Almanya’da 16 yıllık Angela Merkel dönemini sonlandıracak seçimler dün gerçekleşti. Resmi olmayan sonuçlara göre, Merkel’in partisi Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra yapılan genel seçimlerde en düşük oy oranını almış oldu.
Federal Seçim Kurulu, 20. Dönem Federal Meclisin oluşması için yapılan genel seçimlerin geçici resmi sonuçlarına göre Maliye Bakanı Olaf Scholz'u aday gösteren Sosyal Demokrat Parti (SPD) oyların yüzde 25,7'sini alarak birinci oldu.
Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) Genel Başkanı Armin Laschet'i başbakan adayı gösteren Hristiyan Birlik (CDU/CSU) partileri ise yüzde 24,1'lik oy oranıyla ikinci sırada yer aldı.
Yeşiller Partisi oy oranını 4 yıl önceki seçimlere göre 5,8 puan arttırarak 14,8 ile üçüncü olurken oy oranını 0,7 puan yükselten Hür Demokrat Parti (FDP) yüzde 11,5 ile dördüncü sırada yer aldı.
SCHOLZ: SEÇMEN ÜÇ PARTİYİ GÜÇLENDİRDİ
SPD’nin şansölye adayı Scholz, Yeşiller Partisi ve Hür Demokrat Parti (FDP) ile koalisyon kurabileceğini söyledi. Scholz yaptığı açıklamada, “Seçmen açıkça konuştu. Bir sonraki hükümeti kimin kurması gerektiğini söylediler.” ifadelerini kullandı.
Hükümet kurma yetkisinin kendisinde olduğu söyleyen Scholz, “Seçmenler üç partiyi güçlendirdi; Sosyal Demokratlar, Yeşiller ve Hür Demokrat Partisi. Bu yüzden vatandaşların verdiği yetki budur, gelecek hükümeti bu üç parti kurmalıdır” dedi.
Geçici resmi sonuçlara göre meclisteki milletvekili dağılımı şu şekilde oldu:
SPD 206, CDU/CSU 196, Yeşiller 118, FDP 92, AfD 83, Sol Parti 39.
Seçimlerin ardından oluşan tabloda, 3 seçenekli koalisyon ihtimali bulunuyor.
TRAFİK LAMBASI KOALİSYONU
Mecliste en fazla milletvekili sayısına sahip SPD'nin öncelikle "trafik lambası koalisyonunu" için Yeşiller ve FDP ile üç partili hükümet kurmak amacıyla görüşmeler yapması bekleniyor.
SPD ve Yeşillerin liderleri, seçim programındaki ortak noktalardan dolayı bu ortaklığa sıcak bakıyor.
Ancak FDP kurmayları, vergi, finans ve iklim politikalarında SPD ve Yeşiller ile aralarında büyük farklılıkların bulunduğuna dikkati çekiyor.
BÜYÜK KOALİSYON
2002'deki seçimlerden sonra ilk kez CDU/CSU'dan fazla oy alan SPD'nin liderliğinde kurulabilecek bir diğer koalisyon seçeneği ise "büyük koalisyon" olarak adlandırılan SPD-CDU/CSU koalisyonu.
8 yıldan beri koalisyon ortağı olarak hükümette bulunan bu iki partinin yeniden hükümet kurmasını iki partinin yöneticileri de istemiyor. Bu seçeneğin ancak diğer ihtimaller mümkün olmadığında gündeme gelmesi bekleniyor.
JAMAİKA KOALİSYONU
Diğer bir seçenek ise partilerin renklerinin (siyah-yeşil-sarı) Jamaika bayrağını çağrıştırmasından dolayı CDU/CSU, Yeşiller ve FDP'nin oluşturacağı "Jamaika koalisyonunun" kurulması.
Bu partilerin kuracağı üçlü koalisyon ihtimali ise çok uzak görünmüyor, zira FDP Lideri Christian Lindner, katıldığı televizyon programında Jamaika koalisyonunu tercih ettiğini belirtmişti.
2017'deki seçimlerin ardından CDU/CSU, Yeşiller ve FDP arasında koalisyon görüşmeleri yapılmış, ancak FDP lideri son anda "Yanlış yönetmektense, yönetmemek daha iyi" ifadesini kullanarak, söz konusu koalisyon görüşmelerinden çekilmişti.
4 yıl önce iktidara gelme şansını bu şekilde yitiren Lindner, bu fırsatı bir kez daha kaçırmak istemiyor.
Başbakanlığı SPD'ye kaptırmak istemeyen CDU/CSU yöneticileri de bu seçeneğe sıcak bakıyor.
Hristiyan Sosyal Birlik Partisi (CSU) Genel Başkanı Markus Söder ise Laschet yönetiminde "mantık ittifakı" kurmak istediklerini belirterek, "Jamaika koalisyon fikrine kesinlikle inanıyoruz." değerlendirmesinde bulundu.
HÜKÜMET KURULANA KADAR MERKEL GÖREVDE
Müzakerelerin ne zaman sonuçlanacağı bilinmezken hükümet kurulan kadar Merkel göreve devam edecek. İyi ve olumlu bir hükümetin kurulması için görevin kendisine verildiğini aktaran Scholz, koalisyon görüşmelerini yılbaşına kadar tamamlamak istediklerini belirterek, "Bu ancak birbirimizle yapıcı şekilde konuşmakla olur" dedi.
2017 seçimleri sonrasında koalisyon görüşmeleri neredeyse altı ay sürerken Almanya tarihinde en uzun süre hükümetsiz kalmıştı.
18 TÜRK ASILLI ADAY MİLLETVEKİLİ SEÇİLDİ
Öte yandan Almanya'da dün yapılan genel seçimde, 18 Türk asıllı aday, milletvekili olarak Federal Meclise (Bundestag) girmeye hak kazandı.
Geçici ilk resmi sonuçlara göre, Aydan Özoğuz, Hakan Demir, Metin Hakverdi, Macit Karaahmetoğlu, Derya Türk-Nachbaur, Mahmut Özdemir, Cansel Kızıltepe, Gülistan Yüksel ve Nezahat Baradari, Sosyal Demokrat Partiden (SPD) milletvekili seçildi.
Yeşiller Partisinden Cem Özdemir, Ekin Deligöz, Canan Bayram, Filiz Polat ve Melis Sekmen meclise girmeye hak kazanırken, Sol Partiden Ateş Gürpınar, Sevim Dağdelen ve Gökay Akbulut da seçilen diğer Türk kökenli milletvekilleri oldu. Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) partisinden Serap Güler milletvekili seçildi.
Böylece geçen seçimde 14 olan Türk kökenli milletvekili sayısı bu seçimde 18'e yükseldi.