İlk olarak İngiltere'de görülen ve daha sonra 11 ülkeye yayılan gizemli hepatit virüsünün oluşum nedeninin saptanamaması yeni bir küresel salgın endişesini tetikliyor.
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) nedeni belirsiz hepatit virüsünün şimdiye kadar en az 169 çocuğa bulaştığını ve bir kişinin yaşamını yitirdiğini açıkladı.
Hepatit virüsünün genellikle 1 ay ile 16 yaş aralığındaki çocuklarda görüldüğü, virüsün şiddetli etkileri nedeniyle karaciğeri iflas eden 17 çocuğa karaciğer nakli yapıldığı kaydedildi.
Virüsün genel belirtilerinin karın ağrısı, ishal ve kusma olduğu, çoğu vakada yüksek ateş görülmediği belirtildi. Vakaların hiçbirinde bilinen hepatit virüsleri olan hepatit A, B, C, D ve E'ye rastlanmaması dikkat çekti.
Covid-19 ve adenovirüs ile bağlantılı olma ihtimali var mı?
Vakaların görüldüğü ülkelerdeki bilim insanları gizemli hepatitin Covid-19 ve üst solunum yolunu etkileyen adenovirüs ile bağlantısı ihtimali üzerinde duruyor. Adenovirüsler, genellikle soğuk algınlığı, kusma ve ishal gibi bir dizi yaygın hastalığa neden olan bir tür virüs.
DSÖ'nün verilerine göre şimdiye kadarki vakaların 74'ünde adenovirüs, 20'sinde Covid-19, 19 vakada ise hem adenovirüs hem Covid-19'a rastlandı.
DSÖ, hepatit virüsünün Covid-19 ve adenovirüs bağlantısı ihtimalinin netlik kazanması için vakalardan alınan örnekleri laboratuvarda inceliyor. Şimdiye kadar vakalarda bu iki virüse dair doğrudan bir bağlantı tespit edilemedi.
"Çocuklarda adenovirüs kaynaklı hepatit görülmesi alışılmadık bir durum"
Uzmanlar açıklanamayan hastalığın olası sebeplerinden birinin adenovirüsle bağlantılı olabileceği tezi üzerinde duruyor. İngiltere'deki Sağlık Güvenliği Kurumu'ndan yetkililer Covid-19 da dahil diğer enfeskiyonlar ve çevresel faktörleri de değerlendirdiklerinin altını çiziyor.
Uzmanların bir kısmı ise Covid-19'a karşı uygulanan karantina süresince çocukların virüslerle temasının azalması sonucu bağışıklık sistemlerinin zayıfladığı ve bu nedenle normalde görülenden daha şiddetli belirtiler gösterdiği ihtimalini değerlendiriyor.
İngiltere'de yayınlanan inews gazetesine konuşan Birmingham Üniversitesi Karaciğer ve Gastrointestinal Araştırma Merkezi'nde viral bağışıklık üzerine çalışan Doç Dr Zania Stamataki hepatit olarak bilinen adenovirüs kaynaklı karaciğer iltihaplanlamasının bağışıklık yetersizliği bulunmayan gençlerde görülmesinin alışılmadık bir durum olduğuna dikkat çekti.
Stamataki "Çocuklarda aniden hepatit salgının ortaya çıkması olağan dışı ve endişe verici. Eğer sorumlusu adenovirüs ise bu bağışıklık sistemi gelişmemiş çocuklarda karaciğer rahatsızlığına neden olan yeni bir tür adenvirüs varyantı olabilir, ama bundan emin olmamız lazım" diye konuştu.
Dr Stamataki adenovirüsün çocuklardaki hepatitlerin sebebi olduğunun anlaşılması halinde adenoviral enfeksiyonları ağırlaştıracak diğer enfeksiyon ve çevresel faktörlere de bakılması gerektiğinin altını çizdi.
Hijyen kurallarına dikkat
Uzmanlar el yıkama başta olmak üzere genel hijyen ve temizlik kurallarına özellikle çocuklarda daha fazla dikkat edilmesi konusunda uyarırken, ebeveynlere hepatit ya da sarılık hastalığının belirtileri konusunda bilgi sahibi olunması ve endişelenmeleri halinde derhal sağlık kurumlarıyla temasa geçilmesi uyarısında bulunuyor.
DSÖ'ye göre ilk olarak 5 Nisan'da İskoçya'da 10 yaş altı 10 çocukta tespit edilen hepatit virüsü, 8 Nisan'da İngiltere genelinde yayılarak 64 çocuğa daha bulaştı.
Hepatit vakaları daha sonra bazı Avrupa ülkeleri başta olmak üzere İsrail ve ABD'ye de yayıldı. 21 Nisan itibarıyla DSÖ'ye İngiltere'den 114, İspanya'dan 13, İsrail'den 12, ABD'den dokuz, Danimarka'dan altı, İrlanda'dan iki, Hollanda ve İtalya'dan dörder, Norveç ile Fransa'dan ikişer ve Belçika'dan bir hepatit vakası rapor edildi.