Virüs hangi yüzeyde ne kadar canlı kalıyor?
Yeni koronavirüs ile kontamine yüzeylere dokunarak bile Kovid-19'a yakalanabiliriz. Virüsün insan vücudu dışında ne kadar canlı kalacağı ise yeni netleştirildi.
MEDİMAGAZİN-Birçok respitatuar virüs gibi Kovid-19, enfekte kişilerin öksürmesi ile ağız ve burunlarından çıkan küçük damlacıklar ile yayılabiliyor.
Tek sefer öksürme ile 3,000 damlacık açığa çıkabiliyor. Bu partiküller diğer insanlarda, giysilerde ve yüzeylerde kalabilirken daha küçük olanlar havada asılı kalıyor. Dışkı'da virüsün daha uzun süre kalabildiğinden; tuvaletten çıkınca ellerini yıkamayan biri herşeyi kontamine edebilir.
Amerika Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri'ne (CDC) göre virüslü yüzey ya da cisime dokunup sonra yüze dokunmak virüsün ana bulaşma şekli değil.
CDC, Dünya Sağlık Örgütü ve diğer sağlık otoriteleri Kovid-19'un yayılmasını önlemek için hem el yıkamanın hem de dokunulan yüzeylerin günlük dezenfeksiyonunun anahtar rolü olduğunu vurguladılar.
SARS ve MERS koronavirüsleri ile ilgili yapılan çalışmalar, bu virüslerin dezenfekte edilmediklerinde metal, cam ve plastik yüzeylerde dokuz güne kadar kalabildiğini; hatta bazılarının düşük sıcaklıklarda 28 güne kadar ortamda bulunabileceğini göstermişti.
Amerika Ulusal Sağlık Enstitü'nden virolog Neeltje van Doremalen'in ve Hamilton, Montana'da Rocky Mountain Laboratories'teki çalışma arkadaşlarının SARS-CoV-2'nin bazı yüzeylerde ne kadar canlı kalabildiği ilk testleri gerçekleştirdiler.
Henüz bilimsel bir dergide sonuçları yayınlanmamış olan çalışmalarına göre öksürmeden sonra virüs havada damlacıklarda 3-4 saat kalıyor. 1-5 mikrometre boyutlarındakiler (insan saç telinin 30'da 1'i kalınlıkta) havalandırılmayan ortamda saatlerce kalabiliyor.
Amerika Ulusal Sağlık Enstitüsü (NIH) tarafından yapılan çalışmalarda karton zeminde virüsün 24 saate kadar kalabildiği, paslanmaz çelik ve plastik yüzeylerde de 2-3 gün kalabildiği anlaşıldı.
Bakır yüzeylerin ise virüsü 4 saat içinde öldürebildiği görüldü.
Araştırmalar, yüzeylerin % 62-71 alkol, % 0.5 Hidrojen Peroksit veya % 0.1 Sodyum Hipoklorit (çamaşır suyu) içeren çözeltilerle dezenfekte edildiğinde virüsün ölebileceğini gösteriyor.
Virüs ayrıca yüksek sıcaklıklarda ve nemli ortamlarda daha çabuk ölüyor.
Koronavirüs ailesinden SARS ise 56'C (132 'F) sıcaklık üzerinde her 15 dakikada 10,000 viral partikül hızında öldürülebiliyordu.
Dr. Tuğba Gamsız
Medimagazin Dış Haberler Editörü
Ana Sayfa