|Toplumsal Tarih [Tarih Vakfı Yayınları] |
221 (2012), 96 S., ISSN 1300-7025-9-1
Toplumsal Tarih dergisinin 221. sayısındaki "Eskiçağ Tarih Yazıcılığında Değişen Paradigma: Geç Antikçağ'ın Doğuşu" başlıklı dosyada Turhan Kaçar'ın yanı sıra Oğuz Tekin, Mustafa H. Sayar, Kutlu Akalın, Elif Keser- Kayaalp gibi önemli arkeologların makalelerine yer veriliyor. Turhan Kaçar, Geç Antikçağ dünyasının siyasi tarihinde, Doğu'nun yaratıcı ve yönlendirici siyasal enerjisinin MS 3. ve 8. yüzyıllar arasında Akdeniz dünyasının sınırlarının yeniden şekillenmesinde nasıl belirleyici bir rol oynadığına işaret ediyor. Yazar, ayrıca Geç Antikçağ'ı farklı bir çalışma alanı olarak tanıtan Peter Brown ile yaptığı söyleşide Brown'ın bu döneme ilişkin görüşlerini, beslendiği kaynakları, eğitimini, akademik tercihlerini ve akıl yürütme tarzını ortaya koyuyor. Oğuz Tekin, Geç Antikçağ'ın önemli imparatoru Büyük Constantinus'un döneminde Avrupa tarihini değiştiren gelişmeleri; imparatorun Hıristiyan olması ve başkentinin Roma'dan Byzantion'a taşınmasını o dönem kesilen sikkeler üzerinden anlatıyor. Mustafa H. Sayar, Geç Antikçağ'da bir dünya imparatorluğunun başkenti olan Constantinopolis'in farklı bir şehirleşme anlayışıyla kurulmasını değerlendiriyor. Elif Keser-Kayaalp, yapıları ve konumuyla bölgenin en dikkat çekici köylerinden biri olan Hah'a odaklanarak Geç Antik Dönem'in sonlarında İslam'ın gelişiyle Tur Abdin topografyasının nasıl değiştiğini inceliyor. Kutlu Akalın, Geç Antikçağ'ın Doğu Roma toplumuna dair Yunanca ve Latince'den başka dillerde yazılmış eserlerden de yararlanılabileceğine dikkat çekerek eserlerini Süryanice yazmış Efesli Yuhanna'nın tanıklığında başkent Constantinopolis'i tasvir ediyor.
Işık Tamdoğan, Üsküdar ve Adana eyaletinden 18. yüzyıla ait çok sayıda kadı sicili üzerinden şahısların kimliğinin tartışmalı olduğu davaları ve kadı mahkemelerindeki kimlik tespiti prosedürlerini inceliyor. Evren Dayar, Antalya'nın İbradı ilçesindeki "Arapastık Kestane"sinin bu adı almasına dair anlatılarda bahsedilen bir siyah kadın kölenin idamına ilişkin sözlü geleneğin izlerine rastladığı Osmanlı belgelerinden 1861'deki bir sorgu tutanağını sunuyor. Beno Kuryel, teknolojik rasyonalite ve teknolojik aklın, insan yaşamının bütün alanlarında karar verme süreçlerine nüfuz ettiğine dikkat çekerek teknolojik determinizm kavramını tartışmaya açıyor. İbrahim Öztürkçü, İbnülemin Mahmud Kemal İnal ve yakın dostu İbrahim Alâeddin Gövsa'nın mektuplarından yola çıkarak özel hayatlarına farklı bir pencereden bakmamıza imkân veriyor. Bülent Genç, Urartu uygarlığıyla özdeşleşen çeşitli kültürel varlıklar üzerinden günümüze kadar üretilen bilgiler çerçevesinde Kuzey Batı İran'daki Ducgagi, Gushchi, Kazımbaşı, Evoğlu gibi yerleşimleri bir kez daha irdeliyor.
Coşkun Çakır, 15 mart 2012 tarihinde aramızdan ayrılan Türk tarihçiliğinin önemli isimlerinden biri olan Halil Sahillioğlu'na ilişkin bir anma yazısı sunuyor. Kahraman Şakul'un Mehmet Genç'le Sahillioğlu'nun ölümünün ardından gerçekleştirdiği söyleşi de bu yazıya eşlik ediyor.
Toplumsal Tarih'in 221. sayısında Edhem Eldem "L'illustration'dan Seçmeler" ve Emel Seyhan "Osmanlı Basınında Yüzyıl Önce Bu Ay" isimli köşeleriyle dergide yer almaya devam ediyor. Ayrıca, Faruk Ceylan'ın "Osmanlı Toplumunda ve Cumhuriyet Türkiye'sinde Cinsellik" ile Berkay Küçükbaşlar'ın "Şevket Pamuk Türkiye'de İktisadi Büyüme ve Kurumlar 1820-2010" başlıklı yazıları ve yine Küçükbaşlar'ın Yenikapı'daki gelişmeler üzerine yaptığı görüşmelerin özetini sunduğu "Yenikapı'da Neolitik Dönemin Ayak İzleri" yazısı, güncel haberler ve "Tarih Vakfı'ndan Haberler" dergide okurla buluşuyor... [KanalKultur]
Toplumsal Tarih [Tarih Vakfı Yayınları] 221 (2012), 96 S., ISSN 1300-7025-9-1