Küçük yaşta büyük turnuva kazanma devrinin artık sona erdiğine ve nedenlerine işaret eden bir çeviri.
Umarım ilginizi çeker!
Mucize çocukların sonu mu?
Boris Becker , Michael Chang ve Pete Sampras Teenager olarak Grand-Slam turnuvaları kazanmıştı. Jennifer Capriati , Monica Seles ve Martina Hingis henüz 14 yaşındayken en iyilerle kapışıyorlardı. Bugün ATP'de ilk 100de 20 yaşın altında oyuncu yok. Ortalama yaş 26dan biraz daha fazladır! Bayanlarda ortalama yaş ise 24ün üzerindedir. Mucize çocuklar artık gelmeyecek mi?
Mayıs Belgrad. 250'lik ATP turnuvası , turun önemli sayılmayan ayaklarından biri. 370.000 Euro ödüllü turnuva 2. yılında Djokovic ailesi tarafından organize edilmektedir. Normalde bu turnuvanın tek bir yıldızı vardı , Sırp Novak Djokovic. Fakat bu sene durum farklıydı. Dünya 3 numarası çeyrek finalde elendi ve yerel basında ve tribünlerde genç bir sarışın oyuncunun yıldızı parladı. Filip Krajinovic'di o gün yıldızı parlayan gencin adı. Yarı finale kadar güçlü arka çizgi oyunuyla göz doldurdu. Florida'da Nick Bolletieri'de antremanlarını yapan bu genç oyuncu geleceğin tenis yıldızlarından biri. Şu anda 222. sırada ve 18 yaşında.
18 yaşında ve sıralamanın henüz altlarında? 80'li ve 90'lı yıllarda Krajinovic'in bu 2. sınıf bir turnuvadaki performansına çok sıradan bakılırdı. O zamanlar tenis dünyası daha teenager'ken sıralamanın çok üstlerinde yer alan mucize çocuklarla doluydu. Boris Becker 17 yaşında Wimbledon'ı kazanmıştı. İsveç'li Mats Wilander ve amerikalı Michael Chang aynı yaşda , farklı zamanlarda , Fransa Açık'ı kazanmışlardı. Pete Sampras Amerika Açık'ı kazandığında 19 yaşındaydı. Keza Stefan Edberg de Avustralya Açık'ı kazandığında 19 yaşındaydı.
Andre Agassi ancak 1992 yılında 22 yaşında Wimbledon'ı kazandığında ilk büyük zaferini elde ediyordu. Ama bu durum onun mucize çocuk olmadığının bir işareti değildi. Daha 18 yaşında 6 turnuva kazanmış ve hesabında milyon dolarlar vardı.
"Teenagerların soyu mu tükeniyor" diye New York Times bir kaç ay önce başlık atmıştı ve sebeplerini ifade etmişti: Erkekler ilk 100de 20 yaşın altında hiç oyuncu yok. En iyi sıralamaya sahip 19 yaşındaki 127. sırada bulunan Arjantinli Federico del Bonis challenger'lar dışında varlık gösterememiştir. Del Bonis'in önümüzdeki dönemde dünya tenisinde söz sahibi olacağına dair de bir emare de görünmemektedir.
Birkaç basamak yukarıda Litvanyalı Ricardas Berankis vardır. 2007de junior Amerika Açık turnuvasını kazanmıştır. Şubat ayında San Jose'de elemelerden çıkıp sansasyonel bir şekilde çeyrek final oynamıştır. Bir kaç hafta önce menajerlik şirkei IMG bir yazı göndererek , demiştir ki:"Berankis şu anda dünya 119 numarasıdır ve hiç bir oyuncu ilk 120de daha genç değildir!" Litvanyalının yetenekli olduğu şüphe götürmez. Uzmanlar gelecekte kendisinden ilk 10 bekliyorlar. Ama gerçek şu ki o 20 yaşında ve bir teenager bir mucize çocuk değil!
Geçmişte geçerli kural , kim gelecekte bir Grand Slam kazanmak veya dünya 1 numara olmak istiyorsa , çok gençken zirvede olmalıdır. Bunun istisnaları yok değildi , Michael Stich veya Patrick Rafter gibi.
Michael Stich önce okulunu bitirmiş ve 23 yaşında Wimbledon kazanmıştı. Patrick Rafter da 24 ve 25 yaşlarında arka arkaya 2 defa Amerka Açığı kazanmıştı. Ama yeni rakamlar yeni bir tez doğurdu:" Kim gençse , zirveye çıkmak için işi gerçekten çok zor!" İlk 100deki erkeklerin yaş ortalaması bugün 26,4dür. Bu 20 yıl önce 24,08idi.
Profesyonel oyuncular hiç bir zaman , bu zamanlardaki kadar yaşlı değillerdi. Ya da tam ters ifadeyle genç oyuncu sayısı hiç bu kadar az değildi. "Bana yönü direkt yukarı olan bir Teenager adı verin" diye gazetecilere sormuştu Roger Federer bir kaç hafta önceki bir basın toplantısında. Cevabı da "hiç yok" şeklinde gene kendi vermişti.
"Dayanıklık günümüzde çok arttı. Aşılması gereken engeller çoğaldı ve bunun için de zamana ihtiyaç var" diyor Heinz Günthardt Steffi Graff'ın eski ama Ana Ivanovic'in ilkbahardan beri yeni koçu."Ama Rafael Nadal 19 yaşında 2 numaraydı" diyor ve bugün aynı yaşda olsa gene de rakiplerini ekarte edeceğini , onun bir mucize çocuk olduğunu söylüyor!
Donald Young da ilginç bir örnektir. 15 yaşında Juniorlarda Avustralya Açığı kazanan en geç oyuncu olmuş , 16 yaş 5 ayla da juniorlar da dünyanın en genç 1 numarası olmuştur. Amerikan medyası bu durum karşısında bu solak Chicago'luya bir mesih muamelesi yapmıştır. Keza Nike ve Head'le de yaptığı anlaşmalar sonrası Young büyük turnuvalardan wild card almıştır.fakat baskıyı kaldıramamıştır. 2006da Miami'de isimsiz Carlos Bercocq'a 6/0-6/0 ilk turda yenilmiştir. Onu yenen Berlocq da bir sonraki turda 6/0-6/0 yenilince Young'un büyüklerdeki tenis macerası biraz alay konusu olmuştur. Tekrar Juniorlara dönen Young hemen akabinde Wimbledon Junior'ı kazanmıştır. Şu anda 21 yaşında ve dünya 100 numaradır ve fakat gelecekte onun kariyeri hakkında parlak şeyler söylenmemektedir.
Mucize çocukların devri bitti mi? Gerçek şu ki Young örneği tekdir. Başka bir gerçek ise yetenekli oyuncuların uzun vadede başarılı olduğudur.Örnek Bernard Tomic: Avustralyalı oyuncu yüzyılın yeteneği olarak gösteriliyor. Bu sene Marin Cilic'i 5 setlik maç sonunda , Avustralya Açığın 2. turunda veda etti. 17 yaşındaki oyuncu yavaş yavaş ilerliyor. Şu anda 228 numara. Örnek Ryan Harrison: Amrikalı oyuncu 15 yaşında ATP Tour'da , Houston 2008 , maç kazanma başarısını gösterdi.Bu başarıyı son olarak rafael Nadal ve Andy Murray göstermişti. Şu anda 18 yaşında ve bu sene Amerika Açık'ta ilk turda Ivan Ljubicic'i yenme başarısını gösterdi. Bu turnuvada önce 229 numara idi!
"17 yaşında Wimbledon kazanan artık olmayak" diyor Prince raket firmasının oyuncu temsilcisi ve her grand slami yerinden takip eden Helge Cappel. bunun da nedeni zeminlerin yavaşlamsında yatıyor. "Becker Wimbledonı kazandığında zeminler hızlıydı ve toplar fazla yükselmezdi. oyunlar kısa sürerdi ve Becker neresi kuvvetliyse onu oyunda sergileyebiliyordu."
Bir diğer ve aslında daha geçerli bir sebep ise oyuncuların daha atletik olmaları. "Günümüzde oyuncular birer hayvan gibiler" diyor Nick Bolletieri ve bununla da 25-26 yaşındakilerin karşı 17-18 yaşındakilerin hiç şansı olmadığını ve fiziksel yapılarının yetersiz kaldığını söylüyor.
Bunun yanında gençler uzun zamandan beri profesyoneller gibi antrenman yapıyorlar. 18 yaşındaki genç Alman oyuncu Dominik Schulz'un ekibi mesela Fitnes Koçu , mental antrenör , beslenme danışmanı ve partner oyuncudan oluşmaktadır. Hiçbir zaman gençler bu şekilde profesyonel ATP Tour'a hazırlanmadılar. Ama rakipler muazzam. "Eğer en iyi oyuncular ilk 100deki oyuncularla başa çıkmakta zorlanıyorlarsa , gençlerin işinin ne kadar zor olduğunu siz düşünün" diyor Federer.
Krajinovic , Harrison ya da Tomic az mı güçlü? Nadal'ı ayrı tutarsak , Federer 18 yaşında ilk 100de , 21 yaşında ilk 10daydı. Aktuel yıldızlar Djokovic , Murray , Del Potro ya da Roddick 20 yaşında ilk 10 girmek üzerelerdi ya da o grubun sağlam bir üyesi idiler.
Capell , güçlü ve zayıf yıllar olduğunu düşünüyor. 86-88 jenerasyonu ki bunlara Djokovic , Murray ve Del Potro'nun yanında Cilic , Monfils ya da Gulbis de dahildir , daha 19 yaşında dünya çapında tenisçi sayılabilecek çok sayıda teenagerlara sahiptir.89'lu ve daha genç jenerasyonlar ise henüz yeterince ön plana çıkamamışlardır.
Teenagerların yok olmaları bir enstantane olabilir. Ama bu durum dünya tenisinde bir Paradigma değişikliği de olabilirdi. Thiemo de Bakker'inki gibi kariyerler istisnadan ziyade kural olabilir. 18 yaşında Wimbledon Junior'ı kazandıktan sonra oryente olabilmesi için 3 yıl gerekti. Şimdi 21 yaşında ve sürekli ilk 50de , yönü de yukarı olarak.Bunun için de bir alay antrenör emrindedir ki içlerinde Krajicek'in eski antrenörü Rohan Goetzke , Adidas antrenörü Sven Groenefeld ve Darren Cahill vardır. Adidas Almanya antrenörü Mats Merkel de bu ekibin içinde yer almaktadır. Merkel , Teenagerların bu zahmetli ilerleyişinde teniste kullanılan materyallerin rolüne işaret ediyor ve diyor ki:"raket firmaları daha büyük sweetspotlu raketler geliştirdikleri ve yeni teller , topları ekstrem hızlandırdıkları içindir ki sıradan oyuncular iyi bir fitnessla çok tehlikeli rakipler olmaktadırlar."
Bayanlarda da görünürde mucize çocuk görünmemektedir.Erkeklerde olduğu gibi bayanlarda da Top100deki yaş ortalaması 2010da 1990a göre 2 yaşdan fazla artmıştır. Şu anki ortalama 24,24dür. İlk 80deki
teeanagerlar Anastasia Pavlyuchenkova , 19 yaşında 22 numara , Melanie Oudin , 18 yaşında 42 numara ve Polona Hercog 19 yaşında 47 numaradır. Bu isimleri ise sadece birkaç hayranı bilir. Karşılaştırmak gerekirse Martina Hingis 17 yaşında 3 Grand Slam kazanmıştı. WTA tourda tüm zamanlara baktığımızda Christ Evert , Tracy Austin , Steffi Garf , Arantxa Sanchez , Gabriela Sabatini , Monica Seles ,Williams kardeşler ve Maria Sharapova gibi teenage yıldızlar vardı. Artık yoklar! Uzmanlar bunu "Age Eligibility Rule"a bağlamaktadırlar. bu kuralla beraber 14-17 yaş arası oyuncuların katılabileceği turnuva sayısına 90lı yılların ortasından itibaren , oyuncuların ileriki yaşlarda kaybolup gitmesini önlemek ve sakatlıklara karşı korumak amacıyla , sınırlama getirilmiştir. Bu kuralın getirilmesinde en önemli faktörlerden biri Jennifer Capriati olmuştur. 13 yaşında ilk profesyonel turnuvasını kazanan Capriati 16 yaşında düşüşe geçti. İlaç kullanmaya başladı ve hırsızlık yaparken yakalandı. 22 yaşında tekrar WTA Tour'a döndü ve 24 yaşında 1 numara oldu. Yıllar sonra depresyondan şikayet eden Capriati Haziran ayında 34 yaşında aşırı dozda ilaçtan Florida'da hastaneye kaldırıldı. Bu hikaye bakıp mucize çocukların ortadan kaybolduğuna üzülmemelidir!
Nick Bolletieri ile yapılan bu yazı ile bağlantılı ropörtaj
"Günümüz oyuncuları birer hayvan"
Soru: Bay Bollettieri , günümüzde ilk 100de teenager oyuncu yok , neden?
Cevap: İlk olarak fiziksel yapı olarak hazır değiller. 17-18 yaşındakileri alın , 26-27 yaşındakilerle karşılaştırın. Birer hayvan gibi iriler. Fiziksel olarak boğa kadar güçlü , 1,90'ın üzerinde boyları var. teenagerların hiç şansı yok.
S: İkinci olarak?
C: Toplar filenin üstünden spinli gelmiyor artık. O kadar hızlı uçuyorlar ki , insanın başı dönüyor. oyuncu çok hızlı olmalı. Bu da vücuttan extra efor gerektiriyor. Ve bir üçüncü faktör de var.
S: Onu da söyleyin!
C: Mental sebepler. Çocuklar karşılarında duran koca adamlardan korkuyor. Karşılarındaki çok iri olduğu için kazanabileceklerine inanmıyorlar. Mesela Filip Krajinevic...
S: En iyi 18 yaşındaki oyunculardan biri , 222 numara...
C: İnanılmaz yetenekli. Böyle devam ederse 22 yaşında dev bir oyuncu olur. Ama bugün 7 turlu bir grand slami geçebilir mi? Vücuduna göre imkansız!
S: Hiçbir zaman TOP100de yaş ortalaması bu kadar yüksek değildi. Bu bir enstantane midir yoksa değişen fiziğin bir sonucu mudur?
C: Önümüzdeki dönemde 19-20-12 yaşındaki oyuncuların zirvelerde olacağını zannetmiyorum. Çok fazla güçlü profesyonel oyuncu var. Hepsi de çok fit oyuncular. Hepsinin de 2-3 çok iyi silahı var bununla gençlere sürekli şah çekiyorla , özellikle de sert zeminde!
S: Nadal 15 yaşında ATP Tour'a geldiğinde son yılların en büyük istisnası mıydı?
C: Evet. Daha çok erken yaşta vücudunun alt tarafının kas yapısı çok hazırdı. Tenisde bu çok önemlidir. Nadal bir devrimciydi , zira oyunda çok fazla spinli oynuyordu. Ama; o da oyunu değiştirdi. Vorhand'i biraz daha az spinli , flat ve arka çizgiye daha yakın oynuyor. Servisini düzeltti. Çok spinli oyununda ısrar etseydi , bugün olduğu yerde olamazdı.
S: Bugün Becker ,Agassi veya chang gibi mucize çocukların şansı olur muydu?
C: Agassi belki. Göz-el koordinasyonu onun kadar iyi birini daha görmedim. Returnleri inamnılmazdı. Becker özel bir oyuncuydu. Onun da şansı olabilirdi. Daha 17sinde iri ve atletikdi. Onun da uyluk bölgesi güçlüydü ama Federer'i , Nadal'ı , Berdych veya Djokovic'i yenemezdi.
S: Ya Chang , 17'sinde Fransa Açığı kazanmıştı?
C: Chang tek yönlüydü. Artık kimse bir grand Slam'i topu oyunda tutarak kazanamaz. Murray mesela geçmişte Chang gibi oynuyordu. Şimdi ama daha saldırgan ve Forehand winnerleri var.
S: Yıllardır yetenekli oyuncular hep sizin akademinizde çalıştı. Şu anda ama sizin akademinizde çalışmış , erkelerde ya da bayanlarda , 1 numara yok. Sırada Superstar'ınız var mı?
C: Bilmiyorum. Eskiden bunu söyleyebilirdim. Ben oyuncunun yeteneğini görürüm. Bugün ama vücut çok önemli. İhtiyacımız olan atletler. Bunları da futbolda , basketbolda veya hafif jimnastikde aramalıyız. Sizi üzdüğüm için üzgünüm ama yeni bir Agasi , Courier jada yeni bir Seles göremiyorum
Andrej Antic
Çevirenin notu: Bu yazıyı Alman Tennis Magazin dergisinin Ekim 2010 sayısından çevirdim. Hep söylediğim gibi , sadece çevirdim. Yanlış olduğunu bildiğiniz , düşündüğünüz bir nokta varsa , düzeltirseniz iyi olur. Bu yazıdaki veriler de yazının yazıldığı tarihdeki verilerdir. Değişiklikler muhakkak olmuştur!
Herkese bol "TENİSLİ" günler
Korcan Erkam