MİLANO-Pahalı çanta, mücevherat ve şarap satıcıları uzun süredir Çinli turistlerden para kazanıyordu. Şimdi bu dönem sona erdi.
Milano'daki Bottega Veneta isimli dükkanın mağaza müdür yardımcısı Zhiyuan Zhuang 2012'ye kadarki dönemi çok net hatırlıyor: "Çevirmenleriyle gelen yaşlı turistler sanki para harcamıyorlarmış gibi düşünmeden her şeyi satın alırdı."
"Şimdi bunlar kayboldu," diyen Zhuang, "Şu sıralar daha çok seçici genç çiftler görüyoruz," ifadesini kullandı.
Dora Tao daha tipik bir Çinli turist. 38 yaşındaki Şanghaylı muhasebeci ne zaman iş için Almanya'ya gitse arkadaşları, ailesi ve iş arkadaşlarına hediyeler aldığını söyledi. Tao, "Frankfurt'taki ana alışveriş caddesindeki neredeyse her lüks mağazadan çoğunlukla başkaları için bir şeyler alırdım," ifadesini kullandı. Tao iş arkadaşları için Louis Vuitton eşarp ve akrabaları için Alman yapımı mutfak malzemeleri aldı.
Ancak bu yıl ailesini Avusturya, Çek Cumhuriyeti ve Almanya'ya götüren Tao ilk defa Viyana'nın Altın Salonu'nda bir konsere gitmiş ve rafting denemiş. Ailesiyle sadece Çin'de bulamayacakları bazı ilaçları almak için alışveriş yapmış.
Tao'nun alışveriş tercihlerindeki bu değişim Çinli turistlerin genelini yansıtıyor. Şu ana kadar hiç olmadığı kadar fazla Çinli turist yurtdışına çıkıyor ancak hepsi daha az para harcıyor.
100 MILYON ÇINLI YURTDIŞINA ÇIKTI
Dünya Turizm Organizasyonu'na göre geçen sene yurtdışına çıkan Çinli turist sayısı 100 milyonu bularak dünya genelindeki uluslararası turistlerin yüzde 9'una tekabül etti. Çinli turistler diğer ülkelerin turistlerinden çok daha fazla harcamış.
Ancak alışveriş çılgınlığı ivme kaybediyor. Global Blue'ya göre Çinli turistlerin Avrupa'da yaptığı vergi iadesi başvuruları 2013'te yüzde 18 artarken, 2012'de yüzde 57 artmıştı.
"Çinli lüks alışveriş tutkunları dönemi neden daha yeni başladı?" adlı kitabın yazarı Erwan Ramboug, "Hong Kong ve Batı Avrupa piyasaları zayıfladı," şeklinde görüş bildirdi.
"Eğer Çinli turistler sadece farklı şehirlerde alışveriş yapıyorlarsa bu önemsiz görülebilir," diyen HSBC HSBA.LN +0.51% 'nin küresel tüketici ve perakende araştırması müdürlerinden Ramboug, "Ancak satışların hepsi bir piyasadan kaybolup diğerinde ortaya çıkmıyor," diye ekledi. Rambough hala uzun vadede Çinli tüketicilerin alım gücüne inanıyor ancak yatırımcılara lüks hisselerden bir süre uzak durma tavsiyesi yapıyor.
Lüks ürün satıcıları ve sektör analistleri zayıflık için farklı sebepler veriyor. Bu sebepler arasında Pekin'in yolsuzluğa karşı başlattığı operasyon, güçlü euro ve Hong Kong ile Çin arasındaki tansiyon veriliyor. Hong Kong'un Çin ile yaşadığı gerginlik hem turistleri uzak tutarak lüks ürün satışlarını kötü etkiliyor.
Prada Group, Çin'deki turizm hacminin düşmesinden dolayı Avrupa'daki cironun yılın ilk yarısında yüzde 1 düştüğünü açıkladı. LVMH Moët Hennessy Louis Vuitton SA MC.FR -0.88% ilk yarıda Avrupa'daki zayıf sonuçlar için "kötü döviz piyasası ortamını" suçladı.
Hong Kong'a gelen Çinli turist sayısı Mayıs ayındaki bir alışveriş döneminde yüzde 2 geriledi. Azalan turist sayısı Hong Kong'da Haziran'daki yüzde 6.9'luk yıllık düşüşü körüklerken mücevherat, saat ve diğer lüks ürün satışları yüzde 28 azaldı.
Bazı perakendeciler düşüşler için Hong Kong ile Çin arasındaki gerilimi suçluyor. Bu gerginlikler Çinli turistlerin Hong Kong'da protesto edilmesine kadar vardı. "Küçük gruplar da olsa 'Paranızı istemiyoruz, sadece evinize dönün' diye bağıran kişilerin etkisini küçümseyemeyiz," diyen Swarovski'nin Asya biriminin başındaki Francis Belin, "Bu durum bayağı yaygınlaştı," ifadesini kullandı.
Ancak daha basit (lüks ürün sektörü için endişe verici) bir açıklama da bulunuyor. Çinliler lüks ürünler için yüksek fiyatlar ödemeyi reddediyor. Bu trend yeni başlıyor ve satışlar artsa dahi karlara olumsuz etki edebilir.
Lüks ürünler yurtdışına kıyasla Çin'de daha pahalı olduğundan yurtdışında alışveriş yapmak için bir teşvik bulunuyordu. Ancak bu fiyat farkı kapanıyor. Exane BNP Paribas BNP.FR -0.65% yetkilisi Luca Solca'ya göre Şubat 2013'te lüks el çantaları Çin'de Avrupa'dan yüzde 50 daha pahalıymış. Ancak şu anda yüzde 40 daha pahalılar.
Hong Kong'lu perakendecilerin daha yüksek kiralara cevaben fiyatları artırmasıyla Hong Kong ile Çin arasındaki fark ise daha da azaldı. CLSA şirketine göre 2013'te Chanel marka kapitone çantarların fiyatları Hong Kong'da yüzde 31 artarken Şanghay'da sadece yüzde 10 yükseldi. Sonuç olarak Şanghay'da Hong Kong'a kıyasla yüzde 20 daha pahalı olan bir çanta şu anda aynı fiyatta.
Çin'de büyük harcama yapanların sayısı azalırken, fiyatların da azalması kaçınılmaz.