İçindekiler
- Kimler bakmakla yükümlü kapsamındadır?
- Bakmakla yükümlü belgesi nasıl alınır
- Bakmakla yükümlü olma başvurusu yapma
- Bakmak ile yükümlü olduğu kişiler sorgulama e devlet
- SGK’ya giderek bakmak ile yükümlü olunma işlemi
- Bakmakla yükümlü olunmayan öğrencilerin genel sağlık sigortası
Sigortalıların bakmakla yükümlü olduğu kişiler sigortalının sigortasından yararlanabilir ve çalışanın hak sahipleri arasında da sayılır. Tabi hak sahiplerinin tümü bakmakla yükümlü olduğu kişilerden oluşmaz fakat genel manada benzerlik gösterir.
Kimler bakmakla yükümlü kapsamındadır?
5510 Sayılı kanunun 3. maddesinde bakmakla yükümlü kişiler şu şekilde sayılmaktadır.
Bakmakla yükümlü olduğu kişi: 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi ile 60 ıncı maddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (1), (2) ve (7) numaralı alt bentleri ile yedinci ve sekizinci fıkraları ile onikinci fıkrasındaki askeri öğrenci adayları ile Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi öğrenci adayları dışında kalan genel sağlık sigortalısının, sigortalı sayılmayan veya isteğe bağlı sigortalı olmayan, kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış olan;(1)(2)(3)
a) Eşini,
b) 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim veya 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Meslekî Eğitim Kanununda belirtilen aday çıraklık ve çıraklık eğitimi ile işletmelerde meslekî eğitim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim görmesi halinde 25 yaşını doldurmamış ve evli olmayan çocukları ile yaşına bakılmaksızın bu Kanuna göre malûl olduğu tespit edilen evli olmayan çocuklarını,
c) Geçiminin genel sağlık sigortalısı tarafından sağlandığı Kurumca belirlenen kriterlere göre tespit edilen ana ve babasını,(1)
Bu maddeden anlaşılan şudur;
- Sigortalının eşi,
- 18 yaşına kadarki çocuklarını
- çıraklık veya mesleki eğitim alan çocukların 20 yaşına kadar
- üniversite okuyan çocuklardan 25 yaşına kadar
- Hem bekar hemde engelli olan çocuklardan yaş şartı aranmaksızın
- Geçimini sağlayamayan ve sgk tarafından kriterlere uyması halinde Anne baba
- Evlatlık alınan ve üstteki maddelere uyan çocuklar
- Öğrenci olsa bile 25 yaşından büyük kız çocuğu (belli şartlarda)
bakımlarıyla yükümlü olan kişilerdir.
Engelli veya engelsiz kardeş ile torunlar, kuzenler bakmakla yükümlü sayılmazlar.
Bakmakla yükümlü belgesi nasıl alınır
Ane baba çocuk v.s Bakmakla yükümlü belgesi Sosyal güvenlik merkezlerinden alınabileceği gibi e devlet üzerinden de alınabilir. E devlet üzerinden bakmakla yükümlü formu almak için:
E devlet sayfasına giriş yapınız: SPAS Müstehaklık Sorgulama(Sağlık Provizyon Aktivasyon Sistemi)
Bakmakla yükümlü olma başvurusu yapma
Bakmak ile yükümlü olmak istediğiniz veya başkasının sigortasından yararlanmak için yapılması gereken e devlet üzerinden şu şekildedir;
Sağlık Yardımı Talep ve Taahhüt sayfasına giriyorsunuz.
Eğer bir kişiyi bakmakla yükümlü kapsamınıza almak istiyorsanız:
Genel sağlık sigortalısı (sigortalı, emekli, gelir/aylık alan, diğer GSS’liler)
Bakmakla yükümlü olduğum kişilerin(çocuk, anne, baba) sağlık sigortamdan yararlanmasını istiyorum.
Bir yakınınızın sigortasından yararlanmak istiyorsanız:
Bakmakla yükümlü olunan (anne, baba, çocuklar)
Bir yakınımın sağlık sigortasından yararlanmak istiyorum.
seçeneğini işaretleyip devam et diyoruz.
Eğer başkasının sigortasından yararlanmak istiyorsanız öncelikle hiç bir sigortanızın olmaması gerekiyor. Yani sağlık güvencesinin olmaması ve yukarıda saydığımız şartları taşıyor olması gerekir. Aksi durumda Başvuruda bulunan kişinin müsatahak olmaması gerekmektedir! uyarısı alırsınız.,
Annemi, Babamı Kendi Sigortama Nasıl Alırım? başlıklı haberimizde anne babayı bakmakla yükümlü kapsamına nasıl alınacağını açıklamıştık.
Eğer başkasını anne babanızı ve ya çocuklarınızı kendi sigortanız kapsamına almak istiyorsanız:
- 18 yaşından küçük çocukları için sağlık aktivasyon işlemleri otomatik olarak yapıldığından herhangi bir müracaata gerek yoktur. Ancak, baba üzerinde iken anne veya anne üzerinde iken baba üzerine geçerek sağlık yardımı alma tercihleri yapılabilir.
- 18/25 yaş aralığındaki öğrenci çocukları için yapacakları sağlık yardımı talebi ile baba üzerinde iken anne veya anne üzerinde iken baba üzerine geçerek sağlık yardımı alma tercihleri yapılabilir.
- 18 yaşından büyük öğrenci olmayan kız çocukları ile öğrenci olsa bile 25 yaşından büyük kız çocukları için yapacakları sağlık yardımı talebi ile baba üzerinde iken anne veya anne üzerinde iken baba üzerine geçerek sağlık yardımı alma tercihleri yapılabilir.
- Anne/babaları için sağlık yardımı talebi yapılabilir.
- Genel Sağlık Sigortalısı(sigortalı) kendisi ve eşi için otomatik yapıldığından işlem yapılmasına gerek yoktur.
Bakmak ile yükümlü olduğu kişiler sorgulama e devlet
Genel sağlık sigortalısı (sigortalı, emekli, gelir/aylık alan, diğer GSS’liler) seçeneği işaretlenip devam et butonundan devam edilir. Açılan sayfada sigortanızdan faydalanmasını istediğiniz kişini TC kimlik numarasını ve yakınlık derecenizi seçtikten sonra bir taahhüt beyanında bulunmanız gerekiyor.
İl ve bağlı olduğunuz sosyal güvenlik merkezini seçtikten sonra mail adresinizi de yazıyorsunuz ve taahhüt beyanınıda kabul edip gönder butonundan devam ediyorsunuz.
Taahhüt şu şekilde:
Başvuruda bulunduğum kişinin gelir veya aylık almadığını, başka çocuklarından sağlık yardımı almadığını ve her türlü kazançtan ve irattan elde ettiği gelirlerinin toplamının kişi başına düşen miktarının yürürlükte bulunan asgari ücrettin net tutarından asgari geçim indirimi indirildikten sonra kalan miktarından az olduğunu beyan ediyorum.
Beyanlarımın doğruluğunu, beyanlarımda herhangi bir değişiklik olması halinde durumu derhal yazılı olarak Sosyal Güvenlik Kurumuna bildireceğimi, gerçeğe aykırı beyanda bulunmam veya sağlık hak sahipliğinin sona ermesini gerektiren değişiklikleri derhal Kuruma bildirmediğim takdirde tarafıma yersiz olarak yapılan her türlü yardım ve ödemenin karşılığını 5510 sayılı kanunun 96. maddesine göre ödeyeceğimi ayrıca hakkımda Türk Ceza Kanununun 204. maddesinin birinci fıkrasına göre kovuşturma yapılacağını kabul, beyan ve taahhüt ederim.
Burda da hane halkı kişi başı gelir göz önüne alınıyor. hane halkı kişi başı geliri nasıl hesaplanır başlıklı haberimizi mutlaka okuyun.
Bu başvuru bütün çalışanlar için geçerlidir. Öğretmenlerin, doktorların, sağlık çalışanlarının, asgari ücretli çalışanların ve diğer 657 sayılı kanuna göre memurların bakmakla yükümlü olduğu kişiler için işlemler bu şekilde yapılır.
SGK’ya giderek bakmak ile yükümlü olunma işlemi
SGK’ya giderek Sağlık Yardımı Beyan ve Taahhüt formu (indir) doldurup sgk merkezine verirseniz sigortanızdan yararlanmasını istediğiniz kişileri belirleyebilir veya sigortasından yararlanmak istediğiniz kişiyi seçebilirsiniz.
Yabancı uyruklu kişiye bakmakla yükümlü olma
Bakmakla yükümlü olduğum yabancı uyruklu kişinin vatandaşı olduğu ülkede sosyal güvencesi olmadığını sağlık yardımından yararlanmadığını ve önceden mevcut kronik hastalığının bulunmaması şartlarıyla farklı bir ülke vatandaşını da (tabi anne baba eş çocuk v.s) sigortanızdan yararlandırabilirsiniz. Yabancı uyruklu birinin sigortasından yararlanmak ise o kişinin vatandaşı olduğu ülkenin sosyal güvenlik mevzutı, kanun ve genelgeleriyle belirlenen bir konu olduğu için bunun hakkında kesin ve net birşey söyleyemeyiz.
Bakmakla yükümlü olunmayan öğrencilerin genel sağlık sigortası
Yukarıda saydığımız hiç bir şartsı sağlamayanların gelir testi yaparak belirlenecek gelir testine göre genel sağlık sigortası primi ödemeleri gerekir. Ancak bu şekilde sigortalı olup ücretsiz sağlık hizmetlerinden yararlanabilirler. Aksi durumda yukarıdaki şartları sağlamayan herkes otomatik olarak genel sağlık sigortası kapsamına alındığı için gss borcu oluşacaktır.
Oluşan gss prim borcu silme işlemini şu haberimizde detaylıca açıklamıştık: 2019 GSS Ödememe ve GSS Borç Sildirme Şansı! | 20 Yaşından Büyükler Dikkat!
Yapılacak Gelir testine göre yeşil kartlı olmanız gerekiyorsa gss primleriniz devlet tarafından karşılanır. ama eğer yeşil kartlı olmanız mümkün değilse bu durumda gss primleri ödemeniz gerekiyor. Gss primleri 2019 başlıklı haberimizde 2019 yılında ödenecek genel sağlık sigortası primleri hakkında ayrıntılı bilgi bulabilirsiniz.