Netanyahu, yerleşimler yüzünden bozuştuğu Obama'dan istediklerini kopardı. ABD Başkanı, İsrail'e nükleer dokunulmazlık, mutlak savunma desteği sunup İran'a karşı sertlik vaat ederken Ortadoğu barışı umuda kaldı.
Ortadoğu barış sürecini diriltme çabasını Yahudi yerleşimler konusundaki inadıyla tıkayıp Washington'la bozuşmuş İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, önceki gün Beyaz Saray'da ABD Başkanı Barak Obama ile buluşmasından tüm istediklerini kopararak ayrıldı. Obama, martta birlikte poz bile vermediği Netanyahu'yu bu kez sıcak karşılayıp 'soğukluğu' giderirken, Filistin ve İsrail tarafını eylüle dek yani Yahudi yerleşimleri için ilan edilmiş 10 aylık moratoryum bitmeden masada buluşturma konusunda ağırlığını koymaya çalıştı. Bununla Filistin tarafını yerleşimler tamamen dondurma şartını çöpe atıp doğrudan müzakerelere zorlayacağı anlaşılan Obama'nın teslim bayrağı çektiği yorumları yapılıyor.
Kasımdaki ara seçim öncesi Yahudi lobisini dindirme telaşındaki Obama, önceki gün Netanyahu'yu sıcak karşılayıp İsrail'in güvenliğinden nükleer programına bir dizi taahhütte bulundu. Kilit meseleyi oluşturan Filistinlilerle yürütülen dolaylı görüşmelerinin doğrudana çevrilmesi konusunda Netanyahu'nun istediği oldu. Obama, Yahudi yerleşimlerle ilgili 10 aylık moratoryumun uzatılması talebini gömüp 'moratoryum bitmeden doğrudan müzakere umudunu' aktardı. Filistin Başkanı Mahmud Abbas ise buna 'masaya oturmak için önce dolaylı görüşmelerde sınır ve güvenlik gibi meseleler üzerinde ilerleme gerektiği yanıtını verdi.
Beyaz Saray'daki 80 dakikalık görüşmede İsrail ile ABD arasındaki 'özel ilişki' ve 'güçlü ve kırılmaz bağlara' vurgu yapılırken, altı şöyle dolduruldu:
* Netanyahu, Mavi Marmara'ya baskının yarattığı baskıyı savuşturmak için Gazze'ye ablukaya 'beyaz' ve 'kara' listeler oluşturarak yaptığı makyajla Obama'yı tatmin etti.
* Obama, Hamas'ın yapıcı rol oynamak istiyorsa, şiddete son vermesi, geçmiş anlaşmaları ve İsrail'in varlığını tanıması şartlarını yineledi.
* Obamaİran'ın nükleer silaha erişimini engellemeye kendini adayan uluslararası koalisyonu güçlendirme sözü verdi.
* ABD'nin, İsrail'in güvenliğine sarsılmaz bağlılığı vurgulandı. Mutabakata göre iki ülke orduları arasındaki koordinasyon genişleyecek, İsrail'in nitelikli askeri üstünlüğü korunacak, İsrail'in 'Demir Kubbe' projesine mali destek verilecek, İsrail'in balistik füze savunması kuvvetlendirilecek.
* Obama İsrail'in güvenlik ihtiyaçlarını sadece kendisi belirleyebileceğini ve Yahudi devletinin meşruiyetine meydan okuyan girişimlere karşı koyacaklarını belirtti.
* ABD, Ortadoğu'nun nükleer silahlardan arındırılmış bölge ilan edilmesi çabasının İsrail'i hedef alan bir sürece dönüşmesini engelleyecek. Mayısta Nükleer Silahların Yayılmasını Önlenmesi Anlaşması'nı (NPT) gözden geçirme konferansında 2012'de Ortadoğu'nun nükleer silahlardan arındırılması konusunda bölgesel konferans çağrısı yapılmıştı. Obama bu konferansın ancak tüm devletlerin rızalarıyla katılmayı kabulü halinde mümkün olacağı garantisi sundu.
* Obama, Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun eylül konferansında NPT'yi imzalamadığı için İsrail'in hedef seçilmesi çabalarına set çekecek.
'Beyaz Saray beyaz bayrak çekti'
Washington Post gazetesi yazarı Dana Milbank, çıkan sonucu Obama'nın 'teslim bayrağı' çekmesi olarak yorumladı. Milbank "Netanyahu, Obama'dan cesaretini kıracak hiçbir söz duymadı" deyip ekledi: "Ziyaretin gerçek önemini ifade etmek için, Beyaz Saray'a ABD bayrağı yerine beyaz teslim bayrağı çekebilir." Obama yönetiminin dört ay önce 'siyasi açıdan tehlikeli bir karar' alarak İsrail'i, yeni yerleşim yerleri inşası dolayısıyla kınadığını belirten Milbank, bu durumun Yahudi lobisini ayaklandırdığını hatırlattı. Milbank, 'İsrailli meslektaşı tarafından küçük düşürülen Obama'nın Netanyahu'yu tekrar Beyaz Saray'a davet ettiğini belirtip görüşmeyi 'Yüz bakım yağı zirvesi' ve 'görünüşü kurtarma' diye niteledi.
İsrail basınından ise alkışlar yükseldi. Yediot Aharonot 'Sıcak bir omuz', Maariv 'Güven inşası', Jerusalem Post 'Önceki zirveye kıyasla ton çarpıcı' dedi.
kaynak: (Radikal)