

24.09.11, 00:31


#3


Cevap: Şimşek-yıldırım nasıl düşer?
Şimşek çakmasıyla gökgürlemesi arasındaki süreyi ölçmeye çalışın. Bu, çakmayı görmenizle gürlemeyi işitmeniz arasındaki zamandır. Her bir 5 saniye saydığınızda şimşek 1 mil (her 1 saniyede yaklaşık 300 metre) uzaklıktadır. Bu nedenle, 25 saniyede 5 mil (yaklaşık 800 m) uzaklıkta, 20 saniyede 4 mil (yaklaşık 640 m) uzaklıktadır. 15 saniye saydığınızda ise 3 mil (yaklaşık 480 m) uzaklıktadır, derhal koruyucu tedbirler alın.
Şimşek, kaynak buluttan birkaç kilometre ötede de çakabilir. Oraj yani şimşekli yıldırımlı fırtına tam olarak üstünüzde olmasa da tedbirler alınmalıdır.
Eğer dışarıda yakalanırsanız:
- Ağaçlar, bayrak direkleri, telefon ve posta direkleri gibi uzun objelerden güvenli bir uzaklıkta durun.
- Vadiler ve hendekler gibi alçak alanlarda barınak bulmaya çalışın. Alandaki en yüksek obje olmayın.
- SUDAN UZAK DURUN. Bir fırtına sözkonusuysa botla gezmeye veya yüzmeye gitmeyin ve eğer dışarıda su üzerindeyken yakalanırsanız mümkün olduğu kadar çabuk karaya çıkın.
- Traktörler, kazma-kürek, metal çitler, motorsikletler, çim biçme makinaları ve bisikletler gibi ELEKTRİK İLETEN OBJELERDEN UZAK DURUN. Bir şemsiye tutmak veya balık avlama oltası taşımak özellikle tehlikeli aktivitelerdir.
- Metal tokalı ayakkabılarınızı çıkarın ve üzerinizdeki tüm metal objelerden kurtulun.
- Çamaşır iplerinden, metal borulardan, raylardan ve bunlara benzer hayli uzak mesafelerden yıldırımı size taşıyabilecek metalik devrelerden UZAK DURUN.
- YILDIRIM ESNASINDA TAMAMEN METAL KAPLI ARABANIZ İÇERİSİNDE GÜVENDESİNİZ, fakat bir fırtına esnasında üzerinize devrilebilecek ağaçların veya diğer uzun objelerin yakınına veya altına park etmeyin. Arabanıza dokunabilecek devrilmiş güç kaynaklarından sakının. Arabada bulunan akım iletebilecek herhangi bir metale dokunmayın. Arabanın camlarının sıkı sıkı kapalı olmasına dikkat edin. Arabanızın içerisinde güvendesiniz, fakat dışarıya ayak bastığınızda bir şok yaşayabilirsiniz.
- ORMANDA, kesif gelişmiş küçük ağaçlar altında alçak bir alanda barınak bulmaya çalışın.
- Eğer bir hendek veya alçak alanda barınak arıyorsanız, sağanak yağışların sebep oldukları SEYLAP İÇİN UYANIK OLUN.
- Bir tepe üstünde, herhangi bir açık alanda veya plajda durmayın.
- HERHANGİ BİR BARINAKTAN UZAK DÜZ BİR TARLADA YAKALANIRSANIZ ve saçlarınızın dik durduğunu hissediyorsanız yıldırım size çarpmak üzere olabilir. Derhal ayaklarınız birleşik yere diz çökün, ellerinizi dizlerinizin üstüne koyun ve öne doğru eğilin. Yüzü koyun yatmayın.
- BİR GRUPLA DIŞARIDAYSANIZ, insanları birbirinden oldukça uzak tutacak şekilde dağılın.
- KESİNLİKLE GEREKLİ OLMADIKÇA DIŞARIYA ÇIKMAYIN.
- KAPILARDAN, PENCERELERDEN, ŞÖMİNELERDEN ve radyatörlerden, sobalar, lavabolar ve metal borular gibi elektrik iletebilecek herseyden UZAK DURUN. Sizinle dışarısı arasına mümkün olduğu kadar çok duvar koyun.
- ELEKTRİKLİ ALET VEYA TELEFONLARI TUTMAYIN. Sadece pille çalışan aletleri kullanın.
- FIRTINA VURMADAN ÖNCE, radyo ve televizyon setleri, bilgisayarlar da dahil olmak üzere elektrikli aletlerin bağlantılarını kesin. Fırtına sırasında onlara dokunmayın.
İLKYARDIMYıldırım kurbanları daima ölüm halinde değillerdir. Eğer bir kişi yıldırım tarafından çarpılırsa, o kişi hiçbir elektrik yükü taşımaz ve bu nedenle ona dokunabilirsiniz. O kişi yıldırım tarafından çarpılma neticesinde yanmış ve şiddetli bir elektrik şoku almış olacaktır ve de usulüne uygun yapılacak bir ilkyardımla düzelebilecek bir kalp durması sözkonusu olabilecektir.
Görünüşte yıldırım çarpması neticesinde ölmüş gibi görünen çoğu insan eğer çabuk hareket edilirse düzgün bir tıbbi yardımla yeniden hayata döndürülebilir. Bir grup insan yıldırımdan etkilendiğinde, ölü gibi görünenlere ilk tedavi yapılmalıdır. Kendinde olmayan, fakat nefes alıp verenler muhtemelen kendilerine geleceklerdir.
İlkyardım, beyinde geri dönülemez bir zarar oluşmasını önlemek için 4 ila 6 dakika içerisinde bu nefes alamayan kişilere verilmelidir. Suni teneffüs, erişkinlerde her 5 saniyede bir ve bebek ve küçük çocuklarda her üç saniyede bir uygulanmalıdır.
Eğer kurban nefes almıyorsa ve nabız yoksa, kalbe ve akciğere canlandırma gereklidir. Bu suni teneffüs ile harici kalp masajının bir kombinasyonudur. Bu tıbbi müdahale, iyi yetiştirilmiş kişiler tarafından uygulanmalıdır.
Sadece sersemlemiş ve yaralanmamış gibi görünen kurbanlar da ilgiye ihtiyaç duyabilirler. Özellikle kıvrımların ve mücevheratların yakınlarındaki el ve ayak parmaklarını yanıklar için kontrol edin. Şok için ilkyardım verin. Kurbanın yürümesine izin vermeyin. Birini yardıma gönderin. Yardım ulaşana kadar da kurbanla birlikte kalın.
BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ
KANDİLLİ RASATHANESİ VE DEPREM ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ
__________________
ForumGerçek Türkiye'nin Forumu

