"Bangladeş'te İnsan Hakları İhlalleri ve Delilsiz İdam Kararları"
Bangladeş'te İnsan Hakları İhlalleri ve 'Delilsiz İdam Kararları'
Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi Tarih ve Uygarlık Bölümü Karşılaştırmalı Tarih Uzmanı Prof. Dr. Abdullah Ahsen / AA
Asya İnsan Hakları Komisyonu (AHRC) 5 Mayıs'ta yayımladığı raporunda, günümüzde Bangladeş'in derin bir siyasi kriz yaşadığını ve küresel sivil toplumun henüz bu krizin boyutlarını idrak edemediğini belirtti. AHRC'nin raporunu yayımladığı gün, Bangladeş Yüksek Mahkemesi son derece tartışmalı bir davada son kararını açıklayarak Cemaat-i İslami Partisi'nin liderine verilen ölüm cezasını onadı.
Bangladeş'teki genel durum son derece ciddidir. Halihazırdaki durumu Irak, Suriye ve Afganistan'dakiyle karşılaştırılamayacak olsa da, Güney Asya'nın bu Müslüman ülkesi, 2009'da Şeyh Hasina hükümeti iktidara geldiğinden bu yana, yüzlerce kişinin sokaklarda ve gözaltı merkezlerinde hukuk dışı şekilde öldürülmesine, yüzlercesinin de ortadan kaybolmasına tanıklık etti.
Gazeteciler öldürülürken ya da hukuka aykırı bir biçimde hapsedilirken, hükümeti eleştiren TV kanalları ve diğer basın organları kapatıldı. Bunun en son örneği, 81 yaşındaki efsanevi gazeteci Şefik Rahman'ın tutuklanıp işkence ve tehditle itirafa zorlamanın sembolü haline gelen "gözaltı merkezlerinde" sorgulanması oldu.
"Bangladeş'teki Demokratik Kuruluşlar Zayıflatıldı"
Aralarında Uluslararası Af Örgütü ve İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün de bulunduğu çeşitli insan hakları kuruluşlarına göre siyaset ve basın özgürlüğü önemli ölçüde engellenirken, Bangladeş'teki demokratik kuruluşlar ve muhalefet, genellikle polis ve gizli servisler tarafından uygulanan baskı ve sivil hak ihlalleri yoluyla zayıflatıldı.
Tüm bunlar, dört önde gelen siyasi liderin, Bangladeş Milliyetçi Partisi'nden (BNP) eski Dışişleri Bakanı Selahaddin Kadir Çowdury, Abdülkadir Molla, Muhammed Kamaruzzaman ve yine eski Dışişleri Bakanı ve Cemaat-i İslami (BJI) üyesi Ali İhsan Muhammed Mücahid'in infazlarıyla daha da ciddi bir hal aldı. Bir diğer etkili BJI lideri Mir Kasım Ali ise temyiz başvurusundan çıkacak kararı bekliyor. BJI ve BNP'nin diğer birçok lideri ve 20 binden fazla destekçisi, ülkenin çeşitli cezaevlerinde çürüyor. Aynı zamanda siyasi aktivistlerin güvenlik güçleri tarafından göz altına alınması, sonrasında bu kişilerin cansız bedenlerinin bir nehirde ya da ormanlık alanda bulunması vakaları ülkede yaygınlaşmaya başladı.
Muhalif liderlere idam cezaları, 1971 yılında ülkenin doğuşuyla sonuçlanan Bangladeş iç savaşı sırasında işlendiği iddia edilen savaş suçları temeline dayandırılarak veriliyor. Daha da önemlisi, sanıklar aleyhinde Bangladeş'teki herhangi bir mahkemede başlayan bir ceza davası bulunmuyor. Ya da 2010 yılından önce böyle bir durum söz konusu değildi. Bir diğer gerçek de 1971 yılından sonra, mevcut iktidar partisi Bangladeş Avam Birliği'nin (AL) Şeyh Hasina'nın babası Şeyh Mucibur Rahman'ın liderliğinde ülkenin yönetiminde olması. Avam Birliği 1996-2001 yılları arasında da Hasina'nın başbakanlığıyla iktidardaydı. Bu nedenle 2010 yılında başlayan adli kovuşturmanın zamanlaması, akla uygun biçimde, davaların muhtemel amacı ve infazlarla ilgili şüpheler için yeterli boşluğu bırakıyor. Yine hükümetin farklı bakanlarının geçen yıl yaptığı birçok açıklama, Bangladeş'te yargı erkinin siyasileştiği bir ortamda, yargıçların idam cezaları konusunda üstlerinin emirlerini yerine getirdiği izlenimi uyandırıyor.
"Savunmanın Birçok Şahidi Ortadan Kayboldu"
Gerçek şu ki Bangladeş Uluslararası Savaş Suçları Mahkemesi'nden bir hakimin de isminin karıştığı 2012 Skype görüşmesi skandalı, çoğu Bangladeş Cemaat-i İslami Partisi (BJI) ve Bangladeş Ulusal Partisi (BNP) liderlerinden oluşan siyasetçileri, yaklaşık 40 yıl önce işlenmiş suçlarla itham ederek, muhalefeti zayıflatmayı amaçlayan politik bir hamleydi. Ne yazık ki Mahkeme, uluslararası standartlara uymuyordu ve hiçbir uluslararası gözlemcinin yargılama sürecini izlemesine de izin verilmedi ve savunmanın birçok şahidi ortadan kayboldu, büyük bir ihtimalle hükümet güçleri tarafından kaçırıldı.
Bangladeş Avami Birliği'nin 1971 ve 1975 yılları arasındaki ilk dört yıllık yönetiminde, birleşik bir Pakistan'ı desteklemeleri nedeniyle BJI liderleri, muhalifler tarafından yalnız bırakılır ve dışlanırken, kimse onlara karşı savaş suçlamasında bulunmadı. 1980'lerin sonlarında otokrasi karşıtı hareket ve yine 1990'lardaki BNP karşıtı hareket sırasında, BJI liderleriyle işbirliği yapan Şeyh Hasina'nın liderliğindeki Avami Birliği ve bu "mahkum edilmiş" BJI liderleri parti komitelerinin üyeleriydi. 2009'un başında Bangladeş'te üçüncü kez Birliğin iktidara gelmesinin ardından, hükümet birden medyanın dikkatini çekerek, bazı BJI ve BNP liderlerini savaş suçlusu olarak duyurdu. 1971 savaşının politik manevraları ve manipülasyonları, gelişmekte olan Bangladeş için pek de hayırlı alametler olmadı. Aydın ve bilgili analistler, hükümetin bu 10 yıllık konu üzerinden BJI'nın BNP ile olan politik ittifakını bozmayı hedeflediğini düşünüyorlardı.
Şu anki hükümetin "çatışmalar sırasında Pakistan ordusunun ve yerel müttefiklerinin öldürdüğü 3 milyon kişiyle" ilgili herhangi bir sorgulamayı önleyecek yasayı geçirme girişimiyle ilgili şüpheler, Bangladeş tarihinde kesinlikle büyük bir darbe olacak. The Guardian gazetesinde yayımlanan bir makalede "Çoğu kişi, rakamların çok yüksek olduğunu düşünüyor. Pakistan ordusunun kilit grupları tasfiye etmesi ve işlediği savaş suçlarıyla ilgili anlaşma olmasına rağmen,yapılacak daha çok şey var. Karışıklıklar olduğu görülüyor, bunların önlenmesi için yasa sunulmalı" denildi. Gerçekte, Hint-Amerikan yazar Sarmila Bose, "Ölü Hesabı: Bangladeş Savaşı Hatıraları" (Dead Reckoning: Memories of the Bangladesh War) kitabında kararlılıkla bu fikirlere meydan okudu ve henüz kimse onun yetkin akademik bilgisine karşı çıkamadı.
"Eli Ağır Önlemler, Hükümetin Meşruluğunu Çökertiyor"
Dakkalı araştırmacı yazar David Bergman, makalesinde sunulan soykırım yasasının, kısa sürede Avami Birliği'nin siyasi avantaj sağlamasına yarayabileceğine, ancak uzun dönemde mezhepçi siyasi amaçlar için ifade özgürlüğünü engellemenin, demokrasi için tehlikeli olacağına dair uyarıda bulundu.
Merkezi Brüksel'de bulunan Uluslararası Kriz Grubu (ICG), "Bangladeş'te siyasi çatışma, aşırılıcılık ve cezai adalet" başlığıyla yayımladığı raporda, "Eli ağır önlemler, hükümetin meşruluğunu çökertiyor" ifadesine yer verdi.
Son 7-8 yıllık performansı dolayısıyla iktidar partisi, demokratik sürece olan inancını tamamen yitirdiğinden, önemsiz yerel seçimler dahil birçok durumda, ancak muhalif bir adayın çıkmamasına kanaat getirdiğinde seçim yapılabiliyor. Şans eseri herhangi bir muhalif adayın isminin oy pusulasında belirlenmesi durumunda bile, seçim komisyonu yetkilileri, hükümet adayının kazanmasını sağlamak için gerekli tedbirleri alıyor. Burada akla gelen “hükümetin bu desteği nereden aldığı” sorusuna, Bangladeş siyasetini inceleyen her gözlemcinin tek bir cevabı var: Bölgesel güç.
Üst düzey yabancı bir yetkili, temyiz mahkemesinin muhalefet lideri Nizami’nin ölüm kararını onamasından bir gün önce, Bangladeş baş yargıcı ile görüştü. Bangladeş hükümeti ve bölgedeki müttefikleri, uluslararası insan hakları kuruluşlarının görüşlerini görmezden gelirken, yapılan mekik diplomasisi sayesinde, ABD ve Avrupa'yı içişlerine karışmama konusunda ikna etmeyi başaran hükümet, muhalefete karşı baskıcı politikasını koruyor.
Bangladeş büyük insan potansiyeliyle, kaynak açısından son derece zengin bir ülke. Bu kaynakların en uygun biçimde kullanılmasını sağlamak için, ülkenin sağlam bir demokratik kültüre ve siyasi istikrara ihtiyacı var. Öte yandan ülkedeki hukuk ve kamu düzenindeki yozlaşma ile muhalefet ve basının seslerinin kesilmesi, ülkenin doğru yönde ilerlemediğini gösteriyor. Daha da ötesi, muhalefet liderlerine verilen ölüm cezaları ve bu cezaların yeterli kanıt olmadan infaz edilmesi, ülkenin uluslararası imajına da büyük zarar veriyor. İnsan haklarına saygı duyan demokratik bir ülke olarak Bangladeş'in iyi bir imaja sahip olması, diğer ülkelerde çalışan milyonlarca vatandaşı için de büyük önem taşıyor.
- Rıdvan Çağrıcı ile Cezaevleri Sorunu ve Müslüman Mahpuslar Üzerineİslami Hareket davasından 29 yıl cezaevinde tutulduktan sonra Nisan 2015’te serbest bırakılan Rıdvan Çağrıcı Haksöz-Haber’e konuştu.
- "Hollanda Ayrımcılığı Kılıfına Uydurmuş"Otuz yılı aşkın süredir Hollanda’da bulunan Hüseyin Kerim Ece, Yeni Şafak'a konuşmuş. Hollanda’da İslamofobik tavırlar olduğunu belirten Ece, “Burada ayrımcılık resmen yasak. Ancak kılıfına uydurulmuş sayısız ayrımcılık örnekleri var” diyor.
- “Hakkımızı Almak İçin Mücadele Zamanı”Hollanda’nın ilk başörtülü avukatı Famile Fatma Arslan, “Şimdi haksızlığa karşı harekete geçme zamanı. Türk vekillerle, iş adamlarımızla ve gazetecilerimizle bir araya gelmeyi planlıyorum. Düzgün bir üslupla hakkımızı arayacağız” diyor.
- Bugünün Avrupası 1930’ların Antisemit Avrupası GibiProf. Lucassen: “Antisemitizmin kullanımı ve şu anda terörizmin öne sürülmesi aynı şey. Karşıdakini başkalaştıran bir tavır, 1930’larda Yahudilere yapılanlar gibi. Bunlar üçüncü dünya savaşına sebep olabilecek şeyler”
- İçtihadlarımız ‘İtikad Esası’ Olur mu?!Nasslar, çatışan yorumlara sebep olmaz. Bu nasslar ‘mutlak anlamda’ yoruma ihtiyaç duymaz. Kapalılığı olmayan, gayet açık lafızlardır. İçtihadi hükümlerin çoğu ise, zaman ve toplumsal gerçekliğin yansımasıdır.
- ‘Yitirdiğimiz Her İnsanlık Değerimiz, Kıyametimizin Bir Alametidir’“Hayat; Yüce Yaratıcının insana vermiş olduğu en değerli hatta değer biçilemez bir hazinedir. Bu kadar değerli bir hazinenin her bir anı çok dikkatli ve titizlikle harcanmalıdır.”
- “Zekât Bir Sosyal Güvenlik Kurumu mudur?”“Zekât bir servet vergisidir. Oysa modern vergilemede iktidarın ölçüsü gelirdir. Bu yönü ile de zekât atıl servet bırakmaz, istihdam hacmini genişletir, servet dağılımına yardımcı olur, yatırımları teşvik eder, sosyal dayanışmayı sağlar.”
- Beşer İfadesi Kur'an'da Neden Kullanıldı?İnsanın yaratılış süreci tartışmaya açıktır. Tartışılamayacak olan husus ise, insanoğlunun bir amaca binaen, akıl ve irade sahibi olarak, Yüce Allah tarafından yaratıldığı ve tekrar ona hesap vermek üzere döneceği gerçeğidir.
- İşgal Komutanı: IŞİD Varken, Bizim Katliamlarımızı Neden Görüyorsunuz?
- Moro’da Şehid Yasin Börü İlkokulu Açıldı
- Dursun Özbek: 'Üyelerimiz FETÖ'cü Değil Atatürkçü Olmak Zorundadır'
- Sırf, ‘Vefâ Borcu’ndan Dolayı Destek Veriliyorsa?
- Adil Öksüz O Gece ABD Konsolosluğundan Aranmış
- ABD Halkbank Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla’yı Tutukladı
- İskoçya’da Başörtüsü Polis Üniformasının Bir Parçası Oldu
- Emperyalist ABD'den Siyonist İsrail’e Koşulsuz Destek
- “Müslüman Gençliğin Üniversitelerdeki Sorumlulukları”
- Selaları Susturmak İçin Uzman Erbaşları Kullanmışlar!
- Eşini Darbeden Kocaya 14,5 Yıl Hapis
- İzmir’de İki Ayrı Patlama: 1 Ölü
- İşgal Komutanı: IŞİD Varken, Bizim Katliamlarımızı Neden Görüyorsunuz?
- Dursun Özbek: 'Üyelerimiz FETÖ'cü Değil Atatürkçü Olmak Zorundadır'
- Darbeci Sisi 3 Nisan’da Beyaz Saray’da Olacak!
- Adil Öksüz O Gece ABD Konsolosluğundan Aranmış
- “Batıda Irkçılık, Ortadoğu’da Katliamlar Yükselirken Türkiye Ne Yapmalı?”
- ETKİNLİK TAKVİMİ
- Elektronik Cihaz Yasağında Amerikan Havayolu Şirketlerinin Rolü
- Cumhurbaşkanı Erdoğan, İstanbul'da "Hayır" Çadırına Girdi
- "Galatasaray'da Kararın Aidata Bağlı Alınmasını Hafif Buluyorum"
- İşgalci Netenyahu Trump’a Teşekkür Etti!
- Figen Yüksekdağ Hakkında 7,5 Yıl Hapis İstemi
- Kraliçe’nin Ülkesinde Referandum Şikayeti: Türkiye Monarşiye Gidiyor