Bilgisayarınızdaki birincil depolama aygıtları olan sabit diskler, kullanılmadan önce biçimlendirilmelidir. Disk biçimlendirme, Windows'un disk üzerinde bilgi depolaması için diski bir dosya sistemiyle yapılandırma işlemidir. Windows'u çalıştıran yeni bilgisayarlardaki sabit diskler önceden biçimlendirilmiştir. Bilgisayarınızın depolama kapasitesini artırmak için ek bir sabit disk satın alırsanız, sabit diski biçimlendirmeniz gerekebilir.
Çeşitli USB flash sürücüler ve flash bellek kartları gibi diğer depolama aygıtı türleri üretici tarafından önceden biçimlendirilmiş şekilde gelebilir.
CD'ler ve DVD'ler, sabit disklerden ve çıkarılabilir depolama aygıtlarından farklı biçimler kullanır. CD'leri ve DVD'leri biçimlendirme hakkında daha fazla bilgi için, bkz. Hangi CD veya DVD biçimini kullanmalıyım?
Biçimlendirme işlemi, sabit diskteki mevcut tüm dosyaları siler. Üzerinde dosyalar olan bir sabit diski biçimlendirirseniz dosyalar silinecektir.
Burada, diskleri ve sürücüleri biçimlendirme hakkında sık karşılaşılan sorular için yanıtlar bulunmaktadır.
Genellikle, yalnızca bilgisayarınıza ek depolama alanı eklerken biçimlendirmeyle ilgilenirsiniz. Bilgisayarınıza yeni bir sabit disk takarsanız, bu sabit disk, Windows dosyalar üzerinde depolanmadan önce NTFS gibi bir dosya sistemiyle biçimlendirilmelidir.
Yeniden biçimlendirme, önceden biçimlendirilmiş olan veya üzerinde veri bulunan bir sabit diski veya bölümü biçimlendirmeyi ifade eder. Disk yeniden biçimlendirildiğinde üzerindeki tüm veriler silinir.
Geçmişte bazen ciddi bir bilgisayar sorununu gidermek için yöntem olarak sabit diski yeniden biçimlendirme ve Windows'u yeniden yükleme önerilirdi. Bilgisayardaki her şeyi silme bedeline karşılık yeniden biçimlendirme sorunu giderirdi. Ardından özgün yükleme dosyalarını veya disklerini kullanarak programlarınızı yeniden yüklemeniz ve belgeler, müzikler ve resimler gibi tüm kişisel dosyalarınızı önceden hazırladığınız yedeklerden geri yüklemeniz gerekirdi.
Bugün ise, Windows'un bu sürümü, bu kadar sert olmayan ve bilgisayarınızın sorunlarını çözmek için daha iyi bir başlama noktası sağlayan bir dizi kurtarma seçeneği sunmaktadır. Daha fazla bilgi için, Windows Yardım ve Destek bölümünde "sistem kurtarma seçenekleri" aratın. Yeniden biçimlendirme ve yeniden yükleme, yalnızca diğer tüm kurtarma ve tanılama seçenekleri başarısız olduktan sonra gerçekleştirilen bir son çare olarak kabul edilmelidir.
Bir sabit diski biçimlendirmeden önce üzerinde bir veya daha fazla bölüm oluşturmalısınız. Sabit diski bölümlendirdikten sonra, her bölümü biçimlendirebilirsiniz. (Genellikle, bölüm ve birim terimleri birbirlerinin yerine kullanılır.) Bir sabit diski, bir veya birkaç birim içerecek şekilde bölümlendirebilirsiniz. Her birime kendi sürücü harfi atanır. Daha fazla bilgi için bkz. Bir sabit disk bölümü oluşturma ve biçimlendirme.
Windows'un bu sürümünde, sabit disklere yönelik en iyi seçenek NTFS'dir. Windows'un önceki bazı sürümleri FAT32'yi gerektiriyordu. Bu nedenle,birden çok önyükleme bilgisayarı gibi FAT32 gerekebilen birkaç durum mevcuttur. Daha fazla bilgi için bkz. NTFS ile FAT dosya sistemlerini karşılaştırma.
Hızlı biçimlendirme, sabit disk üzerinde yeni bir dosya tablosu oluşturan, ancak diskin tamamının üzerine yazmayan veya diski silmeyen bir biçimlendirme seçeneğidir. Hızlı biçimlendirme, sabit disk üzerindeki mevcut verilerin tamamını silen normal biçimlendirmeden daha hızlıdır.
Bölüm, biçimlendirilebilen ve kendisine bir sürücü harfi atanabilen bir sabit disk alanıdır. Temel bir diskte (kişisel bilgisayarlardaki en yaygın disk türü) birim, biçimlendirilmiş bir birincil bölüm veya mantıksal sürücüdür. (Bölüm ve birim terimleri genellikle birbirlerinin yerine kullanılır.) Sistem bölümünüz genellikle C harfiyle etiketlenir. A ve B harfleri, çıkarılabilir aygıtlar veya disket sürücüleri için ayrılmıştır. Bazı bilgisayarların sabit diskleri tek bir bölüm halinde bölümlendirilmiştir, dolayısıyla tüm sabit disk C harfiyle temsil edilir. Diğer bilgisayarlarda, C bölümünüzdeki bilgilerin hasar görme veya kullanılamama ihtimaline karşı kullanılan kurtarma araçları içeren ek bir bölüm bulunabilir.
Yalnızca, sabit disk ayrılmamış alan içeriyorsa daha fazla bölüm veya birim oluşturabilirsiniz. Ayrılmamış alan, var olan bir bölümün veya birimin bir parçası olmayan biçimlendirilmemiş alandır. Ayrılmamış alan oluşturmak için, bir birimi küçültebilirsiniz veya bir üçüncü taraf bölümlendirme aracı kullanabilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Sabit diskimi yeniden bölümlendirebilir miyim?
Dahili bir sabit disk ekliyorsanız, yeni sabit diskle birlikte gelen bilgilere başvurun. USB kablosuyla bağlanan harici bir sabit disk takıyorsanız, Windows'un bu sürümü sabit diski tanıyacaktır. Windows'un bu sürümü diski tanımazsa Bir sabit disk bölümü oluşturma ve biçimlendirme bölümüne bakın.
Kullanılmakta olan bir diski veya bölümü yeniden biçimlendiremezsiniz; buna Windows'un bulunduğu disk dahildir. Bu, Windows yanlışlıkla silmenizi önlemeye yönelik bir güvenlik özelliğidir. Bilgisayarınızın sabit diskini yeniden biçimlendirmek ve Windows'u yeniden yüklemek için, bilgisayarınızı Windows yükleme diskini kullanarak yeniden başlatın (bu genellikle yükleme diskinden önyükleme yapmak olarak bilinir). Kurulum işlemi sırasında, diskini yeniden bölümlere ayırıp yeniden biçimlendirebilir ve sonra Windows'u yeniden yükleyebilirsiniz. Bu işlem dosyalarınızı ve programlarınızı siler, bu yüzden başlamadan önce verilerinizi ve program dosyalarınızı yedeklediğinizden emin olun. Daha fazla bilgi için, Windows Yardım ve Destek bölümünde "Windows'u yükleme ve yeniden yükleme" aratın.
Birden çok önyüklemeli bir sistemde özgün işletim sisteminin bulunduğu bölümün silinmesi sisteminizi çalışmaz duruma getirebilir. Söz konusu bölümde bilgisayarınızın temel giriş/çıkış sisteminin (BIOS) bilgisayarınızı başlatmak için kullandığı dosyalar bulunur ve bu hangi işletim sistemini kullanmak istediğinizden bağımsızdır.
Windows XP bölümünde depolanan dosyalara ve boş alana Windows Vista içinden erişmeye devam edebilirsiniz, bu nedenle Windows XP bölümündeki boş alan kayıp sayılmaz. Windows XP bölümündeki yeni ve varolan klasörler için kısayollar oluşturarak oradaki depolama alanına erişimi daha kolay hale getirebilirsiniz. Daha fazla bilgi için bkz. Kısayollar: sık sorulan sorular.
Windows XP'yi bilgisayarınızdan kalıcı olarak kaldırmak istiyorsanız, temiz bir Windows Vista yüklemesi yapmayı düşünün. Bilgisayarınızı Windows Vista yükleme diskini kullanarak yeniden başlatın (bu genellikle yükleme diskinden önyükleme yapmak olarak bilinir). Kurulum işlemi sırasında, diskini yeniden bölümlere ayırıp yeniden biçimlendirebilir ve sonra Windows'u yeniden yükleyebilirsiniz. Bu işlem dosyalarınızı ve programlarınızı siler, bu yüzden başlamadan önce verilerinizi yedeklediğinizden ve programlarınızın yükleme disklerinin veya dosyalarının elinizde bulunduğundan emin olun. Daha fazla bilgi için, Windows Yardım ve Destek bölümünde "Windows'u yükleme ve yeniden yükleme" aratın.