Geçirdikleri evrimsel mutasyon sonucunda sert beton zeminlere adapte olamamışlardır. Bu yüzeyler özellikle arka taraftaki eklemler için problemdir. Arka bacakların tırnaklarındaki yaralanmalar %80’i mekanik yaralanmalardır. Arka taraftaki eklemler anatomik olarak kemiklere bağlanır, oysa ön bacaklar kuvvetli kaslar ile kürek kemiğini ile askıya alınır, sarsıntıları absorbe mekanizmasına sahiptir.
Kauçuk ahır zeminleri
Sığırlar tercih şansı verildiğinde doğadaki yaşam koşullarında olduğu gibi yumuşak zeminlerde yürümeyi tercih ederler. Bunun sebebi ise bu alanlarda dengeli bir yürüyüş davranışı göstermesi söylenebilir. Çayır ve mera alanlarına alternatif olarak birkaç istisna dışında yumuşak yüzeyleri seçtikleri bilinir. Kauçuk ahır zeminleri kullanımı beton zemin üzerinde yaşamak zorunda kalan hayvanlar için bir çözüm olmuştur.
Neden inekler yumuşak alanları tercih ederler?
Diğer bir deyişle yumuşak geniş toprak alanlarda yürüme hareketi sonucunda üretilen kuvvetli baskıyı absorbe eder. Bundan başka, yumuşak toprak zeminlere tırnaklar kolaylıkla batar, böylece iç ve dış tırnak arasında dikkate değer yük dağılımındaki denge tırnak alanının her yerinde eşit olarak dağılır. Şayet bu yük dağılımını tırnağın dış çerçevesi karşılayamazsa, hayvanın ağırlığının yarısından fazlasını arka bacaktaki tırnaklar üzerine biner ve bu yoğun baskıyı tırnaklar taşıyamazlar, (yaklaşık olarak %80 den daha fazla). Bu aşırı yükleme tırnağın keratin yapısını uyarır, sonuçta arka tırnakların çerçevesinde anormal büyüme ve bu yüzden fazla yük artışı olur.
Neden yumuşak zemin?
Sığırlar doğal yaşam alanlarında göçebe gibidir ve günlük 4-6 km / gün yürürler. Bu sayede tırnaklarındaki kan sirkülasyonu da gayet iyidir. Yürüdükleri alanlar kaymaya karşı dirençli ve yumuşak toprak tipleridir. Yüksek verimli inekler günümüz barınaklarında gün içinde yaklaşık olarak 1000-1500 metre / gün gibi düşük hareket aktivitesi gösterirler.
Sürekli olarak yumuşak zeminli duraklar inekleri daha rahat olması için iyi bir başlangıçtır. Yumuşak, temiz ve kayma-dirençli zeminlerdeki inekler günün yarısından fazlasını yatarak geçirir. Yumuşak zeminli duraklar beton zemin üzerine sap serili duraklar ile karşılaştıklarında zaman ve maliyet bakımından daha avantajlıdır. Bu sadece minimum işçilik gereksinmesi ve diğer yatak çeşitleri ve saman için minimum maliyettir: Yumuşak zeminli duraklarda nemin emilimi için küçük bir kısım uygundur ve bunu muhafaza etmek daha kolaydır. Zaman ve para tasarrufunun yanı sıra, az saman kullanımı da yetiştiriciler için ayrıca önem taşır.
İlk olarak, durak zeminleri, eklemlerin hassas noktaları için duyarlı, aşırı yumuşak zeminler için hayvanların ihtiyaçlarını karşılamalıdır. Ayrıca bu zeminler yetiştiricilerin gereksinimlerini karşılamalıdır.
Ahır ve hayvan konforu
Sığırlar ayakta durma, yem yeme, su içme, yürüme, yatma davranışlarını ahır zeminleri üzerinde sergiler, geviş getirirken uzanıp rahat edeceği konforlu bir alan ararlar. Bu nedenlerle ahır zemini sığırların normal davranışlarını göstermesine izin verecek, yaralanma risklerini en aza düşürecek ve konforlu olacak şekilde tasarlanmalıdır. Ahır zeminleri gereken koşulları sağladığı takdirde, sığırlar yemliklere ve suluklara daha fazla gider ve daha iyi dinlenirler. Doğal istekleri için konforlu bir ortamda barındırılan sığırların süt ve et verimleri artar. Nitekim günümüzde yüksek verimli inekler, ancak iyi dinlenebildiği zaman yüksek süt verimi potansiyeli gösterebilmektedir. Kauçuk ahır zeminleri kullanımı son 15 yılda oldukça artmıştır.
KAUÇUK AHIR ZEMİNLERİ HAYVAN REFAHI İÇİN EN UYGUN ORTAMI SAĞLAR ve SÜT VERİMİNİ ARTIRIR
Sığırlar yatmak için Yumuşak Zeminleri Tercih Eder
Sığırlar yatma pozisyonunda ön ve arka ayaklarını vücutlarının altına alır. Bu pozisyonda vücut ağırlığının önemli bir kısmını, ön ayak bileği ile arka ayağının diz kısmına verirler. Bu alanlarda deri gergin bir hal alır. Gerginleşen deri, sert yüzeylerde sığıra acı verir. Hayvan uzun süre aynı pozisyonda kalamaz. Ayaklardaki gerilmelerden kaynaklanan acıyı azaltmak amacıyla vücudunu çevirir başka bir ifadeyle yatış pozisyonunu değiştirir ve vücut ağırlığını daha geniş bir alana yaymaya çalışır.
Ancak sürekli pozisyon değiştirmesi zamanla kıl ve deri aşınmalarına neden olur. İlerleyen süreçte aynı bölgelerde devam eden deri aşınması yaralara dönüşür ve enfeksiyonlara açık bir ortam oluşturur. Ayrıca sığırlar sert zeminler yattığı zaman kılcal damarlarda daha fazla baskı oluşur ve kan dolaşımı yönde etkilenir. Ahır zemine ya da durak tabanından yakalanan rahatsızlığı hayvan davranışlarıyla anlatmaya çalışır. En belirgin davranış ise, gün içinde daha fazla ayakta kalma isteğidir.
Sığırlar normal davranış deseni sergilemesi için ahır zemini ya da durak tabanı hayvanın rahat edeceği standarda getirilmelidir. Nitekim günümüzde, ahır zemini durak tabanının esnek materyalle kaplanması akılcı bir yaklaşım olarak kabul edilmektedir. Tabana kaplanan kauçuk altlık uzun süre dayanma, kolay temizlenme özelliğine sahiptir ve hayvana konforlu bir yatma alanı sağlar. Bu özelliğe sahip bir durak tabanı, yüksek verimli ineklerin gün içinde 14-18 saati yatarak geçirmesini teşvik eder. Süt ve et verimimi artırır.
Sığırlar Yumuşak-Esnek Zemin Üzerinde Yürümek İsterler
Sığırlar ayakta dururken ve yürürken ağırlıklarını eşit oranlarda tırnakların üzerine dağıtır. Doğal ortamlarda hayvan ağırlığının eşit dağıtmada zorluk yaşamaz. Çünkü toprak bir zeminde yürürken tırnaklar kısman toprak içine doğru gömülür, böylece vücut ağırlığı tırnaklar üzerine eşit oranlarda dağılır.
Entansif yetiştiricilikte ise ahır zemini drenaj ve gübrenin kolay sıyrılabilmesi için betonlanır. Sığırın ayağı beton yüzeye temas eder. Oysaki sığırlar yürürken doğal ortamlarında olduğu gibi, üstüne bastığında tırnaklarının kısmen içine gömüleceği bir yüzeyi tercih ederler. Ahır tabanları sert olduğunda tırnakların taşıyacağı yük değişir. Sert yüzeyler tırnak tabanı üzerine olan basıncın artmasına neden olarak, tırnak biyomekaniğini zayıflatır. Sığırların yürümesini dengesizleştirir.
Sert ve beton zeminler
Tırnakların dış çevresindeki baskı ve gerginlik artışı ile tırnakların büyümesi orantısız olur. Özellikle arka ayaklardaki tırnakların şekli ve biçimi bozulur. Tırnaklarda oluşan şekil bozuklukları, bacak şeklinin dolayısıyla da vücut formunun bozulmasına yol açar. Diğer taraftan ayak tabanı sert zeminler sürtünmeden dolayı zarar görür. Oluşan çürükler sonucu ayak tabanı ülseri ortaya çıkar. Ayak sorunları, hayvana acı verdiğinden hayvanda hareketlilik azalır, yemlik ve suluk alanlarında daha az görünür. Bu bağlamda hayvanların yem ve su tüketimi düşer ve ya bir defada yedikleri ve içtiklerinin oranı fazla olur. Bu da ruminasyonu etkiler.
Ahır zeminlerinde yüzey sertliğini gidermek, zemini daha esnek hale dönüştürmek etkin bir çözüm olarak karşımıza kauçuk kaplama imkanı çıkmaktadır. Son yıllarda yumuşak yüzey alanı sağlamak amacıyla kullanılan Kauçuk ahır zeminleri pazara sunulmuştur. Nitekim kauçuk ahır zemin kaplamaları, kaplanan yüzeylerde tırnak yüzey üzerine 2-3 mm içe gömülmekte, dengeli bir yürüyüşe olanak sağlayarak, yürüme sırasında olası kayma riskini de en aza indirmektedir. Kauçuk kaplamalar tırnak hasarı ve yaralanmaları azaltmak için uygun bir materyaldir.
Yumuşak kauçuk ahır zeminleri
Kauçuk zeminler üzerinde inekler düzenli bir şekilde yemlik ve suluklara gider, yem tüketimi düzene girer, asidoz ve çeşitli Metabolik hastalıkların görülme olasılığı azalır. Ayrıca kauçuk kaplamalar hayvanların kendilerini doğal ortamlarında ki çayır mera alanlarında hissetmelerini sağlar.
Yürüme yollarına serilen yumuşak malzemenin sığır konforu için önemi tartışılmaktadır. Durak tabanına, inekler yem yerken durdukları alanlara, sağımhane durakları ve bekleme salonlarına zemin kaplaması olarak önerilmektedir. Ahır içinde oluşturulan yumuşak ve esnek zeminler yaralanmaları ve topallık sayısını azalttığı bilimsel olarak ispat edilmiştir. Zemin kaplamada kullanılan kauçuk materyalde aşağıdaki özellikler mutlaka aranmalıdır.
Kauçuk ahır zeminleri esnek olmalı, üzerinde uygulanan basınç kalktığında tekrar eski halini almalı. Uzun ömürlü olmalı, kolay temizlenebilmeli, montajı hızlı ve kolay olmalı, üzerinde pislik birikmesini önlemelidir. Bu konuda lider marka Kraiburg ve diğer marka ahır kauçuk ürünlerine www.fermanet.com dan inceleyebilirsiniz.