Yengeç nasıl bir hayvandır? Nerede yaşar, ne yer, çeşitleri nelerdir? Yengeçlerin özellikleri, üremesi ve haklarında ilginç gerçekler.
Yengeç Hakkında Bilgi
Eklembacaklıların kabuklular sınıfından, suda yaşayan bir hayvandır. Değişik büyüklüklerde pek çok çeşidi vardır. Vücudu kalın bir kabukla örtülüdür, rengi yaşadığı ortamın rengine uygun olarak kaya ve deniz dibi bitkileri rengindedir. Vücudunun baş ve göğüs kısmı birleşerek toplu bir hal almıştır. Beş çift ayağının dört çifti yürümeye, en öndeki kıskaçlı ayağı da yakalamaya yarar. Kıskaçları çok kuvvetlidir.
Yengecin vücudu uzunlamasına olmaktan çok, enlemesine olduğu için hayvan suyun dibinde yan yan yürür. Küçük çıkıntıların ucundaki gözleri çok kuvvetlidir, gittiği yönü gayet iyi görür. Bazı cins yengeçler, yürüme ayaklarının uçlarının geniş olması sayesinde su içinde rahatça yüzebilirler.
Yengeçler çok yırtıcı ve obur hayvanlardır, ne bulurlarsa parçalayıp yerler. Kayaların ve yosunların arasına gizlenerek yakından bir av geçmesini beklerler. Yengeçler suyun içinde solungaçları ile solunurlar. Fakat solungaçlarının hemen hemen iyice kapalı bir yerde olması yüzünden sudan çıktıktan sonra da uzun zaman yaşayabilirler. Zaten bazı yengeçler, ergin olduktan sonra bütün hayatlarını karada, çakılların üzerinde geçirir, ancak yumurtlama mevsiminde suya girerler.
Yengecin eti lezzetlidir. İstakoz gibi yakalanarak pişirilir ve yenir. 5 cm. uzunluğunda orta boy yengeçler olduğu gibi 30 cm. boyunda, ağırlığı 6 kg’a yaklaşan büyük yengeç çeşitleri de vardır.
Yengeçler Hakkında İlginç Gerçekler
- Yengeçlerin boyutları büyük ölçüde değişir. En küçük tür olan Bezelye Yengeci, 0.27 ila 0.47 inç uzunluğa ulaşır. En büyük tür olan Japon Örümcek Yengeci’nin bacak aralığı 12 fittir (pençeden pençeye).
- Yengeçler, 10 bacakları olduğu için on ayaklılar olarak da bilinir. İlk bacak çifti, kıskaç adı verilen pençelere dönüştürülür.
- Yengeçlerin “dış iskelet” adı verilen bir çeşit kabukları vardır. Kitinden yapılmıştır ve altındaki yumuşak dokuya koruma sağlar.
- Tıpkı diğer Eklembacaklılar gibi, yengeçlerin gövdeleri bölümlere ayrılmıştır (vücut birkaç parçaya bölünmüştür).
- Diğer hayvanların aksine – göğüs ve karın “sefalotorakslar” adı verilen tek bir birimde kaynaşmıştır.
- Dişiler, karın şekli ve karınlarındaki flep ile erkeklerden ayırt edilebilir. Dişinin geniş bir karnı ve kubbe şeklinde kanatları vardır. Erkek, dar karnı ve dikilitaş şeklindeki fleplidir.
- Yengeçlerin gözleri, tıpkı salyangozlar gibi saplardadır. Renkleri ayırt edebilirler, ancak gözleri insan gözünden çok daha az ayrıntı görür.
- Yengeçler omnivorlardır (hem etleri hem de bitkileri yerler). Farklı türlerde algler, mantarlar, bakteriler, diğer kabuklular, yumuşakçalar ve solucanlar yerler.
- Yengeçler yanlara doğru yürür ve yüzer.
- Yengeçler solungaçların yardımıyla nefes alır. Bu nedenle, çoğunlukla karada yaşıyor olsalar bile suya yakın durmaları gerekir.
- Bazı yengeç türleri yalnızken, diğerleri grupta yaşar.
- Grupta yaşayan yengeçler çok işbirlikçidir. Ailelerine yiyecek ve koruma sağlamak için birlikte çalışırlar.
- Yengeçler ses yoluyla iletişim kurar. Pençelerini ve kıskaçlarını kullanarak davul ve çırpma sesleri üretirler.
- Çoğu yengeç, suyun dış sıcaklığı ve sıcaklığı yüksek olduğunda çiftleşir. Erkek, çiftleşmeden önce baştan çıkarma ritüelinin bir parçası olarak yüzme kürek hareketiyle sallanır.
- Hamilelik bir ila iki hafta sürer ve dişilerde 1000 ila 2000 yumurta bulunur.
- Yengecin ortalama ömrü 3 ile 4 yıl arasındadır.