Gaz Devleri Nelerdir?
Bir gaz devi, nispeten küçük kayalık bir çekirdek ile helyum ve hidrojen içeren gazlardan oluşan garip bir gezegendir. Neptün, Uranüs, Satürn ve Jüpiter güneş sistemimizin gaz devleridir. Bu dört gezegen, Jüpiter’den sonra da Güneşli gezegenimizin dış kısmında yer aldıkları için asteroit kuşağından ve Mars’tan geçen Jovian Gezegenleri olarak da adlandırılır. Dört Joviyen Gezegeninden Jüpiter ve Satürn Neptün ve Uranüs’ten daha büyüktür ve bu iki çiftin birbirinden farklı bileşimlere sahip olduğunu ortaya çıkarmıştır.
Genel inanış, bu gaz devlerinin ilk olarak yeryüzü gezegenleri Merkür, Venüs, Yeryüzü ve Mars’a benzer buzlu ve kayalık gezegenler olarak oluşturduklarıdır. Bununla birlikte, ilgili çekirdek ebatları, helyum ve hidrojenin yoğunlaşan güneşten gaz bulutundan çıkmasına izin vermiş ve sonuç olarak, gazın çoğunu oluşturmuş ve çıkarmıştır.
Uranüs ve Neptün, Jüpiter ve Satürn’e göre daha küçük olduklarından, onlar daha büyük yörüngeye sahiptirler. Böylece, onların Jüpiter ve Satürn kardeşleri kadar verimli bir şekilde helyum ve hidrojenin toplanması daha zordu. Bu, Uranüs ve Neptün’ün ikiz meslektaşlarından daha küçük olmasının nedenini açıklıyor. Ayrıca, yüzde bazında, atmosferleri, aslında daha küçük olduklarından, amonyak ve metan gibi daha fazla ağır elementler içerirler.
Yıllar geçtikçe, bilim adamları binlerce başka dışsal gezegeni keşfettiler. Bunların çoğu kendi Jüpiter’imize benzer. Ebeveyn yıldızlarına çok yakın olan devasa gaz devleridir. Bu, bilim insanlarının, mevcut konfigürasyonlarına yerleşmeden önce, gezegenlerin kendi yörüngelerinde ileri ve geri harekete geçebildiklerini varsaymalarına izin verdi. Bu kanıtlara rağmen, hareketlerinin büyüklüğü ile ilgili sorular hala ortaya çıkmaktadır.
Her gaz devi bir düzineden fazla moonsa sahiptir. Bu ayların çoğu, kendi ana gezegenleriyle aynı zamanda oluşmuştur. Bu gerçek, gezegenlerin ekvator yakınındaki gezegen ile aynı yönde dönmesi durumunda gerçekten doğrudur. Bunlara rağmen, her zaman istisnalar olacağına dikkat etmeliyiz.
Triton’a örnek verelim. Triton, Neptün’ün birçok ayından biridir ve gezegeni, Roton’un yakalandığı ve Neptün’den gelmediği anlamına gelen gezegen dönüşlerini ters yönde çevirir. Güneş sisteminin içine ekvatordan uzaklaşan pek çok başka ay vardır, bunların hepsi de şimdi ait oldukları gezegenin büyük yerçekimi çekimi tarafından yakalandıklarını gösterir.
Gaz gezegenlerinin her biri muazzam fırtınalara ve karmaşık atmosfere sahiptir. Örneğin, Jüpiter’deki Büyük Kırmızı Nokta yaklaşık dört yüz (400) yıldır biliniyor ve şu anda küçülüyor. Bu fenomenin nedenleri henüz keşfedilmemiştir. Birçok bilim adamı bu fenomenle ilgili teoriler sağlamıştır, ancak bunların hiçbiri uzun süreli küçülme etkisini açıklamamaktadır. NASA’daki bir astrofizik uzmanına göre, bu karmaşık ve büyük fırtınaların ardındaki doğayı daha iyi kavramak için uzun bir gaz dev atmosferi izleme programına ihtiyaç var.
Jüpiter
Jüpiter yaklaşık 143.000 kilometre genişliğinde ekvatorlu güneş sistemimizdeki en büyük gezegendir. Aslında, bu gezegenin büyüklüğü o kadar muazzamdır ki, güneş sistemindeki diğer tüm gezegenler buraya sığabilir. 1300 Dünya’nın bir Jüpiter içine sığabilmesi mümkün olacaktı.
Jüpiter, yıldız gibi bir kompozisyon taşıyan güneşten beşinci ( 5. ) gezegendir. Aslında, Jüpiter seksen (80) kat daha büyük olsaydı, bildiğimiz gibi bu gezegen bir yıldız olurdu. Jüpiter güneşten ortalama 5.2 AU uzaklığa sahiptir. Venüs’ün ardından gece ikinci en parlak gezegendir ve mitolojide Roma tanrı kralı adını almıştır.
Jüpiter’in atmosferi, hidrojen ve helyum gazıdır. Kalın kırmızı, beyaz, kahverengi ve sarı bulutlarda kaplıdır. Bu bulutlar Jüpiter’e şerit benzeri bir görünüm veriyor. Ayrıca, gezegenin en ünlü jeomorfolojik özelliklerinden biri Büyük Kırmızı Nokta’dır. Bununla birlikte, bu sadece bir nokta değildir. Bir kasırgaya benzeyen dev bir eğirme fırtınası. En genişte, yaklaşık 3,5 kat Dünya çapına ulaşır. Bu Büyük Kırmızı Nokta, Jüpiter’in rüzgarlı ortamının bir tezahürüdür. Buradaki rüzgarlar, dört yüz (400) milden fazla hıza kadar tepki verebilir.
Satürn
Yüzüklerinden dolayı Satürn, güneş sistemimizdeki en güzel gezegendir; aynı zamanda ikinci ( 2. ) en büyük gezegendir. Jüpiter, kaya ve buz maşasıyla yapılmış halkaları olan tek gezegen değil, fakat bu durumda, Gaz Devlerinin diğer halkalarının hiçbiri Satürn gibi muhteşem veya karmaşık değildir. Ve diğer diğer Gas Giants gibi, aynı zamanda helyum ve hidrojenden oluşan devasa bir gezegendir.
Gezegen, elli üç (53) teyit ve dokuz (9) geçici ay ile çevrilidir. Güneş sistemimizdeki en büyüleyici manzaralara da ev sahipliği yapmaktadır. Smoggy Titan’daki metan göllerinden, Enceladus jetleriyle Satürn gerçekten çok sayıda gizem barındırır ve zengin bir bilimsel keşif kaynağıdır.
Satürn, çıplak insan gözüyle gözlemlenebilen Dünya’nın en uzak ikinci gezegeni. Satürn’ün varlığı, antik çağlardan beri biliniyordu, Roma zenginlik ve tarım tanrısı adını almıştır. Bu gezegen, dünya ile batıdan doğuya doğru aynı yönde dönüyor ama daha hızlı yapıyor. Bir günü tamamlamak sadece 10 saat sürmektedir. Bununla birlikte, dönme hızı, ekvator yarıçapının gezegenin kutup yarıçapından yaklaşık% 10 daha geniş çıkmasına neden olmuştur.
Uranus
Uranüs yedinci (7 inci güneşten) gezegen. Aynı zamanda üçüncü (3 sahiptir rd güneş sistemindeki) büyük çapı. Bu kol ve nilüfer bitkisi, diğer gezegenlere göre dik olarak dönen on üç (13) soluk halka ve yirmi yedi (27) küçük ay ile çevrelenmiş bir buz devdir.
Bu gezegen ilk olarak 1781’de bir astronom olan William Herschel tarafından bir teleskopla keşfedildi. Uranüs’ün ekvator çapı 51.118 km’dir. Uranüs, Göklerin eski bir Yunan Tanrısı’nın adını almıştır. Gaia’nın oğlu ve Cronus’un babası. Uranüs 49.946 km kutup çapındadır. Uranüs, modern zamanlarda keşfedilen ilk gezegendir. Gezegen, 13 Mart 1781’de teleskopunu kullanarak gökyüzünü ararken, gezegeni fark edip Georgium Sidus ya da Gürcistan Gezegeni olarak adlandırılan İngiliz astronom Sir William Herschel tarafından keşfedildi . Voyager 2, 24 Ocak 1986’da Uranüs’ü ziyaret etti. Uranüs kütlesi yaklaşık on beş (15) toprak olan 8,68 × 10 ^ 25 kg’dır.
Uranüs bir buz devdir ve gerçek bir yüzeye sahip değildir. Aslında, esas olarak dönen sıvılardan oluşur. Bir uzay aracının gezegen üzerine inecek bir yeri olmayacaktı, üstelik, aşırı basınçları ve sıcaklıkları herhangi bir metal uzay aracını anında yok edeceği için, atmosferini uçuramayacaktı.
Neptün
Bu, gökten sadece gözlemler yerine matematiksel tahminler kullanarak yerleştirilen ilk gezegendir. Bu, başka bir gezegenin yeri ve kütlesinin gezegen Uranüs’ün yörünge değişimlerinin doğrudan etkisi olduğunu öne süren Urbain Joseph Le Verrier adlı Fransız bir matematikçi tarafından yapıldı.
Neptün’ün manyetik alanı, Neptün’ün dönme eksenine kıyasla yaklaşık kırk yedi (47) derece yukarı doğru ilerler. Uranüs’e benzer şekilde, gezegenin manyetosferi bu yanlış hizalama nedeniyle her rotasyonda sürekli olarak değişime uğrar. Neptün’ün manyetik alanı, Dünya’nın yirmi yedi (27) katı kadar güçlüdür.