KİTAP YAZAN,
SEMİNER VEREN VEHBİ VAKKASOĞLU:
Destan yazıldı orada
· ÖMER ÇAKKAL
Karada ve denizde yaklaşık ondört ay süren ve Osmanlı'nın zaferiyle sonuçlanan Çanakkale Zaferi'nin bugün 89. yıldönümü. Çanakkale Savaşı, metrekareye yaklaşık sekiz bin kurşunun düştüğü, dünyanın en dar alanda yapılmış en kanlı savaşı. "Çanakkale Geçilmez" adlı bir kitap yazan ve Nesil Yayınları'ndan çıkan kitabı baskı üstüne baskı yapan Vehbi Vakkasoğlu Türkiye'nin dört bir tarafında Çanakkale seminerleri veriyor. Seminer dizisi bugünlerde 970. ayağına ulaşan Vakkosoğlu, o kutlu zaferin penceresini aralıyor.
Savaşa kayıplar için ara veriliyor
Çanakkale'de yaşanan destansı öyküleri Vakkasoğlu ardı ardına sıralıyor: Bunlardan ilki oldukça dokunaklı. Çanakkale'de öyle bir harp yaşanıyor ki her iki taraf askerleri de yerdeki cesetlerden ötürü yürüyemiyorlar. Ve dünya tarihinde bir ilk daha yaşanıyor. İki taraf anlaşıp savaşa 8 saat ölü toplama arası veriyor. Sonlaraları general rütbesine ulaşacak olan genç subay Gurov'un anlattıkları savaştaki sevgiyi gösteriyor: "Cesetlerin toplandığı sırada bir Fransız askerini bir Türk askerinin kucağında gördüm. Zarar verdiğini düşünerek, yardıma koştum.
Türk askeri düşman yarası sardı
Ama gördüğüm manzara karşısında gözlerime inanamadım. Türk askeri gömleğinden yırttığı parçayla bizimkinin yaralı kolunu sarıyor. Şaşırdım, tercümanı çağırdım. O asker kendisi yaralı olduğu halde düşmanını tedavi ediyordu. Çünkü Fransız askerin cüzdanındaki annesine ait fotoğrafı görmüş ve onu, bekleyenlerine ulaştırmak istemişti. Neden kendi yarasını sarmadığını sordum. Bir bekleyeninin olmadığını ve şehit olmak istediğini söyledi."
Sonraları general rütbesine ulaşan Gurov'un 1930 yılında geldiği Çanakkale'de Mehmet Onbaşı Anıtı'nın yanında bu olayı etrafındakilere ağlayarak anlattığını söyleyen Vakkasoğlu, Çanakkale'nin sırlarından birini ilk olarak günışığına çıkardığı iddiasında:
"Bedr'in arslanları.." tartışması
"Mehmet Akif'in Çanakkale şiirindeki 'Bedr'in arslanları ancak bu kadar şanlı idi' dizesi İslâmi kesimde tepki gören bir dize. Gerekçe Bedr'in arslanlarının ashab ve melekler olması. Ama ortaya çıkan deliller, Çanakkale'deki arslanlar arasında meleklerin, hatta Efendimiz'in (sav) olduğunu gösteriyor. Binbaşı Ömer Lütfi Bey'in 'Yetiş ya Muhammed; kitabın gidiyor!' feryadı Medine-i Münevvere'ye öyle bir ulaşmış ki Efendimiz'in geldiğini, ilahi yardımların yağmur gibi Mehmetçikler'in üzerine yağdığını idrak edememek mümkün değil. Rivayet o ki; 1915'de Hindistan'dan Peygamber sevgilisi bir zat, bölgedeki savaşa aldırmaz ve doğruca Medine'ye gider. Ama gider görür ki; Peygamber'in ruhaniyeti orada değildir. Ağlayıp sızlanır. Türbedarın kapısında bekleyen yaşlı bir adam, yolcuya üzülür. O gece rüyasında Peygamber'i görür. Ona der ki, "Hindistan'dan gelen ümmetime söyle. Ona görünmemem, adımı taşıyan asker evlatlarım Çanakkale'de zor durumda; onları yardım için orada bulunuyorum." Vakkasoğlu sözlerini şöyle tamamlıyor: "Bu bir rivayet. Dileyen inanır; dileyen inanmaz. Ama maddi şartlarda hiçbir denkliği olmayan iki güç arasında Müslümanlar'ın zafere ulaşması, başka türlü hiçbir akli delille açıklanamaz."
****ÇANAKKALE
MAHŞERİNİ YAZAN MEHMET NİYAZİ:
İki medeniyet savaştı
· ABDULLAH MURADOĞLU
"Çanakkale Mahşeri" isimli bir roman yazan fikir ve yazı adamı Mehmet Niyazi Özdemir, sorularımızı cevapladı. Özdemir, Ötüken Yayınları'ndan çıkan romanını 6 yılda tamamladı.
Bugün Çanakkale'yi nasıl anlamalıyız?
Çanakkale'nin bugün için anlamı şudur: Edirneli'siyle Karslı'sıyla Bigalı'sıyla Palulu'suyla, geçmişte beraber öldük. Aklımızı başımıza almaz, birbirimizle didişmeyi bırakmazsak büyük güçlerin oyuncağı olmaktan da kurtulamayız. Çanakkale'de din var, tarih var, mefail var, başkaları için ölmek var. İşte bu mefhumlar bir kalabalığı millet yapar, ona kişilik verir. Ülkemizin her yöresinden insanlar yan yana omuz omuza, adeta birbirlerinin kucaklarında şehit düştüler. Bugün de aynı ruha sahip olmalıyız.
Çanakkale'nin etkileri neler oldu?
Çanakkale'yi bugün dünyanın şekillenmesinde en önemli bir savaş olarak anlamak gerek. Eğer Çanakkale geçilseydi, 18 milyon metrekarelik, 'Üzerinde Güneş Batmayan İmparatorluk' olarak telakki edilen İngiltere egemenliği devam ederdi. Bunu ben değil Churchill söylüyor. Diyor ki; "Tophaneli Hakkı'nın (Nusret, mayın gemisinin komutanıdır) yaptığını 400 yıldan beri hiç kimse yapmamıştır. Beni 25 yıl politikanın dışına fırlattı. Savaşı 2 buçuk yıl uzattı; bu zaman zarfında 8 buçuk milyon Avrupalı öldü. Biz Çanakkaleyi geçemedik; Rusya komünist oldu. Rusya komünist olurken 30 milyon insan öldü. Sonra Rusya Çin'i komünist yaptı; bu 50 milyon insanın hayatına maloldu. Biz Çanakkale'yi geçemedik yenilmezliğimizden şüphe başladı, Hindistan'ı ve diğer İslâm ülkelerini elimizde tutmak şansını kaybettik. Yalnız bizim sömürgelerimizde değil, bakın Avrupalı ülkelerin Müslüman sömürgelerinde aynı ümid ışıldamaya başladı." Eğer Churchill yaşasaydı şunları da ilâve edecekti: "Çarlık devam etseydi, günümüzde ne Baltık devletleri, ne Ukrayna, ne Azerbaycan, ne Gürcistan ne de Orta Asya Türk Cumhuriyetleri bağımsız olabilirdi" Yani öyle zannediyorum ki, Churchill, bunları da gün ışığına çıkaran Tophaneli Hakkı'dır, derdi.
Üniversiteler ve liseler boşalmış değil mi?
Çanakkale'de iki medeniyet çarpıştı. Nasıl ki Darulfünun'dan, medreselerimizden, çeşitli liselerimizin son sınıflarından öğrencilerimiz oraya gönüllü akmışlarsa, Londra, Paris üniversitelerinin öğrencileri de oraya aktılar. İngiltere Başbakanı Ausquit'in oğlu Aktur, ünlü romancıları Kapri, ünlü şairleri Rupert, askerleriyle omuz omuzaydılar. Darulfünun'dan ve bilhassa medreselerden binlerce genç orada gönüllü savaştı. Büyük kısmı şehit oldu. 1. Cihan Harbi'nden kaçabilseydik, ki kaçamazdık, o zaman bugün gerçekten bir İslami rönesansımız olurdu.
Çanakkale Savaşı edebiyatımız içinde yeterince yer aldı mı?
Maalesef. Hiç yeterli değil. Napolyon Savaşları Çanakkale Savaşları'nın kuyruğu bile yapmaz. Napolyon üstüne 82 bin kitap yazıldı. Ben bu romanı yazıncaya kadar bir Mustafa Necati Sepetçioğlu'nun kitabı vardı. Bir de merhum Mehmet Akif'in o muhteşem şiiri. Benden sonra 11 tane kitap yazılmış. Biz sorumsuz bir toplum olduk, bizim için ölenleri unutur olduk. Şu veya bu sebeple tarihten koptuk. Bir an için silkinip kendimize gelmeliyiz.
***


Davut ŞAHİN


Çanakkale ruhu


Bizden 253 bin şehit... onlardan ise 270 bin ölü. Toplam yarım milyondan fazla gencin uğruna can verdiği Çanakkaleyi unutmak mümkün mü? Bir metrekareye 6 bin merminin, her şehide bini aşkın kurşunun düştüğü Çanakkaleyi...
Ne diyor Mehmed Âkif:
Ölüm indirmede gökler, ölü püskürmede yer
O ne müthiş tipidir; savrulur enkaz-ı beşer!
Çanakkale denince, akla bir kavram daha gelir; Destan. Nice şehit, gazi burada kanlarıyla destan yazdı.
Şu Boğaz Harbi nedir? Var mı ki dünyada eşi?
En kesif orduların yükleniyor dördü beşi,
-Tepeden yol bularak geçmek için Marmaraya-
Kaç donanmayla sarılmış ufacık bir karaya,
Sarılır, indirilir mevki-i müstahkemler,
Beşerin azmini tevkîf edemez sun-u beşer;
Bu göğüslerse Hüdânın ebedî serhaddi;
O benim sun-u bedîim, onu çiğnetme! dedi.
Ahmet, Mehmed, Hasan, Hüseyin, Mustafa, Mahmud... niceleri burada cesedlerinden soyunup, şehadet mertebesine yükseldi.
Ne hayâsızca tahaşşüt ki ufuklar kapalı!
Nerdegösterdiği vahşetleBu, bir Avrupalı
Dedirir-yırtıcı, his yoksulu, sırtlan kümesi
Varsa gelmiş, açılıp mahbesi, yahut kafesi!
ÂSIMın nesli.. diyordum ya... Nesilmiş gerçek;
İşte çiğnetmedi nâmûsunu, çiğnetmeyecek,
Şühedâ gövdesi, baksan a, dağlar, taşlar
O, rükû olmasa dünyâda eğilmez başlar,
Eski Dünya, Yeni Dünya, bütün akvâm-ı beşer,
Kaynıyor kum gibi... Mahşer mi, hakikat mahşer,
Yedi iklimi cihanın duruyor karşında;
Ostralyayla beraber bakıyorsun Kanada!
Vurulup tertemiz alnından uzanmış yatıyor;
Bir hilâl uğruna, yâ Rab, ne güneşler batıyor!
Ey, bu topraklar için toprağa düşmüş, asker!..
Gökten ecdâd inerek öpse o pâk alnı değer.
Ecdad vazifesini deruhte etti. Bu toprakları bize emanet ederek uçtular. Ya biz? Bize bırakılan bu toprakları hakiki mânâsıyla koruyabiliyor muyuz?
Asır başkalaşmış. Top, tüfek, mermi yok... Taarruz ve tahribat tüm şiddetiyle devam ediyor.
Maske yırtılmasa hâlâ bize âfetti o yüz...
Medeniyet denilen kahpe, hakikat, yüzsüz.
Sonra melundaki tahribe müvekkel esbâb,
Öyle müthiş ki: eder her bir mülkü harab.
Teknolojinin gelişmesiyle birlikte, değerlerimizi bir bir kaybetmeye başladık. Televizyonun getirdiği tahribatı önleyebilmek mümkün mü? Artık siperde bombaların altında değil, evde koltuklarımızın üzerinde beyinlerimiz parçalanıyor. Gençlerimiz enerjilerini, popstar kuyruklarında harcıyor!
Artık gençlerimiz, tarihe sığmayan destan yazmak yerine, popstar elemelerine katılıp şarkıcı oluyor!
Demek ki Çanakkale geçilmiş...
18.03.2004
E-Posta: email@example.com yeni asya.18-3-2004
****"Kimi
yamyam kimi Hindu kimi bilmem ne bela"
Çanakkale geçilmez!
I. Dünya Savaşı'nın en önemli cephelerinden birisi, Çanakkale idi. Çanakkale Boğazı'ndan geçerek İstanbul'u düşürmeyi planlayan düşman, inanılmaz bir müdafaayla karşılaştı. 3 Kasım 1914'de başlayan Çanakkale Savaşları'nda 18 Mart 1915'de düşman askerleri büyük bir hezimete uğratılarak püskürtüldü. 500 bin düşman askerinin yer aldığı savaş 9 Ocak 1916'da sona erdi. Çanakkale'yi cehenneme çeviren savaşta İngilizler ve Fransızlar'ın yanısıra İngiliz sömürgelerinden getirilen Hindular, Avustralyalılar, Yeni Zelandalılar da büyük kayıp verdiler. Çarpışmalarda 60 bine yakın şehit düştü.
Ülkenin her yöresinden Türk'ü, Kürt'ü, Arnavut'u, Laz'ı, Çerkez'i, Gürcü'sü, Boşnak'ı, Çanakkale'de omuz omuza savaştı. Ülkenin kritik bir süreçten geçtiği günümüzde Çanakkale'nin bu yönüyle de anılması gerekiyor. Çanakkale hakkındaki çeşitli yazılardan, çalışmalardan anekdotlar derledik.
Takımdan üç kişi kaldık
Şerifali Arslan-Çan/Mallı Köyü: "Seddülbahir'de Şeytandere'ye geldik. Bulunduğumuz yer açıklık. Gavur bir nefer görse yağdırıyor mermiyi, kavuruyor ortalığı kafir. İkindi sıralarıydı. El Turan Tabyası'ndan yürüdü asker. Biz ateşe davrandık. Ermeni vardı aramızda. O da asker, postalık yapıyordu. Ermeni posta bağırıyor; "Atmayın, bizim askerler" diye. Ateşi kestik. Bir takım asker kalmış koca 26. Alay'dan. 26. Alay'ı karıştırıvermiş daneyle (bomba) kafir. 26. Alay'ın yerini aldık 25. Alay olarak. Bir de Seyyar Jandarma Alayı vardı. Onlar da bizlerle beraber eridiler gittiler. Orada bir burunda kaldık bir akşam üzeri. Üzerimize çeviriverdi makinalı tüfeği düşman. 3 kişi kaldık koca takımdan."


Cenk ettik, hamdolsun
Mehmet Yavaş, Çan-Göle Köyü: "16 yılda geldim köyüme. Balkan'a, Rus'a gittim. Çanakkale'de çarpıştım. Sabaha karşı bir vapur geldi Seddülbahir önüne. Geminin etrafı fırdolayı kayık. Manga kolunda kayıklar siperlere doğru geliyorlar. Tüfeklerin mesafesine girince, ateşe başladık. Öğleye kadar kayık kırdık orada. Ne kayığı bitti, ne askeri bitti kafirin. Denizin üzeri hep gemiydi. Gavurun zırhlısı çoktu. Atılan mermiler üzerimizden geçip gerilerimize düşüyor. Sonra Eşek Adaları tarafından ateş açtılar üzerimize, 26. Alay'ı toprağa gömüverdiler. Biz 25 kişi bir sıçanyolu bulup çıktık. Bir baktık Seddülbahir önlerindeyiz. Gökyüzünde bir mermi patlıyor. Lapır lapır dolu gibi kurşun yağıyor üzerimize. Bir binbaşı bizi orada bir derenin içine götürdü. "Arkadaşlar vatan elden gidiyor, namus gidiyor, ırz gidiyor" diye konuştu. Binbaşıyla 26 kişi olmuştuk. Soğandere'de hücuma kalktık. Denizden gavurun makinalı tüfek ateşi geliyordu. Biz ateş ediyoruz. Gavur da askerini kılıçla döve döve üzerimize yürütüyor. Ama askeri yürümüyor gavurun. Yatsıya kadar ateş yaptık. Soğandere'de belimden ve bacağımdan yaralandım.
"Çanakkale içinde bir dolu sandık
Alayların içinde dört asker kaldık
Çanakkale içinde bir top kestane
Kalan gazilere çalı dibi hastane."
Gavur kaçtıktan sonra bir kısmımız Mekke tarafına gitti. Bizim alay Rus'a gitti. Ruslar'la ve Ermeniler'le harp ettik. Cenk için dolaştık dünyayı şöyle bir çevirdik. Hamdolsun."
80 kişi gitti bizim köyden
Mehmet Öztürk, Biga - Gürçeşme Köyü: "10 senede geldim askerden. İlkin Çanakkale'de girdim savaşa. Çanakkale'de topçu ayırdılar beni. 5. Bölük'e düştüm. Üç gün sonra geçirdiler bizi karşı yakaya. Arıburnu tarafına.. Üç ay ateş ettik düşmana. Ne Boğaz'dan geçebildi, ne karadan. Geri gitti. Biz Ali İhsan Paşa cephesindeyiz. Seferberlikte 80 kişi gitti bizim köyden. Ben Arabistan'a gittiğim için geç geldim köye. Çanakkale'de kırıldı bizim bu köyden gidenlerin çoğu, birkaç kişi ancak gelmişler. Onlar da ya kolu yok... Ya bacağı."
Toprak minare gibiydi
Ali Demirel, Biga-Gündoğdu Bucağı: "Köyden bir çıktım 8 senede geldim. Arıburnu Cephesi'nde 27. Alay'daydım. Alayın o meşhur aynalı tüfeklerini ben yapardım. Düşmanın çıktığı sabah, 1 ve 3. Taburlar Maydos (Eceabat)'taydılar. Biz yalnız İkinci Tabur vardık Arıburnu'nda. Arkadan 1. ve 3. Taburlar da yetiştiler. Gavur bizim üzerimize çıktı. Bütün alayca hücum ettik düşmana. Bizim bölükte bütün subaylar vuruldu. Lapsekili Eyüp Sabri kaldı bölüğün başında, başçavuştu.. Düşman mevzileri bize çok yakındılar. Bomba atarlardı bizim mevzilerimize. Düşman kaçarken, tünel kazıp içine dinamit doldurmuş. Patlatınca bizden bir bölük gitti. Kimse kurtulamadı. Toprak minare gibi havaya çıktı. Düşman mevzilerine yaptığımız bir hücumdan, bir aynalı tüfek ele geçirmiştik. Tüfeğe baka baka bizim tüfeklere ayna siper yaptım. Kafanı çıkarmadan aynalara bakıp düşmanı görürdün. Gavur üzerimize çıkınca hücum ettik. O ara ateşe tuttu bizi kafir. Kalçalarımdan yaralandım. Üç ay yattım. Sonra mevzilere döndüm."
Benim için ağlama!
9 Ocak 1916'da Çanakkale'de şehit düşen Gümüşhane'nin Şiran ilçesinden Üsteğmen Zahid'in eşi Hanife Hanım'a vasiyeti niteliğindeki mektubu: "Ben ölürsem sakın gam yeme. Beni ve seni yaratan Allah bizi nasıl dünyada birbirimize nasib etti ise, benden şehitlik rütbesini esirgemediği takdirde, elbette, ruhlarımızı da birbirine kavuşturur. Vatan yolunda şehit olursam bana ne mutlu. Ancak, sana bir vasiyetim var: Birincisi benim için kat'iyyen ağlama... İkincisi, eşyamın listesi ilişikte. Bunları sat, ele geçecek paradan mihr-i muaccel ve mihr-i müeccel'ini al, üst tarafı ile bana mevlüt okut. Eğer bunlar sana borcumu ödemezse hakkını helal et ve ilk gece aramızda geçen sözü unutma..."
***


Çanakkale unutulmaz


Tarihe Çanakkale Geçilmez sözüyle geçen zafer için yerli ve yabancı pek çok asker, siyasetçi ve yazar konuştu. İşte söyledikleri:
Harpte iki meşum (uğursuz) şey vardır. Bunlardan biri taş duvara körükörüne yüklenmek, diğeri kuvvetleri birtakım ayrı ve bağlantısız harekâta dağıtıp körletmektir. Biz bu iki ahmaklığı yapmanın tehlikesiyle karşı karşıyayız.
İngiliz Başbakanı ASPUİTH
Ordunun yardımı olmaksızın Filonun başarı sağlayabileceği ümidine kapılmıştım; fakat şimdi bu işte müşterek bir harekâtın zorunlu olduğunu anlıyorum.
Türkler, Çanakkaleyi zorlayan çağının en ileri tekniğine sahip güçler karşısına adeta bir kale gibi dikilmişlerdir.
Churchill
... Bu Türk kıtaatının cesaret, metanet ve sebat cihetiyle takdir ve senaya liyakatı, her şüphenin fevkinde bulunmuştur. Donanmasının ateşiyle de, en müessir surette muavenet gören pek cesur bir düşman taarruzlarına karşı sayısız muharebelerde bu kıtaat mevkilerini muhafaza etmişlerdir.
Alman Generali Liman von Sanders
Avrupada hiçbir asker yoktur ki, bu ifadenin altını çiziyorum, Türklerle mukayese edilebilsin. Almanların müdafaada gayet iyi oldukları kabul olunabilir. Fakat siperlerde onlar dahi Türklerle kıyas edilemez. Misal olarak Geliboluyu zikretmek isterim. Orada bizim gemi ateşlerimizle büyük zayiata uğrayan kıtalar, Türk olmasalardı yerlerinde kalamaz ve derhal değiştirilirlerdi. Halbuki, Türkler, bütün muharebe müddetince yerlerinde kaldılar.
General Tawshend
Çanakkale Seferi, Türk milletinin eski kudret ve kuvvetini muhafaza ettiğini, can çekişen bir imparatorluk içinde kahraman bir milletin varlığını meydana koydu.
General Fahri BELEN
Müttefiklerin gayreti kalmamıştır. Türkiye insan menbalarını (kaynaklarını) sarf ederek bitab (bitkin) kalmış, müttefikler, hissolunur derecede zayıflamamışlardır. Fakat Çanakkale Muharebesinin Rusyanın akibeti ve Balkanlardaki tesiriyle Türkler müteselli olabilirler.
Larşer
... Türk askerinin savaş ve dövüş hususunda haiz bulunduğu evsafın bidayette layikiyle takdir edilmemiş olması, İngilizler için felâket olmuştur.... Türk askerinin ne yaman muharip olduğunu, İngilizler kendileriyle dövüştükten sonra bittecrübe anlamışlardır.
İngiliz Generali Oglander
Yenilmez İngiliz donanmasının uğradığı akibetten komutanlar değil, strateji kurallarını ihmal eden devlet adamları sorumludur. Boğazlar ve Trakya bölgesinde altı Türk kolordusu varken, donanmayı tahkim edilmiş bir Boğazdan geçirmek ve Boğaz kıyıları işgal edilmeden beş tümenlik bir kuvve-i seferiyeyi İstanbula getirmek planının şansı çok azdı.
General Fahri BELEN
Çanakkale Savaşları, Avustralya ordusunun gelişimine birçok etkide bulunmuştur. İlk olarak Avustralya ordusu kuvvetlerinin bir yabancı tarafından değil, bir Avustralyalı subay tarafından idare edilmesini temin edecek bir uygulamaya başlanmıştır. Ve Çanakkale olayları, bu uygulamayı başlattı.
Avustralyalı Yarbay D. M. HORNER
Çanakkale Savaşları, savaşa İngiliz bayrağı altında katılan Yeni Zelandanın uluslaşma sürecine çok önemli katkılarda bulunmuştur. 1915te Yeni Zelandalılar, kimliklerini İngiliz İmparatorluğu içerisinde tanımlamaktaydılar ve bağımsızlık kazanmak gibi istekleri yoktu.
Yeni Zelandalı Prof. Dr. J. PHİLLIPS
Çanakkale Savaşları, modern savaş tarihinde birleşik kara ve deniz savaşlarının başlangıcı ve ilk örneğidir.
Japon Prof. Dr. Em. Krg. Hideo MIKI
Avrupa diplomasisinin çıkmazlarında ihtiyatla yolunu arayan ve Avrupa devletlerinin birbirine düşmüş meclislerinde kendi lehinde fırsatlar kollamaya çalışan ürkek ve tereddütler içindeki Osmanlı, artık yerini, dimdik adeta mağrur ve kendine güvenen, kendi hayatını yaşamaya azmetmiş, Hıristiyan düşmanlarına tam bir istihfafla bakan şahsiyete bırakmıştı.
Alan MOORHEAD
Çanakkale Boğazındaki Türkler ve Almanlar da 18 Martı aralıksız takip eden sessiz günler, şaşkınlık ve sonra da, büyük bir sevinç uyandırdı. Moral, son derece yüksekti. Kaleler ve tabyalardaki hasar da kolaylıkla giderilmiş olmakla beraber, ağır bataryaların cephane durumu ciddiyetini koruyordu.
Robert Rhodes JAMES
Çanakkale fecayiine (çok acıklı olaylarına) ait mesuliyetin, her iki taraftan hangisine ait ve raci olduğu keyfiyeti henüz tahakkuk edemediyse de, bahri hücumun (deniz hücumu) altında mündemiç (saklı) olan hakayik (gerçekler), o kadar basittir ki, bu hususta en müptedi (ilkel) olanlar bile bunu anlarlar.
Biz en müşkülül-icra (yapılması zor) harekete tasaddi ettik (başladık) ve esas noktalara dair malumatı sahiha (gerçek bilgiler) elde etmeden evvel mutadımız (âdetimiz) olduğu üzere, düşmanı hakir (küçük) görerek, böyle bir külfetli işe sarıldık. Neticedeyse, herkesin kabul ve itiraf edeceği bir hezimete, mağlubiyete uğradık ki, bunun için, hiçte şikâyete hakkımız yoktur.
18 Martta mağlup olduk. Bu bapta tevile felana (başka anlam vermeye falan) hacet yoktur.
İngiliz Yazar Ellis Ashmit BARTLETT
Çanakkale müdafaası, üç mucizeler muharebesidir Hali kurtardı; maziye hamaset ve azametini iade etti; vatanımızı bir vatanı ebedî yaptı.
Sami Paşazade Sezai
BAKIN DEDENİZ BURADA DÜŞMANLA SAVAŞTI
Millî Eğitim Bakanlığı ile birlikte iki yıldır ilk ve orta dereceli okul öğrencilerine tarih bilincini aşılamak için Çanakkale Şehitliğine gezi düzenleyen Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) aynı programı gurbetçi çocuklarına yönelik de hayata geçirmeyi hedefliyor.
Türkiyede her aileden en az bir kişinin Çanakkalede savaştığını veya şehit düştüğünü hatırlatan TÜRSAB Başkanı Başaran Ulusoy, İstedik ki gençlerimizin dedeleri, ataları hangi şartlarda savaşmış, neleri başarmış. Bunu tüm gençlerimizin yerinde görmesini istiyoruz dedi. Ulusoy, bu bilinci yurtdışındaki genç Türklere de aşılamak istediklerini ifade etti.
TÜRSAB ilki geçen yıl olmak üzere iki yıldır ilk ve orta öğretim gençlerini Çanakkale Savaşlarının yapıldığı bölgeye götürüyor.
Türkiyenin 81 ilinden belirlenen 8 bin 500 öğrenci geçen sene bu gezilere katılırken, bu yıl ki hedef 11 bin öğrenciyle tarihe yolculuk yapmak. Ulaşım, yemek, gezi, sağlık gibi tüm masrafların TÜRSAB tarafından karşılandığı Çanakkale gezisi için 81 vilayetten özel otobüsler kalkacak. İlk yolculuk ise Çanakkale Zaferinin yıldönümü olan 18 Martta 23 otobüs ile 21 ilden hareketle gerçekleştirilecek. Geziler 23 Nisan, 19 Mayıs, 29 Ekim, 10 Kasım gibi özel günler ağırlıklı olmak üzere yıl boyunca devam edecek. Bu yıl özel olarak polis çocukları da Çanakkale Savaşlarının yapıldığı tarihi yarımadaya götürülecek.
Çanakkaleyi 11 bin öğrenci ile birlikte 10 bin civarında da vatandaşın ziyaret ettiğini bunun da iç turizme ve Çanakkale turizmine büyük katkı sağladığına dikkat çeken Başaran Ulusoy, Orada hepimizin dedeleri, ataları yatıyor. Orada Türk tarihinin önemli bir dönemi yatıyor. Bunu genç nesillere yerinde anlatmalıyız. Gençlerimize, Bakın dedeniz buralarda düşmanla savaştı. Vatanını buralarda korudu. Sizler bugün hürriyet içinde yaşıyorsanız buradaki savaşlara borçlusunuz. demek lâzım. Bu bilinci vermeliyiz. TÜRSAB olarak üzerimize düşen görevi yerine getirmeliyiz dedi.
Türkiye genelinde gerçekleştirdikleri organizasyonu yurtdışına da açmayı hedeflediklerini belirten Başaran Ulusoy, Yurtdışındaki Türk vatandaşlarımızın çocuklarını da buralara getirmek istiyoruz. Özellikle orada doğan ikinci, üçüncü nesil Türk gençlerine dedelerinin neler başardığını anlatmalıyız. Dedelerinin tarihini görsünler şeklinde konuştu.


18.03.2004
ÇANAKKALE İMANIN KÜFRE HAKİMİYETİ
Evet;Çanakkale imanın ve imanlının küfre ve küfranı dağıtıp savunanlara tarih boyunca hiç unutamıyacakları bir tokat,bir şamardır. Osmanlı şamarı...
Kuran-ı Kerim-de cihad,Allah yolunda savaşmak ile ilgili olarak yüzden fazla ayete rastlamaktayız.[i]
Savaşların diyalog için olduğunu söyleyen Dr. M. Daryal şöyle der:Müslümanlar Medineye hicret ettikten sonra müşriklerle aralarındaki diyalog kesildi. Çünkü gelen vahiy artık Medineye geliyor,Mekke vahiyden mahrum kalıyordu. Bu sebeble Mekkeliler bundan sonra nasıl müslüman olacaklardı veya müslümanlarla müşrikler arasındaki diyalog nasıl devam edecekti? Bence müslümanlarla müşrikler arasındaki diyalog ancak Medineye hicretten sonra harblerle sağlanmıştır.[ii]
Sırtlanların Çanakkaleye saldırısından bir hafta sonra,Başkumandan vekili Enver Paşanın daveti üzerine Osmanlı başkentinde bulunan Amerikan büyük elçisi yahudi Morgenthau hatıralarını hayret ve dehşetle anlatarak:Topların çoğu 1895 modeli Alman ve Fransız silahları idi. Oysa,denizden ve havadan bombar-duman edilmişti bu topraklar. Peki,nasıl olmuştu da,İngiliz ve fransız amiralleri bu istihkamları yok edememişlerdi?
İngiliz ve fransızların boşa ateş ettiklerini yani Türklerin toprağa soba borularını yerleştirip onları ateşlediklerinden ingiliz ve fransızları yanıltmadan dolayı boşa ateş edildiğini ve dünyanın en güçlü armadasında sulara gömülerek,kaçırtmayı Türk ordusunun kahramanlığını ifade ediyordu...[iii]
-Fahrettin Altay;Çanakkale de Arı burnuna Atatürkten önce 2.3 alayın düşmanı durdurmak üzere gidip durdurduğunu,Atatürkün ise ondan sonra gecikmeyle düşmanın Conk bayırında tesadüf edip geri püskürttüğünü,belirtmektedir.[iv]
Ve Altay devamla:Atatürkün kendi komutanı olan 3. kolordu komutanı Esad Paşanın yanına gidiyor. Esad Paşa,Atatürke neden geldiğini,neden geri döndüğünü sorunca oda;Düşmanın büyük kuvvetlerinin Kaba tepe kumsalına çıkmaya başladığını haber aldığınıbelirtir. Esad Paşa,bir yanlışlık olduğunu,düşmanın bu bölgeye çıkmadığını belirtir. Gerçek de Esad Paşanın belirttiği gibi olmuştur. Atatürk,yanlış rapora kanıyor. Bir subay merkez tepeyi kumsal tepe zannetmiş. M. Kemal cepheye gidince merkez tepeye düşmanın çıktığını görüyor. Elindeki 72. alayla saldırıya geçiyor. Başarılı olamıyor,geri çekiliyor.[v]
Mikusch,yazdığı eserinde Atatürkün düşmanın çıkacağı yerleri bilmeyip,askeri tatbikata çıkardığında bir askerin,ingilizlerin geldiğini söylemesi üzerine M. Kemal kurmay başkanına;Savaş cephanesi var mı?diye sorar oda;var demesi üzerine;Haydi öyleysekarşılığında bulunur.[vi]
Atatürkün Çanakkalede emir aldığı Esad Paşa uzun boylu hatıralarındaki açıklamalarını özetle şöyle belirtmektedir:İngilizlerin Arı burnu ve Seddül bahire karşı kati surette çıkarma yapmaya karar verdikleri anlaşılmış olduğundan, (Atatürkün tümeni olan 19. tümene) 11. tümenden 33. alay ile Anadolu yakasındaki 64. alay,Arı burnuna sevk edilerek 19. tümen kumandanının emrine verilmiştir. Ve;19,tümen ise,kendisinden umduğum kahramanlığı bu defa gösteremedi ve bir adım ilerlemedi.der.[vii]
-F. Altay: 19 Mayıs başarısızlığından sonra M. Kemal,in emrindeki kuvvetlerin bir kısmı elinden alınıyor.[viii]
Esad Paşa hatıralarında:M. Kemalin 29 Haziran günü saat 21.00de düşmana şiddetli bir gece taarruzu yapmaya teşebbüs etti ise de başarısızoldu demektedir.[ix]
Aynı hatanın;Anafartalar savaşında da olduğunu söyleyen Esad Paşanın[x] bu ifadeleriyle beraber askerlerimizin gayretleriyle ve o kadar imkansızlıklar içerisinde azmimiz bizi ayakta durdurmuştur.
Mehmetçik Çanakkalenin geçilmezliğini zulümle değil,kahramanlıkla,adaletle göstermiştir.
Yani Mooreheadında belirttiği gibi;Avustralya ve Yeni Zelanda birlikleri,kendilerine dağıtılan gaz ve maskelerini kullanmayı reddediyorlardı. Bunun sebebi sorulduğunda,şöyle cevap veriyorlardı:Türkler gaz kullanmazlar. Onlar temiz,mert savaşçılardır.
Ancak İngiliz,yani Çörçil şöyle düşünmüyor ve zehirli zehirini savurmayı emrediyor. Ancak kader müsaade etmiyordu. Zira rüzgar geçici de olsa karadan denize esiyordu.[xi]
-Çanakkale İngiliz ve tebaaları (Avustralya,yeni Zelanda,Kanada,Yunanistan,Hindistan) toplam dört yüz bin askerle,fransanın 80 bin,toplam 500 bine yakın askerleriyle,denizde yüzdürdükleri batan dağlarına karşı,batmayan kalelerin mücadelesinde;bir defa daha iman küfre meydan okumuştu.
Nusret gemisinin döşediği mayınların belirlediği sonuç ile,ilâhi nusretin desteği birleşmiş;gerçek nusret ve zafer tecelli etmişti.
Ve ilahi Nusret Seyyid Çavuş eliyle de tecelli ediyordu. Zira Muhammed oğlu Seyyid 215 okkalık yani 276 kiloluk mermiyi beş basamak sırtında taşıyıp topun ağzına yerleştirerek Allahın adı ve izniyle son kurşun,son koz ve imkan idi.Savaşın sonunu belirleyecek son an idi ve öyle oldu. İngiliz zırhlı gemisi Ocean bacasından giren bu mermi ile,zırhlı bir yandan batarken,bir yandan da şaşkına dönen ingiliz ve fransızlar şaşkınlığı kaçmakla teskin ediyorlardı.
Düşmanı şaşırtan olay ise;Kimle çarpıştıklarının,karşılarındakinin görünenler mi,yoksa görünmeyenler mi? olduğunun bilinememe ve çözülememesinde saklı idi.
Binlerce yıldır bizi tanıyan düşman,başta ingiliz ve fransız;Çanakkalede daha iyi tanımış oldu.
Çanakkale ordumuzun tarihi seyrinde tüm imkansızlıklar ve bitti- denilen noktada yeniden sünbüllenebildiğimizin ifadesi olarak görünmemizi göstermiştir.
Ve hırsla dolu olan düşman;ne kadar büyük olursa olsun,manen,ruhen ve içinin boş olmasından dolayı yıkılabileceğini bir defa daha görmüş,görünmüş ve de tüm dünya ve tarih isbatlayarak göstermiştir.
Bizim için vatanın en küçük bir ferdi,düşmanın en büyük fertlerinden ve komutanlarından daha büyüktür.
Binaenaleyh;bu savaş bizim için bir Yedek Subay savaşı olmuştu.
Yılların emeği gelecek nesillere müstakbel yemeği hazırlamış,düşmana bu yemeği ve nimetleri zehir etmişti.
Ve yıllardır,belki de asırlardır o zehirin etkisiyle kıvranmış ve de kıvranacaklardır.
Güçler,diğer ifadeyle sıkletler eşit olmamasına rağmen bizler 253 bin şehid vermiş,düşman ise;252 bin ölüsünü bırakarak kaçmıştı...
Çünkü bizimkiler ölüme gülerek,düğüne koşar gibi giderken,düşman ölmemeye ve ölmemek için gidiyordu. Fark gayet net ve açık...
Çanakkale kilit noktası olduğundan çok önemliydi. Çünkü o şifre çözülürse,her şey çorap söküğü gibi sökülecekti.
İngiltere başbakanı Çörçilin dediği gibi;bunun çözülememesi,birinci dünya savaşının iki sene daha uzamasına sebeb olmuştur.
Bu Müslüman Türklere bu ruh,dinin bağlayıcı,kopma ve dağılmadan koruyucu esasından kaynaklanmaktaydı.
Yani;1. dünya harbinde tüm Müslümanları bir fetva cihada çağırmaya yetiyordu.[xii]
-Bu arada ingiliz siyaseti ve ingiliz kini de,kinini kusmaktaydı.
Yani Anzakları da kendi hilelerine alet etmekteydiler. İşte bakınız;bir Anzak asker;Bir gün çok susamıştım,su içmek için dereye indim. Bir Türk subaya başımda bir anda beliriverdi. Ödüm koptu. Fakat susuzluktan oraya geldiğimi anlayınca;Haydı iç ve çekil,git buradandedi,bana dokunmadı.
Bir diğer anzak da:Biz kaçarken ayaklarımıza çaput bağlıyorduk. Çünkü Türk askerinin ölüsüne (şehitlere) ayakkabımızla basarız da uyanırlar diye korkuyorduk.[xiii]
İki anzak,İngilizlerle Çanakkaleye gidecek olan iki tümen anzak askerini,200 kişilik süvari birliğine karşı koyarak geciktirmeyi başardılar.[xiv]
Peki neden savaşa gidip,İngilizlere katıldıklarına gelince;bir çok sebeble beraber,-Halifeyi kurtarma- bahanesi onları sevk eden önemli faktörlerden idi.[xv]
Nitekim bunu teyiden Nezih Uzelin konu ile ilgili yazısında:Haydar paşa İngiliz mezarlığında,tesbit edilen 31 müteveffayı sıralarken bunların bir kısmı isimsiz- büyük bir kısmı ise İslami isimlerdir.[xvi]
Madalyonun diğer yüzü,işin gerçek mahiyetini ortaya koyuyor olsa gerek...
-Asıl işin esas ve hakikatı bu hadiseleri yaşayanlardan ve canlı şahitlerinden dinlemektedir. Binlerce canlı şahid,aynı zamanda olmuşken şehid ve de gazileri,bunları konuşturmak,dinlemek ve de tekrar yaşattırmak...
-Olayın şahidi Alman Mareşal Liman Von Sanders,şahit olduğu olayları şöyle anlatıyor: Çanakkaleyi bir asker olarak anlatmak imkansızdır. çelikten,manevi kudretten,vatan aşkından bir insan yapısı ne demektir? Bu sualin cevabı,işte bu gösterişsiz,mütevekkil ve sessiz Anadolu çocuğunun kendisiydi.
Saadet,Türklerle beraber aynı safta dövüşmektir. Bu şerefi ömrümün sonuna kadar taşıyacağım.diyordu.[xvii]
Bedrin arslanları gibi Çanakkalenin arslanlarına kimler yardıma koşmuyordu ki...
Askere denilir:Derler ki muharebede bizim askerlerin gözüne yeşil sarıklı askerler görünürmüş;siz de gördünüz mü onlardan?
-Hayır Efendim,biz görmedik. Yalnız kuşlar vardı.Yeşil yeşil. Ateşin arasından geçerlerdi. Sonra zeytin ağaçlarına konarlardı. Başka bir şey görmedik. İşte o zeytin ağaçlarını kurşun,gülle kırmış,yıkmış,dalını budağını karıştırmış. O yeşil kuşlar oraya konarlardı. Kurşun murşun,Allah tarafından,onlara dokunmuyordu.[xviii]
Yahya çavuşun 11 arkadaşıyla,3000 düşman askerini yok ettiği siper. Ve düşmanın gemiyle çıkartma yapıp,kan gölüne döndüğü kıyı. Çanakkale zafer abidesi...
Bir kahraman takım ve Yahya çavuştular
Tam üç alayla burada gönülden vuruştular
Düşman tümen tümen sanırdı bu şahane erleri
Allahı arzu ettiler,akşama kavuştular...
Evet,Çanakkale geçilmez. Doğru,geçilmez. Çünkü karşılarında duran Kim? Bilen kim? Kim biliyor? Melek mi? Cin mi? İns- mi? Dünyalıklar mı? Başka yurtların,ülkelerin mahlukları mı? Düşman;Meçhul orduyla savaşıyor. Meçhule kurşun sıkıyor,bombar duman yapıyor. Asker meçhul.. anıt meçhul.. Aman Allahım! Biz asırlarca meçhul askerler tarafından korunmuşuz da haberimiz yokmuş! Demek biz yalnız değilmişiz! Kimmiş bu meçhuller???
Çanakkale geçilmez. Çünki Stalinin ilk hedefi Çanakkale boğazını ele geçirmek idi.[xix]
Eğer gayb perdesi açılsaydı,savaşın tüm safhalarının harikalarla dolu olduğu daha zahir ve net görülecekti.
Nitekim:Batan düşman gemisinden ayağı yaralı yüzerek sahile çıkmaya çalışan düşman subayı,karşısına çıkan Türk neferinin kendisine yaptığını özetle şöyle anlatıyordu:Türk askeri yanıma yaklaştı,yere diz çöktü,cebinden çıkardığı sargı bezi ile yaramı sardı,kaputunu çıkardı,titreyen ıslak vücuduma sardı. Mermi yağmuru altında koluma girdi. Yavaş yavaş geriye doğru yürüdük. Türkler siperlerinde bana sıcak çay ikram ettiler. Kendime geldim.[xx]
Evet,bu ne ilk idi,ne de sondu ve nede son olacaktı. Nitekim bataryayı ateşe tutan ve sonunda tayyarenin düşmesiyle denize atlayan tayyarecileri mıntıka kumandanı süvari kaymakamı Mahmud beyin emriyle kurtaran erimizin bu hareketi,birinin ölüp ancak diğerinin kurtarılmasına karşı ingiliz şunu diyordu:Türkleri şöyle cesurdurlar,böyle ali cenaptırlar diye kitaplarda okudum. Bu defa da cephede gördüm. Fakat böyle şiddetli bir ateşe karşı bu derece fedakarlıklarını bilemezdim. Bu derecesini bir ingiliz bile yapamaz.[xxi]der.
-22 kişilik Yeni Zelandalılarla üçü adresini ve isimlerini de vererek anlatmaktadırlar ki;267 kişilik ingiliz taburu tırmandıkları tepede bir bulut tarafından yutuluyor.
Hatta ingilizler yurdumuzu işgal ettiklerinde 267 kişinin iadesini istemişlerdir.
Osmanlılar ise böyle esir almadıklarını söylemişlerdir.
-İ. E. Şumnunun eniştesi Gazi Zeynel hatırasında,yaralanıp baygın düşüyor,uyandığında tepede yalnız,açlık hissediyor. O anda; beyaz sakallı,nurani biri belirip,heybesinden çıkardığı somunu vererek iyileşeceksin evlat-diyerek,kayboluyor.[xxii]
-3.Kasım-1710da istişare amacıyla İstanbula çağrılan Kırım hanı Devlet Girayın Rusyanın sulh istemeyeceğini (gerek onların,gerekse de tüm batı alemi de dahil):Bu kafirin kasdı İstanbuldur. Bu caniblere yürümesine şek-ü şüpheniz kalmasın.diyerek,gerçek niyetlerini net[xxiii] olarak ifade etmiştir.
Çanakkale de bu hainane niyet yatmaktadır.
Ya Rusya bizim boğazımızı sıkıp,canımıza okuma yoluna gidecek veya başkalarını üzerimize gönderecektir.
Ya da;bizler sürekli askeri,siyasi ve ekonomik yönden hazır olacağız. Savaş için değil,kendimizi savunma,müdafaa ve caydırmak için...
Çünkü biz boğazları boğazımızda tutmakla,kendisi için nefes borusu olan gerek Çanakkale,gerekse de İstanbul boğazlarına Rusya sürekli el atma yoluna giderken,İngiliz ve fransız da gözü gibi gördüğü bu yerlerden gözünü esirgememektedir.
Bedelsiz hiçbir şey olmuyor. İşte bir bedel:
Çanakkale alay karargahında bulunan Muzaffer,vazifeli olarak İstanbula gönderilir. Malzeme temin edecektir. Gereken para ise,İstanbuldaki erkan-ı harbten istenecektir.
Muzaffer,malzemeleri ve yedek parçaları bulur. Fakat idarede para yoktur.Çanakkaleye,yani cepheye bu malzemelerin ne kadar elzem olduğunu bilen Muzaffer,acılar içinde kıvranır. Dolaşır,dolaşır ve aklına gelen bir fikirle tüccara geri dönerek der ki:
Resmi muamele akşam üstü bitecek. Vapur yarın öğleden evvel Çanakkaleye kalkıyor. Onun için sabah ezanında geleceğim. Malları mutlaka hazır ediniz. Sonra durur ilave eder:Altın para vermiyorlar. Kağıt para verecekler.
Sabah ezan vakti,Muzaffer resmi araç ve eratla gelir. BirYüzlük kaimeverir ve acele Sirkeci İskelesine yetişilir.
O gün, piyasa açılınca elindekiYüzlük kaimeyi Osmanlı bankasına götüren yahudi tüccar,şu cevabı alır: Sahtedir.
Mesele şudur:Muzaffer,o devir kağıt paralarının kağıdından temin etmiştir. Çini mürekkeb ve boya ile bütün gece uğraşarak ayırt edilmeyecek kadar güzel bir taklid para yapmıştır.
Muzaffer,sadece şu farkı bilerek meydana getirmiştir: Eskiden paraların üzerindeBedeli dersaâdette altun olarak tevsiye olunacaktır. Yani,Bedeli İstanbulda altun olarak vardır.yazısı bulunur.
Muzaffer ise,kendi imalatı olan paraya şöyle yazar:Bedeli Çanakkalede altun olarak tesviye olunacaktır.
Para,daha sonra Şehzade Abdulhalim Efendi tarafından satın alınarak İstanbul Emniyetine teslim edilir. Halen müzededir.
Mehmed Muzaffer ise,yirmi yaşında iken katıldığı ikinci cephe olan Gazzede şehid olur. Tarih 07-3-1917dir.
Fatihalar onun içindir.[xxiv]
-Mehmet Geçcanın:Çanakkale savaşlarından menkıbeleradlı kitabında da belirttiği üzere:14-15 yaşlarında,Eceabat köyünden Zeynel isminde bir çocuk,ihtiyar bir ninenin,oğlum Zeynel,Maydosa git de,biraz aş getir yiyelim.demesi üzerine Zeynel gider. Bir de ne görsün;mutfakta kazanlar kaynıyor. Ancak aş kazanlarının başında yaşlıca ihtiyar kişiler oturmuş. Kazanın altına uzattıkları parmak uçlarından alevler fışkırıyor. Kazanlar da fokur fokur kaynıyor. Yemek piştikten sonra aşçı başı kazanların başında:Bârekallah ve berekâtı kelâmullahduasının bereketiyle millet doyuyor,kaplarındaki bitiyor. Ancak karavanalar dop dolu.
Zeynel bu durumun,üzerinde icra ettiği tesirden yanlarında kalmayı istiyor,ancak kabul edilmiyor.
Bu Zeynel daha sonra çavuş olarak istiklal savaşına katılıyor.
-18-Mart-1915 günü;her zaman olduğu gibi yine imanın tekniğe,mananın maddeye,hakkın batıla,imanın küfre;düğüne gidercesine ölümün yüzüne gülüp,ölüme gidenlerle,ölümden ve ölmekten kaçanların buluştuğu muhteşem bir gündür.
Düşman kumandanlarını hayrette bırakan manzaralar. Yer gök ölü püskürdüğü halde gelişmeler sadece santim santim. Çanakkale geçilmemekte. Zira Mehmetçik et ve kemiğinden duvar örmüş,kanını da harç yapmış. İlahi terkibli bir kale...
-Çanakkale gazilerinden Mülazım Halit Üngörün ifadesi üzere:Siperde iken düşman tarafından bir asker sıçraya sıçraya bize doğru geliyordu. Eratlar ateş ettiği halde vurulmuyordu. Anlaşılan bomba atma mesafesine girince el bombası atacaktı. Nişan aldım ve vurdum. Sürüne sürüne yanına gidip üstünü aradığımda üzerinden bir Kuran çıktı. Müslüman olduğunu anlamıştım. Ah bu sömürgeci ingilizler,fransızlar... Bu Kuran Çanakkale abide altı müzesine tarafımdan hediye edilmiştir. Yıl ise 15-Nisan-1915 idi.
(Devamla);22-Haziran-1915 saat 10da tel örgüleri önünde yaptığımız bir hücum esnasında yaralandım. Mitralyöz kurşunu ile olduğunu zannederim. Kurşun,omuzumda asılı çantayı delerek geçti. Bu çanta ve kanlı gömleğimi bir hatıra olmak üzere sakladım.der.
-Çanakkale askeri bedrin arslanlarını hatırlattığı gibi,bir cihetle Yavuzun askerlerini de hatırlatmaktadır: İşte bir Çanakkale şehidi olan Hasan Etemin 17-Nisan-1915de annesine yazdığı uzun mektubun bir bölümü:
İşte bu geçen dakikalar anında,hizmet eri!
-Efendim,çayınız,buyurunuz içiniz,dedi.
-Pekala,dedim. Aldım baktım,sütlü çay...
-Mustafa bu sütü nereden aldın?dedim.
-Efendim,şu derenin kenarında yayıla yayıla giden sürü yok mu?
-Evet,dedim. Evet ne kadar güzel.
-İşte onun çobanından 10 paraya aldım. Bağlardan üzüm alıp,asmalarının altına Yavuzun askerleri de parasını koymuştu. Ruh aynı ruh...
-Başta ingiliz olmak üzere dünya devletlerinin harb sahasında her ne kadar imkansızlıklar söz konusu olsa da- bizlerden almaları gereken çok ders ve ibretler vardır.
ÇANAKKALE ŞEHİDLERİNE
Şu boğaz harbi nedir? Var mı dünyada eşi?
En kesif orduların yükleniyor dördü beşi,
Tepeden yol bularak geçmek için Marmaraya
Kaç donanmayla sarılmış ufacık bir karaya.
Ne hayasızca tahaşşüd ki,ufuklar kapalı!
Nerde,gösterdiği vahşetle,bu bir Avrupalı
Dedirir,yırtıcı,his yoksulu,sırtlan kümesi,
Varsa gelmiş,açılıp mahpesi,yahut kafesi.
Eski dünya yeni dünya,bütün akvam-ı beşer,
Kaynıyor kum gibi... Mahşer mi,hakikat mahşer,
Yedi iklim-i cihanın duruyor karşısında,
Avustralyayla beraber bakıyorum Kanada
Çehreler başka,lisanlar,deriler rengâ renk
Sade bir hadise var ortada,vahşetler denk.
Kimi hindu,kimi yamyam,kimi bilmem ne bela,
Hani,tauna da züldür bu rezil istila.
Ah o yirminci asır yok mu? O mahluku asil,
Ne kadar gözdesi mevcut ise hakkiyle sefil.
Kustu Mehmetçiğin aylarca durup karşısına,
Döktü karnındaki esrarı hayasızcasına
Maske yırtılmasa hala bize afetti o yüz,
Medeniyet denilen kahpe,hakikat yüzsüz.
Sonra melundaki tahribe müekkel esbab,
Öyle müthiş ki,eder her biri bir mülkü harab...
**********
Sana dar gelmeyecek makberi kimler kazsın
Gömelim gel seni tarihe desem sığmazsın
hercü merc ettiğin edvara da yetmez o kitab
Seni ancak ebediyetler eder istiâb.
-------
Türbedarın gibi ta fecre kadar bekletsem:
Gündüzün fecr ile avizeni lebriz etsem;
Tüllenen mağribi,akşamları sarsam yarana...
Yine bir şey yapabildim diyemem hatırana.
--------
Sen ki,son ehli salibin kırarak savletini,
Şarkın en sevgili sultanı Salahaddini,
Kılıç Arslan gibi iclâline ettin hayran...
Sen ki,İslâmı kuşatmış,boğuyorken husran,
O demir çemberi göğsünde kırıp parçaladın;
Sen ki,ruhunla beraber gezer ecramı adın;
Sen ki,asara gömülsen taşacaksın... Heyhat,
Sana gelmez bu ufuklar,seni almaz bu cihat...
Ey şehid oğlu şehid isteme benden makber
Sana ağuşunu açmış duruyor peygamber.
*******
Çanakkale içinde aynalı çarşı
Anne ben gidiyorum düşmana karşı
Çanakkale içinde sıra sıra selviler
Binbaşılar oturmuş,asker öğütler
Çanakkale içinde bir kırık testi
Anneler ve babalar ümidi kesti
Arı Burnundan çıktık,yan basa basa
Hep düşmanlar kaçıyor kan kusa kusa...
********
Gök kubbenin altında yatar,al kan içinde,
Ey yolcu,şu topraklar için can veren erler.
Hakkın bu veli kulları taş türbeye girmez
Gufrana bürünmüş,yalnız Fatiha bekler....
12-3-1996
MEHMET ÖZÇELİK
ADIYAMAN
Çanakkale
O gün bahr cezbeye gelmişti, dalgalandıkça dalgalandı,
O gün vatan uğruna ceng vardı, bahr deme boyandı,
Bu cenge katıldı yaşlı genç, hepsi de sevinçle ilerlediler,
Tek ses, tek yürek, canımız feda, vatan kurtulsun dediler,
Cebel haykırdı, bahr haykırdı, gürledi gökte nücûm,
Tekbir sesleriyle, topyekün kâfire ettiler hücûm,
O gün ne gündü Yâ Rab, gök çatlarcasına haykırıyordu,
Arz, ayakların sesiyle vargücüyle çalkalanıyordu,
Toprağa kan düştü, yüzbinlerce şehide cennet müheyya,
Şehadet kanıyla, anlı ak yürüdüler ulvi mekânı âlâya,
İltihak etti cengi âliye binlerce evliya, asfiya, melek,
Sanki Bedir'di, Uhud'du, kafirler helak oldular tek tek,
Leşkerlerde yoktu o gün cebanet, vardı şecaat,
Sabırsızla bekliyorlardı, istekleri şehadete vuslat,
Böyle bir cengin naziri olmadı, olması da muhal,
Bu cenk uğruna nice güneşler battı, doğdu hilal,
Şehitlerin kanıyla yazıldı tarihe destan üstüne destan,
Şehitler makberde yatarken, huzur, sürûr buldu bu vatan,
Kefensiz, toprağın bağrında binlerce iman fedaisi var,
Hepsi de şehit kanıyla murassaat, cenneti âlâya uçtular,
Şehit kanıyla sulanan bu vatana kim olmaz ki feda,
Yüzbin canım olsa veririm, inanın hiç gözünü kırpmaz bu geda.
¥ Muhammed Hakim Gül / Van
[i] Hak Dini Kuran Dili. E. H. Yazır. (Terc.Heyet) 2 / 40,153,166,Konularına göre Kuran-ı Kerim fihristi. N. Yüksel.sh.183-192 arası.
[ii] Zaman gaz. 15-3-1991.
[iii] Agg.18-3-1991.
[iv] Agg.18-3-1991.
[v] 10 yıl savaş.agy. 90-91,bak . Zaman gaz.18-3-1991.
[vi] Agg.18-3-1991,19-3-1991. M. Kafkas.
[vii] Agg.19-3-1991 ve age.
[viii] Agg.19-3-1991.
[ix] Agg.19-3-1991.
[x] Agg.19-3-1991.
[xi] Agg.17-3-1993.
[xii] Agg.18-19-Mart-1991.
[xiii] Agg.18-3-1991.
[xiv] Agg.19-3-1991.
[xv] Agg.17-3-1992.
[xvi] Agg.19-3-1991.
[xvii] Agg.17-3-1992.
[xviii] Agg.18-3-1992. Hatıralar ışığında çanakkale. İ. Refik.
[xix] Rusya askeri bilimler akademisi üyesi Prof- Lev Alexandroviç Bezimenski-yenin arşiv belgesindeki plana göre,hedef bu idi.Bak.Türkiye gazt.10-5-1996.
[xx] 10 yıl savaş.Agg.19-3-1992.
[xxi] Agg.19-3-1992.
[xxii] Zafer derg.Mart.1990.
[xxiii] Yeni Asya gazt.30-8-1980.
[xxiv] Zaman gazt. 18-19-Mart-1992,20-3-1992.N. Şahiner,21-3-1992.