Hiç size bakan bir tablo tarafından izleniyormuş gibi hissettiniz mi? Bu ürpertici his ‘’Mona Lisa etkisi’’ olarak bilinir, ancak son araştırmalara bakılırsa artık yeni bir isme ihtiyacı var.
Geçtiğimiz günlerde, iki araştırmacı Leonardo Da Vinci’nin ünlü tablosunu mercek altına aldı ve hanımefendinin bakışlarının aslında abartıldığı kadar büyüleyici olmadığını öne sürdü.
Bielefeld Üniversitesi’nden Gernot Horstmann ve Sebastian Loth; gönüllülerin Mona Lisa’nın resmini görüntüleyen bir monitör karşısında oturduğu 24 saatlik bir deney gerçekleştirdi.
Araştırmada, portrenin farklı bölümlerinden çeşitli açılara katlanabilecek bir cetvel yerleştirildi ve gönüllülerden Mona Lisa’nın bakışlarının cetvelle nerede buluştuğunu göstermesi istendi. Araştırmacılar bu şekilde yaklaşık 2 bin tane ölçüm elde etti. Gönüllülerin neredeyse hepsi Mona Lisa’nın doğrudan izleyiciye değil, izleyicinin sağına doğru baktığını söyledi. Birinin sıfır derecelik bir açıyla doğrudan bize bakmasının aksine, net bir şekilde söylemek gerekirse ortalama 15.4 derecelik bir bakış açısı söz konusu.
Horstmann bir basın açıklamasında deneyin sonucunu şu şekilde ifade ediyor:
“Bu, ‘Mona Lisa etkisi’ teriminin açıkça hatalı bir adlandırmadan başka bir şey olmadığını gösteriyor.”
“Burada asıl görülen, bir başkası tarafından izlenilmeye ve o kişinin ilgi odağı olmaya duyduğumuz yoğun arzu; karşımızdaki kişiyi tanımıyor olsak bile ilgisinin üzerimizde olması isteği.’’
*Bu çalışma Ocak ayında i-Perception dergisinde yayımlandı.
Yazar: Alison Mackey
Çevirmen: Ceren Sözer
Kaynak: Discover