'Macron ve Le Pen arasında tercih yapmak kolera ile veba arasında yapmak gibi'
23:45 12.04.2022 (güncellendi: 12:04 14.04.2022)
Mine Kırıkkanat’a göre, Fransa'da 24 Nisan'daki ikinci tura kalan cumhurbaşkanlığı seçiminde Mélenchon’un genç seçmenleri için Macron-Le Pen arasında tercih yapmak, kolera ile veba arasında yapmak gibi. Le Pen ve Zemmour’un Fransız siyasetinde ‘damgalı eşek’ olduğunu söyleyen Kırıkkanat, neoliberal Macron’un büyük ihtimalle kazanacağı görüşünde.
Fransa'da cumhurbaşkanlığı seçimlerinde beklendiği gibi neoliberal aday Emmanuel Macron ile 'aşırı sağcı' Marine Le Pen ipi göğüsleyerek 24 Nisan'daki ikinci tura kaldı. Macron oyların yüzde 27.85'ini, Le Pen ise yüzde 23.15'ünü aldı. Fransa'da 'sol kanatta' anılan Jean-Luc Melenchon yüzde 21.95 ile üçüncü sırada çıkarken, göçmen karşıtı Eric Zemmour yüzde 7.07 oranında oy aldı.
24 Nisan'daki ikinci turda Melenchon'u yeğleyen seçmenlerin kime meyledeceği anahtar rol oynayacağı değerlendirmeleri öne çıkıyor. Melenchon, taraftarlarına "Le Pen'e tek bir oy vermeyin" çağrısında bulundu ama Macron'a destek açıklamadı. Elenen diğer adaylar ise Macron'a destek sundu.
Bu koşullarda Fransız siyasetinde 2017'deki deja vu'nun tekrarlanması büyük olasılık gibi görünüyor. Fransız siyasetinde 'aşırı sağcı' babasının çizgisiyle açık kavgaya tutuşup Ulusal Cephe'yi merkez sağa çekme girişimlerinin bu kez sonuç verip vermeyeceği merak konusu. Macron ile Le Pen'in devlet televizyonunda boy ölçüşeceği münazara da son virajda belirleyici olacak gibi görünüyor.
Fransa cumhurbaşkanlığı seçimlerinde Macron-Le Pen kapışmasını Cumhuriyet gazetesi yazarı Mine Kırıkkanat ile konuştuk.
'Melenchon'un hareketi bir 'patchwork', solculuğu yok, Fransa'da gerçek komünistler, sosyalistler yok'
Mine Kırıkkanat’a göre, Fransa seçiminde bir kez daha deja vu yaşanıyor. Kırıkkanat, Halk Birliği ve Boyun Eğmeyenler'in adayı Jean-Luc Mélenchon’un genç seçmenleri için Macron-Le Pen arasındaki tercih yapmanın, 'kolera ile veba arasında' tercih yapmak gibi bir şey olduğunu söyledi. Melenchon'un bir nevi 'patchwork' yaptığını ve zannedildiği gibi solcu da olmadığını söyleyen Kırıkkanat, Fransa siyasetinde gerçek komünist ve sosyalistlerin artık bulunmadığını dile getirdi:
“Dejavu yaşıyoruz çünkü Mélenchon’un genç seçmenleri için Macron-Le Pen arasındaki tercih kolera ile veba arasında bir tercih yapmak gibi. Şu anda Mélenchon çevresindeki genç seçmenlerde çok dönüyor bu. Jean-Luc Mélenchon sol gibi görünse de bence bütün marjinalleri topluyor. Solculuğu yok, gerçek komünistler, sosyalistler yok. Zaten bunlar Fransa’da kalmadı gibi bir şey. Mélenchon’un seçmeni bir ‘patchwork’. O yüzden içinde hayvanseverlerden bitkiseverlere herkes var. İçine her şeyi attığınız ve tadı olmayan bir çorba. Mélenchon dürüst bir adam değil; vergi kaçakçılığı sorunu var, baskınlar yapıldı. Bizim Cemal Enginyurt gibi uluyan kurda benziyor. Sesi gayet yüksek ama kendi özel yaşamında savunduğu fikirlerle alakası yok. Adam soldan sağa savrulup durmuş. Macron’un kazanacağı bir saat önce belli oldu. Bütün mesele Mélenchon’un seçmenlerini kime doğru yönlendireceği. Skoru tekrarlamak gerekirse, Macron içişleri bakanlığı verilerine göre birinci turda 27.84 aldı. Marine Le Pen de 23.15 aldı. Ötekiler yani Marine’e oylarını gönderecek olan eski gazeteci, Yahudi ve Fransız milliyetçisi Eric Zemmour 7.07. Bütün mesele üçüncü oy potansiyeline sahip aday Mélenchon’un 21.95 aldı, onun seçmenlerine işaret edeceği hangi adaya oy vermelerini önereceği önemliydi. Mélenchon aslında önermeden önermiş. Bugün demiş ki ‘Hiçbir biçimde Le Pen’e oy vermeyin’. Burada noktayı koymuş çünkü Macron’dan da nefret ediyor. Bu söz de seçmenlere yansıyor ve kolera ile veba arasında tercih yapmak gibi bir şey oluyor."
'Fransa tarihinin en düşük katılımlı seçimi olabilir'
Kırıkkanat, Macron'un eğitim ve sağlık sistemini mahvetmiş, Kovid'i kötü yönetmiş ve ülkeyi lobilerin hizmetine sokmuş bir isim olarak görüldüğünü aktardı. Buna rağmen Melenchon'un tabanından yüzde 10'luk kitlenin Macron'a oy vermesinin beklendiğini belirten Kırıkkanat, ikinci turda Fransa tarihinde en düşük katılımlı seçim ortaya çıkacağı görüşünde:
"Macron, Mélenchon’un seçmenleri gözünde üniversiteyi, eğitim sistemini ve sağlık sistemini mahveden, Kovid’i son derece kötü yöneten, olduğunca dünyadaki para verecek lobilerin hizmetine girmiş bir adam. Fransa’yı hakikaten mahvetti. Ondan daha önce başlamıştı. Ama Macron özellikle bu iki senelik Kovid’de ‘tüy dikti’. Şimdi Macron’un kazanacağı aşağı yukarı garanti. Mélenchon’un seçmenleri tahminime göre yüzde 10 civarında Le Pen’e vermemek için Macron’a oy verecekler. Vebadansa kolerayı tercih edecekler. Devlet medyalarının yaptığı röportajlara göre bu yüzde 10, ‘Boş oy vereceğim veya gitmeyeceğim’ diyor. Birinci tura katılmayanların oranının yüzde 35 olduğunu düşünürsek Mélenchon’un yüzde 20’si seçimlere gitmese ikinci turda belki de Fransa tarihinin en düşük katılımı gerçekleşecek. Birinci tur yüzde 65 idi, belki de daha aşağı inecek ki bu görülmemiş bir şey.”
‘Le Pen’in AB ile zoru yok, Zemmour'dan faşist çıkmaz ama damgalı eşek gibiler'
Kırıkkanat’a göre, Le Pen’in AB ile bir zoru yok, Yahudi asıllı bir gazeteci olan Zemmour da 'faşist' değil ancak sorun Fransız devriminin laiklik ve cumhuriyet kurallarını zorlayan göç meselesinde küreselleşmecilerin tutumundan kaynaklanıyor. Kırıkkanat, bu meseleyi eleştiren herkesin 'damgalı eşek' haline getirildiğini belirtti:
“İnsanların düşüncesi bir kere oluştuğu zaman onu değiştirmek imkansız oluyor. Le Pen, babasının yerine geçtiğinden beri babasıyla küstü, konuşmuyor. Babası kızından nefret ediyor, partiyi merkez sağa çektiği için. AB ile bir zoru yok, olan zorları da herkesin hak verebileceği şeyler. AB de bazen saçmalıyor. En önemli anlarda alınması gereken kararları almıyor. Onun yanında kasapların et kıydıkları tahtayı plastik yapmakla uğraşıyor. Avrupa Birliği de gerçeklerden tamamen kopuk. Orası da kapkaranlık bir yerdeki şatoya benzeyen bir bürokrasi çarkı. O anlamda Le Pen’in AB’ye karşı olmadığı yıllardır biliniyor. Marine Le Pen aslında ilk meclise girişi AP milletvekilliğiyle oldu. AB’ye yaptığı eleştiriler son derece yerinde. Bizim çiğ sütten yaptığımız peynirle uğraşmayın diyor, başka bir şey dediği yok. AB’den çıkacağı, Orban gibi tehditler savurduğu yok. Hakikaten merkez sağ söylemi, kendisi de merkez sağda. Fakat üzerinde İkinci Dünya Savaşı’ndan beri Le Pen damgası var. Babası subaydı o sırada. Milislere katılmıştı. Bunu ‘damgalı eşek’ gibi söyleyebiliriz. İnsan bazen ana ve babalarının günahlarından kurtulamaz ya Le Pen’in şu andaki durumu o. Tarafsız bakılacak olursa şu anda en enteresan, en yenilikçi, en çare olabilecek teklifler Le Pen ve Eric Zemmour gibi isimlerden geliyor. Zemmour çok şahane bir gazeteciydi. Faşist diyorlar, ama Zemmour’dan faşist çıkmaz. O da böyle ‘damgalı eşek’ gibi. Göçmenlerle uğraşmaya başlayan herkese faşist diyorlar. Le Pen’in babası var, eski faşist. Ama Zemmour baş yazardı, göçmen, Yahudi. Fransa yabancı kökeni olan bir ülke. Ama bu kökeni değişik insanları bir arada tutan laiklik, cumhuriyet değerleri, 1789’dan beri konulmuş ve 1905’te yasalaşmış devlet ve din ayrıdır kanunu ve özgürlükler ülkesi. Kadın erkek eşitliği açısından... Fransızlar başkanlarının hayatına karışmaz. O anlamda muhteşem bir ülkedir. Fakat göçmenlerin solunu teşkil etmesi, Macarlar, Polonyalılar, Fransa’ya göçen İspanyollar veya Hristiyan Afrikalılar gibi Fransa’nın laiklik ve devrimden gelen cumhuriyet kurallarını kabul etmemelerinden kaynaklanıyor. Bunların bir bölümü de tamamen entegre olmuş vaziyette. Ama entegre olmayanlar, 'sinek küçüktür mide bulandırır türünde' çorbanın içine düştüğü zaman laiklik üzerine konuşan bir öğretmenin kellesini kestiği zaman, Bataclan’daki gibi yüzlerce insanı öldürdüğü zaman, bankaları basarak rehin aldıklarını öldürdüğü zaman ki Fransa IŞİD teröriyle sarsılan bir ülke aynı zamanda, insanların bunlardan çok memnun olması beklenemez."
'Bu seçim Macron'u onaylayan bir seçim olmayacak'
Kırıkkanat, Macron'un büyük olasılıkla kazanacağını söylerken bunun icraatlarına onay anlamına gelmeyeceğini vurguladı:
"Macron büyük ihtimalle kazanacak. Fransa’daki sosyalist arkadaşlarım, eğitimli aydın bir kesim var, nefret ediyorlar Macron’dan. Fakat veba yerine koleraya veriyorlar. Çünkü gazeteci bile olsa bilgili de olsa benim gibi dışarıdan bakan biri gibi tarafsızlığı düşünemiyorlar. Geçmişte direnişçi insanların, Le Pen ismini duyunca kızı da olsa güvenmesi mümkün olmuyor. Tamamen psikoloji oynanan bir oyun. Bu durumda Macron kazanacak ama hiç Macron kazanmayacak. Bu seçim Macron’un yaptıklarını, onu onaylayan bir seçim olmayacak. Mélenchon’un seçmenlerin ikinci turda oy vermeye gitmeyecek olanları açık biçimde bunda sonra sokağa ineriz diyorlar. Sokağa indikleri zaman bazı şeyler Fransa’da olabilir.”