2. MİTOZ – MAYOZ
Hücre Bölünmesi
Canlıların en küçük yapı biriminin hücre olduğunu biliyorsunuz. Hücrelerin kendilerine özgü bir büyüme, gelişme süreci vardır. Bu sürece hücre döngüsü denir. Büyüme, DNA sentezi ve bölünme hücre döngüsünün temel olaylarındandır. Hücre bölünmesi, tek hücreli canlıların çoğalması, çok hücreli canlıların büyümesi, erkek ve dişi eşey hücrelerinin meydana gelmesi için gerekli biyolojik olaylardır. Hücre döngüsü, ana hücrenin bölünmesiyle başlar ve bölünme sonunda meydana gelen yavru hücrelerin bölünmesine kadar devam eder. Hücre döngüsünün büyük bölümünü büyüme ve bölünmeye hazırlık süreci alır. Bu süreçte hücre canlılık olaylarını sürdürür ve DNA sentezlenir. Hücreler belli bir büyüklüğe ulaştığında bölünür. Bir hücrenin bölünmesi, bir parça sakızı çekip uzatarak ikiye ayırmak kadar basit değildir. Hücre bölünmesi, genetik madde DNA’nın iki yavru hücreye eşit olarak paylaştırılmasını gerektirir. Bu nedenle bölünen hücrede önce DNA eşlenir, DNA kopyaları kromozomlar biçiminde hücrenin iki zıt kutbuna yerleşir ve sitoplazmanın ikiye ayrılmasıyla iki yavru hücre oluşur.
Hücre döngüsü, hücrenin temel yaşamsal sürecidir. Hücre döngülerinin süresi ya da hücrelerin yaşam uzunluğu canlıya ve dokulara göre değişebilir. Örneğin büyüme ve gelişme dönemindeki çocuklarda hücrelerin bölünme hızı yetişkinlerden fazladır. Yetişkin bir insanda da doku hücrelerinin yaşam süresi farklıdır. Diğer yönden deri hücreleri ortalama 2 haftada bir yenilenirken karaciğer hücrelerinin ömürleri 300- 500 gün arasında değişir. Sağlıklı doku hücreleri ortalama yaşam süresi içinde bölünmeye hazırlanır ve hücre döngüsünü sürdürür. Kanser hücreleri ise kontrolsüz bölünen hücrelerdir. Hızla çoğalan kanser hücreleri, tümörlere neden olur.
Hücre bölünmesi mitoz ve mayoz olmak üzere iki şekilde gerçekleşir.
• Mitoz, çok hücreli canlıların büyümesi ve gelişmesi, yıpranan dokuların onarılması için vücut hücrelerinde meydana gelir. Erkekler ve dişilerde üreme ana hücreleri mayoz geçirmeden önce büyümek için mitoz geçirir. Ayrıca bazı tek hücreli eşeysiz üreyen canlılarda çoğalma mitozla gerçekleşir.
• Mayoz ise eşeyli üreyen canlıların eşey organlarında üreme hücrelerinin meydana getirilmesi sırasında gerçekleşen hücre bölünmesidir.
- Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktır.
“7. Sınıf Fen Bilimleri Ders Kitabı Yıldırım Yayınları Sayfa 51 Cevapları” beğendiyseniz sosyal medyada paylaşabilir ve aşağıda bulunan emojilerle duygularınızı ifade edebilirsiniz 🙂