Onüçüncü Havari
YAŞAM VE İNSAN Kategorisinde ve Kültür, Sanat Forumunda Bulunan Onüçüncü Havari Konusunu Görüntülemektesiniz, Konu içerigi Kısaca ->> Merhaba Lev Nikolayeviç Tolstoy İzleme imkânı buldunuz mu bilmem, ama ülkemizde Aşkın Son Mevsimi adıyla bu yılın mayıs ayında vizyona
- 07-09-2010, 05:47 PM #1
- Üyelik tarihi
- Apr 2009
- Üye Numarası
- 130377
- Nerden
- ISTANBULLU -YURTDISINA OTURUYORUM
- Mesaj
- 13.662
- Beğenmiş
- 1
- Beğenilmiş
- 10
- Rep Gücü
- 88643
Onüçüncü Havari
Merhaba
Lev Nikolayeviç Tolstoy
İzleme imkânı buldunuz mu bilmem, ama ülkemizde Aşkın Son Mevsimi adıyla bu yılın mayıs ayında vizyona giren ve Lev Tolstoyun son günlerini anlatan, yönetmenliğini ve senaryo yazarlığını Michael Hoffmanın yaptığı 2009 ABD yapımı bir film var: The Last Station.
Henri Troyatın Lev Tolstoy biyografisini büyük bir iştahla okuduğum zamana rastlaması çok iyi oldu, çok sevindim. İşte ben size bu yazımda Dünya Edebiyatında önemli bir çalışma alanı olan biyografilerden birinden Henri Troyatın Lev Tolstoy üzerine yapılmış bir çalışmasından söz etmek istiyorum. Bu çalışma hem konu ettiği kişi ve hem de çalışmanın kendisi açısından bakıldığında, hiç de öyle sıradan bir çalışma değil. Kaldı ki Henri Troyat, bu alanın dünyadaki bir tanesi diyebileceğimiz bir yazar. Bu türün en yetkin ve orijinal ismi bence.
H.Troyat,1911 Moskova doğumlu. Yazar 1938'de LAraigne (Yeşil Sinek ) romanı ile Goncourt ödülünü almış. Bu ödüllü roman o dönemde yüz bin satmış. H.Troyat daha sonra çok üretken bir yazar olarak-neredeyse- her yıl bir roman ve bir biyografi yayınlamış. 2 Mart 2007de 95 yaşında öldüğünde Fransız Akademisi üyesiydi ve eserlerinin sayısı 109du. Biyografilerini kaleme aldığı bazı ünlüler:
Tolstoy, Dostoyevski, Flaubert, Maupassant, Deli Petro, Dört Çariçe, Gogol, Gorki, Çehov, Zola, Verlaine, Rasputin
Troyatnın bu çalışması Türkçede Z.Canan Özatalay-Işık Ergüdenin çevirileri ile İletişim Yayınları tarafından Biyografi Dizisinin 11. kitabı olarak 2010da yayınlanmış. Yani taze bir kitap. Bizim dilimizdeki bu nüshası 984 sayfalık oldukça hacimli bir eser. Türkçesi kendini çok kolay okutuyor. Kitap hacmiyle gözünüzü korkutabilir öncesinde, ama okumaya başladığınızda büyük bir adamın müthiş, olağanüstü, sıra dışı yaşam öyküsünü, bitmeyen bir susuzluk arzusu içinde okuyor, okuyorsunuz.
Biyografiye konu olan Tolstoya, daima yanı başında Onu bir gölge gibi takip eden eşi Sonyaya ve böyle eşsiz bir çalışmayı hazırlayan H.Troyata hayran kalıyorsunuz. Kitap boyunca Çarlık Rusyasının bitişinin tarihini de okumuş oluyorsunuz bir bakıma.
Kitaptan öğrendiğimize göre, Lev Tolstoyun 28 Ağustos 1828de sekiz yüz erkek köylüye sahip olan ailesine ait Yasnaya-Polyana yurtluğunda doğmuş. Daha 23 aylık bir çocukken öksüz kalan Lev Tolstoy'u yakınları büyütmüş. Diğer üç ağabeyini ve küçük kız kardeşini annesiz kalmak nasıl etkilemiştir bilemiyoruz ama şefkat açlığı içinde kıvrandığı zamanlarda annesi Lev Tolstoy için mitsel bir varlığa dönüşüyor ve günlüğüne şöyle yazıyordu:
Bahçede geziniyorum ve annemi düşünüyorum; kesinlikle hatırlamadığım ve benim için bir ermişlik ideali olarak kalan annemi. Ona dair kırıcı, sevimsiz hiçbir şey işitmedim.
Ayrıca:
Gün boyu aptalca ve hüzünlü bir izlenim içindeyim. Akşama doğru bu ruh hali bir okşanma ve şefkat arzusuna dönüştü. Çocukluğumda olduğu gibi, sevgi dolu ve merhametli birine sarılmak, tatlı tatlı ağlamak ve teselli bulmak isterdim Ufacık olmak ve annemin yanına gitmek isterdim; onu hayal ettiğim haliyle. Evet, evet, annemin yanına gitmek; öldüğünde henüz konuşmayı bilmediğimden ona asla böyle hitap etmemiştim. O benim saf sevgiye dair en yüksek tasarımım tanrısal soğuk aşka değil, dünyevi sıcak sevgiye, anne sevgisine dair tasarımım Sen, anne, al beni, okşa sev beni! Bütün bunlar delice, ama bütün bunlar doğru.
1910 yılında ölen Tolstoy, bu satırları 1908 ve 1906 tarihlerinde yazmıştır.
Çocukluğunda oldukça duygusal ve sulu göz bir çocuktur. Kendini fark ettiği andan itibaren de çirkinliğinden yakınmakta ve her gece ağabeyi Sergey gibi yakışıklı olması için Allaha yalvarmaktadır.
Kendi zamanının şartları içinde iyi bir eğitim alan yazar, eğitiminin Moskova ayağında babasını kaybeder. Kazan şehrinde üniversiteye de gider, ama bu alanda Doğu Dilleri Fakültesinden Hukuk Fakültesine kadar çok değişik bölümlerde okumaya çalışırsa da pek dikiş tutturamaz. Oldukça derbeder bir hayat sürer. Ancak adeta geleceğin büyük yazarlığına hazırlanır gibi ne bulursa okur ve notlar almaktadır. Zamanının popüler ve klasik yazarlarını tanımaktadır. Ayrıca kafayı kadınlarla bozmuştur. Onlarla ilgili ömrünün son zamanları hariç tutulursa- hiçbir zaman uygulayamayacağı kararlar almaktadır:
Harici olasılıklara bağlı olmayacağım gün gelecek midir? Bence bu korkunç bir yetkinleşme olur Şimdi kendime şu kuralı koyuyorum: Kadınlarla birlikte olmayı toplumsal yaşamın nahoş bir zorunluluğu olarak kabul et ve onlardan mümkün olduğunca uzak dur. Gerçekten de kadınlar olmasa, bize şehveti, tasasızlığı, uçarılığı ve her türden başka erdemsizliği kim esinler? Bizim doğal özelliklerimizi, cesareti, kararlılığı, aklı, hakkaniyeti, kadınlar değilse bize kim kaybettirebilir?
Lev Tolstoyu 1851de Kafkasyada görüyoruz. Yazar burada gönüllü olarak bulunmaktadır. Daha sonra resmen asker olacaktır. Boş zamanlarda ava çıkar ve çevreyi tanır. Burada Kafkasyayı, Kazakları, Çeçenleri tanıyacak olan yazar; buradaki kazanımlarından Çocukluk ve Gençlik, Kazaklar, Hacı Murat gibi üç önemli eser kazandıracaktır Rus edebiyatına. Bu arada Sovremennik (Çağdaş) dergisinin önemli yazarlarından İ.Turgenyevle tanışmıştır. Sivastopol Savaşından sonra bir müddet Turgenyevle aynı mekânı paylaşırlar Saint-Petersburgda. Ancak daha sonra anlaşmazlığa düşecekler ve bu anlaşmazlık kısa süreli barışmalar olsa da bir ömür boyu sürecektir. Sivastopol Hikâyelerini yazar. Yasnaya Polyanaya döner. Evlenmeyi düşünmektedir. Aday da vardır, ama karasızdır. Teşebbüs nişanlılıkla sonuçlanır, ancak evlilik olmaz.
Bunun üzerine Avrupaya gitmeye karar verir. Fransızları hiç sevemez. Özellikle Napoleona düşmandır. Cenevrede Leman gölü kıyılarındaki Villa le Bocagede Aleksandra Andreyevna Tolstoyla aralarında ikisinin de keyif aldığı bir sevdalı arkadaşlık kurulur. Bu ilişki bütün bir ömür boyu belli bir seviyede devam edecektir. Almanyayı da gezdikten sonra-veremle ilgili bir sorunu olmadığını da öğrenmiş olarak - Yasnaya-Polyanaa döner. Sonraki yıllarda yine kardeşlerinin verem tedavisiyle ilgili olarak Avrupaya gidecektir. Buralarda eğitim ve öğretimle ilgili araştırmalarda yapan Tolstoy bizzat okullarda incelemelerde bulunur.
Köleliğin kalkması ve mujiklere toprak verilmesi ile ilgili çalışmalarda öncü olur. Okullar açar, köylülerin eğitimiyle ilgilenir. Okullar yetkili otoritelerce denetlenir ve başarılı bulunur.
Uzun sıkıntılardan, reddedilme korkularından sonra Sonyaya evlenme teklif eder ve evlenirler. Sonya, Tolstoyun çocukluk arkadaşının kızıdır ve Tolstoydan 16 yaş küçüktür. Bu beraberlikten 13 çocuk olacaktır. Büyük eserleri evlendikten sonra peş peşe gelecek ve ünü ülke sınırlarını aşarak eserler Avrupa dillerine de çevrilecektir: Savaş ve Barış, Anna Karanina, Diriliş.
Bu arada sık sık ölümü düşünmektedir. Bu onu çok germekte, korkutmaktadır. 1882 Ocak ayında Moskovada gönüllü sayım memuru,1892de yaşanan kıtlıkta halkının yanındadır ve kıtlık bölgesinde aşevleri kurmakta, yurt içinden ve dışından yardım kampanyaları organize etmektedir. Halktan habersiz soylulardan kimileri, Onun bu çabalarıyla dalga geçmekte ve alaycı bir şekilde Onu on üçüncü havari saymaktadır. Sonya ile Besteci Taneyev arasında duygusal bir yakınlaşma, Tolstoyu çılgınlık derecesinde kıskançlığa sevk eder ve aralarındaki soğuk mesafe daha da büyür. Rusyada azınlıkta olan dini tarikat mensupları Molokanlar (Süt İçenler)ın ve Dukhobarlar (ruh güreşçileri) ın maruz kaldıkları haksızlıklar karşısında yönetime direnir. Molokanların kendilerinden zorla uzaklaştırılan çocukları iade edilir, Dukhobarlarsa Kanadaya yerleştirilirler. 7000 göçmenin finansal ihtiyaçlarını karşılayabilmek için uluslar arası yardımlar yeterli olmayınca eserlerini Rus ve yabancı editörlere olabildiğince pahalıya (on altı sayfalık forma başın 1000 ruble) a satarak, elde ettiği geliri, Dukhobar yardım komitesine aktarır. Bütün bunlarla uğraşırken İvan İlyiçin ölümü, Kroyçer Sonat romanlarını da tamamlamıştır.
Bu arada geçen zaman içinde ailesinden sevdiklerinden insanlar bir bir bu dünyadan göçmektedir. Rahatsızlığından dolayı Kırıma gider ve orada Anton Çehov ve Maksim Gorkiyle görüşürler.
Rus Ortodoks Kilisesinden hoşlanmamaktadır ve bu kilisenin öğretilerine karşı beyanatlarda bulunur. Ayinleri reddeder ve ailesinden gömülürken kiliseden ve papazlardan uzak tutulmasını vasiyet olarak ister. Kilise Onu aforoz eder. Ancak Tanrının varlığını inkâr etmediği gibi kendine özgü bir din anlayışı da geliştirir. Kendi topraklarında Yasnaya Polyanada kurduğu bir komün içinde bu bir nevi yeni dinin mensuplarına Tolstoycular denmekte ve Tolstoy Onlar için de bir nevi peygamber hükmünde bulunmaktadır. Bu işi organize eden de Tolstoyun en yakınında bulunan kişi olarak Vladimir Çertkovdur.
27 Ocak 1904te başlayan Rus-Japon Savaşı, Onu kötümser bir psikolojiye sokar. Dünyadaki mevcut kötülüğün din dışında düzeltecek bir şeyin olmadığı notunu günlüğüne düşer.
Sağlığı kötüye gitmektedir. Yeni bir vasiyetname hazırlar. Vasiyetnamede eserlerinin tüm haklarını kamuya bırakmaya karar verince, eşi Sonya ile olan anlaşmazlıkları ayyuka çıkar ve sürekli kavga etmeye başlarlar. Tolstoy seksenini aşmış bir adam olarak bu kavgalardan çok yorulmakta ve evden kaçmak istemektedir. Sonunda dayanamaz ve 28 Ekim 1910 sabaha karşı Sonyaya bir not bırakarak Dr.Makovitski ile gizlice evden ayrılır. Bu aynı zamanda sonun da başlangıcı olacaktır.
Tolstoyun kesin olarak nereye gittiği belli olmamakla birlikte, hedefine varması mümkün olmayacaktır. Artık kendisinden pek de korkmadığını sık sık ifade ettiği mutlak dünyevi son olan ölüm Onu Astapovo İstasyonunda beklemektedir.7 Kasım 1910 sabahı altıyı beş geçe buluşurlar
Lev Tolstoydan geriye, 82 yıllık zorlu bir ömre sığdırılmış, 90 ciltlik muhteşem bir külliyat kaldı.
Onnc Havari Lev Nikolayevi Tolstoy
Benzer Konular
- Ma-i Nisan Tarafından Edebiyat ForumaYorum: 0Son mesaj: 19-08-2011, 02:51 PM