Emekli Maaşı
Asgari sigorta süresi
Emekli maaşı hakkı her şeyden önce bekleme süresi doldurulduğunda kazanılabilir. Bekleme süresi, yasal emeklilik sigortasına ilişkin belirli bir asgari sigorta süresini tanımlar. Bu asgari sigorta süresi, emeklilik hukukuna uygun sürelerin tutarına, özellikle de ödenen primlerin tutarına göre belirlenir.
Emekli maaşı türüne göre bir emekli maaşı hakkı için bekleme süresi 5, 20, 25, 35 veya 45 yıldır.
İlgili bekleme süresinin doldurulup doldurulmadığı kontrolü yıl değil, ay cinsinden gerçekleşir. Bu en küçük zaman birimidir; yani gün cinsinden bir hesap yapılmaz. Her yıl için 12 ay esas alınır. Emeklilik hukukuna uygun süre olarak sadece kısmen geçirilen bir takvim ayı, tam ay olarak sayılır.
5 yıllık bekleme süresi
Genel 5 yıllık bekleme süresinin doldurulması,
- normal yaşlılık maaşı,
- kısmi veya tam iş gücü kaybından ötürü emekli maaşı ve
- ölüm nedeniyle emekli maaşı için önkoşuldur.
5 yıllık genel bekleme süresi için prim süreleri ve yedek süreler (örneğin eski Alman Demokratik Cumhuriyeti'ndeki politik takipler) içeren takvim ayları dikkate alınır.
20 yıllık bekleme süresi
20 yıllık bekleme süresi, tam işgücü kaybının genel bekleme süresinden önce gerçekleşmesi ve o zamandan beri kesintisiz sürmesi durumunda, tam işgücü kaybından ötürü emekli maaşı için önkoşuldur. Bu süre için de prim süreleri ve yedek süreler (örneğin eski Alman Demokratik Cumhuriyeti'ndeki politik takipler) içeren takvim ayları dikkate alınır.
25 yıllık bekleme süresi
25 yıllık bekleme süresi,
- uzun yıllar yeraltı ocağında çalışan madenciler için yaşlılık maaşı ve
- 50 yaşından itibaren madencilere yönelik emekli maaşı için önkoşuldur.
25 yıllık bekleme süresi için yeraltı ocağında sürekli çalışmayı kapsayan istihdama yönelik prim süreleri ve madencilikle ilgili yedek süreleri içeren takvim ayları dikkate alınır.
35 yıllık bekleme süresi
35 yıllık bekleme süresi,
- uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı ve
- ağır derecede engelliler için yaşlılık maaşı için önkoşuldur.
35 yıllık bekleme süresi için emeklilik hukukuna uygun tüm süreler dikkate alınır. Emeklilik hukukuna uygun süreler prim süreleri ve yedek sürelerin (örneğin eski Alman Demokratik Cumhuriyeti'ndeki politik takipler) yanı sıra dikkate alınan ve itibar edilen sürelerdir. Dikkate alınan süreler örneğin hasta, hamile, işsiz olduğunuz veya eğitim ve yükseköğrenim aldığınız süreler olabilir. İtibar edilen süreler ise örneğin henüz 10 yaşında olmayan çocukların yetiştirilmesine ilişkin sürelerdir.
45 yıllık bekleme süresi
45 yıllık bekleme süresi, bilhassa uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı için önkoşuldur 45 yıllık bekleme süresi için sigortalı istihdam, faaliyet veya çocuk yetiştirme (azami çocuk üç yaşını doldurana kadar) için ödenen zorunlu primleri, yedek süreleri (örneğin eski Alman Demokratik Cumhuriyeti'ndeki politik takipler) ve itibar edilen süreleri (örneğin henüz 10 yaşında olmayan çocukların yetiştirilmesi) içeren takvim ayları dikkate alınır.
01.07.2014 itibarıyla ek olarak örneğin iş teşviki ücret tazminatı süreleri, hastalık ve geçici ödeme hizmetleri (dikkate alınan süreler ise) ve gönüllü primleri içeren takvim ayları da dikkate alınır. Gönüllü primlerin ancak sigortalı bir istihdam veya faaliyet için en az 18 yıllık zorunlu prim ödemesinin mevcut olması halinde dikkate alındığını unutmayın.
45 yıllık bekleme süresi için özellikle şunlar dikkate alınmayabilir:
- Şayet ücret tazminatı alımı işverenin iflası veya tamamen tasfiye olmasına bağlı değilse, emekli maaşı başlangıcından önceki son iki yılda iş teşviki ücret tazminatı alımından kaynaklanan zorunlu prim süreleri ve dikkate alınan süreler
- Aynı zamanda işsizlik nedeniyle dikkate alınan süreler söz konusu değilse, emekli maaşı başlangıcından önceki son iki yıldaki gönüllü prim ödemelerini içeren takvim ayları
- İşsizlik yardımı veya işsizlik yardımı II alımından kaynaklanan süreler
Deutsche Fassung
İşgücü kaybı nedeniyle emekli maaşı
İşgücü kaybı nedeniyle emekli maaşı alabilmek için beş yıllık genel bekleme süresini doldurmanız gerekir. Bu bekleme süresi örneğin prim süreleriyle doldurulur. Ayrıca, işgücü kaybı oluşmadan önceki beş yıl içinde, üç yıl boyunca zorunlu prim ödemiş olmanız gerekir. Bunun için sadece işçi olarak bağımsız bir istihdamdan kaynaklanan primleriniz değil, aynı zamanda örneğin çocuk yetiştirme ve hastalık yardımı veya işsizlik yardımı alımı süreleri de sayılır.
Emeklilik sigortası kurumunuz, işgücü kaybınıza rağmen halen çalışıp çalışmayacağınızı veya bir işyeri bulup bulamayacağınızı ve bunların hangi kapsamda gerçekleşeceğini tespit eder. Kurum buna ilişkin kararını raporlar veya tıbbi belgeler (örneğin hastane raporları, sağlık sigortası belgeleri) aracılığıyla verir.
İşgücü kaybı nedeniyle emekli maaşını en fazla üç yıl boyunca alabilirsiniz (geçici emekli maaşı). Maaş alım sürenizi, emeklilik kararınızda gösterebilirsiniz. Koşulların önceki gibi olması durumunda, geçici emekli maaşının süresi uzatılabilir.
Kısmi işgücü kaybı nedeniyle emekli maaşı, tam işgücü kaybı nedeniyle alınan emekli maaşının yarısı kadardır. Geçim denkleştirmesi yerine geçer. Halen mevcut işgücünüzle mümkünse (kısmi zamanlı) bir iş bulmanız ve emekli maaşınıza ek gelir elde etmeniz gerekir.
Lütfen dikkat edin: Emekli maaşının yanı sıra bir meslek icra edebilirsiniz. Ancak bunu önceden göstermeniz gerekir. Bu durumda emeklilik sigortası kurumu, emekli maaşı hakkınızın devam edip etmediğini ve gelirin emekli maaşı miktarı üzerinde etkisi olup olmadığını kontrol eder. 1 Temmuz 2017 itibarıyla yeni ek gelir düzenlemeleri mevcuttur. Bu konuda emeklilik sigortası kurumunuzdan bilgi alabilirsiniz.
Mesleki yeteneklerin azalması durumundaki madenciler için emekli maaşı
Bu emekli maaşı için koşullar işgücü kaybı nedeniyle emekli maaşıyla aynıdır. Ancak burada, işgücü kaybı yerine madencilikte mesleki yeteneklerin azalması durumunun söz konusu olup olmadığı kontrol edilir.
Deutsche Fassung
Yaşlılık maaşları
Normal yaşlılık maaşı
Normal yaş sınırına ulaştıktan sonra yaşlılık maaşı almaya hak kazanabilirsiniz. Bunun için prim süreleriyle birlikte beş yıllık genel bekleme süresini doldurmanız gerekir. 1947'den önce doğan sigortalılar için normal yaş sınırı 65 yaşın sonudur.
1947'den sonra doğan sigortalılar için normal yaş sınırı 2012'den itibaren adım adım yükseltilmektedir. 1947 yılında doğan biri için yaş sınırı 65 yıl bir aydır. 1948 yılında doğan sigortalılar için normal yaş sınırı 65 yıl iki aydır. Devam eden doğum yıllarında normal yaş sınırı öncelikle bir ay, daha sonra her doğum yılı için kademeli olarak iki ay yükselir. Dolayısıyla, 1964 ve daha sonraki doğum yılları için normal yaş sınırı 67 olur.
Uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı
35 yıllık asgari sigorta süresini (bekleme süresi) geçirdiyseniz, 63 yaşını tamamladıktan sonra bu yaşlılık maaşını almaya -kesintilerle birlikte- hak kazanabilirsiniz. Bu süreye diğerlerinin yanı sıra zorunlu prim süreleri, gönüllü primler, okul, meslek okulu ve yüksekokul süreleriyle çocuk yetiştirme süreleri de dahildir (emeklilik hukukuna uygun süreler).
Bu kesintisiz yaşlılık maaşıyla ilgili yaş sınırı 2012'den itibaren yükseltilmektedir. Erken maaş alımında azami %7,2 olan kesintiler her yükselme ayında %0,3 artar. 1949 yılında doğan sigortalılar bundan etkilenir. Ocak 1949'da doğanlar için yaş sınırı bir ay, Şubat 1949'da doğanlar için iki ay ve Mart ila Aralık 1949'da doğanlar için üç ay yükseltilir. Erken yaşlılık maaşlarındaki bu hızlı yükseltmeyle 1947 ve 1948 doğum yılları için yapılmayan yükseltmenin telafisi 2012'den itibaren bu emekli maaşı türü için yapılmış ve normal yaş sınırının yükseltilmesine ilişkin uyum sağlanmıştır. Mart 1949'dan sonra doğan sigortalılar için yükseltme, normal yaş sınırındaki yükseltmeye paralel olarak gerçekleşir. 1964 ve daha sonraki yıllarda doğan sigortalılar için 67 yaş sınırı geçerlidir.
Bilhassa uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı
2012'den itibaren, 1 Temmuz 2014 itibarıyla hafifleştirilmiş koşullar altında alabileceğiniz, özellikle uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı mevcuttur. Örneğin sigortalı istihdam, serbest meslek, bakım, işsizlik, hatalık veya çocuk yetiştirme süresi dolayısıyla minimum 45 yıl zorunlu prim ödemeniz varsa, herhangi bir kesinti yapılmaksızın 63 yaşında emekli olabilirsiniz.
1953 doğum yılı itibarıyla kesintisiz emeklilik için bu yaş sınırı adım adım artar. 1964 veya daha sonra doğanlar için bu sınır 65'tir.
Bilhassa uzun yıllar sigortalı olanlar için yaşlılık maaşı hakkı -kesintilerle birlikte olsa dahi- daha önceden kazanılamaz.
Ağır derecede engelliler için yaşlılık maaşı
Bu emekli maaşını -kesintilerle birlikte- 60 yaşını tamamladıktan sonra alabilirsiniz. Bekleme süresi olarak, emeklilik hukukuna uygun tüm sürelerle doldurabileceğiniz 35 yıl gereklidir. Aynı zamanda en az 50 sakatlık derecesine (GdB) sahip olduğunuzu kanıtlamanız gerekir. 2012'den itibaren hem erken hem de kesintisiz emekli maaşı almak için yaş sınırı yükseltilmiştir. Bundan 1952 doğum yılı etkilenmektedir. Yine burada da yükselme önce hızlı bir şekilde gerçekleşir.
Bu nedenle Ocak 2012 ila Haziran 2012 arasında yaş sınırı toplam 6 ay yükseltilmiştir. Haziran 1952'den sonra doğan sigortalılar için yükseltme, normal yaş sınırındaki yükseltmeye paralel olarak gerçekleşir. 1964 ve daha sonraki yıllarda doğan sigortalılar için 65 yaş sınırı geçerlidir. Ağır derecede engelliler için yaşlılık maaşı hakkı üç yıl erken -kesintilerle birlikte- kazanılabilir.
Uzun yıllar yeraltı ocağında çalışan madenciler için emekli maaşı
Uzun yıllar yeraltı ocağında çalışan madenciler, 60 yaşını tamamlamaları ve 25 yıllık bekleme süresini geçirmeleri halinde bu yaşlılık maaşını almaya hak kazanırlar.
Deutsche Fassung
Ölüm nedeniyle emekli maaşı
Dul emekli maaşı
Ölen eşiniz veya resmi arkadaşınız kendi prim süreleriyle birlikte beş yıllık genel bekleme süresini (asgari sigorta süresi) doldurmuş olmalıdır. Bununla birlikte, ölüm tarihi itibarıyla eşiniz veya resmi hayat arkadaşınızla en az bir yıl evli kalmış olmanız veya resmi hayat arkadaşlığı yaşamış olmanız gerekir.
Ayrıca dul olarak yeniden evlenmemiş veya hayatta kalan hayat arkadaşı olarak yeni bir hayat arkadaşlığı kurmamış olmanız gerekir. Emekli maaşı hakkının süresi ve miktarı hususunda büyük ve küçük dul emekli maaşı olarak farklılıklar vardır. Büyük dul emekli maaşını,
- 47 yaşını tamamladıysanız veya
- çocuk yetiştiriyorsanız veya
- işgücü kaybınız varsa alırsınız.
Küçük dul emekli maaşı en fazla 24 takvim ayı, büyük dul emekli maaşı ise sınırsız süre için ödenir. Emekli maaşı, ölen kişinin emeklilik hukukuna uygun sürelerine göre hesaplanır ve farklı miktarlardadır. Küçük dul emekli maaşı ölen kişinin emekli maaşının %25'i, büyük dul emekli maaşı ise %55'i (belirli durumlarda %60'ı) tutarındadır.
Çocuk yetiştirme emekli maaşı
Çocuk yetiştirme emekli maaşına,
- eşinizden 30 Haziran 1977'den sonra ayrıldıysanız,
- ayrıldığınız eşiniz öldüyse,
- yeniden evlenmediyseniz,
- çocuk yetiştiriyorsanız ve
- ayrıldığınız eşinizin ölüm tarihi itibarıyla emeklilik hukukuna uygun sürelerden (örneğin prim süreleri) kaynaklanan beş yıllık genel bekleme süresini doldurulduysa hak kazanırsınız.
Belirtilen koşullar altında resmi hayat arkadaşı olarak, boşanma veya evlilik yerine bir hayat arkadaşlığının sonlandırılması veya kurulması durumunda da çocuk yetiştirme emekli maaşı alma hakkınız bulunur.
Hem dul emekli maaşı hem de çocuk yetiştirme emekli maaşınız için kazancınız dikkate alınır. Emeklilik sigortası, başvuru sürecinde hayatta kalanların örneğin istihdamdan kaynaklanan gelir, serbest meslek kazanç, emekli maaşı, sağlık yardımı vb. gelirlerini tespit eder. Dul veya yetim emekli maaşı ya da çocuk yetiştirme emekli maaşı alan herkes, kendi gelirinin dikkate alınmadığı miktara kadar vergiden muaf bir meblağ almaya hak kazanır. Vergiden muaf meblağın üzerindeki gelirlerin %40'ı kazanç hesabında dikkate alınır.
Yetim maaşı
Ölen bir sigortalının çocuğu olarak, ölen kişinin esas olarak prim süreleriyle birlikte beş yıllık bekleme süresini doldurmuş olması halinde, yetim maaşı (yarım veya tam yetim maaşı) alabilirsiniz. Yetim maaşı alma hakkınız 18 yaşını tamamlayana kadar sürer. Bununla birlikte,
- eğitim veya meslek eğitimi alıyorsanız veya
- gönüllü sosyal veya ekolojik yılı tamamlıyor ya da federal gönüllü hizmet sunuyorsanız veya
- fiziksel, zihinsel ya da ruhsal engelden ötürü kendi geçiminizi sağlayamıyorsanız, en fazla 27 yaşını tamamlayana kadar bu emekli maaşını alabilirsiniz.
Gönüllü askerlik hizmeti sırasında yetim maaşı alma hakkınız yoktur. Eğitim alınması durumunda, 1 Temmuz 2011 tarihinden önce askeri veya hizmet sunmakla yükümlü olduysanız, yetim maaşı hakkı 27 yaşın ilerisine de uzayabilir. Ayrıca, örneğin iki eğitim veya askerlik hizmetiyle eğitim başlangıcı arasında geçen en fazla dört takvim aylık geçiş süreleri için de yetim maaşı ödenebilir. Lütfen emeklilik sigortası kurumunuza danışın.
Dul emekli maaşı tazminatı
Bir dul olarak yeniden evlenir veya yeni bir hayat arkadaşlığı kurarsanız, dul emekli maaşı alma hakkınız düşer. Ancak bu durumda, son 12 aylık ortalama emekli maaşı tutarının 24 katı kadar bir tazminat alma hakkına sahip olursunuz. Bu sadece ilk yeniden evlilik veya hayat arkadaşlığı kurulması için geçerlidir.
Deutsche Fasung
Temel emeklilik aylığı
Uzun yıllar çalışmış ve ortalamanın altında kazanmış olan herkes, gelecekte temel bir emeklilik maaşı almalıdır. Alman Federal Meclisi, Temmuz 2020 yılının başında bu konuda anlaşmaya vardı. Temel emeklilik maaşı bağımsız bir yardım değil, mevcut emeklilik maaşına bir artı edimdir. Yasal emeklilik maaşı ile birlikte ödenecektir. Aylığın miktarı kişinin kendi durumuna göre belirlenir. Temel Emeklilik Yasası 1 Ocak 2021'de yürürlüğe girecektir.
Ek ödeneği alabilmek için, en az 33 yıllık temel emeklilik dönemleri denilen sürelere sahip olmak gerekir. Bunlar, örneğin, çalışarak geçirilen ve zorunlu primlerin ödenmiş olduğu süreler, çocuk yetiştirme süreleri ve bakım dönemleri ile hastalık veya rehabilitasyon yardımı alınan dönemleri ve ayrıca hastalık veya rehabilitasyon için edim alınan süreleri içerir. Yurtdışında kazanılan sigortalılık süreleri de, eğer bu süreler Avrupa Hukuku veya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi kapsamında emeklilik için dikkate alınacaksa dahil edilebilir. Ortalama olarak, çalışma hayatı boyunca elde edilen gelir, ortalama kazancın yüzde 80'inden fazla olmamalıdır.
Alman Emeklilik Sigortası şu anda Almanya'da yaklaşık 1,3 milyon kişinin temel emeklilikten yararlanacağını varsaymaktadır. Ek ödeneğin ayda ortalama 75 Euro tutması bekleniyor.
Emeklilik sigortası, süreleri otomatik olarak belirler ve tüm emekliler için diğer önşartları da kontrol eder. Yeni ödeneği almak için kimsenin emeklilik sigortası şirketine dilekçe vermesi ve başvuruda bulunması gerekmez. Yurtdışında yaşayan emekliler de, temel emeklilik ek ödeneği alabilmeleri durumunda ise, Alman Emeklilik Sigortası tarafından kendileriyle otomatik olarak iletişime geçilecektir. Yaklaşık 26 milyon sigortalının emeklilik hesabının kontrol edilmesi gerektiğinden, ilk temel emeklilik aylık kararlarının gönderilebilmesi olası 2021 yılının ortasına kadar sürecektir. Ocak 2021'den itibaren hak edilen miktarlar her durumda geriye dönük toplu olarak ödenecektir.
Alman Emeklilik Sigortası, kişisel hak veya temel emeklilik ödeneğinin kişisel miktarları hakkındaki soruları şimdilik yanıtlayamıyor. Alman Emeklilik Sigortası bu konudaki her şeyi halledecek ve temel emeklilik hakkı olan herkese mümkün olan en kısa sürede ödeme yapacaktır.
Deutsche Fasung
Esnek emekli maaşı
Erken yaşlılık maaşı ve ek gelir
1 Temmuz 2017 itibarıyla emekliler, erken yaşlılık maaşıyla yılda 6300 avro hesapta dikkate alınmayan ek gelir elde edebilirler. Üstelik bu düzenleme standart olarak eski ve yeni eyaletlerde geçerlidir. Şimdiye kadar uygulanan 450 avroluk aylık sınır artık mevcut değildir.
6300 avroluk tutarın üzerinde kalan gelirler %40 oranında emekli maaşına yansıtılır. Bununla birlikte, ek gelir için bir üst sınır da vardır. Düşürülmüş emekli maaşı ve ek gelir birleştiriliyorsa ve bu tutar son 15 yılın en yüksek kazancını aşıyorsa, bunun üzerindeki tutar %100 oranında kalan kısmi emekli maaşına yansıtılır.
Yaşlılık maaşına ilaveten yılda 6300 avrodan fazla gelir elde edeceğinizi önceden bilmeniz durumunda, kısmi emekli maaşının miktarını ve dolayısıyla ek gelir sınırını kendiniz belirleyebilirsiniz. Kısmi emekli maaşı, tam emekli maaşının en fazla %10'u tutarında olabilir. Kısmi emekli maaşınızın miktarını ve bundan kaynaklanan ek gelir sınırını ilerisi için dilediğiniz zaman yeniden belirleyebilirsiniz.
Erken tam yaşlılık maaşı alanlar için de gönüllü sigorta
Emeklilik maaşı, ek gelire alternatif olarak gönüllü primler aracılığıyla da yükseltilebilir. Erken yaşlılık maaşı alanlar, normal yaş sınırına ulaşana kadar gönüllü prim ödemesi gerçekleştirerek ilerideki normal yaşlılık maaşlarını artırabilirler. Bu düzenleme şimdiye kadar sadece kısmi yaşlılık maaşı alanlar ve iş gücü kaybından ötürü emekli olanlar için geçerliydi. Ocak 2017'den itibaren erken tam yaşlılık maaşı alanlar da gönüllü olarak sigorta yaptırabilirler. Prim ödemesinin kimler için faydalı olabileceğini emeklilik sigortası kurumunuzdan öğrenebilirsiniz.
Normal yaş sınırından sonra çalışma
Normal yaşlılık maaşınızı ileride alacaksanız ve bir süre daha çalışmak istiyorsanız, bunun sizin için avantajları vardır: Normal yaş sınırınızdan sonra halen çalıştığınız ve emekli maaşı almadığınız her ay için, %0,5 oranında emekli maaşı katkısı uygulanır. Yani, emekli maaşınızı bir yıl geciktirirseniz, sadece bunun için %6 katkı elde edersiniz.
Buna ilaveten emekli maaşı, emeklilik sigortasına ilişkin devam eden prim ödemesi nedeniyle de artar. İşsizlik sigortası primlerini ise artık ödemenize gerek kalmaz.
Normal yaşlılık maaşının yanı sıra çalışma
Normal yaş sınırına ulaştıysanız, takip eden aydan itibaren sınırsız miktarda ek gelir elde edebilirsiniz. Sigortasız olduğunuz ve dolayısıyla kendiniz emeklilik primi ödemediğiniz için, ek gelirin artık yaşlılık maaşınız üzerinde herhangi bir etkisi olmaz.
Ancak, işvereninize sigortasızlıktan feragat etmek ve emeklilik sigortası için kendi primlerinizi ödemek istediğinizi bildirme seçeneğine sahip olursunuz. Bu geriye dönük değil, sadece gelecek için gerçekleşir. Emekli maaşınız sizin tarafınızdan ve işvereniniz tarafından ödenen primler dolayısıyla yükselir.
Emekli maaşı kesintilerinin denkleştirilmesi
Normal yaşlılık sınırına ulaşmadan önce bir yaşlılık maaşı alıyorsanız, genel olarak önceden emekli maaşı aldığınız her ay için %0,3 oranında bir kesintiye maruz kalırsınız. Ancak, bu kesintileri tamamen ya da kısmen ve 50 yaşından itibaren özel bir ödemeyle telafi edebilirsiniz. Özel bir ödeme gerçekleştirdiyseniz ve erken emekliye ayrılmadıysanız, bu primler ilerideki emekli maaşını artırır. Ancak bunlar geri ödenmez.
Emekli maaşı kesintilerinizi denkleştirmek için harcamanız gereken tutarı öğrenmek mi istiyorsunuz? Öyleyse özel bir emeklilik bilgilendirmesi için emeklilik sigortası kurumunuza başvurabilirsiniz. Burada dilediğiniz erken emeklilik başlangıç tarihindeki emekli maaşı miktarı, emekli maaşındaki bundan kaynaklanan azalma ve emekli maaşındaki azalmayı denkleştirmek için gönüllü olarak ödeyebileceğiniz tutar hakkında bilgilendirilirsiniz.
Deutsche Fassung
Emekli maaşı ve kazançlar
İşgücü kaybı nedeniyle emekli maaşı ve ek gelir
İşgücü kaybı nedeniyle emekli maaşı almanız durumunda da, sağlık durumunuz el verdiği sürece ek iş yapabilirsiniz. Sadece belirli bir kapsamda ek gelir elde edebilirsiniz. Ancak, gelirinizin miktarı emekli maaşınızın miktarını etkilemez. Belirli şartlarda emekli maaşınız devre dışı dahi kalabilir. Bu örneğin tam işgücü kaybı veya iş göremezlik nedeniyle emekli maaşının sadece sağlık durumunuz nedeniyle ödenmediği, emekli maaşı hakkı için iş piyasası koşullarının da dikkate alındığı durumlar için geçerlidir. Ek geliriniz belirli sınırları aştığında, emeklilik maaşınızı etkiler. Bu etki, emekli maaşınızın yalnızca kısmi emekli maaşı olarak daha az miktarda ödenebileceği ya da artık hiç ödenemeyeceği anlamına gelir. İşgücü kaybı nedeniyle tam emekli maaşı alımı için ek gelir sınırı aylık brüt 450 avrodur. Bu sınır yılda iki kez iki katına kadar aşılabilir.
1 Temmuz 2017 itibarıyla emekliler, tam işgücü kaybı emekli maaşıyla yılda 6.300 avro hesapta dikkate alınmayan ek gelir elde edebilirler. 6.300 avroluk tutarın üzerinde kalan gelirler %40 oranında emekli maaşına yansıtılır.
Ek gelirden bağımsız olarak, çalışma süresine göre belirli şartlarda emekli maaşı hakkınızı riske atabileceğinize dikkat edin!
Yaşlılık maaşı ve ek gelir
Normal yaş sınırına ulaşmış olmanız durumunda, genel olarak sınırsız ek gelire sahip olabilirsiniz.
Normal yaş sınırı, ne zaman doğduğunuza bağlıdır. 1947'den önce doğanlar için bu sınır 65'tir. 1947 ila 1963 yılları arasında doğduysanız, normal yaş sınırı kademeli olarak yükselir. 1964 veya daha sonra doğanlar için bu sınır 67'dir. Örneğin 1952 yılında doğanlar için normal yaş sınırı 65 yıl 6 aydır.
Esas normal yaş sınırına ulaşmadan önce bir yaşlılık maaşı alıyorsanız, ek gelir hususunda özel düzenlemeler geçerlidir.
Ek gelire bağlı olarak yaşlılık maaşı tam -tam emeklilik maaşı- veya azaltılmış bir şekilde -kısmi emekli maaşı- ödenir. Belirli şartlar altında emekli maaşının devre dışı kalması söz konusu olabilir.
Emekli maaşınızı tam olarak almak istiyorsanız, ek gelir sınırı aylık brüt 450 avrodur. Bu sınır yılda iki kez iki katına kadar aşılabilir.
1 Temmuz 2017 itibarıyla emekliler, erken yaşlılık maaşıyla yılda 6.300 avro hesapta dikkate alınmayan ek gelir elde edebilirler. 6.300 avroluk tutarın üzerinde kalan gelirler %40 oranında emekli maaşına yansıtılır.
Ölüm nedeniyle emekli maaşı ve kazançlar
Dul ve çocuk yetiştirme emekli maaşında kazancınız ancak belirli bir vergiden muaf meblağı aşıyorsa emekli maaşı için dikkate alınır. Yetim maaşı için 1 Temmuz 2015'ten itibaren kazançlar dikkate alınmaz. Sigortalının ölümünden sonraki ilk üç takvim ayında (ölüm çeyrek yılı) dul emekli maaşı için de kazançlar dikkate alınmaz.
Deutsche Fassung
Rehabilitasyon
Rehabilitasyonun amacı, çalışma hayatına kısmen veya tamamen (yeniden) uyum sağlamanızdır. Şu temel ilke geçerlidir: Rehabilitasyon, emekli maaşından önce gelir. Bu, şu demektir: İşgücü kaybı nedeniyle emeklilik maaşı ödenmeden önce, bir rehabilitasyonun uygun olup olmayacağı ve bu şekilde iş görebilirliğin yeniden kazanılıp kazanılamayacağı kontrol edilir.
Rehabilitasyon hizmeti alabilmek için kişisel ve sigorta hukukula ilgili koşulları karşılamanız gerekir. Öte yandan, rehabilitasyon tıbben gerekli olmalıdır. Bunun için en iyisi güncel bir teşhis raporu veya sağlık raporu sunmanızdır. Bununla birlikte, kanuni emeklilik sigortasında belirli bir asgari sigorta süresini (bekleme süresi) tamamlamış olmanız gerekir.
Her rehabilitasyon hizmeti için başvuruda bulunmalısınız. Ayrıca, herhangi bir hariç tutulma nedeni söz konusu olmamalıdır. Bir hariç tutulma nedeni, örneğin yaş nedeniyle tam miktarda emekli maaşı alımı olabilir.
Kanuni emeklilik sigortası rehabilitasyonla ilgili farklı hizmetler sunar:
Önleme
Önleme, sağlık sorunlarınızla etkin bir şekilde mücadele etmenize ve gelecekte (mesleki) günlük yaşantınızı daha iyi idare etmenize yardımcı olur. Sağlıklı beslenme, düzenli hareket ve gevşeme egzersizleri yaşantınızı yeniden dengeye sokabilir. Özyönetime dair psikolojik stratejiler, sabırlı olmanıza ve uzun vadede daha sağlıklı bir yaşam tarzına ayak uydurmanıza yardımcı olur. Böylece uzun süreli hastalıkları önler ve çalışma hayatından erken bir yaşta ayrılmak durumunda kalmazsınız.
§ 14 Md.1 SGB VI uyarınca iş görebilirliğin güvenceye alınmasına ilişkin tıbbi hizmetleri (önleme) işinizi tehlikeye sokacak aşağıdaki gibi ilk sağlık problemlerini yaşadığınızda alabilirsiniz:
- Sık tekrarlayan ağrılar
- Psikolojik etkilerin başlaması
- Ağırlık, metabolizma veya solunum yollarıyla ilgili problemler
Bununla birlikte, kanuni emeklilik sigortasında belirli bir asgari sigorta süresini (bekleme süresi) tamamlamış olmanız gerekir.
Önleme hizmetleri için başvuruda bulunulması gerekir.
Tıbbi rehabilitasyon
Tıbbi rehabilitasyon genel olarak üç hafta sürer. Yatılı olarak bir rehabilitasyon kliniğinde, ancak giderek artan bir şekilde kısmen yatılı veya ikamet yerinde ayakta gerçekleşir. Tıbbi rehabilitasyon hizmeti en erken dört yılın sonunda yeniden alınabilir. İstisnası: Sağlık nedenlerinden ötürü daha erken alınması gerekiyorsa.
Çalışma hayatına katılım
Çalışma hayatına katılım hizmetleri, hastalık veya engele rağmen çalışma hayatına mümkün olduğunca sürekli bir şekilde uyum sağlamanıza yardımcı olur. İşyerinde alınması gereken önlemlerin yanı sıra, size tamamen yeni mesleki bakış açıları kazandıracak olan eğitim ve ilave eğitim hizmetleri de vardır.
Tamamlayıcı hizmetler
Tamamlayıcı hizmetler arasında en başta maaş ödemesinin sona ermesinin ardından emeklilik sigortasının rehabilitasyon sırasında sizin için gerçekleştirdiği geçici ödeme gelir. Ayrıca gerekli seyahat masraflarını ve -münferit durumlarda- ev hizmetçisi de alabilirsiniz.
Diğer hizmetler
Diğer hizmetler arasında örneğin kanser hastalıklarından sonraki rehabilitasyonlar ve sigortalıların çocuklarına yönelik tedaviler yer alır. Çocuklara yönelik tedaviler, iş görebilirliğin ileride kısıtlanmasını önlemeyi amaçlar.
Deutsche Fassung
Kurumsal hizmet
Deutsche Rentenversicherung ülke çapında işletmeler için ücretsiz danışmanlık, çıkar temsilciliği ve işyeri hekimliği gibi kurumsal hizmetler sunar
Emekli maaşı, yaşlılık önlemi ve prim tahsilatı gibi klasik danışmanlıkların yanı sıra, "sağlıklı çalışanlar" konusu da kurumsal hizmetlerin merkezinde yer alır. Bu konu, rehabilitasyon ve yeniden uyum sağlamayla ilgili tüm hizmet tekliflerini kapsar. Bunlar arasında, işyerinde uyum sağlama yönetimine ve işyerinde sağlık yönetiminin tesisine ilişkin bilgilendirmelerle önleme hizmetleri ve tıbbi ve mesleki rehabilitasyon danışmanlığı yer alır.
Bu hizmetlerle önleme veya rehabilitasyon ihtiyaçlarının erken teşhisi, kurumlarca sunulması gereken hizmetlerden erken faydalanılması ve böylece ilgili işyeri çalışanlarının iş görebilirliklerinin güvenceye alınması amaçlanır..
Deutsche Fassung
Prim iadesi
Normal yaş sınırına ulaştığınızda, beş yıllık genel bekleme süresini (yani asgari sigorta süresi) doldurmadıysanız ve bu nedenle emekli maaşı hakkına sahip değilseniz, primlerinizi geri alabilirsiniz. Bu durum, ölen kişinin bekleme süresini doldurmadığı durumlarda, hayatta kalan aile fertleri ve hayatta kalan resmi hayat arkadaşı için de geçerlidir.
Sigorta yükümlülüğünüzü nihai olarak sonlandırdığınız istisnai durumlarda da prim iadesi alabilirsiniz. Bunun için belirli koşullar karşılanıyor olmalıdır.
Deutsche Fassung
Başvuru yapma
Emekli maaşı, rehabilitasyon veya prim iadesi gibi kanuni emeklilik sigortasına ilişkin hizmetler için başvuruda bulunulması gerekir. Bu hizmetler genel olarak "görev gereği" sunulmaz. İlgili hizmetin alınabilmesi için hizmet şartlarının karşılanması tek başına yeterli değildir.
Yasal emeklilik sigortasında hizmet başvurusu şekle bağlı değildir; örneğin sözlü olarak veya e-posta aracılığıyla da yapılabilir. İşlemlerin doğru bir şekilde yapılabilmesi için yine de gerekli başvuru formlarının doldurulması ve imzalanması gerekir.
15 yaşını tamamlamış her sigortalı veya hak sahibi başvuruda bulunabilir. Kanuni veya yetkili bir temsilci de başvuru yapabilir. Emeklilik sigortası hizmetleri için sosyal hizmetler veren herhangi bir ofise başvuruda bulunulabilir. Gerçek bir sorumluluğa bağlılık söz konusu değildir. Bölgesel il veya belediye idareleri, Alman dış temsilcilikleri ve sigorta daireleri de emeklilik başvurusu alma yetkisine sahiptir.
İşlemlerin mümkün olan en kısa sürede gerçekleşmesi için emeklilik başvurusunun kimlik belgesi, doğum belgesi, ölüm belgesi, sigorta belgesi ve öğrenim belgesi gibi gerekli belgelerin orijinalleri ibraz edilerek doğrudan örneğin sorumlu emeklilik sigortası kurumuna, ikametinize yakın bölgesel bilgi ve danışmanlık merkezilerine veya gönüllü faaliyet yürüten sigorta danışmanlarına yapılması yararınızadır. Lütfen dikkat: Başvurunuzun gecikmesi, emekli maaşı ödemesinin geç başlamasına neden olabilir.
Rehabilitasyon ve katılım hizmetleri başvuruları, rehabilitasyon kurumlarının müşterek hizmet ofislerine ve rehabilitasyon danışmanlarına da yapılabilir.
Deutsche Fassung
Emekli hastalık ve bakım sigortası
Emeklilik başvurusuyla birlikte emekli hastalık ve bakım sigortası için de bir başvuru formu doldurmanız gerekir. Sağlık sigortanız bir emekli olarak sigorta yükümlüsü olduğunuza karar verirse, emeklilik sigortası kurumu bir mesaj alır ve aylık emekli maaşından bir prim tutarı keserek sağlık sigortasına iletir. Sigorta yükümlüsü değilseniz, isteğe bağlı olarak kanuni bir sağlık sigortasına üye olabilir veya özel sigorta yaptırabilirsiniz. Sigorta yükümlüsü bir emekli olarak sağlık sigortasına primin yarısını, bakım sigortasına ise tamamını ödersiniz. Sağlık sigortası priminin diğer yarısını emeklilik sigortası kurumunuz karşılar. Örneğin özel sağlık sigortasına sahip olduğunuz için emekli sağlık sigortasına geçirilemediğiniz durumlarda, emeklilik sigortası kurumunuzdan başvurunuz üzerine sağlık sigortası primi için bir katkı alabilirsiniz.
Deutsche Fassung