Stresin vücut üzerinde çok çeşitli etkileri vardır ve mide de etkilenebilir. İştahsızlıktan hazımsızlığa kadar, stresle ilişkili birçok mide semptomu vardır. Ayrıca stresin neden olduğu bir stres ülseri veya gastrit duymak da nadir değildir. Bununla birlikte, stresin neden olduğu veya sadece stresle kötüleşen, ancak zaten var olan mide rahatsızlıklarını ayırt etmek önemlidir.
Stres ve Mide
Psikolojik stres için ‘stres’ kelimesini gevşek bir şekilde kullansak da, vücut ayrıca uzun süreli ve şiddetli hastalıklarla fizyolojik strese maruz kalabilir. Her iki stres türü de, aksi takdirde sağlıklı olan organlarda bile vücudun çalışma şeklini etkiler. Mide ile, işlevleri etkilendiğinde stresin etkilerinin hissedilmesi daha olasıdır.
Örneğin, daha güçlü kas kasılmaları ile mide asidi salgısı artabilir veya mide çalkalanması yoğunlaşabilir. Bu etkiler, midede yanma ağrısı veya mide krampları gibi semptomlara yol açabilir. Ayrıca gastrite, mide ülserlerine yol açabilir ve ayrıca çeşitli mide semptomlarına katkıda bulunabilir.
Sinir mide hakkında daha fazlasını okuyun .
Stres ve Karın
Karın genellikle yanlış bir şekilde mide olarak adlandırılır. Mide, karında bulunan tek organdır. Diğer organlar ona yakın durur, bu nedenle semptomların bazen belirli bir duruma izole edilmesi zor olabilir. Bu diğer organların tümü stresten farklı şekillerde etkilenebilir. Örneğin, bağırsak spazmlarına bağlı stresle karın krampları oluşabilir. Benzer şekilde irritabl bağırsak sendromu (IBS) ve inflamatuar bağırsak hastalığı (IBD) gibi altta yatan koşullar da stresle kötüleşebilir.
Stres Gastrit ve Stres Ülseri
Stres kaynaklı gastrit ve stres ülseri sendromu, sırasıyla bir tür gastrit ve mide ülseridir. Bu durumlar, şiddetli yaralanma, yaygın yanıklar, sepsis (“kan zehirlenmesi”) ve çoklu organ yetmezliği gibi fizyolojik stresle ortaya çıkar. Bununla birlikte, bu makalede ele alınan stres gastrit ve stres ülseri, psikolojik strese odaklanacaktır.
Psikolojik Stresli Gastrit
Gastrit , mide duvarının iltihaplanmasıdır. Bu, sadece stresle değil, çeşitli nedenlerle ortaya çıkan yaygın bir durumdur. Gastritin en yaygın iki nedeni, aşırı NSAID kullanımı ve H.pylori enfeksiyonudur.
Normalde bir mukus tabakası mide duvarını aşındırıcı mide enzimlerinden ve asitten ayırır. Bununla birlikte, bu mukus bariyeri tehlikeye girebilir ve mide asidi daha sonra mide duvar dokusunu tahriş eder ve alevlendirir.
Gastrit psikolojik stres ortaya çıkmadan önce mevcut olsa bile, stres durumu daha da kötüleştirebilir. Bazen hafif gastrit, semptomlar psikolojik stresle yoğunlaşana kadar fark edilmez. Bu nedenle stres gastrite neden olmadı, ancak durumu ve semptomları şiddetlendirdi.
Psikolojik Stresli Ülserler
Mide ülserleri mide duvarında oluşan açık yaralardır. Ülserlerin derinliği değişkenlik gösterebilir ve ciddi ancak nadir durumlarda mide duvarında perforasyon (delik) olabilir. Gastrit ile aynı nedenlerle ortaya çıkar. Stres mide ülseri semptomlarını şiddetlendirir. Ayrıca durumu kötüleştirebilir. Bunun başlıca sebeplerinden biri mide asidinin stresle artmasıdır. Bu, mide duvarının açıkta kalan alanını daha da tahriş eder ve alevlendirir.
Ayrıca iştahtaki değişiklik mide ülserlerini de kötüleştirebilir. Bazı insanlar iştah artışı yaşarken, diğerleri stresli dönemlerde iştahlarının azaldığını fark eder. Hem iştahtaki değişiklikler hem de yeme alışkanlıklarındaki değişiklikler, ülser olarak bilinen mide duvarının açıkta kalan alanını etkileyebilir.
Diğer Mide Stres Koşulları
Mide ağrısı ve mide krampları, psikolojik stres tarafından ağırlaştırılabilecek diğer iki semptomdur.
Mide Ağrısı ve Stres
Şimdi Çevrimiçi Bir Doktora Sorun!
Mide ağrısı çeşitli nedenlerle ortaya çıkar. Gastritte mide duvarının iltihaplanmasından mide ülserlerinde açığa çıkan dokuya kadar, bu yaygın mide rahatsızlıklarının her ikisinde de ağrı belirgindir. Stres, mide asidi salgısını arttırır ve ağrı ve krampların ana faktörlerinden ikisi olan mide kası kasılmalarının gücünü arttırır.
Hem ağrı hem de kramplar gastrit ve mide ülseri olmadan da ortaya çıkabilir. Bununla birlikte, midede tekrarlayan veya kalıcı ağrının gastrit veya mide ülseri nedeniyle olması daha olasıdır. Şiddetli vakalarda donuk bir kemiren ağrıdan yanan bir ağrıya veya keskin bıçaklama ağrısına kadar değişebilir.
Kramplar kendi kendine, açken veya yemek sırasında ve sonrasında ortaya çıkabilir. Bu kramplar, mide kaslarının anormal derecede güçlü kasılmalarıdır. Mide krampları herhangi bir duruma özgü değildir. Bazen açıkça tanımlanabilir bir neden olmadan ortaya çıkabilir. Ağrı ve mide kramplarının herhangi bir fiziksel soruna bağlı olmaması ve psikojenik olması da mümkündür.
Üzgün Mide ve Stres
Hazımsızlık veya ülser olmayan dispepsi olarak da bilinen mide rahatsızlığı, her insanın stres olmadan da zaman zaman yaşadığı yaygın bir durumdur. Aşırı yeme, öğün atlama veya alkollü içecekler gibi belirli yiyecek ve içeceklerin tüketilmesi gibi stres veya stresin sonuçları ile ortaya çıkabilir. Ayrıca bilinen bir sebep olmadan da ortaya çıkabilir. Stres, bazı insanlarda hazımsızlık olaylarını kötüleştirme eğilimindedir.
Mide rahatsızlığı hakkında daha fazlasını okuyun .
Stres Mide Sorunları Nasıl Önlenir?
Stres yönetimi, strese bağlı mide rahatsızlıklarının şiddetini önlemede veya azaltmada önemli bir bileşendir. Diyet ve yaşam tarzı değişiklikleri de yardımcı olabilir.
- Orta büyüklükte sık sık yemek yiyin. Gastrit ve ülser gibi mide rahatsızlıklarını kötüleştirebileceğinden öğünleri atlamayın veya çok büyük öğünler yemeyin.
- Gastriti, ülseri kötüleştirebileceği ve hazımsızlığı tetikleyebileceği için baharatlı yiyeceklerden kaçının. Baharatlı yiyecekler tüketilecekse, sadece küçük porsiyonlar tüketin.
- Kafeinli içecekler de sorun olabilir. Kafein bir uyarıcıdır ve mide asidi üretimini artırabilir.
- Alkol, mide semptomlarını ve koşullarını kötüleştirebilecek tahriş edicidir. Belirtileri tetikliyor veya şiddetlendiriyorsa en aza indirilmeli veya kaçınılmalıdır.
- Tütün içmek ve çiğnemek de sorun olabilir. Sigara içenler, mide rahatsızlıklarını şiddetlendirebilecek stres dönemlerinde sigara içmeyi artırma eğilimindedir.
- Yemekleri yatmadan hemen önce yemeyin. Altta yatan koşullara bağlı olarak, asit reflüsü ve mide ekşimesine katkıda bulunabilir. Gastrit diyeti için yönergeler, strese bağlı mide rahatsızlıkları için yardımcı olabilir.