Sol Yayınlarının kurucusu, araştırmacı yazar Muzaffer İlhan Erdost’u, 87 yaşında 25 Şubat 2020 günü kaybettik.
Değerli aydınımız İlhan Selçuk, 7 Kasım 2003'te, Cumhuriyet gazetesinin “Pencere” sütununda yayımlanan yazısında onu çok güzel anlatıyor.
Erdost, kendisine ilişkin kitabımı bu yazıyla başlatmamı istemişti.
Yazıdan iki bölümü aktarıyorum:
“Muzaffer resim yapar…
Kitapevini yönetir…
Yayıncıdır…
Şairdir…
Dünya ve ülke sorunları üzerine araştırıcı yazılar yazar.
Bu yazıların içinde öyleleri vardır ki Türkiye'nin durumunu kıldan ince kılıçtan keskin bir gözlemle gözler önüne serer.
Muzaffer ‘acıyı bal eyleyen’ soylu insan tohumundan sürgün vermiş bir kişiliktir.”
*****
Yazı şöyle devam ediyor:
"Artarda toplanan kitaplar, birbiri ardına sıralanan davalar, yargılanan yazılar, gözaltılar, tutukluluklar, cezaevleri, tecritler, nezarethaneler, basın savcılıkları, mühürlenen kitap depoları, yakılan kitaplar, vb…"
Ve döve döve öldürülen can kardeşi…
“Muzaffer'in bu kahırlı serüvende tükenmeyen yurt sevgisi ve laik Cumhuriyetin devrimlerine dönük tutkusu…”
İlhan Erdost’un, 12 Eylül faşistleri tarafından, dövülerek öldürülmesi, Muzaffer İlhan Erdost’un yaşamına damga vuran en önemli yıkımlardan biriydi. İlerleyen yıllarda canından çok sevdiği oğlunu da kanserden kaybetmişti. Demin ‘yıkım’ sözünü acının büyüklüğünü anlatabilmek için kullandım. Erdost yaşıyor olsaydı bana kızardı. Çünkü o hiç yıkılmadı, her zaman dimdik ayakta durmayı başardı. Acısını sayısız değerli esere dönüştürdü.
Erdost’un amacı kardeşi İlhan Erdost’u yaşatmanın yanı sıra tüm katledilenlerin, tüm ezilenlerin hesabını sormaktı. O, bu son söylediğimi belki de daha fazla önemsiyordu.
Erdost 12 Eylül'ü şöyle değerlendiriyordu:
“12 Eylül, 12 Mart 1971'deki yarı-askeri darbenin tamamlanmasıdır. NATO tarafından oluşturulmuş, Türk 'gladyo'su ve CIA tarafından gerçekleştirilmiştir. Amaç NATO'nun amacıyla örtüşür: NATO ile savunulan sistemi korumak. Bu sistem emperyalist aşamada kapitalist sistemdir.”
TÜRK VE KÜRT KARDEŞLİĞİ EDEBİ BİR YAKIŞTIRMA DEĞİLDİR
Erdost'un Atatürk Devrimleri ve emperyalizm konusunda çok net bir kavrayışı vardı. Mücadelesinin odağında hep emperyalizm, güncel olarak da Amerikan Emperyalizmi vardı. Ülküsü “Tam bağımsız gerçekten demokratik Türkiye'ye” ulaşmaktı. Her partiyi, örgütü, hareketi, yayını bu temel ilkenin süzgecinden geçirerek değerlendiriyordu:
“Sonuç olarak söylemem gerekirse, emperyalizmin güdümündeki Kürt ulusal hareketinin, Türkiye devrimci hareketini ezmenin bir manivelası rolünü göreceği, bu nedenle de gerici bir niteliği olacağı, akıldan çıkarılmamalıdır. Kürt ve Türk emekçileri arasındaki kardeşliği, devrimci savaşım birliğini, bütünlüğünü engelleyecek, herhangi bir hareket, ne denli ‘ilerici’, ne denli ‘devrimci’ görünürse görünsün, onun ‘gerici’ niteliğinin vurgulanmasında duraksamak, doğru bir tutum olamaz.
“PKK, ABD'nin Türkiye Cumhuriyeti'ni yenmek için kullandığı bir alettir. Bu aleti sonuna kadar kullanacaktır.”
Muzaffer İlhan Erdost, her zaman etnik ve dini farkları kışkırtarak politika yapılmasına karşı çıktı. Geçmiş yıllarda hapis - baskı gibi tehditleri, cezaları da göze alarak Kürtlere yönelik olumsuz politikalara karşı da hep mücadele etmişti. Daima ortak vatanda tüm hak ve olanaklarda, eşitliği savundu. Hep birlikten yana oldu. Türklerin ve Kürtlerin et-tırnak gibi bütünleştiklerini vurguladı:
“Tarih bir bütün… Kürtlerin tarihi bir bölümüyle Türklerin tarihiyle iç içe geçiyor. Yalnızca birini öğrenerek, doğal ki soruna nesnel olarak bakamayız. Türk ve Kürt ‘kardeşliği’ benim tarihten çıkardığım sonuca göre ‘edebi’ bir yakıştırma değildir. Birinin baskılamasına, ötekinin isyanına karşın, güçleri ve oranları ölçüsünde birbirlerini birlikte korumaları belirleyici olmuştur.”
Bu saptamadan hareketle o her zaman gönüllü birlikteliği savundu. Aksi tutumun, vatanımızı bölmek iç kargaşalığa itmek isteyen emperyalistlerin, işine yarayacağını belirtti.
GOYA'NIN KURŞUNA DİZİLENLER TABLOSU
Neden resim yapmaya başladığını sorduğumda, insanı yüreğinden yaralayan bir acı anıyı aktarmıştı:
“Goya'nın hayatıyla ilgili bir televizyon programı vardı. Fransızlar işgal etmiş İspanya'yı. Cumhuriyetçilere yönelik katliam yaşanıyor. Goya, kurşuna dizilecekler arasında oğlunu arıyor. Sonra Kurşuna Dizilenler tablosunu yapıyor. Oğlunu o resimle yaşatıyor. Ben de İlhan'ın öldürülüşünün resmini yaptım. İlkokuldan kalan resim bilgisiyle başladım. İlk sergimin 30'a yakın resmi de İlhan'ın öldürülüşüyle ilgiliydi. Sonra estetik doyum sağlama bazında devam etti.”
Muzaffer İlhan Erdost’un şairliği ise lise yıllarına dayanıyor. Onun en güzel şiirleri, sanırım İlhan Erdost’a ilişkin olanlardır.
İşte onlardan biri:
Hasretle Gülüşüne
“Gün olur da
Dağılırsa bulutlar
Açarsa mavi çiçeğini gökyüzü
Yeni baskısını hazırlarız
Kapital'in
Yeni kitabını zorun ve zulmün
Emeğin ve özgürlüğün
Çağıldayan sesini
Dökeriz yeniden kurşuna"
Muzaffer İlhan Erdost eserleriyle aramızda. Yaşıyor. Onu seviyoruz.
Feyziye Özberk
Odatv.com
Kaynak: Feyziye Özberk, Muzaffer İlhan Erdost, Kırmızı Kedi Yayınevi, Eylül 2020, İstanbul.
-Kaçı istifa etmek istiyor -Kaçı "yoruldum" dedi
Erdoğan'ın talimatı değil