Kalp krizi nedir sorusuna verilecek yanıt, kalp kasının bir bölgesinin yetersiz miktarda kan akışından dolayı kalıcı hasar görmesi olmalıdır.
Kalp krizi nedir sorusuna verilecek yanıt, kalp kasının bir bölgesinin yetersiz miktarda kan akışından dolayı kalıcı hasar görmesi olmalıdır. Bu durum tıpta akut miyokard enfarktüs olarak adlandırılır. Kalbe kan akımı sağlayan damarların çeşitli nedenlerle tıkanmasına bağlı olarak kan akışının sağlanamaması sebebiyle, damarların beslemiş olduğu kalp kaslarında hücre ölümlerine sebep olan bir rahatsızlıktır. Hastanın bir an evvel hastaneye ulaştırılması oldukça önemlidir. Yetişkinlerde meydana gelen ani ölümlerin 5 tanesinden biri bu sebeple meydana gelmektedir.
Kalp krizinin nedenleri nelerdir?
Kroner arterlerde oluşan pıhtılar nedeniyle kalp krizi geçirme olasılığı yüksektir. Daralmış olan kroner arterlerde pıhtı oluşma oranı yüksektir. Arterlerde oluşan plakların çatlaması da pıhtı oluşumunu destekler. Bu pıhtılar kalbe kan ve oksijen taşınmasına engel olarak, hücrelerin ölümüne sebep olur. Hasar görmüş olan kalp kası kasılma yeteneğinden uzaklaşarak, geri kalan bölgeleri de zor duruma düşürür. Kişilerin aşırı kiloları, stres gibi sebeplerde pıhtı oluşmasını sağlayabilir. Fibrinojen seviyeleri, C-reaktif protein oranları da pıhtı oluşma sebepleri arasında yer alır.
Kalp krizinin teşhisi nasıl yapılmaktadır?
Göğüs kemiği arkasında hissedilen ağrı krizin temel belirtisidir. Diyabet hastalarında, yaşlılarda bu ağrı hissedilmeyebilir. Bu durumda sessiz kalp krizi meydana geldiği düşünülmelidir. Ağrı genellikle omuz ve kollara, enseye, çene ve dişe, karın ya da sırta doğru yayılma gösterir. Bazı durumlarda tek bir bölgede de hissedilebilir. Ağrının özellikleri aşağıdaki şekillerde olabilir.
- Dinlenme veya nitrogliserin ile geçmeyen, 20 dakikadan fazla süren ağrılar
- Ağrının künt ve şiddetli olması ya da belirsiz ve keskin olması hali
- Sıkıştıran, ağırlık veren ve baskı yapan ağrı olması
- Göğüste daralma hissedilmesi
- Göğüs bölgesine fil oturmuş hissi uyandırması
- Hazımsızlıkla birlikte, soğuk terleme ve ölüm korkusu duyulması tipik belirtilerdir.
Hasta bu belirtileri yaşarken aşağıdaki durumları da yaşıyor olabilir.
- Nefes darlığı
- Öksürük nöbetleri
- Baş dönmesi ve sersemlik hissi
- Bayılma
- Mide bulantısını takiben kusma
- Sıkıntı duyulması
- Büyük tuvalete çıkma isteği
- Kıyamet kopmuş gibi hissetmek.
Yukarıdaki şikayetlerin olması durumunda en yakın sağlık kuruluşuna gidilmesi gerekmektedir. Doktor hastanın durumunu teşhis edebilmek için aşağıdaki yöntemleri uygular.
- Hastada göğüs ağrısının olması
- Hastanın EKG (Elektrokardiyogram) ının çekilmesi
- Kan testleri yapılarak, kan değerlerine bakılması.
Hastaya kalp krizi teşhisinin koyulabilmesi için, yukarıdaki bulguların en az ikisi olmalıdır. Tek bir bulgu teşhis için yeterli değildir.
Kalp krizinde tedavi nasıl yapılır?
Hastalar bu koşullarda acil olarak hastaneye yatırılıp, yoğun bakıma alınmalıdır. Krizin ilk saatleri ölümlerin gerçekleştiği anlardır. Bu sebeple krizin ilerlemesini durdurmak, hasarı alt seviyede tutmak ve kalbin ihtiyaçlarını azaltmak amaçlanmalıdır. Krizin erken fark edilmesi yaşanacak sonuçları hafifletecektir. Hastaların yaşatılması için aşağıdaki etkenler yerine getirilmelidir.
- Hastanın bir an önce hastaneye ulaştırılması
- Hastanedeki bakımın gereği gibi yapılması
- Kroner yoğun bakıma alınarak tedavi edilmesi
- Hasta taburcu olduktan sonra gereken özenin gösterilmesi gerekir.
Kalp krizinin tekrarından veya kalp krizinden korunmak için yapılması gerekenler nelerdir?
- Kan basıncını sürekli olarak kontrol altında tutmak, ilaç kullanılıyorsa ihmal etmemek.
- Kolesterol seviyelerini dengelemek, ilaçlar varsa düzenli kullanmak.
- Sigara kullanılıyorsa, kesinlikle bırakmak. Sigarayı bırakamıyorsanız, size yardımcı olacak yerlerden destek alınması gerekir.
- Şeker hastalığı olanların tedavisini aksatmaması ve kan şekeri düzeyini kontrol altında tutması gerekir.
- Beslenmede meyve ve sebzeye ağırlık vermek, hayvansal yağları azaltmak.
- Fazla kiloları vermek için sağlıklı bir diyet programı uygulamak.
- Yürüyüşler yaparak, kalp sağlığını korumak. Yürüyüşün temposunu yorucu olmayacak şekilde ayarlamak.
- Stresten korunmak, stresi mümkün olduğu kadar uzaklaştırmak.
- Doktorunuz önerdiyse aspirin kullanımını ihmal etmemek gerekir. Aspirini gelişigüzel kullanmak mide kanamasına sebep olacağından önerilmemektedir.