İbn Hazm rahimehullah'tan Kıyas ehlinin pasif şüphelerine karşı harika göndermeler!
Kıyas Batıldır, Din de onunla Hüküm vermek Helal değildir!
Allah azze ve celle şöyle buyurdu: "Allah sizi analarınızın karnından çıkardı, siz hiç bir şey bilmiyordunuz" (Nahl/78)
Yine şöyle dedi: "Size bilmediğiniz şeyleri öğretti"
Yine şöyle dedi:": De ki: Rabbim ancak açık ve gizli kötülükleri, günahı ve haksız yere sınırı aşmayı, hakkında hiçbir delil indirmediği bir şeyi, Allah'a ortak koşmanızı ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi haram kılmıştır."(A'raf/33)
Biz kıyas hakkında Allah'ın bize emrettiği bir şey (nasslar da) bulamıyoruz. (Allah ve Resulu bize kıyas denen bu şey hakkında hiç bir şey öğretmemiştir.)
Bilakis (Nasslar da) onun nehyine dair deliller vardır. (Şöyle ki) Allah azze ve celle bize ihtilaf halinde meselenin hallini Kitaba ve Sünnete arz etmemizi emretmiştir. (Sadece bu iki kaynağa yönelmemizi emretmiştir.) Bize meseleyi kıyasa veya gayrısına arz etmemizi emretmemiştir. Kitap ve sünnetin(eserin) dışında herhangi bir şeye arz etmek asla caiz değildir.
Şu kıyas sadece delilsiz bir iddiadan başka bir şey değildir!
Kıyas ile kavil vermenin mubah olduğuna dair hiç bir sahabiden sahih bir tek rivayet gelmemiştir. Bilakis Ömer bin Hattab ve diğerlerinden (Allah onlardan razı olsun) nehyine dair rivayetler gelmiştir.
Eğer Kıyasçılar Allah'ın - azze ve celle- şu kavlini delil getirirlerse "Ey akıl sahipleri itibar edin!" (Haşr/2) (Kıyas ehli bu ayeti 'ey akıl sahipleri kıyas edin!' şeklinde tahrif etmişlerdir) bu ayetteki itibar kelimesi (Kur'an'ın kendisi ile indiği) arap dilinde 'kıyas' olarak isimlendirilemez. Bilakis bunun lugatte ki anlamı ibret almaktır. (Ey akıl sahipleri ibret/öğüt alın, demektir.)
Allah azze ve celle şöyle buyurdu: "Gerçekten onların kıssalarında akıl sahipleri için bir ibret vardır!" (Yusuf/111)
Yine şöyle buyurdu: " Gerçekten size sağmal hayvanlarda da bir ibret vardır. Biz, size onların kanlarındaki fışkı ile kan arasından, lezzetli ve içenlerin boğazlarından kolayca kayıp giden halis bir süt içiriyoruz." (Nahl/66)
Eğer 'i'tebirû/itibar edin' kelimesinin anlamı (Kıyas ehlinin iddia ettiği gibi) 'qısuu/kıyas edin' olsaydı ayetin evvelinde anlatıldığı gibi gibi bizim de kendi evlerimizi tahrib etmemiz gerekirdi! (Öyle ya Allah bize kıyas etmemizi emretmiş!) Oysa bunu söylemek dalalettir/sapıklıktır.
Eğer Kıyas ehli şu ayeti delil getirmeye kalkışırlarsa - Allah azze ve celle şöyle buyurdu-: " Hem kendilerine güven ve korku ile ilgili bir haber geldi mi onu yayıveriyorlar, halbuki onu Peygambere ve içlerinden ulul'emr olanlara arz etseler elbette bunların istinbata kadir olanları onu bilirlerdi." (Nisa/ 83) (Kıyas ve rey ehli 'istinbat edenler' lafzını 'görüş söyleyenler/çıkaranlar şeklinde tahrif etmiş)
Bu ayet istinbatı yasaklıyor ve meselelerin sadece Kur'an, sunnet ve icmaya götürülmesini emrediyor. Kur'an'ın kendisiyle indiği arap dilinde "lev" edatı kendisinden başkasının imtina etmesinden ötürü bir şeyin imtina etmesine delalet eder. Eğer bu istinbatta bulunanlar kendilerine gelen meseleyi Rasule ve kendilerinden olan ulul emre götürmüş olsalardı, meselenin çözümünü bilirlerdi, götürmezlerse bilmezler(di).
Şayet (Kıyas ve rey ehli) Muaz hadisini - Reyimle içtihat ederim-delil getirmeye kalkışırlarsa bu (anlam) batıldır ve hadis sakıttır. Çünkü bu hadis sadece haris bin Amr el huzeli (humus ehlinden bir adam) yoluyla gelmekte olup onun kim olduğu bilinmiyor.
Ayrıca Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem’e (nispet edilen) "Allah'ın kitabında bulamazsan, Resulunun sünnetin de bulamazsan" sözü (nasıl sahih olabilir?) bu batıldır, muhaldir. Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem şu ayetlerden asla habersiz değildir.
Allah’ın kitabında eksiklik olduğuna ve Rasûlullah sallallahu aleyhi ve sellem'in (dini) beyan etmediğine (inanmak) ve (bunu) caiz görmek küfürdür.
Bu (senedi zayıf ve metni münker olan) rivayetin aksine Muaz'dan (radıyallahu anh) şöyle sahih rivayet gelmiştir: "Allah'ın kitabında ve Resulunün sünnetin de olmayan bir söz çıkarsa ondan sakının ve sakındırın. Muhakkak ki o bid’at ve sapıklıktır!"
Aynı şekilde Nebi sallallahu aleyhi ve sellemden (bu anlam da) sahih rivayet sabit olmuştur. Nebi sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu : "İnsanlar cahil reisler edinirler, Onlar da görüşleriyle fetva verirler, hem saparlar hem de saptırırlar."
İbn Hazm rahimehullah el itikat kitabının kıyas Babı
Tercüme:Mehmed GÜNEŞ
Yorumlar
- Yorum Yaz