"Avam" ve "havas" kelimeleri kimler için kullanılıyor? Yazarlara, profesörlere, doçentlere mi havas denir? Bir çiftçi veya köylü havas olabilir mi?..
Değerli Kardeşimiz;
Avam, kelime manası olarak "alt tabaka" demektir. Havas ise "üst tabaka" anlamına geliyor. Bu genel terimler, kullanıldığı ilim dalına göre farklı manalar içerirler.
Mesela, iktisadi açıdan avam fakir demek iken, havas zengin manasına geliyor. Siyasal açıdan avam seçmen iken, havas seçilen demektir. Fen ilimlerinde avam tabiri eğitim ve öğretim görmemiş insan demek iken, eğitim ve öğretim görenler havas oluyor. İslam ilimlerinde ilmi derecesi olmayan insanlar avam iken, ilmi derecesi olanlar havas ve alimdirler.
Çiftçi bir insan ekonomik açıdan fakir, ama ilmi açıdan donanımlı ise, iktisadi açıdan avam, ilmi açıdan havas sayılır. Yani avam ve havas tabirleri kullanıldığı yere göre mana ve hüküm kazanıyorlar.
Mesela, kimya ilminde profesör olan birisi, dini ilimler noktasından avam ve cahil olabilir. Ya da dini ilimlerde alim ve havas olan birisi, fen ilimlerinde avam ve bilgisiz olabilir.
Avam ve havas tabirlerine bir kalıp biçip, herkesi o kalıba göre değerlendirmek mümkün değildir. Köylü ve çiftçi olan birisi kendisini felsefi ve ilmi bakımından yetiştirir ise havas olabilir. Havas ve avam unvanları durup dururken insanın kafasına düşmüyor; belli bir çaba ve gayret istiyor.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü