Ihlamur Nedir?
Ihlamurgiller ailesine üye bir bitki olan ıhlamur, ılıman ve yarı tropikal bölgelerde yetişir. Güzel kokusu nedeniyle pek çok bölgede yetiştirilen bu bitki, aynı zamanda ülkemizde çayı en çok tüketilen bitkilerden biridir. Ihlamurun çiçeği ve yaprağı insan sağlığı için kullanılabilirken, dalları ve gövdesi ise odun kömürü yapmak için kullanılır. İnsanlar soğuk algınlığı, baş ağrısı, uykusuzluk, cilt kaşıntısı ve diğer birçok tıbbi sorun için ıhlamur tüketirler ancak ıhlamurun insan sağlığı üzerinde nasıl etkilere sahip olduğu konusu hala araştırılmaktadır.
Ihlamur Ne İşe Yarar?
Ihlamur çiçeklerindeki aktif bileşenler arasında flavonoidler (antioksidan görevi gören), uçucu yağ ve müsilaj bileşenleri (yatıştırıcı ve iltihabı azaltan) bulunur. Özellikle soğuk havalarda ıhlamur çiçeklerinin kurutulması ile çayı yapılarak tüketimi sağlanan ıhlamur çayı, kişinin ısınmasını sağlarken, ter yoluyla toksinlerin atılmasına da yardımcı olur.
Ihlamur Faydaları Nelerdir?
Ihlamurun faydaları şunlardır:
- İltihabı azaltabilmek, tıbbi tedavi çeşitlerinin önemli bir parçasıdır. Ihlamur çayında bulunan bir antioksidan olan quercetin'in özellikle kalp ve kardiyovasküler sistemin geri kalanında iltihaplanmaya karşı etkili olduğu bilinir.
- Ihlamur çayı özellikle ısı ve kas ve eklem spazmları ile ilgili ağrıları hafifletir.
- Ihlamur çayının antispazmodik olarak bilinen sakinleştirici bir etkisi vardır. Bu, nervine, migren, kas gerginliği ve adet sırasında ve sonrası ağrılara neden olan krampları ve spazmları hafifletmede yardımcı olabilir.
- Ihlamur ağacı, vücudun adrenalin salgılamasını sınırlayarak kaygıyı azaltabilen esansiyel bir yağ olan anksiyolitik içerir.
- Ihlamur ağacındaki, yapraklarındaki ve çiçeklerindeki bileşenler, kan damarlarını genişleten ve kan basıncını düşüren kimyasal bir reaksiyon olan damar genişletici görevi görebilir.
- Uykusuzluk sorunu çekenler günde bir fincan ıhlamur içerek rahat bir uyku çekebilirler.
- Ciltte oluşan leke ve kırışıklıkların giderilmesi için etkili bir bitkidir.
- Çayı soğuduktan sonra bir pamuk yardımı ile gözaltlarına konarak morluk ve gözaltı halkalarını giderebilir.
Ihlamur çayı nasıl demlenir?
Ihlamur çayı sallama çay paketlerinde ya da doğrudan kurutulmuş olarak satın alınabilir. Hazır paketlerdeki ıhlamur çayını almak istemeyenler için farklı demleme yöntemleri de bulunur. Ihlamur çayı demlenirken genellikle ıhlamur çiçeği kullanılırken bazı tariflerde kabuğu ve yaprakları da kullanılabilir. Ihlamur çayı, iki ila üç çay kaşığı ıhlamur çiçeğinin bir fincan sıcak suda 15 dakika demlenmesiyle hazırlanır. Tarçın çubuğu, farklı bitkiler ve bal gibi farklı lezzetleri ıhlamur çayına katarak daha güzel tatlar elde edebilirsiniz.
Ihlamurun Yan Etkileri Nedir?
Ihlamur bitkisinin tüketilmesi durumunda görülebilecek olası yan etkiler şunlardır:
- Hamile ve emziren kadınların, güvenliğine ilişkin yeterli veri olmadığı için bitkiyi kullanmaktan kaçınması önerilir.
- Bitkinin lityum kullanan kişilerde sorun yaratabileceği ve kalp ve damar hastalığı olanların ıhlamur yaprağı kullanırken dikkatli olmaları tavsiye edilir.
- Ihlamur uyuşukluğa neden olabilir, bu nedenle yuttuktan sonra araba veya ağır makine kullanılması önerilmez.
Ihlamur Nasıl Kullanılır?
İnsanlar uzun yıllardır ıhlamur ağacının bazı kısımlarını, özellikle yapraklarını, çiçeklerini, odununu ve kabuğunu sakinleştirici olarak da dâhil olmak üzere tıbbi amaçlar için kullanmışlardır. Tıbbi kullanımlarının yanı sıra ıhlamur çayı lezzetli tadıyla da bilinir. Çay, sıcak veya soğuk olarak tüketilebilirken, güçlü bir çiçeksi tada sahip olması nedeniyle yumuşak bir içimi vardır.
ğIhlamur çeşitli dozajlarda kullanılabilir. Ihlamur dozajının ne kadar olması gerektiğini belirleyen yeni bir klinik çalışma olmasa bile çay veya diğer dâhili müstahzarlardan günde 2 fincan ıhlamur tüketilmesi önerilir.
Kimler Ihlamur Kullanmamalıdır?
Şifalı bitkilerin kullanımı vücudu güçlendirmek ve hastalıkları tedavi etmek için kullanılan eski bir yöntemdir. Bununla birlikte şifalı bitkiler, yan etkileri tetikleyebilen ve diğer şifalı bitkiler, takviyeler veya ilaçlarla etkileşime girebilen bileşenler içerir. Ihlamur ve bazı tıbbi ilaçlar arasındaki etkileşimlere dair bilinen bilimsel bir rapor bulunmamaktadır; ancak ıhlamurun bazı ilaçlarla etkileşime girebilmesi mümkündür.
Ihlamurun diüretik özelliklere sahip olduğu düşünülmektedir. Diüretik özellik, idrar çıkışını artırarak vücudun sıvıdan kurtulmasına yardımcı olması demektir. Bu yüzden idrar söktürücü ilaç kullananlar ıhlamurun etkilerini artırarak dehidrasyon krizini tetikleyebilir. Ihlamurun idrar söktürücü görevi görmesi aynı zamanda lityum konsantrasyonunu artırabileceği düşünülmektedir. Lityum kullanan kişiler ıhlamur tüketmeden evvel mutlaka doktorlarına başvurmalıdırlar.
Ihlamur Nerede Yetişir?
Bakımı kolay olan ıhlamur ağaçları birçok farklı bölgede yetişebilir. Bir zamanlar Britanya'da çok yaygın olan bu ağaç türü, günümüzde eski ormanlık alanların bir kalıntısı olarak kabul edilir. Ihlamur, coğrafi olarak Kuzey Amerika’nın doğu kısımlarında, Avrupa’da ve Asya’da ılıman bölgelerde yetişir. Balçık, kum, kil gibi asidik özellikleri farklı olan topraklarda rahatlıkla yetiştirilir.
Ülkemizde özellikle Batı Karadeniz, Doğu Karadeniz, Ege ve Marmara sahillerinde yetiştirilir. Ülkemizde yetiştirilen en yaygın ıhlamur türlerinin başında kış ıhlamuru gelir. Onu, Kafkasya ıhlamuru ve gümüş ıhlamur takip eder.
Ihlamur Nasıl Saklanır?
Ihlamur, serin, kuru ve güneş görmeyen bir yerde 1 seneye kadar tazeliğini muhafaza edebilir. Bunun için ıhlamuru kiler veya çekmece içlerinde kullanabilirsiniz. Güneş ışığına maruz kalan ıhlamurun raf ömrü kısalır. Hava almayan bir cam kavanoz en garanti ıhlamur kaplarından biridir.
Ihlamur Kaç Kaloridir?
Ihlamur çayının 100 gramında 7 kcal kalori, bulunurken 1 fincan ıhlamur çayında 11 kcal kalori bulunur.