45 saati aşan çalışma fesih nedeni midir?
İşçinin hangi nedenle işten ayrıldığı önemlidir. Bunun önemi; işçinin ihbar süresine uyup uymaması ya da kıdem tazminatına hak kazanıp kazanmaması hususları başta olmak üzere, bazı konularda doğurduğu sonuçlardan kaynaklanmaktadır. İş Kanunu, işçi için haftalık en çok 45 saatlik çalışma süresi öngörmüştür. Peki bu durumda, haftalık 45 saatin üzerine çalışılması işçiye haklı nedenle fesih hakkı verir mi?
Haftalık çalışma süresi kaç saattir?
İş kanunu bu konuda net ve kesin bir süre belirlemektense, azami süre belirlemeyi tercih etmiştir. Buna göre bir işyerinde haftalık çalışma süresi en çok 45 saat olarak belirlenir. Bu 45 saati haftanın çeşitli günlerine dağıtmak, günde 11 saati aşmamak kaydıyla işverenin takdirindedir. Ayrıca, bir çok işçinin karıştırdığı üzere, bu 45 saatlik çalışmanın hesabında; ara dinlenmelerinin yani çay ve yemek molalarının düşülmesi gerekmektedir.
45 saati aşan çalışma olabilir mi?
İş Kanunu birçok çalışma biçimiyle ilgili ortak bir yöntemi tercih etmiştir. Bu yöntemde önce işçinin çalışmasını yasaklamakta ya da sınırlandırmakta; ancak daha sonra işçinin onayını/rızasını almak kaydıyla yasağı kaldırmakta ya da sınırı iptal etmektedir. Örneğin işçi için belirlenebilecek azami çalışma süresi 45 saat olsa da, İş Kanunu bunun üzerindeki çalışmalara da cevaz vermiştir. Sadece, işçinin bu konudaki onayının alınması yeterlidir.
45 saatten çok olan çalışmanın niteliği
İşte işçinin bir haftalık süre zarfında yaptığı çalışmanın süresinin 45 saati aşması durumunda, 45 saatin üzerindeki bu süreler fazla çalışma olarak kabul edilmekte ve işçiye kırk beş saatin üzerindeki her bir saatlik çalışması için yüzde elli artırımlı fazla mesai ücreti ödenmesi gerekmektedir.
SONUÇ
İşçinin haftalık çalışma süresinin 45 saati aşması, ona doğrudan iş akdini feshetme hakkı vermez. Eğer işçinin fazla çalışma için onayı alınmışsa, bu durumda onun 45 saatin üzerinde çalıştırılması da mümkündür.
45 saatin üzerinde çalışan işçinin ancak 2 halde fesih hakkı olduğu söylenebilir. İlk olarak işçinin fazla çalışma için onayı alınmamışsa, 45 saatin üzerinde çalışan işçi bu nedenle iş akdini haklı nedenle feshedebilir.
İkinci olarak ise, haftalık 45 saatin üzerinde çalıştığı halde fazla mesai ücreti ödenmeyen işçi de, bu nedenle iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebilir.