Eski Yes üyesinin uzun zamandır beklenen yeni solo albümünün gitara içeriden bakış açısı
Bu albümü yapmaya gittiğimde sevdiğim her şeyi yapmak istedim.
Güney Afrika’da büyüyen bir genç olarak, çok yönlü gitar çalma yetenekleri onu country konserlerinden orkestra konserlerine kadar her alanda aranan bir usta haline getirdi. Los Angeles’a taşındıktan sonra, 1981’de neredeyse prog rock süper grubu Asia’ya dahil ediliyordu, ama baş gitarist rolü Steve Howe’a gitti, Rabin ertesi yıl Howe’un Yes’deki yerini aldı. Tüm Hollywood’da gişe rekorları kıran film müziklerinin en üretken bestecilerinden biri haline gelmeden önce, ‘Owner Of A Lonely Heart’ parçası ve ‘90125’ albümüyle Yes grubunun büyük hitlere imza atmasına yardımcı oldu. Rabin, 90’ların Con Air ve Armageddon gibi klasiklerinden, Snakes On A Plane gibi kült favorilere kadar hepsinin müziklerini yaptı; bazen tek bir yılda altı veya yedi orijinal müzik hazırladı.
Bunun oldukça uzun zamandır beklenen bir albüm olduğunu söylemek muhtemelen doğru olur. Rio için materyal üzerinde çalışmaya ne zaman başladınız?
Bu komik bir şey. Arkadaşlarım şöyle derdi: ‘Alkolik gibisin ama çekmecelerde gizli şişeler yerine evin her yerinde müsvedde parçaları var!
Film müzikleri yaparken bile aklıma bir fikir gelirdi ve onu not alırdım ve evin her yerinde müsveddeler olurdu ama hepsinin nerede olduğunu asla hatırlamazdım. Albüme başladığımda şunu düşündüm: ‘Ah, bunun için bazı fikirler ve bunun için fikirler var‘. Onları takip eder ve arardım – bazen asla bulamazdım – ama aynı zamanda sahip olduğum kaydedilebilir piyano şeyinde kasete kaydedilmiş fikirlerim vardı. Bu albüm için pek çok fikir vardı.
Ne yazık ki, son albüm otuz yılı aşkın bir süre önceydi – en azından vokalli olan son albüm – bu yüzden bu albümü o kadar uzun zamandır yapmak istiyordum ki.
Bu arada eski Yes grup arkadaşlarınızla filmlerde ve turnelerde çalışmakla meşguldünüz, bu yüzden beklemeniz oldukça affedilebilir…
Film müzikleri meselesiyle birlikte, altı ya da yedi tane yaptığım yıllar olurdu. Artık o kadar çok şey yapmıyorum çünkü bu çok saçma!
En sonunda sinemaya başladım ki bu çok zor bir iş ama şansım yaver gitti ve oldukça kolay bir şekilde bu işe girdim. İkinci veya üçüncü filmde Con Air adında bir Jerry Bruckheimer filmi çekiyordum ve onun 13 filminde rol aldım. [Sanki] o kadar uzun zaman olmadı çünkü çok meşguldüm, ama geriye dönüp baktığımda otuz yılı aşkın bir süre, 50 film ve yüzlerce TV şovu olduğunu görüyorum!
Hall of Fame olayından sonra Rick [Wakeman] ve Jon [Anderson] ile birlikte altı veya yedi gösteri yapmak için yola çıktım ve bunun 200 gösteri olduğu ortaya çıktı! Bunun iyi tarafı ses kaslarımı düzene sokmasıydı ve çalışım iyi durumdaydı, yani mükemmel bir şeydi. Turdan sonra yapmam gereken bazı film işleri vardı. Bunu bitirdim ve hemen albüme girdim.
İşte o zaman gerçekten ama gerçekten başladım. Sanırım yaklaşık 18 ay veya belki biraz daha fazla sürdü.
Film müziği deneyiminizin solo çalışmalarınızda yapacağınız şeylere ilham verip vermediğini sormayı planlıyordum, ancak sanki yıllar geçtikçe yolunuza çıkmış gibi görünüyor. Durum bu mu?
Bu kesinlikle bir albüm yapmanın önünü açtı! Bunu yapma şansım mahvoldu ama bu benim yaptığım bir seçimdi ve film yapmayı seviyorum, dolayısıyla bu bir yük değildi. Güzel bir şeydi. Bu albüme ilham veren veya bir nevi iten şeyler açısından, bu kadar çok film yapmanın belirli düzenleme unsurlarını kayda getirme etkisi olduğunu düşünüyorum.
Rio’da gerçekten öne çıkan şeylerden biri, aranjmanların ne kadar öngörülemez olduğu ve her şarkıda ne kadar çok değişiklik ve dönüş olduğu. Bir müzik parçasını geliştirirken, bu değişimlerden herhangi biri sizi gerçekten şaşırtıyor mu, yoksa bir parçanın en başından itibaren alacağı şekil hakkında her zaman güçlü bir fikriniz var mı?
Benim için albümün en güzel yanı şuydu; işe başladığımda plak şirketlerini falan araştırmamıştım, sadece gerçekten ama gerçekten yapmak istediğim şeylerden oluşan bir albüm yapmak istemiştim. 17-18 yaşlarımdayken işim sabahtan akşama kadar seans çalışmasıydı. Eskiden tonlarca seans çalışması yapardım ve Güney Afrika’da seans çalışması Los Angeles’taki gibi özel bir şey değildi; ancak Wrecking Crew her şeyi çalabiliyordu. Güney Afrika’da büyük bir orkestra günü yapabilirsiniz ve ertesi gün tamamen country olabilir çünkü Güney Afrika’da ülke çok büyüktür. Hatta bir süreliğine pedal çeliğim bile vardı.
Yani, bu albümü yapmaya gittiğimde, sadece sevdiğim her şeyi yapmak istedim ve açıkçası DNA’mdan gelen şeyler – alıntı/alıntısız ‘rock’ şeyleri gibi – orada olacaktı.
Albümün çalışma başlığı ‘Demographic Nightmare!’ Her yere gidiyor. Ama yapımcı şapkamı taktığımda şöyle düşündüm: ‘Aslında iyi sıraladığım sürece her şey yolunda gidecek.’ Neredeyse birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci bölümlerin olduğu bir senfonik parça gibi.
Benim sesim benim sesimdir ve gitar stilim – her ne ise – odur. Bu iki unsurun hepsini sorunsuz bir şekilde birbirine bağlaması gerekir. Umarım her şey onu ilginç kılar!
Bu tür dizisiyle birlikte çok sayıda gitar tekniği de geliyor. En çok keyif aldığınız teknikler nelerdir ve henüz ustalaşamadığınızı düşündüğünüz teknikler kaldı mı?
Henüz bilmek istediklerinin %99,99’una hakim olduğunu söyleyebilecek bir gitarist olduğunu sanmıyorum!
‘Goodbye’ gibi bir şarkı alırsanız, bu açıkça bir köy tavuğu toplama işidir ve ben bunu seanslar sırasında çok yapardım. Yes’te veya daha önceki solo çalışmalarımda bunu hiç kullanmadım ve bundan gerçekten yararlanmak istedim. B-Bender kullandım ve bu çok eğlenceliydi.
Özellikle şarkıların girişlerine çok sayıda akustik gitar entegre ediyordum ve gitarı sadece bir orkestra enstrümanı olarak görüyordum. Arka planda bir şey olabilir – bilirsin, gerçekten rahat – ama bu bir yaylı ped veya başka bir şeyin aksine bir gitar. Sonra tabii ki sololar, farklı sesler ve birçok farklı gitar var!
Kayıtta kaç farklı gitar kullandığınızı düşünüyorsunuz?
Bir bakayım! Bas neredeyse tamamen benim Alembic’im ve bunu kesinlikle seviyorum. Sonra belki sekiz farklı gitar olduğunu söyleyebilirim.
Özellikle sormak istediğim bir tane var ve o da üzerindeki tüm sanat eserleriyle birlikte güvenilir Stratocaster’ınız. O gitarın hikayesi nedir?
Aslında oldukça şaşırtıcı! Yaklaşık 12 yaşımdayken The Shadows’dan Hank Marvin’in hayranıydım. Bir Harmony gitar çalıyordum – 335 gibi yarı sağlam bir gitar – ve biraz fazla ses çıkarırsam oluşacak geri bildirimlerden biraz sıkılırdım. Sadece ‘Hank’in gitarını almak istiyorum’ diye düşündüm.
Bunu yapacak param yoktu. Ama Johannesburg’daki bu mağazada Bothners adında bir adam vardı – adı Denis Joint’ti ve artık bizimle değil – ama ben ona gittim. Benden yaklaşık 30 yaş büyüktü ve gerçekten iyi bir adamdı. Ona söyledim; ‘Gerçekten bir Strat almak istiyorum ama almaya param yetmez. Eski, çizik, dövülmüş olanlarınız var mı?
Sanırım 85 dolara eşdeğer param vardı ve – buna güleceksin – ‘Benim eski hisselerim var’ dedi. Yepyeni gitarlar ama eski stoklar.’ Bu 1970’lerdeydi ve o günlerde ‘eski stok’, ‘Vay be, bir göreyim!
Beni depoya geri götürdü ve başka bir kasanın kutusunu çıkardı, altında da bu Fender kutusu vardı. Tozunu aldı – toz ile kaplıydı – ve onu Brand Spanking’in yeni Fiesta Red ’64 Strat’ına açtı. ‘Bu gitar birkaç yıldır burada ve henüz satmadık, bu yüzden bunu sana oldukça ucuza verebilirim’ dedi. İşte o gitarı böyle aldım!
Yeni Fiesta Red’deki Brand Spanking’den şimdiki görünümüne nasıl ulaştı?
Konserlerde, seanslarda ve benzeri şeylerde çalmaktan biraz yıprandım ve sonra askere gitmek zorunda kaldım. O zamanlar ya orduydu ya da hapishane! Birkaç ay içinde eğlence biriminin seçmelerine katıldım, girdim ve büyük grup düzenlemeleri yapmaya başladım, ancak geri kalan zamanda ordu konserlerinde çalan bir rock grubum vardı. Çoğu zaman pratik yapıyordum ve burası gerçekten çok fazla hız kazandığım yer oldu.
Sürekli bu konserleri yaptığım için gitar oldukça hırpalandı, ben de onu boyayacağımı düşündüm. Sanırım sadece beyaz ev boyası! Çok fazla çizilmesini istemedim ve o evin boyasını her zaman çıkarabileceğimi düşündüm. Ayrılacağımı imkansız olduğunu pek bilmiyordum! Sonra üzerine sanat eseri koymaya başladım ve bir arkadaşımın airbrush aleti vardı ve şimdi işte bu var!
Birkaç yıl sonra birlikte olduğum grupla – Rabbitt – bir gösteri yapıyorduk. Gerçekten muhteşem bir sahne kurulumumuz vardı. Neredeyse Kissvari. Gösterinin sonunda gitarımı teknisyenime fırlattım ve biraz sert fırlattım, o da ‘Kahretsin, o şeyi yakalayamıyorum!’ dedi ve boynu kırıldı. Kelimenin tam anlamıyla tamamen koptu.
Boyun düzelene kadar yaklaşık altı ay boyunca Tele-neck ile çalıştım. Tekrar düzgün çalışmayacağından çok endişeliydim ama harika çalıştı ve o zamandan beri orada!
Elektronikte başka modifikasyonlar da oldu mu?
Evet, köprüde ve sapta DiMarzios var ve ortada da Bill Lawrence var.
Özel Mağaza kopyası veya imza modeli için harika bir aday gibi görünüyor. Bu konu hiç açıldı mı?
Ha! Fender’a söyle!
Akustik ve naylon gitarların da plaklarda oldukça yoğun bir şekilde yer aldığını belirttiniz. Bu bölümde ne tür marka ve modelleri kullanmayı seviyorsunuz?
Her zaman Alvarez’in gut telini kullandım. Alvarez’i destekliyordum ve bana verdikleri bir gitardı ama sanırım sadece 800 – 1000 dolar aralığındaydı. Çok pahalı bir gitar değil ama sevdiğim bir gitar. Çok büyük bir vücudu yok.
Akustik için – ve akustiğimi her zaman mikrofonla yükseltirim, DI-akustiğinden nefret ederim çünkü asla güzel bir Neumann kadar iyi ses çıkarmaz – bir Martin kullanıyorum. Yaklaşık 12 yıldır bende. Az önce bir tane aldım ve uzun süredir kullanıyorum. Benim kullandığım hemen hemen buydu.
Sonra Paradise adında bir şarkı var ve o şarkının solosu için de Alvarez akustiği kullandım ama bu DI’d çünkü onu biraz efekt ve benzeri şeylerle de besliyorum – fuzz bir ton değil – ama arkasında biraz testosteron var!
Kullanabileceğiniz amfilerden favori pedal kombinasyonlarına kadar başka hangi donanımlar olmasaydı bu kaydı yapamaz mıydınız?
Son yaptığım turda o kadar çok farklı ton vardı ki hemen erişmem gerekiyordu, o yüzden Fractal [Axe-FX] kullandım. Onu sevdim. Gerçekten çok yaklaşabilirsin. Yani bu, bu tür şeylerin çoğuna sahip bir tür iş gücü.
Muhtemelen buna inanmayacaksınız ama doygun, büyük seslerin çoğu kesinlikle geçen yüzyıldan kalma Korg A3 ile yapıldı! 100 yaşında gibi görünüyor. Bu tek raflı bir alan ve orada kullandığım iki veya üç ses var.
Ampeg VT-120’leri kullanıyordum ama artık düzgün çalışmıyorlardı. Evde o kadar çok amfi vardı ki, depoya benziyordu. Yani bunların hepsini sattım ve elimde sadece bir avuç Marshall kaldı. 70’lerden kalma eski bir Marshall’ım var ve albümün her yerinde bu var. Bunları, sadece sabitledim.
Daha sonra TC Electronic Reverb 6000 ve ardından bazı eklentiler kullanıyorum. Harmonizer veya buna benzer bir şey kullanmadığım sürece çok fazla eklenti kullanmamaya çalışıyorum. Karıştırmaya başladığımda bunu bununla yayabilirim. Sonra gecikme oluyor.
Yes yıllarından kalma ekipmanlarla çok daha modern teknolojilerin ilginç bir karışımı…
“Evet. Digital Performer’da Pro Tools kullanarak kayıt yapıyorum, yani tamamen doğrusal olmayan bir kayıt. Bugünlerde bu bir karşılaştırma bile değil. O günlerde kaseti geri sarmak gerekiyordu!
Röportaj Ellie Rogers tarafından musicradar sitesinde yayınlanmıştır.