GMR ve Malaysia Airports Holding, 2010 yılında katıldıkları ihalede Maldiv Adaları Male Havalimanı'nı 25 yıllığına yap-işlet-devret modeliyle işletme hakkını kazanmışlardı. Ne var ki geçtiğimiz aylarda polislerin öncülüğünde gerçekleşen ihtilal nedeniyle demokratik olarak seçilen hükümet düştü ve konsorsiyumun sözleşmesi iptal edildi.
Geçtiğimiz hafta Male Havalimanı'nın işletmesi GMR-MAHB konsorsiyumundan alındı. Gerekçe ise işletici firmanın yolculardan topladığı havalimanı geliştirme katkı bedelinin anayasaya aykırı bulunması. Konsorsiyum üst yöneticilerinin açıklamasına göre uluslararası hukuki mücadele Singapur ve İngiltere mahkemelerinde başlatıldı. Talep edilen tazminat 800 milyon dolar.
Yap-işlet-devret modeliyle altyapı yatırımlarının özelleştirilmesi ve işletilmesi günden güne yaygınlaşsa da, uluslararası projelerde politik riskler her zaman mevcut. Zira bu riskler gerçeğe dönüşünce özel şirketlerin manevra alanları çok kısıtlı ve maddi manevi zararlarını tazmin etmeleri çok güç. Bu riskleri doğru öngörerek şirketlerini daha az riskli projelere yönlendirmek ise üst yöneticilerin vizyon ve becerisine endeksli.
GMR-MAHB konsorsiyumunun Maldiv'de yaşadıkları, bana geçmişte Alman Fraport'un Manila ve TAV Grubu'nun Tahran Imam Humeyni Havalimanları'nda yaşadıklarını anımsattı. Her iki grup da ihalesini kazandıkları havalimanlarından politik nedenlerle el çektirilmişti.
(Tolga Turgut / Akşam)