SORU 1: Uzun süredir burun tıkanıklığım var, nedenleri nedir?
CEVAP: Burun tıkanıklığı uzun süreliyse ya kıkırdak kemik yapıyı etkileyen anatomik bir neden söz konusudur ya da burun içindeki yumuşak dokuların ödemlenmesine neden olan kronik bir inflamatuar hastalık vardır.
Septum deviyasyonları (iki burun pasajını ayıran kıkırdak-kemik duvarın eğrilikleri), nazal valf problemleri (burun çatısını oluşturan kıkırdakların yapısal bozuklukları-yetersizlikleri), konka hipertrofileri (burun eti büyüklükleri) anatomik nedenler arasında sayılabilir. Nazal polipler, alerjik burun hastalıkları, kronik sinüzitler ise en sık karşılaşılan inflamatuar hastalıklardır.
Anatomik nedenli tıkanıklıkların tedavisi cerrahidir, inflamatuar hastalıklarda ise ilaç tedavileri ve cerrahi tedaviler uygulanır. Nazal polipler ve kronik sinüzit ilaç tedavisine cevap vermiyorsa, cerrahi tedavi düşünülmelidir.
Uzun süreli tıkanıklık nedeni olarak burun içinde yer kaplayan kitleler ve tümörler ayırıcı tanıda düşünülmelidir
Uzun süreli burun tıkanıklığınız varsa kulak burun boğaz muayenesi şarttır.
SORU 2: “Alerjik rinit” (alerjik burun nezlesi) ne gibi yakınmalara yol açar?
CEVAP: Hapşırık nöbetleri, burun akıntısı, burun tıkanıklığı, burunda ve genizde kaşıntı alerjik rinitin başlıca belirtileridir. Burun akıntısı genelde şeffaf ve yapışkandır. Alerjik rinit mevsimsel özellik gösterebileceği gibi sürekli de olabilir. Muayene bulguları, hastanın yakınmalarının şiddeti göz önüne alınarak tedavi düzenlenir.
SORU 3: Burnum çok sık kanıyor, ne yapmalıyım?
CEVAP: Hipertansiyon, pıhtılaşmayı engelleyen ilaç kullanımı, kanamaya yatkınlık oluşturan hastalıklar sorgulanmalıdır. Kulak burun boğaz hekimi ayrıntılı endoskopik muayene yapmalı, burun içerisinde kanamaya neden olabilecek odaklar ve hastalıklar araştırılmalıdır.
SORU 4: Burnumda polipleri nedir, tedavisi için ameliyat önerir misiniz?
CEVAP: Polip burun içi döşeyen mukoza adı verilen dokunun her hangi bir dış etkene verdiği anormal bir yanıttır. Genellikle burun polipi denilince “nazal polipozis” adını verdiğimiz bir hastalık anlaşılır. Nazal polipoziste, genetik bir yatkınlık sonucu sinüs ve burun mukozası; enfeksiyonlara, mantar kolonizasyonlarına, travmalara ve benzer etkenlere karşı hassastır. Bu hassasiyet mukozada polip dediğimiz aşırı ödemli et büyümelerine yol açar. Her iki burun pasajıda polipler tarafından işgal edilir.
Tüm burun polipleri nazal polipozis değildir; tek taraflı “antrokoanal polipler” özellikle daha genç yaşlarda görülebilirler. Tek taraflı burun polipleri, neoplastik (tümöral) hastalıkların bir parçası olabilirler. Yine tek taraflı olarak karşılaştığımız “inverted papilloma” adı verilen polipler iyi huylu bir tümör olsa da yüksek tekrarlama oranları ve kanserleşme potansiyeli nedeniyle dikkatle tedavi edilmelidir.
Polipler burun tıkanıklığı, koku alma bozuklukları, burun akıntısı, yüzde dolgunluk-ağrı gibi şikâyetlere yol açarlar. Ayrıntılı KBB muayenesi ve radyolojik tetkikler mutlaka gereklidir. Tek taraflı poliplerde hemen her zaman ameliyat gereksinimi vardır. Bu ameliyat, hem polipin alınmasıyla hastanın yakınmalarının azalmasına hem de patolojik inceleme için örnek alınmasını sağlar. Eğer tedavi etmek istediğimiz durum “nazal polipozis” ise KBB hekimleri arasında değişik yaklaşımlar söz konusudur. Bir grup hekim direkt cerrahi ardından ilaç tedavisi vermeyi benimsemekte, diğer bir grupta hastaları ilaç tedavisi ile takip edip, gerekiyorsa cerrahi uygulamaktadır. Şahsen ben nazal polipoziste tedaviye, poliplerin boyutlarına, hastanın yakınmalarının şiddetine, hastaların ilaç tedavilerini sürdürüp sürdüremeyeceğini değerlendirerek kişiye özel olarak karar veriyorum.
SORU 5: Sinüzit olup olmadığı nasıl anlaşılır?
CEVAP: Baş ağrısı, geniz akıntısı, öksürük, yüzde dolgunluk hissi-ağrı, burun tıkanıklığı gibi şikâyetler genellikle sinüziti telkin eder ancak kesin tanı için bu yakınmaların mutlaka muayene bulguları ya da radyolojik tetkikler ile desteklenmesi gereklidir.
SORU 6: Sinüzitte ne zaman ameliyat öneriyorsunuz?
CEVAP: Sinüzit belirti ve bulguları uzun süre mevcutsa hastalığın kronik olduğu kabul edilir. Tedaviye cevapsız kronik sinüzitte ameliyat düşünülebilir. Ayrıca sinüzit gelişimine yatkınlık oluşturan anatomik bozuklular varsa, bu bozukluklara yönelik cerrahi girişimler faydalıdır.
Nadiren de olsa sinüzit; göz, beyin gibi komşu dokulara yayılabilir böyle bir durumda acil ameliyat gerekli olabilir.
SORU 7: Burun tıkanıklığım için sürekli burun açıcı sprey kullanıyorum; bana zararı olur mu?
CEVAP: Kesinlikle olur. Burun açıcı spreyler 5-7 günden sonra burun mukozasına zarar vermeye başlarlar. Sürekli sprey ihtiyacınız oluyorsa mutlaka KBB muayenesi olmanız gereklidir, sorun burun tıkanıklığına yol açan nedene yönelik kalıcı tedavi uygulanmasıdır.
SORU 8: Estetik burun ameliyatı olmak istiyorum, burun tıkanıklığımda var iki ameliyatı aynı anda olabilir miyim?
CEVAP: Kesinlikle iki ameliyatı aynı anda olmanızı tavsiye ederiz. Estetik burun ameliyatında çoğu zaman burnunuza şekil verebilmek amacıyla burnunuzdaki septum kıkırdağından parçalar alınır. Eğer sizde septum deviasyonu, yani tıkanıklığa yol açan kıkırdak eğriliği varsa; bu eğriliği düzeltmek için alınan fazla kıkırdaklar rahatlıkla estetik müdahalelerde kullanılabilir.