Nikola Tesla, günümüzde dünya genelinde kullanılan bir elektrik sistemi olan alternatif akım elektrik sistemini tasarlamasıyla tanınan bir mühendis ve bilim adamıydı. Ayrıca radyo teknolojisinde hala kullanılan “Tesla Bobini”nin buluşu da Tesla’ya ait.
İçindekiler
Nikola Tesla’nın Kısaca Hayatı
Nikola Tesla, 10 Temmuz 1856’da Hırvatistan’ın Smiljan şehrinde doğdu. Tesla, Dane, Angelina, Milka ve Marica adlı kardeşleriyle birlikte beş çocuktan biriydi. Tesla’nın elektrik çalışmalarına olan ilgisi, kendisi henüz çok küçükken boş zamanlarında küçük ev aletleri üreten annesi, Djuka Mandic’den geldi.
Modern Hırvatistan’da doğan Tesla, 1884’te Amerika Birleşik Devletleri’ne geldi ve burada Thomas Edison ile kısa bir süre çalıştı. George Westinghouse’a alternatif akım makineleri de dahil olmak üzere birçok patent hakkı sattı.
Tesla’nın babası Milutin Tesla, bir Sırp Ortodoks rahip ve bir yazardı; oğlunun rahipliğe katılmasını istese de Nikola’nın gelecek planları tamamen bilim üzerineydi.
Bazı Buluşları Ve Çalışmaları
Alternatif Akım Elektrik Sistemi (AC)
Tesla, 20.yüzyılın önde gelen güç sistemlerinden biri haline gelecek olan alternatif akım (AC) elektrik sistemini tasarladı ve o zamandan bu yana dünya çapında standart olarak kullanılmaya devam ediyor. 1887 yılında ise, kendi adına açtığı elektrik şirketi için fon buldu ve yıl sonuna kadar alternatif akım tabanlı icatlar için, birkaç patent başvurusunda bulundu.
Tesla’nın alternatif akım sistemi kısa bir süre sonra, Amerika’ya uzun vadede güç sağlamak için bir çözüm arayan Amerikalı mühendis ve işadamı George Westinghouse’un dikkatini çekti. Tesla’nın icatlarının, kendi amacına ulaşmasına yardımcı olacağını düşündü ve 1888’de 60.000 $ nakit ve hisse senetleri karşılığında, Tesla’nın patentlerini satın aldı.
Alternatif akım sistemine olan ilgi arttıkça, Tesla ve Westinghouse, doğru akım (DC) sistemini ABD’de satmayı amaçlayan Thomas Edison ile doğrudan rekabete girdi. Kısa bir süre sonra Edison, AC (Alternatif akım)’ın gücüne olan ilgiyi zayıflatmak amacıyla kara propaganda başlattı. Ancak çabaları işe yaramayacaktı, Nikola Tesla ismi günden güne daha çok tanınıyordu.
Hidroelektrik Santrali
1895’te Tesla, Niagara Şelaleleri’nde bulunan Amerika Birleşik Devletleri’nin ilk alternatif akımlı hidroelektrik santrallerinden birini tasarladı. Ertesi yıl New York’un Buffalo bölgesine güç sağlamak için kullanıldı (Ve zamanla dünya genelinde kullanılmaya başladı)
Tesla Bobini
19. yüzyılın sonlarında Tesla, kablosuz teknolojilerin temelini atan ve bugün hala radyo teknolojisinde kullanılan Tesla bobinini patentledi. Bir elektrik devresinin kalbi olan Tesla bobini, günümüzde de birçok radyo iletim anteninde kullanılan bir indüktördür.
Bobin, devre boyunca bir güç kaynağından akım ve voltajı rezonans etmek için bir kondansatör ile çalışır. Tesla, icat ettiği bobini ampul, floresan, x-ışınları, radyo, kablosuz güç ve elektromanyetizmayı incelemek için kullandı.
Bedava Enerji!
1900’lerin başlarında kablosuz enerji iletimine takıntılı hale gelen Tesla, bugüne kadarki en cesur projesi üzerinde çalışmaya başladı: bilgi paylaşımı ve dünya çapında bedava enerji sağlamak için büyük bir elektrik kulesi aracılığıyla iletilecek, küresel bir kablosuz iletişim sistemi inşa etmek!
Finansal dev J. P. Morgan’ın da aralarında bulunduğu bir grup yatırımcının finansmanı ile Tesla, 1901 yılında Wardenclyffe olarak bilinen Long Island, New York’taki bir sitede bir enerji santrali ve büyük bir iletim kulesi ile bir laboratuvar tasarlayarak, “bedava enerji” projesi üzerinde çalışmaya başladı.
Sonrasında, yatırımcılar arasında Tesla’nın sisteminin inandırıcılığı konusunda şüpheler oluşmaya başladı. Rakibi Guglielmo Marconi (Andrew Carnegie ve Thomas Edison‘un mali desteğiyle) kendi radyo teknolojileriyle büyük ilerlemeler kaydetmeye devam ederken, Tesla’nın projeyi terk etmekten başka seçeneği yoktu.
Wardenclyffe’de çalışan tüm personel 1906’da işten çıkarıldı ve 1915’te haciz altına alındı. İki yıl sonra Tesla iflas ilan etti ve kule söküldü. Tahakkuk eden borçlarını ödemek için burayı hurda olarak sattı.
Ölüm Işını
Bedava enerji projesi iptal olduktan sonra sinir krizi geçiren ve iflas eden Tesla, bir süre sonra kafasını toparladı ve danışman olarak çalışmaya geri döndü. Fakat zaman geçtikçe, fikirleri giderek daha tuhaf ve pratik hale geldi. Zamanının çoğunu New York Parklarındaki vahşi güvercinlere ayıran Tesla, bu dönemde daha durgun bir yaşama sahipti.
Teleforce adını verdiği ölüm ışınını geliştirdiğini iddia eden Tesla, bu cihazla düşman uçaklarını ve ordularını rahatlıkla ortadan kaldırabilecek bir enerji üretiyordu. Bu buluşla ciddi kitlesel ölümler gerçekleşebileceği için, hiçbir zaman hayata geçirilmedi ve iptal edildi. Zamanla, Tesla’nın bu icatla ilgili yaptığı çalışma kaynakları ele geçirilmek istense de, çalma girişimleri başarısız oldu.
Nikola Tesla vs Thomas Edison
1884’te Tesla, ünlü mucit ve iş adamı Thomas Edison’a bir mektup yazdı ve devamında Amerika Birleşik Devletleri’ne, onunla çalışmaya geldi. Edison-Tesla ikilisi kısa bir zamanda birlikte birçok çalışmada yer aldı.
Kısa bir süre sonra, günümüzde tarihçiler tarafından kendilerine oldukça çelişkili kişilikler atfedilen bu ikilinin yolları ayrıldı: Edison, pazarlama ve finansal başarıya odaklanan bir güç figürü iken, Tesla ticari olarak temassız ve biraz savunmasızdı.
Hayatının ilerleyen yıllarında, birçok projesi hayata geçmeden yok oldu ve maddi olarak ciddi bir çöküntü yaşadı. Son yıllarında fakir ve münzevi bir hayat geçiren Tesla’nın, 7 Ocak 1943’te, New York’ta geçirdiği koroner tromboz (kan pıhtılaşması) rahatsızlığı ölüm sebebi oldu.
Tesla Motors & Elektrikli Otomobil
2003 yılında bir grup mühendis, Tesla’nın adını taşıyan ve tamamen elektrikle çalışan ilk otomobili inşa etmeye adanmış olarak Tesla Motors’u kurdu. Girişimci ve mühendis Elon Musk, 2004 yılında Tesla’ya 30 milyon dolardan fazla katkıda bulundu ve şirketin kurucu ortağı oldu.
2008 yılında Tesla, ilk elektrikli otomobili olan Roadster’ı tanıttı. Yüksek performanslı bir spor araç olan Roadster, elektrikli otomobillere dair algıyı ciddi ölçüde değiştirdi. Tesla 2017 yılında, 0’dan 100 km hıza 2 saniyede çıkan Tesla Model S’i piyasaya sürdü. Tesla’nın tasarımları, elektrikli bir otomobilin Porsche ve Lamborghini gibi Benzinli spor otomobil markalarıyla aynı performansa sahip olabileceğini gösterdi ve günümüzde gelişerek faaliyetlerine devam ediyor.
Tesla Bilim Merkezi ve Wardenclyffe
Tesla’nın bedava enerji projesinin iptal olmasından sonra, Wardenclyffe tesisinin mülkiyeti defalarca kez el değiştirdi. Bölgeyi korumak için çeşitli girişimlerde bulunuldu. Daha sonra 2008 yılında, Tesla Bilim Merkezi (TSC) adlı bir grup, bu mülkün satın alınması ve Tesla’nın çalışmalarına adanmış bir müzeye dönüştürülmesi niyetiyle kuruldu.
2009 yılına gelindiğinde, Wardenclyffe sitesi 1,6 milyon dolara satışa çıkarıldı ve ilerleyen birkaç yıl boyunca TSC, burayı satın almak için bu parayı toplamaya çalıştı. 2012 yılında, projeye olan kamu ilgisi, Matthew Inman TSC ile işbirliği yaptı ve Mayıs 2013’te siteyi satın almak için yeterli paraya ulaşıldı.
Tesla bilim Merkezi’ne göre, Wardenclyffe sitesinin restorasyonu ile ilgili çalışmalar hala devam ediyor. Günümüzde site, güvenlik ve koruma nedenleriyle “öngörülebilir gelecek için” halka kapalı.
Nikola Tesla’nın Hayata ve Bilime Dair Bazı Sözleri
Ben hayatta en çok kitapları ve kitap okumayı sevdim.
Yalnız olun, keşfetmenin sırrı yalnız olmaktır! Ancak yalnız kaldığınızda yeni fikirler üretebilirsiniz.
Birinin “tanrı” dediğine, diğeri “fiziğin kuralı” der.
Fikrimi çalıp çalmadıkları önemli değil, önemli olan kendilerine ait bir fikirleri olup olmadığıdır.
Eğer yoksulluğu ortadan kaldırmak istiyorsanız, her bireye entelektüel insan olabileceği güvenli ortamı sağlamalısınız. Bunun yolu da daha çok makine ve enerji sunmaktır.
Bilim insanı çabuk sonuç almayı hedeflemez. Bilim insanının amacı, gelecek için bir temel hazırlamaktır!
Dünyadaki diğer görüşler beni etkilemez, çünkü ben hayatıma öldükten sonra da yaşayacak birçok değer kattım.
Tesla’nın Aldığı Ödüller
IEEE Edison Madalyası (1916)
John Scott Madalyası (1934)
Elliot Cresson Madalyası (1894)
IEEE Nikola Tesla Award
Order of the Yugoslav Crown
Nikola Tesla Ve Hayatını Anlatan Birkaç Film
The Secret of Nikola Tesla (Nikola Tesla’nın Sırrı): Orson Welles’in JP Morgan olarak oynadığı 1980’de yayınlanan biyografi tarzındaki filmi.
Nikola Tesla, The Genius Who Lit the World (Dünyayı Aydınlatan Dahi): Tesla Memorial Society ve Sırbistan’ın Belgrad kentindeki Nikola Tesla Müzesi tarafından üretilen 1994 tarihli belgesel.
The Prestige: Christopher Nolan’ın yönettiği, iki büyücü hakkında 2006 yapımı kurgusal bir film. Filmde rock yıldızı David Bowie, Tesla’yı canlandırıyor.