1 KĐMYA EĞĐTĐMĐ PROF. DR. ĐNCĐ MORGĐL HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ANKARA,2007
2 SESĐM NEDEN ĐNCELDĐ???
3 GÜNLÜK YAŞAM OLAYI: HELYUM GAZININ SOLUNMASIYLA SESĐN ĐNCELMESĐ KĐMYA KONULARI: _MADDENĐN SÜREKLĐ GÖRÜNÜMÜ VE TANECĐKLĐ DOĞASI(10. SINIF) GAZLAR, GAZLARIN YOĞUNLUĞU _ATOMUN YAPISI,KĐMYASAL BAĞLAR VE BĐLEŞĐKLER(10.SINIF) SOY GAZLAR VE HELYUM
4 GÜNLÜK YAŞAM OLAYININ KĐMYA KONULARIYLA ĐLGĐSĐ Soy gazlar konusu anlatılırken öğrencilerin konuya ilgisini çekmek amacıyla helyumun havadan daha az yoğunluğa sahip olduğundan bahsedilir. Bu özelliği helyumun ses tellerini daha hızlı hareket ettirmesi sağlar bunun sonucunda da ses olduğundan ince çıkar.
5 Gazlar içindeki sesin hızı, gaz yoğunluğu ile ters orantılıdır. (aslında, karekökü ile ters orantılı). Helyum da havadan çok daha az yoğun bir gaz olmasından dolayı (uçan balonları düşünün), helyum içinde sesin hızı havadakine göre birkaç kat daha fazladır. Ses tellerini hava yerine helyumun titretmesi ve sesin helyum içinde daha hızlı ilerlemesi nedeniyle, insan sesi daha tiz bir şekilde çıkar. Zaten, alınan helyum, tekrar verildikten sonra bu ses incelmesi hemen etkisini kaybeder.
10 Aşağıda, Altair-2 isimli uçan robot verilmiştir. Bu araç önceki örneklere göre çok büyük, (5 m uzunluğunda) Helyum gazı ile havalanabilen bir balondur. Wales Üniversitesi'nde geliştirilmiştir. Önceden tanımlı yol noktalarına tam olarak gemiyi yönlendirecek, gezegen keşif yada meteorolojik görevler benzeri uygulamalar düşünülmektedir. Hava gemisi ile yerdeki kontrol istasyonu arasında kablosuz iletişim kullanılacaktır. Bir seri laboratuar deneyleri, küresel helyum dolu özerk araçlar kullanılarak sürdürülmektedir.
11 HEDEF 1: GAZ KAVRAMINI AÇIKLAMAK DAVRANIŞLAR: Gazların tanımı yapılır günlük hayattan örnekler verilir. Gazların yoğunluğu açıklanır, farklı yoğunluktaki gazlar örnek olarak gösterilir. HEDEF 2: SOY GAZLARI AÇIKLAMAK DAVRANIŞLAR: Soy gazların tanımı yapılır, genel özelliklerinden bahsedilir. He (helyum), Ne (neon), Ar (argon), Kr (kripton), Xe (ksenon) ve Rn (radon) elementlerinin özellikleri anlatılır. Helyum gazının kullanım alanları anlatılır.
12 GAZLAR Gaz, maddenin üç halinden biridir. Bu haldeyken maddenin yoğunluğu çok az, akışkanlığı ise son derece fazladır. Gaz halindeki maddelerin belirli bir şekli ve hacmi yoktur. Katı bir madde ısıtıldığı zaman, katı halden sıvı, sıvı halden de gaz haline geçer. Bu duruma faz (safha) değişikliği denir. Sıvıyı meydana getiren tanecikler (atom veya moleküller) birbirlerini çeker. Sıvı ısıtıldığı zaman, tanecikler arasındaki çekim kuvveti yenilir ve tanecikler sıvı fazdan (ortamdan) ayrılarak gaz haline dönüşürler. Gazı meydana getiren tanecikler her yönde hareket edebilir ve bulundukları kabın halini alırlar. Mesela hava bir gaz karışımıdır ve azot, oksijen, çok az miktarda asal gazlar ve karbondioksitten meydana gelmiştir. Gazlar birbiriyle her oranda karışabilir. Gazların birbiri ile oluşturdukları karışımlar homojendir. Hacimleri, dolayısıyla yoğunlukları basınç ve sıcaklığa tabidir.
13 Bazı Gazların Kullanım Alanları Moleküler azot (gaz ve sıvı) * paketlenmiş gıdaların tazeliğini korumak için, * güvenlik amacıyla sıvı patlayıcıların üzerini örtmek için, * paslanmaz çelik üretiminde, * gıda ürünlerinin daldırılarak dondurulması ve taşınımı, Klor gazı Klor ve bileşikleri kağıt ve dokuma sanayinde ağartma işlemlerinde ve kent içme sularının dezenfekte edilmesinde kullanılır. Ayrıca evlerde kullanılan ağartıcıların, mikrop öldürücülerin, çok sayıda organik ve inorganik maddelerin üretilmesinde yararlanılır. Klorlu eriticilerden, plastik maddelerin, eiastomerlerin (yapay kauçuk) üretiminde yararlanılır. Türevleri, soğutucular için freon, transformatörler için yağ ve zararlı otları yok edici ilaçlar gibi birçok ürünün üretiminde kullanılır. Hidrojen gazının yakıt olarak kullanıldığı enerji sistemleri vardır.
14 GAZLARIN YOĞUNLUĞU Gazların yoğunluğu basınç ve sıcaklık değişimi ile değişir. P. V = n. R. T denkleminde; Mol sayısını gram cinsinden yazarsak, gazın mol sayısı; gaz kütlesinin, gazın mol ağırlığına oranına eşittir. p.m A = d.r.t formülü çıkarılabilir. Yoğunlukla ilgili sorularda bu eşitlik kullanılmalıdır. Yandaki eşitlikle de gazların yoğunluklarıyla hızları karşılaştırılır.
15 BAZI GAZLARIN YOĞUNLUKLARI; Gas Dichte [kg/m 3 ] Formel HĐDROJEN 0,08988 H 2 HELYUM 0,178 He LEUCHTGAS 0,550 H 2, CH 4 & CO METAN 0,717 CH 4 AMONYAK 0,771 NH 3
17 SOY GAZLAR Soy gaz ya da asil gaz, periyodik tablonun en son grubunu oluşturan, tümü tek atomlu ve renksiz gaz halinde bulunan elementlerdir. En dış yörüngeleri elektronlarla tamamen dolu olduğu için son derece kararlıdırlar ve tepkimelere eğilimleri de çok düşüktür. Bu davranışları nedeniyle de "soy gaz" adını almışlardır. Soy gazların genel özellikleri: Hepsi oda koşullarında gazdır. Oda koşullarında tek atomludur. Bileşik oluşturmazlar, bağ yapmazlar (Xe hariç) He (helyum), Ne (neon), Ar (argon), Kr (kripton), Xe (ksenon) ve Rn (radon) elementlerini içine alan periyodik sistemin 8. Grubu elementleridir. Son yıllarda soy gazların, katılma ürünü türünden bazı bileşikler yaptıkları anlaşılmıştır.
18 HELYUM Helyum periyodik cetvelinin birinci periyot 8A grubunda yer alan bir gaz olmakla birlikte hidrojenden sonra en hafif gazdır. Renksiz, kokusuz olmakla beraber soy gaz olduğu için tepkimeye girmez ve bu yüzden eylemsizdir. Soy gazların son yörüngelerindeki elektron sayısı o yörüngenin maksimum elektron bulundurma kapasitesi kadardır, yani o yörünge ne kadar elektron alabiliyorsa o kadar olur. Helyum'un atom numarası ikidir (2), her elementte de olduğu gibi, helyumda da ilk elektron yörüngesinin maksimum alabildiği elektron 2'dir. Bu doğrultuda helyum, soy gazlar kuralına uyan bir gazdır. Bağıl atom kütlesi ise 4,00260'tır. Oda sıcaklığında gazdır ve gaz dışında başka hallerde görmek doğal koşullarda çok zordur.
19 Bohr atom modeline göre bir helyum atomunun yapısı
20 ÖZELLĐKLERĐ Sembolü: He Atom Numarası: 2 Atom Ağırlığı: Yoğunluk: 0, g/cm3 (273K de) Erime Noktası: 0.95 K Kaynama Noktası: K Kokusuz renksiz ve de tepkimeye girmeyen (inert) bir gazdır. Havadan hafif olması ucan balonlarda kullanılabilmesini sağlar. Hidrojen gibi yanıcı-patlayıcı olmadığı için de oldukça güvenlidir. Ama bu güvenlik pahalıya patlar. Çünkü Helyum gazi oldukça pahalıdır. Evren de hidrojenden sonra en çok bulunan ikinci element olmasına ve de dünya atmosferinde 1/ oranında bulunmasına rağmen, sıvı havanın ayrımsal damıtılmasıyla elde edilemez. Bunun sebebi, Helyumun atmosferdeki diğer birçok gazin aksine Joul-Thompson katsayısının pozitif olmayışıdır. Bu da onun sıkıştırılmak suretiyle sıvılaştırılmasını engeller ve de havadan elde edilmesini imkânsız hale getirir. Ama imdadımıza doğal gaz yatakları yetişir neyse ki. Amerika daki (USA) bazı doğal gaz yataklarında %7`ye varan oranda He gazi bulunmaktadır ki bu da Helyumun ticari olarak satılabilecek kadar üretilmesine imkân sağlamaktadır.
21 Kullanım Alanları Sıvı roket yakıtı sıkıştırmada, En düşük erime ve kaynama noktasına sahip olduğunda bazı uygulamalarda, Zeplin ve balon gibi hava taşıtlarını şişirmede, Nükleer reaktörlerin soğutulmasında, Germanyum ve silisyum kristallerinin yapımında, Titanyum ve zirkonyum eldesinde, Makro ölçüde bile atomik özellik gösterdiğinde kuantum sıvısı olarak adlandırılan sıvı helyum manyetik rezonans görüntülemede (MRI) ve kanser teşhisi için MRE de Gaz kromotografisi cihazında inert taşıyıcı gaz olarak, Yarı iletken metalleri koruyucu gaz olarak kullanılmaktadır.
22 Neon (Ne) Sembolü Ne, atom numarası 10, atom tartısı 20,183 a.k.b. dir. Neon renksiz, kokusuz, hidrojenden 10 defa daha ağır bir gazdır. 2490C de ergir. 2450C de kaynar. Gaz 1 atm basınç altında 2450C de sıvılaşırken sıcaklık biraz daha düşerse katı neon olur. Neon atomları başka atomlarla birleşme eğilimi göstermedikleri gibi birbirleriyle de birleşmezler. Bu nedenle tek atomlu moleküller halinde bulunurlar. Son yıllarda bazı neon bileşikleri bulunmuşsa da bunlar normal sıcaklıkta bile bulunurlar. Neon düşük basınçlı deşarj tüplerinde kırmızıturuncu ışık yayar. Bu nedenle reklâm tüplerinde neon gazı geniş ölçüde kullanılır.
23
24 Argon (Ar) Simgesi Ar, atom numarası 18, atom ağırlığı 39,944 tür. Argon, bir atmosfer basınç altında 1850C de renksiz bir sıvı haline gelir ve C de buza benzeyen bir kitle halinde donar. Argon çok düşük bir ısı iletkenliğine sahiptir. Bu özelliği ve devingen bir gaz olmaması nedeniyle elektrik ampullerinin doldurulmasında çok işe yarar.
25
26 Kripton (Kr) Atom numarası 26, atomik kütlesi 83,8 a.k.b. dir. e.n., C, k.n. 152,90C dir. Kripton havada pek az bulunur. Bulunuş oranı litre havada 1 litre kadardır. Bu gazın da başka soy gazlar gibi dayanıksız bileşikleri, örneğin, hidratları keşfedilmiştir. Kripton, ksenonla birlikte elektrik ampullerini doldurmada kullanılır.
27 Ksenon (Xe) Atom numarası 54, atomik kütlesi 131,3 a.k.b. dir. e.n., 1120C ve k.n. 107,10C dir. 20 milyon litre havada ancak 1 litre ksenon vardır. Soy gaz olduğu için bileşik verme eğilimi göstermez. Yine bu nedenle bütün başka soy gazlar gibi tek atomlu moleküller halinde bulunur. Çünkü atomların elektron düzenleri kararlıdır. Elektron alıp-vererek ya da elektron ortaklığı yaparak elektron düzenini bozmayı istemez bununla birlikte, düşük sıcaklıkta bile dayanıksız olan bazı ksenon bileşikleri bulunmuştur. Bunlar daha çok birer katılma ürünüdür. Ksenon hidratları bu arada sayılabilir. Ksenon kriptonla birlikte argon yerine elektrik ampullerini doldurmada kullanılır. Bu suretle elektrik ampulünun ışık verimi artar. Ksenon özellikle projektör lambalarına konur, bu suretle bu lambalarda yüksek ışık verimi sağlanır.
28 Radon (Rn) Atom numarası 86, atom tartısı 222 a.k.b.radon bilinen gazların en ağırıdır. Radyoaktiftir yılında Ramsay ve Gray, radonu saf halde elde etmişler ve niton adını vermişlerdir. Niton ışıyan anlamına gelir. Gerçekten bu element radyoaktiftir. Radyoaktif ışınlar gönderir. Ancak elemente 1923 yılından beri radon denilmektedir; çünkü radyum çekirdeği bir alfa ışıması ile radonu vermektedir. Radon un kütle numarası 219 olan izotopuna aktinon, 220 olan izotopuna toron denir. Bunlar da doğada bulunan radyo aktif atomlardır. Radon bilinen gazların en ağırıdır. Litresinin ağırlığı 9,73 gr/litre kadardır. Soy gaz olduğu için değeri sıfırdır. Kimyasal etkinliği yoktur.
29 ÖĞRENME VE ÖĞRETME ETKĐNLĐKLERĐ A-GÜDÜLEME: 1.SORU SORMA Günlük hayatta gazlarla nelerde karşılaşırız? 2.MERAK UYANDIRMA Uçan balonun sırrı ne olabilir? Acaba tepkimeye girmeyen gaz var mıdır? Hava yastığı nasıl şişiyor? 3.GÜNCEL OLAYLARDAN ÖRNEKLER VERME Havayı kirleten gazları biliyor musunuz? 4.SINIFTA BEYĐN FIRTINASI YARATMA Gazlarla ilgili bir beyin fırtınası yapılabilir.
30 B-KEŞFETME: Burada gazlarla ilgili aşağıdaki deney yapılabilir. AMAÇ Farklı gazlarda moleküllerin hızları arasındaki oran, molekül ağırlıkları arasındaki oranın karekökü ile ters orantılıdır. ifadesini incelemek. GEREKLĐ ARAÇ VE GEREÇLER 50 cm boyunda iki ucu açık cam boru, 2 adet deliksiz lastik tıpa, 2 adet toplu iğne, Cetvel, saat camı, Derişik HCl çözeltisi, Derişik NH 3 çözeltisi DENEYĐN YAPILIŞI Đki mesnet ile cam boruyu yere paralel olarak bağlayınız. Saat camı üzerinde küçük pamuk parçalarından birine HCl, diğerine NH 3 çözeltilerinden 2-3 damla damlatınız. Pamukları toplu iğne ile lastik tıpalara batırarak tutturunuz. Her iki tıpayı aynı anda borunun uçlarına sıkıca takınız. Saatinize bakarak not ediniz. Cam borunun içerisinde oluşan beyaz renkli NH 4 Cl halkasının meydana geldiği anı saatinize bakarak yazınız. Oluşan NH4Cl ün pamuklara olan mesafesini cetvel ile ölçerek yazınız. Olayın denklemi: HCl+NH 3 -- NH 4 Cl HESAPLAMA:Hız=yol/zaman eşitliğinde her bir gazın hızını hesaplayınız
31 SONUÇ Yoğunluğu ağır olan gazların yayılma hızı küçük, yoğunluğu hafif olan gazların yayılma hızı büyüktür.
32 C-AÇIKLAMA: Dersin teorik kısmı düz anlatımla anlatılır. Daha sonra PowerPoint sunumuyla öğrencilere resimler ve videolar gösterilir.
33
34
35 ÖLÇME DEĞERLENDĐRME: Kapalı uçlu sorular ya da çoktan seçmeli sorularla yapabiliriz. ÖRNEKLER: 1.Gaz nedir? Günlük hayatta kullandığımız gazlara örnekler veriniz. 2.Gazların yoğunluğu hangi etmenlerle değişir, anlatınız. 3.Soy gazlar nelerdir? Genel özelliklerini yazınız. 4.Helyumun kullanım alanlarından 5 tane yazınız. 5.Aşağıdakilerden hangisi soy gazların genel özelliklerinden biri değildir? A)Hepsi oda koşullarında gazdır. B)Hepsi oda koşullarında tek atomludur. C)Bileşik oluşturmazlar, bağ yapmazlar. D)Periyodik tablonun 8A grubunda yer alırlar.
ELEMENT VE BİLEŞİKLER 1- Elementler ve Elementlerin Özellikleri: a) Elementler: Aynı cins atomlardan oluşan, fiziksel ya da kimyasal yollarla kendinden daha basit ve farklı maddelere ayrılamayan saf maddelere
TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 NİÇİN KORUYUCU GAZ KULLANILIR? 1- Ergimiş kaynak banyosunu, havada mevcut olan gazların zararlı etkilerinden
KONU: Elementlerin Sınıflandırılması Element: Aynı cins atomlardan oluşan saf maddelere element denir. Elementler sembollerle gösterilir. 7. Sınıfta 20 elementi görmüştük. Bu yirmi element şunlardı, Elementin
CANLILARIN KİMYASAL İÇERİĞİ Prof. Dr. Bektaş TEPE Canlıların Savunma Amaçlı Kimyasal Üretimi 2 Bu ünite ile; Canlılık öğretisinde kullanılan kimyasal kavramlar Hiyerarşi düzeyi Hiyerarşiden sorumlu atom
EYVAH DENEY TÜPÜMDE GAZ BĐRĐKTĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐNDE PROJE DESTEKLĐ DENEY UYGULAMALRI DERS SORUMLUSU: PROF.DR ĐNCĐ MORGĐL HAZIRLAYAN: ERKAM UYGUR PROJE HEDEF SORUSU: Kalsiyum karbonat ve hidroklorik asit kullanarak
TOBB EKONOMİ VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ-27 Kasım 2013 Bütün Şubeler GENEL KİMYA 101 ÖDEV 3 ÖNEMLİ! Ödev Teslim Tarihi: 6 Aralık 2013 Soru 1-5 arasında 2 soru Soru 6-10 arasında 2 soru Soru 11-15 arasında
PERİODİK CETVEL Periyodik cetvel, elementlerin atom numaraları temel alınarak düzenlenmiş bir sistemdir. Periyodik cetvelde, nötr atomlarının elektron içeren temel enerji düzeyi sayısı aynı olan elementler
On5yirmi5.com Madde ve özellikleri Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Yayın Tarihi : 21 Ocak 2014 Salı (oluşturma : 2/9/2016) Kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir.çevremizde
ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç Kaldırma Kuvveti - Dünya, üzerinde bulunan bütün cisimlere kendi merkezine doğru çekim kuvveti uygular. Bu kuvvete yer çekimi kuvveti
KONU: Kimyasal Tepkimeler Dersin Adı Dersin Konusu İYONİK BİLEŞİKLERİN FORMÜLLERİNİN YAZILMASI İyonik bağlı bileşiklerin formüllerini yazmak için atomların yüklerini bilmek gerekir. Bunu da daha önceki
KONU: Maddenin Yapısı ve Özellikleri Eski çağlarda yaşayan insanlar, doğada bulunan bütün maddelerin; Bir elementin bütün atomları birbirinin aynıdır. Farklı elementlerin atomları ise birbirinden farklıdır.
HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME KONU ANLATIMI Hazırlayan: Hale Sümerkan Dersin Sorumlusu: Prof. Dr.Đnci Morgil ANKARA 2008 ÇÖZELTĐLER Çözeltiler, iki ya da daha fazla
KĐMYA DERSĐ ÇALIŞMA YAPRAĞI KONU ANLATIMI PERĐYODĐK CETVEL PERİYODİK CETVEL Periyodik Cetvel, elementleri gösteren ve özellikleriyle ilgili bilgi veren bir tablodur. Bu tabloda elementler belirli bir düz-
Çalışma Soruları 2: Bölüm 2 2.1) Kripton(Kr) atomunun yarıçapı 1,9 Å dur. a) Bu uzaklık nanometre (nm) ve pikometre (pm) cinsinden nedir? b) Kaç tane kripton atomunu yanyana dizersek uzunlukları 1,0 mm
TEMEL KĐMYA YASALARI A. KÜTLENĐN KORUNUMU YASASI (LAVOISIER YASASI) Kimyasal olaylara giren maddelerin kütleleri toplamı oluşan ürünlerin toplamına eşittir. Buna göre: X + Y Z + T tepkimesinde X ve Y girenler
DENEYĐN ADI Organik bileşiklerde nitel olarak Karbon ve hidrojen elementlerinin aranması Deneyin amacı Organik bir bileşikte karbon ve hidrojen elementlerinin nitel olarak tayin etmek. Nicel ve nitel analiz
ATOMLAR ARASI BAĞLAR Doç. Dr. Ramazan YILMAZ Sakarya Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Esentepe Kampüsü, 54187, SAKARYA Atomlar Arası Bağlar 1 İyonik Bağ 2 Kovalent
Metaller, Ametaller ve Yarı metaller 1 Elementler gösterdikleri benzer özelliklere göre metaller, yarı metaller ve ametaller olarak sınıflandırılabilirler. Periyodik tabloda metal, ametal ve yarı metallerin
1. Giriş 2. Temel Kavramlar 3. Atomlarda Elektronlar 4. Periyodik Tablo 5. Bağ Kuvvetleri ve Enerjileri 6. Atomlararası Birincil Bağlar 7. İkincil bağlar veya Van Der Waals Bağları 8. Moleküller Bu özelliklerinden
İdeal Gaz Karışımları İdeal gaz karışımları saf ideal gazlar gibi davranırlar. Saf gazlardan n 1, n 2,, n i, mol alınarak hazırlanan bir karışımın toplam basıncı p, toplam hacmi v ve sıcaklığı T olsun.
ANADOLU ÜNİVERSİTESİ ECZACILIK FAKÜLTESİ FARMASÖTİK KİMYA ANABİLİMDALI GENEL KİMYA II DERS NOTLARI (ORGANİK KİMYAYA GİRİŞ) Hazırlayan: Doç. Dr. Yusuf ÖZKAY 1. Organik bileşik kavramının tarihsel gelişimi
2009-2010 KONU-5 MOL KAVRAMI Mehmet TURK KİMYA ÖĞRETMENİ 1 5.Konu: Mol Kavramı Kazanımlar: 5. Bağıl atom kütlesi ve mol kavramı ile ilgili olarak öğrenciler; 5.1. İkili hidrojen bileşiklerinde, 1g hidrojen
ELEMENTLER VE SEMBOLLERİ Elementi oluşturmak için aynı tip atomlar bir araya gelir. Bir elementin bütün atomları birbiriyle aynı iken, farklı elementlerin atomları birbirinden farklıdır. Bazı elementleri
MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ Elementler ve Sembolleri Atomun Yapısı Elektronların Dizilimi ve Kimyasal Özellikleri Kimyasal Bağ Bileşikler ve Formülleri Karışımlar Bu ünitede
SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ Sıcaklık düşürüldükçe kinetik enerjileri azalan gaz molekülleri sıvı hale geçer. Sıvı haldeki tanecikler birbirine temas edecek kadar yakın olduğundan aralarındaki çekim kuvvetleri
KİMYASAL DENKLEMLER İki ya da daha fazla maddenin birbirleri ile etkileşerek kendi özelliklerini kaybedip yeni özelliklerde bir takım ürünler meydana getirmesine kimyasal olay, bunların formüllerle gösterilmesine
GÜNLÜK HAYYATTA KULLADIĞIM MADDELERĐN YOĞUNLUKLARINI NASIL BELĐRLERĐZ VE SAFLIKLARI HAKKINDA NASIL YORUM YAPABĐLĐRĐZ ANNEMĐN YÜZÜĞÜ SAF ALTIN MI? BENZĐNĐMDE SU VAR MI? ZEYTĐNYAĞIM SAF MI? BALONUM NEDEN
Sistem ve Hal Değişkenleri Üzerinde araştırma yapmak üzere sınırladığımız bir evren parçasına sistem, bu sistemi çevreleyen yere is ortam adı verilir. İzole sistem; Madde ve her türden enerji akışına karşı
DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,
2008 ANKARA ÖĞRETĐM TEKNOLOJĐLERĐ VE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERSĐ GAZLAR KONU ANLATIMI DERS SORUMLUSU:Prof. Dr. Đnci MORGĐL HAZIRLAYAN:Derya ÇAKICI 20338451 GAZLAR Maddeler tabiatta katı, sıvı ve gaz olmak
MADDENİN TANECİKLİ YAPISI ÜNİTE : Maddenin Tanecikli Yapısı Üniteye Giriş Evrendeki tüm maddeler, tüm cisimler kendilerinden çok çok küçük parçacıklardan oluşmuşlardır. Örneğin; çok fırtınalı bir günde
2007-2008 GÜZ YARIYILI MALZEME I Malzeme Bilimi ve Mühendisliğine Giriş Malzemelerin İç Yapısı 01.10.2007 1 ÖĞRETİM ÜYELERİ ve KAYNAKLAR Yrd.Doç.Dr. Şeyda POLAT Yrd.Doç.Dr. Ömer YILDIZ Ders Kitabı : Malzeme
ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 3 : MADDENĐN YAPISI VE ÖZELLĐKLERĐ D- KĐMYASAL TEPKĐMELER (REAKSĐYONLAR) (6 SAAT) 1- Fiziksel Değişim ve Fiziksel Özellikler 2- Kimyasal Tepkime (Değişim) ve Kimyasal
T. C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ FİZİK EĞİTİMİ A. B. D. PROJE ÖDEVİ ÖĞRETİMİ PLANLAMA VE DEĞERLENDİRME Dr. Yücel KAYABAŞI ÖLÇME ARACI Hazırlayan : Hasan Şahin KIZILCIK 98050029457 Konu : Çekirdek
ÖMER ÇOPUR ÇALIŞMA YAPRAĞI KONU ANLATIMI MADDE VE ÖZELLĐKLERĐ Kimya: Maddelerin iç yapısını özelliklerini ve maddeler arası ilişkileri inceleyip kanunlaştıran pozitif bilim dalıdır. Madde: Kimyanın konusunu
MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında
Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ 1 Amaçlar Amaçlar Saf madde kavramının tanıtılması Faz değişimi işleminin fizik ilkelerinin incelenmesi Saf maddenin P-v-T yüzeylerinin ve P-v, T-v ve P-T özelik diyagramlarının
ISI TRANSFER MEKANİZMALARI ISI; sıcaklık farkından dolayı sistemden diğerine transfer olan bir enerji türüdür. Termodinamik bir sistemin hal değiştirirken geçen ısı transfer miktarıyla ilgilenir. Isı transferi
2. BÖLÜM SAF MADDELERİN ERMODİNAMİK ÖZELLİKLERİ Saf madde Saf madde, her noktasında aynı e değişmeyen bir kimyasal bileşime sahip olan maddeye denir. Saf maddenin sadece bir tek kimyasal element eya bileşimden
SAF MADDE: Aynı cins atom ya da moleküllerden oluşmuş maddelere, saf medde ÖR. Elementler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı cins atomlardan oluşmuşlardır. Bileşikler saf maddelerdir. Çünkü; hepsi aynı
8 II. MİNERALLER II.1. Element ve Atom Elementlerin en ufak parçasına atom denir. Atomlar, proton, nötron ve elektron gibi taneciklerden oluşur (Şekil II.1). Elektron negatif, proton pozitif elektrik yüküne
KİMYA -ATOM MODELLERİ- ATOM MODELLERİNİN TARİHÇESİ Bir çok bilim adamı tarih boyunca atomun yapısı ile ilgili pek çok fikir ortaya atmış ve atomun yapısını tanımlamaya çalışmış-tır. Zaman içerisinde teknoloji
KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ Karbonun önemi Hücrenin % 70-95ʼ i sudan ibaret olup, geri kalan kısmın çoğu karbon içeren bileşiklerdir. Canlılığı oluşturan organik bileşiklerde karbon atomuna
Biyogaz Temel Eğitimi Sunanlar: Dursun AYDÖNER Proje Müdürü Rasim ÜNER Is Gelistime ve Pazarlama Müdürü Biyogaz Temel Eğitimi 1.Biyogaz Nedir? 2.Biyogaz Nasıl Oluşur? 3.Biyogaz Tesisi - Biyogaz Tesis Çeşitleri
8.SINIF KUVVET VE HAREKET ÜNİTE ÇALIŞMA YAPRAĞI /11/2013 KALDIRMA KUVVETİ Sıvıların cisimlere uyguladığı kaldırma kuvvetini bulmak için,n nı önce havada,sonra aynı n nı düzeneği bozmadan suda ölçeriz.daha
5.111 Ders Özeti #25 Yükseltgenme/İndirgenme Ders 2 Konular: Elektrokimyasal Piller, Faraday Yasaları, Gibbs Serbest Enerjisi ile Pil-Potansiyelleri Arasındaki İlişkiler Bölüm 12 YÜKSELTGENME/İNDİRGENME
MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 5.62 Fizikokimya II 2008 Bahar Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için http://ocw.mit.edu/terms ve http://tuba.acikders.org.tr
1 ÖRNEKLER (Ref. e_makaleleri) 1. Kütleleri 1g olan ve birbirlerinden 1 cm uzaklıkta bulunan iki kütle arasındaki çekim kuvveti, din cinsinden, ne kadar olur? 10-13 cm uzaklıktaki iki nötron arasındaki
HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ PROJE TABANLI DENEY UYGULAMALARI KONU : YOĞUNLUK DERS : ORTA ÖĞRETĐM KĐMYA DENEYLERĐ DERS SORUMLUSU : PROF.DR.ĐNCĐ MORGĐL GERÇEKLEŞTĐREN : ESRA ÇECE 20338465 ANKARA 2007 PROJE HEDEF
ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ORGANİK KİMYA LABORATUVARI DENEY 8 : YÜZEY GERİLİMİNİN BELİRLENMESİ DENEYİN AMACI Gazlarda söz konusu olmayan yüzey gerilimi sıvı
GÜNEŞ 1- Büyüklük Güneş, güneş sisteminin en uzak ve en büyük yıldızıdır. Dünya ya uzaklığı yaklaşık 150 milyon kilometre, çapı ise 1.392.000 kilometredir. Bu çap, Yeryüzünün 109 katı, Jüpiter in de 10
MALZEME BİLGİSİ Dr.- Ing. Rahmi ÜNAL Konu: Katı Eriyikler 1 Giriş Endüstriyel metaller çoğunlukla birden fazla tür eleman içerirler, çok azı arı halde kullanılır. Arı metallerin yüksek iletkenlik, korozyona
ALKENLER; ÇALIŞMA SORULARI SORU 1.) 1 büten ve 2 büten için cis ve trans izomeri yazmak mümkün müdür? SORU 2.) Aşağıda verilen bileşikleri IUPAC metoduna göre adlandırınız. A) CH2 = C = CH CH3 B) CH3 CH
KATILARIN ATOMİK DÜZENİ KRİSTAL YAPILAR KRİSTAL YAPILAR Mühendislik açısından önemli olan katı malzemelerin fiziksel özelikleri; katı malzemeleri meydana getiren atom, iyon veya moleküllerin dizilişine
5.111 Ders Özeti #12 Bugün için okuma: Bölüm 2.9 (3. Baskıda 2.10), Bölüm 2.10 (3. Baskıda 2.11), Bölüm 2.11 (3. Baskıda 2.12), Bölüm 2.3 (3. Baskıda 2.1), Bölüm 2.12 (3. Baskıda 2.13). Ders #13 için okuma:
Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Radyasyonun Keşfi 1895 yılında Wilhelm Conrad Röntgen tarafından X-ışınlarının keşfi yapılmıştır. Radyasyonun Keşfi 1896 yılında
NORMAL ÖĞRETİM DERS PROGRAMI 1. Yarıyıl 1. Hafta ( 19.09.2011-23.09.2011 ) Nükleer reaktör türleri ve çalışma prensipleri Atomik boyuttaki parçacıkların yapısı Temel kavramlar Elektrostatiğin Temelleri,
ANALİTİK KİMYA DERS NOTLARI Yrd.Doç.Dr.. Hüseyin ÇELİKKAN 1. BÖLÜM : ANALİTİK KİMYANIN TEMEL KAVRAMLARI Analitik kimya, bilimin her alanında faydalanılan, maddenin özellikleri hakkında bilgi veren yöntemlerin
1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik
MODERN ATOM TEORİSİ ÖNCESİ KEŞİFLER Dalton Atom Modeli - Elementler atom adı verilen çok küçük ve bölünemeyen taneciklerden oluşurlar. - Atomlar içi dolu küreler şeklindedir. - Bir elementin bütün atomları
Metalurji Mühendisliğine Giriş Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Esasını makromoleküllü organik maddelerin oluşturduğu yapay veya doğal maddelerin kimyasal yoldan dönüştürülmesiyle elde edilirler. Organik
ÇÖZELTİ HAZIRLAMA İki veya daha çok maddenin çıplak gözle veya optik araçlarla yan yana fark edilememesi ve mekanik yollarla ayrılamaması sonucu oluşturdukları karışıma çözelti adı verilir. Anorganik kimyada,
İ Ç İ NDEKİ LER Ön Söz xiii K I S I M 1 Çevre Mühendisliği ve Bilimi İçin Kimyanın Temel Kavramları 1 BÖLÜM 1 Giriş 3 1.1 Su 4 1.2 Atık Sular ve Su Kirliliği Kontrolü 5 1.3 Endüstriyel ve Tehlikeli Atıklar
DENEY NO: 5 HAVAANDIRMA ÇEVRE MÜHENDĠSĠĞĠ BÖÜMÜ Çevre Mühendisi atmosfer şartlarında suda çözünmüş oksijen ile yakından ilgilidir. Çözünmüş oksijen (Ç.O) su içinde çözünmüş halde bulunan oksijen konsantrasyonu
Soru 1: Aşağıdaki ifadeleri tanımlayınız. a) Sistem b)adyabatik sistem c) Kapalı sistem c) Bileşen analizi Cevap 1: a) Sistem: Üzerinde araştırma yapmak üzere sınırladığımız bir evren parçasına verilen
METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 WEBSİTE www2.aku.edu.tr/~hitit Dersler İÇERİK Metalik Malzemelerin Genel Karakteristiklerİ Denge diyagramları Ergitme ve döküm Dökme demir ve çelikler
ÇÖZÜNME ve ÇÖZÜNÜRLÜK Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 05-ÇÖZÜNME VE ÇÖZÜNÜRLÜK 1 Çözünme Olayı Analitik kimyada çözücü olarak genellikle su kullanılır. Su molekülleri, bir oksijen atomuna bağlı iki hidrojen
STOKİYOMETRİ: SABİT ORANLAR YASASI AMAÇ Bu deneyin amacı sabit oranlar yasasını kanıtlamak ve öğrencilere tartma analizlerinde ve hata hesaplamalarında deneyim kazandırmaktır. TEORİ Stokiyometri, bir bileşiğin
KİMYASAL BAĞLAR Kimyasal bağlar, Moleküllerde atomları birarada tutan kuvvettir. Atomlar birleştiği zaman elektron dağılımındaki değişmelerin bir sonucu olarak kimyasal bağlar meydana gelir. Atomun sembolünün
Bölüm 6 Çalışma Soruları 6.1) Aşağıdaki dönüşümleri yapın. a) 0,850 atm --> torr b) 785 torr --> kilopaskal c) 655 mmhg --> atm d) 1,323 10 5 Pa --> atm e) 2,50 atm --> bar 6.2) a) Satürn ün en büyük uydusu
FEN BİLİMLERİ 1 TESTİ (Fen 1) 1. Bu testte sırasıyla, Fizik (1 1) Kimya (14 ) Biyoloji ( 0) ile ilgili 0 soru vardır.. Cevaplarınızı, cevap kâğıdının Fen Bilimleri 1 Testi için ayrılan kısmına işaretleyiniz.
Elementler ve Sembolleri SAF MADDE: Kendisinden başka madde bulundur-mayan maddelere denir. ELEMENT: İçerisinde tek cins atom bulunduran maddelere denir. Yani elementlerin yapı yaşı atom-lardır. BİLEŞİK:
1 Fatih ALİBEYOĞLU -1- İMALATA GİRİŞ ve GENEL BAKIŞ Öğretim Görevlisi Fatih Alibeyoğlu Dersin İçeriği nin İlkeleri ve Sınıflandırılması Döküm Plastik Şekil Verme Esasları Plastik Şekil Verme Yöntemleri
2014 2015 Ödevin Veriliş Tarihi: 12.06.2015 Ödevin Teslim Tarihi: 21.09.2015 MEV KOLEJİ ÖZEL ANKARA OKULLARI 1. Aşağıda verilen boşluklarara ifadeler doğru ise (D), yanlış ise (Y) yazınız. A. Fiziğin ışıkla
DÜNYANIN ATMOSFERĐ JEOLOJĐ MÜHENDĐSLĐĞĐNE GĐRĐŞ JEOLOJĐ MÜHENDĐSLĐĞĐNE GĐRĐŞ Yer atmosferi Dünyayı çevreleyen gaz katmanıdır. Dünyaya gravite etkisiyle bağlıdır Atmosfer, ultraviyole güneş ışınlarını tutması