Eski Avrupa yerleşimlerindeki çiftlik hayvanı kullanımı, muhtemelen öncelikle siyasal yapı ve piyasa talepleri tarafından belirleniyordu.
Zooarkeoloji bilimi, geçmiş insan toplulukları hakkında bilgi sağlama konusunda büyük bir potansiyele sahip. Çiftlik hayvanları seçiminin Avrupa tarihi boyunca değiştiği biliniyor. Ancak bu değişikliklerin eski yerleşim yerlerinin çevresel, ekonomik veya politik koşullarından ne kadar etkilendiği hakkında çok az şey biliniyor.
Bu çalışmada, Nieto-Espinet ve meslektaşları, İber Yarımadası’nın kuzeyi boyunca, Bronz Çağı ve Geç Antik Çağ’a kadar değişen tarihsel süreçteki 101 yerleşim yerinden verileri topladılar. Yaklaşık 1700 yıllık bu süreç boyunca Avrupa’nın kültürel ve tarımsal pratiklerinde önemli değişiklikler meydana gelmişti. Araştırmacılar her yerleşim yerinde, çiftlik hayvanı kalıntılarını, yerel çevre (bitki ve iklim verileri dahil) ve yerleşimin ekonomik ve politik koşulları hakkındaki verilerle karşılaştırdılar.
Bu veriler, siyasi ve ekonomik faktörlerin antik çiftlik hayvanlarının beden ölçülerini ve türlerin dağılımını belirleme konusunda ne kadar önemli olduklarını gösteriyor.
Politik sistemlerin daha parçalı olduğu ve gıda üretiminin yerel pazarlara daha fazla odaklandığı Geç Bronz Çağı ve Geç Antik Çağ gibi dönemlerde, çiftlik hayvanlarının tercih edilmesi yerel çevresel koşullara daha fazla bağlıydı. Ancak Geç Demir Çağı ve Roma İmparatorluğu zamanında, birleşik Akdeniz’in pazar ekonomisinin talepleri, çiftlik hayvanlarının kullanımını yerel faktörlerden daha fazla etkiledi.
Zooarkeoloji böylece tarih boyunca meydana gelen ekonomik ve siyasal değişimlerin anlaşılması için hayati bir bilgi kaynağı haline geliyor.
Araştırmacılar, “Arkeoloji, siyasi sistemlerin zaman içinde hayvancılık uygulamaları üzerindeki etkisini ortaya koyuyor.” diyor.
Public Library of Science. 17 Şubat 2021.
Makale: Nieto Espinet, A., Huet, T., Trentacoste, A., Guimarães, S., Orengo, H., & Valenzuela-Lamas, S. (2021). Resilience and livestock adaptations to demographic growth and technological change: A diachronic perspective from the Late Bronze Age to Late Antiquity in NE Iberia. PloS one, 16(2), e0246201.