Doula, doğum öncesi, doğum anı ve sonrasında doğuran kadınlara ve ailelerine fiziksel, duygusal ve bilgilendirici destek verecek şekilde tıbbi olmayan eğitim almış profesyonel kişidir. Modern doğum kültüründe, tüm doğum süreci ve doğum anı boyunca anne ile babaya kesintisiz destek sağlayan tek kişi doula olabilir. Doula, doğumdan önce anne ve baba ile buluşup onların doğum ve ebeveynlik hakkındaki beklentilerini, korkularını ve arzularını keşfetmek için yoğun bir biçimde onlarla çalışır. Doula, ağrıyla başa çıkacak bir zihin yapısı geliştirmeleri ve işler beklendiği ya da planlandığı gibi gitmediğinde durumla baş edebilecek donanımı edinebilmeleri için aileye destek olur.
Doulalar, masaj teknikleri kullanabilir, pozisyon önerileri için doğum fizyoloji bilgilerinden faydalanabilir, cesaret verebilir, nefes ve meditasyon teknikleriyle yardımcı olabilir ve ailenin genel hastane prosedürlerini anlamasına yardım edebilirler. Doulalar, doğum desteğinde baş rolü alabilir veya basit bir şekilde ihtiyaç doğana kadar kenarda sessizce bekleyip doğum alanını koruyabilirler. Doulalar, ailenin isteğine göre anneye destek veren babayı teşvik edip yardımcı olabilirler ve eğer istenirse babanın kişisel yolculuğunda da yardımcı olabilir. Doulalar, bebek doğduktan sonra, emzirme başlayana veya anne ile bebek rahatça uyuyabilene kadar aile ile birlikte kalırlar. Doğumu takip eden haftalar ve aylar süresince görüşmeye gitmek üzere hazırdırlar.
Eğer doula bir ilaç olsaydı, kullanmamak ahlaksız olurdu -Dr. John Kennell, DONA International
Doğum yolculuğu büyük bir gizemdir. Biz asla yolculukta oluşacak iniş, çıkış ve köşe dönüşleri önceden tahmin edemeyiz. Annenin yolunu seçmek veya değiştirmek doulanın rolü değildir. Doulanın görevi, annenin yürüdüğü yolu onurlandırmak; hamilelik, doğum ve ebeveynlik yolculuğunu farkındalıklı bir şekilde yapabilmesi için bu yolu anne ve babayla birlikte bir danışman ve destekçi olarak yürümektir.
Hemşireler ve ebeler tıbbi bir eğitim aldıkları için doğumun teknik yönleri üzerinde uzmanlık sahibidirler. Doulalar tıbbi eğitim almadıkları için bebeğin kalp atışlarını kontrol etmez, muayene yapmaz ve ilaç vermezler. Doulalar sadece, hemşirelerin ve ebelerin aynı anda ilgilenmek zorunda oldukları kişi sayısı yüzünden zaman ayırıp veremedikleri fiziksel, duygusal ve bilgilendirici destek için orada bulunurlar.
Doulalar genel hastane prosedürlerinin ve müdahalelerinin kullanımını, bunların doğuran kadınlar ve bebekleri üzerindeki etkilerini anlamak üzere eğitilirler. Ancak bu bilgileri sadece kadına ve ailesine tavsiye edilen müdahalelere objektif bir bakış açısı sağlamak için kullanırlar.
2013 yılında yapılan Cochrane Review’e göre, doğumda kesintisiz desteğin daha az sezaryen, daha az ağrı kesici talebi ve daha sağlıklı yeni doğanlara sebep olduğu kanıtlandı.
Kuzey Amerika’nın Doulaları (DONA International), dünyanın önde gelen doula organizasyonu, “koç” kelimesinin akla getirdiği imgenin doulanın gerçek rolünü temsil etmediğine karar verdi. Buna ek olarak Türkiye’de ebeler ve hemşireler de kendilerine doğum koçu diyebilirler; ben tıbbi ve tıbbi olmayan meslekler arasında kesin bir ayrım yapmak istedim.
Doulalar sabırlı, esnek ve kendini biliyor olmalıdır. Bir doula aynı fikirde olsun ya da olmasın, doğum yapan kadına ve ailesine istedikleri şekilde destek vermeye hazırlıklı olmalıdır. Doula olmak ödüllendirici olduğu kadar talepkardır da. Bir doğuma katılacağı zaman doulanın cep telefonu gece veya gündüz her zaman yanında ve ulaşılabilir olmalıdır. Doğumlar üç saat gibi kısa bir sürede olabileceği gibi tüm gün de sürebilir. Bazı dolulalar, sürekli nöbette olma duygusunu hafifletmek için çiftler halinde çalışabilirler. Küçük çocukları olan doulalar, günün her saati güvenebilecekleri bir çocuk bakıcısına ulaşabilir durumda olmalıdırlar. Bazı doğumlar içinde olan herkes için fiziksel ve ruhsal açıdan oldukça zorlu olabilir. Doula bu zorlu doğumlarla ilgilenebilmek için destek iletişim hattına sahip olmalıdır.
Yine de günün sonunda, bütün bu zorlu anlarda anneyi destekleyen doula bir kadının hayatının en kutsal anlarını onunla paylaşmış olmanın muhteşem hediyesinin tadını çıkaracak.
Amerika ve Avrupa ülkelerinde oldukça yaygın olan doulalara Türkiye’de çok ihtiyaç var. Türkiye gibi doğumların oldukça medikalize olduğu bir ülkede doulalar olumlu doğum deneyimleri yaşanmasında büyük bir rol oynayabilirler. Nitekim Türkiye’de doulalara olan talep hızla artıyor. Tecrübeli bir doula katıldığı her doğumdan yaklaşık 1000TL kazanabilir.
Her bebeğin doğuşu ile beraber yeni bir anne, yeni bir baba ve yeni bir aile doğar. Yeni doğan anneler ve babalar yoğun lohusa sürecinde çeşitli kişilerden çeşitli sesler duyabilirler. Neler yapmalı, neler yapmamalı ve nasıl yapmalı ile ilgili iyi niyetli ama değişken öneriler onları yorabilir, kafalarını karıştırılabililir ve sonunda özgüvenlerini yıpratıcı olabilir. Kendi iç sesini dinlemek için etraftakilerden fazla destek bulamayabilir. Lohusa doulası, annenin ve babanın kendi annelik ve babalık istekleri, amaçları ve değerlerini netleştirip gerçekleştirmelerine yardımcı olur. Yorgun bir annenin biraz uymasına destekler, özel bir lohusa masajı yapar. Tarafsız bir bakış açısı ile bebek bakımı ve emzirmeye iyi bir başlangıç için anne ile bazı ipuçları paylaşabilir. Eğer bebeğin sağlığı ve emzirme ile ilgili herşey yolunda değilse, büyük bir sorun oluşmadan önce ailenin uzman birinden destek almasına yardımcı olur. Anne ve ailenin yoğun doğum ve/veya lohusa süreçlerini sindirmelerine yardımcı olur. Travma yaşayan anne ile aile üyelerini erkenden profesyonel destek almaya yönlendirebilir. Lohusa doulası özellikle doğumdan sonraki ilk altı hafta aileleri destekler. Genellikle haftada bir kaç saat annenin yanında kalır ama istenirse daha yoğun bir destek hizmeti verebilir.
Doğuma hazırlık rehberi anne ve babanın, ebeveynliğe doğru yolculuklarındaki haritayı çıkarmalarını destekler. Kendi kendilerinin doğum ve ebeveynlik ile ilgili inançlarını, isteklerini ve beklentilerini inceleyip güncellemelerine yardımcı olur. İstediklerine ulaşabilmeleri için gereken bilgiyi ve desteği aramalarına teşvik eder. Doğuma hazırlık rehberi aynı zamanda doğum ve ebeveynlik sürecinin, tıpkı hayat gibi, her zaman hayal edildiği gibi geçmeyebileceğini hatırlatarak, beklenmedik ve istenmeyen olaylar ile baş edebilme yeteneğini uyandırır.
Tüm tartıştığımız konular gerçekten tatmin edici bir doğum deneyimimin olmasına yardımcı oldu. Tüm kargaşaya rağmen, her şey akmaya deva etti ve ben de onunla beraber aktım. Çok teşekkürler! -Jade York, Anne, İstanbul
Doğuma hazırlık rehberi, bu aşağıdaki prensiplere göre ebeveynler ile çalışır:
-Doğum sadece tıbbi bir olay değil, aynı zamanda derin bir değişim ayinidir. (Tıbbi bakım doğumun parçası olsa da) -Doğum hazırlığının özü gebelikle ilgi bilgi toplamak değil kendini keşfetmektir.
-Öğretmen (rehber) ebeveynlerin keşif sürecinde onlara “ebelik” edendir, bilgeliğin aktığı bir uzman değil.
-Ders içeriğini ebeveynlerin bireysel ihtiyaçları ve farklılıkları belirler. Doğum hazırlığının amacı annenin doğum esnasında bilinçli olmasını sağlamaktır, belirli bir doğum amacına ulaşmak değil.
-Hamilelikten ve doğumdan elde edilen sonuçlar çok çeşitli faktörlerden etkilenebilir, planlama ile kontrol edilemez. -Ebeveynlerin başa çıkma mekanizmalarını harekete geçirmek için doğum sırasında beklenmedik, hoş olmayan olayların olabileceği anlaşılmalıdır.
-Ebeveynler içinde bulundukları durum için doğru olacak mümkün olan bütün doğum imkanlarından destek almayı hak eder (meditasyon, sezaryen, evde doğum, emzirme ya da biberon ile besleme olsun).
-Ağrı, doğumun kaçınılamaz durumlarından biridir. Ama ıstırap çekmeyi hafifletmek için çok şey yapılabilir.
-Ağrı ile başa çıkma uygulamaları en iyi günlük hayata entegre edildiğinde içseleşir, doğum anına kadar erteleyerek değil.
-Babalar doğum anında en iyi seven eşler olarak yardımcı olur, bir koç olarak değil; onların da desteğe ihtiyacı vardır.
-Doğum hazırlığı aynı zamanda ebeveyn hazırlığıdır.
İçsel Doğum Doula ve Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi kapsamlıdır. DONA, Heart and Hands Ebelik Enstitüsü ve Birthing From Within’ den aldığım eğitimlerden, bebekler ve hamileler ile 10 yıldan fazla kişisel deneyimlerimden kazandığım uygulamaları ve teknikleri harmanladım.
Bu eğitim, doğumu “kahramanın yolculuğu” olarak tanımaya, annelere ve ailelerine kendi yolculuklarında yol göstermeye bir başlangıçtır. Bu yüzden, eğitim yoğun kişisel çalışma içeriyor. Kendi inançlarımıza meydan okuyacağız; kökleşmiş inanışlarımızın başkalarıyla olan etkileşimimizi nasıl etkilediğine bakacağız; geçmişe ait yaralarımızı gözden geçirip iyileştireceğiz; keşfetmek, büyümek ve affetmek için kutsal bir birlik yaratacağız. Bu kişisel çalışmalar anneler, aileler ve diğer doğum profesyonelleriyle olan çalışmalarımızın temelini oluşturacak.
Daha öğretici bir yaklaşımla, mide ekşimesi/yanması, sırt ağrıları ve kasıkta acı gibi yaygın hamilelik rahatsızlıklarını ve kadınların kendilerini nasıl rahatlatabileceklerini öğreneceğiz. Normal doğumu, başlangıcından doğum sonrası ilk haftaya kadar işleyip doulanın her aşamadaki rollerini konuşup pratik yapacağız. Katılımcılar, kendilerine annelik etmeye öğrenerek kendilerine olduğu kadar kadınlara da bakma becerilerini geliştirecekler. Doğum travması, birinci emzirme desteği ve doğumda babanın rolü de ayrıca işlenecek.
Bu kurs oldukça uygulamalı olacak ve size yeteneklerinizi doğumda kullanmadan önce bolca alıştırma yapma imkanı verecektir. Ayrıca program boyunca ve sonrasında arkadaşlarınız ve eğitmeniniz tarafından büyük bir destek göreceksiniz.
Bu eğitimde hamilelik, doğum, lohusalık ve doulalıkla ilgili sayısız teorik ve pratik bilginin yanı sıra kendimle ilgili de birçok şey öğrendim. Sadece yeni bir meslek değil, yeni bir hayat görüşü kazandım. İyi ki yaptım, iyi ki ilk adımı attım. -Ayşe Savari, 4. Sınıf, İstanbul
İçsel Doğum Doula ve Doğuma Hazrılık Rehberlik Eğitimi Dört Modüle Ayırılıyor.
Her modül 4 gün sürüyor ve devam etmek için her modülün ödevlerinin tamamlanması gerekiyor.
Modül 1: Doğuma Bütünsel bir Yaklaşım
Modül 2: İçsel Doğum Doulalık Eğitimi
Modül 3: İçsel Doğum Lohusa Doulalık Eğitimi
Modül 4: İçsel Doğum Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi
Dünya’da ilk olarak, İçsel Doğum Doula ve Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi’nden mezun olan doula ve rehberler, Birthing From Within Sertifikası’na başvurmaya hak kazanıyorlar.
Modül 1: Doğuma Bütünsel bir Yaklaşım
Modern çağda doğum yapmak için üç farklı bilgi gerektiğini anlamak gerek: kültürel ve tıbbi bilgi, doğumun fizyolojisi ile ilgili içgüdüsel bilgi ve kişisel farkındalık. Doğum ile ilgili inançlarımızın nasıl oluştuğunu ve şimdi verdiğimiz kararları ve tavsiyeleri nasıl etkilediğini ve bu farkındalık ile ebeveynlerle nasıl iletişime geçeceğimizi tartışacağız.
Ağrıyla başetme zihin yapısı neden ve nasıl oluşturulur; doğum yolculuğuna ne adımlar ile hazırlanılır; ebeveynlerin bilimsel, içgüdüsel ve kişisel bilgilerini keşfetmeye nasıl teşvik edebileceğinizi öğreneceksiniz.
Modül içerisinde hem Julia’nın ebeveynler ile çalışmasını göreceksiniz, hem de küçük gruplarda tüm gerekli yetenekleri pratik yapmaya fırsatınız olacaktır. Dolayısıyla eğitimden çıkınca sadece teori ile değil, gerçekten yeni öğrendiğiniz yetenekleri kullanabilecek seviyede olacaksınız.
Bu ilk modül doğuma yeni bir bakış açısı kazanmak isteyen herkese açıktır. Katılım belgesi verilecek ama ancak sertifika programına devam edenlere doula ve rehber sertifikaları verilecektir.
Bu modül tüm programa başlangıç noktası ve ilerideki modülere devam etmek için şarttır. Doula ve / veya Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi’ne devam etmek istiyorsanız, Modül 1 bitişinde ödev paketini bitirmek ve iki tane onaylı ses kaydı göndermeniz gerekmektedir.
Modül 2: İçsel Doğum Doulalık Eğitimi
Bu dört günlük modül süresince anneler ile ilk görüşmeden doğum sonrasının ilk emzirmesine kadar onlarla çalışmak için gereken teknik ve yetenekleri edineceksiniz. Modül 1’de öğrenilen konularda derinleşeceğiz. Ağrıyla başetme yöntemleri, hamilelik anatomisi ve fizyolojisi, etik kurallar ve mahremiyete saygı duymak, sağlık personeli ile olumlu iletişim kurmak, masaj teknikleri ve profesyonel tavırlar gibi konular öğrenilip tartışılacak. Öğrenilen tekniklerin pratiğini yapmak için bolca vakit verilecek. Bu modülün bitişinde doğuran annelere ve ailelerine destek vermek için kendinizi hazır hissedeceksiniz.
Modül 2’ye katılmak için, Modül 1’i almak ve gerekli ödevleri yapmak şarttır.
Doula Sertifikasını almabilmek için, 6 tane doğuma katılıp gerekli evrakları vermek, iki tane onaylı ses kaydı ve ödev paketini bitirmek gereklidir.
Modül 3: İçsel Doğum Lohusa Doulalık Eğitimi
Lohusa modülü içinde normal lohusalık fizyolojisini, onu destekleyen doğal yöntemleri, anneye özel kapanış masajının nasıl yapılacağını, yeni doğan annenin ihtiyaçlarını ve sık görülen sorunlarda nasıl destekleyebileceğinizi öğreneceksiniz. İlk emzirme ve ilk haftalar içinde sıkça görülen emzirme sorunlarına yardımcı olmayı, daha ciddi sorunları anlayıp uzman desteği bulmasına teşvik etmeyi de keşfedeceksiniz. Aynı zamanda doğum hikayesini sindirmesine ve daha bütün bir doğum algısı oluşturulmasına yardımcı olacaksınız. Yeni yeteneklerinizi denemek için bolca pratik fırsatı verilecektir.
Modül 3’e katılmak için, Modül 1’i almak ve gerekli ödevleri yapmak şarttır.
Lohusa Doulalık Sertifikası’nı almak için, üç anne ile yedişer lohusa ziyaretine (toplam 21 ziyaret) katılıp gerekli evrakları vermek, iki tane onaylı ses kaydı ve ödev paketini bitirmek gereklidir.
Modül 4: Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi
Anne ve babaları, doğum ve ebeveynlik yolculuğuna hazırlama içeriğidir. Daha da ileri ağrıyla başetme yöntemlerini, çözüm odaklı soruları sormayı, doğum sanatının nasıl kullanılacağını, doğum ve lohusalık sürecinde karşılaşılabilecek beklenmedik olaylarla başaçıkma zihin yapısını oluşturmayı öğreneceksiniz. Şefkatli ve gerçekçi bir şekilde doğum seçeneklerini, epidural kullanımını, sezaryen doğumunu ve lohusalık sürecini anlatma yeteneklerini kazanacaksınız. Hem Julia’nın verdiği bir dersi seyretme fırsatınız hem de kendi kısa dersinizi verme imkanınız olacak.
Modül 4’e katılmak için, Modül 1, 2 ve 3’ü almak ve gerekli ödevleri yapmak şarttır.
İçsel Doğum Doğuma Hazırlık Rehberlik Sertifikası’nı kazanmak için 3 tane 12 saatlik ebeveyn sınıfı açmak, gerekli evrakları doldurmak ve 4 tane onaylı ses kaydı vermek gereklidir.
Doula ve Lohusa Doulalık Eğitimi buluşmaları 64’der saattir. Ödevleri ve gerkli görüşmeleri bitirerek tüm eğitimi tamamlamak yaklaşık 9-12 ay sürer. Doğuma Hazırlık Rehberlik Eğitimi 130 saattir. Ödevleri ve gerkli görüşmeleri bitirerek tüm eğitimi tamamlamak en azından 16 ay sürmektedir.
İçsel Doğum Doula Eğitimi’ne katılmakta bir çok fayda vardır:
-Dünyanın en kapsamlı doula ve doğuma hazırlık rehberlik eğitimlerinden birine dahil olursunuz.
-Buluşma aralarında canlı bir forum ve online eğitim yapısına dahil olursunuz.
-Eğitimci Julia Steils Paçacıoğlu ile bir kez (doula ve lohusa doulası sertifikası için) veya iki kez (doğuma hazırlık rehberlik sertifikası için ) özel görüşme fırsatından faydalanabilirsiniz.
-Kapsamlı kurs kitapçığı alırsınız.
-Doğum profesyonellerinin heyecan verici dünyasına girme imkanı bulursunuz.
-İş kurma ve profesyonellerle buluşma konularında rehberlik alırsınız.
-Program bittikten sonra sürekli desteklenmeye ve kendinizi geliştirmeye devam edebilirsiniz
-Buluşma aralarında ve sertifikayı aldıktan sonra düzenli olarak grup telekonferanslara katılabilirsiniz.
-Yeni bir beceriyi öğrenirken ve denerken bilgili bir topluluk tarafından desteklenirsiniz.
-Akranlarınız tarafından hazırlanmış örnek vaka çalışmalarını yeniden inceleyebilirsiniz.
-Sadece mesleki bir eğitim değil, aynı zamanda hayata dair bir eğitim de almış olursunuz.
-Aile gibi bir topluluğun bir parçası olursunuz.
Kimler kaydolabilir?
Bu kurs hamilelik sırasında, doğum ve ötesinde annelere destek olmak ile ilgilenen tüm kadınlara açıktır. Tıbbi geçmiş gerekmemektedir. Yine de doula olmak yüksek seviyede sabır, empati ve sevgi gerektirdiğinden başvuranlar, bu mücadeleye hazır olduklarını göstermek için kabul öncesi formu doldurmalıdırlar.