Çok sayıda bilim insanı bu önerinin doğru olabileceğini düşünmekle birlikte, Tıp Enstitüsü’nün 2001 yılında yapılan bir panelinde böylesi bir bağlantıyı doğrulayacak, ya da çürütecek yeterli kanıtın bulunmadığı sonucuna varıldı.
Şimdi ise bu alanda yapılan ilk kapsamlı araştırmalar konuya ışık tutuyor. Araştırmalardan ilki çocuklara yapılan aşılarda thimesol maddesinin kullanımını 1992 yılında yasaklayan Danimarka’dan geliyor. Danimarka Epidemiyoloji Bilim Merkezi’nden Kreesten Madsen önderliğindeki ekip thimerosal’ın otizmin temel nedenlerinden biri olması durumunda bu maddenin devreden çıkartılmasının otizm olaylarında bir azalmaya neden olacağını düşündü. Gelgelelim, yasaklamadan sonra otizmdeki tırmanışın daha da hızlı sürdüğüne tanık olundu. Çocuklara yönelik aşıların 80’lerin sonlarında tümden cıvadan arındırıldığı Isveç’te de benzer bir etki görüldü.
Ancak Safe Minds grubundan Mark Blaxill Danimarka kökenli araştımanın ‘çarpıtıldığına ve yanıltıcı olduğuna’ dikkat çekiyor ve 1995’te sağlık kayıtlarının ayakta tedavi gören otizm hastaları adı altında yeni bir hasta sınıfını izlemeye koyulduğunu belirtiyor. Bu ve başka unsurların konuyla ilgili değerlendirmelere karmaşık bir boyut getirdiğini öne süren Blaxill ayakta tedavi gören hastaların kapsam dışı bırakıldığı henüz yayımlanmamış bir araştırmada da aynı artış eğilimine tanık olunduğuna parmak basıyor.
Son araştırmalardan elde edilen bulguların A.B.D’deki tartışmalara bir son vereceği düşünülmese de, temel aşıların maliyetlerini düşük tutmak amacıyla az miktarlarda da olsa thimerosal kullanımını günümüzde de savunan Dünya Sağlık Örgütü’ne rahat bir soluk aldırdığı söylenebilir.