Ön söz yazarken dikkat edilmesi gereken birtakım kuralları vardır ve bu kurallar kısaca şöyledir;
- Ön söz; bitirilen çalışma hakkında teknik bilgiler dışında tezi hazırlayan kişinin görüşlerinin yer aldığı kısımdır.
- Ayrıca ön söz kısmında ödev hakkında ön izlenim verebilmek adına, tezin konusu ve yapılış amacı hakkında da kesinlikle bilgi verilmelidir.
- Ön söz, uzun bir çalışmayı tamamlayan kişinin tez veya ödev vb. teknik ve bilimsel içeriğinden bağımsız olarak görüşlerini yazdığı bölümdür.
- Bu bölümde tezin ya da kitabının konusu tanıtabilir, bu çalışmanın yapılma nedeni ve geçirdiği safhalar anlatılabilir.
- Ayrıca bu bölümde, çalışması sırasında bilgi, kaynak vb. yardımı alınan kişi ve kuruluşlara teşekkür edilebilir.
- Çalışmasını tamamlayan kişi kendisine destek olan, yardım eden; öğretmenlerine, ailesine ve arkadaşlarına da teşekkür edebilir.
- Ön söz, genellikle kitabın fikrinin nasıl ortaya çıktığını, eserin amacını, kitabın yazılması ve yayınlanması sırasında yaşananları anlatır.
- Çoğu zaman kitabın yazılması ve yayınlanması sürecinde yazara yardımcı olan ve fikir sağlayanlara bir teşekkürle son bulur.
- Kitabın asıl metniyle ilgili bilgiler, ön söz yerine " Giriş " kısmında veya ayrı bir maddeler dizisi halinde ele alınır.
- Benzer bir şekilde, ön deyiş; bir roman ya da tiyatro eserinin başında, eser ile aynı ağızdan yazılmış kısımlardır.
- Ön söz yazarken nasıl yazıldığına, yazının diline, seçilen cümlelere ve üslup tarzına çok özen göstermek gerekir.
Sizlerle bir ön söz örneği paylaşmak istiyorum;
Önsöz:
Çalışmada, genel ağdaki Türkoloji ile ilgili ağ sayfalarının taranması ve bu ağ sayfalarından Türkçe, Türkçenin Grameri, Türk Lehçeleri, Türkçenin Dönemleri, Türkçenin Sorunları gibi, alana yönelik verileri bulunan ağ sayfalarını ve yine alana yönelik bilgisayar yazılımlarının bulunduğu ağ sayfalarını tanıtmak, duyurmak amaçlanmıştır.
Bilgisayar ve internet bugün bilgiye en çabuk, en kolay ve en ucuz yoldan ulaşmanın vazgeçilmez araçlarıdır. Bir sayfalık bir metni bir dilden bir dile, yahut bir alfabeden başka bir alfabeye çevirmek birkaç dakikada tamamlanabiliyor ve çevrilen bu metin birkaç dakika içinde dünyanın öteki ucundaki alıcıya ulaştırılabiliyor.
İşte böyle bir sanal ortamda, evrensel dil kisvesine bürünen İngilizcenin yeri tartışılamaz. Ancak son birkaç yüzyıl içinde teşekkül eden ve türetmeye uygun olmayan bir dil olan İngilizcenin karşısında köklü ve matematiksel bir dil olan Türkçe bu sahada ne gibi bir gelişme gösteriyor, ne gibi sorunlarla karşılaşıyor ve ne gibi çözümlere ihtiyacı var…
İşte bu hususta çalışmamızın temel aldığı nokta da kendini belli ediyor. Türkçe genel ağ ortamında ne gibi bir ilerleme kaydediyor ve bu ilerlemeye kimlerin katkısı oluyor?
Çalışmama İngilizcenin genel ağdaki durumunu belirterek başlamak Türkçenin genel ağda nerede olduğunu görmemize yardımcı olacaktır. Bu nedenle çalışmaya İngilizcenin durumunu belirterek başlamak daha uygun olacaktır. Daha sonra ise genel ağda bulunan Türkoloji ile ilgili sayfaların ne içerikte oldukları, Türkçeye ne gibi bir yarar sağladıkları ve bu ağ sayfalarını kimlerin yaptıklarını belirten araştırmamız olacaktır.
Bu ağ sayfaları, sayfaların muhtevasına ve niteliğine göre tasnif edilerek verilmiştir. Çalışmada, Türkçe içerikli, Türk Lehçeleri ile ilgili ve yabancı ülkelerdeki Türkçe ile ilgili ağ sayfaları bulunmaktadır.