2014 yılında Viktor Yanukoviç hükümetinin devrilmesine tepki olarak başlayan protestolar sonucunda Rus yanlıları Kırım’da denetimi sağladı. Kırım Meclisi düzenleme hakkı olmamasına rağmen Rusya’ya bağlanmak için referandum düzenlemesi kararı aldı. Referandum sonucunda Rusya Federasyonu’nun Kırım’a girdi ve Kırım’ın Rusya Federasyonu toprağı ilan etti. İşte bu olaylar bütününe Kırım Krizi deniyor. Peki bu kriz Eurovision’a nasıl yansımıştır? Gelin yıl yıl inceleyelim.
2014: Rusya yuhalandı!
Ukrayna’yı temsil eden Mariya Yaremchuk ve Rusya’yı temsil eden Tolmachevy Sisters yarışma öncesi bir araya geldiler. Rusya, finalist olarak anons edilince arenadan yuhalandı. Aynı şekilde finalde oy verirken de ve puan aldığında da yuhalandı. Ancak kriz oylamaya beklendiği gibi yansımadı. Rusya Ukrayna’ya yarı finalde ve finalde 7 puan verdi. Ukrayna ise Rusya’ya yarı finalde 6 ve finalde 4 puan verdi. Kırım’dan kullanılan oylar Ukrayna Telekom Şirketleri aracılığı ile Ukrayna halkoyu sayıldı.
2015: Ukrayna yarışmadan çekildi!
Ukrayna kanalı NTU, Donbass bölgesinde Rus ayrılıkçılar ile yaşanan çatışmalardan dolayı 2015 yılında yarışmaya katılamayacaklarını açıkladı ancak 2016 yılında yarışa döneceklerini belirttiler. Geçen yıl yuhalanan Rusya için sahte alkış kullanıldı. Böylelikle yuhalama sesleri televizyon seyircisine ulaşmadı. Bu Eurovision tarihinde ilk kez kullanıldı. Polina Gagarina oylamanın ilk kısmında greenroomda ağlarken görüldü. Birçok medya bunun sebebini arenada Rusya’nın yuhalanması olarak açıkladı. Eurovision şefi Jon Ola Sand ”Eurovision, siyasi değil arkadaşça bir savaş olmalıdır.” dedi. Ayrıca üç sunucudan biri olan Alice Tumler ”Bizim sloganımız Köprüler Kuralım ve bu gece müzik siyasetten önde olmalı.” demişti.
2016: Ukrayna yarışmayı Kırım ile alakalı bir şarkı ile kazandı!
Ukrayna yarışa geri döndü ve ulusal finalde Kırımlı şarkıcı Jamala’nın söylediği Kırım Tatarcası ve İngilizce olan 200 binden fazla Kırım Tatarı’nın 1944 ve 1947 yılları arasında Orta Asya’ya sürülmesini ve on binlercesinin ölmesini anlatan 1944 şarkısını seçti. Yarışma öncesinde basına konuşan Jamala, şarkısının politik olduğuna dair kendisine yöneltilen sorulara şaşırmadığını söylemişti. Politik bir insan olmadığını vurgulayan Jamala, “Politikacılar değişir, müzik hep aynı kalır. Ben sadece büyük babaannemin hikayesini anlattım. Ancak bu yalnızca onun değil, yeryüzünde acı çekmiş herkesin hikâyesi. İnsanlara bu acıyı hatırlatıp düşünmelerini istedim. Schindler’in Listesi filmi ne kadar politik bir filmse benim şarkım da o kadar politik” demişti. Oylamaya geldiğimizde favori gösterilen Rusya, jüriden beklendiği kadar oy alamamıştı. Halkoyunda birinci olsa da Ukrayna’yı geçecek olan puana erişememişti. Rusya delegasyonu, yarışma sonrasında birçok ülke jürisinden hiç puan alamamayı siyasi olarak yorumlamıştı. Eski dost iki ülke jüride birbirlerine oy vermese de halkta Ukrayna Rusya’ya 12, Rusya Ukrayna’ya 10 puan verdi. Medya kuruluşları haber yaparken ”Normalde Rusya’ya oy veren eski Sovyet ülkelerinin bu yıl Ukrayna’ya oy vermesinin bir mesaj niteliği taşıyor.” yorumuna yer verdi.
2017: Rusya temsilcisi yarışamadı!
Bu yılın en siyasi haberiydi ve uzun süre gündemden düşmedi. Rusya’nın katılımcı olarak açıkladığı Yulia Samoylova, 2015 yılında Kırım’a Rusya üzerinden girdiği için Ukrayna Güvenlik Servisi tarafından 3 yıl süreyle Ukrayna’ya girişi engelleniyordu. EBU’dan ev sahibi ülkenin hukukuna saygılıyız, açıklaması geldi Rusya’ya iki seçenek sunuldu: ilki şarkıcı değişikliği, ikincisi ise uydu aracılığı ile katılma. Rusya kanalı Kanal 1 iki teklifi de reddederek yarışmadan çekildi. Birçok EBU üyesi yayıncı Ukrayna’nın koyduğu yasağa tepki verdi. Yulia Samoylova’nın 2018 yılında yarışmaya katılacağı kararlaştırıldı.