Bebekler ne zaman yürür?
Her anne ve babanın bebeklerinde heyecanla beklediği ve şahit olmak istediği birtakım anlar vardır. Bu anlar doğum sonrasındaki ilk görüş, ilk dokunuş, ilk emzirme, ilk bakım, ilk yürüme ve ilk cümlelerdeki gibi olması gerekenlerin başlangıcıdır.
Bebeğiniz gelişim özelliklerine göre belirli bir evreye geldiği vakit yürüyecek hem de size koşacaktır. Sizde bebeğinizin bu gelişimini erken dönemde izlemek istiyor ve bunun amacıyla elinizden geleni yapmaya hazırsanız, gelişim dönemlerini takip etmeli ve ayına göre doğru alıştırmalar yapmalısınız.
Bebekler doğduklarında, 9 ay süresince rahim içersinde bulunmuşlardır ve vücutları, bükülmüş ya da cenin pozisyonunda sıkışmış durumdadır. Başlarını, boyunlarını ve gövdelerini tutma yetenekleri çok azdır. İlk senenin ortalarında, bebekler kollarıyla yeri itmeye başlar, elleri ve dizleri üstünde gelirler, alt sırt, pelvis, kalça ve bacaklarını güçlendirirler.
Tüm bu gelişim ayakta durmayı, adımlarını atmayı ve yürümeyi öğrenmesi amacıyla çok önemlidir. Her bebeğin gelişimi kendisine özgü olsa da bu basamaklar genelde aynı dönemlerde gerçekleşir.
İlk 3-4 ayda eşlik eden bu refleksi görebilmek amacıyla bebeğin ellerinden tutup ayakta durdurmaya çalışması ile görülür. Ebeveynler, bebeklerini ilk evvelce ayakta durmaya alıştırmalı daha sonra adımlarını attırmaya çalışmalılar.
Bebeğiniz ne zaman yürümeli?
Sağlıklı bebeklerde yürüme yaşı 12-18. aylar arasıdır. Bazı bebekler, 12. aydan da evvelce yürüyebilirler. Çocuğun yürüme yaşı zekası ile alakalı değildir. Yürüme gecikmiş ise başka gelişim basamaklarına da bakılmalıdır.
Sağlıklı, tipik olarak gelişmekte olan çocukların% 90’ı, ilk adımlarını genellikle 9 ila 15 aylıkken atacaktır. Ortalama olarak, bir çocuk ilk adımını ilk doğum gününden evvelce atar. Fakat bu çocuktan çocuğa geniş ölçüde değişebilir.
Çocuğun 15 aya kadar yürümemesi bir şeylerin hatalı gittiği manasına gelmez. Hatta yürüyemeyen bir çocukta başka gelişim evrelerinde bir gerilik yoksa ve hekimin yaptığı fizik muayene ve nörolojik muayenenin normal olması koşuluyla, 18 aya kadar kaygılanmadan beklenilebilir.
Yürümeyi geciktiren nedenler nelerdir?
Bebeğin çok süratli emeklemesi bebeğin yürümeye hevesini azaltır. Yürüme yerine emekleme ile her yere kolaylıkla ulaşabilecektir. Aşırı korumacı anne-baba: bebeği devamlı kucakta tutması, üşütür, mikrop kapar ya da düşer düşüncesiyle yere bırakmaktan kaçınması, bebeğin çok kilolu olması da bebeğin yürümesinde, emekleme ve dönme gibi başka motor hareketlerin yapılmasında gecikmeye sebep olur.
Bebeğin oturduğu yerde devamlı istediklerinin önüne konulması da, motivasyon eksikliğine sebep olacaktır.
Bebeğinizin yürümesi için nasıl destek olabilirsiniz?
Bebek yürüme konusu ile alakalı teşvik edilmeli, elinden tutularak yürümesi amacıyla fırsat yaratılmalıdır. Fakat daha sıralamayan, ayakta duramayan bebeği yürütmeye çalışmak kalçada hasar oluşturabilir.
Yürüme konusu ile alakalı direnç gösterdiğinde kızılmamalı ve zorlanmamalıdır. Gün içersinde çok çok oturtulmamalı, evde ve dışarıda yürüme alıştırmaları yapılmalıdır. Ayak ve bacak kaslarının kuvvetlenmesi amacıyla ev içersinde çıplak ayak ya da kaydırmaz çorapla dolaşmasına izin verilmelidir.
Yürüme girişiminde bulunduğunda bir oyuncak uzatarak ilgisi çekilmeli ve oyuncağa ulaşması sağlanmalıdır. Yalınayak yürümek ya da yumuşak ince tabanlı ayakkabılar yeni yürüyen ya da yürümeyi ilerleten çocuklar için en iyisidir.
Çocuğunuzun yürüme esnasında bacak ya da ayak duruşu konusu ile alakalı kaygı duyuyorsanız, çocuğunuzun ortopedi uzmanının görmesi gerekip gerekmediğini ya da ayak ortezleri amacıyla aday olup olmadığını öğrenmek amacıyla çocuk hekiminizle ya da fizyoterapistinizle konuşmalısınız.
Her bebeğin gelişim seviyesinin değişik bulunduğu unutmamalıdır. Bebeklerin yürüyememesinin hem psikolojik, hem de fizyolojik sebepleri olabilir. Kalıtsal yapı, boy ve kilo oranı, erken doğum, ebeveynlerin aşırı korumacı davranması, bebeğe fırsat verilmemesi, kas ve hareket gelişimini tamamlayamaması, kas ve kemik rahatsızlıkları, arka arkaya hastalık geçirmesi, kötü beslenmesi gibi nedenlerde geç yürümeye yol açabilir.
Genellikle anne babaların düştüğü bir yanılgıda, yürüteç kullanılınca çocuğun daha süratli yürüyeceği düşüncesidir. Aynı zamanda çocuk adına keyifli ve oyalayıcı bulurlar. Yapılan çalışmalar, tam tersine, yürüteçlerin çocuğun yürümeyi öğrenme süresini etkilemediğini göstermiştir.
Üstelik çalışmaların çoğu, bu araçların yürümeyi bir kaç hafta geciktirdiğini bile ortaya çıkarmıştır. Ek olarak yürüteç kullanan bebekler, anormal bir yürüme şekli kazanabilirler, parmak ucunda yürüme eğilimi gösterirler.
Yürüteçle yürüyen çocukların başına birtakım istenmeyen kazalarda gelebiliyor. Mesela, masa örtüsünü çekerek masa üstündeki sıcak çayı, kahveyi devirebilir, Ocaktaki çaydanlığa dokunabilir, radyatörlere, şömineye ulaşabilirler.
Amerikan Pediatri Akademisi tekerlekli yürüteçlerin üretim ve satışının yasaklanmasını önermektedir. Kanada’da ise 2004’te bebek yürüteçlerinin satışı, ithalatı ve reklamı yasaklanmıştır. Çocuğun bağımsız hareket etme yeteneğini geciktireceği amacıyla kullanılmamalıdır.