Afganistan: Son gelişmeler
Afganistan, bu hafta yapılan NATO Zirvesi'nin en önemli konularından biriydi. Yapılan çeşitli görüşmeler, değerlendirmeler sonucunda ittifak Afganistan için yeni bir 'stratejik vizyon' belgesini benimsedi.
Dört sayfalık bu belge, NATO'nun Afganistan konusundaki yeni yaklaşımını ihtiva ediyor. Belge NATO-ISAF gücünün Afganistan'ın güvenliğine dönük ortak uzun vadeli taahhütlerinin devamı, Afgan liderliğinin desteklenmesi, askerî ve sivil yeniden imar çalışmalarının daha çok koordinasyonu ve Afgan millî ordusunun 2010 yılına kadar 80.000 kişiden meydana gelecek güçlü bir ordu haline getirilmesi konularında milletlerarası camiaya çağrıda bulunuyor.
NATO Genel Sekreteri Scheffer, belgeyi şu sözlerle açıklamış bulunuyor: "... Bu belge Afganistan konusundaki taahhüdümüzün yeni safhasının yolunu açacaktır. Askerî ağırlıklı bir çaba bundan böyle sivil çabalar ve Afgan katılımıyla eskisine göre daha dengeli bir çaba olmaya doğru yol alacaktır."
Bu belgenin kabulü ve benimsenmesi şüphesiz hem NATO, hem Afganistan ve hem de milletlerarası camia bakımından büyük önem taşıyor. Ancak buna ilaveten NATO Zirvesi'nde Afganistan konusunda başka gelişmelerin meydana geldiğini de unutmamak gerekiyor.
Bunların başında NATO-ISAF'ın ek askerî birliklerle desteklenmesi geliyor. Bu konuda Fransa bir taburluk bir gücü yakında Afganistan'a göndermeyi taahhüt etmiş bulunuyor. Bu tabur da herhalde 700-800 askerden oluşacak. Esasen Fransa'nın Afganistan'da çoğu Kabil ve civarında görev yapan 1.500 askerden meydana gelen bir gücü var. Gönderilecek yeni tabur, ülkenin doğusunda konuşlanacak ve buradaki Amerikan ve Kanada güçlerinin yükünü hafifletecek. Kanada, 1.000 kişilik ek takviye gücü gelmezse Afganistan'ın Kandahar eyaletinde bulunan 2.500 askerini geri çekeceğini açıklamıştı. Bu durumda Fransız taburunun gelmesiyle bu, artık söz konusu olmaktan çıkmış bulunuyor.
Fransa'ya ilaveten Gürcistan'ın 500, Polonya'nın 400 ve Çek Cumhuriyeti'nin 120 askerden meydana gelecek ek takviye güçler göndereceklerini zirvede taahhüt ettikleri de haberlerde yer alıyor. Ayrıca, Romanya, Yunanistan, Azerbaycan ve Yeni Zelanda'nın az sayılarda uzman eğitmen göndererek Afgan ordu ve polis güçlerinin eğitimine katkıda bulunacakları da söyleniyor.
Bir başka gelişme ise İngiltere Başbakanı Gordon Brown'ın girişimi sonucu kurulacak olan yeni bir fon. Bu fon asker göndermek istemeyen ama Afganistan'a para ve teçhizat yardımında bulunmak isteyen ülkelerle ilgili bir fon sayılır. Fonda birikecek malî kaynaklarla özellikle sıkıntısı çok çekilen helikopter temini konusunun çözülmesi umuluyor. Bu çerçevede İngiltere başlangıçta bu fona 5 milyon pound katkıda bulunacak. Ayrıca adları saklı 8 ülkenin daha bu fona dâhil olacakları bildirilirken, bunların arasında Avusturya, Lüksemburg ve Norveç'in olduğu söyleniyor.
Diğer önemli bir gelişme ise NATO ve Rusya arasında Afganistan'a Rusya toprakları üzerinden açılacak olan kara koridoru ile ilgili son anlaşma. Genel Sekreter Scheffer ile Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov arasında imzalanan bu anlaşmayla NATO gıda, yakıt, öldürücü olmayan donanım gibi malzemeleri Rusya üzerinden Afganistan'a gönderecek. Yalnız bunların Afganistan'a girişi için özellikle Özbekistan'ın da izni gerekiyor. NATO Zirvesi'ne katılan Özbek lider İslam Kerimov, bu izin konusunda olumlu bir tavır sergileyerek bu konuda problem yaşanmayacağını da açıklamış bulunuyor.
Afganistan konusundaki son gelişmeler böyle. Özellikle askerî gelişmelerin, yakında bahar saldırılarına geçeceğini, bu saldırılarda yeni taktiklere başvuracağını söyleyen Taliban karşısında ne derece ve hangi süre içinde etkili olacağı şüphesiz bilinmiyor. Bunu da zaman içinde anlayacağız herhalde.
Zaman gazetesi