Latince bir terim.. eskiden beri ilgimi çeker.. Bizim Türkçe okunuşu ile ortaya çıkan anlamıyla hiç bir alakası olmayan bir politik terim.. “Savaş sebebi” anlamında. Daha da detaya girecek olursak, “bir savaşı başlatacak olan veya iki devlet arasındaki bir savaşı “haklı” kıldığı düşünülen olay” olarak tanımlayabiliriz. “Casus belli” savaşı ilan eden devlet tarafından kendisine karşı gerçekleştirilmiş, saldırılar veya tehditlere temas eder. Öte yandan bunun bir de “Casus foederis” olarak tarif edilen başka bir şekli var, ki bu durumda da bir devlet, birlikte dayanışma paktı ilan etmiş olan iki devletten birinin, bir diğerine yapılacak olan saldırıya dayanarak savaş ilan etmesi anlamındaymış. Her iki tanımın da 17 veya 18. yüzyılda “jus ad bellum” isimli “savaş teeorisi” doktrini ile kullanıma girmiş.
“Casus belli” ilan edilebilmesi için, bir devlet neden savaş ilan ettiğini, detaylarıyla açıklar. ayrıca bu kararından vaz geçebilmesi için başkaca devletlerin neler yapabileceğini de açıklar. Ayrıca, savaşa sadece mecburen ve son seçenek olarak baş vurduğunu (ultima ratio) beyan eder.
Günümüzde, savaş sadece üç sebeple ilan edilebilmektedir (ve yasal sayılmaktadır) kendini savunma, bir sözleşme ile güvence altına alınmış bir müttefikin korunması amacıyla (bunu Amerika koydurmuş olmalı!) ve Birleşmiş Milletler’ce onaylanması durumunda (bunu da Amerika koydurmuş olmalı! işi garantiye almak için!).
Bir örnekle açıklayacak olursak, Yunanistan’ın Ege’de karasuları sınırını 12 mile çıkartılması kararını alması, Türkiye açısından “casus belli” sayılmaktadır..