ABD ziyaretine ilişkin açıklama yapan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "F-35 konusunda görevlendirmeyi yaptık, temennim odur ki çalışmalar sonunda olumlu netice alırız. Trump'ı yaklaşımlarında olumlu ve yapıcı gördüm." ifadelerini kullandı.>
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD dönüşü önemli açıklamalarda bulundu. F-35 konusuna değinen Erdoğan, "F-35 konusunda görevlendirmeyi yaptık, temennim odur ki çalışmalar sonunda olumlu netice alırız. Trump'ı yaklaşımlarında olumlu ve yapıcı gördüm." dedi.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "S-400'ü bırakıp tamamen Patriot'a yönelmemiz gibi bir şey olamaz. 'Patriot'u da alalım' dedik. Ama S-400'ü de alacağız." dedi.
İletişim Başkanlığından yapılan açıklamaya göre, Erdoğan, ABD dönüşünde uçakta gazetecilerle söyleşi gerçekleştirdi.
"ABD'nin silah verdiği PKK/PYD'nin, dışına çekilmesi istenen 32 kilometre hat sonunda PKK/PYD ilişkisi bu hattın ötesinde devam ederse Türkiye'nin stratejisi nasıl olur?" şeklindeki soru üzerine Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump ve senatörlere burada en önemli konunun 20 mil yani 32 kilometre derinlik olduğunu söylediğini aktardı.
Trump'ın bunu 444 kilometre genişlik olarak söylediğini aktaran Erdoğan, "Biz, şu anda Tel Abyad ile Rasulayn arası 120 kilometreyi kontrol altına aldık. Tabii derinlikle birlikte alan 4 bin kilometrekarenin üzerinde. 'Güvenli bölge teklifini biz Obama'ya yapmıştık. Sizin döneminizde de yaptık. Gelin şimdi şu güvenli bölgeyi halledelim.' dedik. Trump buna yanaştı, 'Bunu Avrupa ülkelerine de söyledim' dedi. Allah nasip ederse 3-4 Aralık NATO Liderler Toplantısı'nda da ben güvenli bölge konusunu gündeme getireceğim. Orada güvenli bölge konusunu gündeme getirdiğimizde NATO ülkelerinin tavrı ne olacak göreceğiz. Bu iş lafla olmuyor." değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye'nin şu ana kadar yapacağını yaptığını ve yapmaya devam ettiğini belirten Erdoğan, şunları kaydetti:
"NATO Zirvesi'nde olumlu yaklaşımlar alabilir ve en azından bir uluslararası donörler ya da NATO ülkeleri donörler toplantısından bir şeyler çıkartabilirsek, zaten bunun plan proje çalışmasını yaptık. İlk etapta kuzeyde bir barış koridoruyla ilgili adımları atabiliriz. Barış koridorunda biz konutlar, sağlık merkezleri, okullar ve kamu binaları inşa ettiğimiz anda buranın havası zaten değişecek. 'Demografik yapıyı mı değiştiriyorsunuz?' diyorlar. Bunun demografik yapıyla ne ilgisi var? Orada oturanlar varsa biz zaten onları direkt kendi yerlerine taşırız. Kim bunlar? Suriyeliler. Oraya onlar gelip oturacak. Diyorlar ki 'Siz İdlib'dekileri mi oraya getireceksiniz?' İdlib'deki ile bunun alakası yok ki. Şu anda bizim derdimiz, Türkiye'de olanları bir an önce kendi topraklarına kavuşturmak. Gayretimiz bunun için. Yapacağımız iş bu. Bu bizi biraz rahatlatacak. Biz şu anda çadır kentleri neredeyse tamamen kaldırdık. Konteyner kentler var bir de. Bunun dışında şehirlere yayıldılar. Mesela Trump dedi ki 'Bunları vatandaş olarak alamaz mısınız?' Dedik ki 'Biz zaten şu anda seçici olarak alıyoruz. Bunların içinde doktoru var, mühendisi var, avukatı var, öğretmeni var, ebeler var. Bunlar şehirlerde kendileri yerleşiyorlar. Biz bunları zaten vatandaş yapıyoruz. Fakat bir de bunların dışında çok çok zor durumda olup, kötü şartlarda yaşayanlar da var. Biz istiyoruz ki bunları da buralardan kurtaralım ve onlar da kendi topraklarında çok daha huzur içinde yaşama imkanı bulsunlar.' Trump, 'Bu konuda ben Avrupa ülkelerine gerekli çağrıyı yaptım.' diyor. Kendisi 'Biz şu kadar veririz.' demedi ama ben zorlayacağım."
S-400 ve F35 konusunun gündeme geldiği anımsatılarak bu konuda son durumun ne olduğu ve S-400'lerin aktive edilmemesinin gündeme gelip gelmeyeceğinin sorulması üzerine de Erdoğan, "Bu fakiri biraz tanıyorsunuz. Milletimizi tanıyorsunuz. Dolayısıyla biz kendilerine çok açık söyledik, arkadaşlarımız da söyledi. Bizim şu anda Rusya ile de ikili ilişkilerimiz var. Bu ilişkimizi bozamayız. Ki bunun içinde stratejik ilişkimiz var. Nedir bu stratejik ilişki? Doğal gaz meselesi. Benim bizzat Sayın Trump'a da söylediğim gibi, Dışişleri Bakanımız Mevlüt Bey muhatabı Pompeo'ya söyledi, Hazine ve Maliye Bakanımız Berat Bey muhatabına söyledi, İbrahim Bey muhatabına söyledi. Biz de etraflıca bir markaja alıyoruz. Bizim şimdi Türk Akımı'nı hesaba katmama şansımız var mı?" diye konuştu.
- "Bizim çok yönlü bir savunma sistemini kurma anlayışımız var"
Erdoğan, "Hakkınızdır devam edin ama S-400'lerin üzerinden de traktörle geçin" gibi söylemlerde bulunulduğuna dikkati çekti. Böyle bir şeyi yapmanın mümkün olmadığını söylediklerini belirten Erdoğan, şu ifadeleri kullandı:
"Bizim stratejik anlamda bu ürünlerle alakalı bu tür ilişkimizi bir kenara atamayız. Şu anda turizmde Rusya bütün ülkeleri geçti ve bu noktada bir numaralı ortağımız. Bize geçen yıl Rusya'dan 6,5 milyon turist geldi. Bu yıl belki daha da artacak. Diğer ürünlerde ciddi manada bizim ortağımız durumunda. Ticaret hacmimiz 30 milyar dolara doğru gidiyor. Geçen yıl 25 milyar doları yakalamıştık. Bu yıl daha ileri götürmeyi hedefliyoruz. Putin zaten bu konuda kararlı olduğunu ortaya koyuyor. Şimdi böyle bir konumdayken bizim kalkıp S-400'ü bırakıp tamamen Patriot'a yönelmemiz gibi bir şey olamaz. 'Ama biz Partiot'u da alalım' dedik. Ama S-400'ü de alacağız. Çünkü bizim çok yönlü bir savunma sistemini kurma anlayışımız var. Silahlı Kuvvetler olarak kendi programımızı böyle belirledik. Yani elimizde o da olacak, o da olacak."
"İhtiyacımız var mı peki?" şeklindeki soru üzerine de Erdoğan, bunun Türkiye'yi daha güçlü kılacağını, düşmanı da muarızı da ürküteceğini, caydıracağını söyledi.
Birisinin kendisine, "Rusya mı size düşman, ABD mi?" şeklinde soru yönelttiğini aktaran Erdoğan, "Yani bunlar bu şekilde siyasetçi. Böyle bir siyaset anlayışı olur mu? Ben de tabii burada sadece bir şey söyledim, 'Ben düşman oluşturmak istemiyorum' dedim. Amerika da Rusya da benim dostum olsun istiyorum." dedi.
Kendilerinin bu konuda gayret gösterdiğini ve adımları buna göre attığını ifade eden Erdoğan, "Tabii bu da onları biraz rahatsız ediyor. Bizim ağzımızdan illa öyle bir şey koparmak istiyorlar. Şu anda bir taraftan her şeyi kazan-kazan esasına göre bizim üzerimize bina edeceğini söyleyeceksin, bir taraftan da 'O mu düşman, ben mi düşman?' diye soracaksın. Böyle bir şey olamaz. Bu siyaset bitti artık. Öbür taraftan da petrol falan diyeceksin." şeklinde konuştu.
Türkiye'nin Suriye'nin petrolünde gözü olmadığını ama onların gözü olduğunu söylediğini anımsatan Erdoğan, "Mefhumu muhalifinden denir ya zaten orayı paylaşanlar paylaşmış. Kamışlı malum, Deyrizor malum. Bazen gülüyorlar, bazen farklı bir yere doğru savruluyorlar." değerlendirmesinde bulundu.
Suriye'nin yeniden inşası için bu petrol gelirinin kullanılması teklif edilip edilemeyeceğine ilişkin soru üzerine de Erdoğan, "Benim şu anda hafıza kaydımda o var. Amerika'ya ve Rusya'ya gerekirse bizim onu teklif etmemiz lazım. Tabii bir de şu var, gerek Deyrizor'un gerekse Kamışlı'nın petrolünün kalitesi çok düşük. Oralarda kaliteli bir petrol yok. Tabii Deyrizor petrollerini daha çok PYD/YPG alıyor, rejime satıyor ve buradan mali noktadaki imkanlarını elde ediyor." açıklamasını yaptı.
- "Bugün dersini aldı"
Cumhurbaşkanı Erdoğan, "Beyaz Saray'a çağrılan senatörlerden biri Lindsey Graham idi. Türkiye'ye gelmişti, birlikte klasik müzik konseri dinlemiştiniz. Türkiye dostu açıklamalar yapıyordu. Sonra bir anda tuhaf bir dönüş yaptı ve adeta Türkiye karşıtı cephenin sözcülerinden biri haline geldi. Görüşmede bu çelişkiyi kendisine hatırlatıp nedenini sordunuz mu?" sorusunu, "Ben kendisine gerekenleri söyledim. Bugün dersini aldı." şeklinde yanıtladı.
- "Patriot sebebiyle S-400'ü bırakamam"
S-400 meselesinin çözümü için ABD ile oluşturulması planlanan koordinasyon çalışmasının muhtevasının sorulması üzerine Erdoğan, şöyle devam etti:
"S-400'ü alıyoruz. Bir parti kaldı sadece. Onlarla görüşülecek olan işin teknik, teknolojik boyutu. NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, bu konuda ne diyor? 'NATO üyesi ortaklarımızın hangi silahı alacağının ya da almayacağının kararını biz vermeyiz. Bu kendi takdirleridir.' diyor. Kayıtlarımızda bunlar var. Onlar da hiçbir şey diyemediler. Tabii İbrahim Bey'in O'Brien ile yapacağı görüşme ve Savunma Bakanlığından katılacak arkadaşların yapacakları görüşmeler neticesinde, bizim geleceğimiz yer bundan daha farklı olmayacak. Yine budur. Kaldı ki en sıkı bağlayıcı husus şudur, bizim bu noktada Rusya ile stratejik bazı çalışmalarımız var."
Rusya'dan yılda 20-25 milyar metreküp doğal gaz alındığına işaret eden Erdoğan, Avrupa'nın bu hattan doğal gaz çekeceğini dile getirerek şunları kaydetti:
"Putin, orada da çok mert bir davranış yaptı. 'Türkiye kime olur verirse biz de ona veririz' diyor. Ayrıca geçiş için Türkiye'nin ayrı bir ücret alma şansı var. Bir taraftan Türk Akımı, öbür taraftan da TANAP geliyor şimdi. Doğal gaz, Avrupa'nın pek çok ülkesine giderken biz stratejik bir önem kazanıyoruz. Ben şimdi Patriot sebebiyle S-400'ü bırakamam ki sen bana Patriot vereceksen ver. Yunanistan'a aynı şeyi söyleyebiliyor musun? Söyleyemiyorsun. Peki Türkiye'ye niye bunu söylüyorsun? Orada S-300 var. Hadi ona da sat Patriot. Bizim elimizdeki donelerimiz güçlü. Adımlarımızı da ona göre atıyoruz, atacağız."