Prematüre bebek; normal doğum süresinden önce yani 37 haftadan önce doğan bebeklerdir. Tam 40 haftalık hamilelik sürecinden önce erken doğan bebek, kısa ve uzun vadeli komplikasyon riski taşır. Bu yüzden prematüre bebek fizyoretapi ile, bu risk tehlikesi, en aza indirilmeye çalışılır.
Prematüre bebek nedenleri;
- Preeklampsi
- Annede hastalık ve stres
- Doğum öncesi kanama
- Vajinal enfeksiyon
Bebeğin prematüre olarak doğmasının tam nedenleri bilinmemekle birlikte yukarıda sayılan nedenlerden dolayı, prematüre doğum yaşanabilir.
Prematürelerde Fizyoterapi Nasıl Yapılır?
Prematüre olarak doğan, 37 haftadan önce doğan bebeklerde organ ve sistemleri etkileyen tıbbi sorunlar ortaya çıkabilir. Nörolojik, kardiyovasküler, solunum, hematolojik, gastrointestinal sorunlar yaşanabilir.
Fizyoterapi ise; bebeğinizin fiziksel sorunlarını en aza indirmek ve genel yaşam kalitesini iyileştirmeye yardımcı olacaktır. Uzman fiyzoterapist tarafından kas zayıflığı olan bölgeleri, nörolojik belirtileri, gelişim hızını belirlemek için, detaylı bir değerlendirme yapılır.
Bebeğin zorlandığı alanlar konuşulur ve bir tedavi planı oluşturulur. Terapi seansları, çocuğun ihtiyacını karşılamaya özel hazırlanır. Prematüre bir bebek için genel fizyoterapi tedavi planı ise şu şekilde oluşturulur.
- Gerer hareket aralığını korumak için, kas geliştirme egzersizleri
- Sırt üstü yatma, yan yatma, yuvarlanma, oturma aktiviteleri
- Oyun sırasında sosyal beceriler üzerinde çalışma ve katılım sağlama
- Nefes egzersizleri ve balgam temizleme teknikleri
- Özel konumlandırma tavsiyeleri ve ekipmanları
Bunun yanında uzman fizyoterapist tarafından hem size hem de bebeğinizle düzenli olarak tamamlanması için, çeşitli germe ve güçlendirme egzersizleri gösterir. Bu faaliyetler, bebeğinizin her eklemde, tam hareket açıklığını koruması, yuvarlanması ve oturmasını öğrenmek için, yeterli kas gücünü kazanmasına olanak tanıyacaktır.
Fizyoterapist ile bebeğinize sağlayacağınız faydalar:
- Kol, bacak ve gövde kaslarının gücünü artırmak
- Eklemlerde artan hareket aralığı
- Artan emekleme, oturma ve ayakta durma yeteneği kazanma
- Oyun sırasında başkalarıyla etkileşime girme yeteneğini artırma
- Dinlenme ve oyun esnasında geliştirilen duruş ve vücut segmentinin hizalanması
- İkincil derece komplikasyonların oluşumunu önlemek gibi faydaları bulunur.
Buna göre fizyoterapist; bebeğiniz büyüyüp geliştikçe, tedaviyi yeni yürümeye başlayan çocuğunuz için, daha eğlenceli ve zorlayıcı şekilde uyarlayacaktır.
Riskli Bebeklerde Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Nasıl Gerçekleştirilir?
Riskli bebek; doğum esnasında ya da doğum sonrasında yaşanan sorunlardaki büyüme geriliği gösteren bebeklerdir. Risk grubu çoğunlukla prematüre bebekler, doğum sonrası yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde bakılır.
- Bunun yanında 37 haftadan önce doğan bebekler prematüre bebek olarak tanımlanır.
- 34-36 hafta arasında doğan bebeklere erken bebekler,
- 32-33 ay arası doğanlar orta erken ve 28 haftadan önce doğan bebekler çok küçük bebekler olarak tanımlanır.
- 5 kg doğan bebekler, düşük kilodur. 1.5 kilodan küçük ise çok küçük olarak adlandırılır.
Yenidoğan dönemde, sistemlere bağlı olarak; beyin tutulumu, solunum sıkıntısı, sarılık, göz damarlarında tam gelişmemeye bağlı göz sorunları gibi problemler oluşur. Kaslarda güçsüzlük, dönme, emekleme, yürüme gibi hareketlerde gecikme, erken dönemde, emme ve yutmada eksiklik gibi sorunlar da oluşabilir.
Riskli bebekler, sakinleşmekte zorlanabilir, ağlayabilir ve hareketleri yapmaktan kaçınabilir. Aşırı hareketlilik ya da çok fazla uyarılmaya yönelik duyusal sorunlar oluşabilir.
Riskli bebekler ve prematüre bebek fizyoretapi ile, mümkün olan en kısa zamanda, bu sorunlara erken müdahale edilir. Tahmini risk düzeyine ve eğitim için hazırlık eğitim okul çağına kadar bu fizyoterapi çalışmaları sürebilir.
Nörogelişimsel (bobath) tedavisi; bebeklerde motor ve duyusal destek için, dünya çapında en yaygın tedavilerdendir. Bu tedavideki amaç; nörogelişimsel olan sorunu yaşayabileceğiniz en yüksek düzeyde uygulanabilirlik kazandırmaktır.
Bu yüzden nörogelişimsel terapistleri; bebek için gerekli adaptasyon kullanımı, terapide aile içinde olmak için, bebek ve aile ile iletişim sağlayarak, terapiyle alakalı müdahale programı oluşturur.
Prematüre Bebeklerde Fizik Tedavi Gerekli midir?
Doğum tarihinden en az 3 hafta önce gerçekleşen yani 40 haftadan önce doğan bebekler, prematüre bebekler olarak adlandırılır. Bunun yanında tam zamanında doğan ama 2.5 kg altında doğan bebeklerde de küçük de olsa sağlık sorunları oluşabilir.
Bir bebek ne kadar küçük doğarsa, sağlık riskleri de o derece artar. Fiziksel terapistler, hareket uzmanlarıdır ve uygulamalı bakım, hasta eğitimi ve hareket yoluyla yaşam kalitesini artırmak için hizmet verirler.
Prematüre bebeklerde fizik tedavi, çocuğunuza mümkün olan en iyi bakımı sağlamak için önemlidir. Çoğunlukla bebek, yenidoğan yoğun bakım ünitesindedir. Bunun anlamı; sağlık ekibinin, bebeğinizin büyüme ve olgunlaşmasında, çok daha iyi ilgilenecekleridir.
Fizik tedavi uygulayıcıları, prematüre bebeğinizin ihtiyaçlarınızı anlamanıza yardımcı olur. Bebeğinizi nasıl en iyi şekilde tutacağınız, nasıl besleyeceğiniz, bebeğinizi nasıl uyutacağınız ve daha fazlası için, size yardımcı olurlar.
Fizyoterapistler;
- Bebeğinizin ne kadar iyi hareket ettiğine,
- Bebeğinizin çevre ile nasıl bir etkileşime girdiğini,
- Bebeğinizin sakin ve uyanık kalma yeteneği anlamak için bir tedavi planı hazırlar.
Fizyoterapistler; çocuğunuzun baş, gövde, kol ve bacaklarının nasıl hareket ettiğini belirlemesine yardımcı olacaktır. Belirli doğal refleksleri test ederek, bebeğin ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlarlar.
Nörolojik Riskli Bebeklerde Fizyoterapi Nasıl Yapılır?
Prematüre bebek fizyoretapi ile çocuğun potansiyeli, en üst düzeye çıkar. Tedavi amaçlı kullanım için uygulamalı egzersizler planlanır. Nörolojik riskli bebeklerde fizyoterapi, uzun yıllara dayanabilen, deneyim sahibi uzman terapistler tarafından gerçekleştirilir.
Nörolojik riskli bebeklerde motor gelişimi olmazsa;
- Nörolojik gecikme olan bebeklerde egzersiz yapmak yeterince ihtiyatlı davranmakla gerçekleştirilir.
- Serebral palsili olan bir bebekte, normal hareket özgürlüğünü bozan, artan kas tonusu durumu oluşur.
- Motor kontrolünün yapılmaması, senkine yönelik kasların tercihleriyle alakalı normal hareketlere yönelik hareketlerdir.
- Serebral palsi dahil konjenital sorunlar ortaya çıkar. Beyin ve omurilik kanserleri oluşabilir.
- Omurilik hastalıkları oluşabilir, periferik sinirlerde zorlanmalar oluşur.
Nöromotor gecikmeler, serebral palsi ya da distoni olan bebek için fizyoterapi güçlendirmesi yapılır. Rehabilitasyon; herhangi bir genç serebral palsi hastası için çok önemlidir. Hazırlanacak program titizlikle hazırlanmalı ve mümkün olan en sağlıklı düzeye gelebilmek için, fizyoterapistler tarafından yapılmalıdır.
Nörolojik risk taşıyan bebeklerde; hareketlilikle ilgili sorunlar, azalmış kas gücü, azalmış hareketlilik, denge ile ilgili sorunlar spastisite gibi problemler oluşur. Uygulanacak fizyoterapi ile; daha iyi bir motor model oluşturulmasına olanak tanınır.
Hareketlilik geliştirilmeye başlanır. Çocuğun sürekli olarak ilgilenmesini sağlamak için egzersizler düzenli olarak yapılır.
Yürüyemeyen Bebeklerde Fizik Tedavi Nasıl Gerçekleştirilir?
Her bebek, gelişimsel dizilerde farklı hızda hareket eder. Zamanında gelişimsel kilometre taşlarını izlemek ve gerektiğinde pediatrik fizyoterapist uzmanlığından yardım almak gerekir.
Bir bebekte yürümeme nedenleri;
- Hipotoni düşük kas tonusu
- Hipertoni yüksek kas tonusu
- Kas tonusu ve gücünde anormallikler
- Sert uzuvlar ya da dengede zayıflık
- Zihinsel engelin bulunması
Bir bebek 12-23 ay arasında hala yürümüyorsa; kas kuvveti, hareket açıklığı ve eklemlerin esnekliği kontrol ettirilmelidir.
Yürüyemeyen bebeklerde tedavi aşamasında;
- Bacak kaslarının tam olarak gelişmesini engelleyebilecek bebek yürüteçlerinden uzaklaşılmalıdır.
- Bebeğin çıplak ayakla yürümesi, denge ve koordinasyonunu geliştirir.
- Bebeğin kendisini güvenli hissettiği ve tanıdığı ortamda yürümesine izin verilmelidir.
- Bebeğin mobilyalar arasında dolaşması sırasında, küçük adımlar atmaya teşvik edilmesi gerekir. Bu yüzden mobilyalar arası mesafe artırılmalıdır.
Bu konuda bebeğinizin daha iyi olması ve motor gelişiminin sağlanması için fizik tedavinin gerçekleştirilmesi, kaba motor gelişiminin de hareketlendirilmesine olanak tanır.
Yenidoğanda Pulmoner Rehabilitasyon Nedir?
Yenidoğanda pulmoner rehabilitasyon programının amacı; ailenin eve geçişini kolaylaştırmak adına, teknolojiden uzaklaşarak, en az müdahale gerektiren desteğe geçmelerini sağlamaktır.
Bebeklerin yoğun bakım ünitesinden, mümkün olan en kısa sürede geçişini sağlamak için, kritik bakım ventilatörleri, portatif ventilatörler, Bipap, Cpap, buble Cpap ve yüksek akışlı nazal kanül kullanılır.
Hayata kırılgan bir yapıyla dünyaya gelen bebeklerin daha iyi bir yaşam kalitesine sahip olmaları, solunum destek makinelerinden ayrılmaları için, geniş çapta hizmet verilir. Aynı zamanda prematüre bebek fizyoretapi ile bebeğinizin daha kaliteli bir yaşam kalitesine ulaşmasını sağlayabilirsiniz.
İlginizi Çekebilir;