İnsanın mayasında ahmaklık derecesinde bir gamsızlık var galiba.Bir şeyi, ancak onu kaybetmeye başladığında sevmeye başlıyor. Ve fakat, heyhat, o sevmeye başladığı neyse, çoktan menzilin dışına çıkmıştır.
Bu gibi yasak aşklardan sonra uyanan içten pişmanlıklar, sevilmiş olan kadına karşı da, her seferinde mutlaka, nefret doğurur. Ve başlangıçta aşk ne kadar ateşli yaşanmışsa sonrasındaki pişmanlığın doğurduğu nefret aynı oranda keskin olur.
Hayat seni öyle bir noktaya getirir ki kendini sevdiklerinle savaşırken ve nefret ettiklerinle sevişirken bulursun. Üzülürsün. Pişman olursun. Sonra biraz zaman geçer ve tersinin bu dünyada işlemediğini anlarsın.
(55)
Bence insanları pişmanlık duymaya zorlamanın yanlış bir yanı var. Sosyopatların yalancı olarak tanınmasında şaşılacak bir şey var mı? Başka seçenekleri yok ki; gerçek duygularını (ya da duygusuzluklarını) sergilemek ya da gerçek düşüncelerini dile getirmek onların hapsi boylamasına ya da antisosyal olarak damgalanmasına veya benzer olumsuz durumlara yol açabilir; bunun da tek nedeni çoğunlukla aynı görüşleri paylaşmamalarıdır.
Aşıklar, arzuları tükendiği zaman, daha önce yapmış oldukları iyiliklerden ötürü pişmanlık duyarlar. Aşık olmayanlara gelince, onların pişmanlık duyacakları herhangi bir zaman yoktur. Çünkü iyiliği bir zorunluluk altında değil de bile isteye, gönüllerinin dilediği biçimde, güçleri yettiği kadar yaparlar.
Yaptığım herhangi bir şeyden dolayı hiçbir zaman gerçek pişmanlık duyamamış olduğumu ona samimi olarak, hatta dostça açıklamaya çalışmak isterdim. Ben her zaman olacak şeyin, bugünün veya yarının etkisi altında olan bir insandım.
Ey, Kafkasların şanlı imamı!
Seni hürmetle selamlıyorum.
Benim yardımlarımla yükselen nankörlerin sözlerine kandım. Din düşmanı Ruslar'la ve onların iş birlikçileri Han Ahmet alçağı ile birlik oldum. Bu ihanetimin cezasını bir bacağımla dedim.
Pişman oldum. Senden af diliyorum. Beni affedersen bundan böyle kılıcım, hayatım boyunca senin emrinde olacak!