Finlandiya’daki arkeologlar, Mezolitik dönemde memeli bir hayvan ve kuş tüyleriyle gömülmüş bir çocuk mezarı buldular.
Finlandiya’daki bir Mezolitik dönem mezarı, bir çocuğun kalıntılarını ve çeşitli mezar eşyalarını, kuş tüylerini, köpek ya da kurt tüylerini ve bitki liflerini barındırıyor ve arkeologlara o döneme ait mezar uygulamaları hakkında çok önemli bilgiler veriyor.
İlk olarak 1991 yılında doğu Finlandiya’daki Outokumpu kasabası yakınlarındaki bir arkeolojik sit alanı olan Majoonsuo’da keşfedilen mezar, diş analizine göre 3 ila 10 yaşları arasında ölen bir çocuğun dişlerini içeriyor.
Helsinki’deki bir kültür ve araştırma kurumu olan Finlandiya Miras Ajansı’ndan arkeologlar, bunun, kırmızı aşı boyası (genellikle mezar alanları ve kaya sanatıyla ilişkilendirilen demir açısından zengin bir toprak) uygulanan bir mezar alanı olduğunu belirlediler. Kazı ekibi 2018 yılında alanı inceledi ve yıkım riski altında olduğunu tespit etti.
Arkeologlar, kuvarstan yapılmış iki ok ucunun yamuk şekline dayanarak, mezarın yaklaşık 8.000 yıl önce Mezolitik döneme tarihlendiğini belirlediler.
Toprak örneklerini analiz ettikten sonra, araştırmacılar, su kuşlarının tüylerinden, çocuk için bir kuş tüyü yatağı oluşturmak için kullanılmış olabilecek olan barbüller keşfettiler; ayrıca tek bir şahin tüyü parçası buldular. Bu şahin tüyü, bir oku yönlendirmeye yardımcı olan bir tüy olabilir veya belki de bir giysi üzerindeki bir dekorasyondu.
Mezarın tabanında 24 parça memeli kılı duruyordu. Tüylerin çoğu kötü bir şekilde bozulmuş olsa da, araştırmacılar üçünün bir köpekgile ait olduğunu belirlediler. Bu, muhtemelen cenazenin bir parçası olarak çocuğun ayaklarına bırakılmış olabilecek bir kurt veya bir köpekti.
Ekipler, kurt tüylerinin çocuğun giydiği köpek derisinden veya kurt derisinden yapılmış ayakkabılar gibi giysilerden gelmiş olabileceğini de söylüyor.
Helsinki Üniversitesi Kültürler Bölümü’nde araştırmacı ve doçent olan Kristiina Mannermaa, “Örneğin, güney İsveç’te yaklaşık 7.000 yıl öncesine dayanan ünlü bir mezarlık olan Skateholm’da, ölen kişiyle birlikte defnedilen köpekler bulunmuştu. Majoonsuo’daki keşif, hayvandan veya hayvanlardan kalan kıllardan başka bir şey olmamasına rağmen sansasyonel. Dişler bile yok. Köpek mi yoksa kurt mu onu bile bilmiyoruz.” diyor.
“Kullanılan yöntem, Finlandiya da dahil olmak üzere binlerce yıllık mezarlarda bile kürk ve kıl kalıntılarının bulunabileceğini gösteriyor.”
Buna ek olarak, arkeologlar, muhtemelen söğüt veya ısırgandan, giysi veya balık ağları yapmak için kullanılmış olabilecek bitki liflerini ortaya çıkardılar. Finlandiya’nın bu bölgesindeki toprak oldukça asidik olduğu için, arkeologlar bazı organik kalıntıların yüzyıllar boyunca ne kadar iyi dayandığına oldukça şaşırdı.
Helsinki Üniversitesi Kültürler Bölümü’nde doktora sonrası araştırmacı olan çalışmanın baş yazarı Tuija Kirkinen, “İş gerçekten çok yavaş ilerliyor ve özellikle tüm yanmamış kemiklerin çürümeye meyilli olduğu Finlandiya’da, eski giysilere ve mezar eşyalarına ait ufacık parçalar bulduğumda gerçekten kalbim çarptı.” diyor.
“Bütün bunlar bize Mezolitik dönemdeki gömme alışkanlıkları hakkında çok değerli bir fikir veriyor ve insanların çocuğu ölümden sonraki yolculuğa nasıl hazırladığını gösteriyor.”
Live Science. 7 Kasım 2022.
Makale: Kirkinen, T., López-Costas, O., Martínez Cortizas, A., Sihvo, S. P., Ruhanen, H., Käkelä, R., … & Mannermaa, K. (2022). Preservation of microscopic fur, feather, and bast fibers in the Mesolithic ochre grave of Majoonsuo, Eastern Finland. PloS one, 17(9), e0274849.