Belediye başkanlarının aldıkları maaşlar merak konusu haline gelmiştir. Acaba
onlarda memurlar gibi mi ücret alıyor ya da onların maaş hesabı farklı mıdır?
Nüfus rakamlarının maaşa etkisi var mıdır? Bu sorular ışığında 2019 yılı Ocak
ayı sonrasında belediye başkanlarına ödenecek maaşları açıklayacağız.
5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediye başkanının özlük hakları"
başlıklı 39 uncu maddesinde aynen; "Belediye başkanına nüfusu; a) 10.000'e
kadar olan beldelerde 70.000, b) 10.001'den 50.000'e kadar olan beldelerde 80.000,
c) 50.001'den 100.000'e kadar olan beldelerde 100.000, d) 100.001'den 250.000'e
kadar olan beldelerde 115.000, e) 250.001'den 500.000'e kadar olan beldelerde
135.000, f) 500.001'den 1.000.000'a kadar olan beldelerde 155.000, g) 1.000.001'den
2.000.000'a kadar olan beldelerde 190.000, h) 2.000.001'den fazla olan beldelerde
230.000 gösterge rakamının Devlet memurları için belirlenen aylık katsayı ile
çarpımı sonucu bulunacak tutarda aylık brüt ödenek ödenir.
Nüfusu 50.001'den az olan il merkezi beldelerde bu ödeneğin hesaplanmasında
(c) bendinde belirtilen gösterge rakamı esas alınır.... 657 sayılı Devlet Memurları
Kanunu uyarınca devlet memurları ile bakmakla yükümlü bulundukları için uygulanan
sosyal hak ve yardımlar, aynı esas ve usûllere göre belediye başkanları ile
bakmakla yükümlü bulundukları için de uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.
Maliye Bakanlığı, Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü'nce yayımlanan 03.01.2014
tarihli ve 54 sayılı Mali ve Sosyal Haklara ilişkin yayımlanan genelgenin 10'uncu
maddesi uyarınca 5393 sayılı Kanun'un 39 ve 32'nci maddelerine atfen belediye
başkan ödenekleri tespitinde gösterge rakamlarına 2.280 rakamının eklenmek suretiyle
belediye başkan ödeneklerinin hesaplanacağı ve dolayısıyla belediye meclis üyelerinin
huzur haklarının da bu meyanda düzenleneceği hüküm altına alınmıştır.
Bu hükümler çerçevesinde, nüfusu 2.000.001'den fazla olan belediyelerdeki belediye
başkanlarına 232.280 * 0,130597= 30.335 TL brüt ücret ödenecektir. Nüfusu 10.000'e
kadar olan beldelerde ise 72.280 * 0,130597 = 9.439,55 TL brüt ücret ödenecektir.
Ayrıca, bunlara çocuk ve eş yardımı ödemesi de yapılacaktır. Diğer hesaplamalar da aynı şekilde yapılacaktır.
Yönetim kurulu başkanlıklarından alınan ücretleri bu hesaba katmıyoruz. Hemen
hemen birçok belediye başkanının normal maaşlarına ilave olarak aldıkları yönetim
kurulu maaşları bulunmaktadır. Özellikle belediye şirketlerinin yönetim kurulu
başkanlıklarından alınan ücretler oldukça yüksek olabilmektedir.
Maaşlara ilave olarak huzur hakkı da ödenir
Diğer yandan, meclis başkan ve üyelerine, meclis ve komisyon toplantılarına
katıldıkları her gün için, belediye başkanına ödenmekte olan aylık brüt ödeneğin
günlük tutarının üçte birini geçmemek üzere meclis tarafından belirlenecek miktarda
huzur hakkı ödenir. Huzur hakkı ödenecek gün sayısı, 20, 24 ve 25'inci maddelerde
belirtilen toplantı günü sayısından fazla olamaz ve meclis üyelerine aynı gün
için birden fazla huzur hakkı ödenemez.
Görevdeki belediye başkanlarının emekli maaşları kesilir mi?
5335 sayılı Kanunun 30 uncu maddesine göre mahalli idareler seçimleri sonucuna
göre görev alanların emekli maaşları kesilmemektedir. Dolayısıyla bunlar hem
görev aylıklarını hem de emekli aylıklarını birlikte almaktadırlar.
En yüksek devlet memurunun yemek ücreti ne kadar oldu?
Memurların kurumlarında yedikleri öğle yemeği ücreti memurların ek göstergelerine
veya sözleşme ücretlerine göre değişmektedir.
Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği Uygulama Tebliği (Sıra No:1) 15.01.2019
- 14.01.2020 tarihleri arasında memurlardan alınacak asgari yemek ücretleri
belirlenmiştir.
Bu tebliğe göre; Ek göstergesi olmayan memurların öğle yemeği ücreti 1,37 TL,
8000 ek göstergeli En Yüksek Devlet Memurunun ise 5,45 TL olarak belirlenmiştir.
Ek göstergesi olmayan memurlardan alınan öğle yemeği ücreti 1,25 TL'den 1,37
TL'ye; ek göstergesi 4800'den yüksek olan devlet memurlarından alınacak ücret
ise 4,91 TL'den 5,45 TL'ye yükseltilmiştir.
Burada belirlenen ücretler en düşük ücretler olup, kamu kurumları belirlenen
rakamların üzerinde yemek ücreti belirleyebilirler. İşte bu yüzden memurlardan
alınan yemek ücretleri kamu kurumları arasında değişmektedir. Kamu kurumları
çoğunlukla bu bedeller üzerinden yemek ücreti belirlemektedirler.
Hangi personel ücret ödemeden yemek yiyebilir?
Devlet Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği'nin Ek 1'inci maddesinde; Devlet
Memurları Yiyecek Yardımı Yönetmeliği'ne göre yiyecek yardımından yararlanacak
personelden yataklı tedavi kurumlarında (üniversitelerin yataklı tedavi kurumları
dâhil) ve yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında görev yapanlar, hastalar ve sosyal
hizmet alanlar için oluşturulmuş yemek servislerinden ücret ödemeden yararlanacaklardır.
Kamu işçilerinin çoğu yemek için ücret ödemez
Garip ama memurlardan istisnai olarak yemek ücreti ödemeden yemek yiyenler
varken kamu işçilerinin çoğunluğu yemek için ücret ödememektedir. Bunun sebebi
ise toplu sözleşmelere konulan hükümlerdir.
İşte toplu sözleşme metinlerine işçilerin yemek ücreti ödemeden yemek yiyebilecekleri
yönünde hüküm konulması halinde işçiler ücret ödemeden yemek yiyebilmektedirler.
Hatta yemek yemedikleri zaman da ücretini alabilmektedirler. Ne hikmetse memurların
toplu sözleşmelerine bu yönde hüküm konulmaz. Bu durumu öğrenen memurlar, keşke
biz de işçi olsaydık diye zaman zaman hayıflanmaktadırlar.
Makam sahiplerinin kurumlarında yedikleri yemekler nereden karşılanır?
2018-2020 Dönemi Bütçe Hazırlama Rehberinde Temsil, Ağırlama, Tören ve Fuar
Organizasyon Giderlerine ilişkin düzenlemeye ilişkin geniş düzenlemelere yer
verildiğini görüyoruz. Bu çerçevede, makam sahiplerinin kurumlarında yemiş oldukları
yemek bedelleri kendileri tarafından karşılanacaktır. Yani temsil ve ağırlamanın
gerektirmediği her türlü giderler ilgilerce karşılanacaktır.