"Özellikle kış aylarında yaşanan bir sorun olan mevsimsel duygu durum bozukluğu, kötü havalar, az güneş ışığı, evde daha fazla vakit geçirmek gibi nedenlerle tetiklenir. Pandemi sebebi ile evden çıkamadığımız bu günlerde endişeli ve gergin ruh halimize bir de mevsimsel duygu durum bozukluğu eklenirse hiç de iyi olmayacaktır. Bu sorunun üstesinden gelmek için yapmanız gereken bazı şeyler var."
Kötü havanın ruh halinizi etkilediği konusunda uzmanlar hemfikirler. Hava karanlık ve yağmurlu ise biraz iç karartıcı hissettirebilir, güneşli ise moralimiz genelde daha yüksek olur. Öte yandan Amerikan Psikoloji Derneği'ne göre, mevsimsel depresif bozukluk bir gerçek ve çoğu insan kış aylarında bu sorunla karşı karşıya kalıyor.
Kendinizi mutsuz, halsiz, sinirli, tembel hissediyorsanız, yaptığınız şeylerden keyif almıyor ve aslında hiçbir şey yapmak istemiyorsanız, genelde karamsar bir ruh hali içindeyseniz kış depresyonu ya da mevsimsel duygu durum bozukluğu yaşıyor olabilirsiniz.
İştah artışı, kilo alımı ve konsantrasyon azalması da diğer belirtiler arasında yer alıyor. Kış depresyonu ile mevsimsel duygu durum bozukluğunu birbirinden ayırmak zordu çünkü semptomları çok benzerdir.
Mevsimsel duygu durum bozukluğunu önlemenin, onunla mücadele etmenin bazı yolları var:
1. Biraz temiz hava alın
Dışarıda vakit geçirmek semptomları hafifletmeye yardımcı olur. Uyandıktan sonraki 2 saat içinde dışarı çıkmaya çalışın. Bazı araştırmacılar, az güneş ışığının daha düşük D vitamini seviyelerine ve bunun da düşük serotonin salgılanmasına (mutluluk hormonu) neden olduğunu buldular.
Pandemi sürecinde dışarı çıkma konusunda daha hassas olsak da bu hiç çıkmayacağımız anlamına gelmiyor. Özellikle sabahları 30 dakika kadar temiz hava almak, güneşten faydalanmak bedeninize ve ruhunuza iyi gelecektir.
Dışarıda egzersiz yapabilme imkanınız varsa bu da harika bir seçenek olacaktır.
2. Konuşun
Kendinizi kötü hissediyorsanız, bazen konuşmak yardımcı olur. Konuşmak, anlatmak zihninizin boşalmasına destek olur. Bu konuşmaları özellikle profesyonel kişilerle yapmak, durumunuzla başa çıkma yöntemlerini ve stratejileri öğrenmenizi de sağlar.
3. Hobi edinin
Gün içinde hiçbir şey yapmak istemiyorsanız, bedeninizi ve zihninizi harekete geçirecek bir şeyler bulun. Mesela örgü örmeyi deneyebilir, gün içinde kendinize bir saat belirleyip müzik açıp dans edebilir, resim yapabilir ya da yeni tarifler deneyebilirsiniz. Kötü hislerinizi bir süreliğine de olsa bırakmanıza yardımcı olacak, zihninizi meşgul edecek hobiler her zaman işe yarar.
4. Stres seviyenizi azaltın
Günlük rutin işler, halletmeye çalışmak, her gün aynı şeyleri yapmak, sorumluluklar sizi strese sokabilir. Rutin işlerinizi yaparken ailenizden/ eşinizden yardım isteyin ve sorumluluklarınızı hafifletin. Eğer tek yaşıyorsanız işleri sıraya koyun ve kendinizi bunaltmadan, acele etmeden halletmeye çalışın. Öte yandan uzmanlar gün içinde meditasyon, yoga ya da herhangi bir egzersiz türünün stresi azaltmada çok etkili olduğunu söylüyor.
Öte yandan stres seviyelerinizi azaltmak için enerjik müzikler dinleyebilir, eğlenceli filmler izleyebilir, sıcak bir banyoya girip kendinizi şımartabilirsiniz.
5. Karbonhidrat tüketin
Uzmanlar, karbonhidrat alımının vücudu mutlu ettiğinin altını çiziyorlar. Ancak burada karbonhidrattan kastımız sürekli makarna, ekmek, pizza gibi besinleri tüketmeniz değil! Sağlıklı karbonhidrat alımına dikkat edin; tahıllar, fasulye, yulaf, kinoa, tam buğdaylı besinler, patates, muz gibi besinleri beslenmenize dahil edin.