Türkiye'nin Suriye politikası çeşitli fazlardan oluşuyor. Muhalefetin (pek etkili ve pek akıllıca bir polemik zannedip) habire tekrarlayıp durduğu "ailece görüşülen, Bodrum'da birlikte tatil yapılan" dönemi kastetmiyorum elbette.
Benim farklı fazlar dediğim, muhalif gösterilerin başlamasından bu yana geçen zaman içinde değişen politikalar...
İlk dönem, muhtemelen Esed'in gücünün aşırı küçümsenmesinden kaynaklanan bir değerlendirme hatasıyla, "bu işin birkaç ayda biteceği" varsayımı üzerine kurulu, aşırı agresif ve aşırı angaje bir dönemdi.
Türkiye'nin Suriyeli muhalifleri hazırlanan mülteci kamplarına adeta ısrarla davet ettiği; Türkiye'nin adeta muhalefet hareketinin "ana üssü" haline geldiği; Amerikan New York Times gazetesi de dahil Batı medyasında sık sık Antakya'daki Hür Suriye Ordusu kampları üzerinden Suriye'deki silahlı gruplara her türlü ağır silah gönderildiği haberlerinin çıktığı; Hür Suriye Ordusu savaşçılarının Türk sınırından sızıp çatışmalara katıldıklarının yazılıp çizildiği dönem bu dönemdi.
Bu kadar fütursuzca ve açıktan destek verilmesi hem Batı'da hem Türkiye'de belli bir tepki ve huzursuzluk yaratınca, hükümet daha itidalli ve dengeli bir politika izlemeye yöneldi. Esed'e karşı muhalefeti desteklemekten geri durmadı elbette ama ilk başlardaki aceleci ve agresif tutumun yerini, müttefiklerle birlikte hareket etmeyi önceleyen, provokasyonlara gelmeyen daha soğukkanlı bir çizgi aldı.
Yine de, bu dönemde izlenen politikanın ana fikri "askeri çözüm"dü; yani ABD başta olmak üzere Batı'nın Suriye'ye yapacağı askeri bir müdahaleyle Esed'in yıkılması, daha fazla kan dökülmemesinin tek yolu olarak sürekli savunuldu.
Ne var ki, ABD böyle bir müdahaleye hiçbir zaman istekli olmadı; hatta sık sık Türkiye'yi "fazla ileri gitmekle" eleştirdi. Bu isteksizlikte başka faktörler kadar Batı'nın muhalefetin niteliği konusunda giderek artan -ve bence de haklı olan- endişelerinin de önemli rol oynadığını ekleyelim.
Müzakereye şans vermek
Bugün gelinen noktada, Erdoğan-Obama görüşmesi sonrasında verilen mesajlardan da bir kere daha anlaşılıyor ki, ABD Suriye sorununda, Rusya ve Çin'i de çözüm sürecine katmaktan ve siyasi görüşmeler yoluyla çözüm opsiyonunu sonuna kadar zorlamaktan yana...
Bu bakımdan önümüzdeki dönemde Esed'e karşı verilecek mücadelenin ağırlığının siyaset ve diplomasi alanına kayacağı açıkça görüyor. Eğer Cenevre görüşmelerinden bir sonuç çıkmayacaksa, bunun da bu görüşme süreci içinde yaşanarak idrak edilmesi gerekecek.
Değişim başlatıldı
Bu durum, Türkiye'nin de Suriye konusunda yeni bir faza geçmesini ve politikasını şimdiye kadar savunduğu "askeri çözüm" noktasından siyasi ve diplomatik görüşmelere açık bir pozisyona doğru esnetmesini gerekli kılıyor.
Aksi halde, kimsenin hazır olmadığı bir askeri müdahale için çağrı yapıp durmaktan başka bir şey yapamayan etkisiz bir unsur haline gelmesi işten bile değil.
Kaldı ki, kanın bir an önce durmasını her şeyden çok önemsediğini söyleyen Türkiye'nin, kanı geçici olarak da olsa durdurma ihtimali olan bir "ateşkes ve müzakere" opsiyonunu reddetmesi tutarlı olmaz.
Cenevre görüşmeleri, masaya kimin oturacağından geçiş hükümetinin nasıl oluşacağına, muhalefetin niteliğine ve denetimine kadar birçok noktada çetin mücadelelerin verileceği bir alan olacak.
Türkiye'nin yapması gereken de bu alanı reddetmek değil etkilemeye çalışmak olmalı.
Ben Erdoğan'ın Obama görüşmesinin ardından verdiği mesajlardan, politika değişimi ihtiyacının hükümet tarafından da fark edildiğini ve hatta değişimin başlatıldığı izlenimi edindim.
Her iki tarafın da ısrarla vurguladığı "Esed'siz Suriye" sloganı bu değişiklikle çelişmiyor. Nihai hedef Esed'siz Suriye olsa bile, Cenevre'de başlayacak müzakerelerde hangi evrelerden geçilerek "Esed'siz Suriye" hedefine varılacağını şimdiden kestirmek mümkün gözükmüyor.
- BIST 107.401
- Altın 151,137
- Dolar 3,6765
- Euro 4,3226
- İstanbul 27 °C
- Diyarbakır 24 °C
- Ankara 20 °C
- İzmir 26 °C
- Berlin 17 °C
- Erdoğan: Kerkük’te senin tarihin var mı ya?
- Haşdi Şabi: Komutanımız Peşmerge tarafından öldürüldü
- Bülent Arınç'tan Deniz Baykal açıklaması
- Araplar Ala Talabani’yi şiirler ile karşıladı
- ABD’li heyetten vize için dört şart
- ABD: Türkiye ile ilişkilerimiz karışık
- McGurk: Çatışma olmaması için çalışıyoruz
- Mersin'deki bombalı saldırı hakkında yayın yasağı
- OHAL, beşinci kez uzatıldı
- Mesud Barzani: Gereken yapılacaktır
- Şırnak'ta madende göçük: 6 işçi yaşamını yitirdi
- SDG: Rakka'yı IŞİD'den geri aldık
- Batı basını: Kerkük'te İran kazandı
- Rus Başkonsolos: Erbil’den çekilmedik, çekilmeyeceğiz
- 'Kürtlerin Batılı müttefikleri Kerkük harekatına alkış tuttu'
'Askeri çözümcülük' taraftar bulamıyor
- Mam Celal son yolculuğuna uğurlandı
- Kürdistan referandumundan ilk kareler
- Zerevani Kuvvetleri’nden referanduma destek
- Havada ve karada Bağımsızlık referandumu etkinlikleri
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Arzu Yılmaz: 'ABD seyirci kaldı, Yekiti Kerkük’ü Bağdat’a sattı'Erbil Amerikan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı Dr. Arzu Yılmaz, Kerkük operasyonunu Evrensel'e değerlendirdi.
- Barzani: Barzan Dağları’nda son sandık da kapandıktan sonra...Federal Kürdistan Yönetimi Başkanı Mesud Barzani, referandumdan sonraki ilk söyleşisini, kendisine yakınlığıyla tanınan Fransız yazar ve düşünür Bernard Henry-Levy ile yaptı.
- Neçirvan Barzani Russia Today’e konuştu: Erteleme yok!Federal Kürdistan Başbakanı Neçirvan Barzani, şimdiye kadar 25 Eylül’de yapılacak referandumun ertelenmesine dair alınmış bir kararın olmadığını söyledi.
- Barzani: ‘Her bir Kürt Kerkük için savaşa hazır’Federal Kürdistan Başkanı Mesud Barzani, 25 Eylül’de düzenleyecekleri bağımsızlık referandumunu BBC Farsça Servisi’ne değerlendirdi.
ÖZEL MAKALE
- Sünni, Şii ve Kürt okulu"Irak ile ilgili her şey şunu bize söylüyor. Üçe ayırın, zira suni bir yapıyı bir arada tutmak sadece daha fazla ölüme davetiye çıkarır. Irak’ın birliği suçuna ortak olmayın."
- 1925 Kürt Ulusal Özgürlük Hareketi ve Saîdê Kurdî" Saîdê Kurdî ve 1925 Kürt Ulusal Özgürlük Mücadelesi/Şeyh Said ilişkisi noktasında resmi ideoloji eksenli kodlamalar ve bu kodlamamalardan sonra kurulan bağlantılar..."
- Kurdistan ve Arap Dünyası; Geleceğe dair (I)"Irak ve Suriye’nin bölünmesi yakınlaşırken dünya güçleri adalet adına olmasa dahi en azından istikrar adına komşu ülkelere bağımsız bir Kurdistan empoze etmek isteyecektir."
- Sıçrama Tahtası; Kürtler ve Ermeniler"Saîdê Kurdî’nin, Hamidiye Alaylarının yasallaştırılması talebi, Kürtler üzerinde uygulanmak istenen politikaları boşa çıkarmayı amaçlamaktadır."
KÜLTÜR SANAT
- Nobel Edebiyat Ödülü’nün sahibi belli olduİngiliz yazar Kazuo Ishiguro, “Günden Kalanlar” isimli romanıyla 2017 Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazandı.
- Demirtaş'ın 'Seher'ine 10 günde 5. baskıHDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş’ın tutuklu bulunduğu Edirne F Tipi Cezaevi’nde yazdığı “Seher” adlı öykü kitabı, 10 gün içerisinde 5 baskı yaparak 70 bin sattı.
- Demirtaş’ın kitabı 16 Eylül’de raflardaHDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş’ın cezaevinde kaleme aldığı öyküler kitaplaştırıldı. Dipnot Yayınları etiketiyle çıkacak kitabın ismi ‘Seher’ olurken, çıkış tarihi de açıklandı.
- ABD'li Şair John Ashbery yaşamını yitirdiABD'li Şair John Ashbery, 90 yaşında hayatını kaybetti. Ashbery, Pulitzer dahil pek çok ödüle layık görülmüştü.