Avrupa ve Amerika’da yapılan Birinci Dünya Savaşı araştırmalarında Osmanlı savaş alanları ve Osmanlı bölgelerinde ve Batı Asya’da yaşanan gelişmeler neredeyse hiç dikkate alınmadı. Bu nedenle de bu dünya savaşının gerçek boyutları da gerektiği gibi anlaşılamadı. Orient-Institut Istanbul’un Birinci Dünya Savaşı ile ilgili ağırlıklı araştırma konusu, Osmanlı cephelerini dünya çapındaki savaş araştırmalarının merkezine taşımaya, yeni sorular ortaya atmaya ve milliyetçi mitleri güncel araştırmalar temelinde eleştirel bir bakışla sorgulamaya katkıda bulunmayı amaçlıyor.
Bu konudaki etkinlikler arasında 2013-2018 yılları arasında Thyssen Konferansları gibi (2013-2018) çok sayıda araştırma yönelimli etkinlik, Nisan 2014’teki büyük Birinci Dünya Savaşı Konferansı, yine Thyssen-Stiftung ile birlikte 2018 için hedeflenen bir uluslararası konferans ve çeşitli yayın projeleri sayılabilir. Orient-Institut Istanbul’un konunun farklı yönlerine ilişkin araştırmaları, savaşın Osmanlı bölgelerindeki ve bu bölgeler dışındaki nedenleri, gidişatı ve sonuçları ile ilgili uluslararası tartışmaya yaptığı başka bir önemli katkı. Bu kapsamda, A. Toumarkine’in bölüm yayıncılığını üstlendiği Online Encyclopedia of the First War’a OII tarafından yapılan katkılar da sayılabilir.