Anne Sütü Bebeğe Yeterli Değilse veya Bebek Hiç Anne Sütü Alamıyorsa Nasıl Beslenmelidir?
Tüm denemeler yapıldı, süt yetmiyor ya da önceki söylenen nedenlerle bebek hiç emmedi ise zorunlu olarak;
a) Ticari çocuk mamaları veya
b) Hayvan sütleri ve bunlardan yapılan yoğurt sulandırılarak bebeğe verilir.
a) Çocuk mamaları ilk 4 aylık çocuklar için ve 4'üncü aydan daha büyük çocuklar için ayrı hazırlanmış olarak satılmaktadır. İlk dört aylık çocuklar için olan mamalar kısmen anne sütüne benzetilmektedir. Hazır mama kullanırken;
• Mama kutuları açıldıktan sonra ağzı kapatılarak buzdolabında saklanmalıdır.
• Mamalar çocuğun ayı ve ağırlığına göre mama kutusu üzerindeki tarife göre sulandırılmalıdır.
• Tarifede belirtilen miktarda eklenen su önceden kaynatılmış, ılıtılmış olmalıdır.
• Hazır çocuk mamaları hazırlandıktan sonra kesinlikle kaynatılmamalıdır.
b) Hayvan sütü koyudur. Onu anne sütü yerine kullanırken en pratik yol uygun şekilde sulandırmaktır.
Hayvan sütleri sulandırılınca protein ve mineraller bakımından anne sütüne yaklaştırılır. Ancak, zaten anne sütünde az olan şeker ve aynı miktarda olan yağ, sulandırma ile daha da azalır. Sulandırılmış süte şeker ve yağ eklenerek bu eksiklik giderilir. Sulandırma, bebek büyüdükçe azaltılır. Süt yerine yoğurt da sulandırılarak kullanılır. Yoğurdun sindirimi daha kolaydır.
Hayvan Sütü İle Beslenmede İzlenecek Adımlar
İlk Ay: Hayvan sütü, 1 kısım süt, 1 kısım su, % 5 şeker, % 1.8-2 sıvı yağ eklenerek yapılır. 1/2 çay bardağı süte, 1/2 çay bardağı su karıştırılır, 1 tatlı kaşığı şeker, 1 küçük çay kaşığı bitkisel sıvı yağ eklenir. Süt, pastörize edilmiş olmalıdır. Pastörize süt yoksa, süt süzülüp tencereye konur, kabarınca karıştırılıp 5 dakika kaynatılır. Kaynamış süt cam kavanozda buzdolabında bekletilir. Su da kaynamış, soğumuş olmalıdır. Bebek bu dönemde günde 6-8 kez beslenir. Her beslemede bu sütten 80-120 ml (1 çay bardağı) kadar verilir. Sütü saklama olanağı yoksa, yoğurt da bu şekilde hazırlanarak verilir. Anne sütü az olduğu için hayvan sütü veriliyorsa bebek önce emzirilir, meme tamamen boşaldıktan bir süre sonra bu sütten verilir.
İkinci Ay: Hayvan sütü; 2 kısım süt, bir kısım su, % 5 şeker, % 1-2 sıvı yağ eklemesi ile hazırlanır. Bebeğin günde bu karışımdan 750 ml (7-8 çay bardağı) aldığı düşünülürse, 1.5-2 aya kadar enerji ve protein ihtiyacı karşılanır. Bu dönemde, yağda eriyen vitaminlerin miktarı azalmış ve özellikle C vitamini karşılanamayacak hale gelmiştir. Pişirmeyle hayvan sütlerinin C vitamini yok olmuştur. Karışık veya sadece hayvan sütleriyle beslenen bebeklere ek C vitamini vermek gerekir.
Anne sütü almayan çocukların C vitamini ihtiyacı, ilk ayın sonundan itibaren meyve suları ile karşılanır. İlk kullanılan meyve suyunun elma veya şeftali suyu olmasında yarar vardır. Zira, elma en az alerjik özelliğe sahip meyvedir. Elma suyunu kolay alabilen bebeğe birkaç gün sonra portakal, domates suları verilebilir. İlk önce 1 tatlı kaşığı bu meyve sularından verilerek miktar gittikçe artırılıp yarım çay bardağı kadar verilebilir. Anne sütü alan bebeğe meyve suyu verilmez.
Üçüncü Ay: Süt sulandırılmadan verilir. Bu dönemde hiç anne sütü almayan bebeğin günlük süt ihtiyacı 6-7 çay bardağı kadardır. Bu sütün bir kısmı yoğurt şeklinde kullanılır.
Ek Besinlere Başlama
Ek besinler çocuğun bulunduğu ay ve sindirim sistemi özellikleri ve gereksinimlerine uygun olmalıdır.