MS (Multipl Skleroz) Tedavisi
- Sık Sorulan Sorular
- MS Hastalığında Ağrılar İçin Alınabilecek Önlemler Nelerdir?
- MS Hastalığında Unutkanlığın Sebepleri Nelerdir?
- MS Hastalarında Doğum Nasıl Yaptırılır?
- MS Hastaları Doğum Yaptıktan Sonra Atak Geçirir mi?
- MS Hastası Anneler Emzirebilir mi?
- MS Hastalarına Anestezi Uygulanabilir mi?
- MS Hastalarının Uykusuzluk Problemi Nasıl Çözülebilir?
- MS Hastalığı Ameliyatları Kaç Saat Sürer?
- MS Ameliyatlarının Komplikasyonları Nelerdir?
- MS Hastaları Doğum Kontrol Hapı Kullanabilir mi?
- MS Hastalığının Atak Sıklığı Nedir?
- MS Hastalarının Atakları Kendiliğinden Geçer mi?
- MS Hastalığının Tedavi Süresi Ne Kadardır?
- MS Hastalığının Tedavisinde En İyi Yöntem Nedir?
- MS Atakları Sırasında Ne Yapılmalıdır?
- MS Hastalığı Tedavi Edilmezse Ne Olur?
- MS Hastalığı Ölümcül Müdür?
MS, sinirsel yapıyı hasara uğratan ve pek çok kişinin ölümüne sebebiyet veren bir hastalık olarak bilinmektedir. Oldukça tehlikeli olmasına karşın, tedavi yöntemleri geliştirilmiştir. Bu tedavi yöntemleri hakkında detaylı bilgiler, aşağıdaki bölümlerde yer almaktadır.
MS Hastalığı Tedavisi Hakkında
Tedavi türlerinin başında atak tedavisi bulunmaktadır. Hastalık, bireyde ataklar halinde gelişir ve kişinin zaman içerisinde ciddi sorunlar yaşamasına sebebiyet vermektedir. Buna bağlı olarak tedavi yöntemleri uygulanmaktadır.
MS Hastalığı Nedir?
Multipl skleroz, beyin, optik sinirleri etkileyen bir otoimmün hastalıktır. Bunun nedeni, vücudun bağışıklık sisteminin sağlıklı hücreleri "izinsiz girenler" ile karıştırması ve yaralanmalara neden olarak onlara saldırmasıdır. Hastanın bağışıklık sistemi, miyelin olarak bilinen koruyucu sinir kılıfını aşındırır. Miyelin hasarı, beyin, omurilik ve merkezi sinir sisteminin diğer alanları arasındaki iletişimde parazite neden olur. Bu durum, potansiyel olarak geri döndürülemez bir süreçte sinirlerin kendiliğinden bozulmasına neden olabilir. Zamanla, hastalığın neden olduğu miyelin dejenerasyonu beyin hasarına neden olur. Bu da atrofi veya beyin kütlesi kaybına yol açabilir. Genel olarak, multipl sklerozlu hastalar beyin hacmini normalden beş kat daha hızlı kaybeder.
Semptomlar, hasar miktarına ve etkilenen sinirlere bağlı olarak geniş çapta değişir. Multipl skleroz (MS), potansiyel olarak zayıflatıcı bir hastalık olarak karakterize edilir. Şiddetli multipl skleroz vakaları olan kişiler, yürüyebilme veya açıkça konuşabilme yeteneğini kaybedebilir. Hastalığın erken evrelerinde, multipl sklerozun teşhis edilmesi zor olabilir. Çünkü semptomlar aralıklarla ortaya çıkar ve hasta, hastalığın hiçbir belirtisi olmadan aylar ya da yıllar boyunca yaşayabilir. Multipl skleroz dünya çapında yaklaşık 2,5 milyon insanı etkiler. Hastalığın tedavisi yoktur, ancak tedaviler semptomları kontrol etmeye ve hastalığın ilerlemesini azaltmaya yardımcı olabilir. Multipl sklerozun kesin nedenleri bilinmemektedir.
Ancak ilginç veriler genetik, kişinin yaşadığı çevre ve hatta bir virüsün hastalığın gelişiminde rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Nedeni hala bilinmemekle birlikte, multipl skleroz, dünyadaki birçok araştırmanın odak noktası olmuştur ve bu da hastaların yaşam kalitesinde sürekli ve önemli bir evrimi mümkün kılmıştır. Çoklu sklerozun genetik olarak kısmen tespit edilebileceğine inanılmaktadır. Multipl sklerozlu kişilerin akrabaları, hastalığın gelişme riski daha yüksektir. Bir taşıyıcının kardeşleri, % 2 ila % 5 daha fazla multipl skleroz riskine sahiptir.
Bununla birlikte, özdeş ikizlerle yapılan deneyler, kalıtsallığın tek faktör olabileceğini göstermektedir. Eğer multipl skleroz sadece genetik olarak belirlenirse, aynı ikizler aynı risklere sahip olurlardı. Bununla birlikte, aynı ikizde multipl skleroz gelişme şansı % 30 daha fazladır.
Bazı bilim adamları, MS, bir çevre ajana maruz kaldığında multipl skleroz sebebiyet veren abartılı otoimmün yanıtı tetikleyen bir genetik yatkınlık ile doğarlar ve kişilerde gelişir. İlk aylarda ya da yaşam yıllarında güneşe maruz kalmamanın eksikliği de uzmanlar tarafından, multipl sklerozun ortaya çıkışını belirleyen bir çevresel faktör olarak düşünülmektedir.
Bazı çalışmalar, Epstein-Barr ( mononükleoz ), varisella-zoster ve hepatit aşısında bulunan bazı virüslerin multipl skleroz ile ilişkili olabileceğini düşündürmektedir. Ancak şimdiye kadar, bu hipotez kesin olarak doğrulanmadı. Seks hormonları dâhil olmak üzere hormonların bağışıklık sistemini etkileyip etkileyebileceğini gösteren kanıtlar artmaktadır. Örneğin, hem östrojen hem de progesteron, iki önemli kadın seks hormonu, bazı bağışıklık aktivitesini baskılayabilir. Ana erkek hormonu olan testosteron da bir bağışıklık yanıtı bastırıcı olarak işlev görebilir. Hamilelik sırasında, östrojen ve progesteron seviyeleri çok yüksektir. Bu da çoklu sklerozlu gebe kadınların neden genellikle daha az hastalık aktivitesine sahip olduğunu açıklamaya yardımcı olabilir. Erkeklerde daha yüksek testosteron seviyeleri, testosteronun bağışıklık sistemini de inhibe edebileceğinden, kadınların hastalıkları erkeklere oranla daha fazla geliştirme olasılığını kısmen açıklayabilir. Bununla birlikte, tek başına hormonal faktörler, kadınlarda hastalığın daha yüksek prevalansını açıklamak için yeterli değildir.
- Yaş: Multipl skleroz her yaşta ortaya çıkabilir, ancak genellikle 20 ila 40 yaşları arasındaki insanları etkiler.
- Cinsiyet: Kadınlar, erkeklere göre multipl skleroz geliştirmek için daha olasıdır.
- Aile öyküsü: Eğer anne veya babanızdan birinin multipl sklerozu varsa, genel popülâsyondaki riske kıyasla hastalığın % 1 ila % 3'ünü geliştirme şansınız vardır.
- Etnik köken: Kafkasyalılar, özellikle de aileleri kuzey Avrupa'da yaşayanlar, multipl skleroz gelişme riskini artırmaktadır.
- Coğrafi bölgeler: Avrupa, Güney Kanada, Kuzey Amerika, Yeni Zelanda ve Güneydoğu Avustralya gibi bölgelerde multipl skleroz çok daha yaygındır.
Diğer otoimmün hastalıklar: Tiroid bozuklukları, tip 1 diyabet veya enflamatuar bağırsak hastalığı gibi bağışıklık sistemini etkileyen başka bir hastalığınız varsa, multipl skleroz geliştirmeniz biraz daha olası olabilir.
Multipl sklerozlu kişiler, 20-40 yaş aralığında ilk semptomlara sahip olma eğilimindedir. Diğerleri kalırken bazıları gelebilir ve gidebilir.
Birden fazla sklerozun aynı belirtilerini titizlikle sunan iki kişi yoktur. Bunun nedeni, tezahürlerin etkilenen sinirlere bağlı olacağıdır. Bununla birlikte, genel olarak multipl sklerozun ilk belirtileri şunlardır:
- Bulanık veya çift vizyon,
- Yorgunluk,
- Karıncalanma,
- Güç kaybı,
- Denge eksikliği,
- Kas spazmları,
- Kronik ağrı,
- Depresyon,
- Bilişsel bozukluk,
- Cinsel sorunlar,
- Üriner inkontinans.
Tek bir semptomunuz olabilir ve aylar ya da yıllar olmadan başka bir zaman geçirebilirsiniz. Sorun aynı zamanda sadece bir kez de olabilir, uzaklaşın ve asla geri dönmeyin. Bazı insanlar için, belirtiler haftalar veya aylar içinde daha da kötüleşir.
Multipl sklerozlu yaklaşık 10 kişiden sekizi her zaman çok yorgun hisseder. Bu duyum genellikle öğleden sonra olur ve kasların daha zayıf, daha yavaş düşünmeye ve kişinin uykulu hale gelmesine neden olur. Bu yorgunluk genellikle yaptığınız iş miktarı ile ilişkili değildir. Multipl sklerozlu bazı kişiler, iyi bir gece uykusundan sonra bile yorgun hissederler.
Tekrarlayan gönderici: Bu, semptomların salgın şeklinde meydana geldiği en yaygın biçimdir. Salgınlarda, birkaç gün ya da hafta süren, toplam ya da kısmi iyileşme sağlayabilen nörolojik bir semptom vardır.
İlerleyici form: nörolojik semptomların aralıksız ya da remisyonlar olmadan kademeli olarak kötüleşmesi ile geliştiği bir durumdur. Genellikle bu evre tekrarlayan nükseden hastalığın yıllar sonra gelir ve bu nedenle ikincil olarak ilerici olarak adlandırılır. Progresif faz, başlangıçtan itibaren daha da nadiren ortaya çıktığında, buna birincil ilerleyici biçim denir. Multipl sklerozun semptomları büyük ölçüde değiştiğinden, kendinizi hastalık sahibi diğer insanlarla karşılaştırmamak en iyisidir. Deneyimin farklı olması muhtemeldir. Çoğu insan semptomlarını kontrol etmeyi öğrenir ve tam ve aktif bir hayata yol açabilir.
Multipl skleroz tanısı zor olabilir, çünkü çok çeşitli ve semptomlarda remisyon vardır. Genel olarak bakacak ilk doktorlar sunulan semptomlara göre değişecektir. Bu nedenle, farklı belirtilerden sonra, hastanın, tamamlayıcı muayeneler yardımıyla tanıya ulaşmayı başarabilen nörologa sevk edilmesi gerekir. Tanı temel olarak kliniktir ve manyetik rezonans görüntüleme ve CSF incelemesi ile desteklenmelidir. Ancak, doktor benzer belirtiler ve semptomlara sahip olabilecek diğer durumları dışlamak için çeşitli testler isteyebilir.
Kan testi, multipl skleroz ile benzer semptomları olan bazı enfeksiyöz veya enflamatuar hastalıkların dışlanmasına yardımcı olabilir. Bu prosedürde, doktor, laboratuvar analizi için az miktarda omurilik sıvısını (CSF) çıkarmak amacıyla alt sırtına bir iğne yerleştirir. CSF, anormal beyaz kan hücreleri seviyeleri gibi multipl skleroz ile ilişkili anormallikleri tanımlamak için test edilmiştir. Bu prosedür ayrıca viral enfeksiyonları ve multipl skleroz ile benzer nörolojik semptomlara neden olabilecek diğer durumları dışlamaya yardımcı olabilir.
Bir MR, beynin, omuriliğin ve vücudunuzun diğer alanlarının ayrıntılı görüntülerini üretir. Bir MRG, beyin ve omurilikte iltihaplanma ve miyelin kaybına bağlı lezyonları ortaya çıkarabilir. Bununla birlikte, benzer yaralanmalar lupus gibi nadir durumlarda, hatta migren ve diyabet gibi yaygın durumlarda da bulunabilir. Bu lezyonların varlığı, multipl sklerozunuz olduğunun kesin kanıtı değildir ve bu nedenle bir uzman tarafından diğer klinik laboratuvar verileriyle bağlantılı olarak yorumlanması esastır. Bu test, uyaranlara yanıt olarak beyinden gönderilen elektrik sinyallerini ölçer. Uyarılmış bir potansiyel testi, bacaklarınıza veya kollarınıza uygulanan görsel uyaranları veya elektriksel uyaranları kullanabilir. Bu test, herhangi bir sinir hasarı belirtisi olmasa bile yaralanmaların veya optik sinirler, beyin sapı veya omurilik hasarlarının tespit edilmesine yardımcı olabilir. Multipl sklerozun tedavisi yoktur, ancak kontrol edilebilir. Tedavi genellikle nöbetlerin yönetilmesine, semptomların kontrol altına alınmasına ve hastalığın ilerlemesinin azaltılmasına odaklanır. Bugün, Brezilya'da, günlük oral kapsül veya günlük, haftalık ve aylık enjeksiyonlar yoluyla hâlihazırda çeşitli tedavi seçenekleri bulunmaktadır. Multipl sklerozu tedavi etmek için 3 çeşit yöntem vardır.
İnterferon, vücut tarafından üretilen ve bağışıklık sisteminin bir parçası olan alfa, beta ve gama proteinlerinden oluşan bir gruptur. Antiviral özelliklere sahip olmanın yanı sıra, bu sistemin faaliyetlerini çeşitli yollarla kontrol ederek hareket ederler.
Nasıl çalışır: çoklu skleroz sürecini yavaşlatır, nöbet sayısını azaltır ve komplikasyonlarını azaltır. Betainterferone deri altından veya kas içinden verilir ve seçilen betainterferone bağlı olarak, haftada bir veya haftada bir kez, günlük olarak uygulanabilir.
Tüm semptomlar ortaya çıktığı anda bir sağlık uzmanına bildirilmelidir.
Hamileler, emziren veya hamile kalmaya çalışan kadınlar, yaban domuzu bazlı ilaçları kullanmamalıdır. Bu isteği doktorunuza iletin, böylece diğer tedavi biçimleri tartışılabilir. Dikkat çekici olanlar için kontraseptif önlemler kullanılmalıdır.
Betainterferones, genellikle hafif ve kontrol edilebilir bir şekilde karaciğer fonksiyonunu etkileyebilir. İlaç ayrıca kan hücrelerini ve tiroit bezinin işlevini de etkileyebilir. Bu nedenle, karaciğerin normal şekilde çalıştığından ve kan ve tiroit hücrelerini izlediğinden emin olmak için düzenli kan testlerine sahip olmalısınız.
Glatiramer asetat, multipl skleroz krizlerinin sayısını azaltmayı amaçlayan bir proteindir. Tam olarak nasıl çalıştığı bilinmemektedir, ancak doktorlar bağışıklık sistemini saptırarak, otoimmün süreci azaltarak, bağışıklık sisteminizin miyelin üzerindeki saldırısını engelleyebileceğine inanırlar.
Bu ilacı her gün ciltte (cilt altı) günde bir kez enjekte edeceksin. Bu tedavi, multipl skleroz formlarının remisyonu için onaylanmıştır. Betainterferons gibi, bu ilaç salgınların sıklığını azaltabilir.
Hamileyseniz bu ilacı kullanmayın. Gebe kalmayı planlıyorsanız, diğer tedavi biçimlerini bulmak için doktorunuzla konuşun. Emziriyorsanız, bu ilacı kullanmaya devam etmenin güvenliğini tartışın.
Fingolimod, dünyada multipl skleroz için ilk oral ilaç olan oral bir ilaçtır. Yeni bir terapötik sınıfın, sfingosin-1-fosfat reseptör modülatörlerinin (S1PR) ilk aktif ilkesidir. Bu ilaçlar, lenf düğümlerinde "hastalıklı" lenfositlerin seçici bir şekilde tutulmasına neden olmakta, merkezi sinir sistemine girmelerini ve miyelin tahribini engellemektedirler.
Salgınları kontrol etmek için betainterferones ve glatiramer asetatın üstün etkinliğine sahiptir. Oral olarak, ilaç ayrıca tedaviye uymayı kolaylaştırır. Dünya çapında 100.000'den fazla hasta fingolimod ile tedavi edilmiştir.
İnterferon ile enjekte edilebilir tedaviden parmak ucu oral tedaviye geçtikten sonra, hastaların yaklaşık% 50'sinde hastalık aktivitesi yoktu ve aktif hastalığı olanlarda bile 4,5 saate kadar sürekli beyin hacminde azalma vardı.
Fingolimode ile oral tedavi multipl skleroz ana metriklerinde iyileşme sağlar.
Bu ilacı almak için, hastanın ilk dozundan sonraki altı saat boyunca kalp atış hızının izlenmesi gerekir çünkü ilk doz kalp atışını azaltabilir. Hastanın ayrıca, bu tedavi sırasında yeniden aktive edilebilen varisella virüsüne (varisella-zoster virüsü) karşı immünize edilmesi gerekir. Diğer yan etkiler diyare, öksürük ve baş ağrısını içerebilir.
İlaç natalizumab, her 4 haftada bir intravenöz infüzyon ile verilir. Etkinliğinin, kan damarları ve beyin parankim hücrelerindeki enflamatuar hücreler ve moleküller tarafından ifade edilen adezyon molekülleri arasındaki etkileşimi bloke ettiğine inanılmaktadır. Bununla birlikte, natalizumabın multipl skleroz üzerinde etki gösterdiği özel mekanizma tam olarak tanımlanmamıştır.
Multipl sklerozda, lezyonlar, lökositler denilen hücreler beynin koruyucu bariyerini geçtiğinde ortaya çıkar. Lökositlerin bu bariyeri geçmesi için, enflamatuar hücrelerin yüzeyinde bulunan adezyon molekülleri adı verilen özel moleküller ile kan damarlarının duvarını kaplayan hücreler arasındaki etkileşime ihtiyaç vardır. Natalizumab bu etkileşimi engelleyebilir.
Baş ağrısı, eklem ağrısı, enjeksiyon bölgesinde kızarıklık, ellerin, ayakların ve ayak bileklerinin şişmesi veya adet döngüsündeki değişiklikler, natalizumab kullanımı ile ortaya çıkabilir. Bu etkilerden herhangi biri devam ederse veya kötüleşirse, derhal doktorunuza bildirin. Natalizumab ayrıca nadir fakat çok ciddi bir beyin enfeksiyonu riskini artırır. Bu enfeksiyona, JC virüsü adı verilen bir virüs neden olur. Bu risk, natalizumab kullanımının daha uzun sürebilir veya yakın zamanda kullanılmış veya bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullanıyor olabilir.
Bu immünsüpresan ilaç genellikle çok şiddetli multipl sklerozun tedavisinde kullanılır. İntravenöz olarak verilir ve her üç ayda bir veya yılda dört kez kullanılabilir. Kalbe zararlı olabilir ve lösemi gibi kan kanseri gelişimi ile ilişkilidir, klinik değerlendirme ve MRI taramalarına dayanarak reçete edilir. Yüksek yan etki riski nedeniyle mitoksantron pratikte artık kullanılmamaktadır.
Teriflunomid: Her gün oral olarak kullanılan, etki mekanizması, multipl sklerozda inflamasyona neden olan bazı beyaz kan hücrelerinin proliferasyonunu bloke etmekte olan bir maddedir. Çok az yan etki gösteren iyi tolere edilen bir ilaçtır ve enfeksiyon riskini artırmamak için immün yetmezliğe neden olmaz.
Dimetil fumarat: Bu, multipl sklerozun oral tedavisi için başka bir seçenektir ve iki günlük dozda kullanılır. Etki mekanizması henüz tam olarak anlaşılamamıştır, ancak beyaz kan hücrelerinin proliferasyonu için moleküler sistemlerde çalıştığı bilinmekte ve nöroinflamasyon azaltılmaktadır. Teriflunomidin yanı sıra immünsüpresyona neden olmaz ve yan etkileri nadirdir.
Alemtuzumab: Natalizumab gibi, bir monoklonal antikordur. Yani, savunma moleküllerine benzeyen bir moleküldür, ancak belirli hücrelere saldırır. Başka bir deyişle, kendini savunma hücrelerine (merkezi sinir sistemine saldıran hücrelere) karşı savaşmak için belirli bir hedefe ateş etmemiz gibi. İlk döngüde 5 ardışık günde 5 infüzyon ile intravenöz yoldan yapılan son derece etkili bir ilaçtır. Bir yıl sonra 3 dozluk ikinci bir döngü yapılır. İkinci döngüden sonra ilaç en az 5 yıl boyunca çalışmaya devam eder. İmmünsüpresyona ve fırsatçı enfeksiyon riskini artırabileceğinden, daha öncekilere göre daha yüksek riskli bir ilaçtır.
Terapötik senaryoyu geliştirmek için yeni ilaçlar yakında gelecektir. Bu yeni ilaçlar arasında, bazılarını ocreluzumab, daclizumab ve cladribrina olarak sayabiliriz. Yeni terapötik alternatiflerin geliştirilmesi, çok temel ve klinik araştırmaların sonucudur ve bu hastalığın prognozunda bir iyileşme sağlamaktadır.
D vitamini zaten bağışıklık hastalıklarının tedavisinde kullanılan bir bağışıklık sistemine saldıran ve yanlışlıkla vücudun sağlıklı dokulara yok oluşur durumda. D vitamini, vücuda karşı reaksiyona neden olan bağışıklık tepkisi tipini seçici olarak inhibe eden bir immüno-regülâtördür. D vitamini ile otoimmün hastalıkların tedavisi yeni bir şeydir. Ancak uzmanlar tarafından tıpta bir atılım olarak görülmektedir.
Fizik Tedavi: Bir profesyonel size gerdirme ve kas kuvvetlendirmesini öğretebilir ve görev yürütme işlemini kolaylaştıracak cihazları nasıl kullanabileceğinizi gösterebilir
Kas gevşeticiler: Eğer multipl sklerozunuz varsa, özellikle bacaklarda ağrılı kas sertliği veya kontrol edilemeyen spazmlar oluşabilir. Kas gevşeticileri bu semptomları düzeltebilir.
Yorgunluğu Azaltmak için İlaçlar: Amantadine gibi ilaçlar, multipl sklerozdan kaynaklanan yorgunluğun azaltılmasına yardımcı olabilir. Çoğu zaman, farmakolojik olmayan stratejiler yorgunluğu azaltmak için çok yararlı olabilir.
Diğer ilaçlar: Multipl skleroz ile ilişkili olabilecek depresyon, ağrı ve mesane ya da bağırsak kontrolü için tıbbi tedaviler reçete edilebilir.
Sadece bir nörolog size hangi ilacın sizin durumunuza en uygun olduğunu, bunun yanı sıra doğru dozaj ve tedavi süresini size söyleyebilir. Her zaman doktorunuzun yönergelerini dikkatli bir şekilde takip edin ve kendi kendine ilaç kullanmayın. İlk önce doktora başvurmadan ilacı kullanmayı bırakmayın ve reçetelenenden daha fazla veya daha fazla miktarda aldığınızda, prospektüste belirtilen talimatları izleyin.
Yorgunluk, multipl sklerozun sık görülen bir belirtisidir. Genellikle aktivite düzeyinizle ilgili olmamasına rağmen, dinlenme sizi daha istekli hissetmenize neden olabilir. Yürüme, yüzme, vücut geliştirme ve diğer fiziksel aktiviteler gibi düzenli fiziksel egzersizler, hafif ile orta şiddette multipl skleroz varsa bazı faydalar sağlayabilir. Fiziksel aktivitenin yararları arasında güç gelişimi, kas tonusu, denge ve koordinasyon, mesane ve bağırsak kontrolü ve daha az yorgunluk ve depresyon bulunur.
Sağlıklı ve dengeli bir diyet yapmak, sağlıklı bir kiloyu korumanıza, bağışıklık sistemini güçlendirmenize ve kemik sağlığını korumanıza yardımcı olabilir. Stres, skleroz belirtilerini tetikleyebilir veya kötüleştirebilir, bu nedenle rahatlama yollarını bulmaya çalışın. Multipl sklerozlu hastalar ısıya çok duyarlıdır. Bu nedenle, sıcak banyolardan ve mümkün olduğunda güneşe aşırı maruz kalmaktan kaçınmak önemlidir. Hafif giysiler giymek ve vücudu taze tutmak da yardımcı olabilir. Multipl skleroz ilerledikçe, motor komplikasyonlar meydana gelmeye başlar. Hareketler titrek, düzensiz ve etkisiz olabilir. Ayrıca, insanlar kısmen veya tamamen felç olabilirler.
Zayıf kaslar, genellikle boğaz kramplarına neden olan, istemsiz (spastisite) olarak daralabilir. Kas zayıflığı ve spastisite yürüyüşe müdahale edebilir ve hatta yürüteç veya cihaz yardımıyla bile imkânsız hale gelebilir.
Multipl skleroz nedeniyle yürüyemeyenlerin, osteoporoz (azalan kemik yoğunluğu) geliştirme olasılığı daha yüksektir. Birçok insanda, multipl skleroz hafıza kaybına, dikkat eksikliğine ve beyindeki bilginin işlenmesini yavaşlatmaya neden olur ve bu da akıl yürütmeyi yavaşlatır.
Daha ağır vakalarda MS, bunamaya yol açabilir. Bu nedenle, daha önce bu tür problemlerin daha iyi tanımlanması, zamanın azalması durumunun azalması ve yaralanmaların sayısı arttıkça daha iyidir.
Solunum komplikasyonları olabilir çünkü çoklu skleroz sıklıkla azalmış kas gücü ile ilişkilidir. Bu, pulmoner değişikliklerin ortaya çıkmasına katkıda bulunur ve bu komplikasyonları hastalarında sık görülen bir ölüm nedeni haline getirir.
Bununla birlikte, solunum fonksiyonları nadirdir ve hastayı yalnızca hastalığın son aşamalarında etkiler. Ayrıca, MS hastalarında solunum kasları yorgunluğun gelişiminde önemli bir rol oynar.
Bu komplikasyonu tedavi etmenin yollarından biri, zamanla bu fonksiyondan sorumlu kasların koşullarını iyileştirecek veya iyileştirmeye yardımcı olacak ekspiratuar ve inspiratuar egzersizlerdir.
Son zamanlarda yapılan bazı çalışmalarda, başlangıçta ve yaşam süresince güneşe daha fazla maruz kalan bireylerin multipl skleroz gelişimi olasılığı daha azdır.
Eğer bu durum vücut daha fazla D vitamini sentezlediği veya güneşin diğer faktörlerle ilişkili olması nedeniyle ortaya çıkarsa, henüz bilinmemektedir, ancak günümüz nüfuslarında D vitamini eksikliği ya da yetersizliği hala yüksektir ve nüfusun yaklaşık% 70'ine ulaşmaktadır.
Yani tam olarak% 100 etkili ve kanıtlanmış bir yöntem olmasa da, D vitamini seviyenizi sağlıklı tutmanız iyi olur. Sadece multipl skleroz nedeniyle değil, aynı zamanda bu vitamin eksikliğine yol açabilecek diğer problemlerden de kaynaklanır. Multipl sklerozun gelişimi için değiştirilebilir bir çevresel risk faktörü çocukluk çağı obezitesidir ve gençlerde (20 yaşına kadar). Çalışmalar, her iki cinsiyette de artmış multipl skleroz riski ile birlikte çocukluk çağı obezitesini ilişkilendirmiştir.
İki şey arasında açık bir ilişki olmamasına rağmen, sağlığı korumak ve genel olarak sağlık için uygunluğu sağlamak da iyidir.
Sigara, multipl skleroz gelişimi için başka bir risk faktörüdür. Ek olarak, sigaranın hastalığın ilerleyişini kötüleştirdiğine dair kanıtlar vardır.
MS Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
Multipl skleroz (MS), bağışıklık sistemi nöronları kapsar ve böylece sinir sisteminin işleyişi ödün miyelin kılıfının bozulmasına sebep gövdenin kendisine karşı faaliyet gösterdiği kronik otoimmün bir hastalıktır.
MS relapse veya ilerleyici ile gelişen olabilir salgınlarda kendini gösterir ve bağlı hareketlerin kontrolü kaybı ana belirtiler, kas zayıflığı, depresyon, yorgunluk ve idrar ya da dışkı tutamama gibi sahiptir.
Multipl Skleroz Salgını Remisyonu: 40 yaşın altındaki kişilerde daha sık görülen bir hastalıktır. Bu tip multipl skleroz, semptomların aniden ortaya çıktığı ve daha sonra ortadan kaybolduğu salgınlarda ortaya çıkar. Salgınlar aylar veya yıllar aralıklarla ortaya çıkar ve 24 saatten daha kısa sürer;
Primer progresif multipl skleroz: Bu tip multipl sklerozda, semptomlar herhangi bir salgın olmaksızın yavaş ve kademeli olarak ilerler. Düzgün progresif multipl skleroz, 40 yaş üstü kişilerde daha yaygındır ve hastalığın en şiddetli formu olarak kabul edilir.
Sekonder progresif multipl skleroz: Orada zamanla meydana gelen belirtilerin bir birikimdir ve hareketleri kurtarmak ve sakatlık ilerleyici artışa neden zor olduğu multipl skleroz, tekrarlayan-düzelen bir sonucudur vardır.
Multipl skleroz tanısı, kişinin sunduğu semptomlara dayanarak bir nörolog tarafından yapılır. Ek olarak, doktor manyetik rezonans görüntüleme, örneğin miyelin kılıf bozulmasının doğrulanabileceği gibi, tanıyı doğrulamak için görüntüleme testleri isteyebilir. Multipl sklerozun tedavisi ilaçlar ve fizyoterapi seansları ile yapılır. İlaçlar doktor tarafından verilmeli ve hastalığın ilerlemesini önlemek krizler ve kontrol semptomların süresini ve şiddetini azaltır ve interferon, glatiramer asetat, immünoglobülinler, steroidler ve analjezikler ile nöroloji ile gösterilen edilebilir amaçlanmıştır.
Fiziksel tedavi, MS hastası için önemlidir, çünkü kasların aktive olmasına ve atrofinin önlenmesine izin verir. Multipl skleroz için fizyoterapi, germe egzersizleri ve kas güçlendirme gerçekleştirmekten oluşur.
Multipl Skleroz tedavisi, semptomları hafifletmek ve evrimlerini, fiziksel aktiviteyi ve fizyoterapiyi geciktirmek için ilaçlarla yapılır. İkincisi, özellikle de kriz anlarında, semptomların yeniden ortaya çıkması için ortaya çıkan ortadan kaldırdı.
Multipl skleroz, hiçbir iyileşme göstermeyen ve salgın-remisyon anları ile kendini gösteren bir otoimmün hastalıktır. Bu, hastalığın tamamen yok olabileceği veya kaybolabilecek şekilde uyuşukluk hissi gibi semptomlara sahip olabileceği anlamına gelir. Bazı durumlarda hastalık, salgınlar yoluyla kendini göstermez, ilerleyici, genel sağlık durumunun her zaman kötüleşmesi ve hareketlilikte zorluk. Her durumda, doktor tarafından belirtilen tedaviyi izlemek her zaman gereklidir.
Buna ek olarak, D vitamini açısından zengin gıdalar ve arı sokması, akupunktur veya akupunktur gibi tedaviler gibi doğal tedaviler de vardır, çünkü hastalığın gelişimini geciktirir, ağrıyı azaltır ve kas gücünü arttırır, yaşam kalitesini arttırır. Bununla birlikte, bunlar sadece ek tarafından doktora gösterilen tedaviyi kapsamamaktadır. Fizyoterapi, kriz zamanlarında, semptomların kötüleştiği, kolların ve bacakların hareket ettirilmesinde zorluklara neden olduğu, motorun koordinasyonunun zayıf olduğu, deride hassasiyetin, kas zayıflığının veya spastisitenin duyarlılığının değiştiği durumlarda endikedir.
Motor fizik tedavi genellikle kas retraksiyonunu önlemek, uyuşma ile mücadele etmek, ağrıyı azaltmak, kasları güçlendirmek ve kişinin ihtiyaçlarına göre saçları yürümek, fırçalamak ve taramak gibi günlük yaşam aktivitelerini eğitmek için endikedir. Solunum fizyoterapisi genellikle, solunum sistemi tehlikeye girdiğinde hastalığın daha sonraki bir aşamasında daha fazla endikedir.
Multipl sklerozda iyileşme belirtileri arasında semptom yoğunluğunun azalması, yorgunluğun azalması ve daha iyi günlük aktivitelere olanak sağlayan, yeniden yapılandırılmış koordinasyon ve kas gücü sayılabilir. Bu iyileşme uygun tedaviye başladıktan sonra gerçekleşebilir, ancak belirtilerden kurtulmak için harcanan zaman çok kişidir, çünkü kişi kişiden kişiye değişir. Tedavi geç başlatılır veya düzgün yapılmazsa zaman, görme kaybı, felç, hafıza kaybı ya da inkontinans dâhil multipl skleroz belirtileri, kötüleşmesi olabilir. Kötüleşen zamanlarda mevcut tedaviler yoğunlaştırılmalıdır ancak bu semptomların tamamen kontradora olabileceğini garanti etmez. Her durumda, fizik tedavi, kişinin yaşam kalitesini iyileştirmek için büyük bir yardımdır. Birçok hasta bu tür aspirasyon pnömonisi, atelektazi veya solunum yetmezliği gibi hastalıkların ortaya solunum kaslarının taahhüt ve akciğerlerde salgıların birikmesi ile ortak olduğu ve bu durumda ileri Multipl Skleroz nedeniyle solunum komplikasyonları görülür. Bu nedenle, yaşam için düzenli egzersiz yapmak ve her zaman daha iyi nefes almak ve hareket edebilmek için fizyoterapi yapmak önerilir.
Duyusal Belirtiler
İnsanın vücudundaki bazı duyulara bağlı olarak gelişen belirtiler bulunmaktadır. Hastalığın gelişimi esnasında, fikir sahibi olunabilmesi için bu tarz belirtilerin gözlemlenmesi gerekmektedir.
Görme ile İlgili Belirtiler
MS hastalığı kapsamında görme konusunda da sıkıntılar yaşanmaktadır. Eklem ve hareket sistemlerinin bozulmasına ve düzgün çalışmamasına sebep olan hastalık, aynı şekilde gözlere de zarar vermektedir.
Kuvvetsizlik
Hastalarda sürekli olarak yorgunluk hissi oluşmaktadır. Bu hastalık sürecinde hastaların herhangi bir iş ile uğraşması ya da günlük hayatlarının tempolu olmamasına karşın, kişilerde sürekli bir yorgunluk hali meydana gelir. Eklem ve kas dokusunun zarar görmesine bağlı olarak hastalarda görülen belirtiler arasında yer almaktadır.
Bağırsak Sorunları
MS hastalığı kapsamında gerçekleşen bağırsak sorunları, eklem ve kas yapısında oluşan yıpranmaya bağlı olarak gelişmektedir. Bağırsaklarda meydana gelen problemler, hastanın sağlığı açısından büyük sorunlara yol açmaktadır.
Denge Sorunları
Eklem ve kas sorunları, günlük yaşantıda ihtiyaç duyulan insan dengesinin bozulmasına yol açar. MS hastalarının en büyük sorunlarından birisi olan denge sorunları, günlük hayatlarında ya da iş hayatlarında sorunlar yaşar. Sinir sisteminde oluşan çöküntüler, tüm vücuda etki eder ve özellikle kas yapısı büyük zarara uğrar.
Halsizlik ve Yorgunluk
Halsizlik ve yorgunluk, belirtiler arasında en sık rastlananlar arasında yer almaktadır. MS hastaları, mental olarak çöküntü halindedir.
MS Hastalığının Seyri Nasıldır?
MS hastalığının seyri, genellikle ataklar şeklinde meydana gelir. Atakların oluşması ile kişinin gündelik hayatında sorunlar oluşur. Bu durum hakkında genel bilgi, aşağıdaki bölümde yer almaktadır.
Ataklarla Seyreden MS
MS hastalığında atak, kötüleşme ya da fenalaşma olarak adlandırılmaktadır. Atak süreçlerinde hastalarda halsizlik, yorgunluk, kuvvetsizlik gibi haller görülmektedir. Bu atakların tamamı, her MS hastasında aynı değildir. Farklı şekillerde meydana gelen hastalık, herkeste farklı şiddetlerde meydana gelebilmektedir. Hastalığın en belirgin özelliklerinden birisi olan atakların önüne geçilmesi ya da şiddetinin hafifletilmesi, hastayı oldukça rahat ettirmektedir.
Sekonder-Progresif(SPMS)
İkincil İlerlemeli Çoklu Skleroz (SPMS), tipik olarak MS Dermitiency (RRMS) 'yi takip eden bir MS formudur. Bir relaps olmadan sürekli inatla birikmesi ile karakterizedir. RRMS hastalarının yaklaşık % 65'i, 15 ila 20 yıllık bir tanı içinde SPMS geliştirecek ve 25 yıllık tanı içerisinde RRMS'den SPMS'ye geçişin % 90'ını oluşturacaktır. Bu geçişi geciktirmede ilaç değiştirme tedavilerinin (DMT) tam rolü belirsizdir.
SPMS'de, sürekli bir sakatlık birikimi vardır ve bir nüks nadir görülür. Saldırı olduğunda, kurtarma genellikle yavaş ve çoğu durumda eksiktir. Mevcut semptomlar kötüleşebilir ve fiziksel hareketlilik giderek zorlaşır.
PMSS'li her hasta, hastalığın ilerlemesinin aynı aşamalarında aynı semptomları deneyimlemez. SPMS deneyimine sahip birisinin bir nüksetmesi vardır ve bu da RRMS ve SPMS'yi ayırt etmeyi zorlaştırır.
RRMS'de ortaya çıkan inflamatuar faz, zamanla azalmaya meyillidir ve hastalık ilerledikçe ve sakatlık biriktikçe, relaps sayısı giderek azalır. MS'nin bu fazı SPMS'dir.
RRMS'den SPMS'ye geçiş yavaşça gerçekleşir, bu nedenle çoğu hekim genellikle iki faz arasında ayrım yapmakta zorlanır. Kalıcı fakat kalıcı bir hasara yol açan bir nüksetme için eksik iyileşme, semptomların zaman içinde kötüleşmesinin bir sebebidir. Bu eksik iyileşme genellikle, inflamatuar yokluğunda RRMS'nin veya hastalık progresyonunun bir nüksetme olduğunu ve tipik olarak SPMS'ye geçiş anlamına geldiğini gösterir.
SPMS'nin teşhis edilmesi zor olduğundan, nörologlar sadece en az 6 ay boyunca açık bir hastalık progresyonu geçirdikten sonra SPMS'yi onaylayacaktır. SPMS'ye RRMS geçişi tanısı, semptomlardaki değişiklikler, nörolojik muayene ve manyetik rezonans görüntüleme (MRI) taramaları üzerinde dikkatli bir çalışma içerir.
Mümkünse, saptanan RRMS olmayan MS'in ilk tanısı sırasında hastaların SPMS tanısı konması nadirdir.
SPMS tedavisi semptom kontrolü ve nüksü içerir. İlaçlar, diyet, egzersiz ve fizyoterapi, SPMS tedavisi sırasında kullanılan en yaygın araçlardır.
Bir relaps olan SPMS, interferon bazlı steroidler veya beta-DMT'ler kullanılarak kontrol edilebilir.
Bu ilaçlar hastalığın aktivitesini kontrol etmezse, kemoterapötik ajan Novantrone (mitoksantron) kullanılabilir. SPMS'yi relaps ile veya relaps olmadan tedavi etmek için kullanılan FDA tarafından onaylanan tek ilaçtır. Nörolojik muayene ve MRG yardımıyla hastalığın seyrini sürekli takip etmek ve tedavi seçeneklerini buna göre ayarlamak için hastalık aktivitesi ve progresyonu yılda en az bir kez değerlendirilmektedir. SPMS hastalığın sürekli ilerlemesi ile karakterize edilir ve sinir hasarı daha az olan bir relapsa sahiptir. Aksine, RRMS hastalarında inflamasyonun neden olduğu sık relapslar görülür. SPMS, ilk olarak RRMS tanısı alan birçok hastada hastalığın ikinci evresi olarak görülürken, primer ilerleyen MS (PPMS), MS'li bireylerin yaklaşık% 15'inde hastalığın ilk ve tek aşamasıdır.
Progresif-Relapsing MS
"Multipl skleroz" terimi, sinirleri (miyelin kılıfı) içeren dokuların tahrip edilmesinden kaynaklanan çeşitli iyileşme (skleroz) alanlarını ifade eder. Bu yıkıma demiyelinizasyon denir. Bazen mesajlar gönderen sinir lifleri de etkilenir. Zamanla, beyinler küçülür, çünkü aksonlar tahrip olur.
Amerika Birleşik Devletleri'nde, çoğunlukla genç yetişkinlerin yaklaşık 400.000 kişi, multipl skleroz var. Her yıl yaklaşık 10.000 yeni vaka teşhis edilmektedir. Dünya çapında yaklaşık 2,5 milyon insan multipl skleroz var.
En sık olarak, multipl skleroz 20 ve 40 yaşları arasında başlar, ancak 15 ila 60 yaş arasında herhangi bir zaman başlayabilir. Bir bakıma, kadınlarda daha yaygındır. Multipl skleroz, çocuklarda nadirdir.
Çoğu, nispeten iyi bir sağlık dönemine (remisyon) sahiptir ve kötüleşen belirtilerle (salgınlar veya nüksler) değişmektedir. Relapslar hafif veya zayıflatıcı olabilir. Remisyon sırasında iyileşme iyidir, ancak tamamlanmamıştır. Böylece hastalık zaman içinde yavaşça kötüleşir.
Nedeni bilinmemektedir, ancak olası açıklama, insanların yaşamın erken dönemlerinde bir virüse (muhtemelen bir herpes virüsü veya retrovirüsü) veya vücudun dokularına saldırmak için bağışıklık sistemini tetikleyen bazı bilinmeyen maddelerdir. Otoimmün reaksiyon miyelin kılıf ve altta yatan sinir liflerine zarar veren iltihaplanmaya neden olur.
Genler, multipl sklerozda belirli bir rol oynar gibi görünmektedir. Örneğin, birden fazla sklerozu olan bir ebeveyn veya bir kardeş / kardeşe sahip olmak, hastalığı edinme riskini büyük ölçüde artırır. Multipl sklerozun, insan lökosit antijenleri olarak adlandırılan hücrelerin yüzeyindeki bazı genetik işaretleyicileri olan kişilerde gelişmesi daha olasıdır. Normalde, bu belirteçler vücudun kendisini olmayandan ayırt etmesine yardımcı olur ve böylece hangi maddelerin saldıracağını bilir.
Bu farklılıklar D vitamini seviyeleri ile ilişkili olabilir: Cildin güneş ışığına maruz kalması durumunda vücut D vitamini oluşturur. Bu nedenle ılıman iklimlerde yetişen insanlar D vitamini seviyesinin daha düşük olmasına neden olabilirler. Düşük D vitamini düzeylerinin çoklu skleroz geliştirmesi daha olasıdır. Ek olarak, hastalığı ve düşük D vitamini düzeyi olan kişilerde, semptomlar daha sık görülür ve daha şiddetli görünmektedir. Fakat D vitamininin hastalığa karşı nasıl koruyabileceği bilinmemektedir.
İnsanların hava şartlarına bakılmaksızın daha uzun yaşadıkları yerlerde, multipl skleroz gelişme şansı değişmez.
Sigara içmenin de hastalığın gelişme şansını arttırdığı görülmektedir. Nedeni bilinmemektedir.
Multipl skleroz beklenmedik şekilde ileri ve geri gidebilir. Bununla birlikte, birkaç tipik semptom modeli vardır:
Relaps-remisyon paterni: Relapslar (semptomlar kötüleştiğinde) remisyonlarla (semptomlar iyileştiğinde veya kötüleşmediğinde) değişir. Remisyonlar aylar veya yıllar sürebilir. Relapslar kendiliğinden ortaya çıkar veya grip gibi bir enfeksiyon tarafından tetiklenir.
Progresif primer patern: Hastalık sabit kaldığı geçici aralıklar olsa da, hastalık belirgin remisyon veya nüks olmaksızın yavaş yavaş ilerler. İlerleyici sekonder paterni: Bu patern, remisyonla (relaps remisyonu) alternatif olarak devam eden relapslarla başlar ve bunu hastalığın kademeli olarak ilerlemesi izler.
Progresif tekrarlayan patern: Hastalık yavaş yavaş ilerler, ancak bu progresyon ani nükslerle kesilir. Bu desen nadirdir. Ortalama olarak, insanlar her 2 yılda bir nüks yaşarlar, fakat sıklık büyük ölçüde değişir.
Primer-Progresif(PPMS)
Hastalık aktivitesi ve progresyon derecesi, periyodik olarak nörolojik muayene ve MRG ile belirlenmelidir. Bu bilgi, nörologun gerekli tedaviyi reçete etmesine ve beklenen sonuçları tahmin etmesine yardımcı olabilir. Örneğin:
XRS’ de aktif ve / veya bozulma olması durumunda, en son alevlenmeleri ödemeyi amaçlayan tedavi ile hastaneye yatmayı gerektirebilir. Bu genellikle intravenöz ve daha sonra metilprednizolon ile oral tedavidir.
Alınan tedavi nedeniyle belirgin kötüleşen ve yeni semptomlar görülmeyebilir. Ancak MRI inflamasyonun yeni odaklarını ortaya çıkardıysa, daha sonra elde edilen sonuçların daha uzun bir süre için konsolide edilmesine izin veren başka bir tedavi tipine geçmek gerekebilir.
PPRS'nin seyrinin aktif olmadığı, bozulma olmaksızın ve MRG’ de yeni iltihaplanmalar meydana gelmediğinde, seçilen tedavi tipinin etkili olduğuna dair güvenle söylenebilir.
MS'in tekrarlayan formları (PPRS ve bazı durumlarda CDFR) merkezi sinir sisteminde daha az sayıda enflamatuar süreç ve miyelin atakları ile karakterizedir. Sonuç olarak, daha az sayıda iltihapların, tekrarlayan formlara sahip kişilerden daha yoğun olduğu, daha az sayıda sklera (yara izi olarak da adlandırılır) görülür. Tüm bu olumlu yönler, birincil ilerleyici kursun teşhis edilmesini zorlaştırır.
PPRS, kadınlardan erkeklere göre 2–3 kat daha fazladır, ancak PPRS ile hasta kadın ve erkeklerin sayısı aynıdır. Ortalama olarak, PPM'ler relapsing-remitting dersinden 10 yıl sonra ortaya çıkar.
PCD'li insanlar yürürken daha fazla sorunla karşılaşır ve çalışma koşullarında kalmak daha zor olur.
Ortalama olarak, PCR'li kişiler XRD'li insanlardan daha fazla yardıma ihtiyaç duyabilir.
Hastalık için tüm kriterleri yerine getirmesi zaman alabilir. Bazı çalışmalar, CGDD tanısının, relapsing-remitting kursu tanısından 2-3 yıl daha fazla gerekli olabileceğini göstermektedir. Şu anda, PPRS tedavisine yönelik tıbbi olarak doğrulanmış bir tedavi yoktur. Onaylanan tüm fonlar, merkezi sinir sistemindeki odak sayısını azaltmayı ve hasarlı sinirleri düzeltmeyi amaçlamamaktadır. İnterferonların ve immün modülatörlerin kullanımıyla ilgili klinik çalışmalar vardır, ancak açıkça pozitif dinamikler tanımlanmamıştır.
Tanı konmuş bir PPRS'si olan kişiler, çoğu araştırma ve ilacın X-ışını fotoplastisinin tedavisi için gönderildiğini görünce şaşırırlar. Hastalık tedavisi uygulayan nörologlar hastaları ile birlikte hayal kırıklığını paylaşırlar. Yeni yöntemler aranmakta ve yeni bir tedavi için kriterler oluşturulmuştur:
Hastalığın seyrini değiştirmeyi amaçlayan ilaçlar, remisyon formlarını tedavi etmek için kullanılır çünkü ana hedefleri, odak sayısını azaltmaktır. PPRS'li yeni lezyonlar nadir olduğundan, PPRS ile yeni bir tedavi lezyon sayısını azaltmayı amaçlamamalıdır.
PCR ile ilerleme çok hızlı değildir, bu da hastanın bir şeyin ilerlemenin ivmesini etkileyip etkilemediğini anlamasını ve bundan kaçınmasını sağlar.
Bu dersin bir özelliği, etkilenen akson, miyelin ve sklera sayısının fazla olması nedeniyle, PPM tedavisinin tüm bunların yoğun bir şekilde iyileşmesi gerektiği ortaya çıkmaktadır.
MS Hastalığı Tedavi Türleri
Hastalık kapsamında en etkili tedavi türleri arasında atak tedavisi bulunmaktadır. Bu tedavi türü ile alakalı bilgiler, aşağıdaki bölümde yer almaktadır.
MS Hastalığında Atak Tedavisi
Multipl sklerozun ve kürlenmenin tedavisi için herhangi bir çare bulunmadığından, hasta için ciddi sorunlar ortaya çıkabilir, tedavi genellikle hastanın ataklarda geçirdiği hasardan kurtarılmasına, hastalığın ilerlemesinin azaltılmasına ve semptomların sürdürülmesine odaklanır.
Bazı insanlar genellikle hiçbir tedaviye ihtiyaç duymayan hafif semptomlara sahiptir.
İsminden de anlaşılacağı gibi, bu tip bir tedavi, hastalığın ilerlemesini yavaşlatmayı, şiddetli nükslerin ortaya çıkmasını ve sonuç olarak ciddi etkilerden kaçınmayı amaçlamaktadır. Bu tedaviler sayesinde miyelin kılıfındaki hasarı azaltmak mümkündür.
Ancak, MS'li herkes için endike değildir. Onlar sadece tekrarlayan-düzelen MS veya sekonder progresif multipl skleroz ve tanı beri vardı nüks sayısı gibi o oturması bazı kriterler olan insanlar için reçete edilmektedir.
MS ataklarından muzdarip olmayan kişiler bu tür tedavilerden nadiren fayda görürler ve hala yan etkilerden muzdarip olabilirler ve bu nedenle bu tür bir tedaviyi gerçekleştirmek için gereksiz ve tavsiye edilmez.
Bu tedavi türleri, hastayı krizden kurtarmaya ve daha fazla yaşam kalitesi sağlamaya çalışır. Kas yorgunluğunu artıran sert kasların ve diğer ilaçların neden olduğu ağrıyı kontrol etmeye yardımcı olan kas gevşetici maddelerin kullanımını içerir.
Ayrıca, fizyoterapi de vardır; burada germe ve kas güçlendirme egzersizleri, hastanın günlük görevlerini daha iyi yerine getirmesine yardımcı olur. Saldırıların neden olduğu yorgunluğu ve diğer sekelleri iyileştirmeye yardımcı olabilir.
İnterferonlar, antiviral fonksiyonun yanı sıra bağışıklık sisteminin aktivitelerini kontrol eden vücutta hareket ederler. Multipl skleroz sürecini yavaşlatarak, nöbet sayısını ve komplikasyonlarını azaltarak çalışırlar. Saldırı sayısını azaltmayı amaçlayan bir protein türüdür. Vücutta tam olarak nasıl çalıştığı henüz bilinmemektedir, ancak bağışıklık sisteminin miyeline karşı saldırısını engelleyebileceğine inanılmaktadır. Bu ilaç sınıfı kısa bir süre önce keşfedilmiş ve lenf düğümlerindeki hastalıklı lenfositlerin (beyaz hücreler) merkezi sinir sisteminin miyelinine saldırmasını önlemek için seçici olarak tutularak harekete geçmiştir.
Başka bir nispeten yeni tedavi, dimetil fumarat, anti-enflamatuar ve sitoprotektif etki ile vücutta hareket eder. Son yıllarda multipl skleroz için mükemmel bir tedavi olduğu ve hastalar tarafından açıkça iyi tolere edildiği ve yan etkilerinin nadir olduğu ve şunları içerdiği gösterilmiştir.
Relaps sayısını azaltan bir bağışıklık bastırıcıdır. Kalp atış hızını izlemek için ilk dozdan sonraki ilk 6 saat içinde kalbi yavaşlatmak gereklidir.
Diğer yan etkiler arasında baş ağrısı, artmış kan basıncı ve bulanık görme bulunur.
En zor durumlarda bile esneklik ve pozitif kalmak zorlu bir görevdir. Öyle bile olsa, nöbet tutmanıza ve hastalığın sizi duygusal olarak aşağıya indirmesine izin vermediğinizden emin olmamanız önemlidir. Multipl sklerozun semptomlarından biri yorgunluk, aşırı yorgunluktur. Bu semptomun ortaya çıkmasının önlenmesinin bir yolu, daha da kötüleşebildiğinden, yeterince dinlenmek, yeterli hissetmek ve ısıdan kaçınmaktır. Multipl sklerozun tedavisi oldukça can sıkıcı olabilir. Kimse her gün ilacı kullanmayı sevmez, ancak disiplini devam ettirmeniz ve başka salgınların başlangıcından kaçınmak için tüm tıbbi önerileri kesinlikle uygulamanız son derece önemlidir.
Ciddi bir hastalık olmasına rağmen, multipl sklerozdan muzdarip kişilerin prognozu iyidir. Bununla birlikte, hastalığın ilerlemesi, hastalığın alt tipi, nörolojik semptomlar ve özellikle hastalığın başlangıcı gibi hastalık ilerlemesinin daha uygun bir prognozu ile ilişkili bir dizi değişken vardır.
Bunun nedeni, hastalığın ilerleyen ve kötüleşen dönemler boyunca birkaç on yıl boyunca ilerlemesidir. MS'li kişilerin yaşam beklentilerinin normal insanlardan 5 ila 10 yıl daha düşük olduğu tahmin edilmektedir, bununla birlikte hastaların yaklaşık% 40'ı hayatın yedinci yılına ulaşmaktadır.
Yine de, çoğu taşıyıcı hastalığın geç evrelerinde seyahat etme yeteneklerini yitirmesine rağmen,% 90'ı semptomların başlangıcından 10 yıl sonra ve% 75'i 15 yıl sonra yürüyebilmektedir.
Multipl skleroz, nöronların koruyucu bir tabakası olan miyelin kılıfına saldıran bir otoimmün hastalıktır ve sinapsları zorlaştırır ve bilişsel bozukluklar ve denge ve motor koordinasyonu sorunları gibi taşıyıcıları için çeşitli problemlere neden olur.
Merkezi sinir sistemini (CNS) bir bütün olarak etkileyen, hem beyin hem de omuriliği ve sinirleri etkileyen ve dolayısıyla sistemik orantılara sahip bir hastalıktır.
Hastalığın hala tedavisi yoktur ve ilerleyicidir, yani semptomları zamanın geçişiyle daha da kötüleşmektedir. Buna rağmen son yıllarda sayısız araştırma yapılmış, bu da taşıyıcıları için “tünelin sonunda bir ışık” olabilir.
Bugüne kadarki tedavi, hastalığın ilerlemesini azaltmayı ve hastalığın neden olduğu ataklardan hastayı kurtarmayı amaçlamaktadır. Bununla birlikte, multipl sklerozdan mustarip hastalar, hastalıktan etkilenmeyen popülâsyondan 5 ila 10 yıl daha az bir yaşam beklentisine sahip, daha kaliteli ve daha iyi bir yaşam sürdürebilirler.
Hücre gövdesi, çekirdeğin ve bazı reseptörlerin bulunduğu ve bir başka daha uzatılmış ve ince kısım, akson denir. Akson, nöronun bir ayağı gibidir ve hücre gövdesini bir kas veya başka bir nöron gibi daha uzak bir yere bırakan elektriksel impulsların iletilmesi işlevine sahiptir. Elektrik akımlarını ileten bir bakır tel ile karşılaştırabiliriz.
Bu yapı oldukça kırılgandır ve sadece azami gücünde çalışmaz. Miyelin kılıfın mevcut olduğu bu işlevleri tam olarak yerine getirmektir. Sinir impulslarının hızını arttırmaya ek olarak aksonu daha korumalı bırakır.
Bu, aksonun etrafında duran bir dizi spiral dübeldir. Nöronların düzgün çalışması için gerekli olan adipoz dokularıdır.
Bir kişi multipl skleroz geliştirdiğinde, miyelin kılıfı tehlikeye girer ve akson demiyelinize olur. Bu, sinir impulslarının bozulmasına, hastalığın komplikasyonlarının ana nedenidir.
Multipl skleroz salgınları, yani, büyük bir demiyelinizasyon insidansı olduğunda, yeni bir nörolojik semptomun ortaya çıktığı andan itibaren veya en az 24 saat süren eski bir semptomun kötüleştiği andan itibaren tanımlanabilir.
Ayaklarda ve ellerde bir veya daha fazla uzuv, uyuşma ve / veya karıncalanma gücü kaybı da duyusal bozukluklar olarak adlandırılır ve baş dönmesi (baş dönmesi) gibi serebellumdaki değişiklikler mide bulantısı ile ilişkili olabilir, kusma, titreme, konuşma değişiklikleri, yürüme zorluğu ve dengesizlik.
Hastaların büyük bir kısmı optik nörit ile birlikte görülür, yani görme ve oküler ağrıda azalma, göz hareketlerinin kötüleşmesi ile. Daha nadiren, kranial sinirlerdeki, oküler hareketin (veya gözün hareket ettirilmesi zorluğu) veya trigeminal nevraljinin (yüzdeki bir şok gibi şiddetli ağrı ) felçleri gibi değişiklikler meydana gelir.
Teşhis edildikten sonra, bir salgın ve diğeri arasında yaklaşık 30 günlük bir minimum süre vardır.
Her salgının klinik tablosu hastadan hastaya değişir ve birçok durumda birden fazla ilişkili semptom vardır. İyileşme de bireyseldir, bazı hastalarda semptomların tamamen remisyonu ve sekel ile kalan diğerleri vardır.
Birçok hasta ateş, ısı, yorgunluk, hiperventilasyon, egzersiz, sigara ve duygusal stres ile klinik kötüleşme yaşayabilir. Bu durumlarda kötüleşme genellikle geçicidir.
Bununla birlikte, semptomatik görüntüyü kötüleştirebilecek enfeksiyonların varlığını her zaman atmaya ihtiyaç olduğu vurgulanmalıdır. Klinik olarak izole edilen sendrom, merkezi sinir sisteminin inflamasyonu ve demiyelinizasyonunun neden olduğu ilk atak veya nüksedir. Bu bölüm, tanım gereği, en az 24 saat sürmeli ve MS özelliklerine sahip olmalıdır. Bununla birlikte, tek başına multipl sklerozun kesin bir tanısına varmak için yeterli değildir.
SCI'ye beyin hasarı eşlik ettiği zaman, MS'in neden olduğu sonuçlara benzer olup olmadığını değerlendirmek için bir MRI taraması yapılır. Karakteristikler benzer ise, multipl sklerozdan muzdarip hastanın olasılığı daha fazladır. Olay beyin hasarına neden olmazsa, MS'e sahip olan kişinin şansı çok daha düşüktür.
Ne yazık ki, bugüne kadar, multipl sklerozun nedeni bilinmemektedir. Bilinen şey vücutta nasıl etki ettiği ve bir otoimmün hastalık olduğu, yani vücudun kendisine karşı antikorlar ürettiği zamandır.
MS durumunda, vücuttaki bu başarısızlık, mesela nöronların bir koruyucusu olan miyelin kılıfına saldırır, diğer bir deyişle, örneğin bir bakır teli koruyan yalıtım malzemesi gibidir.
Miyelin kılıfı hasar gördüğünde sinir açığa çıkar ve nöronlar tarafından salınan elektrik akımları tehlikeye girer, bu da bazı bölgelerde motor fonksiyon bozukluğu, kognitif sorunlar veya duyu kaybı gibi semptomlara yol açabilir.
Zaten üçüncül semptomlar sosyal, psikolojik ve işle ilgili semptomlar ve multipl skleroz ile uyumludur. MS, sürüş eylemini çok zor ve zor hale getirebilir veya örneğin işinizi yürütmeyi zorlaştırabilir.
Bu semptomlar, hastanın hastalıkla daha iyi geçinmesine ve durumun sağladığı zorluklara rağmen günden güne iyileşmesine yardımcı olacak bir psikolog veya sosyal çalışmacının desteği ile tedavi edilir.
Bununla birlikte, her hastaya göre büyük farklılık gösteren bir hastalık olduğu için yapılması gereken en iyi şey, MS tanısı konan diğer hastalarla karşılaştırılamaz. Semptomlar her biri için farklıdır ve bu nedenle tedavi de farklıdır. Hastalığı olan çoğu insan kendi semptomlarını yönetmeyi öğrenir ve normal yaşama dönmeye geri döner.
Multipl sklerozu doğru bir şekilde teşhis etmek için, öncelikle, şüpheli durumlarda, bu durumda nörolog olan doğru doktoru aramak gerekir.
Bunun nedeni, multipl sklerozun aynı semptomlarına sahip olabilen çok çeşitli enflamatuar ve enfeksiyöz hastalıklar olmasıdır. En önemlisi, bu gibi durumlarda, her şeyi hesaba katmaktır. Hastanın tıbbi öyküsünden, aile öyküsünden ve tüm bunları fiziksel, nörolojik ve laboratuvar testleri ile tamamlama uygulanmaktadır.
İnsanların hastalığın belirtilerini hafife alması ya da abartması çok yaygındır, bu da onların daha az ya da çok fazla endişelenmesine neden olur. Yanlış negatif ve yanlış pozitif vakalar vardır ve bu nedenle, sınavları tekrarlamak her zaman tavsiye edilir.
Atak Sırasında Oluşan Nörolojik Bulgular
Atak sırasında meydana gelen bulgulardan yola çıkılarak, tedavi konusunda önemli ilerlemeler kaydedilebilmektedir. Bu sayede hasta, günlük hayatta daha rahat edebilmekte ve herhangi bir sorun yaşamamaktadır.
Atakların Önlenmesi
Atakların önlenebilmesi için, hastalara bazı ilaçlar reçete edilmektedir. Bu ilaçlar doktorlar tarafından verilir ve düzenli bir şekilde kullanılması tavsiye edilir.
Rehabilitasyon
Hastalığın kesin bir tedavisi bulunmadığından, rehabilitasyon süreçleri uygulanmaktadır. Bu süreçte hastalığın yavaşlatılması amaçlanmaktadır.
Destekleyici Tedaviler
Bu tedavi türleri arasında ilaçlar bulunmaktadır. İlaçların tamamı doktorlar tarafından reçete edilmektedir.
Kortizon Tedavisi
Kortizon enjeksiyonları, vücudun belirli bir bölgesinde ağrı ve iltihabı hafifletmeye yardımcı olabilecek enjeksiyonlardır. Çoğunlukla ayak bileği, dirsek, kalça, diz, omuz, omurga ve bilek gibi eklemlere yerleştirilirler. El ve ayaklardaki küçük eklemler bile kortizon enjeksiyonlarından yararlanabilir.
Enjeksiyonlar genellikle kortikosteroid ve lokal anestezik içerir. Çoğunlukla, doktorunuzun ofisinde bir kortizon enjeksiyonu alabilirsiniz. Olası yan etkiler nedeniyle, bir yıl içinde alabileceğiniz kortizon enjeksiyonlarının miktarı genellikle sınırlıdır. Tekrarlayan kortizon enjeksiyonlarının bir eklemde kıkırdak bozulmasına neden olabileceği yönünde bir endişe vardır. Bu yüzden doktorlar genellikle bir eklemde kortizon enjeksiyon miktarını sınırlar.
Genel olarak, kortizon enjeksiyonları altı haftada bir defadan daha sık olmamalıdır ve genellikle yılda üç veya dört kattan fazla olmamalıdır.
Antikoagülan alırsanız, kanama ve morarma riskini azaltmak için kortizon enjeksiyonundan birkaç gün önce onları almayı kesmeniz gerekebilir. Bazı diyet takviyeleri ayrıca antikoagülan bir etkiye sahiptir. Enjeksiyon alanının etrafındaki alan temizlenir. Doktor ayrıca iğnenin yerleştirileceği alanı uyuşturmak için bir anestezik sprey uygulayabilir. Bazı durumlarda doktor, iğneyi doğru yere yerleştirmek için iğneyi ilerletmek için ultrason veya röntgen adı verilen bir röntgen cihazı kullanabilir. Çok fazla rahatsızlık hissederseniz, doktora bilgi verilmesi gerekmektedir.
Daha sonra, ilaç enjeksiyon yerinde serbest bırakılır. Genel olarak, kortizon enjeksiyonları, zaman içinde ağrı ve iltihapları hafifletmek için bir kortikosteroid ve ani ağrıdan kurtulmak için bir anestetikten oluşur.
Bazı insanlar göğsünde kızarıklık ve sıcak bir his ve kortizon enjeksiyonundan sonra karşılaşırlar. Diyabetiniz varsa, kortizon enjeksiyonu kan şekeri seviyesini geçici olarak artırabilir. Kortizon enjeksiyonlarının sonuçları genellikle tedavinin nedenine bağlıdır. Kortizon enjeksiyonları genellikle, enjeksiyondan 48 saat sonrasına kadar geçici bir ağrı şiddetine ve şişmeye neden olur. Bundan sonra, etkilenen eklemdeki ağrı ve iltihaplarınız azalmalı ve birkaç aya kadar sürebilir.
İlaç Tedavisi
MS için mevcut olan ilaç tedavileri, yıllar boyunca enflamatuar aktiviteyi ve salgınları azaltmayı ve hastanın ömrü boyunca sakatlık birikiminin azalmasına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Hastalığa odaklanmanın yanı sıra, idrar yolu ve yorgunluk gibi semptomların tedavi edilmesi hastanın yaşam kalitesi için çok önemlidir.
Multipl Sklerozda kullanılan ilaçlar, vakayı duruma göre analiz edecek nörolog doktor tarafından belirtilmelidir.
İlaçlar, böylece immünomodülatörler olarak adlandırılır yılda kazanmak için yetersizlik azaltılmasında yardımcı şiddeti ve sıklığı salgınları bir azalma ile enflamatuar aktivite ve saldırganlık miyelin azaltır.
MS tedavisinde immünosupresif ilaçlar (bağışıklık sisteminin etkinliğini veya etkinliğini azaltan) de öne çıkmaktadır. Bunlar arasında azatioprin, siklofosfamid, mitoksantron, metotreksat ve siklosporin en çok göze çarpanlardır.
Salgınların tedavisi için pulse tedavisi (kısa süreler için yüksek dozda ilaçların uygulanması) sentetik kortikosteroidlerle birlikte kullanılmaktadır. En yaygın kortikosteroid, metilprednizolon olup, üç ila beş gün boyunca intravenöz olarak uygulanır. Genellikle, oral uygulamadan sonra, oral kortikosteroid (prednizon) beş gün veya daha fazla süreyle kullanılır.
İnterferonlar, glatiramer asetat ile birlikte, salgınları azaltmak ve hastalığı stabilize etmek için MS tedavisinde kullanılır.
İlaç tedavisi ile birlikte, diğer semptomlar arasında spastisiteyi, spazmı, yorgunluğu, depresyonu azaltmak için rehabilite edici tedavi gereklidir.
Nörorehabilitasyon, Multipl Skleroz tedavisinin önemli bir müttefikidir. Ek olarak, mümkün olduğunda adaptasyon ve iyileşmede ve kemik deformiteleri gibi komplikasyonların zamanla önlenmesinde işbirliği yapar.
Nöro-rehabilitasyon terapilerine ek olarak, Multipl Skleroz hastalarının tedavisine yardımcı olabilecek ve yaşam kalitesini arttıran çok önemli destekleyici tedaviler vardır. Bunlar arasında nöroloji, psikiyatri, koruyucu ilaç ve üroloji vardır.
Tamamlayıcı terapiler fiziksel ve ruhsal uyumu destekler, MS hastasını tedavi eder ve günlük aktiviteleri gerçekleştirme kapasitesini artırmaya yardımcı olur. Hastaya psikolojik açıdan katkıda bulunur, benlik saygısı, kendine güven ve kabulü geliştirir. Fiziksel açıdan, ağrıyı hafifletmeye, dayanıklılığı ve esnekliği artırmaya yardımcı olur.
MS Hastalığı Tedavi Öncesi
Tedavi öncesinde bazı muayeneler uygulanmaktadır.
Muayene
Muayeneler doğrultusunda hastalığın tanısı ve seyri hakkında bilgiler edinilmektedir.
Beyin Omurilik Sıvısının İncelenmesi
Eklemlerde oluşan zarara bağlı olarak, omurilik sıvısında azalma görülebilmektedir. Bunun için muayene gereklidir.
MRI Filmlerinin Çekilmesi
X ışınları yardımı ile çekilen filmlerde, vücut içerisinde oluşan semptomların saptanmasını sağlamaktadır.
Uyarılmış Yanıtlar
Uyarılmış yanıtlar 3’e ayrılmaktadır. Bu yanıtlar doğrultusunda tedavi süreci yürütülmektedir.
Görsel Uyarılmış Yanıtlar
Görsel olarak meydana gelen uyarıcılar, tedavi sürecini olumlu yönde etkiler.
İşitsel Uyarılmış Yanıtlar
Duyusal olarak meydana gelen uyarıcılar doğrultusunda, tedavi süreci ilerletilmektedir.
Smatsensriyel Uyarılmış Yanıtlar
Bu yanıtlar sayesinde tedavi sürecine katkı sağlanabilmektedir.
MS Hastalığı Tedavi Sonrası
Tedavi sonrası süreçte hastanın rehabilitasyonu önemli bir yere sahiptir.
İyileşme Süreci
İyileşme süreci, tamamen hastaya bağlıdır. Tedavi uygulansa bile, kesin bir iyileşme söz konusu değildir.
Yaşam Tarzı Düzenlemeleri
Sporun olduğu ve stresin yaşamdan uzak kaldığı bir yaşam tarzı benimsenmelidir. Ayrıca ilaçların ve vitaminlerin düzenli bir şekilde alınması gerekmektedir.
Sık Sorulan Sorular
MS hastalığı kapsamında pek çok soru sorulmaktadır. Sorular ve bu soruların cevapları, aşağıdaki bölümde yer almaktadır.
MS Hastalığında Ağrılar İçin Alınabilecek Önlemler Nelerdir?
Ağrı kesiciler, ağrıların önlenebilmesi için en etkili yöntemlerden birisidir.
MS Hastalığında Unutkanlığın Sebepleri Nelerdir?
MS hastalığında unutkanlık, beynin zarar görmesine bağlı olarak gelişmektedir. Beyin kökünde azalan sıvı, hafıza yeteneğinin körelmesine sebep olmaktadır.
MS Hastalarında Doğum Nasıl Yaptırılır?
Bu hastalara sezaryen doğum yaptırılmaktadır.
MS Hastaları Doğum Yaptıktan Sonra Atak Geçirir mi?
Hayır. Hastalık kapsamında doğum sonrası ataklar görülmemektedir.
MS Hastası Anneler Emzirebilir mi?
Evet. MS hastalığının bebeklere büyük bir zararı bulunmamaktadır.
MS Hastalarına Anestezi Uygulanabilir mi?
Evet. Ancak atakların gelişebilmesi açısından kontrol altında tutulmaları gerekmektedir.
MS Hastalarının Uykusuzluk Problemi Nasıl Çözülebilir?
Psikolojik tedaviler alındığı takdirde alınan rahatlatıcı ilaçlar ve uyku hapları sayesinde, uykusuzluk probleminin önüne geçilebilmektedir.
MS Hastalığı Ameliyatları Kaç Saat Sürer?
Ameliyatlar ortalama olarak 2 saat sürmektedir.
MS Ameliyatlarının Komplikasyonları Nelerdir?
Geçici kas yapısı bozukluğu ve eklemlerde oluşabilecek rahatsızlıklar, hastalık kapsamında meydana gelen komplikasyonlar arasında yer almaktadır.
MS Hastaları Doğum Kontrol Hapı Kullanabilir mi?
Hayır. Bu hapların yan etkileri oldukça güçlü olabildiğinden, ilaçların kullanılmaması doktorlar tarafından önerilmemektedir.
MS Hastalığının Atak Sıklığı Nedir?
Atak sıklıkları, bireyden bireye değişkenlik göstermektedir.
MS Hastalarının Atakları Kendiliğinden Geçer mi?
Evet. İlaçlar alındığı takdirde ataklar kendiliğinden geçmektedir.
MS Hastalığının Tedavi Süresi Ne Kadardır?
Tedavi süresi ortalama olarak 6 aydır.
MS Hastalığının Tedavisinde En İyi Yöntem Nedir?
Hastalık kapsamında en iyi tedavi yöntemi kortizon tedavisidir.
MS Atakları Sırasında Ne Yapılmalıdır?
Hasta sakinleştirilmeli ve ilaçlarının alınması sağlanmalıdır.
MS Hastalığı Tedavi Edilmezse Ne Olur?
MS hastalığının birkaç türü oldukça ilerleyicidir. İlerleyici MS tipleri erken aşamada teşhis edilmediği ve tedaviye başlanmadığı takdirde hayat konforunu inanılmaz derecede bozucu etki gösterir. MS atakları sırasında ortaya çıkan kısmi ve geçici felçlerin kalıcı hale gelmesi; hareket kabiliyetinin tamamen kaybedilmesi gibi durumlar tedavinin gerçekleşmemesi halinde mümkündür. Konuşma yetisinin dahi kaybedildiği durumlarla karşılaşılmaktadır.
MS Hastalığı Ölümcül Müdür?
MS hastalığının belirtileri hayat konforunu ciddi derecede bozar. Kısmi ve bütüncül felç gibi durumlarla da karşılaşılır ancak MS hastalığı tek başına ölümcül değildir. En geç aşamada dahi teşhisi yapılsa, hastalığın sonucu ölüm olmamaktadır. Erken evrelerde ise değil ölüme, felce giden yollar dahi kapalıdır. Hastalığın sonucu ölüm olmasa da erken aşamada tedaviye başlanmazsa ölüme yakın belirtiler ortaya çıkabilmektedir.