Sigara dumanı, çoğu toksik ve kanserojen olan 4 bin 800'den fazla farklı madde içerir. Dumanın solunması halinde, bu toksinler akciğerler tarafından emilir ve vücuda dağılır. Sigara içmek, kardiyovasküler hastalıklar, kronik solunum sistemi hastalıkları, kanser ve tip 2 diyabet gibi kronik bulaşıcı olmayan hastalıklar için en önemli risk faktörlerinden biridir.
Tütün kullanımı sadece solunum sistemi hastalıkları, kardiyovasküler hastalıklar veya kanser riskini arttırmaz. Kanın oksijen taşıma kapasitesini düşürerek ve damar yapısını bozarak vücuttaki tüm organ ve dokulara zarar verir. Sigaranın zararları kısaca vücudun tamamını etkisi altına almaktadır.
1) SOLUNUM SİSTEMİNE ZARARLARI
Sigara dumanındaki maddeler solunum yollarında iltihabi reaksiyonlara neden olur, bronşları tahriş eder ve enfeksiyon eğilimini arttırır. Solunum yollarının kendi kendini temizleme mekanizmasına zarar verir. Düzenli sigara içen bireylerde solunum güçlüğü, kronik öksürük ve balgam şikâyetlerine sıklıkla rastlanır. Büyüme çağını tamamlamamış gençlerin sigara içmesi normal akciğer büyümesini yavaşlatır. Aynı zamanda kronik obstrüktif akciğer hastalığının (KOAH) önde gelen nedenidir.
2) KALP DAMAR SİSTEMİNE ZARARLARI
Sigara içmek, damar sertliğinin önlenebilir en önemli nedenlerinden biridir. Sigara kan damarlarında kan akışını engelleyen zararlı plak oluşumu ve damar tıkanıklığına zemin hazırlar. Kanın oksijen içeriğini azaltır ve bu yolla tüm organların oksijenlenmesini etkiler. Sigara ayrıca kanda zararlı kolesterol olan LDL seviyelerinin artmasına neden olur ve fazla LDL yaralanan damar duvarlarına yerleşir. Bu, damarlardaki arteriosklerotik plak oluşumunu ve daralmaları kolaylaştırır.
Kalp krizi, felç veya periferik arter hastalığına yakalanma oranı önemli ölçüde artar. Kalp krizi geçirme riski, sigara içenlerde içmeyenlerden yaklaşık iki kat daha fazladır.
3) CİLT SAĞLIĞINA ETKİLERİ
Sigara içenlerin ciltleri gri, soluk ve sağlıksız bir görünüme sahiptir. Nikotin, cilde giden kan dolaşımını zayıflatarak cilt sağlığını olumsuz yönde etkiler. Sigara dumanı ayrıca cilt hücrelerine zarar veren maddeler içerir. Sonuç olarak cilt incelir, elastikiyetini kaybeder, erkenden kırışır ve yaşlanır. Sigara içmek aynı zamanda egzama veya sivilce gibi cilt sorunlarında artışa neden olur.
4) AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI ÜZERİNE ETKİLERİ
Tütün dumanında bulunan katran dişlerde sararmaya ve hoş olmayan kahverengi lekelere neden olur. Sigara içmek, ağız boşluğunu bazı bakterilerin üremesi için elverişli hale getirir. Çoğalan bakteriler ağız kokusunu ve diş çürüklerinin yanı sıra erken diş kaybına neden olabilecek diş eti hastalıklarına sebep olur. Sigara nedeniyle diş etlerine giden kan akımında azalma ve bağışıklık sisteminde baskılama da dış eti problemlerinin oluşumunu hızlandırır.
5) BEYNE ZARARLARI
Sigara damar sertliğine yol açarak beyin fonksiyonunu olumsuz yönde etkiler. Sigara içenlerde inme ve beyin kanaması riski artmıştır. Sigara içenlerin, beyin damar tıkanıklığı veya beyin kanaması sonucu ölüm riskleri içmeyenlerden iki kat fazladır. Sigara içmek hafızayı zayıflatır, öğrenmeyi ve mantıklı düşünmeyi olumsuz yönde etkiler. Sigara kullananlarda depresyon ve alzheimer riski de artmıştır.