Dünya çapında 60 büyük şehri 76 gösterge üzerinden analiz eden "Dünyanın En Güvenli Şehirler Listesi" açıklandı. İstanbul'un da yer aldığı listenin genel sıralamasında Danimarka'nın başkenti Kopenhag başı çekerken, Kanada'nın Toronto kenti ikinci, Singapur ise üçüncü sırada yer aldı.
Geniş çaplı araştırmalar ve uzmanlarla yapılan kapsamlı mülakatlar sonucunda yapılan değerlendirmeler bu yılki listede beş kategoride düzenlendi.
Sağlık, dijital, altyapı, kişisel ve çevresel güvenlik kategorilerinde ayrı ayrı değerlendirmede bulunan listenin genel sıralamasında İstanbul ortalamanın altında kalarak 37inci sırada yer aldı.
The Economist Intelligence Unit tarafından hazırlanan listenin değerlendirmesine kaçınılmaz olarak Covid-19 salgını damgasını vurdu. 2021 yılında kent güvenliği açısından bakıldığında öncelikli konu sağlık güvenliği olarak ortaya çıktı.
Sağlık Güvenliği
Bir kentin sağlık sisteminin ne kadar hazırlıklı olduğunu değerlendiren bu kategori kamusal ve özel sağlık sigortası, sağlık hizmetlerinin kalitesi, yatak ve doktor sayısı, güvenli ve kaliteli gıdaya erişim, madde bağımlılığıyla ilgili politikalar, akıl sağlığı, acil servis hizmetleri, yaşam beklentisi, çocuk ölümleri, kanser ölümleri, yaşam tarzına bağlı hastalıklar ve Covid-19 bağlantılı ölümler dikkate alınarak hazırlandı.
Bu bağlamda hazırlanan listede Japonya'nın iki şehri - Tokyo ve Osaka ilk beşte yer aldı. Ortalama puanın 66,7 olduğu bu kategoride İstanbul 71,9 puanla 25inci sıraya yerleşti.
1- Tokyo - 87,7 puan
2- Singapur - 84,1 puan
3- Hong Kong - 84,0 puan
4- Melbourne - 81,9 puan
5- Osaka - 81,8 puan
Dijital güvenlik
Covid-19'un iş ve ticaret hayatını dijital ortama taşımasıyla büyük önem kazana dijital güvenlik bu yılki güvenli kentler listesinde ayrı bir kategoride değerlendirildi.
Kişisel gizlilik politikaları, vatandaşların dijital tehditlere karşı farkındalığı, güvenli akıllı kentler, siber saldırıya karşı hazırlık, kamu ve özel ortaklık, internet erişim oranı, güvenli internet hizmetleri, saldırı tehlikesi, iletişim teknolojilerinde altyapısal riskler, çevrimiçi saldırıya uğrayan bilgisayar oranı dikkate alınarak hazırlanan listede ilk sırayı Avustralya'nın Sidney kenti aldı. Ortalama puanın 61,7 olduğu listede İstanbul 58,7 puan alarak 36ıncı sırada yer aldı.
1- Sidney - 83,2 puan
2- Singapur - 82,8 puan
3- Kopenhag - 82,2 puan
4- Los Angeles - 82,0 puan
4- San Francisco - 82,0 puan
Altyapı güvenliği
Güvenli Kentler Listesi'ndeki altyapı kategorisi de yine Covid-19'un etkileri göz önüne alınarak incelendi. Covid-19 salgınına karşı kısıtlama tedbirleri ulaşım gibi bazı kentsel altyapı ihtiyacını azaltsa da, dijitalleşmenin yanı sıra yürüme ve bisiklet yolları gibi getirdiği yeni altyapı ihtiyaçları ve pandemi sonrasında da genel olarak daha yeşil altyapı yatırımlarının önünü açacak gibi görünüyor.
Altyapı güvenliği açısından bakıldığında ulaşım güvenliği uygulamaları, yayalar için kolaylık, felaket yönetimi ve iş devamlılık planı, su altyapısı, tehlike izleme sistemi, trafik kazasına bağlı ölümler, iklim bağlantılı hava, kara ve demir yollarında meydana gelen ölümler, şebeke sistemi, kurumsal kapasite ve kaynaklara erişim, felaket sigortası, felaket riski bilgisine dayalı kalkınma, gecekondularda yaşam oranı ve evsiz nüfusun oranı gibi veriler değerlendirildi.
Ortalama puanın 71,5 olduğu bu kategoride ilk sırayı Hong Kong aldı, İstanbul ise ortalamanın hemen üstünde 72,1 puanla 35inci sıraya yerleşti.
1- HongKong - 93,4 puan
2- Singapur - 92,1 puan
3- Kopenhag - 89,0 puan
4- Toronto - 88,6 puan
5- Tokyo - 87,7 puan
Kişisel güvenlik
Adalet sistemi kapasitesinden suç oranlarına, sosyal uyumdan ortak değerlere kadar birçok konunun göz önünde bulundurulduğu kişisel güvenlik kategorisinde kentlerin bu konuda neler yaptığı incelendi.
Buna göre suça karşı veri tabanlı teknik kullanımı, silah düzenlemeleri ve uygulamaları, terör, askeri çatışma ve sivil ayaklanma tehdidi, kişi başına düşen polis, savcı, hakim ve yargı personeli sayısı, sosyal güvenlik açısından aile içi şiddet ve cinsel tacizle ilgili kanunlar değerlendirildi, adli ve şiddet suçların tekrarlanma sıklığı, organize suçlar, terör saldırılarının şiddeti, madde kullamınıyla bağlantılı ölümler, yolsuzluk düzeyi, sözleşmelerin yürütülebilirliği, gelir dağılımı düzeyi, kadın cinayetleri oranı ve aile içi şiddetin tekrarlanma sıklığına bakıldı.
Ortalama puanın 62,3 olduğu bu kategoride İstanbul diğer kategorilerden daha alt sıralara geriledi ve 48,8 puanla 48inci sırada yer aldı. Sıralamada başı Danimarka'nın başkenti Kopenhag'ın çektiği listenin ilk beşine Avrupa ülkeleri yerleşti.
1- Kopenhag - 86,4 puan
2- Amsterdam - 80,5 puan
3- Frankfurt - 80,3 puan
4- Stockholm - 79,7 puan
5- Brüksel - 79,2 puan
Çevresel güvenlik
Bu kategoride ise sürdürebilirlik ana planı, yenilenebilir enerji ve yeşil ekonomi için teşvikler, atık yönetimi, sürdürülebilir enerji, su kaynakları üzerindeki baskı oranı, kava kalitesi düzeyi, kentsel orman alanları ve atık üretimi dikkate aldındı.
Ortalama puanın 68,5 olduğu listede İstanbul yine ortalamanın hayli altında 62,8 puanla 44üncü sırada yer aldı. Listenin ilk sırasına ise Yeni Zelanda'nın başkenti Wellington yerleşti.
1- Wellington - 91,7 puan
2- Toronto - 90,3 puan
3- Washington DC - 87,6 puan
4- Bogota - 85,5 puan
5- Milano - 84,9 puan
Covid-19 salgını sıfır karbon hedeflerinin ulaşılabilirliğini gösterse de uygulama ile ilgili zorlukların hala sürmesi yüksek gelirli kentlerin bile çevresel güvenliği sağlamada zorlanmasına neden oluyor. Bu listede Kolombiya'nın başkenti Bogota'nın dördüncü sırada yer alması ise iyi çevresel politikaların yalnızca gelişmişlik düzeyiyle bağlantılı olmadığının bir işareti olarak değerlendiriliyor.