Asgari ücret, bütün ülkeler için yaşam standartlarını belirleyen en önemli kriterlerden bir tanesidir. Bazı ülkelerde aylık olarak belirlenen asgari ücret, bazı ülkelerde günlük ve bazı ülkelerde ise saatlik olarak belirlenir. Dünya genelinde, saatlik asgari ücret uygulaması daha yaygındır.
Türkiye’de asgari ücret, herkes tarafından aylık olduğu düşünülse de aslında günlük olarak hesaplanır. Günlük asgari ücret miktarı, her yıl bir defa Resmi Gazete’de yayınlanır. Bu günlük miktarın karşılığı olan aylık miktar, Türkiye kamuoyunda asgari ücret olarak bilinir.
Asgari ücretin tanımı, normal bir çalışma günü karşılığı çalışanlara ödenen minimum miktardır. Bir çalışana, çalışma günü karşılığı asgari ücretin altında ödeme yapmak, yasal değildir.
Asgari ücret hesaplaması, şu mantalite üzerine yapılır: Asgari ücretli bir çalışanın; kendisinin, eşinin ve çocuklarının en temel ihtiyaçlarını karşılayabilmesi gerekir. Bu ihtiyaçlar; yeterli miktarda ve sağlıklı beslenmek, konut, giyim, ısınma, aydınlatma, ulaşım, sağlık, eğitim ve kültür, dinlenme ve eğlencedir. Bu temel gereksinimleri karşılayan ücrete, asgari ücret denir.
Türkiye’de asgari ücret, Asgari Ücret Tespit Komisyonu tarafından belirlenir. Bu komisyon her yıl; işçi, işveren ve hükümetten beşer temsilcinin katılımıyla, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından ihdas edilir. Komisyon tarafından belirlenen asgari ücret tutarı, Resmi Gazete’de yayınlanarak kesinlik kazanır.
Asgari ücret 2022 yılında, şu şekildedir:
• Asgari ücret 2022 brüt aylık tutar: 5.004,00 TL
• Asgari ücret 2022 brüt günlük tutar: 166,80 TL
• Asgari ücret 2022 net tutar: 4.253,40 TL
• 2022 yılı sigorta primi esas kazancı üst sınırı aylık: 37.530,00 TL
Bu tutarlara göre 2022 yılında, asgari ücretli bir çalışanın işverene maliyeti, 5.879,70 TL’dir.
Brüt asgari ücrete şu kesintiler uygulanır:
• SGK Primi (%14): 700, 65 TL
• İşsizlik Sigorta Primi (%1): 50,04 TL
• Gelir Vergisi: 0 TL (2022 itibarıyla kaldırıldı.)
• Damga Vergisi: 0 TL (2022 itibarıyla kaldırıldı.)
Bu miktarlar göz önünde bulundurulduğunda, asgari ücretteki kesintilerin; SGK primi ve işsizlik sigorta primiyle sınırlı olduğu anlaşılır. Bu iki kalemin toplam miktarı, 2022 yılında 750, 60 TL’dir.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu, yılda bir kez ve yeni yıla girmeden önce toplanır. Her yıl aralık ayında toplanan komisyon, bir sonraki yıl için geçerli olan asgari ücret miktarını belirler. Buna göre, asgari ücretin 2023 yılı başında, tekrar zamlanması beklenir.
Ancak enflasyon artışı gibi olağanüstü durumlarda, yıl içinde asgari ücrete ara zam yapılması gündeme gelebilir. Örneğin yüksek enflasyonun olduğu durumlarda asgari ücrete yıl içinde ara zam gündeme gelebilir. Bu talep ve beklenti, asgari ücretli çalışanlar tarafından gündeme getirilir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının da adım atmasıyla, yıl içinde asgari ücret zammı gerçekleşebilir.
Asgari ücret haberleri, asgari ücrete gelen ya da gelmesi beklenen zamlarla ilgili haberlerdir. Bu haberler, asgari ücretle çalışanlar tarafından yakından takip edilir.
Asgari ücret zammı, genellikle sadece yeni yıl öncesinde gündeme gelir. İlgili komisyon, yılın son ayında toplanarak asgari ücrete zam yapar. Memur maaşlarının aksine yıl içerisinde, asgari ücrete ikinci kez zam söz konusu olmaz.
Memur maaşları ise ilk altı ay ve ikinci altı ay olmak üzere yılda iki kez zamlanır. Bu zamlar genellikle belirli bir miktar (örneğin, %3) ve enflasyon farkı şeklindedir.
Ancak asgari ücretli için yıl boyunca yalnızca bir kez zam söz konusudur. Özellikle yüksek enflasyonun olduğu dönemlerde bu durum, asgari ücretin enflasyon karşısında erimesine neden olur. Bu nedenle bu tür dönemlerde asgari ücretlinin de yılda iki kez zam alması mümkün olabilir. Hatta enflasyonun çok yükseldiği ülkelerde, asgari ücrete her ay zam yapıldığı görülebilir.
Türkiye’deki asgari ücret ve asgari ücrete gelmesi beklenen zamlarla ilgili haberleri, Sağlık Ağı’nda bulabilirsiniz. Sağlık Ağı’nda yer alan asgari ücret haberleri, sadece en doğru ve güncel bilgileri içerir.
Asgari ücret son dakika gelişmeleri, milyonlarca asgari ücretli ve işveren tarafından ilgiyle takip edilir. Asgari ücretliler, daha iyi bir yaşam kalitesine kavuşma umuduyla asgari ücret haberlerini takip ederken işverenler, maliyetlerini daha iyi hesaplayabilmek için asgari ücret haberlerini takip ederler. Asgari ücretin işverene maliyeti; net asgari ücret, SGK primi (işveren payı) ve işsizlik sigortası primi kalemlerinden oluşur.
Bazı dönemlerde devlet tarafından, doğrudan zam kararı olmasa da asgari ücreti iyileştiren çeşitli kararlar alınabilir. Örneğin bu yönde alınan son karar, asgari ücretten gelir ve damga vergilerinin kaldırılması kararıdır. İlgili vergilerin kaldırılmasıyla net asgari ücret, artış göstermiştir. Bu ve benzeri asgari ücret 2022 son dakika haberlerinin tamamı, Sağlık Ağı’ndan takip edilebilir.