı:200 ml suyu cezveye koyun,üzerine 3 tatlı kaşığı pirinç unu ekleyin ve ocakta karıştırın yoğunlaşmaya başlayınca altını kısarak 5 dak karıştırın.pişme bitince ocağı kapatın,cezveyi kenara alın 30-40 derece sıcaklığa kadar soğumasını bekleyin üzerine hazır mamadan 6 ölçek katın.İlk muhallebiye başlarken aynı sebze çorbalarında olduğu gibi bebeğinize muhallebiyi 2-3 tatlı kaşığı verin sonradan miktar artırarak 1 çorba kasesi kadar verecek miktara gelin(200 gr verin).Bu yüzden başlangıçta muhallebiyi yarı ölçü olarak hazırlamanızı öneririm.Muhallebi öğünü yerine sütlü pirinçli kaşık maması da kullanılabilir.
4-5 AY ARASI BESLENME
08 00-09 00 Anne sütü(anne sütü almayanlar formül mama)
11 00-12 00 Meyve Suyu
13 00-14 00 Sebze Çorbası
16 00-17 00 Meyve Suyu+
Anne sütü(anne sütü almayanlar formül mama)
19 00-20 00 Muhallebi
23 00-24 00 Anne sütü(anne sütü almayanlar formül mama)
Gece boyunca uyuyan bebeğinizi özel olarak mama vermek için uyandırmayın
eğer uyanırsa anne sütü(anne sütü almayanlar formül maması) verebilirsiniz
Sebze çorbası ve muhallebiye ilk alıştırdığımız birkaç gün, birkaç kaşık verdiğimiz yemekle
bebek doymayacağı için ,o öğünler ilk önce denenecek gıdalar tattırıldıktan sonra yine
anne sütü ve formül maması ile öğün tamamlıyabilirsiniz.Bu saatler bebeğin uyuma saatlerine
göre kaydırılabilir.Artan gıdaları bekletmeyin ve atın.Ek gıdaları verirken bu gıda çeşitlerinin
dışına çıkmayın,diğer gıdaların sonraki ay verileceğini unutmayın
4 AYLIKKEN OYNANABİLECEK OYUNLAR
Bebeğiniz 4 aylık olduğunda ellerini ,ayaklarını,parmaklarını artık daha kontrollü kullanmaya
başlayacaktır,onun bu becerilerini geliştirici oyunlar oynayabilirsiniz.
Tut ve salla oyunu:
Ona sallandıkça ses çıkaran oyuncaklar(çıngırak,halka,sıkınca öten oyuncaklar)verebilirsiniz
ayrıca küçük yastıklarlada oynatabilirsiniz.
Vurma oyunu:
Bebeğinizin ulaşabileceği bir uzaklığa ilginç bir oyuncak veya obje asın,ona vurmasına ve eliyle
onu yakalamasına gayret gösterin.
Tekme oyunları:
Ayak bileklerine kısa ipli pomponlar,sallandıkça ses çıkaran toplar,ya da az şişmiş bir balon
bağlayabilirsiniz,bu nesneleri tekmelemekten zevk alacaktır,ancak sizin gözetiminizde oynamalıdır
Parmak oyunları:
Gözlem altında eline değişik türden kumaşlar ve iplikler verin,bunlarla oynarken ellerini,kollarını parmaklarını nasıl kullandığını gözleyin,ipliklerle oynarken sakın onu yalnız bırakmayın.
Yukarı çekme oyunları:
İnce bir çubuk alın(oklava gibi),bunu bebeğiniz yatarken göğüs hizasında tutun,bebeğiniz bunu
bir süre sonra yakalayacaktır,siz bu çubuğu yavaş yavaş yukarı çekin.
Cee oyunu ve gıdıklama oyunu:
Yüzünüze bir bez,karton veya sadece ellerinizi tutarak saklanın,sonra abartılı seslerle ortaya çıkın
Hazırlayan:Dr.Sibel Kılıçaslan
5 AY-6 AY ARASI BESLENME
Verilecek ek gıdalar
1)Meyve Püresi
2)Sebze Çorbası
3)Muhallebi
4)Yoğurt
Meyve Pürelerinin Hazırlanışı
4. aydaki beslenmede anlatılan meyveleri aynı işlemlerden geçirin,robotta püre haline
getirin ve kaşıkla yedirin.Günde 1 veya 2 öğün verebilirsiniz(100 ml.meyve suyu veya 1 meyve püresi)
Sebze Çorbasının Hazırlanışı
4. ayda anlatıldığı gibi sebzeleri aynı işlemlerden geçirin, farklı olarak bir tatlı kaşığı irmik ilave edilirken bir tatlı kaşığı kadar da pirinç ve 1 çay kaşığı tereyağ veya zeytinyağı ilave ilave edin ve pişirin ,tamamını robotta ezin ve 1 çorba kasesi kadar yedirin.(200-250 gr)
Muhallebinin Hazırlanması
4.aydan sonraki hazırlanışı ile aynıdır.İsterseniz miktar çoğaltılabilirsiniz ,nişasta unu veya mısır unu da kullanılabilirsiniz(200-250 gr).Diğer hazır kaşık mamalarını da deneyebilirsiniz.
Yoğurt Verilmesi
Evde yapılmış yoğurtlar tercih edilir,evde yapılamıyorsa marketten alınan yoğurdun taze olmasına özen gösterin,sade olarak yedirmeye alıştırın,sevmediği zaman içine kendiniz meyve rendeleyin,hazır meyveli yoğurtların kullanımı tercih edilmemektedir.
Yoğurda alıştırırken 3-4 tatlı kaşığıyla başlayın ,miktar artırarak zamanla 1 yoğurt kasesine kadar verebilirsiniz(200-250 gr).
5 AY-6 AY ARASI BESLENME ŞEMASI
08 00-09 00 Anne sütü(anne sütü yoksa formül mama)
11 00-12 00 Meyve Püresi
13 00-14 00 Sebze Çorbası
16 00-17 00 Yoğurt + Anne sütü(anne sütü yoksa formül mama)
19 00-20 00 Muhallebi
23 00-24 00 Anne sütü(anne sütü yoksa formül mama)
Bebeğiniz gece uyanırsa anne sütü veya formül mama verebilirsiniz.
Hazırlayan:Dr.Sibel Kılıçaslan
6 AY-8 AY ARASI BESLENME
Verilecek ek gıdalar
1)Kahvaltı
2)Etli sebze çorbası
3)Yoğurt
4)Meyve püresi
5)Muhallebi
Kahvaltının hazırlanışı
Kahvaltının içeriği=Yumurta sarısı,peynir,tereyağ,bisküvi, reçel.
Hazırlanışı:Yumurtayı katı olarak pişirin,sarısını kışın hergün, yazın günaşırı olarak verin, başlangıç olarak yarım çay kaşığı 2. kez verirken bunu artırın ve 1 çay kaşığı verin ve 8-10 günde tam yumurta sarısı verebilirsiniz.Peyniri tam yağlı fakat tuzu alınmış olarak yarım kibrit kutusu kadar verin,1 çay kaşığı tereyağ,1 çay kaşığı reçel,2-3 adet bisküvi de vereceğiniz diğer gıdalardır.Bal ve yumurtanın beyazı 12 ay dolmadan verilmez.Pekmez kahvaltıyla değil sade olarak 1 çay kaşığı verilir.Bu karışımı bebeğin halen kullandığı 5 ölçek formül maması ile birlikte bir çukur kaba koyun,bebeğin yiyeceği kıvama gelinceye kadar ılık su ekleyin ve çatalla ezin,besin değerini artırmak için istenirse bu karışıma tahıllı ek kaşık maması ve ceviz de ekleyebilirsiniz.
Etli sebze çorbasının hazırlanışı
4-6 ay arasında hazırladığınız gibi sebze çorbası hazırlayın,6 aydan sonra içine ayrıca 25 gr kadar kıyma veya 1 yemek kaşığı kadar tavuk etini ilave edin,istenirse hazırlanmış çorbanın içine yedirmeden önce 1 adet köfte de katılabilir(köfteyi hazırlarken kıymanın yağsız,sinirsiz,dana veya sığır kıyması olmasına ve içine yalnızca bir miktar ekmek içi ve tuz konarak hazırlanmasına ve ızgarada tam pişmesine özen gösterin).Çorbaların veriliş miktarları 1 küçük kasedir(200-250 gr).
Yoğurt verimesi
Yoğurt mümkünse evde yapılmış olmalıdır,hazır meyveli yoğurtlar bu aylarda tercih edilmez bebeğiniz sade yoğurdu sevmezse içine günlük mevsim meyvesi veya bisküvi doğrayabilirsiniz yarım veya isteğe göre 1 kase de verebilirsiniz(100-200 gr).
6-8 AY ARASI BESLENME ŞEMASI
08 00-09 00 Kahvaltı
11 00-12 00 Meyve Püresi(100 ml veya 1 tam meyve)
13 00-14 00 Etli Sebze Çorbası
16 00-17 00 Yoğurt +1 tam meyve püresi
20 00-21 00 Muhallebi veya hazır kaşık mama
23 00-24 00 Anne sütü veya Formül mama
(bebek uyuyorsa bu öğün atlanır)
Gece uyanan bebeğe anne sütü veya formül mama verilir.
Hazırlayan:Dr.Sibel Kılıçaslan
6-8 AYLIKKEN OYNANABİLECEK OYUNLAR
Bu dönenme onunla artık oturtarak oynayabilirsiniz,ayrıca 6 aylık bebekler
objeler arasındaki ilişkileri de yavaş yavaş kavramaya başlarlar,örneğin objelerin
birbirine vurunca çıkardığı sesler ilgilerini çeker ve bunu kavramaya çalışırlar,ya da
büyük küçük farklılığını anlamaya çalışırlar.
Çarpma oyunları:
Çelik tencere,tabak ve kaşıkları ortaya dökün(keskin ve sivri köşeli olmamalılar)
ve bebeğinizi bunların arasında tutun,bunları birbirine önce siz vurarak gösterin,
ve sizi taklit etmesini sağlayın,bundan ne kadar zevk aldığını göreceksiniz.
Yığma ve doldur-boşalt oyunları:
Bebekler küçük nesneleri büyük olanların içine yerleştirmeye bayılırlar,bu tip
oyunlar için yine mutfak malzemeleri kullanılabilir,plastik ve kartondan olanlar en
uygun olanlardır.Bebeğinize el büyüklüğünde bloklar(plastik bardak gibi) verin
ve ardından boş büyük bir kap(leğen veya karton kutu)verin,el becerisi ve zekası
ile blokları kutunun içine koyup ardından da nasıl boşalttığını göreceksiniz.Ya da
ütü yaparken bebeğinizi içi ufak ebatta giysi parçalarıyla dolu büyük bir çamaşır
sepetinin içine oturtun.Tüm giysileri sepetin dışına atacaktır,onu sepetin dışına
koyduğunuzda ise giysileri tekrar sepetin içine geri attığını göreceksiniz.
Su oyunları:
Yanında bulunmak şartı ile küvetin içinden dışarı eline bardak vererek su
boşaltmasını sağlayın.
Top ve küp oyunları:
Karşılıklı top yuvarlamak ve iri küpleri üst üste koyup yıkmak.
Aynaya bakma oyunu:
Aynanın karşısında tutun ve kendi hareketlerine bakmasını sağlayın.
Hazırlayan:Dr.Sibel Kılıçaslan
8 AY-12 AY ARASI BESLENME
Verilecek ek gıdalar
1)Kahvaltı
2)Çorbalar
3)Yoğurt
4)Meyve suyu
5)Muhallebi
6)Aile sofrasından bazı gıdalar
Kahvaltının hazırlanması
Kahvaltının içeriği:Yumurta sarısı(1 yaştan sonra sonra beyazı ile birlikte tam yumurta),peynir,
tereyağ,reçel(1 yaşından sonra bal),bisküvi,ekmek.Pekmez kahvaltıya katmadan sade verilir.
Hazırlanışı:Kışın her gün,yazın günaşırı 1 tam yumurta sarısı katı olarak verilebilir,yarım kibrit kutusu tuzu alınmış peynir,1 çay kaşığı tereyağ,reçel ,4-5 adet bisküvi veya 1 dilim ekmek içi.Bu karışım 6 ölçek formül maması ile birlikte ılık su ile ezilir, ayrıca tahıllı ek kaşık maması da içine eklenebilir veya hepsi ayrı ayrı taneli şekilde yedirilebilir.
Çorbaların hazırlanışı
8 aydan sonra bebeğinize gün aşırı sebze çorbası ve tahıllarla yapılan piriçli yoğurtlu
çorba ,koyu şehriye çorbası,mercimek ve ev tarhanası da verilebilir,çorbalar hazırlanırken içine çok az tuz,her tabak için 1 çay kaşığı tereyağ veya 1 tatlı kaşığı zeytinyağı koyun salça ve baharat koymayın,ayrıca çorbaların içine haşlanmış tavuk eti,kıyma,ızgara köfte veya rendelenmiş karaciğer de koyabilirsiniz(karaciğer dana veya kuzu karaciğeri olmalıdır,üzerindeki zar çıkarılır,yağsız tavada haşlanarak pişirilir,rendelenerek püre haline getirilir,1 çorba kasesine 1 çay kaşığı kadar katılarak başlanır,artırılarak 5 çay kaşığına çıkılır ,haftada 1-2 kere verilebilir).Verilecek çorba miktarı 200-250 gr dır.
Yoğurt verilmesi
Sade yoğurt veya içine mevsim meyveleri veya bisküvi eklenmiş yoğurt veya bu aydan itibaren hazır meyveli yoğurtlar da verilebilir(100-200 gr verilebilir).
Meyve suyu verilmesi
Meyve suları mevsim meyvelerinden seçilir,çilek ve nar haricinde mevsimlik diğer tüm meyveler yedirilebilir,püre halinde veya suyu çekilerek verilebilir(100 ml veya 1 tam meyvepüresi).
Muhallebi
200-250 gr muhallebi veya mama firmalarının ürettiği ek kaşık maması hazırlanır ve verilir.
Ev sofrasından bazı gıdaların hazırlanması
Bu aylardan itibaren makarna ,pilav,balık,karaciğer,haşlanmış sebzeler diyete eklenebilir.
Haşlanmış yağsız makarna ve yağsız pirinç pilavı akşam öğününde yoğurtla karıştırılarak verilebilir,haşlanmış sebzeler veya az yağlı ve salçasız olarak türlü yemeği şeklinde verilebilir,kabak veya biber dolması baharatsız ve az tuzlu ve az yağlı olmak kaydıyla yoğurtla birlikte verilebilir,buğulama veya ızgara edilmiş balık verilebilir.Özellikle yeşil yapraklı sebzeler,brokoli içerdiği vitaminler ve demir açısından önerilir,karaciğer rendesi ve tavuk eti,köfte de günlük sebze öğünlerinin içine katılarak yedirilebilir.Karaciğer,balık,tavuk,köfte,
haşlanmış et haftanın her gününde biri yedirilmek üzere verilir.
8 AY-12 AY ARASI BESLENME ŞEMASI
08 00-09 00 Kahvaltı
11 00-12 00 Meyve Püresi
13 00-14 00 Etli sebze çorbası veya
Etli tahıllı çorba
16 00-17 00 Yoğurt +1 tam meyve püresi
20 00-21 00 Akşam yemeği (ev sofrasından gıdalar
verilebilir)
23 00-24 00 Muhallebi veya Hazır kaşık maması
veya Anne sütü veya formül mama
Gece uyanan çocuğa anne sütü veya formül mama verilir.8 aydan sonraki beslanmede 3 ana öğün vardır diğerleri ara öğündür.Meyve ve yoğurttan ibaret olan ara öğünler istenirse ana öğünlerle birleştirilebilir ve gece 23 00 deki muhallebi öğünü çocuk erken yatıyorsa verilmeyebilir.
DİŞ SAĞLIĞI VE BAKIMI
Anne ağız florasında bulunan sağlıklı mikroplar annenin emzik veya kaşığı önce kendi ağzına
soktuktan sonra beğeğin ağzına götürmesi dolayısıyla kolaylıkla bebeğin ağzına geçerek dişlerin
çürümesine neden olmaktadır ,bu önlenmelidir.
Biberon ve emzik alışkanlığının en geç 1 yaşına kadar bırakılması gerekir.
İlk dişlerin çıkması ile birlikte çıkan dişler ıslak bir tülbent ile sabah akşam beslenme
sonrası silinmelidir,1-1.5 yaşta ise diş macunsuz fırça kullanılacaktır.
Mama ,meyve suları,gıdaların içine bolca konulan pekmez,şeker,bal türü tatlandırıcılar
çürük oluşumunu artırır,ayrıca şeker,çikolata,kurabiye,karamel gibi yiyeceklerin tüketiminin
fazlalığı da çürük oluşumunu hızlandırır,bunlara bir kısıtlama getirilmelidir.
Piyasada bulunan tüm mevcut ilaçlar tatlandırıcılar kullanılarak hazırlandığından
rastgele ilaç kullanılmamalı ve kullanım sonrasında mutlaka 1-2 yudum su içirilerek ağız içi bu
şekerli tatlandırıcılardan arındırılmalıdır.
9-12 AY ARASI OYNANABİLECEK OYUNLAR
(6-9 ay arası oynanacak oyunlara ilaveten)
Kaybolan nesneyi bulma oyunu:
Bebeğinizin gözünün önünde onun en çok sevdiği oyuncaklardan birini üst üste duran birkaç elbisenin altına saklayın ve bunu bulmasını seyredin.
Sakla ve ara oyunu:
Bebeğiniz emeklerken bir koltuğun arkasına saklanın,sonra saklandığınız yerden yavaşça görünün
sizi görünce aynı işlemi bu kez başka yerden yapın.
Sesli sakla ve ara oyunu:Saklandığınız yerden görünmeden seslenerek sizi bulmasını sağlayın.
Hazırlayan:Dr.Sibel Kılıçaslan
1 -3 YAŞ ARASI BESLENME
Verilecek ana besinler
1)Et,balık,tavuk,yumurta
2)Süt ve sütlüler,peynir,yoğurt,muhallebi
3)Meyve ve sebzeler
4)Unlular,patates ve pirinç
Günlük 3 öğün yenilmesi yeterlidir,2 kez de öğün aralarında meyve ve meyve suları,
bisküvi,yoğurt gibi besinler verilebilir.
1 YAŞTAN SONRAKİ BESLENME ŞEMASI
08 00-09 00 Kahvaltı(yumurta,tereyağ,beyaz peynir,
bal,reçel,1 bardak süt,ekmek)
1 tatlı kaşığı pekmez kahvaltı dışında verilir.
11 00-12 00 1 bardak meyve suyu
13 00-14 00 Öğle yemeği
Köfte(veya balık,tavuk,karaciğer)
Sebze(haşlanmış tereyağlı veya salata)
Patates(veya pilav,makarna)
1 bardak yoğurt veya ayran
16 00-17 00 Meyve (püre veya dilim)
19 00-20 00 Akşam yemeği
Şehriye çorbası(veya makarna,pilav)
Yoğurt(veya süt,sütlü muhallebi)
Süte alıştırmak:1 yaştan itibaren önceleri sadece sabah kahvaltısından sonra 1 çay bardağı
(100 ml)ile başlanır,buna tamamen alıştıktan bir süre sonra ilaveten akşam yatmadan 1 saat
önce 1 çay bardağı verilir,18 aydan sonra ise günde yine 2 kez ama 1 su bardağı(200 ml)
verilir ve günde 500 mli geçmez.Süt sulandırılmaz,ılık olarak ve sade verilir,şeker kullanılmaz
bu şekilde içemiyorsa bir miktar şeker veya kakao katılabilir(kabızlık problemi olan çocuğa
süt daima şeker katılarak verilir ve günlük vereceğimiz süt miktarı kısıtlı tutulur.1 yaşından
sonra sütü biberonla vermemek gerekir(diş çürüklerini önlemek için),gece yarısı uykuda süt
ile beslenmeye alıştırılmamalıdır ve kesinlikle ana öğünlerden vazgeçip süt ve bisküviden
oluşan bir diyet verilmesi annelerimizin yaptığı en büyük besleme hatasıdır.
Hazırlayan:Dr Sibel Kılıçaslan


Yazan


Bu makaleden alıntı yapmak
için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir: "Bebek ve Çocuk Beslenme Listeleri" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Dr.Sibel KILIÇASLAN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Dr.Sibel KILIÇASLAN'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.