Beko Basketbol Ligi
Ülke Türkiye
Kıta Avrupa
Konfederasyon FIBA Avrupa
Kuruluş 13 Aralık 1966
Takım Sayısı 16
Bir Alt Lig Türkiye Basketbol 2. Ligi
Diğer Kupalar Teknosa Türkiye Kupası
Cumhurbaşkanlığı Kupası
Uluslararası Kupalar Euroleague
ULEB Eurocup
EuroChallenge
EuroCup Challenge
Son Şampiyon Fenerbahçe Ülker (4. kez)
En Başarılı Takım Efes Pilsen S.K. (13 kez)
Eczacıbaşı S.K. (8 kez)
TV yayıncı Sky Türk,SporMax
Beko Basketbol Ligi (T.B.L.), 1966 yılında Türkiye Basketbol Federasyonu tarafından kurulan ve Türkiye'de en üst düzey profesyonel basketbol ligi. Genel olarak "Türkiye 1. Erkek Basketbol Ligi"'nin Türkiye Basketbol Federasyonu tarafından kabul edilen ismi. Bayanlar 1. Ligi için TBBL (Türkiye Bayanlar Basketbol Ligi) ismi kullanılmaktadır. Aynı zamanda ULEB' e göre Avrupa'nın en güçlü 5. ligidir.
1966 - 1967 sezonunda Türkiye Deplasmanlı Basketbol Ligi adı ile kurulan ligin ilk şampiyonluğunu Altınordu S.K. basketbol takımı kazandı. 2007 - 2008 sezonunda Türk Telekom S.K.'yı finalde yenerek bu ünvana üst üste ikinci kez ulaşan Fenerbahçe Ülker aldı.[9] Son şampiyonluğu ise 2009 - 2010 sezonunda Efes Pilsen S.K.'yi finalde yenen Fenerbahçe Ülker kazandı.
Türkiye Basketbol Federasyonu ile Arçelik A.Ş. arasında 4 Ekim 2006 tarihinde imzalanan anlaşmaya göre Türkiye Basketbol Ligi 'nin ismi 2007 - 2008 sezonundan itibaren 4 yıllığına Beko Basketbol Ligi olarak değiştirilmiştir.
Digiturk, 14 Ağustos 2008 tarihinde Türkiye Basketbol Federasyonu'nun açmış olduğu ve NTVSpor ile D-Smart'ında katıldığı tüm maçların yayın hakları ihalesini 13.5 Milyon Dolar'a kazanarak, Türkiye Basketbol Ligi'ndeki 2008-09 ve 2009-10 sezonlarının maçlarını yayınlama hakkına sahip oldu.
2008 - 2009 sezonunda; Euroleague'de Fenerbahçe Ülker ve Efes Pilsen S.K., ULEB Eurocup'ta Türk Telekom B.K., Galatasaray Cafe Crown, Beşiktaş Cola Turka, EuroChallenge'da Antalya Büyükşehir Belediye, Bandırma Banvit olmak üzere toplam yedi takım Avrupa kupalarında Türkiye'yi temsil edecektir.
2008 - 2009 sezonunda normal lig maçları 18 Ekim 2008 tarihinde başlayıp, 10 Mayıs 2009 tarihinde son bulacaktır. Play-off müsabakaları ise 15 Mayıs 2009 - 26 Haziran 2009 tarihleri arasında yapılacaktır.
Tarihi
Dünya'da basketbol
Ana madde: Basketbol Basketbol, ABD'nin Massachusetts eyaletinde, Springfield Genç Erkekler Hıristiyan Birliği (YMCA) Eğitim Okulu'nda beden eğitimi öğretmeni olan James Naismith tarafından 1891'de yaratılmıştır. Atlet ve beyzbolculara kış antremanı yaptırmak amacıyla geliştirilen bu oyunda amaç, tahtadan yapılmış sepetlere topun sokulmasıydı. İlk oynayış şeklinde, 7 kişilik iki takım arasında 20'şer dakikalık üç devre üzerinden oynanmıştır. Oyunun asıl hedefini sepetler oluşturduğundan, Dr. Naismitih tarafından bu oyuna "sepet topu" anlamına gelen basketbol' adı verilmiştir.
Basketbol, yaratılmasından kısa bir süre sonra YMCA'yı aşarak bütün okullara, üniversitelere ve hatta semtlerde bulunan Jimnastik salonlarına kadar yayılmıştır. Gençlerde bu spora karşı uyanan istek ve heyecanda kulüpleri basketbol şubeleri açıp takımlar kurmaya zorlamış ve böylece basketbol, Amerika'nın en popüler ulusal oyunu haline gelmiştir.
Basketbolun Avrupa'daki ilk denemesi, 1893 yılında Paris'in Trevise sokağındaki eski bir jimnastik salonunda yapılmıştır. Daha sonraları, özellikle I. Dünya Savaşı sırasında, basketbolun Avrupa'da yayılmasında Amerikalı askerlerin büyük etkisi olmuştur. Hızla gelişme gösteren basketbol böylece Avrupa'da en gözde sporlar arasında yerini almıştır.
Amerika, 1897 yılında erkeklerde, ardından 1900 yılında bayanlar arasında ilk milli basketbol şampiyonlarını düzenleyerek, bu sporu ülke çapında popüler hale getirmiştir. Amerikalılar milli spor olarak benimsedikleri basketbolu, 1904 St. Louis Olimpiyat Oyunları'nda kulüp takımları arasında maçlar düzenleyerek, Olimpiyat Oyunları'na katılan tüm ülkelere tanıtmışlardır. 1905 yılında dünyanın en büyük spor salonlarından New York Madison Square Garden, kapılarını basketbola açmıştır.
Basketbol spor branşını yönetmek amacıyla İsviçre'nin Cenevre kentinde FIBA (Uluslararası Basketbol Federasyonu) 1932 yılında kurulmuştur. FIBA, basketbolun daha hızlı yayılması ve daha çok kişinin oynadığı bir dal haline gelebilmesi için gerekli her türlü düzenlemeleri ve oyun kurallarını hayata geçirmek amacı ile kurulmuştur.
İlk Avrupa şampiyonası, FIBA Avrupa tarafından 1935 yılında İsviçre'nin kenti Cenevre'de düzenlenmiş ve Letonya şampiyon olmuştur. 1936 senesinde Almanya'nın Berlin kentinde yapılan Olimpiyat Oyunları'na resmi oyun olarak dahil edilmiştir. İlk Dünya Şampiyonası ise, 1950 yılında Arjantin Buenos Aires’te yapılmış ve Arjantin şampiyon olmuştur.
Türkiye'de basketbol
Türkiye'de basketbol ilk olarak Robert Koleji'nin spor salonunda Amerikalı bir öğretmenin yönetiminde öğrenciler arasında 1904 yılında oynandı. 1911 yılında Galatasaray Lisesi beden eğitimi öğretmeni olan ve o dönemde Galatasaray S.K. futbol takımının kaleciliğini yapan Ahmet Robenson tarafından, basketbol kuralları Türkçe’ye çevrilmiş ve 10'ar kişilik iki takım arasında Galatasaray Lisesi'nin spor salonunda oynanmıştır.
1913 yılında ilk basketbol şubesi Fenerbahçe Spor Kulübü tarafından açılmıştır. 1920 tarihine kadar Osmanlı Devleti'nin Dünya Savaşı'nda olmasından dolayı bir gelişme göstermedi. İlk resmi müsabaka 1921 yılında Selim Sırrı Tarcan'ın desteği ile Yüksek Öğretmen Okulu öğrencileri ile İstanbul’da yaşayan Amerikalılar arasında oynanmış, Amerikalılar maçı 24-18 kazanmıştır.
1923 yılında ilk resmi spor teşkilatı olan Türkiye İdman Cemiyetleri İttifakı kurulması ile basketbolun bütün Türkiye'ye yayılmaya başlamıştır. Türkiye'de ilk basketbol ligi ise 1927 yılında kurulmuştur. İstanbul'daki Musevilerden kurulu Maccabi şampiyonluğunu 1933 yılına kadar sürdürmüştür. 1933 yılında Türk Spor Kurumu'nun basketbolu ele alması ile Maccabi'nin üstünlüğü sona ermişti. İstanbul basketbol şampiyonalarında Galatasaray S.K. takımı arka arkaya dört yıl şampiyon oldu.
Türkiye Millî Basketbol Takımı 1934 yılında kurulmuş, ilk resmi maçını 24 Haziran 1936 yılında Beyoğlu Halevi salonunda Yunanistan ile yapmıştır. Maçı 49-12 gibi farklı bir skorla kazanmıştır. Türkiye daha sonra 1936 Berlin Olimpiyatları'na katıldı, ancak dereceye giremedi.
1940 ile 1946 yılları arasında Türkiye'de basketbol faaliyetleri duraklasa da 1946'dan itibaren Ankara, İstanbul, ve İzmir'in ilk derecelere giren takımlarının oynadığı Türkiye Şampiyonası'nın düzenlenmesi ile yeniden faaliyetler hızlanmıştır. 1949 yılında Kahire'de yapılan Avrupa Basketbol Şampiyonası, Türkiye'nin katıldığı ilk Avrupa Şampiyonası oldu. Türkiye bu şampiyonada Avrupa 4'cülüğü ünvanını elde etti. 1960 yılında ise Türkiye Millî Basketbol Takımı ilk kez Sofya'da yapılan 2. Balkan Şampiyonası'na katıldı.
Türkiye'de basketbol, 1936-1959 yılları arasında Spor Oyunları Federasyonu adı altında voleybol ve hentbol ile birlikte yürütülmüştür. 1 Mart 1959 yılında ise Türkiye Basketbol Federasyonu resmen kurulmuştur. 13 Aralık 1966 yılına kadar İstanbul, İzmir ve Ankara bölgelerinde yürütülen basketbol çalışmaları daha sonra bu bölgelerin takımları bir araya getirilerek Türkiye Deplasmanlı Basketbol Ligi'ne dönüştü. 1968 - 1969 sezonundan itibaren Türkiye Basketbol Federasyonu, Deplasmanlı İkinci Ligi kurdu. Ayrıca 70'li yıllarda bazı özel kuruluşların da basketbol takımları oluşturmaları ile Türk basketbolü canlanma dönemine girdi.1977 yılında Fransa'da yapılan "Avrupa Yıldızlar Basketbol Şampiyonası"nda Türkiye, Avrupa Şampiyonluğu'nu kazandı.