Yıllar önce 40, 27 Aralık 1977, Leningrad'daki Baltık fabrikasında, bir nükleer enerji santrali (NPI) ile ilk yerli yüzey savaş gemisi başlatıldı - 1144 "Orlan" projesinin ağır nükleer füze kruvazörü "Kirov". Operasyonda, tam üç yıl üç gün girdi.
Kitlede "nükleer filo" kavramı genellikle denizaltılarla ilişkilidir. Bu anlaşılabilir bir şey - sonuçta deniz nükleer enerji endüstrisi en yaygın olarak denizaltılarda kullanılıyor. Ancak, yüzey savaş gemilerinin yaratıcısı onu görmezden gelmedi. Amerika Birleşik Devletleri ve SSCB arasındaki deniz silah yarışı, uzun zaman aralığına rağmen, filolarda nükleer güç birimleri bulunan büyük yüzey savaş gemilerinin ortaya çıkmasına neden oldu.
İlk olarak hikayeler İki adet nükleer reaktör C2W olan Amerikan Long Beach füze kruvazörü oldu ve bu hulk'a 80 bin beygir gücünün mekanik gücünü verdi. 1961 yılında hizmete girdi ve neredeyse aynı anda ABD Donanması, dünyanın ilk nükleer uçak gemisi olan Enterprise ile dolduruldu. Yaklaşık 90 bin tonluk bir deplasman ile, toplam 2 türbin gücünde ve binlerce beygir gücünde sekiz A280W tipi reaktöre sahipti.
Ertesi yıl, Pentagon nükleer enerjili bir buz kırıcı daha aldı. Bainbridge füzesi fırkateyninin Long Beach'in neredeyse yarısı kadar bir deplasmanı vardı, ancak yine de binlerce atlı 2 turbo dişli üniteli iki D60G tipi reaktörle donatılmış büyük bir savaş ünitesiydi. Bu yüzden ABD Donanması'nın komutanlığı, "Atılgan" daki ilk tamamen atomik taşıyıcıya dayalı grev bağlantısını, bir kruvazör ve fırkateyn eşliğinde yaptı.
Gelecekte ABD, on tane daha ağır Nimitz tipi nükleer taşıyıcı kurdu, sonuncusu George W. Bush kabul edildi filo 2008'de (“Uçak gemilerinin savaşı”). Mekanizmaların “işletme” gücüne sahip olan bu gemilerde, daha yüksek termal güce bağlı reaktörlerin sayısı iki tip A4W'ye düşürülür. Ve eski Girişim, inanılmaz (uzun Rus savaş gemileriyle birlikte) uzun ömür gösterdi. Resmi olarak sadece 2017 yılında filodan atıldı.
ABD uçak gemisi filosunun yapımı için program devam ediyor. Donanma bu yıl uçak gemisi Gerald Ford'u aldı. Sırada, biri John F. Kennedy'nin yapım aşamasında olduğu üç dev daha var.
1967 - 1980’te, Birleşik Devletler Bainbridge soy ağacını devam ettiren “Trakstan”, “California” ve “Virginia” tipi yedi nükleer fırkateyn aldı. Daha sonra, "Long Beach" rütbesine eşit olarak füze kruvazörlerinde yeniden sınıflandırıldılar. Bu nedenle, Birleşik Devletler'in tamamında, uçaksavar silahları (TALOS, Terrier, Tartar, Standart), denizaltı karşıtı (ASROC) ve saldırı (Garpun, Tomahawk) füzelerinin bulunduğu farklı konfigürasyonlarda, dokuz nükleer motorlu kruvazör bulunuyordu. Bazı füzeler dahil olmak üzere bazı füzelerinin nükleer teçhizatı vardı.
Bununla birlikte, hizmetlerinin süresi, aslında bu kruvazörlerin inşa edildiği koruma amaçlı nükleer uçak gemileri için geçerli değildir. Hepsi, 90'in Donanması'nın ortasında hizmetten çekildi. Prensip olarak, bu boyuttaki ve yer değiştiren okyanus eskort grubunun gemileri için (10 bin ton sırasının çoğu) NPI'ler tek bir avantaj sağladı - sık yakıt ikmaline gerek yok. Ancak hıza gelince, bu tür tesislerin yüksek özgül ağırlığı nedeniyle (büyük ölçüde biyolojik korumanın varlığından dolayı), gaz türbini elektrik mühendisliği ile aynı sınıftaki gemilerinkinden bile daha düşüktü. Ve şimdi Amerikalılar uçak gemilerine, bu tür oluşumlardaki filo tankeri tankerleri de dahil olmak üzere, gaz türbini kruvazörü ve yok edicileriyle eşlik ediyorlar.
Bununla birlikte, ağır operasyonel stratejik ile ilgili olarak (kendime izin veriyorum, çeşitli savaş misyonları spektrumu göz önüne alındığında, böyle bir tanımı çözüyorlar), büyük boyutlarına bakıldığında, Amerikalılar nükleer santrallere alternatif görmüyorlar. Burada, "maliyet / etkililik" parametresi, ABD Deniz Kuvvetleri açısından, yüzey filosunda bir atomun dev gemiler için faydalı olduğunu ve ortalama köylüler için yararlı olmadığını savunan tezin geçerliliğini ispatlayarak, uçak gemileri lehine net bir şekilde hareket etmektedir. Öngörülebilir gelecekte, Nimitz ve Ford tipindeki uçak gemileri, dünyayı güverte aralığı dahilindeki herhangi bir alana hızla yansıtan bir araç olan ABD Donanmasının yüzey savaş gücünün temeli olarak kalacak. havacılık.
Bilindiği gibi, "Charles de Gaulle" (https://vpk-news.ru/articles/40) adlı kuyruğu olan 33938 bin tonluk bir yer değiştirmeyle atomik uçak gemisi de 2001 yılında Fransızlar tarafından üretildi, ancak Amerikan canavarlarından uzaktı. İngilizler, bütçe kısıtlamaları nedeniyle nükleer santralleri en yeni Kraliçe Elizabeth'lerine (“Kraliçe” ye karşı olan) kullanmaya cesaret edemediler.
Karkaslarımızı kurtar
Amerika Birleşik Devletleri'nde nükleer güçle çalışan yüzey gemilerinin inşası kuvvet ve ana ilerledi ve Sovyetler Birliği buna cevabını verdi ve Aralık'ta Lenin lineer buzkıranını (“Polar explorer’ın rüyası”) sivil filoya geçti. İnşa sırasındaki tanıtım ülkemiz için eşi benzeri görülmedi - nükleer enerjili buz kırıcıya baktıktan sonra Leningrad okulları Amiral Fabrikası'na götürüldü. Hiç şüphe yok - sonuçta, dünyadaki kruvazör Aurora ile aynı tanınabilir yerli gemi yapım markası oldu. Aslında, “Lenin” kronolojik olarak nükleer santrallere sahip bir yüzey gemisinin teknolojisi tarihinde bir ilkti. Huzurlu ama Bununla birlikte, reklamı olmayan "ancak" bir taneyle - savaş durumunda, Lenin'i bir mobilizasyon varyantında, özellikle de 1959-mm'lik dört uçaksavar otomatik uçaksavar uçakları SM-45'i yerleştirmek mümkündü.
Daha sonra Baltiysky tesisinde inşa edilen “Arctic” tipinde altı tane daha gelişmiş atom tipi buz kırıcı vardı (1052 projesi, ana olanı 1975 yılında görevlendirildi). NATO istihbaratı, deniz buzulları sırasında bu buzdolaplarını tamamen silahlı olduklarını söyledi. Örneğin, buz kırıcı "Rusya" evrensel topçu (76-mm AU AK-176) ve uçaksavar silahlarıyla (30-mm AK-630) kıllarla yürüyordu. Testlerden sonra, savunma araçları elbette kaldırıldı, ancak yerli atomik buz patlatma filosunun (geliştirilmesi devam ediyor), gerekirse uygun argümanlar tarafından desteklenen deniz bayrağını yükseltmeye hazır olduğuna şüphe yok.
SSCB’deki 50 - 60-x’in başında, balina avı tabanlarının nükleer enerji santralleri ile donatılması sorununun ele alınması ilginçti; Fakat burada, Sovyet bilim adamları, denizcilerin ilgisine rağmen, nükleer testler nedeniyle atmosferde bulunan radyoaktif izotopların şaşkına döndüler. оружияBalina güverteleri üzerinde balina leşleri vurabilir. Balina avcılığı rakipleri de dahil olmak üzere, Sovyetler Birliği'nin atakları, böyle bir gemi için nükleer enerji endüstrisini suçlamakta başarısız olacaktı. Bu ciddi politik ve ekonomik maliyetlerle doluydu. Atomik balina avcıları fikrinden vazgeçtim.
Mordasov'da "Kara mayını"
Sovyet gemi yapımında KB sadece sivil nükleer gemilerle değil projeler üzerinde çalıştı. Uçak gemilerinin inşası için yapılan teklifler Kruşçev ile ve nükleer motorlu kruvazörlerle füze gemileriyle zaten ciddi şekilde çalıştıklarını anlamadılar.
1956'te Sovyet liderliği, 63 projesi için KRL-R nükleer füze kruvazörünün kurulmasını da içeren yeni bir askeri gemi inşa programı kabul etti. Yerinden etme ve savaş gücü bakımından Amerikan “Long Beach” i geçen gemi, aynı anda onunla - 1961'ta fırlatılacaktı. 60-x'in tam ortasında yedi kruvazör inşa edilmesi planlandı. Ancak proje onay aşamasında, KRL-R'nin okyanusun uzak bölgelerindeki büyük düşman uçaklarının grevlerine karşı sürdürülebilirliği ile ilgili şüpheler doğdu, bunun sonucunda proje 1959'te kapatıldı. Gerçekten de, bir uçak gemisini koruyan Amerikan Long Beach, savaşçıları tarafından Sovyet uzun menzilli kıyıya fırlatılan füze gemisi bombardıman uçakları Tu-16K ve Tu-95К'ın grevinden karşılandıysa, KRL-R böyle bir korumaya sahip değildi (ancak bunu engellemedi. “Grozny” tipi 58 projesinin dört adet buhar türbini roket kruvazörü inşa etmek).
Bununla birlikte, fikir ölmedi ve Kruşçev'in büyük yüzey gemilerine karşı olumsuz bir tutum sergileyen siyasi sahneden çıkarılmasından sonra, SSCB'de nükleer santrallere dayalı projeler çalışmaya başladı. Ancak, devriye gemisi ile başladı, sonra büyük bir denizaltı karşıtı oldu. Yavaş yavaş, “proje kaslarını” inşa ederek ağır bir nükleer füze kruvazörü olarak yeniden sınıflandırıldı. Projeye "kara mayını" adı verildi. Daha sonra "Orlan" adını ve 1144 numarasını aldı. Ona göre, Leningrad'daki Baltık Tersanesi'ne beş gemi atıldı - Kirov, Frunze, Kalinin, Yuri Andropov ve Dzerzhinsky. Ancak beşinci bina, binayı bitirip sökülmemeye karar verdi ve "Yuri Andropov", SSCB'nin yıkılmasının ardından 1996'te, şimdiye kadar bilinen "Büyük Peter" adıyla hizmete girdi. Her bir kruvazöre iki adet 300-megawatt KH-3 reaktörü monte edilmiştir.
1980 - 1988'te hizmete giren ilk üç kruvazör, daha sonra eski SSCB'nin donanmasının azalmasına paralel olarak desovetizasyon sürecinde Amiral Ushakov, Amiral Lazarev ve Amiral Nakhimov olarak yeniden adlandırıldı. Günümüzde sadece Peter Büyük savaşta gerçekten var.
Orlan tipindeki ağır nükleer motorlu roket kruvazörünün SSCB Deniz Kuvvetleri'ndeki görüntüsü, Batı'da anlaşılabilir bir endişeye neden oldu. Nükleer savaş başlıkları, en güçlü uçaksavar füzesi ve denizaltı karşıtı silahlar (aynı zamanda nükleer teçhizatta), gemideki üç helikopter ve bugüne kadar NATO’nun dayanılmaz deniz üssünde üretilen bu yüzen kalelerin hayatta kalma kabiliyetini içeren iki düzine uzun menzilli KRG "Granit" bir izlenim. Yeni Rus gemilerinin yüksek etki ve savunma potansiyeli, büyüklükleri (uzunluğu - bir kilometrenin dörtte biri) ve yer değiştirmelerinin (28 bin ton) göz önüne alındığında, düşman, Orlan projesinin 2. Dünya Savaşı savaşlarının niteliksel olarak yeni bir reenkarnasyonu olduğunu düşünerek onları savaş kruvazörü olarak sınıflandırdı. Long Beach ve sınıf arkadaşları Orlans'a kıyasla solgun görünüyordu.
Ancak, Rus filosundaki en büyük nükleer motorlu savaş gemileri, kısa vadeli kruvazörlerimizdi. 1988'in sonunda, dünyanın diğer filolarından herhangi birinde görülmemiş olan, 33 "Titan" projesinin CER-1941 "Ural" adlı büyük atomik keşif gemisi tamamlandı. Çok işlevli keşif ve uzay nesnelerinin neredeyse bir yıl boyunca özerk bir şekilde izlenmesi için tasarlanan “Ural” in yerini değiştirmek, 35 bin tona ulaştı. Aslına bakarsan, gemi filo tarafından değil, titanyuma oldukça iyi gelen bir filo tarafından değil, SSCB Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Genel İstihbarat Müdürlüğü tarafından sipariş edildi. Bazı tarihçilere göre deniz komutanlığı, bu tür ikinci geminin (GRU tarafından ısrar ettiği iddia edilen) ipotek edilmemesini sağladı, çünkü bir dizi 1144 ağır nükleer füze kruvazörü ve nükleer motorlu buz kırıcıların tamamlanmasını önleyecekti.
Ural'ın SSCB'nin çöküşüyle ilgili olarak kaderi yenilmezdi - gerçekten Anavatan'a hizmet etmedi, yakında Pasifik Filosuna varışta immobilize edildi ve sessizce öldü, 2002 yılında yazılmıştı.
Başka bir Sovyet nükleer enerjili savaş gemisinin gövdesi - Nikolaev'de inşa edilen 11437 projesinin ağır uçak gemisi Ulyanovsk, hükümetin 1992'teki kararıyla hurdaya indirildi. İnşa edilmiş olsaydı, Sovyetler Birliği (eğer daha yüksek parti isimlendirme çabalarıyla tahrip edilmemiş olsaydı), taktik ve teknik unsurlarında ABD uçak gemisi uçaklarına çok yakın olan ağır bir atom taşıyıcısının sahibi olacaktı (ve bu tür bir gemi planlanmıştı). Yak-2 - Amerikan Uçak Deposu E-44 “Hokai” analogları için bile sağlanmış. Ama kader değil.