Spermatosel : Erkek üreme sistemi torbaların içindeki testislerden başlar. Burada üretilen sperm hücreleri, edipidim denilen ince tüp şeklindeki yapılardan geçer. Burada spermler dölleme yeteneğini kazanır. Çok ince olan bu tüpler bazen tıkanabilir ve 'spermatosel' denilen kistler oluşur. Erkeklerin yaklaşık yüzde 30'unda görülür. Genellikle testisin üst kısmında ve testisten ayrı olarak ele gelir. Doktor muayenesi dışında ultrason veya çok nadiren MR ile incelemek gerekebilir. Epididimdeki kistler bazen kendiliğinden, bazen enfeksiyon sonucu veya bazen de hafif bir çarpma nedeniyle gelişir. Hafif bir ağrı ve küçük bir şişlik dışında, genellikle pek önemi yoktur. Ara sıra içlerinde kanama veya enfeksiyon olabilir. Nadiren cinsel ilişkide ağrı yapar. Kısırlık nedeni olması zordur. Kansere dönüşmezler. Çok nadir tedavi gerekir. Ağrı yapıyorsa ve ağrı kesicilerle cevap vermiyorsa veya şişlik rahatsız edici büyüklükteyse küçük bir ameliyatla alınır.
Epididimit : Testisin hemen üstündeki epididim denilen ince tüp yapının iltihabıdır. Epididimde olgunlaşan spermler, kasık kanalından geçerek prostata ulaşır. Buradan da döllemek amacıyla penisin içindeki idrar yolunu kullanarak dışarı atılır. Mikropların epididim iltihabına yol açmaları, işte bu idrar yolundan gelerek olur. Bu mikropların önemli bir kısmı cinsel ilişki ile bulaşan hastalıklar sonucudur. Bir kısmı da prostat hastalıkları nedeniyle, oradaki direncin kırılması ile oluşur. Buna neden olanlar da idrarda üreyen mikroplardır. Hastalık, şiddetli bir ağrı ve hızla gelişen sertlik veya şişlik ile kendisini gösterir. Torbalardan başka kasıklarda da ağrı olabilir. Hastanın günlük hayatını aksatacak kadar ağrı olması nadir değildir. Güçlü ağrı kesiciler ve uzun süreli tam doz antibiyotik tedavisi uygulanmalıdır. Yatak istirahati ve buz uygulaması iyi gelir. Bazen de daha yavaş ve hafif başlayabilir. Kronik şekilde gelişen bu tip iltihap hastanın çok canını sıkmaz ama devamlı bir huzursuzluk yaratabilir.
Hazırlayan: Doç. Dr. Deniz Ersev