Ağrılı adet kanamalarının diğer ismi dismenoredir. Ağrılı adet, adet kanamasının öncesinde ve sırasında başlar, şiddeti hafif olabileceği gibi, çok şiddetlide olabilir. Ağrı kasıklarda her iki yanda veya orta hattadır. Aşağıya geçme hissi şeklinde olabilir. Ağrının şiddeti fazla ise ,ağrıya bulantı, kusmada eşlik edebilir. Adet ilk görüldüğü zamandan itibaren varsa primer dismenore olarak adlandırılır. Daha sonraki yaşlarda oluşmuşsa sekonder dismenore denir. Sancılı adet kadınların % 50 sinde görülmektedir. Ağrı genellikle yumurtlamanın olduğu sikluslarda görülür. Ağrı adetten birkaç saat önce başlar. 48-72 saat devam eder. Ağrının nedeni rahim içinden prostoglandin hormonunun üretiminin artmasıdır.
Prostoglandin artışı rahim kasılmasını artırır, damarlarda daralma yapar. Rahim oksijensiz kalır. Bu nedenle ağrıyı azaltmak için prostoglandin sentezini engelleyen ilaçlar kullanılır. Bu ilaçlara adet görmeden bir gün önce başlanıp 2-3 gün süreyle kullanılırsa etkili olur. Tedavide bir diğer seçenek doğum kontrol haplarıdır. Doğum kontrol hapları yumurtlamayı engelleyerek ağrılı adeti engeller. Daha sonraki yaşlarda, sonradan oluşan ağrılı adetlerde sebep rahim içtabakası olan endometriumun rahim adelesi içine ilerleme hali olan endometriozisdir. Yumurtalık kistleri, tüp iltihapları, myomlar, polipler, rahim içi yapışıklıklar, rahim ağzı darlığı diğer nedenlerdir.
RIA olarakda söylenen spiral bazısında metal, bazısında yavaş salınımlı hormon içeren, bükülebilir, plastik araçlardır. Bakır salan tipleri rahim içinden sperm geçişini engellerler. Progestin salanlar rahim ağzı akıntısını kalınlaştırır, rahim içi kalınlığını azaltarak gebe kalmayı engeller. Gebe kalmayı engelleyen en güvenilir yöntemlerden biridir. Gebe kalma oranı her yıl için 100 kadında % 0,3-1 gebelik şeklindedir. Bu oranlarda gebeliği kesin engelliyor anlamına gelir.
Gebelik şüphesi varsa, halen devam eden pelvik enfeksiyon varsa, iltihaplı rahim ağzı durumlarında, nedeni belli olmayan vajinal kanama durumlarında takılmamalı.
Yan etkileri nelerdir: Rahimde ve pelvik organlarda enfeksiyona neden olabilirler. Vücut kabul etmeyip atabilir. Nadiren rahim delinmesine neden olabilir. Dış gebelik şansı artar. Anormal kanamaya sebep olabilir. Kanamalar ara kanama şeklinde olabileceği gibi, adet kanama miktarının aşırı artması şeklinde olabilir.