SEVABLARIMIZ ÖLÜYE ULAŞIR MI?
Soru: Sadaka, namaz, oruç ve Kur’an okumanın sevabı ölüye ulaşır mı? Cevap: Âlimlerin ortak görüşüne göre
Muhammed Emin Er
2011-05-21 04:18:47
Muhammed Emin Er Hocaefendi
Soru: Sadaka, namaz, oruç ve Kur'an okumanın sevabı ölüye ulaşır mı?
Cevap: Âlimlerin ortak görüşüne göre sadakanın sevabı ölüye ulaşır ve ölü bundan faydalanır. Doğru olan görüş de budur. Şafii fakihi Ebu'l-Hasen el-Maverdi el-Basri'nin el-Hâvî adlı eserinde bazı kelamcıların görüşü olarak verdiği "ölüye hiçbir sevap ulaşmaz" şeklindeki kanaat, tamamen asılsız ve Kitap, Sünnet ve ümmetin icmaına açıkça aykırı, hatalı bir kanaattir. Bu sebeple üzerinde durmaya bile değmez.
Namaz ve oruçla ilgili olarak Şafii mezhebinin ve âlimlerin çoğunluğunun görüşü sevabının ölüye ulaşmayacağı yönündedir.
Ancak ölenin farz bir orucu varsa ve velisi yahut velinin izin verdiği bir kimse ölenin yerine kaza orucu tutmak istiyorsa, bu durumda İmam Şafii'nin iki farklı görüşü vardır. Bunlardan en meşhur olanı, böyle bir şeyin caiz olmadığıdır. Fakat Şafii mezhebinin önde gelen son devir âlimlerinin doğru kabul ettiği görüş, bu tür bir orucun olabileceği şeklindedir.
Kur'an okuma meselesine gelince, Şafii mezhebinin bu konuda bilinen görüşü, Kur'an okuma sevabının ölüye ulaşmayacağıdır. Fakat bu mezhebin bazı alimleri ulaşabileceği yönünde kanaat belirtmişlerdir.
Âlimlerin bazı grupları ise, namaz, oruç, Kur'an okuma gibi tüm ibadetlerin sevabının ölüye ulaşabileceğini ifade etmişlerdir. Sahih-i Buhari'nin "Babu men mâte ve aleyhi deyn: üzerinde ödeyemediği borçla ölen kimse hakkındaki bab" başlıklı bölümünde, İbn Ömer'in namaz borcuyla ölen bir kadının kızına, annesinin namazlarını kaza etmesini emrettiğini anlatan bir rivayet yer alır.
el-Havi'nin müellifi, Ata b. Rabâh'ın ve İshak b. Râhûye'nin, "ölü adına namaz kılmak caiz değildir" şeklinde kanaat belirttiklerini nakleder. Bizim mezhebin (Şafii) alimlerinden İmam Ebu Muhammed el-Bağavî ise, et-Tehzîb adlı eserinde şöyle demektedir: "Ölünün, kılamadığı her namazı için bir müd yemek verilebilir." Aslında tüm bu görüşler, zayıftır. Çünkü tek delilleri, dua, sadaka ve hac gibi sevabının ölüye ulaşması icma ile sabit olan amellere kıyas etmekten ibarettir. Oysa İmam Şafii ve onun gibi düşünenlerin görüşleri, "insana ancak kendi çalıştığı vardır"(1) ayet-i kerimesine ve Peygamber Efendimizin şu hadisine dayanmaktadır: "İnsanoğlu öldüğünde üç şey haricinde amel defterine hiçbir şey kaydedilmez: Sadaka-i cariye (herhangi bir hayır hizmeti) yahut insanların faydalanabileceği bir ilim veya kendisine dua edecek bir evlat"(2).
İbn Kayyım el-Cevziyye ise Kur'an'ın karşılıksız okunması ve sevabına ölünün ruhuna hediye edilmesi halinde, oruç ve haccın sevabının ölüye ulaşması gibi bunun da ulaşacağını ifade etmektedir.(3)
Muhammed Emin Er
Fetvalar
Dipnotlar
1- Necm 53/39
2-Nevevi, Sahih-i Müslim Şerhi, c. 1, s. 89-90
3-İbn Kayyım el-Cevziyye, Kitâbu'r-Rûh, s. 316
Bu yazıya yorum yazın
Bu yazıya gelen yorumlar.
DİĞER YAZILAR
İRADEMİZİ TERBİYE EDELİM
A.J. Cronin, Reader’s Digest, Amerika Otuz sene evvel(1920’ler) genç bir doktor olarak bulundu
PROF. DR. ALAADDİN BAŞAR BEYİN İBRETLİ BİR ANISI
“Lise son sınıftaydım. Bir gün hocamız sınıfa girdiğinde, tahtada ahlâk dışı bir resim
BİR ARAP ÂLİMİN İBRETLİ HİKAYESİ
Merhum Mehmed Kırkıncı Hocaefendi anlatıyor; “1970’li yıllarda, İstanbul’daki bir sohbet
CEVAP YERİNE..
FETÖ’nün, genel anlamda İslam’a büyük zararı dokunduğu gibi, daha özel anlamda Risale-i
TARİH ŞUURU VE EHEMMİYETİ
İnsanlar geçmiş zamanın hâtıratı ile zaman zaman neşeyâb olduğu gibi, milletler de mazinin
MUHAMMED ESED’İ SARSAN SURE
Aslen Yahudi kökenli bir Avusturyalı olan merhum Muhammed Esed(Leopold Weiss) “Mekke’ye Giden
BU DA GEÇER YÂ HÛ
Bu ümmet ne badireler atlattı uzun tarihi boyunca.. Ne ihanetler, kahpelikler gördü; ne zulümle
SORU CEVAPLARLA KURBAN İBADETİ
Soru: Kurban Kesmek Kimlere Vâciptir? Kurban kesmek dinen zengin sayılan Müslümanlara vaciptir.
DEVLET İDARESİNDE İKİ MÜHİM ESAS: İSTİKAMET VE ADALET
İstikamet; Hak ve hukuka uygun hareket etmektir. İstikamet, toplum hayatının en önemli esasla
HİÇBİR MÜFSİD BEN MÜFSİDİM DEMEZ
Ferdleri ve cemaatleri değerlendirirken objektif olmaya, fayda ve zararın nereden gelip gelmediği
BAYRAMLAŞMA
Küçükken bir âdetimiz vardı; şeker toplamak. Bayramda kapı kapı gezip, her evde ikram edilen
- AĞLAMAK ZARARLI MI, FAYDALI MI?
- KEŞKE HER AY RAMAZAN OLSA
- İDEAL DEVLET ADAMI NASIL OLMALIDIR?
- DEVLETİN BEKASINDA ÜÇ TEMEL RÜKÜN
- BİR İNHİRAF HAREKETİ OLARAK MUTEZİLE
- HASTALIKLA İMTİHAN
- BİR BİLİM ADAMININ ALLAH'IN VARLIĞINA ŞEHADETİ
- DİNDE YIKICI ÜÇ AFET
- SAMED İSMİNİN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
- İSLÂM’DA ŞİDDET YOKTUR
- BAYRAMDA NİÇİN AĞLADIM?
- Mİ'RAC YAKITI
- MÜSLÜMANLARIN İHTİLAFLARININ SEBEBLERİ
- KADIN VE CİHAD
- HASBIHAL
- MESNEVÎ'NİN TESİRİ
- DİN VE İŞ İLKELERİ
- BEDİÜZZAMAN
- NAMAZIN BEŞ KAYITI
- YORUMSUZ
- DİN FENNE TERS DÜŞER Mİ?
- KALB HUZURU
- SADİ ŞİRAZİ’DEN
- BAYRAM ÇOCUĞU
- KURBANLARA ACIYANLAR
- GEÇMİŞTEN BUGÜNE CİMRİ HİKÂYELERİ
- HARFLERLE BİR YAKARIŞ
- BİR DENKLEMİN AÇILIMI
- BU NE TEZAT YA RABBİ
O gün ne mal fayda verir, ne de evlat. Ancak Allah'a selim bir kalb ile gelenler (fayda görürler.)
Şuara, 88-89
GÜNÜN HADİSİ
Kim Müslümanlar arasından bir yetim alarak yiyecek ve içeceğine dahil ederse, affedilmez bir günah (şirk) işlememişse, Allah onu mutlaka cennete koyacaktır.
Tirmizi, Birr 14, (1918)
SON YORUMLAR
- teşekkürler...
- Bilal bey teşekkürler. Fırıncı ağabey Sadrazamlıktan demiş de biz yazark...
- Çok güzel hatıralar Risale-i nur da geçen bazı kısımlara açıklık geti...
- Çok güzel ve ölçülü izahlar oldu. Allah razı olsun....
- S. Halim Paşa Şeyhülislâm değil ki, "Şeyhülislâmlık'dan ayrılacağım"...
- Bu kıymetli eserin dilimize tamamıyla çevrildiğini öğrendim. İlgilenenle...
- Kıymetli ziyaretçimiz eserin tercümesine Abdüvehhab hocamız başlamıştı ...
- cevherül kelemiye kitabının tercümesinin tamamına nasıl ulaşabiliriz. sit...
- Eymen bey gerçekten çok teşekkür ederim.Ben o yeri, gerçekten hatırlayamad...
- Selamun aleyküm Şener Ağabey'in bahsettiği yer sizin de bildiğiniz ama h...
TARİHTE BU HAFTA
*Yavuz Sultan Selim'in Ridaniyye Zaferi(22 Ocak) *Hz.Ali (r.a.) Efendimiz'in Şehit Edilmesi(24 Ocak) *I.Murad Hân'ın Haçlı Ordusuna Karşı Sırpsındığı Zaferi(25 Ocak) *Büyük Muhaddis ve Tarihçi İbn-ü Asâkir'in Vefâtı(26 Ocak) *OSMANLI DEVLETİ'NİN KURU
ANKET
Sitemizle nasıl tanıştınız?
Yükleniyor...