İsrail ile Irak arasında doğrudan petrol alışverişini sağlayacak olan Kerkük?Hayfa petrol boru hattına işlerlik kazandırılmasına yönelik çalışmaların hız kazandığı öğrenildi. Kerkük?Yumurtalık petrol hattından yapılan sevkıyata önemli bir engel teşkil edecek olan hattın onarılan bölümlerinden petrol aktarımına başlandığı dile getirildi. Edinilen bilgilere göre, İsrail ile Irak arasında 56 yıldır kapalı bulunan Kerkük?Hayfa petrol boru hattına yeniden işlerlik kazandırılması için çalışmalara başlandı. Diplomatik kaynaklar, petrol boru hattının İsrail içerisindeki bölümünün zarar görmediğini, ancak Irak'ta kalan bölümün çeşitli kısımlarında kırılmalar olduğunu belirtti. Bu kırık ve çatlak bölümlerin zamanla onarıldığını bildiren kaynaklar, kalan kısımlar üzerindeki çalışmanın sürdüğünü kaydediyor. 1200 mil uzunluğundaki boru hattı 1936 yılında Hayfa Limanı'na ulaştırılmıştı. Ancak bu hat yaklaşık 56 yıldır Arap?İsrail gerginliği nedeniyle kapalıydı. Bu nedenle Kerkük?Yumurtalık petrol boru hattı oluşturulmuştu. Kerkük ?Yumurtalık boru hattı Irak'ın Kerkük ve diğer üretim sahalarından elde edilen ham petrolü Ceyhan Limanı'na ulaştırıyor.
Hattın Türkiye'deki bölümü ise yaklaşık 1 milyar dolara yapılmıştı. İlk Körfez Savaşı döneminde BM'nin Irak'a uyguladığı ambargo nedeniyle 1990'da işletmeye kapatılan boru hattından, 1996'da sınırlı sevkıyat gerçekleştirilmeye başlamıştı. Bu çerçevede 6'şar aylık dönemler itibarıyla petrol sevkıyatı yapılıyordu. BM'nin Irak'a verdiği izinler doğrultusunda, Irak?Türkiye ham petrol boru hattından, 2000 yılında 285 milyon 715 bin varil, 2001 yılında 230 milyon 855 bin varil ham petrol taşındı. 2005 yılında hattan 75?80 milyon ton petrol sevkıyatı yapıldı.
Türkiye'nin zararına olacak
Yabancı kaynaklardan edinilen bilgiye göre, Hayfa hattının geliştirilmesine yönelik bir proje söz konusu. Boru hattı şimdiki kapasitesi olan yıllık 5 milyon metreküplük hacminde tutulmayacak ve 30 milyon metreküpe genişletilecek. Bu kapsamda Musul?Kerkük yöresindeki yıllık petrol üretiminin yüzde 40'ının Hayfa hattı ile Akdeniz'e taşınması öngörülüyor. Bu durumda Türkiye'nin, Akdeniz'deki petrol pazarında gerileyeceği ifade ediliyor.
'1 Mart tezkeresine yanıt'
Enerji uzmanı Necdet Pamir , Kerkük?Hayfa boru hattının kapasitesinin 5 milyon ton olduğunu belirtirken Yumurtalık hattından yılda 75 milyon ton petrol geçtiğini anımsattı. Pamir, bu kapasitedeki iki hattın ilk etapta karşılaştırılmasının yanlış olacağını, ancak hattın zamanla geliştirilmesi durumunda Türkiye için ekonomik açıdan bir tehdit oluşturabileceğini vurguladı. İsrail'de, ''1 Mart tezkeresi'' nin TBMM'den geçmemesi nedeniyle Türkiye'ye cephe alan gruplar bulunduğunu ifade eden Pamir, hattın yeniden çalışmasının da bununla ilgili olabileceğini söyledi.