-
http://en.wikipedia.org/wiki/unequal_exchange
merkez ülkelerin tekelinde bulunan teknolojiler ve knowhow sayesinde çevre ülkelerin ürünlerini haksız şekilde ucuza temin edebilmesi durumu. yolcu uçağı, cpu yapıp, çin terliği ya da bangladeş tekstilini onların rekabetçi rakipleri olduğu için bedavaya yakın fiyatta alma olayı işin içinde bir faktördür.
-
emmanuel tarafından ortaya konan, kökeni sanayi devrimlerine kadar dayanan bir olguyu açıklayan kavramdır. emmanuel zengin ülkeler ile yoksul ülkeler arasındaki gelişim düzeyi farklılığını meta üretiminde uygulanan fiyat farklılıklarına bağlar. zengin ülkeler, teknik üstünlüklerinden kaynaklı verimliliğe sahiplerdir ve metaları çok daha az emek harcayarak üretebilirler. yoksul ülkeler, zengin ülkelerden çok daha düşük emek/saat içeren malları, çok daha yüksek emek/saat içeren mallar satarak alabilir.
diğer ifadeyle, emmanuel, eşitsiz mübadeleyi ücret farklılıklarına indirger ve uluslararası eşitsizliği ücret ve fiyat farklılıkları üzerinden açıklamaya çalışır. bu çabası sebebiyle, emmanuel, akademik çevrelerde amiyane tabirle lince uğramıştır. kendisinden sonra bu kavramı ele alanlar, emmanuel'i itin götüne sokarken, kavramı geliştirmeyi de ihmal etmemişlerdir.
eşitsiz mübadeleyi sistem düzeyinde bir açıklama olarak el almaktan ziyade emek ve gelir eşitsizliği olgusuna getirilmiş bir kavram, bir anahtar olarak ele almakta fayda var.
-
(bkz: unequal exchange)