- NASA'nın Juno misyonu, Jüpiter'in buzlu ayı Europa'nın her 24 saatte 1.000 ton oksijen ürettiğini buldu.
- Bu miktar, bir milyon insanın bir gün boyunca nefes almasına yetiyor ancak bu oran önceden düşünülenden çok daha düşük.
- Bu yeni veriler, Europa'nın geniş yer altı okyanusunda yaşamı destekleme ihtimalini daraltabilir.
Yaklaşık 400 milyon mil uzakta, uzayın derinliklerinde, her 24 saatte 1.000 ton oksijen üreten, Europa adı verilen sulu bir dünya yüzüyor. Bu, bir milyon insanı bir gün hayatta tutmaya yetecek kadar oksijen. NASA bildirdi bu hafta.
Ancak bu yeni tahminler hakemli dergide yayınlandı. Doğa astronomisiJüpiter'in bu ayında yaşayabilecek insan sayısını sınırlamak amaçlanmamıştır. Bilim adamlarının, Europa'nın kendi yaşamına ev sahipliği yapıp yapmadığını anlamalarına yardımcı oluyorlar.
Çalışmada yer almayan NASA'nın ötegezegen keşiflerinden sorumlu baş bilim insanı Kurt Niebuhr, “Avrupa'nın bugün Dünya'nın ötesinde yaşam için bakılabilecek en olası yer olduğunu düşünüyoruz” dedi.
Eğer Europa'da yaşam formları varsa, bunlar mikroplara ya da belki daha karmaşık bir şeye benzeyebilir. NASA'ya göre. Ancak donmuş bir çöl olduğu için yüzeyden görülmeyecek.
Muhtemelen Ay'ın, Dünya'da bulunanın iki katı su miktarını içerebilecek geniş yer altı okyanusunda bulunması muhtemeldir.
Su bildiğimiz anlamda yaşamın temel unsurlarından biri olsa da tek unsur değildir. Bilim adamlarının aradığı diğer kimyasalların uzun bir listesi var ve oksijen de bunlardan biri.
Şu anda Jüpiter ve uydularının etrafında uçan NASA'nın Juno uzay aracı, Europa'nın oksijen üretimine ilişkin bugüne kadarki en doğru tahmini yaptı. Düşündüğümüzden çok daha düşük olduğu ortaya çıktı.
En son tahmin, her 24 saatte 1.000 ton oksijen olduğu yönünde; bu, önceki tahminlerden 86 kat daha az. Bu yeni veriler Avrupa'nın yaşanabilirliği konusunda şüphe uyandırabilir.
Avrupa nasıl oksijen üretiyor?
Europa'da oksijen üretimi Dünya'dakinden çok farklı görünüyor. Dünya oksijenini fotosentezden alırken, Europa ana gezegeni Jüpiter'in sonucudur.
Jüpiter, Avrupa'yı yüksek enerjili parçacıklarla yağdıran güçlü bir radyasyon yayar. Bu parçacıklar daha sonra ay yüzeyindeki donmuş su buzu (H2O) ile etkileşime girer.
Reaksiyon H2O moleküllerini hidrojen ve oksijen gazına böler. Ancak bu oksijenin nereye gittiği büyük sorudur. Bazıları buza sıkışıp kalabilir, bazıları uzaya kaçabilir ve hatta bazıları Europa'nın yüzeyinin altındaki okyanusa bile gidebilir.
Yer altına yeterli miktarda oksijen ulaşırsa, bu, Europa'nın okyanusunun bildiğimiz şekliyle yaşam için hayati önem taşıyan bileşenlerden birini içerdiği anlamına gelir. Niebuhr, “Fakat bu bizim için büyük bir soru işareti” dedi, çünkü oksijen birçok farklı yerde bulunabiliyor.
NASA'nın Juno misyonunun yaptığı şey, Europa'nın yüzeyinin ürettiği toplam oksijen miktarına daha fazla ışık tutmaktı. Ancak yeraltı okyanusuna ne kadar sızıntı olduğu hala belirsiz.
Avrupa'da oksijen ölçümü
Europa'nın yüzeyi tarafından üretilen oksijen miktarını ölçmek için bilim insanları Juno'daki Jovian Aurora Dağılım Deneyi (JADE) cihazını kullandılar.
JADE, Jüpiter'in kutup ışıklarındaki yüklü parçacıkları ölçmek için tasarlanmıştır. Ancak Juno, Eylül 2022'de Europa'nın yanından uçtuğunda JADE, ilk kez ay atmosferinden yayılan yüklü parçacıkları başarıyla ölçtü.
JADE verilerini kullanan bilim insanları, Avrupa'nın ince atmosferindeki toplam hidrojen gazı miktarını (ancak oksijen değil) tahmin ettiler. Bir su molekülünde her iki hidrojen atomuna karşılık bir oksijen atomu bulunduğundan, bilim insanları yüzeyde üretilen oksijen miktarını hesaplamak için hidrojen gazı verilerini kullanabilirler.
Çalışmanın baş yazarı, Princeton Üniversitesi'nden uzay fizikçisi Jami Salai, “Bu, yüzeyde ne kadar oksijen sentezlendiğine dair anlayışımızı geliştirdi ve daralttı” dedi.
Salai, “Fakat bunun ne kadarının yüzeyden çıktığını ve ne kadarının okyanusa doğru gittiğini bilmiyoruz” diye ekledi. NASA'nın yaklaşan Clipper misyonu, bizi bu soruyu yanıtlamaya daha da yaklaştırabilir.
Yaşam olasılığının sürekli arayışı
NASA'nın Europa Clipper misyonunun Ekim 2024'te başlatılması planlanıyor. Temel hedefi, Europa'nın yaşanabilir olup olmadığını belirlemek.
Clipper, Europa'nın iç yapısını ortaya çıkarmaya yardımcı olacak, yeraltı radarı gibi araçlarla donatılacak. Niebuhr, BI'ya verdiği demeçte, bu aracı kullanarak NASA bilim adamlarının, oksijenin yeraltı okyanusuna ulaşıp ulaşmadığını belirlemeye yardımcı olabilecek özellikleri belirlemek için kabuğun düzinelerce mil altında sondaj yapacaklarını söyledi.
Szalay, “Clipper, buz kabuğu, yeraltı okyanusu ve bunların birbirleriyle nasıl etkileşime girdiğine dair anlayışımızda devrim yaratacak önemli bilimsel hedefleri olan inanılmaz derecede heyecan verici bir görev” dedi.
Europa'nın yeraltı okyanusunun oksijen içerip içermediğini bilmek, ayın yaşanabilirliğine ilişkin anlayışımızı geliştirse de, Europa'da yaşamın var olup olmadığını veya var olabileceğini otomatik olarak doğrulamaz.
Niebuhr, “Europa'da mevcut olan oksijen miktarı, yaşamın mümkün olup olmadığına karar vermek için çevirebileceğiniz ikili bir anahtar değildir” diye açıkladı.
Dünya üzerinde yaklaşık 1,5 milyar yıldır oksijen olmadan yaşamın var olduğuna dikkat çekti. Burada olabildiyse bu uzak ayda da olabilir.
Juno misyonuna gelince, Szalay, Avrupa'nın bu uçuşu sırasında kurtardığı verilerden çalışmaya devam edecek.
“Gelecek yıllarda bunu araştıracağız ve öğrenebileceğimiz her şeyi öğreneceğiz” dedi.
“Pop kültürkolik. Web nerd. Sadık sosyal medya uygulayıcısı. Seyahat fanatiği. Yaratıcı. Yemek gurusu.”