Giriş
Cornell Üniversitesi tarafından yapılan Nature Ecology and Evolution dergisinde yayınlanan bir araştırmada, 11 çiçekten biri, arıların azalmasına etkisinin olduğu bilinen hastalığa neden olan parazitleri taşıdığı ve sekiz ayrı arıdan birinin en az bir parazite sahip olduğu bulunmuştur.
Çalışma, araştırmacıların 89 türden 2,624 çiçek ve tüm büyüme mevsimi boyunca arı parazitleri için 110 türden 2,672 arının gezdiği New York eyaletindeki tarlalarda gerçekleştirildi. Beş ortak protozoa (serbest yaşayan tek hücreli) ve mantar parazitlerini tanımlamak için moleküler veri tabanını kullandılar.
Tarım ve Yaşam Bilimleri Koleji’nde entomoloji profesörü Scott McArt, “Bu hastalıkların nasıl bulaştığı hakkında çok az şey biliyoruz.” dedi ve anlatmaya devam etti: “Çalışmamız, bulaşmanın birçok farklı çiçek üzerinde gerçekleşebileceğini ve bir topluluktaki hastalık miktarının hem arı topluluğu hem de çiçek topluluğu tarafından da gerçekleşebildiğini gösteriyor.”
Araştırmacılar, üç ana faktörün “sosyal arı sayısı, arı çeşitliliği ve çiçek bolluğu” hastalığın bulaşmasında rol oynadığını buldular.
Sezonun ilerleyen vakitlerinde, çiçek sayısı artış göstermektedir. Örneğin, sonbaharda çok fazla çiçek açan altın başak otu bitkisi New York eyaletinin birçok tarlasında baskın bir yayılış gösterir. Bu artışın dolaylı sonucu olarak parazitli çiçeklerin oranı azalır, bu sonucun da bir arının beslenmek için çiçeği ziyaret ettiğinde bir parazit tarafından enfekte olma riskinin azalmasına neden olur.
Mücadele
Arıları enfekte eden parazitler ile ilgili mücadele konusunda Profesör McArt, “Hastalığın yayılmasını sınırlamak istiyorsanız, sadece çok fazla çiçek dikmelisiniz. Çünkü daha fazla çiçek ekiminin gerçekten önemli koruma etkileri vardır ” dedi ve ekledi. ” Çünkü; eğer çiçek dikersek ve çok fazla arılar (Bombus Spp. ve Apis Mellifera) için yem (çiçek-polen) oluşmasını sağlarsak, hastalığı da sulandırmış oluruz. Yani bu bir win-win ilişkisi.” dedi.
Çalışma, bal arıları (Apis mellifera) ve Bombus arıları(Bombus spp.) gibi sosyal arıların, yalnız arı türlerine göre parazitlerle enfekte olma ihtimalinin daha yüksek olduğunu da ortaya koymuştur. Araştırmacılar, sezonun ilerleyen zamanlarında sosyal arı sayısının arttığını, arı çeşitliliğinin ise genel olarak azaldığını bulmuşlardır.
“Genel Bir Kural: Türlerin Çeşitliliği Hastalığın Yayılmasını Azaltır.”
Profesör McArt: “Hem arı çeşitliliği hem de sosyal arıların daha az olması, arıların enfekte olma ihtimalini [genel olarak] azaltır. Bu, koruma için başka bir kazançtır: arı çeşitliliğini teşvik edersek, daha az hastalık olacaktır.” dedi ve sosyal türlerdeki çok sayıda enfeksiyonun diğer türleri enfekte etmek için de yayılabileceğini söyledi.
Gelecekteki yapılacak olan çalışmalar bize, artan çiçek bolluğunun, daha sonra yaz aylarında daha düşük genel arı çeşitliliği ile birlikte artan sosyal arı sayısının olumsuz etkilerini ortadan kaldırıp kaldırmadığını belirlemeye çalışacaktır.
Son olarak, sosyal arıların yakın koloni mahallelerinde hastalık paylaşıp paylaşmadıklarını, savunmadan yoksun olup olmadıklarını ve neden parazitlere karşı bu kadar duyarlı olduklarını anlamak için daha fazla çalışmaların yapılmasına ihtiyaç vardır.
Görsel Kaynak:
- https://scottishwildlifetrust.org.uk/wp-content/uploads/2019/03/c-Katrina-Martin-2020VISION-34.jpg
- https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ae/Solidago_alpestris_T11-1.jpg/1024px-Solidago_alpestris_T11-1.jpg
- https://tr.wikipedia.org/wiki/Alt%C4%B1nba%C5%9Fak_(bitki)
Editör: Meryem Melisa KAR