Küçük, koyu kahverengi bir nokta, hemen göze çarpan bir şekilde gözle görülebilen ve onu yakalayan elden kaybolan. Acı ısırıklara neden olan ve evcil hayvanınızın uyumasına izin vermeyen nefret dolu minik vampir. Sonunda, en tehlikeli hastalıkların taşıyıcısı hepsi, bir piredir.
İçindeki hiçbir şeyin ilginç olamayacağı görülüyor - sadece kanı ısırtan ve emen küçük bir parazit. Peki pire neden dünyanın dört bir yanından birçok bilim insanı için araştırma konusu oldu? Amatör araştırmacılar neden bu kadar ilgi çeken ve şaşırtıcı fotoğraflar çeken mikroskoplara bakıyorlar?
Bunun nedeni bir: pire ilk karşılaştıklarında ortalama bir insan için göründüğü kadar basit değil ...
Bu ilginç
Pire yönelik en ünlü araştırmacılardan biri, tüm boş vaktini entomolojiye adayan bir milyonlarca insan olan İngiliz bankacı Charles Rothschild'di. Birçok veba salgınının sebebi olan güney sıçan bitini tanımlayan oydu, şu anda British Museum'da depolanan bu parazitlerin en eksiksiz koleksiyonunu toplayan oydu. İronik olarak, Rothschild ensefalit hastası olduğu için intihar etti. Ve bu hastalığı entomolojik keşiflerinden birinde alması oldukça muhtemel.
Bazı biyoloji
Pire birçok yönden benzersiz bir parazittir. Zorlu olduğu kadar eşsizdir: pire sıcak kanlı hayvanlar hariç kuşları ve memelileri hiçbir hayvanı ısırmaz. Sadece bazı türler soğuk kanlı hayvanları ısırır, ancak bunu istisnai durumlarda yaparlar.
Memeliler arasında, bu böcekler yuva yapma ve yuvalanma eğiliminde olanları tercih eder. Sahiplerin bu tür alışkanlıkları parazitler için gereklidir: böcekler her zaman konaklarında yaşamazlar, ancak yalnızca kan emmek için atlarlar. Ve elbette, tek bir yere bağlı olmayan hayvanları parazitlemek, bir sonraki açlık saldırısında kurban bulma riski altında olacaklardır.
Pireler ve kemirgenlerin, kuş yuvalarının, köpek kulübelerinin deliklerine yerleşmeyi tercih ettikleri için - burada normal bir yemeğe güvenebilecekleri garanti edilir.
Bu ilginç
Çok sayıda pire türü arasında, göçebe hayvanlarda parazitleşen - ungulates, yabani tavşan, kedigiller - ve böylece besin kaynaklarını kaybetmemek için sürekli vücutlarında bulunan sadece birkaç düzine (30'a kadar) vardır.
Bir besin kaynağı ile pire her gün yemek yer. Fakat gerekirse, yiyecek olmadan birkaç ay boyunca kolayca gerilebilirler. Fakat böyle bir hızdan sonra parazit kurbana belirli açgözlülükle saldırır.
Böylece, bir kişi pire için yeterince uygun bir kurban. Özellikle sağlıksız koşullarda yaşamayı tercih eden kişi.
Ancak, pire türüne bağlı olarak farklı yiyebilir. Bazıları geleceğe çekilir, böylece dışkılamada sahibinin kanı sindirilmez olarak kalır. 20 dakikadan bir saate kadar emiyorlar. Diğerleri genellikle azar azar yemek yiyor - özellikle kemirgen ve kuş yuvalarında yaşayan türler.
Pire türlerinin çoğu herhangi bir konağa bağlı değildir: Çeşitli hayvanların ve kuşların derileri üzerinde kolayca beslenebilirler. Ancak, sadece tek bir hayvanın kanı ile beslenen pire vardır. Genellikle bunlar yarasaların zorunlu parazitleridir.
Pireler tüm dünyada dağılmıştır. Hatta Antarktika'dalar, kuş yuvalarında ve yerel bilimsel istasyonlarda buluşuyorlar. Habitatları ve üremeleri için en uygun sıcaklık 18-27 ° C'dir, ancak aynı zamanda pire, aynı anda üremeyi bıraksa da, aşırı sıcaklıklara dayanabilir.
Bu ilginç
Türlerinin pire Glaciopsyllus antarcticus, dünyanın en güneyindeki böcektir. Kraliçe Maud Bölgesi'nde ve Antarktika istasyonlarının yakınında Davis ve Mawson'da bulundu - burada bilinen başka bir böcek bulunamadı. Bu böcek, yılın ılık döneminde bu kuşların yuvalarında ve kışın, okyanusların genişliğindeki kuş tüylerinde dolaşan, kuşların ve kuşların üzerinde parazittir.
Pire görünümü
Pek çok insan pire nasıl göründüğünü bilir, ancak herkes paraziti bu küçük parazitin vücut ayrıntılarını detaylı olarak inceleyebileceğiniz bir artışta görmedi.
Mikroskopla çekilmiş bir pire ait fotoğrafa bakarsanız, vücudunun yanlardan çok düzleştiğini ve ezilmiş gibi göründüğünü görebilirsiniz. Konağın saçları veya tüyleri arasındaki kolay harekete evrimsel bir adaptasyondur.
Evrimsel durumun iradesiyle, böceğin morfolojisinin aynı özelliği, paraziti parmaklarınızla taramaya, kemirmeye veya basitçe ezmeye çalışırken yenilmez olmasını sağlar. Aslında, bir kişi mekanik olarak pire ancak sert bir yüzeyde tırnağınızı ezerek onu imha edebilir.
Aşağıdaki fotoğraf ön ve yandaki aynı pire gösterir: vücut oranlarındaki fark açıkça görülür:
Bir notta
İlginçtir ki, bilim adamlarının yaşı 50 milyon yıl öncesine dayanan fosil pire, neredeyse modern olanlarla aynı görünüyor. Görünüşe göre, böyle bir parazitik yaşam tarzı için, böyle bir vücut şekli optimal olduğu ortaya çıktı. Örneğin, böcekler ve akarlar aynı zamanda çok farklı bir gövdeye, sadece farklı bir yöne - yukarıdan aşağıya - sahiptir.
Pire fotoğrafları:
Fotoğraf yatağı böcek (yatay bir düzlemde düzleştirilmiş gövde):
Pirelerin karakteristik bir özelliği, uzun arka ayaklardır. Parazitlerin hemen hemen diğer bütün böceklere atlayabilmeleri onlar içindir. Beslenirken veya sessiz bir durumda, bu bacaklar bükülür ve böylelikle böceğin hareket etmesi için rahatsızlık yaratmazlar. Uzatılmış bacakları ile, bir pire çok orijinal görünüyor - aşağıdaki fotoğrafta bir köpeğin pire mikroskop altında görebilirsiniz:
Bu ilginç
Atlamanın vücut uzunluğuna olan mesafesine göre, pire ikinci sırada böcekler arasındadır: daha uzun atlamalar sadece bir ağustosböceği tarafından yapılır. Gövde uzunluğu 2-3 mm olan pire, yüksekliği 19 cm'ye ve boyu 30 cm'ye kadar çıkar - bu, vücudunun uzunluğunun 100 katıdır. Bir erkeğin zıplama aralığında bir pire ile rekabet edebilmesi için, en az 160 metre uzunluğunda zıplaması gerekir.
Pire giden uzun atlamalar, sadece güçlü arka ayakları değil, aynı zamanda göğüste özel bir katı kalkan sağlar. Böcekler arka bacakları bükerken, bu kalkan bir mancınık kolu gibi geri çekilir. Ve bir itme ile, güçlü bir şekilde atar ve zıplamanın mesafesini arttırır.
Bir notta
Bütün pireler atlayamaz. Arka bacakları normal uzunluğa sahip olan ve sürekli olarak konukçularının gövdesi üzerinde bulunanlar vardır. Ve kemirgenlerin yanıkları arasındaki hareketler için bir taşıma aracı olarak kullanılan bir tür var.
Bütün pireler kanatsızdır. Yaşam tarzları göz önüne alındığında, kanatlar konağın yünündeki hareketlerine engel teşkil eder. Evet ve kanatlı bir böceğin bir bütününü ezmek kanatsız olandan daha kolaydır. Evrim, pire atlamanın uçmaktan daha iyi olduğuna karar verdi.
Pire sivrisinekler ve tahtakurular - diğer kan emici böcekler gibi delici bir hortum yoktur. Fakat stile şeklindeki çeneleri oldukça maliyetlidir: üst çeneler kurbanın derisini keser ve alttakiler de içine tükürük enjekte etmek için yarayı genişletir.
Doğru, beslenme parazitinin kendisi, kan damarına ulaşmak için tam anlamıyla vücudunu yaranın içine batırmak zorundadır - fotoğrafta, böceklerin şu anda nasıl göründüğünü iyi görebilirsiniz:
Bir notta
Kan emici parazitlerin çoğundan farklı olarak, pire kesinlikle ısırıklarını gizlemeye çalışmaz ve yaraya anestezi yapmazlar. Aynı zamanda, böceğin tükürüğünde bulunan enzim, kanın pıhtılaşmasını önler ve kaşıntıya neden olur ve ısırık bölgesinde hemorajik ödemlerin ortaya çıkmasına neden olur. Aynı zamanda, böyle bir tahriş edici maddenin tek bir ısırık tarafından iletilen kısmı göz ardı edilebilir - sadece 0.000004 metreküp. Pirelerin bu “küstahlığı” tam olarak vücut şekillerinden kaynaklanır: bir kişi pratik olarak parmaklarıyla bir böceği yok edemez ve bu nedenle parazit ısırmasını maskelemeye çalışmaz.
Pire bedeninin büyüklüğü kasabanın konuşması haline gelmeyi başardı: Bir pire genellikle küçük boyutunu vurgulamak istediğinde biri denir.
Nitekim, ellerde parazit olan en büyük pire, ancak 10 mm uzunluğa ulaşmaktadır. Genellikle pirelerin vücut uzunluğu 1-3 mm'dir. Larvaları yaklaşık aynı uzunluktadır ancak yetişkin bireylerden çok farklı görünürler.
Pirelerin çoğalması, yumurtalarının ve larvalarının ortaya çıkması
Pireler tam dönüşüme sahip böceklerdir. Tüm üreme döngüsü aşağıdaki gibidir:
- İyi beslenmiş bir dişi bir sürü yumurtayı atar: yumurtaların kuvvetlice dışarı itilmesi, daha geniş bir dağılımını sağlar. Mikroskop altındaki fotoğrafta birkaç yumurta var - o kadar küçükler ki çıplak gözle görmeleri çok zor.
- Birkaç gün sonra, küçük beyaz kurt benzeri larvalar, yumurtaların üzerinde biriken substratta kendilerini gömen yumurtalardan ortaya çıkar. Çoğu durumda, bu substrat, konağın yuvasına yataklanır. Ve onlar da evdeki eski kirli halı olabilirler. Larvalar, çürüyen organik madde ya da yetişkin pire dışkısında kan kalıntıları ile beslenir. Larva büyüdükçe birkaç kez erir ve üçüncü eriyikten sonra kendini pupa haline getirerek ince bir ipek kozayla çevrelemeye başlar.
- Pupa birkaç gün boyunca gelişir ve parazitizm için hazır oldukça yetişkin ve pire çıkar. Geriye kalan sadece sahibini beklemek ve ebeveynlerin çalışmalarına devam etmektir.
Normal bir dairede, pire larvaları zeminlerde, süpürgeliklerin arkasında, eski halılarda - genel olarak en azından biraz çürüyen enkazın olduğu çatlaklarda oldukça başarılı bir şekilde gelişebilir.
Larva göze çarpmayan görünüyor ve ilk bakışta basit beyaz küçük solucan gibi görünüyor. Bir fotoğraftaki sadece mikroskop altında, açıkça saydam bir şekilde doldurulmuş mideyi ayırt edebilirsiniz:
Yaşamındaki bir kadın, hizmet başına 10-15 450 yumurtaya kadar uzanır. Bir "atış" için en az bir kere iyi yemesi gerekiyor. Ancak dişi yumurta konveyör modunda çalışmak için bir erkek ile tek ilişki yeterlidir.
Pire yumurta fotoğrafları:
Tamamen teorik olarak, bir pire bir buçuk yıla kadar yaşayabilir, ancak gerçek koşullarda zorlukla 2 aya kadar çıkar - yaşam biçimi çok tehlikelidir, çok fazla düşmanı vardır.
Pire çeşitleri ve aralarındaki farklar
Bir sürü pire var. Bilim adamları, her biri temel olarak bir hayvan veya kuş türü için parazitizm konusunda uzmanlaşmış olan 2000'den fazla kişiye hizmet vermektedir. Deneyimsiz bir gözlemcinin, görünüşlerinde bir fark bulma olasılığı yoktur ve örneğin tavşan piresinden ayırt edemez. Uzmanlar, onları mikroskobun altında çok çarpıcı olmayan bu işaretlerle ayırıyor.
Bir kişi için, aşağıdaki pire türleri en aşina olanıdır:
- Bir insan pire - gerçekten, bir tane var. Ortaçağ sanatçılarının resimlerinde ölümsüzleştirilen oydu ve edebiyattaki pire tanımladıklarında söyledikleri hakkında.
- Bir kedi piresi , insan ısırıklarının sayısı için bir kayıt tutucudur. Küçük, çok yaygın ve ev sahibi seçiminde, hem köpeklerde hem de kedilerde ve insanlarda mükemmel bir şekilde yemek yemekte kesinlikle seçici.
- En tehlikeli olan sıçan piresi, vebalığın etken maddesinin aktif bir taşıyıcısıdır.
- Köpek piresi, nispeten büyük ve hareketsiz, köpeklerde en sık parazitiktir.
Ve bu listeye çok, çok uzun süre devam edilebilir: bar, tavşan, elk, fare - hemen hemen her tür memelinin kendi pire paraziti vardır.
Aşağıdaki fotoğrafta en yaygın türlerin temsilcileri ile buluşabilirsiniz.
Bir insan pire fotoğrafı:
Kedi pire fotoğrafı:
Fotoğrafları köpek pire:
Tehlikeli hastalıkların taşıyıcısı olarak pire
Ölümcül insan hastalıklarının pire vektörleri olmayın, insanlar onların yok edilmesinde böyle çabalar göstermezlerdi. Ancak, bu böcekler, doğrudan sahipleriyle birlikte - fareler - Avrupa’daki bubonik veba salgınının salgınının nedeni idi. Bugün bile, birçok kemirgen popülasyonu - jerboas, gophers, gerbils - epidemiyologlar tarafından sıkı kontrol altında tutulmaktadır, çünkü ölümcül bir patojen bu hayvanların yuvalarında inkübe edilmeye devam etmektedir.
Veba etkeni ajanına ek olarak, diğer basiller ve virüsler aktif olarak pire taşınır:
- hepatit A ve B virüsleri
- zehirlenmeye neden olan mikrop
- bruselloz patojenleri
- tifo etkeni
- ensefalit virüsü
- trypanosome
- çeşitli helmintlerin yumurtaları.
Toplamda, insanlar için tehlikeli olan 200'den fazla hastalık bazı pire tiplerini tolere edebilir. Ve bu yüzden pire ısırıkları sadece kaşıntı ve kızarıklık ile korkunç değil ...
Genel olarak, bir pire diğer kan emici parazitlerden ayırt etmek zor değildir: ne akarlar ne de tahtakuruların bu kadar küçük boyutları yoktur. Ve altı bacaklı vampirlerin hiçbiri zıplayamıyor. Kıyafetlerdeki pire incelemek ve ısırmadan önce onları yakalamak önemlidir. Ve onun kimliği ciddi bir sorun haline gelme olasılığı düşük.