23 Ağustos 2009 Pazar
LIBRAIRIE DE FRANCE
Eylül ayının sonunda New York'un kültür hayatından bir yıldız kayacak. Fifth Avenue'daki Rockefeller Center'ın kocaman binalarının gölgesinde kalmış Librairie de France , kepenklerini son kez indirecek. 1980'lerden bu yana, zincir kitabevleri ile rekabet etmekte zorlanan, New York'un, Fransa'da basılan Fransızca kitapları satan bu son kitabevi, kirası yıllık 360.000 dolardan 1.000.000 dolara (yanlış okumuyorsunuz) çıkınca tarihi mekanından çıkıp, sanal ortama geçmek zorunda kalmış.
Selanik'ten göç eden Isaac Molho, 1935 yılında, yeni binalarının kiracıları arasında Avrupalılar'ın da olmasını arzulayan David Rockefeller'ın davetiyle, Fransız kültür ve edebiyatını New Yorklular'a sunma hizmetini, bu gösterişli cazibe merkezinde sürdürmeye karar verir. Molho, II. Dünya Savaşı boyunca, Nazi işbirlikçisi Vichy hükümetinin baskısından kaçan Fransız yazarların kitaplarını basabilmek için kitabevinin yanı sıra bir de basımevi işletir. "Küçük Prens"in babası Antoine de Saint-Exupéry'nin "Pilote de Guerre" (Savaş Pilotu) kitabını Molho basar. Gallimard tarafından basılan Küçük Prens'in ise Amerika'da tanınıp satılmasında ve yazıldığı dilde okunmasında, Librairie de France'ın hiç tükenmeyen Küçük Prens stoklarının ve posterlerinin büyük katkısı olur.
Bugünlerde, sayısız Amerikalı ve Fransız, dükkan kapanmadan Molho ailesine saygılarını sunmak ve tezgah üzerinde duran defteri imzalamak için, 610 Fifth Avenue adresine son ziyaretlerini gerçekleştiriyorlar. Tasfiye indiriminde, bazı cep kitaplarının hala 21 dolar olması, insana tabii bu hikayenin böyle sonlanmasının kaçınılmaz olduğunu düşündürmüyor da değil. Belli ki artık sürdürülmesi mümkün olmayan bir işletme modeli bu. Yine de saygıyı, hiç bir şey için değilse bile, savaş sırasında bastığı romanlar için hak ediyor. Nicolas Sarkozy'nin, geçen Eylül ayında "Amerikalı dostları" ile Rockefeller Center'de yemek yedikten sonra, Molho ailesi tarafından kendine yazılan onca yardım talebi mektubuna rağmen, kitabevine uğramamış olması inanılır gibi değil.