İşte karşınızda eskilerin “nevi
şahsına münhasır” kendine özgü dedikleri bir oyuncu: Jeanne Roques, sinema
dünyasında bilinen ismiyle Musidora. Fransız sinemasının en önemli öncü
isimlerinden biri.
Paris’te doğdu. Babası
sosyalist düşünceli bir besteci, annesi ise feminist hareketleri destekleyen
bir yazardı. 16 yaşında bir vodvil oyuncusu oldu ve okuduğu fantastik bir
romandaki “Musidora” ismini sahne ismi olarak kullanmaya başladı.
Musidora “perilerin hediyesi” anlamına gelmekteydi. 1910 yılına
girilirken Paris’te artık bu isimle tanınmaktaydı. O sıralarda yeni yeni
gelişen ve büyük gelecek vaat eden sinemaya 1914 yılında geçiş yaptı. 1916
yılına kadar yaklaşık 20 kısa metraj filmde görüldü. Sonra, seyircinin
büyük ilgisini çeken iki ayrı film serisinde yer aldı. “Vampirler”
(Les vampires) ve Judex.
Hepsi cinayet, korku, gizem ögeleri
içeren filmlerdi ve Musidora bu filmlerde “femme fatale” denilen
tehlikeli kadın Diana Monti ve Irma Vep karakterlerini oynadı. Bunlar,
günümüzdeki kadın karakter Lara Croft’un çeşitli maceralarda yer aldığı
filmlere benzemekteydi. Vücut hatlarını gösteren tek parçalık siyah streç
elbise içinde Musidora seyirci tarafından beğeniyle izleniyordu.
I Dünya savaşı boyunca
Musidora, Fransa için çarpışan askerlerle mektuplaştı, bazı askeri tesislerde
gösteriler yaptı ve onlara moral verdi. Pilotlardan bir tanesi,
savaş boyunca Musidora’nın imzalı bir fotoğrafını pilot kabinine yapıştırdığını
ve onun kendisine şans getirdiğini söylüyordu. Askerler de bu ikonik yıldızı
çok
sevmekteydiler.
Film kariyeri içinde Musidora
yönetmenlik de yaptı ve 10 kadar “sürrealist” denilebilecek film
yönetti. Fakat Musidora sinemada kadınların başarılı olması için sadece
oyunculuk ve yönetmenlik yapmanın yeterli olmadığını anlamıştı. İşin finansal
yönü, yani yapımcılık tarafı da önemliydi. Bu amaçla kendi film şirketini
kurdu. Fakat artık sinema kariyeri sona eriyordu. 1930’lara doğru sesli
sinemanın gelişiyle Musidora sinemayı bıraktı fakat ilgisini tamamen koparmadı.
Çeşitli sinema makaleleri, eleştiriler yazdı ve sanattaki feminist
hareketleri destekledi.
1927’de bir doktorla evlendi,
1944 yılında boşandı. Bir erkek çocuğu olmuştur.
Ölümünden yıllar sonra 1970’lerde Fransız feministler Musidora’nın önemini
anladılar ve onun adına bir dernek kurup çeşitli festivaller düzenlediler.