Özet: Kullanıcılar genellikle faydalanılması kolay ve sık karşılaşılan hataları yaparlar. Kullanıcıların yaptıkları ilk 10 hatanın özetini ve hem kendinizi hem de ağınızı korumak için bunları nasıl önleyebileceğinizi buradan öğrenin.
FBI’a göre, ABD’deki çevrimiçi dolandırıcılıkların kurbanları 2014 yılında 672.080.232 ABD doları kaybetti ve yaklaşık 270.000 şikayet kayıtlara girdi. Kimse kurban (veya istatistik) olmayı istemez ancak korsanlar giderek gelişen yöntemlerle kitlelerin bir adım önünde kalmaya çalışıyor. Başlıca altı çevrimiçi dolandırıcılığın listesini ve faka basmamak için yapabileceklerinizi burada bulabilirsiniz.
1) İş Teklifi Dolandırıcılığı
Genellikle uzmanlık alanınız olmayan, gizli müşteri ya da benzeri bir pozisyon için iş teklifinde bulunulan bir e-posta alırsınız. İşi kabul ettiğinizde ödeme olarak "işvereninizin" teklifinden daha fazla miktardaki bir parayı çek veya havale yoluyla alırsınız. Ardından aradaki farkı geri göndermeniz istenir. Böylece baştaki çekin veya havalenin sahte olduğunu anladığınızda çoktan sözde işvereninize gönderdiğiniz paradan olursunuz.
LinkedIn gibi kariyer ağı sitelerinin de yükselişiyle birlikte sözde iş teklifleri giderek daha yaygın hale geliyor. Bu nedenle iş arayışında olan kişilerin dolandırıcılardan gelen gerçek görünümlü teklifleri daha derinlemesine incelemeleri gerekiyor. İşi kabul etmeye karar verirseniz asla gerçekliğinden emin olmadan şüpheli çekleri paraya dönüştürmeyin. Emin olmak için bankanızdan çek veya havale doğrulanana kadar işlemi "askıya" almalarını isteyin. Aradaki "farkı" geri göndermenizin istenmesi, dolandırıcılığa maruz kaldığınızın göstergesidir.
2) Piyango Dolandırıcılığı
Genellikle başka bir ülkeden yüklü ödeme yapılan, az bilinen bir piyangoyu kazandığınızı iddia eden bir e-posta alırsınız. Piyangodan "çıkan" paranızı almak için küçük bir ödeme yapmanız da istenebilir. Doğrulama için kişisel bilgilerinizi göndermeniz istenir, aniden kimlik hırsızlığının kurbanı olursunuz ve gönderdiğiniz para çöpe gider.
Piyango dolandırıcılığının birkaç işareti vardır:
- E-posta bir şirketten değil, kişiden gelir.
- Tek alıcı siz değilsinizdir.
- Bu piyangoyu daha önce hiç duymamışsınızdır.
Bunun gibi bir e-posta alırsanız gerçek olup olmadığını görmek için hızlı bir Google araması yapın. (Hiçbir zaman gerçek çıkmaz.) Hepimiz başımıza bir talih kuşu konsun isteriz ancak bilet almazsanız piyangoyu da kazanmış olamazsınız. Kişisel bilgilerinizi asla tanımadığınız kişilere e-posta yoluyla göndermeyin ve size haybeden para vermeye çalışan birine asla güvenmeyin.
3) Faydalanıcı Dolandırıcılığı
Hızlıca para dolaştırmaya çalışan birinden e-posta alırsınız. Bu e-postalar bazen kraliyet mensubu olduğunu iddia eden kişilerden gelir. Nijeryalı prens dolandırıcılığını duymuşsunuzdur. Ancak bunlar genellikle ülke dışında milyonlarca lira çıkarması gerektiğini söyleyen ve biraz pay karşılığında yardımınızı isteyen bir "iş adamından" gelir. Gönderen genellikle bu işlemin yasal olduğunu göstermek için yeterince bilgi paylaşır. Ancak para her zaman gecikir ve siz para transferini kolaylaştırmak amacıyla küçük ödemeler yapmak için zor duruma düşersiniz. Talihsiz biriyseniz bu dolandırıcılıkta tongaya basmanız kolaydır ancak işin göründüğü gibi olmadığına dair işaretlere dikkat etmeniz gerekir. Başta gelen e-postadaki gramer ve yazımın kötü olması, gönderenin adresiyle yanıt verilen adresin birbirini tutmaması bu durumu kanıtlar. Özellikle internette gerçek olmak için kulağa fazla iyi gelen şeyler her zaman yalandır.
4) Çevrimiçi Flört Dolandırıcılığı
Bir flört web sitesi veya sohbet odası yoluyla birisiyle tanışır, birbirinizi tanımaya başlarsınız ve her şey çok gerçekçi gelebilir. Ancak ekranın diğer tarafında kimin olduğundan asla emin olamazsınız. İnternette kendinizi para istemeye ya da müstehcen fotoğraflar talep etmeye veya gönderdiği öğeleri yönlendirmenizi istemeye başlayan birisiyle ilişkide bulursanız bir dolandırıcıyla tanıştığınızın resmidir. Kendi tabirleriyle "enayi avcıları" genellikle gerçek bir kişinin kimliğini kullanır ve gerçek bilgiler paylaşır ancak kendi izlerini gizlemek için sahte fotoğraflar ve iletişim bilgileri gönderirler. Çevrimiçi flört dolandırıcılığının birkaç önemli bileşeni vardır:
- Çok kısa süre içinde güçlü duygular sergilerler.
- Flört sitelerinden özel kanallara çok hızlı geçiş yaparlar.
- Hasta bir akraba veya iflas gibi zor durumlar uydurarak para isterler.
Bu dolandırıcılardan kaçınmak için çok hızlı gelişen tüm çevrimiçi ilişkileri dikkatle incelemek gerekir. Gerçek hayatta da bir ilişkiniz olmadığı sürece kimseye para vermeyin. Bu kişiyle siber ortamın dışında görüşmek üzere randevulaşırsanız her ihtimale karşı hayatınızda olan bazı kişilere nerede olacağınızı bildirin.
5) Bağış Dolandırıcılığı
Geniş çaplı doğal afetler veya diğer önemli toplumsal trajedilerden sonra yapabildiğiniz her şekilde yardım etmek istersiniz ve dolandırıcılar bundan nasıl yararlanacaklarını bilirler. Sahte bağış siteleri ve hesapları oluşturur, ardından kurbanlara asla ulaşmayacak paraları toplamak için duygusal bir e-posta hazırlarlar. Bu dolandırıcılar genellikle duygulara oynadıkları için başarılı olurlar. Her zaman mutlaka araştırma yapın. Bağış sitelerindeki bilgileri kontrol edin ve temsil ettiklerini iddia ettikleri konularla gerçekten alakalı olduklarından emin olun. Şüpheli görünen hiçbir siteye bağış yapmayın. Tüm gerçek bağış kurumlarının misyonunu ve vergiden muafiyet belgesini içeren gerçek bir web sitesi olur.
6) Onarım Dolandırıcılığı
Gerçek dünyada başlayıp hızla online ortama geçen bir dolandırıcılıkta "Microsoft" veya başka bir yazılım şirketinde çalıştığını iddia eden birinden düşük internet hızı ve yükleme süreleri gibi PC sorunlarının onarımıyla ilgili telefon alırsınız. Söyledikleri kulağınıza hoş gelir ve e-posta geldiğinde uzaktan erişim programını yüklersiniz. Bu da dolandırıcıların bilgisayarınızı kontrol etmesine ve kötü amaçlı yazılım yüklemesine olanak tanır. Tüm tüketiciler aynı düzeyde teknoloji bilgisine sahip değildir. Bu nedenle çoğu PC’lerinin nasıl çalıştığını bilmez ve dolandırıcılar tarafından kolayca korkutulabilir. Kötü amaçlı yazılım yüklendikten sonra dosyalarınıza ve kişisel bilgilerinize erişirler.
Talep etmediğiniz onarım tavsiyelerini asla kabul etmeyin ve kiminle konuştuğunuzdan kesinlikle emin değilseniz hiçbir onarım hizmetini satın almayın. Kimsenin bilgisayarınıza uzaktan erişmesine izin vermeyin. Birisinden telefon alırsanız kimliğiyle ilgili bilgileri sorun. Yeterince soru sorarsanız dolandırıcının sizi kandıramayacağını anlaması mümkündür.
Siber dolandırıcılardan neler gelebileceğini artık bildiğinize göre, hırsızlığa maruz kalmamak için bu işaretlere dikkat edin. Dolandırıcılar giderek daha akıllı hale geldiğinden bilgisayarınızı ve bilgilerinizi korumak için sürekli tetikte olmanız gerekir.