

Jean Francois Lyotard:
Post-modern Durum Nedir?
Jean-François Lyotard'ın 1979 yılında yayımlanmış olan kitabının
adıdır.
Bu kitap, yayımlanışının ardından sürekli teorik tartışmaların kaynağı
olmuş ve post-modernizm konusunda en çok gönderme yapılan eserlerden
biri olarak yer almıştır.
Lyotard bu kitabında Modernite'yi kuramsal düzeyde sorunsallaştırır ve
post-modernizm'i belli bir tarihsel dönemin adlandırılmasından çok yeni
bir düşünsel evrenin ortaya çıkması olarak değerlendirir. Bunun
kaynağında, Lyotard'ın "Büyük Anlatılar" olarak
tanımladığı Modernist öğretilere ve onların kendilerini
temellendirdikleri kavram ve kategorilere yönelik derin bir inançsızlık
ve kuşku hali bulunmaktadır. Lyotard bu kuşkunun kaynaklarını ve
anlamlarını kuramsal olarak ortaya koyar "Postmodern Durum"
adlı çalışmasında.
Kitabın altbaşlığı, "Bilgi Üzerine Rapor" olarak
yazılmıştır. Dolayısıyla burada bilgiyle ve ona dayalı siyasal/toplumsal
hedeflerle ilgili modernist girişimlerin çok sorunlu oldukları
belirtilir ve bu sorunlar irdelenir.
Bu nedenle Endüstri Sonrası Toplumlar'da, erekselci tarih anlayışlarına
karşı derin bir inançsızlık hali söz konusudur. Modernleşme projesinin
kuramsal sınırları bu inançsızlığı aşabilecek bir olanağa sahip
değildir. İnançsızlığın kaynağındaki meşruiyet bunalımı'nı, modernizm
kendi teorik ilkelerine bağlı kalarak aşamaz bir noktaya gelinmiştir.
Dolayısıyla da yeni bir düşünme ve yaşam kipi ortaya çıkmıştır. İşte
"Postmodern Durum" olarak adlandırılan dönem budur.
Lyotard burada iktidar ve bilgi bağlamında modernizm'den post-modernizm'e
geçişin izlerini sürmekte, meşruiyet sorunsalı açısından "Büyük
Anlatılar"ın sonunu irdelemektedir.