Trafik kazası sonrası kazaya yol açan kusurlu tarafın gerek hukuki ve gerekse cezai sorumlulukları aşağıdaki 7 maddede özetleyebiliriz.
1. Karayolları Trafik Kanunu'na veya Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne aykırı hareket edenler hakkında eylemleri bir başka suç teşkil etse veya etmese dahi trafik polisi veya kimi durumlarda yetkili Cumhuriyet Savcısı tarafından yürürlükte olan Trafik Cezası Hükümleri doğrultusunda idari para cezasına hükmedilir. Ve hatta trafikten men ehliyetin alınması, sürücü belgesine ceza puanı uygulanması gibi müeyyideler uygulanır.
2. Bunların yanı sıra trafik kazası neticesinde meydana gelen yaralanma veya ölüm olayları neticesinde ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı’nca kamu davası açılır.
3. Trafik kazası sonucu meydana gelen ölümlerde Türk Ceza Kanunu'nun 85. maddesi uygulanır;
- Taksirle bir insanın ölümüne neden olan kişi, iki yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçlar Asliye Ceza Mahkemelerinde görülür.
- Fiil, birden fazla insanın ölümüne ya da bir veya birden fazla kişinin ölümü ile birlikte bir veya birden fazla kişinin yaralanmasına neden olmuş ise, kişi iki yıldan on beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçlar Ağır Ceza Mahkemelerinde görülür.
4. Trafik kazası sonucu meydana gelen yaralanmalarda Türk Ceza Kanunu'nun 89. maddesi uygulanır;
- Taksirle başkasının vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi, üç aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır.
- Taksirle yaralama fiili, mağdurun; a) Duyularından veya organlarından birinin işlevinin sürekli zayıflamasına, b) Vücudunda kemik kırılmasına, c) Konuşmasında sürekli zorluğa, d) Yüzünde sabit ize, e) Yaşamını tehlikeye sokan bir duruma, f) Gebe bir kadının çocuğunun vaktinden önce doğmasına, neden olmuşsa, birinci fıkraya göre belirlenen ceza, yarısı oranında artırılır.
- Taksirle yaralama fiili, mağdurun; a) İyileşmesi olanağı bulunmayan bir hastalığa veya bitkisel hayata girmesine, b) Duyularından veya organlarından birinin işlevinin yitirilmesine, c) Konuşma ya da çocuk yapma yeteneklerinin kaybolmasına, d) Yüzünün sürekli değişikliğine, e) Gebe bir kadının çocuğunun düşmesine, neden olmuşsa, birinci fıkraya göre belirlenen ceza, bir kat artırılır.
- Fiilin birden fazla kişinin yaralanmasına neden olması halinde, altı aydan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Bu suçlar Asliye Ceza Mahkemelerinde görülür.
5. Taksirle yaralama suçunun soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlıdır. Ancak, suçun bilinçli taksirle işlenmesi halinde şikâyet aranmaz.
6.Kazanın meydana gelmesinde kusuru olmayan kişi hakkında kamu davası açılmaz. Açılmış kamu davası neticesinde kusursuz olduğu sabit olan sanık hakkında ceza tayin edilmez.
7. Mağdur tarafın şikâyetçi olmaması ve mağdur tarafın zararının kısmen veya tamamen karşılanması da bu tür davalarda hâkimin takdirini etkileyecek ve verilecek hapis cezasının başka bir yaptırıma çevrilip çevrilmemesini belirleyecek önemli etkenlerdendir.