ABDULLAH B. EZ-ZÜBEYR B. EL-AVVÂM
Muhacirlerin Medine'de doğan ilk çocuğudur. Hz. Peygamber (s.a.v) kulağına ezan okumuş¸ bir hurmayı çiğneyerek ağzına vermiş ve ona dua etmiştir. 7-8 yaşındayken Hz. Peygamber'e bey'at etmiştir. Sahabe içinde ilimleriyle meşhur olan 4 Abdullah'tan birisidir.
Adı : Abdullah. Adını ve Ebû Bekr künyesini Hz. Peygamber (s.a.v) koymuştur.
Künyesi : Ebû Bekr¸ Ebû Hubeyb
Doğum yılı : H. 2. yılı
Doğum yeri : Medine
Baba adı : ez-Zübeyr b. el-Avvâm
Anne adı : Hz. Ebubekir'in kızı Esmâ
Eş(ler)i : Hanteme¸
Akrabaları : Hz. Ebubekir¸ dedesi¸ Aişe¸ teyzesidir.Urve b. ez-Zübeyr¸ kardeşidir. Babası¸ Peygamberimizin halasının oğludur. Teyzesinin evine sık gider gelirdi.
Oğulları : Abbâd¸ Âmir¸ Sabit¸ Musa¸
Kızları : Tespit edilemedi.
Kabilesi : Kureyş
İslâm'a girişi : Çocukluğundan itibaren
Sohbet süresi : 8 yıl
Rivayeti : 33
Yaşadığı yer : Medine¸ Mekke
Mesleği : Askerlik ve yöneticilik
Hicreti : Mekke'ye göç etmiştir.
Savaşları : Suriye ve Mısır'ın fethi¸ Yermük savaşı¸ İfrikkıyye¸ Taberistan¸ Horasan ve Cürcan seferlerine katıldı. Muhasara edildiğinde Hz. Osman'ın; Cemel Savaşı'nda da Hz. Aişe'nin yanında yer aldı.
Görevleri : Hz. Osman'ın Kur'an'ı Mushaf haline getirmek üzere oluşturduğu 4 kişilik heyette yer
aldı. Muhalifi olduğu Halife Yezid'in ölmesi üzerine¸ H. 64'te Mekke'de kendi hilafetini ilan etti. 9 yıl süren Hicaz Bölgesi halifeliği¸ Haccac'ın aylarca süren Mekke kuşatmasıyla sona erdi.
Fiziki yapı : Yüzünde sakal çok azdı¸ sakalı sarıydı ve çenesindeydi.
Mizacı : İbadete¸ namaza çok düşkün idi. Geceler boyunca namaz kılar¸ gündüzleri oruç tutardı. Kendisine "mescid güvercini" denirdi. Çok cesur bir asker¸ iyi bir komutan¸ ihtiraslı bir siyaset adamı idi. İlim ve hitabette de çok güçlüydü.
Ayrıcalığı : Muhacirlerin Medine'de doğan ilk çocuğudur. Hz. Peygamber (s.a.v) kulağına ezan okumuş¸ bir hurmayı çiğneyerek ağzına vermiş ve ona dua etmiştir. 7-8 yaşındayken Hz. Peygamber'e bey'at etmiştir. Sahabe içinde ilimleriyle meşhur olan 4 Abdullah'tan birisidir.
Ömrü : 72
Ölüm yılı : H. 73
Ölüm yeri : Mekke
Ölüm sebebi : Haccac ordusu tarafından Kabe'de muhasara altına alınarak öldürüldü. Başı kesilerek Şam'a gönderilirken¸ gövdesi günlerce darağacında bekletildi.
Hakkında : İbn Abbas onu şöyle anlatır: "Allah'ın Kitabını (çok iyi) okuyan¸ İslâm'da iffetli biriydi.
Babası Zübeyr¸ annesi Esma¸ dedesi Ebubekir¸ halası Hatice¸ teyzesi Aişe¸ ninesi Safiyye'dir. Vallahi ben Ebubekir ve Ömer'e bakarak değil¸ ona bakarak kendi nefsimin muhasebesini yapıyorum."
Hadisleri : "Aşure günü oruç tutunuz. Zira Allah Rasulü o gün oruç tutulmasını emretti." "Nikâhı ilan ediniz!" "Dünyada ipek giyen (erkek)¸ ahirette giyemez."
Sözleri : Öldürülmesinden kısa bir süre önce annesine şöyle dedi: "Bugüne kadar Allah uğrunda çalıştım. Dünyaya meyletmediğim gibi¸ orada yaşamayı da istemedim. Beni isyana sevk eden şey¸ Allah için gazaptan ve haramların helal kılınmasından başka bir şey değildir. Bak anacığım! Oğlun hiçbir kötüye yardım etmedi ve kötülük istemedi. Allah'ın hükmünde haksızlık etmedi. Emniyet altındaki kimseye ihanet etmedi. Bir Müslümana zulmedilmesine göz yummadı. Amirlerinin zulümlerine rıza göstermedi. Hiçbir şeyi Allah'ın rızasından daha üstün tutmadı."