Siyasetname nedir?
Devlet idaresinin selametle yürütülmesine, devlet adamlarının hak ve mesuliyetlerine dair yazılan eserlere "siyasetname" denilmektedir.
Devlet idaresinin selametle yürütülmesine, devlet adamlarının hak ve mesuliyetlerine dair yazılan eserler “siyasetname”dir. Doğu’da ve Batı’da bu mevzuda yazılmış pek çok eser vardır. Batı’dakiler arasında Machiavelli’nin kitabı en çok tanınandır. Doğu’da ise ünlü Selçuklu veziri ve muktedir devlet adamı Nizamu’l-Mülk’ün “Siyasetname”si değerli bir eserdir. Ancak Machiavelli’nin kitabının -biz de dâhil- her tarafta sözü edilmesine rağmen maalesef Nizamu’l-Mülk’ün eseri hakkıyla tanınmamıştır.
Hâlbuki siyaset mevzuunda Doğu’da ve Batı’da yazılanlar arasında pek mühim farklar vardır. Batı’da devlet idaresi ihtirasa, kurnazlığa bağlanmasına ve hatta bir eserde Makyavelizm, “iyi niyet olmayarak ve ahlâka aykırı bile olsa amaca ermek için her şeyi hoş gören sistem” diye izah edilmesine rağmen Doğu’da yazılanlar, devlet idaresinin esasını adalette görmüşlerdir. Siyasetname bu mevzuda güzel bir örnektir. Eserde çeşitli fasıllarda adalet anlatılmış, misaller verilmiş, hükümdarların almaya mecbur oldukları tedbirler anlatılmıştır.