Ciddi böbrek fonksiyon bozukluğu veya yokluğunda, böbrekler tarafından taşınan metabolik ürünlerin ve zararlı maddelerin hastanın kan dolaşımına bırakılabilmesi için, bir diyaliz merkezinde bir diyaliz makinesi (kan diyalizi) aracılığıyla düzenli olarak hemodiyaliz yapılması gerekir. kan.
Diyaliz seanslarının nedenleri
Yapay bir diyaliz makinesinin bağlanmasını mümkün kılan çeşitli böbrek hasarı nedenleri vardır (kronik böbrek yetmezliği, son aşama böbrek yetmezliği). Bunlar arasında uzun süreli diabetes mellitus (diyabet), kronik böbrek hastalığı, kistik böbrekler ve ayrıca ilaçlar, bağışıklık sistemi hastalığı (glomerülonefrit), yüksek tansiyon veya nadir durumlarda diğer nedenlere bağlı böbrek dokusunda hasar bulunur.
Diyaliz hastaları için semptomlar
Kronik böbrek yetmezliğinde idrar miktarında önce artış sonra azalma olur. Vücutta örneğin bacaklarda ve akciğerlerde su tutulması (ödem) oluşur. Uzun vadede, hormon sorunları yüksek tansiyona, kırmızı kan hücrelerinin eksikliğine (anemi) ve osteoporoza neden olur. Toksinler artık yeterince elimine edilemediğinden daha fazla organ hasarı meydana gelebilir. Sarı cilt renk değişikliği genellikle fark edilir. İleri evrede (evre IV, terminal böbrek yetmezliği, üremik toksemi ) mide bulantısı, kusma, ağız kokusu, beyin, sinirler ve diğer organlarda bozukluklar vardır.
Hemodiyaliz ihtiyacının teşhisi
Öncelikle hasta diyaliz merkezinde sorgulanır ve fizik muayenesi yapılır. Kanınız, idrarınız ve böbrekleriniz ultrason ile incelenecektir.
ayırıcı tanı
Diyaliz gerektiren son dönem böbrek hastalığı, genellikle tıbbi öykü ve muayenelerle açıkça teşhis edilir.
tedavi
Bir hastane diyaliz ünitesinde, kanın hastadan diyaliz makinelerine aktarıldığı ve yarı geçirgen bir zara ulaştığı kan dolaşımına bir diyaliz makinesi bağlanır. Bu, kandaki toksinleri, metabolik atıkları ve fazla sıvıyı filtreler ve bu kan, saflaştırılmış bir durumda hastanın vücuduna geri akar.
Hemodiyaliz seansları, membranöz peritonu (karın boşluğunu kaplayan tabaka, periton) bir zar olarak kullanan periton diyalizi gibi diğer formları içeriyordu.
Diyaliz makinesini bağlamak için bir kan damarına erişim olmalıdır. Diyaliz gerektiğinde, örneğin boyun veya yaka damarı gibi büyük bir damara bir kateter yerleştirilir.
ameliyat
İlk kez diyaliz şantı takılması
Diyaliz için açılan yüzeysel toplardamarlar kısa süre sonra kan pıhtıları (tromboz) ile tıkanır ve kan akışı yetersiz kalır. Bu nedenle, bu venden yakındaki artere bir bağlantı kurulur ve buna arteriyovenöz şant veya arteriyovenöz fistül adı verilir.
Operasyon lokal veya bölgesel anestezi altında (vücudun daha geniş bir alanını uyuşturarak) yapılabilir. Genel anestezi de mümkündür, ancak böbrek hastalarının bu tür işlemler için sık sık anesteziye ihtiyacı yoktur.
Genellikle ön kolda yeni bir diyaliz şantı yapılır; İşlem ayrıca üst kol, dirsek veya bacaktaki damarlarda da yapılabilir. Önkol alınırsa, başparmaktan kola uzanan damarın ucu bitişik bir artere dikilir (Simino şant). Diyaliz için şanta ulaşmak için sağ elini kullananlar için sol kolu, sol elini kullananlar için sağ kolu kullanmak tercih edilir.
İstenilen bölgede atardamar varsa ancak uygun damar yoksa hastanın kendi vücudundan da, genellikle bacaktan çıkarılıp implante edilebilir veya plastik damar protezi (greft) yerleştirilebilir. Müteakip tekrarlanan perforasyonlar için daha büyük bir vasküler yol sağlamak için şant bir zikzak yoluna yerleştirilebilir.
Yeni kan damarlarının durumu, kontrast madde enjeksiyonu ile röntgen muayenesi ile kontrol edilebilir ve değerlendirilebilir.
Önceden var olan diyaliz şantına cerrahi müdahaleler
Şant içinde oluşan bir kan pıhtısı (tromboz) onu tıkayabilir ve ameliyatla çıkarılması gerekir. Bu amaçla şant açılır ve pıhtı arkasına doldurulup şişirilebilen balon mekanizmalı bir kateter yerleştirilir. Trombüs ve kateter daha sonra açık alana çekilebilir ve orada kolayca çıkarılabilir. Burada da değerlendirme için bir X-ışını kontrast maddesi incelemesi yapılabilir. Pıhtı başarıyla çıkarıldıktan sonra, genellikle plastikten yapılmış bir şerit (greft) veya vücudun başka bir bölgesinden, genellikle bacaktan alınan bir damar sokularak şant dikilir.
Şantta diyaliz için yeterli kan yoksa şant bağlantısı başka bir bölgeye, örneğin üst kola veya dirsek kıvrımına taşınabilir. Şant damarı artık iyi durumda değilse veya bir şişkinlik (anevrizma) oluşmuşsa, vücudunuzdan bir damar veya kan damarının plastik bir kopyası (greft) ile değiştirilebilir.
Şönte çok fazla kan girerse, bir yandan ekstra iş yapmak zorunda olan kalbi korumak, diğer yandan da kanın kol veya bacağa ulaşmasını sağlamak için bağlantı daha sıkı yapılmalıdır.
Diyaliz şantının çıkarılması
Etkilenenlerde, örneğin böbrek nakli sonrasında veya başka bir işlevsel şant uygulandığında, böbrek fonksiyonu tekrar sağlandığında, damar kavşağı bir dikişle tutturulabilir. Damar genellikle diğer akımlar nedeniyle açık kalır ve gerekirse daha sonra tekrar yönlendirilebilir.
Çalıştırma için olası ek prosedürler
Ameliyat sırasında beklenmedik ve daha kapsamlı sonuçlar, patolojik değişiklikler veya başka komplikasyonlar varsa, başka veya farklı önlemler gerekli olabilir. Bu aynı zamanda balon dilatasyonu ile daralmış kan damarlarının genişletilmesini, belirli aktif maddelerle kan pıhtılarının çözülmesini (hidroliz) veya bir endovasküler stent (STENT) yerleştirilmesini de içerir.
Diyaliz şant cerrahisinin komplikasyonları
Hafif rahatsızlık ve ağrı genellikle kısa sürede geçer. Bitişik yapılarda yaralanmalar meydana gelebilir. Bir kan damarı hasar görürse veya dikiş açılırsa kanama, ikincil kanama ve hematom (ekimoz) oluşabilir. Öte yandan, şantta kan pıhtıları birikebilir ve kırılabilir ve diğer kan damarlarını tıkayabilir. Şişkin bir şant (anevrizma) da oluşabilir. Sinir hasarı uyuşukluğa ve felce neden olabilir. Enfeksiyon, iltihaplanma, yara iyileşme bozuklukları ve yara izi oluşma riski vardır. Şant bölgesindeki enfeksiyon yaşamı tehdit eden bakteriyemiye (enfeksiyon kan dolaşımı yoluyla yayılır) yol açabilir. Diğer bir komplikasyon ise alerjidir.
Diyaliz şantından sonra alarm
Yeni oluşturulan bir şant (arteriyovenöz fistül) zamanla kalınlaşır ve damar duvarı genellikle daha güçlü hale gelir. Birkaç hafta sonra bu şanttan ilk diyaliz deliği açılabilir. Şant genellikle birkaç yıl, bazen 10 yıl veya daha fazla sürer. Ancak, erken bir aşamada çalışmayı durdurabilir.
Tıbbi gelişmelere rağmen, diyalize giren hastaların yaşam beklentisi, sağlıklı böbrekleri olan hastalardan daha düşüktür: Diyaliz hastalarında 10 yıllık sağkalım oranı 50 %'den fazladır. Prognoz, komorbiditelere ve hastanın yaşına bağlıdır. Böbrek nakli kullanılabilir.
Bu nedenle, son dönem böbrek hastalığı (böbrek yetmezliği) olan kişilerin, bir diyaliz makinesini hastanın kan dolaşımına (hastane diyaliz bölümü) bağlayarak veya böbrek hastalığının hayatta kalması için bir böbrek nakli için kan dolaşımından atık ürünleri çıkarmaları gerekir.
Diyaliz şantı öncesi
Marcumar® veya Aspirin® gibi kan pıhtılaşmasını engelleyen ilaçlar gerekirse hekime danışılarak kesilmelidir. Diabetes mellitusta (diyabet) kullanılan aktif bileşen metformini içeren ilaçlar da kontrast madde test edilmeden önce çıkarılabilir.
Diyaliz şantından sonra
Ameliyat ayaktan yapılıyorsa, hastanın 24 saat araç kullanmasına izin verilmediği için hastaya refakat edecek bir refakatçi bulunmalıdır.
Kol veya bacak başlangıçta yükseğe kaydırılmalı ve bastırılmamalıdır. Daha sonra neredeyse hiçbir kısıtlama yoktur, yalnızca daha fazla kanamaya neden olabileceğinden yaralanmalardan kaçınılmalıdır.
Diyaliz şantı alanında yeterli cilt hijyenine dikkat edilmelidir. Odaklanmış şant da hastalar tarafından tekrar tekrar kontrol edilmelidir, örneğin kan akışı hissedilebilir. Herhangi bir anormallik durumunda, doktorunuzla iletişime geçmeli veya bir hastaneye gitmelisiniz.