Süleyman Askeri Bey(1884-14.04.1915) Mehmet Niyazi Özdemir
01 Ocak 1970
Geniş manada İslam âlemini, dar anlamda ise Osmanlı ülkesini işgallerden kurtarmak için kurulan Teşkilat-ı Mahsusa, gönüllülerden müteşekkil bir teşkilattı.
Mehmed Akif, Said Nursi, Şerif el Tunusi gibi İslam mücahidleri burada gönüllü olarak çalışıyorlardı. 1913 yılının Kasım ayında bu teşkilat, İrade-i Seniyye ile resmi bir hüviyet aldıktan sonra bu zevat teşkilattan ayrıldılar. Ama devletin bir hizmete ihtiyacı varsa, desteklerini esirgemezlerdi; Mehmed Akifin Arap çöllerinde İngiliz teşviki ile Osmanlıdan ayrılan kabilelerin önüne geçmesi, Said Nursinin doğuda Ruslara karşı savaşması gibi.
İrade-i Seniyye ile kurulan Teşkilat-ı Mahsusanın başına Süleyman Askeri Beyin mi yoksa Eşref Kuşçubaşının mı getirildiği tartışmalıdır. Meydan Larousseda Eşref Kuşçubaşının, diğer bazı kaynaklarda Süleyman Askeri Beyin adı yazılmaktadır. Bunların ikisi de Teşkilat-ı Mahsusanın en yetkili isimleridir; yalnız İstanbuldan uzun süre ayrılmadığı için Eşref Kuşçubaşının teşkilatın başında olduğu kanaati ağır basmaktadır; zira memleketin can alıcı kurumunun başı başkentin dışında kalamazdı.
Birinci Dünya Savaşı patlak verince, Osmanlı Irak Cephesine fazla önem vermemişti; çünkü bu cephe baştan aşağı Müslüman olduğu için buraya düşman saldırmazdı; hatta buradaki birlikleri İran ve Filistin cephesine kaydırmışlardı. İngilizler bu boşluktan yararlanıp Şattül-Arapın en ucundaki Favı zaptedip ardından Basrayı, kısa bir müddet sonra da Kurnayı ele geçirmişlerdi. Süleyman Askeri, İrade-i Seniyye ile burada görevlendirilmişti. Elinde ciddi bir resmi kuvvet yoktu; Arap aşiretlerinin gençlerini, Trablusgarp Harbinde olduğu üzere eğitecek ve onlarla İngilizlere karşı koyacaktı; ne yazık ki burada Şeyh Sunusi Hazretleri gibi biri yoktu.
Süleyman Askeri vazife yerine ulaştığında aşiret şeyhlerine önemli mektuplar yazdı; umduğu gerçekleşmemiş olmasına rağmen azimli bir insandı; burada Teşkilat-ı Mahsusa elemanlarını görevlendirdi. Necd, Şammar, İbnür Reşid aşiretleri Osmanlı Devletine sonuna kadar sadık kalmıştı. Süleyman Askeri, çeşitli zorlukları aştıktan sonra bölgedeki önemli kuvvetleri silahaltına almayı başarmıştı. Buraya bir de Osmancık Taburu intikal etmişti.
General Barrett, Ammareyi işgal etmiş, İngiliz kuvvetleri Nasıriye istikametine doğru yollanmıştı. Fırat Nehri çevresinde Osmanlılar, İngilizleri başarısızlığa uğrattılar. Bunun üzerine Barrett, daha büyük kuvvetlerle Diclenin doğusunda Rota yönüne taarruz etmiş, Osmanlı ihtiyat kuvvetleri tarafından karşılanarak bataklık içinde ilerlemeye çalışan kuşatma kolu da çekilmeye mecbur olmuştur. Muharebeyi yakından idare eden Süleyman Askeri Bey iki ayağından yaralanmıştı. Tedavi için Bağdata gitmiş, hastanede İngilizlere karşı taarruz planlarını yapmıştır. Doktorların bütün ısrarlarına rağmen hastanede kalmayıp Nasıriyeye gelmiş, burada toplanan kuvveti Basraya doğru hareket etmek üzere düzenlemiştir.
Bu arada İngilizler Irakı takviye etmişlerdir. Binbaşı Ali Bey tarafından verilen taarruz emri, İngilizlerin mukavemeti karşısında durmuştur. Öğleden sonra tekrar edilen taarruzdan da bir netice alınamamış, düşmanın ateş üstünlüğünü dikkate alan Süleyman Askeri gece taarruzunu devam ettirmiştir. Bazı küçük neticeler elde edilmişse de başarı tatminkâr değildi. Muharebenin son günü Arap aşiret birliklerinden yalnızca Ziya Beyin emrindeki Şammar aşireti ile Uceymi Sadun Paşanın gönüllülerinin yararlılıkları görülmüştür. Süleyman Askeri Bey, yaralı olması nedeniyle harekâtı sedyeden takip ederek yönetmeye çalışmıştı. Muharebenin üçüncü günü ikindiye doğru bütün ümidini kaybeden Süleyman Askeri büyük bir gayretle sedyeden kalkmış, savaşa bilfiil katılmaya teşebbüs etmiş ve atına binmeye çalışmıştır. Fakat yaraları sebebiyle bunu başaramamış ve tekrar kendisini sedyeye bırakmıştır. Savaşın iyice kızıştığı ve aleyhe dönüştüğü anda yakınında bulunan aşiret reislerine;
Kadınların bile muharebe etmesini beklediğim böyle müşkül ve hayati bir zamanda harbe seyirci kalmaktan utanmıyor musunuz? Köpekler bile yabancıları mahallelerine yaklaştırmazlar. Onlar kadar olamadınız! diye haykırmıştır. Bu sırada Süleyman Askeri, etrafına düşmeye başlayan mermiler sebebiyle arabaya bindirilmiştir. Arabada yalnız kalan Süleyman Askeri yola çıkacağı sırada bir silah sesi işitilmişti, silah gürültüleri arasında bu hadise normal karşılanmış ve kimsenin dikkatini çekmemiştir. Ancak bir müddet sonra arabaya yaklaşıp içeriye göz atanlar birdenbire şaşırıp kalmışlardır. Zira Süleyman Askerinin tabancası elinde ve ağzı kanlar içinde cansız yatmaktadır. Nuhayledeki komutanlık karargâhına götürülmüş, aynı gece sırtındaki üniformasıyla çadırının içinde kazılan mezara defnedilmiştir.
Verdiği emirleri, can korkusu taşıyan askerleri layıkıyla yerine getiremiyorlardı. Fatihin, Yavuzun askerleri böyle mi olmalıydı
Ey bu toprağın çocukları; kalbinizden Süleyman Askeri Bey gibi milletin fedâkâr kahramanları eksilmesin; ancak o zaman bu vatanın kıymetini bilebilirsin.