Osmanlı İmparatorluğu'nun Savaşları ve Fetihleri (1299-1683)
Üç kıtaya yayılan ve Karadeniz ve Akdeniz'e hakim olan Osmanlı Saltanatı (1299-1922), 15. ve 17. yüzyıllar arasında küresel bir askeri süper güçtü. 1299'daki başlangıcından itibaren Osmanlı İmparatorluğu , çoğunlukla Avrupalı güçler ve Türklere komşu rakip Müslüman devletler pahasına hızla genişledi.
Günümüz Anadolu'sunda küçük bir beylik veya beylik olarak başlayan şey , Akdeniz'deki önemli adalara ek olarak , kısa süre sonra Güney ve Doğu Avrupa , Kırım, Orta Doğu'nun bazı bölgeleri, Kuzey Afrika'nın büyük parçaları ve Kafkaslar bölgesinin önemli bölgelerini yuttu. . İmparatorluk , 1683'te Viyana surlarında pahalıya mal olan bir yenilginin ardından topraklarının çoğunu kaybetmiş olsa da , Osmanlı Türklerinin askeri geçmişi modern dünyada bile geçerlidir ve onların mirası, bir zamanlar yaşadıkları topraklara yayılmış sayısız anıtta kusursuz bir şekilde yansıtılır. gururla Osmanlı Devleti (Osmanlı İmparatorluğu) ilan edildi.
Tarihsel arka plan
SELÇUKLU SULTANLIĞI, İLK BÜYÜK MÜSLÜMAN TÜRK İMPARATORLUK GÜCÜYDÜ.
11. yüzyılda, Asya bozkırlarının kalbinden gelen Müslüman bir Türk kabilesinin yükselişi, acımasız iç çatışmalar ve bitmek bilmeyen hakimiyet mücadelesi ile dolu bir toprak parçasıydı. Selçuklu kabilesi İran'ı süpürdü ve ardından batıya doğru ilerlemeye başladı ve burada bir zamanlar güçlü olan Bizans İmparatorluğu (330-1453) ile temasa geçti , eski ihtişamının yalnızca bir kalıntısı, ancak yine de zorlu bir bölgesel nüfuz sahibi.
Selçuklu Sultanlığı (1037-1194) ilk büyük Müslüman Türk imparatorluk gücüydü; 1055'te , İslam halifeliklerinin metropolü olan Bağdat'ı talep ettiler ve bu nedenle yöneticileri artık uzun süredir gömülü olan altın geçmişlerinin hikayeleriyle zihinlerini eğlendirebilecekleri yıpranmış ve sakatlanmış Abbasi Halifeliği (750-1258) üzerinde hakimiyet kurdular. büyük liderleri Harun Reşid'in (h. 786-809) ölümünün ardından zamanın kumlarında .
Ancak Türkler için bu, İslam'ın keşfedilmemiş topraklarda hakimiyetini kurmada ilk kez aracı olmalarıydı ve ilk kurbanları, hasta Bizans diyarıydı. 1071'de genç ve hırslı Sultan Alp Arsalan (h. 1063-1072) kendisini sayısal olarak üstün bir Bizans kuvvetiyle karşı karşıya buldu, ancak Malazgirt Savaşı'nda (günümüz Mazagirt) etkileyici bir zafer elde etmeyi başardı .
Bu yıkıcı yenilgi, Bizans'ın Anadolu üzerindeki kontrolünü yıprattı ve Türkler bu otlaklara akın etmeye başladı; bu, 13. yüzyılda Orta Asya'da büyük bir tehdidin patlamasıyla daha da katalize edildi - Moğollar. Torunları Moğol lideri Cengiz Han (r. 1206-1227) yakında daha sonra kolayca paramparça oldu bir zamanlar kudretli Selçuklu Krallığı, Rum Sultanlığı, sadece bir kısmıyla ev sahipliği Anadolu'yu ulaştı Moğol savaş ve bunların vasal oldu 1243.
Sonrasında Anadolu beylikleri olarak da bilinen birçok küçük devlet, Anadolu'nun dört bir yanına dağılmış , az çok kendi içlerinde çekişmeye bırakılmıştır. Ancak bir aşiret reisi Osman Gazi (r. 1299-1324), zamanının en güçlü güçlerini bile gölgede bırakacak bir devlet inşa etme büyük hırsını gerçekleştirmeye koyuldu; bu Osmanlı İmparatorluğu'nun başlangıcıydı.
Anadolu'nun Konsolidasyonu
Osman , Bizans topraklarını batıda sınırlayan bir beylik olan Bithynia'ya hükmediyordu . Zaferi yalnızca, gayrimüslim toprakları fethetmeye yönelik bir tür kutsal savaş olan ġazā'dagördü ve kendisini bir gazi (veya gazi ) olarak damgaladı . Çoğunlukla gerilla savaşınıkullanan Osman, Bizans alemine girmeye başladı. Kazanımları çok küçük olmasına ve en büyük zaferi olan Prusa'nın (Bursa) düşüşünü görecek kadar yaşamamasına rağmen, Osman bir Türk devinin çarklarını harekete geçirmişti.
14. yüzyıl testere daha fethi de Küçük Asya Osman'ın oğlu Orhan Gazi (r. / 34-1362 1323) babasının alemin ücret alarak ve 1357. yılında 1331 yılında İznik (İznik) ve Nicomedia (İzmit) üzerinden yerel ilhak süpürme ile Anadolu toprakları hem diplomasi hem de amansız Osmanlı savaşı ile yapıldı. Ancak bu birleşme ve merkezileşme, bölgesel özerkliklerini korumak isteyen ve bunu yapacak irade ve kaynaklardan hiçbir şekilde yoksun olmayan bazı önde gelen aşiretleri tatmin etmedi.
Rakip bir Türk kabilesi olan Karamanoğulları, Sultan I. Bayezid'in (1389-1402) batıya yönelik hırslarını durdurmak için önde gelen ve acımasız bir Türk-Moğol lideri olan Timur'dan (Tamerlane, r. 1370-1405) yardım istedi. 1396'da Avrupalı bir koalisyon kuvvetine karşı Niğbolu Savaşı'nın galibi olan ve kendisini Yıldırım (yıldırım) olarak lanse eden Bayezid'in Timur'un önünde diz çökmesi, Timur'un gazabını Anadolu'ya davet etti.
1402 , Osmanlılar için kalplerindeki en feci yenilgi olan Ankara Savaşı'nı gördü , Sultan Bayezid, Timur'un güçleri tarafından yakalandı ve imparatorluğu, kargaşa, kaos ve bölünmenin dipsiz derinliklerine fırlatıldı. Bunu takip eden Osmanlı Fetret Dönemi (1402-1413), değerli kaynakları iç çatışmalar için harcayan on yıllık bir iç savaştı, ancak I. Mehmed (h. 1413-1421) çatışmanın galibi olarak ortaya çıktığında, Osmanlılar her zamankinden daha güçlü hale gelir.
Sonraki yıllarda Osmanlı sınırları restore edildi ve II . Mehmed'in (1444-1446 & 1451-1481) yükselişiyle Trabzon İmparatorluğu 1461 ve 1468'de Karamanoğulları tabi oldu. Rakip bir Doğu Türk imparatorluğu olan Ak-Koyunlu, kısa bir süre Anadolu'ya karşı baskı yaptı, ancak Mehmed, Otlukbeli Savaşı'nda (1473) ilerlemelerini engelledi. Anadolu'da bağımsız yerel yönetimin son kalıntıları (Ramazanoğulları ve Dulkadirler) yalnızca Osmanlılar ile güneydeki komşuları arasında bir tampon görevi gördü: Memluk Sultanlığı.
Mutlak hakimiyet ve krallığını doğuda İran'ın Şii Safevi rakipleri ve güneyde Memlükler tarafından kuşatılmaktan korumak için, Doğu Anadolu'nun kontrolünü erkenden ele geçiren Sultan I. Selim (1512-1520) Perslerden, Memluk topraklarının kapsamlı bir fethiyle devam etmeden önce 1516'da bu tamponu ilhak etti. 16. yüzyılın başlarında, Osmanlılar Anadolu üzerinde tam bir hakimiyet kurdular.
Avrupa'da Fetihler (Rumeli)
Osmanlılar, Çanakkale Boğazı'ndaki mülklerini Rumeli olarak adlandırdılar. Bu eyalet, bir sivil savaşla karşı karşıya olan Bizans imparatoru VI. onun krallığında savaş. Zorunluluktan doğan bu işbirliği kısa sürede bozuldu ve Osmanlılar ile Bizanslılar yeniden karşı karşıya geldiler. Ancak bu, Edirne'yi (Edirne) alarak Rumeli'de hızlı ilerleme kaydeden Türkler için daha iyi oldu. 1362'yi Trakya ve Güney Bulgaristan (1363-1365), Sofya (1385), Niş (1386) ve Selanik (1387) takip eder.
Bu hızlı ilerlemeler farkedilmeden gitmedi ve Avrupalı soyluların ve kralların kolektif gücü, kısa süre sonra, bazılarının kabaca haçlı seferleri olarak tanımladığı bir dizi askeri seferle Osmanlıların üzerine saldı . Ancak, bu çabalar, Kosova'da bir Osmanlı zaferiyle (1389) başlayarak çoğunlukla başarısız oldu, ardından 1395'te Bulgaristan, kuzey Yunanistan ve Wallachia'nın çoğu ilhak edildi. Osmanlılara karşı toplu bir saldırıya yönelik bir başka büyük girişim, Sultan I. Bayezid, Avrupa kuvvetlerine Niğbolu'da (1396) ciddi bir darbe vurdu.
Yoğun bir iç savaşın fitilini ateşleyen 1402'de Ankara yenilgisinden sonra, Osmanlılar 1439'da Sırbistan'ın yutulduğu Avrupa cephesine geri döndüler. Avrupalılar bir kez daha Sultan II. Murad (1421-1444) ile yüzleşmek için ortak bir güç topladılar. ) Varna Savaşı'nda (1444) tüm gücüyle karşılık veren ve zaferini ilan eden. İlginç bir şekilde, savaş sadece padişah gücünün bir kısmı, yeniçeriler olarak bilinen iyi eğitimli ve profesyonel, daimi bir birlik sayesinde kazanıldı ve düşmanla çok önemli bir noktada savaştı.
MEHMED, KONSTANTİNOPOLİS'İ İMPARATORLUĞUNUN YENİ BAŞKENTİ OLARAK İLAN ETTİ VE YÜZYILLAR SONRA OSMANLI OTORİTESİNİN SON KALINTILARININ SIZMASINA KADAR KALDI.
1451'de, Sultan II. Mehmed, babasının ölümünden sonra yönetimi devraldığında, Doğu ile Batı arasındaki Osmanlı krallığı arasındaki tek boşluk , bir zamanlar bir başkent olan efsanevi Theodosius Surları ile sınırlı, ampute Bizans İmparatorluğu idi. uzaklara yayılan toprak parçası: Konstantinopolis. Fatih Sultan Mehmed, aylarca şehri kuşatarak taarruzuna başladı , son taarruz Konstantinopolis'in düşmesiyle sonuçlandı: 1453. Şehre galip olarak girdi ve imparatorluğunun yeni başkenti ilan etti ve Osmanlı otoritesinin son kalıntılarına kadar kaldı. yüzyıllar sonra sızdı.
Bu zafer, Mehmed'in Avrupa'da Sırbistan'ın mutlak fethinde (1459) ve ardından Yunanistan'da Mora'nın (1460), Bosna'nın (1463) ve İtalya'da Otranto'nun (1480) düşmesiyle kendini gösteren emperyalist hırslarını daha da ateşlemek için bir yakıttı. padişahın ülkeyi süpürüp Roma'yı ele geçirmeyi hayal ettiği yerden . İtalya, tüm Avrupa'da kutlanan padişahın ölümüyle bu kaderden kurtuldu.
Osmanlı hırsının en büyük zirvesi, Macaristan'ı fetih için açan Belgrad'ın (1521) fethi ile Avrupa sınırından vuran Kanuni Sultan Süleyman olarak da bilinen I. Süleyman (1520-1566) ile geldi. Padişah, bu fırsattan büyük bir güçle yararlanmak için çok geçmeden geri döndü ve genç Macar Kralı II. Louis'e (h. 1516-1526) karşı 1526'da Mohaç Savaşı'nda kesin bir zafer elde etti ve ardından büyük bir orduyu ilhak etti. düşmüş hükümdarın krallığı - Macaristan'ın çoğu. Üç yıl sonra Süleyman, Macaristan üzerinden başarılı bir sefer daha başlattı, ancak Viyana surlarından doruğa ulaşan bir zafer olmadan geri dönmek zorunda kaldı (1529).
1566'da, gençlik yıllarını çoktan geride bırakmış olan Kanuni Sultan Süleyman, stratejik olarak önemsiz ama güçlü bir şekilde savunulan Macar kalesi olan Szigetvár'ın surlarının dışında sonunu buldu. Onunla birlikte, Osmanlı padişahlarının savaşçı ruhu öldü, sadece birkaçı selefleriyle aynı seviyede askeri beceri ve büyüklüğe ulaşmayı arzulayacaktı. Osmanlı gücünün düşüşü hızlı olmadı ve gerçekten de Avrupa'da, özellikle de 1672'de Podolya, Ukrayna'da daha fazla kazanım elde edildi.
Orduyu modernize etmeyi başaramayan ve krallık üzerinde sert bir kontrol kuramayan sonraki Osmanlı hükümdarları, Avrupalı düşmanları tarafından emperyal üstünlük yarışında geride kaldılar. Türkler bir kez daha Avusturya başkentinin (Viyana) surlarından geri çekilmek zorunda kaldılar (1683), ancak bu sefer hırpalandılar ve mağlup oldular, Avrupa'nın kalplerinde asla aynı düzeyde korku ve korku uyandırmadılar.
Karadeniz ve Akdeniz'de Hegemonya
Daha sonra Tatarlar (1441-1783) tarafından yönetilen Kırım, 1475'te Sultan II. Mehmed'i hükümdar olarak kabul etti ve sonraki üç yüzyıl boyunca Karadeniz'deki Osmanlı hakimiyetini güvence altına aldı. Akdeniz adasında ise Rodos , Knights Hospitalier onlar sonra cesaretle ve cesurca aşılmaz şeye rağmen şehri savunurken, hacı gemilerini bastı 1523 yılında Kanuni Sultan Süleyman teslim nereden karargahlarını kurdu ve gelen almıştı. Ancak Osmanlılar, Hospitalierlerin yeni karargâhlarını kurdukları Malta'yı (1565) ele geçiremediler.
Osmanlı ordusu II. Mehmed'in başına geçtiğinde bir alanda eksikti: donanma. Genç padişah boşluğu doldurmak için devasa bir donanma yaratmayı kendine görev edindi, ancak Mehmed'in donanması daha büyük gemilerden yoksundu, bu da onları doğrudan deniz çarpışmalarında gereksiz hale getirdi. Örneğin, Konstantinopolis kuşatması sırasında, sadece üçü askeri gemi olan dört Ceneviz gemisinden oluşan bir filo, şehrin büyük bir Osmanlı deniz ablukasını kırarak kuşatma altındaki Konstantinopolis'e yardım getirdi.
Ancak Kanuni Sultan Süleyman, yeni ve geliştirilmiş gemileri devreye alarak bu bölümdeki boşlukları da doldurmak üzereydi. Ayrıca bir donanma komutanı olarak korkulan ve bir ara Osmanlı'ya rakip olan Hayreddin Barbarossa'yı (l. 1478-1546), 1533'te Büyük Amiral olarak atadı. Barbaros, Osmanlı üstünlüğünü güvence altına aldı. denizlerde Avrupalılara karşı savaştı ve kariyerini Preveze'de bir koalisyon deniz kuvvetine karşı etkileyici bir zaferle taçlandırdı (1538).
Süleyman'ın oğlu II. Selim (h. 1566-1574) Kıbrıs'ı fethetmek için bir sefer kuvveti gönderdi. Bu, 1570'te tamamlandı, ancak bunu, Osmanlı donanmasının yıkımını gören İnebahtı Savaşı'nda (1571) bir deniz felaketi izledi. Kutsal Lig adı verilen bir koalisyon donanması tarafından. Saltanat bu kaybın ani etkilerinden kurtulmuş olsa da, konumları artık tartışmasız değildi. İmparatorluğun Akdeniz bölgesindeki sınırlarına son eklenen ise 1669'da Girit oldu.
Osmanlı- Pers Savaşları
Sünni Osmanlılar ile doğudaki Şii komşuları Safevi Hanedanı (1501-1736) arasındaki rekabet, ilk Safevi hükümdarı Şah İsmail'in (taht 1501-1524) Şii İslam'ı devlet dini olarak ilan etmesiyle başladı.imparatorluğunun ve tüm Sünni komşu güçlere açıkça düşmanlık ilan etti. Sultan Selim komşularından istila etmelerini istedi, ancak İsmail akınlarla savaştı ve ardından Doğu Anadolu'ya girdi. Buna karşılık I. Selim, üç yüzyılı aşan ve her iki taraf için de sonuç olarak beyhude ve yorucu olduğu ortaya çıkacak olan Osmanlı-Fars Savaşlarını başlattı. Başlangıç olarak, Selim Anadolu'da Safevi sempatizanlarını katletti ve ardından Şah'ı Çaldıron Savaşı'nda (1514) kendisiyle yüzleşmeye zorladı ve burada sayıca az olmasına rağmen son derece deneyimli Pers saha kuvvetlerini barutlu silahlarıyla ve seçkin Yeniçeri birlikleriyle ufaladı. Şah panik içinde sahadan kaçar.
Chaldiron Muharebesi, Perslere karşı ilk büyük askeri çarpışmaydı, ancak gelecekteki savaşlar giderek daha zorlu hale gelecekti. Zaferi ile Selim, Kuzey Irak ve Azerbaycan'ın bazı bölgelerini ele geçirmiş, hatta Safevilerin başkenti Tebriz'i alacak kadar ileri gitmiş, ancak taktik zafiyet ve lojistik sorunlar nedeniyle geri çekilmek zorunda kalmıştır. Selim'in oğlu Sultan Süleyman, babasının doğuya doğru mücadelesini sürdürdü ve 1534'te Tebriz ve Bağdat'ı aldı; ikincisi, Osmanlı krallığına sembolik bir katkı olan eski Abbasi başkentiydi.
1555'teki Amasya Antlaşması ile düşmanlıklar geçici olarak bir kenara bırakıldı ve bundan sonraki yaklaşık üç yüzyıl boyunca, Osmanlılar ve Persler arasındaki ilişkiler, şiddetli çatışmalarla noktalanan ateşkes anlaşmalarını görecekti. Bu süre zarfında, hırslı padişahlar, rakiplerine karşı askeri üstünlüklerini yeniden savunmak için şiddetli girişimlerde bulundular. Örneğin Sultan IV. Murad (taht. 1623-1640), hırslı bir sefer başlattı ve 1639'da Bağdat'ı Safevilerden geri almayı başardı. Osmanlı-Fars savaşları iki yüzyıl daha sürdü, ancak düşmanlıklar antlaşmalarla sonsuza dek gömüldü. İki ülke arasındaki sınırları belirleyen Erzurum (1823 ve 1847) ve iki taraf, bugün bile olumlu etkileri görülen diplomatik ilişkiler kurdu.
Ortadoğu'nun Fethi ve Kuzey Afrika'daki Kazanımlar
Selim, 1514'te Şii İran'a karşı yürüttüğü seferden sonra toprak genişletme çabalarını başka yöne çevirmiş ve Safevi İran'ına meyilli olan ve siyasi koz olarak asi Osmanlı şehzadelerini ağırlamış olan Mısır , Levant ve Hicaz Memluk Sultanlığı artık hedef haline gelmişti. .
Osmanlılar ile Memlükler arasında tampon görevi gören son bağımsız Anadolu beylikleriolan Ramazanoğulları ve Dulkadirlileri 1516'da silip süpüren Selim, güneye doğru ilerlemeye niyetli olduğunu açıkça belirtti. İki ordu Halep'in kuzeyindeki Merc Dabık Savaşı'nda (1516) karşı karşıya geldi ve Selim burada Memluk sahra ordusunu barutlu silahlarla yok etti. Memlûklerin sahada tamamen harap olmasıyla, Osmanlıların egemenliği altına giren toprakları katlanmaya başladı; Suriye , Levant ve Hicaz hemen teslim oldular.
1517'de Selim, Mısır dahil tüm Memluk krallığını ele geçirmişti; Safevilere karşı kazandığı zafere kıyasla, 1516-1517 Osmanlı-Memluk çatışması çok daha büyük bir zaferdi . Bununla birlikte, bu aralıksız askeri mücadele, eninde sonunda, 1520'de ölen Selim'in kendisine zarar verecekti, ancak on yıldan daha kısa bir sürede imparatorluğunun büyüklüğünü ikiye katladı. Padişah ayrıca 1517'de Cezayir'i de ilhak etmişti; Tunus, 1534'te Süleyman'ın kontrolüne girdi ve bu kontrol daha sonraki askeri seferlerle pekiştirildi.
Orta Doğu'da II. Selim, Yemen'in (1567-1570) fethini emretti, ardından imparatorluk Tunus'ta (1574) ve Fas'ın Fez kentinde (1578) kazanımlar elde etti.
Bölgesel Parçalanma
1529'da Kanuni Sultan Süleyman'ın devasa gücü Viyana'yı kuşatma altına aldı, ancak kısmen kışın ortaya çıkardığı zorluklar ve hazırlık eksikliği nedeniyle ezici sayılara rağmen şehri ele geçiremedi. Süleyman'ın Viyana girişimi başarısız olmasına rağmen, Avrupa'daki seferleri oldukça başarılıydı, ancak bir asırdan fazla bir süre sonra, Osmanlılar 1529'da olduğu gibi Viyana'yı almaya artık hazır değildi.
1683'te Avusturya başkentinin duvarlarının önünde bir kez daha ortaya çıktıklarında ve tekrar sağlam bir şekilde yenildiklerinde. Bu, Osmanlı İmparatorluğu'nun kaderinde dönüm noktasıydı ve 1922'de Birinci Dünya Savaşı'nın (1914-1918) ardından oluşan günümüz Türkiye'sinin dışında hiçbir şey kalmayana kadar kademeli toprak kaybının başlangıcını işaret ediyordu .