GiYiM KUsAMLA iLGiLi HEL
1 - Soru: Kadinin basini örttüGü esarp ve giydiGi elbise zinete dahil midir?
Cevap: Sure-i Nur'un 31. ayetinde geçen "zinet" kelimesini, bazi ilim adamlarimiz, zinetin kendisini anlamislar ve "Zineti göstermek haram olunca, zinetin mahallini göstermek daha çok haramdir" demislerdir. Birtakim islam ulemasi da "zinet" kelimesinden muradin zinetin takildiGi yer olduGu görüsünü müdafaa etmislerdir. Bu alimlerin görüsüne göre, basörtüsü zinete dahil olmaz. (Hak Dini Kur'an Dili c. 4, s. 3504)
Kadinlar takindiklari zinet esyalarinin sarraf vitrinlerinde teshir edilenlerine bakmanin yasak olmayisi, "zinet" kelimesinden, bunlarin takildiGi kulak, kol ve gerdan gibi mahallerin olduGu görüsünde bulunan islam ulemasinin tezini kuvvetlendirmektedir.
2 - Soru: Kadinin ipek elbise giymesi caiz midir?
Cevap: Evet, caizdir. ipek elbise giymenin haramliGi sadece erkeklere mahsustur.
3 - Behce Fetvalarindan: "SariGin bir ucunu iki omuz arasina ve belin ortasina kadar sarkitmak müstehabtir." (H. Ec. 2/163)
4 - Soru Kadinlarin saçlarini kesip, zülüf birakmalan hakkinda bilgi verir misiniz?
Cevap: Kadinlarin saçlarini uzatmalari ve her bakimdan erkeGe benzemekten sakinmalari gerekir.
5 - Soru: Dizden asaGiya inen bir mantonun altina kisa etekli elbise giymek caiz midir?
Cevap: Manto altina da olsa böyle bir elbiseyi giymek mahzurludur.
6 - Soru: Ailelerimiz topuGa kadar uzun elbise giyse mantoya lüzum kalmadan gezebilir mi? Elbise üzerine manto giymek sart mi?
Cevap: TopuGa kadar elbise giymis olsa bile, basini, boynunu, göGüslerini ve arkasini örtecek bir çarsaf ve benzeri seyle kapatmasi gerekir. Zira vücut hatlarini ve göGüslerini belli eden bir elbiseye bürünmüs bir kadin, "giyinmis çiplak" sayilmistir.
7 - Soru: Bir kadin, zinet olarak, ne gibi seyleri takinabilir?
Cevap: Kadinlar, altin ve gümüs gibi madeni esyadan, inci ve mücevherat gibi kiymetli taslardan yapilmis zinet esyasini takinabilirler. Ancak bunlari yabanci erkeklerin dikkatini çekmeyecek sekilde takinmayi; eri için ve evi içinde takmayi prensip edinmelidir.
8 - Behce Fetvalarindan: "Erkeklere ipek elbise giymek haramdir." (H. Ec. 2/163)
Açiklama: Erkeklerin giymesi haram olan ipek, kurdun imal ettiGi ipektir. Suni ipek, pamuk ve keten hükmünde olup giyilmesinde hiçbir mahzur yoktur.
9 - Soru: Kadinlarin moda icabi firfirli, süslü, uzun etek giymeleri islam'a uygun mudur? Bunlarin bel kismi dar, yerde sürünen kismi ise genis bulunmakatir, ne dersiniz?
Cevap: Kadin, giyinip kusanmasinda, modayi deGil islam dininin tesettür esaslarini dikkate almalidir. Giyinisi sade, elbise altini göstermeyecek kadar kalin ve vücut hatlarini belli etmeyecek kadar bol olmalidir.
10 - Soru: Bugünkü kizlarin okumalari veya kadin öGretmenlerin ders verdikleri sinifta baslarini açmalari caiz görülmüs müdür?
Cevap: Kadin cinsinin ilim tahsil etmesi yasaklanmis deGildir. Ancak tesettüre riayet edimelidir. Tahsil sirasinda tek basina yolculuk yapmaktan sakinmali. Yalniz kadinlarin bulunduGu bir yerde ilim tahsil etme imkanini arastirmalidir. Bunlara riayet edemediGi zaman dini müsaade de verilemez.
11 - Soru: Kadin gömlek giyebilir mi? GömleGin cebi saG tarafta olursa kadin gömleGidir. Erkek giyemez diyorlar; doGru mu?
Cevap: Kadin, tesettüre riayet etmek sartiyla gömlek de giyebilir. Cebin saGda veya solda olmasi, kadinin veya erkeGin giymesine dini açidan mani teskil etmez.
12 - Soru: Kimsenin bulunmadiGi yerde avret mahallini örtmek gerekir mi?
Cevap: Avret mahallini örtmek, hem Hakk'in hem de halkin hakki bulunan bir husustur. Bu itibarla, kendisinden baska kimsenin bulunmadiGi bir yerde dahi avret mahallinin örtülmesi, sahih olan kavle göre vaciptir. Peygamber Efendimiz (sav) bir Hadis-i seriflerinde: "Avret mahallimi içimdeki elbisemden gizlemek mümkün olsa elbette ondan bile gizlerdim." buyurmuslardir. Hz. Ali (ra): "insan avret mahallini açinca yanindaki melekler utancindan yüzlerini çevirirler" buyurmaktadir.
13 - Kravat takmak bid'at midir, deGil midir?
Cevap: Sünnet olan bir giyecek nevine dahil deGildir. Adet ve giyinis olan seylerde vüs'at vardir. Dalalet sebebi olan bid'at, daha ziyade inanç ve ibadetlerde münhasirdir. Kravat, küfrün sembolü sayilan esyadan deGildir. isteyen takmaktadir. Bu husustaki müsaade, ancak bir ruhsat-i ser'iyyedir. Vazifesi, içtimai mevkii itibariyle takmak zaruretini hisseden kimseler, bu ruhsattan faydalanarak takabilirler. istemeyen veya böyle bir mecburiyeti bulunmayan kimse ise azimetle amel etmeyi tercih etmelidir.
14 - Soru: Kot pantolon giymekte bir beis var mi?
Cevap: Bahsi geçen pantolon erkekler için dar olmamak sartiyla islami tesettürü yerine getirir ise de, dinine baGli bir erkek sünnete uygun veya yakin biçimde giyinmelidir.
15 - Soru: Yaz mevsiminde gerek ticaret, gerekse serinlemek için plaja gidilebilir mi?
Cevap: Et saticilarinin müsteri aradiGi adeta bir pazar gibi bir yerde mütedeyyin bir insanin bulunmasi tabii ki doGru deGildir. Kadinlarin bulunmayacaGi bir yerde, diz kapaklanna kadar olan kismin örtülmüs olmasi halinde ve orada kendisinden baska erkek varsa, onlar da böylesine tesettüre riayet ederlerse denize girilebilir. islam dini, denize girmeyi deGil, tesettürü ihlal etmeyi yasak kilmistir.
16 - Soru: Erkeklere haram olan ipek elbiseyi erkek çocuklarina giydirmekte bir mahzur var mi?
Cevap: Erkekler için olan mahzur, erkek çocuklar için de geçerlidir. Bunun mahzuru ve sorumluluGu anne ve babayadir. Zira onlari alan ve giydiren anne ve babalardir.
17 - Soru: Ben, 15 yasimdan 20 yasima kadar Almanya'da ata sporumuz olan gürese çalistim. Bu sahada üstün basarilar elde ettim. Daha sonra vatani görevimi yapmak için memleketime gittim. simdi ise terhis olup tekrar Almanya'da çalismaktayim. Fakat bu hizmetlerin içerisine girdiGim için güresmemde bir mahzur var mi?
Cevap: Güres yapmanizda bir mahzur yoksa da, göbekten diz kapaGi altina kadar olan kismi kapali bulundurmaniz sarttir. Güres ata sporudur. Tesettür (örtünme) de Allah'in (cc) emridir. Atalarimizin kisbet giyerek gürestiGi de unutulmamalidir. ister yaGli güres ister serbest veya grekoromen tarzinda güresler olsun, hepsinde göbekten diz kapaGina kadar olan kismi örtmek sarti ile güresmenizde bir mahzur yoktur. Aksi halde, güreseceGim diye, bu kisimlari açmak doGru deGildir.
18 - Soru: ipek elbise giymenin erkeklere haram olduGunu biliyor ve inaniyoruz. Acaba yüzü ipekten olan bir yorgan hakkinda dinimizin hükmü nedir?
Cevap: Yorgan da bir nevi elbise hükmündedir. ipek yorgani kullanmak caiz görmemektedir. (Fetava-i Hindiye c. 5, s. 331)
19 - Soru: Bir kitapta; "Bir erkek haram olan ipeGi dünyada giyerse, ahirette ipek giymekten mahrum olur. ipek ise, cennet elbisesidir. O halde cennete giremez" deniliyor. Bu hususta hüküm nedir?
Cevap: Bu iddia, haram olan ipeGi, helal olduGuna inanarak giymesi halinde doGrudur. Haram olduGuna inanarak giymesi halinde cennete girmemeyi gerektirecek bir suç mahiyetinde kabul edilemez. isyani inkar seviyesinde deGerlendirme, doGru bir kiyas yolu deGildir.
20 - Soru: Bazi eserlerde sakali kesmenin haram olduGu yaziliyor. Siz ne dersiniz?
Cevap: Sakal birakmak sünnettir. Hiç sakal birakmamis bir kimsenin tiras olmasi bu sünneti ihmal olmaktadir. Bunun hükmü de kerahatle ifade edilir. sayet sakali birakir da sonra keser ise, bu kerahet, katmerleserek haram olur. Çünkü sünneti hor görme anlami tasimaktadir. Yoksa mutlak manada sakali tiras haram olsa, birakmasinin da farz veya vacib olmasi gerekir. Hükme medhar olacak noktayi iyi tesbit etmek gerekir.
21 - Soru: Bir insanin basindaki beyaz saçi yok etmek için kina ile veya sari boya ile boyamasi sünnet midir?
Cevap: Siyah boya haramdir. Kina yakilabilir. Buhari ve Müslim'in ittifakla rivayet ettikleri bir Hadis-i serifte, "Yahudiler ve Nasraniler (saçlarini) boyamazlar. Siz onlara muhalefet ediniz" buyurulmaktadir. Müslim'in Cabir (ra)'den rivayet ettiGi diGer Hadis-i serifte de "Bu (saçlarin beyazliGini (boya ile) deGistirin (ve fakat) siyah (lastirmak)tan çekinin" buyurulmaktadir.
Birinci Hadis, saçlarin boyanmasina emr ve müsaade gerektirmektedir. ikinci Hadis ise bu müsaadeyi kayda baGlamaktadir.
22 - Soru: Bugünkü adetlerin gereGi olan kumas elbiselerin giyimi ve dikimi, deGisik modeller üzerine yapilmasi, yabancilara uymak gibi bir mana ifade etmesi sebebiyle bir mahzur teskil etmekte midir?
Cevap: Örf ve adetlere mahsus islerde bir genislik vardir. Bu itibarla, elbiseden beklenen gaye, tesettürü temin etmesidir. Bu tesettürü sünnete uygun biçimde ifa etmeye çalismak, evla olan tarafi ifade eden bir husus olmaktadir. Gayrimüslimlere benzemek tehlikesi, küfrün sembolü olarak kabul edilen haç, zünnar vesairededir. Böyle bir benzeyisten ve bir de moda kabuGunun içine sokularak Müslümanlarin arasinda yayilmak istenen çiplaklik temayülünden son derece sakinmalidir.
KADiNLAR DisARiDA ve EVDE NASiL HAREKET ETMELi?
23 - Soru: Ev içinde de tesettüre riayet gerekir mi?
Cevap: Sorunuzda erkek-kadin diye bir ayirim yapmadiGiniz için biz de cevabi mutlak bir ifade ile vermeye çalisacaGiz. Dinimizin hükümlerine göre; erkek veya kadin, vücudundan örtülmesi gereken uzuvlarin kapatilmasi, melaikeye karsi sayginin icabi ve dini hükümlere baGliliGin örneGidir. Açilmanin hududu, dinen günah sayilacak hadde varmasa bile, örtünmekte sevap vardir.
24 - Soru: Arkadaslanmizin evlerine gidip gelmelerimizde, kadin ve erkek ayni odada oturuyoruz. Bundan kendimizi çekemiyoruz. Bunun mahzuru ve dinimizin hükmü nedir?
Cevap: Kadin ve erkek topluluGunun karisik olarak oturup sohbet etmeleri haramdir. Zira bu, göz zinasina ve kalplere fitne tohumunun saçilmasma, kari ve kocanin arasindaki sevginin sarsilmasi ile yuvanin yikilmasina yol açar.
25 - Soru: Ben bir eve misafir olarak gittim. Benden iki yas büyük bulunan evin hanimi tokalasmak üzere eline uzatti. Bense elimi çektim. Kadin mahcup oldu. Bu hususu açiklar misiniz?
Cevap: Hiçbir Müslüman erkek, yabanci ve kendisine nikahi düsen bir kadinin elini sikamaz. Böyle bir hareket, Avrupa'dan ithal edilmis frenk adetidir. Peygamber Efendimiz (sav), "Eller zina eder" buyurmaktadir. Sizin yaptiGiniz hareket doGru olup, islami yasamak ve öGretmek hepimizin vazifesidir. Günahi isleyip Cenab-i Hakk'in huzurunda mahcup olmaktansa. islam'in emirlerini dikkate alarak hareket etmek daha münasip bir yoldur.
26 - Soru: Bir erkeGin, mahremi olmayan herhangi bir kadin ile "ölesiye kadar kardesimsin" demesi üzerine kardes olmalari veya birbirlerine karsi mahrem muamelesi yapmalari caiz midir?
Cevap: Mahremiyet soy veya nikah hisimliGi (müsaheret) yolu ile yahut da süt emme ve emzirme sebebiyle tahakkuk eder. "Sen benim kardesimsin" veya "ahiret annemsin" demek suretiyle mahremiyet tahakkuk etmez. Bu gibi sözlerin dini bakimdan hiçbir deGeri yoktur.
27 - Soru: Yazin tarlada çalisan kadinlar, terliklerini (yani mantolarini) çikarabilirler mi? Tarla kadinin evidir diyorlar, bu söz doGru mu?
Cevap: Tarlanin sokaktan bir farki yoktur. Bu itibarla, kadin sokaGa çikarken nasil örtünüyorsa, tarlada da öyle bulunmalidir.
28 - Soru: Pazar günü kadinlara va'z yapilabilir mi? Hiristiyanlar pazar günü kiliseye gidiyorlar. Acaba buna bir benzerlik olur mu?
Cevap: Dinimiz, ibadetlerin yapilisinda gayrimüslimlere benzemekten bizi yasaklamis bulunmaktadir. Ancak, yapilacak va'z ve irsadin yasak olduGu bir vakit yoktur. Zira, günesin doGusundan 50 dakika geçesiye kadar ibadet yapmanin mekruh olduGu vakit de bayram günlerinde va'z ile geçirilmektedir. Bu hususta bir mahzur olmadiGinin tatbiki delil olarak bayram va'zlari gösterilebilir.
29 - Soru: Dinimizde kadinin kadinla, erkeGin erkekle karsilastiklari veya ayrilacaklari sirada öpüsmelerinde bir mahzur var midir?
Cevap: islam'da erkeGin erkekle, kadinin kadinla sarmasmaya (sarilmaya) müsaade varsa da, erkeGin erkekle, kadinin kadinla da olsa öpüsmesi caiz deGildir.
30 - Soru: Müslüman bir kadin, yalniz basina çarsiya alisveris yapmaya gidebilir mi? Alisverisi, Hiristiyan erkeklerle de olabiliyor. Kocasinin izni ile gidiyor. Buna ne dersiniz?
Cevap: Kocasi bulunan bir kadin, ne satici olarak ne de bir mal almak üzere çarsiya çikmamalidir. Onun ihtiyaçlarinin tamamini erkeGi temin edip ayaGina getirmekle mükelleftir.
31 - Soru: Yabanci kadinlarin mahrem yerlerine bakilmakla göz zinasi yapilmis oluyor. Sokakta gezen birçok kadin, basi, ayaklari ve kollari çiplak olarak dolasiyorlar. sunlara bakmayayim diyorum, ama bir iki deGil ki. Yüzlercesi karsima çikiyor. Bunlara bakmamanin bir çaresi var midir?
Cevap: Basini çevirmek, göz kapaklarini indirmek ve Allah (cc) korkusu ile nefsi sindirmek suretiyle kendimizi korumak mümkündür. Bir de zaruret olmadikça bu gibi muhitlere yol uGratmamalidir.
32 - Soru: Bir kadinin eli zinet mahalli midir ve parmaGindaki yüzüGü yabanci erkeklerin görmesinde bir beis var midir?
Cevap: El, zinet mahalliyse de avret sayilan uzuvlardan deGildir. Bu itibarla kadinin parmaGindaki yüzüGü bir erkeGin görmesinde bir günah yoktur.
33 - Soru: Kadinlara selam verilebilir mi?
Cevap: Bir kimsenin kendi hanimina, annesine, kizina, hala ve teyzesi gibi yakin akrabalarina selam vermesinde bir mahzur yoktur. Ancak, yabanci kadinlara selam vermek yanlis tefsirlere ve dedikoduya sebep olabileceGinden dolayi, doGru görülmemektedir.
34 - Soru: Bazi arkadaslar, "Avrupa'da kadinlarin kapali gezmesi çok dikkat çektiGi için, açik gezmeleri daha uygundur" diyorlar. Sözlerinde haklilar mi?
Cevap: Batil fikir, kiyas noktasi olarak alinamaz. Müslüman bir kadin asla açik gezemez.
35 - Soru: Bizim buralarda, Kur'an cemiyetlerinde, kadinlar erkek cemaatin bulunduGu yere geliyorlar. Bu olur mu?
Cevap: Bu gibi yerlerde, kadinlar caminin mahfilinde oturmali ve önlerini perdelemelidir. Ancak bu sekilde mahzur ortadan kalkmis ve onlarin cemiyete katilmalari temin edilmis olur.
36 - Soru: Kadinlar camiye gidebilirler mi? Buna müsaade varsa, bu hususta ne gibi seylere dikkat göstermesi gerekir?
Cevap: Yasli kadinlarin yatsi ve sabah namazlarini cemaatle kilmak için camiye gitmelerine bir sey denilemezse de, genç kadinlarin evlerinde bulunmalari ve bu dini vazifeyi evde ifa etmeleri akla ve hikmete daha muvafik bulunmaktadir. Bu hususu engelleyen hükümlerin sebebi, disari çiktiklarinda örtünmeye dikkat göstermemeleri halinde birtakim fitnelerin doGmasina ihtimal bulunmamasindandir. Yoksa cemaate katilmalarina ve imama uymalanna bir engel bulunduGundan deGildir. Camiye gidecek kadinlar, kocasindan müsaade almali, koku sürünmemeli, erkeklerin bulunduGu kisimda deGil, tenha bir yerde namazini eda etmelidir. Bu hususlari ihmal etmeyen bir kadinin cemaatle namaz kilmak, cuma ve bayramlarda va'z ve hutbe dinlemek için camiye gitmesi caiz görülmektedir.
37 - Soru: Kadin evinden disari çikmak istese, bunda dikkat edilecek hususlar neler olacaktir?
Cevap: Kadinin evde oturmasi asildir. Disari çikmasi bir ihtiyaç ve zaruret sebebiyle olur. Kendisinin isini görüverecek kimsesi bulunmadiGi zaman ihtiyaçlarini temin etmek gibi dini bir mazeret ile evinden çikmasi caiz görülmüstür. Baba ve annesini görmek, akrabasini ziyaret etmek, kadin arkadaslarinin hatirini sormaya varmak, bilgisinin artmasina yardim edecek ilim ve va'z meclisine veya fetva sormaya gitmek de ser'i sebepler arasindadir. Kadin, böyle bir zarurete dayanarak disari çikacaGinda, örtünmeye son derece dikkat gösterecektir.
38 - Soru: Kadin, koku (itriyat) kullanabilir mi? Esans sürünmüs bir vaziyette sokaGa çikmasinda vebal nedir?
Cevap: KullanacaGi koku alkollü olmamak ve süründüGü zaman evinde oturmak sarti ile kadin koku sürünebilir. Kadin, koku süründükten sonra disari çikmasi icap etse, ya onu tamamen giderecek sekilde yikamali veya kokunun tesiri geçesiye kadar evinde oturmalidir. Bir kadinin erkeklerin kalbini kendisi üzerine çekecek sekilde hareket etmesi ve koku sürünüp erkeklerin nazarlarini kendi üzerinde toplamasi, iffet bünyanini zorlayan ve zinanin yollarini kolaylastiran sebeplerdendir. Peygamber Efendimiz (sav) bir Hadis-i seriflerinde söyle buyurmaktadir: "Kadin koku sürünür ve bunu hissetsinler diye bir (erkek) topluluGunun yanindan geçerse, o kadin (sanki) zina etmis (gibi) dir."
39 - Soru: Küçük bir olaydan dolayi bir kimse anneye veya aileye küfür etse veya küfreden adama "diline saGlik" dese ve "kasti hakaret etmek için küfrettim" derse, onunla ömür boyu konusmamaya yemin etsem ve yeminimde sunlari söylesem, "Seninle konusanin kendi sahsina ailesi bos ve kendisi kafir olsun" desem ne lazim gelir?
Cevap: Bu gibi yakisiksiz bir davranista bulunan kimseye karsi sarfedilen bu söz, iman ve nikah akdini zedeler. sayet onunla konusacak olursa, karisi bos düseceGinden, dinen nikah akdini yenilemek ve tecdid-i iman etmek gerekir.
40 - Soru: Kabir ziyaretinde bir mahzur var midir?
Cevap: Putperest bir kavmin, son derece cahil bir topluluGun içinde peygamberlik ile vazifelendirilen Allah Resulü Hazret-i Muhammed (sav), islam'in ilk yillarinda, hem kadina hem de erkeGe kabir ziyaretini yasaklamisti. iman kalplerde köklesip islam'in hükümleri mü'minler tarafindan anlasilacak hale gelince, Resülullah (sav) Efendimiz, "Sizi kabir ziyaretinden yasaklamistim. Artik kabirleri ziyaret ediniz. Zira kabir ziyareti, dünya içinde zahidlik verir ve ahireti hatirlatir" buyurmustur. Hadis-i serifin metninde "Fe-z