-
f4'lerde kullanılan motor.
"1-1.5 saatte yaklaşık 10 ton yakıt tüketir. bir testin yaklaşık 45 dakika sürdüğü düşünülürse yakıt tankının ve bu yakıtı motora taşıyacak hortumun boyutları hayal edilebilir.
- maksimum güç üretirken motor saatte 5 ton yakıt tüketir. a/b durumunda ise tüketim 3 katına çıkar. bu da saatte 15 ton demektir."
-
-
-
1950'lerin tekonolojisi ile üretilmiş mekanik harikası.
amerikan general electric firması tarafından üretilmiş ve geliştirilmiş bir turbojet motorudur. hava akımı motora girdikten sonra bir şafta bağlı hareket eden sıra halinde dizilmiş kompresörlerden*geçer. turbofan motorundaki gibi türbinlerin etrafından dolaşan hava akımı* yoktur.
hava alığının hemen girişinde stator denilen sabit ancak açısı ayarlanabilen "inlet guide vanes" motorun çektiği havayı bir bıçak gibi biçer. ardından motora emilen hava ilk önce kompresöre girer. sıkıştırma oranı 1:12 dir. kompresörde sıkıştırılan havanın basıncı ve sıcaklığı yükselir. kokpit basınçlandırma, aircondition, anti-ice gibi işler için gereken "bleed air" bu bölümden sağlanır.
kompresörde sıcaklığı ve basıncı artan hava yanma odasına gönderilir. burada sprey halindeki yakıtla karıştırılarak yanma gerçekleşir. yanma odasında yakılan hava-yakıt karışımı türbine gönderilir.
hava-yakıt karışımı türbinde genleşir. türbinden geçen bu hava kanatçıklara çarpar ve kanatçıkları döndürür. kanatçıklar da bağlı oldukları şaftı çevirir. hidrolik ve yağlama sistemi gibi sistemlerin mekanik aksamı hareketini bu bölümden alır. türbinden geçen hava nozzle'a gider.
nozzle'da bu yanmış-hava-yakıt karışımı daraltılmış bir bölümden geçer, böylece hızı yükselir. bu yanmış hava-yakıt karışımına yeniden yakıt püskürtülür (bkz: afterburner). böylece ilave itme kuvveti* elde edilir.
motor devri, motora gönderilen yakıt miktarıyla ayarlanır.
türbin kanatçıkları paslanmaz çeliktir.
çok fazla teknik ayrıntıya girmeden, en basit anlatımıyla general electric j79 turbojet motoru budur. yaklaşık 18,000 lb thrust üretir.
harici bir hava kaynağı olan m32 ile çalıştırılır. bu makine uçak çalıştırılırken ihtiyaç duyulan elektriği de sağlayabilir.
bir diğer çalıştırma yöntemi de "cartridge start" denilen ses çıkaran kurusıkı fişek patlatılarak açığa çıkan genleşen gazlar yardımıyla motora ilk hareketinin verilmesidir. şurada görüldüğü gibi biraz kirli bir yöntemdir.
ses hızının iki katı hıza* çıkabilmeye ilk kez imkan veren bu motor, havacılık tarihinde özel bir yere sahiptir.
işin kompedanı, jet motorlarına fısıldayan adam* anlatsın .
bu motor çalışırken havayı kerosen kokusu kaplar. motorun yaydığı güç yakınında duranların iç organlarını titretir.* gençliğinde jet uçak makinisti olarak çalışıp, kulaklık takmamış emekli başçavuşlardaki işitme kaybı ve kulak çınlamasının bir numaralı nedenidir.
j79'un ürettiği güçten ufak bir kesit.
j79 motoru f-104 uçağında 80 rpm ve üzeri devirlerde kendine has bir uluma sesi çıkarır.
ilk model j79 motorlarında hava-yakıt karışımının yeterince yakılamaması* nedeniyle egzostan siyah bir duman çıkardı. bu siyah duman özellikle vietnam savaşı'nda f-4 phantom ile uçan amerikan pilotlarının kuzey vietnam uçakları tarafından havada rahatlıkla teşhis edilmesine neden olacaktı. sonraki modellerde bu sorun giderildi.
bu mekanik harikası motor, türk hava kuvvetleri'nin f-4 phantom uçaklarını uçurmaya devam etmektedir.
edit: bir takım hedeler.
şöyle de ateş eden bir afişe sahip turbojet motoru.
-
detaylı bir incelemesini içeren video..
https://m.youtube.com/watch?v=or6miaswz8g
ekşi sözlük kullanıcılarıyla mesajlaşmak ve yazdıkları entry'leri
takip etmek için giriş yapmalısın.
hesabın var mı? giriş yap