Bir liderin yenilmez olduğunu, son derece güçlü niteliklere sahip olduğunu ve her zaman ilgi odağı olduğunu düşünürdük ama gerçekten öyle midir?
Liderliğe yeni bir açıdan bakmak için liderlikle ilgili 5 büyük yanılgıyı topladık.
#1. Yanılgı: Lider her zaman ulaşılabilir olmalı
«Ödülü kimin aldığı önemli olmadığı sürece her şeyi başarabilirsin.»
Harry Truman
Bir lider hayal ettiğimizde, genellikle aklımıza kendilerini sıklıkla spot ışığında bulan Elon Musk veya Richard Branson gibi karizmatik liderler gelir ancak tanınma her zaman başarılı liderliğin bir işareti değildir.
Jim Collins ‘Good to Great’’de şunları yazıyor: “Şirketin kendini geliştirebilen ve dönüştürebilen bir konumda olabilmesi için, 5. seviye lidere (gerçek alçakgönüllülüğü uzmanlık ve güçlü irade ile birleştiren) ihtiyacı vardır.”
1971'de mütevazı bir hukuk memuru olan Darwin Smith, Kimberly-Clark'ın CEO'su oldu. O sırada şirkette işler iyi gitmiyordu, şirket piyasadaki diğer şirketlerin %36 gerisinde kaldı. Smith, baskı kağıdından peçeteye, kağıt havluya ve diğer hijyen ürünlerine geçiş yapmak için sıradışı bir karar verdi. Darwin 6 fabrika sattı ve 250 milyon dolarlık geliri Kimberly-Clark tüketici segmentinin gelişimine yöneltti ve ayrıca yeni bir marka olan Huggies'e yatırım yaptı. 6 yıl sonra bebek bezi pazarının %50'sini ele geçirdi. Smith'in yönetimi sırasında Kimberly-Clark'ın kazancı piyasa ortalamasının 4 katıydı. Buna ek olarak, şirket ana rakibi olan dev Procter & Gamble'ı geride bırakmayı başardı.
Darwin Smith, 5. düzey liderin mükemmel bir örneğidir: Halka açık olmayan (genellikle röportajları yapmayı ve fotoğrafları çekmeyi reddederdi), alçakgönüllü ve kararlıydı. Jim Collins, ancak böyle bir kişinin ölmekte olan bir sanayi devini önde gelen tüketim malları üreticisine dönüştürebileceğini iddia etti.
Diğer düzeylerdeki liderler, etkili bir lider (4), yetkin bir yönetici (3), yardımcı bir ekip üyesi (2) ve çok yetenekli bir çalışandır (1).
#2. Yanılgı: Lider dışa dönük olmalı
Inc. istatistiklerine göre, liderlerin %40'ı içe kapanıktır. Bunlar arasında Bill Gates, Mark Zuckerberg, Steve Jobs ve Warren Buffett var. Buna rağmen, bu kişilik tipine sahip insanlar, liderlik pozisyonlarında güvensizlikle karşı karşıya kalırlar. Araştırma, üst düzey yöneticilerin %65'inin içe kapanıklığı liderliğin önünde bir engel olarak gördüğünü ortaya koydu. Gerçekte, suskunluk ve dinleme becerileri bu tür liderler için bir avantaj haline gelir. Harvard Business Review araştırmasına göre, “İçe kapanıklar, özellikle çalışanların işini geliştirme konusunda fikirler bulmak için inisiyatif aldıklarında daha etkili liderlerdir. Dışa dönükler için bu davranış bir tehdit duygusu yaratabilir ancak içe kapanıklar, dikkatli dinlemeyi biliyorlar ve önerilere daha açıktır."
Bilim adamları, en etkili ekibin dışa dönüklerle çevrili içe kapanık bir lider olduğunu beyan ediyorlar.
#3. Yanılgı: Mükemmel lider eksikleriyle savaşır
Genellikle bir liderin ana özelliği, kendi eksiklikleri ile sürekli bir "savaş" anlamına gelen mükemmeliyetçilik olarak adlandırılır ancak, ünlü psikolog Donald Clifton, önce güçlü yönleriniz üzerinde çalışmanız ve zayıf yönlerinizi düzeltmeye takılıp kalmamanız gerektiğine inanıyor. Clifton'un bu iddiası, farklı ülkelerden 198 bin yöneticinin katıldığı bir Gallup çalışmasıyla doğrulandı. Yaptıkları işin güçlü yönleriyle denk gelip gelmediğini soruldu.
Sonuçlara göre ABD, Kanada ve Hindistan'da yanıt verenlerin yalnızca %36'sı güçlü yönlerinin maksimum bir şekilde kullanıldığını söylüyorlar. Diğer ülkelerde (Almanya, Fransa, Japonya, Çin, Büyük Britanya) rakamlar daha da düşük: %26'dan %13'e kadar.
Araştırmalar, güçlü yönlerini işlerinde kullanabilen bir kişinin başarı oranının %73 olduğunu göstermiştir ama aksi takdirde %9'a düşer.
#4. Yanılgı: Lider kendi hassasiyetini gösteremez
En yaygın mitlerden biri, durum ne olursa olsun liderlerin sert olması gerektiğine inanılıyor. Kendi hatayı kabul ederlerse, yön değiştirirlerse veya başkalarını dinlerlerse, bu bir zayıflık işaretidir. Yale Üniversitesi profesörü Emma Seppala tarafından Harvard Business Review tarafından yayınlanan bir araştırma, tam tersi bir durum gösteriyor. Çalışanlar, kendilerinde kusur bulabilen liderlere daha fazla güvenir ve destekler. Seppala, “Hassasiyet, daha yakın duygusal bağ kurmaya yardımcı olur. Liderin insanlığını gösteriyor ve takıma ilham veriyor ”diyor.
Yeri gelmişken bu tür ekiplerde yaratıcılık düzeyi de artmaktadır. Profesör, “Lider tüm cevaplara sahip olmadığını kabul ettiğinde, başkalarının fikirlerini ve eleştirilerini dile getirmesine izin verir. Bu tür liderler, ekibe risk alabileceklerini ve yapıcı önerilerde bulunabileceklerini açıkça ifade ediyor”diyor.
Bunu gerçek örnek olayları da doğrular. Örneğin Tim Cook, Apple'ın başarısızlıklarından sıklıkla kendine sorumluluk alır ve Warren Buffett defalarca açıkça ticari gelirinin istikrarsız olduğunu ve bunu düzeltmek için şirketinin sahip olduğu işletmelerin liderleriyle ortaklıklar kurduğunu açıkça belirtti.
#5. Yanılgı: Liderlik, yöneticilikle anlamdaştır
Harvard Business School'da profesör olan Abraham Zaleznik'in Harvard Business Review için bir makalesinde “Yönetici ve lider iki farklı insan türüdür. Yöneticinin hedefleri şirketin ihtiyaçlarından doğar. Liderin amacı ise fikir üretmek, yeni fırsatlar aramak ve ekibe ilham vermektir. Çalışanlarıyla ilişkileri zor olabilir ve çalışma ortamı genellikle kaotiktir" diye yazıyor. Başarılı olmak için şirketlerin üst düzey yöneticiler yetiştirmesi ve aynı zamanda güçlü liderler geliştirmesi gerektiğini söylüyor. Sağlam bir yapı olmadan, en parlak fikirlere sahip liderler bile sonuca ulaşamayacak ancak aynı zamanda, güçlü bir lider olmadan, şirket durgunluğa mahkumdur.