Mısır karıştı. Mısır'ı 2009 yılı sonunda ziyaret etmiştim, bir süre kalıp ülkeyi, tarihini, kültür mirasını, siyasi yapı ve ekonomisini incelemiştim . Bugünkü kaos'un geleceği aslında 2009 yılında sokakta görülüyordu.
Milattan 3200 yıl kadar önce başlayarak kabaca 3000 yıl kadar Yukarı Mısır (Aswan)ve Aşağı Mısır (Nil deltası), "çok tanrılı dinler" çerçevesinde, birleşmiş bir toplum olarak yaşayabilmiş. Bugünkü kaotik yapı bu dönemden sonra başlıyor. Ülke, Milattan önce 341 'de Persler, sonra sırasıyla Yunan, Roma, Bizans tarafından işgal ediliyor. Büyük İskender'den Napoleon Bonaparte'a kadar her "büyük" Mısır'dan geçmiş ve parmağını sokmuş, etkilemiş, karıştırmış! Son gelen Araplar, yedinci yüzyılda Müslümanlığı Mısır'a taşıyorlar. 1250 yılında Memluklar idareyi ele geçiriyorlar ve 1517 yılında Osmanlı işgaline kadar Mısır'ı yönetiyorlar. Osmanlı'nın zayıflamasıyla ve özellikle de 1869 yılında Süveyş kanalının açılışından sonra, İngiltere 1882 yılında Mısır'ı kontrol altına alıyor. Mısır 1922 'de bağımsızlığını ilan ediyor ama İngilizler tarafından "uzaktan kumanda" altındaki son Kral Faruk yönetimindeki monarşidense ancak 1952 yılında kurtulabiliyor.
Mısır'ın Süveyş Kanalı'ndan sonraki, yani ikinci büyük projesi olan Aswan Barajı'nın finansmandan sorunları, Mısır'ı Batı'dan ve ABD'den kopartıp, Sovyetlerin etki alanına da sokuyor. Süveyş kanalı 160 kilometrelik suni bir kanal ve 1869 yılında yapıldığında 9 metre derinliği ve 30 metre eni varmış. Kanal, Osmanlı döneminde Muhammed Said Paşa ile Fransız Ferdinand de Lesseps tarafından gerçekleştiriliyor yönetimi ise 87 yıl boyunca Fransız ve İngiliz çıkarlarına hizmet eden bir şirkete veriliyor. Kanal bugün yılda 4 milyar dolar gelir getiriyor. Nasser Süveyş Kanalı'nın devletleştirilmesini, Batı ülkeleri, Aswan Barajı projesini finanse etmeyince, 1956 savaşını getiriyor. Aswan Barajı ise 1.5 milyar dolarlık bir proje olarak 1961 yılında başlıyor, bugün yapılan hesaplarda tam gerçek bilinmese de maliyetin kümülatif 5 milyar dolara ulaştığı düşünülüyor.
Mısır 1922 'de bağımsız olduğunda işbaşında Sultan Fuad var. 1936'da Kral Faruk 16 yaşında "dümene" geçiyor ve 1939'da kendini halife ilan ediyor! 1948 'de İsrail kuruluyor ve İsrail-Arap kavgası da derhal başlıyor.
1952 yılında yapılan darbeyle General Necip işbaşına gelirken krallık bitiyor. 1954 yılında ise General Nasser, General Necip'in yerine geçiyor. 1964 yılında Nasser'in desteği ile FKÖ Ahmet Shukeiri tarafından kuruluyor. 1969 yılında ise Y.Arafat örgütün lideri oluyor. 1967 ise İsrail savaşta elde ettiği toprakları Birleşmiş milletler baskısı sonrası iade ediyor. Ancak İsrail-Mısır barışı sonunda 1978 yılında imzalanan Camp David Anlaşması ile gerçekleşiyor. Bu sulhun faturası ise imzayı atan A. Sedat'ın öldürülmesiyle oluyor. Ordudan gelen H. Mübarek başa geçiyor ve 30 yıl Batı desteğiyle işbaşında kalıyor. Tam oğlunu işbaşına geçirecekken de bu günkü isyan gündeme geliyor.
Böylece bugünün Mısır'ın yapısı tam bir "çorba" ve her kişi farklı kültür, siyaset, din, ırk ve dilin karma etkisi altında.
Ancak tabi her gelen Mısır ve tarihinde birşeyler yürüterek gitmiş. Özellikle de Batılılar. 1800'lü yıllarda Mısır'da yaşayan ve çoğunluğu konsolos ve elçilik mensubu kişiler antik değeri olan tarihi şeyleri toplamışlar. mısırdaki Hidiv Paşalar da onlara bol bol hediye ve izin vermişler ve böylece birçok kıymetli tarihi eser yurtdışına çıkmış. Bu tarihi kıymetler Avrupa'da Torino, paris, Londra ve Berlin'deki müzelere de satılmış. 1855 yılında Mısır'a gelen Avusturyalı Arşidük Maximillian bazı kıymetli eşyaları talep edince Hidiv Abbas Paşa kendisine tüm istediklerini veriyor ve bu nedenle de ilk orjinal kahire Müzesi viyana'da kurulmuş. Ancak 1902 yılında Kahire'de bugünkü Mısır müzesi kurulabiliyor.