FREIBURG İKTİSAT ve HUKUK OKULU


Bu konuda İNGİLİZCE VE TÜRKÇE KAYNAKLAR'a ulaşmak için lütfen yandaki ikonu tıklayınız.
Freiburg Okulu 1930'lu ve 1940lı yıllarda Alman İktisatçı Walter Eucken ve hukukçu Franz Böhm uzun yıllar Almanya da Freiburg Üniversitesi'nde ekonomik ve sosyal düzen üzerine çalışmalar yapmışlardır. Eucken ve Böhm ün üniversitedeki çalışmalarına daha sonra Grossmann Doerth adındaki bir iktisatçı da katılmıştır. Bu üç araştırmacı 1936 yılında Ordnung Der Wirtschaft (Ekonominin Düzeni) adında bir dergi çıkarmaya başarmışlardır. Bu derginin ilk sayısında "Görevimiz" başlığı altında kaleme aldıkları yazılarında Tarihçi Okulu (1) eleştirerek amaçlarının politik ve ekonomik düzenin temel kural ve kurumlarını içerecek bir Ekonomik Anayasa oluşturmak olduğunu belirtmişlerdir.
Freiburg Okulu nun Temel Düşünceleri
Freiburg Okulu nun temel öğretisi Ekonomik Düzen Teorisi ve Politikası dır. Bu konudaki açıklamalardan önce bu okulun savunduğu bazı temel düşünceleri açıklamakta yarar vardır:
-Freibugg Okulu mensuplarına göre toplumda bir düzene mutlak ihtiyaç vardır. Toplumsal düzenin ya da sosyal düzenin bir yönünü Ekonomik Düzen oluşturur.
-Freiburg Okulu mensuplarına göre ekonomik düzen tümüyle kendiliğinden oluşmaz; düzenin mutlaka kural ve kurumlara dayalı olması gerekir. Freiburg Okulu, ekonomik düzenin temel ilke, kural ve kurumlarının bizzat insanlar tarafından oluşturulabileceğini kabul eder. Bu açıdan Freiburg Okulu, Fizyokratların Doğal Düzen teorisini reddeder. Freiburg Okulu, anti-rasyonalizm ya da evrimci rasyonalizm düşüncesi yerine Yapıcı yada Kurucu Rasyonalizm düşüncesini savunur.
-Freiburg Okulu, klasik iktisat okulu mensuplarının "sınırlı devlet" anlayışı yerine "aktif-yapıcı-fonksiyonel devlet" anlayışını savunmaktadır. Freiburg Okulu mensuplarına göre Aktif Devlet anlayışı, aşırı müdahaleci devlet demek değildir. Onlara göre Aktif Devlet sosyo-ekonomik-politik düzenin kural ve kurumlarını oluşturan bir devlet anlayışıdır.
-Freiburg Okulunun liberalizm anlayışı literatürde ORDO Liberalizmi olarak geçer. "ORDO" Latince de "Doğal Düzen" anlamına gelmektedir. Bunun karşıtı Latince kelime ise "Ordinatio" dur. Ordinatio devlet tarafından oluşturulmuş bir düzendir. Bu bakımdan Alman Literatüründe buna "Ordre Positif" de denilir. ORDO halen Freiburg Okulunun yıllık yayın organı olarak faaliyetini sürdürmektedir.
-Freiburg Okulunun kurucularına ve savunucularına (ORDO Liberallerine ) göre, piyasada mevcut rekabet (Leistungs-Wettbewerb) yetersizdir. Devletin rekabeti teşvik edecek ve koruyacak; aksak ve haksız rekabeti engelleyecek ve cezalandıracak kurallar koyması gereklidir. Walter Eucken in 1942 yılında yazdığı bir makalenin başlığı şu şekildedir. "Ekonomik Anayasanın Temel İlkesi Olarak Rekabet" (Wettbewerb als Grunprinzip der Wirtschaftsverfassung ). Anlaşıldığı üzere Eucken ekonomik düzenin en önemli ilkesi olarak rekabet kurumunu görmektedir.
-Freiburg okulu mensuplarının eserlerinde sıkça kullanılan ve üzerinde durulan temel kavramlar şunlardır: "Ordnungsrahmen", bu kavram ile yasal kuramsal düzenin temel çerçevesi ifade edilmektedir. Bu kavram yerine zaman zaman "Ordnungstheorie" dir. Türkçe ye "Ekonomik Düzen" olarak çevirebileceğimiz bu paradigma, ekonomik düzenin gereğini ve teorik temellerini inceler. "Ordnungspolitik" (Ekonomik Düzen Politikası) kavramı ise, ekonomik düzen konusunda temel ekonomi politikası önerilerini araştırır.
Kaynak: Coşkun Can Aktan, Politik İktisat, İzmir: Anadolu Matbaası, 2000. adlı kitaptan alıntılarla hazırlanmıştır.
|Ayrıntılı bilgi için yukarıda belirtilen kitaba başvurabilirsiniz.|