|| Tiyatro Kursu | Şirket Tiyatrosu ||


|| Ana Sayfa | Hakkımızda | Yazılar | Haberler | Yazarlar | Tiyatro Oyunları | Tiyatro Grupları | Sanatçılar | Kaynak | Duyuru Panosu ||


Opera, Bale, Akrobasi, Jimnastik Harmanı Bir Anlatı: ORPHEO


Üstün Akmen
Théâtre National de Chaillot, 18. İstanbul Tiyatro Festivaline Antik Yunandan Orfeo efsanesiyle gelmişti. Catherine Kintzlerin metnini yazdığı Orfeo (Orphée) başlıklı eserin türü, ilk bakışta azione teatraleydi, ki bu tür, koro ve dansı da kapsayan, yanı sıra mitolojik bir konu işleyen opera olarak tanımlanmaktaydı. Gel gelelim, Théâtre National de Chaillotun Orphéesi doğrudan bir opera eseri olmayıp, bir anlamda ünlü mitolojik öykünün sadece adını taşıyan modern bir opera-bale-akrobasi çalışması gibiydi. Evet, ses ve dans virtüözlüğü vardı, operada Orfeo rolü için öngörülen castrato (yani tiz sesli hadım erkek) şarkıcı kullanılması hali, burada Orfeo rolü için değilse de yerini rol olarak olmasa da ses olarak kontr-tenora terk etmişti, ama Théâtre National de Chaillotnun sahnelediği Orfeo, bildiğimiz Orfeonun öyküsü değildi.
MANHA DE CARNAVAL PEK DUYGULANDIRDI
Oysa program kitapçığında, eserin tanıtımı: Antik Yunan mitolojisindeki Orfeo efsanesini biliyorsun değil mi tümcesiyle başlatılıyor, gerçekten olmuş gibi kuşaktan kuşağa aktarılan, pek çok sanatçıya malzeme olmuş duygusal öykünün beş bölümde ve 80 dakikalık bir süreçte anlatılacağı belirtiliyordu. Gösteri, bakırdan üflemeli çalgılar ve vurmalı çalgılar için çok dramatik bir toccata eşliğinde video görüntülerinin fondaki dev projeksiyon perdesine yansımasıyla başladı. Dansların izlenmesini önemli oranda etkileyen Rive-Gauche görüntüleri, aslan siluetleri, suya atlamalar-sudan çıkmalar zaman zaman tekrarlanan kısa "ritornello"larla perdeye yansıdı. Sanchesden Jacchiniye, Balestracciden Monteverdiye, Gluckdan, Glassa, Casalsdan Bonfaya, hatta Byrdda kadar bestecilerin bestelerinin mükemmelliği, özellikle müziği ile tanrıları bile etkileyen Orfeo'nun müziğinin gücünü açığa çıkardı. Hiç kuşkum yok, benim kuşağımdan olanlar 1959 yapımı Marcel Camusnün Orfeu Negro filmini düşünmeye başladı. Hele Antonio Carlos Jobimin filmi açan şarkısı A Felicidadeını ve Luiz Bonfánın Manha de Carnavalını duyunca eminim pek duygulandı.
ÖYKÜ ANLATILMADI, KIYISINDA KÖŞESİNDE DOLANILDI
Gel gelelim, ne yapalım ki hevesler kursaklarda kaldı. Metal yaylı bacakları üzerinde zıplayarak yürüyen, hatta bir ara bütün salonu tavaf eden dansçı hangi estetik zevki okşadı, pek anlaşılamadı, ama Diego Salamanca ile Florent Marienin mızraplı enstrümanı Theorbo (yani bir çeşit uzun ve geniş ud çeşidi), Orfeonun Lyrasını pek güzel çağrıştırdı. Dominique Hervieu (1963)-José Montalvo (1954) ikilisinin koreografisi bütün video görüntülerine, Tenor-Çellist Sebastian Obrechtin güzelim performansına, Bas Blaise Kouakou, Sopranolar Sabine Novel ile Merlin Nyakanın mükemmel vokal ve danslarına, Soprano Soanny Fay ve Kontr-Tenor Julien Marinein pürüzsüz seslerine rağmen öyküyü anlatmadı, kıyısında köşesinde dolandı.
SİZCE EURYDİKE SARIŞIN OLAN MIYDI
Yapıtın öyküsü sadece kâğıt üzerinde bırakılmıştı. Sekiz dansçının sekizi de bedenlerini, kapasitelerini önceden tanıyorlardı, birbirlerine uyumları kusursuzdu, ama bilinen öyküyü ballandırmadılar. Gene de atmosfer yaratmayı pekâlâ başardılar. Yapıt strüktür olarak saat gibi işledi. İyi kötü teatral kalitesi de bulunan bir gösteriydi sunulan ve de doğruyu söylemek gerekirse Dominique Hervieu-José Montalvo ikilisi soyut, odaklı, net ve temiz bir iş çıkarmıştılar.
İyi güzel de, bende yalan yok!
İşin esası şu: İzleyiciler Orfeo nerede, Aristaios kim, Persephone dansçıların hangisi, Eurydike sarışın olan mıydı anlayamadılar.
Üstün Akmen
Evrensel
Yazarın Tüm Yazıları
Paylaş Tweet


Tiyatro Kursu Başlıyor!
26 Eylül'den itibaren her SALI Kadıköy'de!
Çalışanlara yönelik hobi sınıfı!
Duyuru Panosu!
Son Eklenen Tiyatro Oyunları
Güncel Yazılar
Yazar olmak ister misiniz?
Yazar olarak tiyatrodunyasi.com ailesine katılmak, yazılarınızı yüzbinlerce tiyatroseverle paylaşmak isterseniz email@example.com adresine mail gönderebilirsiniz...
Güncel Haberler
Tiyatro Dünyası'nı takip Edin
| ..

