Sarah Parsons
Japonya ekonomisi, artan enerji fiyatları, savunma maliyetleri ve salgının etkisiyle baskı altında. Düşen doğum oranları ve yaşlanan nüfus, işgücü piyasasının sürdürülebilirliğini daha da tehdit ediyor. Bağımsız bir düşünce kuruluşu olan Recruit Works Institute tarafından 2023 yılında yapılan bir araştırma, 2030 yılına kadar 3,41 milyon ve 2040 yılına kadar 11 milyonun üzerinde bir işgücü arzı sıkıntısına işaret ediyor.
Cinsiyet eşitsizliği bir başka önemli baskı noktasıdır. Araştırmalar , toplumsal cinsiyet içeren bir toplum ve işgücünün inovasyona ve ekonomik büyümeye yol açtığını gösteriyor . Ancak Japonya, G7 ülkeleri arasında en düşük cinsiyet eşitliği seviyelerinden birine sahip. Dünya Ekonomik Sağlık Forumu'nun en son Küresel Cinsiyet Raporu'nda , özellikle liderlik pozisyonlarındaki kadınlar açısından şimdiye kadarki en düşük sıralamasına geriledi .
Başbakan Fumio Kishida geçtiğimiz günlerde Japonya'nın doğum oranını acilen yükseltmesi gerektiğini açıkladı. Ayrıca, Tokyo borsasına kayıtlı şirketlerdeki kadın yöneticilerin yüzdesini 2030 yılına kadar %11,4'ten %30'a veya daha fazlasına çıkarma sözü verdi. Haziran ayında yayınlanan bir politika taslağı , bunun borsaya kayıtlı şirketlere yasal olarak uygulanan liderlik kotaları yoluyla sağlanacağını gösteriyor. .
Ancak Japonya bunu sayısız kez denedi ve büyük ölçüde başarısız oldu. Araştırmamın gösterdiği gibi , bunun nedeni toplumsal cinsiyet normlarının Japon toplumuna derinden yerleşmiş olmasıdır.
Cinsiyet normlarının sosyalleşmesi
Japon toplumundaki toplumsal cinsiyet normları, tarihsel olarak Konfüçyüsçülüğün etkisinden evrilen ataerkil hiyerarşilerle sıkı sıkıya bağlantılıdır . Bir erkeğin rolü, evin geçimini sağlayan kişi ve ailenin reisi olmakla bağlantılıdır. Kadınlar ise aksine, eşler ve bakıcılar olarak görülüyor ve nihayetinde aile reisine boyun eğiyor.
Çocuklara bu normlar küçük yaşlardan itibaren öğretilir. Araştırmalar , Japon anaokulu öğretmenlerinin cinsiyetçi konuşma ve davranış kalıplarını teşvik ederek çocukları çeşitli cinsiyet rollerine konumlandırdıklarını gösteriyor . Kızlar yumuşak konuşur ve sevimli, tehditkar olmayan bir şekilde davranır. Erkek çocuklar ise aksine daha baskın bir dil ve davranış kullanırlar. Çocuk kitapları ve TV programları genellikle bu hiyerarşik dilsel kalıpları ve davranışları devam ettirir.
Bu inançlar ve değerler, hala erkeğe dayalı eve ekmek getiren/kadına bağımlı modele dayanan Japon işyerindeki işe alma uygulamalarını ve örgütsel davranışı etkiler.
Ekonomistlerin ekonomik mucize yılları olarak adlandırdıkları bir dönem olan 1945'ten 1991'e kadar , çoğu Japon kadını liderlik kariyeri yolundan izole edildi. Bu, kilit karar verme pozisyonlarında düşük düzeyde Japon kadınları ile sonuçlandı.
Bugün liderlik, konu kadınların güçlendirilmesiyle ilgili olsa bile, hala erkek egemen bir ortam olarak görülüyor. Japonya, toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadınların güçlendirilmesi konulu son G7 delegasyonuna bir erkek delege gönderen tek ülkeydi .
Daha yüksek maaşlı pozisyonlara yükselmek, cinsiyetten bağımsız olarak uzun çalışma saatlerine ve şirkete bağlılığa bağlıdır . Bu nedenle cinsiyete dayalı normlar, Japon kadınları üzerinde önemli bir çifte yüke neden olur.
Dünyadaki en cömert babalık izni hükümlerinden birine sahip olmasına rağmen, 2021'de Japon erkeklerin yalnızca %14'ü , İsveç'in %90'lık kabul oranına kıyasla babalık izni aldı . Japon erkekler ayrıca OECD ülkeleri arasında ücretsiz ev işlerinde en az zaman harcayanlar (günde 41 dakika).
Hem yüksek düzeyde cinsiyetçi işyeri hem de ev işlerinin eşitsiz bölünmesi, kadınların terfileri kaçırma, daha düşük ücretli düzensiz işler alma ve/veya yalnızca bir çocuk sahibi olmayı düşünme olasılıklarının erkeklerden daha yüksek olduğu anlamına geliyor.
İş-yaşam beklentileri gerçekçi değil. Ve işyerinde, kadınlar ayrımcılık ve tacizin yanı sıra cinsiyete dayalı davranış ve görünümle ilgili kısıtlayıcı beklentilerle karşı karşıya kalıyor . Yoshiro Mori , bir Japon Olimpiyat komitesi toplantısında yaptığı cinsiyetçi sözlerin uluslararası bir kargaşaya neden olmasının ardından 2021'de Tokyo Olimpiyatları organizasyon komitesi başkanı olarak istifa etti . Mori'nin, kadınların çok fazla konuştuğunu ve üst düzey toplantılara "izin verildiğinde" çok fazla zaman aldıklarını söylediği aktarıldı.
Başarısız çözümler
Japon hükümetinin doğum oranını artırmaya ve toplumsal cinsiyet eşitliğini geliştirmeye yönelik önceki girişimleri, kadın liderliği ve yönetim kurulları için kotalar, daha fazla çocuk bakım yeri ve gelişmiş ebeveyn izni getirmeye odaklanmıştı. Ancak bunlar ya hedefine ulaşamadı ya da göstermelik hale geldi . Aslında, son girişimlerin cinsiyet eşitsizliğini şiddetlendirdiği ve bazı kadınları yoksulluğa sürüklediği bildiriliyor.
Singapur kısa süre önce ulusal cinsiyet eşitliği incelemesinin bir parçası olarak benzer bir misyon üstlendi. Hükümeti, kadın ve gençlik gruplarından, özel kuruluşlardan, akademisyenlerden, politika yapıcılardan ve daha geniş halktan fikir ve geri bildirim topladı. Bu , bulguları hem politikaya hem de eğitime uygulanacak olan bir politika dilek listesi ve raporuyla sonuçlandı .
Araştırmam, bu yaklaşımın Japonya için de işe yarayacağını gösteriyor. Bu , ataerkil düzeni doğrudan eleştirmek yerine, insanların fikir ve isteklerini açık bir tartışmada dile getirmelerine izin verebilir - ki bu, Japonya'nın fikir birliği yoluyla elde edilen karar alma konusundaki kültürel tercihiyle uyumludur.
Böyle bir incelemenin, toplumsal cinsiyet rollerinin toplumsallaşmasında yer alan yaşamın tüm aşamalarına ve toplumun yönlerine ve bunların hem insan hakları hem de ekonomik açıdan sahip olduğu etkiye bakması gerekir. Cinsiyet eşitsizliğinin Japonya'da özellikle boşanmışlar ve bekar anneler için ruh sağlığı sorunlarına yol açtığına dair şimdiden kanıtlar var .
Bu gözden geçirme aynı zamanda genç kuşaktan geri bildirim almak için bir fırsat sunacaktır. Araştırmalar, birçok genç Japon'un geleneksel toplumsal cinsiyet rollerine olan inancını yitirdiğini gösteriyor. Japon toplumundaki güç kademelerinin dışında kariyer seçerek yeni yaşam biçimleri arıyorlar . Ayrıca evlilik kurumunu da reddediyorlar .
Japonya, toplumsal cinsiyet eşitliği gidişatını yeniden yazma fırsatına sahip. Bunu yapmak, umarız Japon toplumunda şimdiye kadar yaygın olarak kabul edilmemiş veya yasalarca korunmamış diğer cinsiyet ve çeşitlilik temsillerini de içerecektir. Eşcinsel evlilik bazı illerde hâlâ anayasaya aykırı . Bu seviyedeki toplumsal değişim bir nesil alacaktır. Konuşmanın şimdi başlaması gerekiyor.
How gender inequality is hindering Japan’s economic growth
Japan’s economy is under pressure from rising energy prices and defence costs and the impact of the pandemic. Plummeting birth rates and an ageing population further threaten the sustainability of its labour market. A 2023 study by independent thinktank the Recruit Works Institute points to a labour supply shortage of 3.41 million people by 2030, and over 11 million by 2040.
Gender inequality is another significant pressure point. Research shows that a gender-inclusive society and workforce leads to innovation and economic growth. However, Japan has one of the lowest levels of gender equality among G7 countries. It has slipped to its lowest ranking yet in the World Economic Health Forum’s latest Global Gender Report, particularly in terms of women in leadership positions.
Prime Minister Fumio Kishida recently declared that Japan needs to urgently raise its birth rate. He also vowed to increase the percentage of women executives in Tokyo stock exchange-listed companies, from 11.4% to 30% or more, by 2030. A policy draft released in June indicates that this will be achieved through leadership quotas legally imposed on listed companies.
Japan has tried this countless times, however, and largely failed. As my research shows, this is because gender norms are deeply embedded in Japanese society.
Socialisation of gender norms
Gender norms in Japanese society are tightly connected to patriarchal hierarchies that have evolved historically from the influence of Confucianism. The role of a man is linked to being the breadwinner and head of the family. Women, by contrast, are seen as wives and caregivers, ultimately subservient to the head of the family.
Children are taught these norms from an early age. Research shows that Japanese preschool teachers position children in various gender roles by encouraging gendered speech and behavioural patterns. Girls speak softly and act in a cute, non-threatening way. Boys, by contrast, use more dominant language and behaviour. Children’s books and TV programmes often perpetuate these hierarchical linguistic patterns and behaviour.
These beliefs and values influence hiring practices and organisational behaviour within the Japanese workplace, which is still based on the male-based breadwinner/female-dependent model.
From 1945 to 1991, a period which economists refer to as the economic miracle years, most Japanese women were isolated from the leadership career path. This resulted in low levels of Japanese women in key decision-making positions.
Today, leadership is still seen as a male-dominated environment – even when the topic is about female empowerment. Japan was the only country to send a male delegate to the recent G7 delegation on gender equality and female empowerment.
Gaining promotions to higher-paid positions relies on long hours and commitment to the company, regardless of gender. Gendered norms therefore result in a significant double burden on Japanese women.
Despite having one of the most generous paternity-leave provisions in the world, only 14% of Japanese men took paternity leave in 2021, compared with Sweden’s 90% rate of uptake. Japanese men also spend the lowest amount of time doing unpaid housework (41 minutes a day) among OECD countries.
Both the highly gendered workplace and unequal division of household labour mean that women are more likely than men to miss out on promotions, take on lower-paid irregular jobs, and/or only consider having one child.
Work-life expectations are unrealistic. And in the workplace, women face discrimination and harassment, as well as restrictive expectations of gendered behaviour and appearance. Yoshiro Mori stepped down as head of the Tokyo Olympics organising committee in 2021, after sexist remarks he had reportedly made in a Japanese Olympic committee meeting caused an international furore. Mori was quoted as saying women talk too much, and that when “allowed into” high-level meetings, they take up too much time.
Failed solutions
Previous Japanese government initiatives to raise the birth rate and improve gender equality have focused on introducing quotas for female leadership and executive boards, more childcare places, and enhanced parental leave. However, these have either failed to reach their target or have become tokenistic. In fact, recent initiatives are reported to have exacerbated gender inequality and driven some women into poverty.
Singapore recently embarked on a similar mission as part of a national gender equality review. Its government has gathered ideas and feedback from women’s and youth groups, private organisations, academics, policymakers and the wider public. This has resulted in a policy wishlist and report, the findings of which will be implemented into both policy and education.
My research shows that this approach would work for Japan, too. It could allow people to voice their opinions and wishes in an open debate – which chimes with Japan’s cultural preference for decision-making achieved through consensus – rather than making direct criticisms of the patriarchal order.
Such a review would need to look at all stages of life and aspects of society that are involved in the socialisation of gender roles, and the impact these have, from both a human rights and an economic perspective. There is already evidence that gender inequality is leading to mental health issues in Japan, especially for divorcees and single mothers.
This review would also offer an opportunity for feedback from the younger generation. Research shows that many younger Japanese are becoming disenchanted with traditional gender roles. They are looking at new ways of living by choosing careers outside the echelons of power within Japanese society. They are also rejecting the institution of marriage.
Japan has the opportunity to rewrite its gender equality trajectory. Doing so would hopefully include other representations of gender and diversity that have so far not been widely accepted within Japanese society, or protected within the law. Same-sex marriage is still unconstitutional in some prefectures. Societal change at this level will take a generation. The conversation needs to start now.