Aleut Adaları nerededir? Aleut Adaları özellikleri nelerdir?
Kuzey Amerikadadır. 1.800 km boyunca uzanır.
Kuzey Amerika‘nın kuzeybatı kıyılarında yer alan takımadaların genel adadır. Konum olarak Alaska Yarımadası’nın güneybatı kesmini oluşturur. Yaklaşık 1900 kilometre boyunca uzanmaktadır. Berling Denizi‘nin kuzeyinde, Güneyde ise Büyük Okyanus’tan ayrılır. Bu takım adaları yaklaşık irili ufaklı 150 ada, küçük ada ve kayalıktan oluşur. Toplam yüz ölçümleri 17.670 kilometrekaredir. Toplam nüfus ise 11.942'dir. Adalarda Aleut halkı yaşar ve Aleut dili konuşulur.
Coğrafi Özellikleri
En büyük beş adası doğudan batıya doğru sıralanmışlardır. Near Adaları, Fox Adaları, Four Montains Adaları, Raf Adaları ve Andrenof adalarıdır. Adaların çoğu yanardağ kökenlidir. En yüksek noktası 2856 metre yükseklikle Unimak adasında bulunan Shishaldin dağıdır. Bitki örtüsü olarak adalarda pek ağaç bulunmaz. Sazlar, bodur bitkiler ve otlar bulunur. Özellikle Berling Denizinden adalra soğık haa gelir. Yıl boyunca yağmur, şiddetli rüzgarlar ve sis eksik olmaz. Ortalama sıcaklık yıl boyunca 3 Santgirat derece olarak seyreder.
Adalar ilk kez 1741 yılında Aleksey Çirikov ve Vitus Berling tarafından keşfedildi. Özellikle Ruslar fok, mavi tilki başta olmak üzere kürklü hayvanları avlayarak yerlisi olan Aleutları aşağı yukarı tamamıyla ortadan kaldırdılar. Alaska dahil olmak üzere adalar 1867 yılında ABD'ye satılmışlardır. En eski yerleşim yeri olan Unalaska 1760 yılında kurulmuştur.
Adalar 51 ve 5. Derece kuzey enlemleri 172 Doğu ve 163 Batı enlemlerinde konumlanmıştı. En büyük adası 4069 kilometrekare ile Umimark adasıdır. Onuda 2600 kilometrekare ile Unalaska takip eder.
Adaların İklimsel Özellikleri
Adanın iliminde genelde dengeli bir sıcaklık profili izler. Sisli bir hava ve yağışlar eksik olmaz. Özellikle yazları serin geçer. Her ne kadar sıcaklık 0-3 Santigrat derece profilinde seyretse de bazı adalarda 10 Santigrat dereceye kadar çıkabilmektedir. Bunun nedeni de mikro alanlardaki alçak basınç alanlarıdır. Hatta bu alçak basınç sayesinde ağustos aylarında en yüksek sıcaklık 26 Santigrat dereceye kadar çıkabilen alçak basınca alanları vardır. Ortalama yağış olarak kilometrekareye 2000 mm yağış düşer. Unalaska'nın ortalama yılın 250 günü yağışlıdır.
Adaların Bitki Örtüsü
Adalarda Mayıs ve Eylül sonuna kadar yılın 135 günü tarım yapılmaktadır. Tarım; genelde birkaç sebze türü ve yerel ağaçtan ibarettir.Adak ve Amaknak'da özellikle iğne yapraklı ağaçlara rastlanır. Bunun nedeni de soğuk iklimdir. Özellikle 200 yaşı civarındaki 1,5-3 metre aralığındaki yüksekliğindeki iğne yapraklı ağaçlara da rastlamak mümkündür. karga üzümü, papirüsgiller, buğdaygiller, kandıra otu gibi türler adanın doğal ikliminde yetişmektedir.
Adaların Faunası
21 adet deniz kuşu türü bulunmaktadır. Endemik olarak kırmızı bacaklı martı bulunur. Adaya geniş deniz kuşu kolonileri Gareloi, Kiska, Bogoslof ve Semisopochni gibi pek çok adaya ziyaret eder. Ayrıca bayağı çütre, Yakutgerdan, gökgerdan, çizgili kamışçın gibi kuş türlerine sıklıkla rastlanır. Ren geyiği ve bazı tilki türleri de adanın doğal faunasının bir parçasıdır. Alaska Maritime National Wildlife Refuge ve The Aleutian Islands Wilderness dernekleri tarafından koruma altındadır. Bazı kilit taşı türler,deniz samurları da denizlerde yer alır.
Adalardaki Ekonomi
Ren geyiği ve koyun, bazı yerlerde bizon yetiştiriciliği yapılır. Ancak günümüzde balıkçılık ve patates, tavuk yetiştiriciliği de yapılmaktadır.
Kuzey Amerika’nın kuzeybatı kıyısında bulunan bir takımadadır.Kuzeyde Bering Denizi’ni,güneyde ise Büyük Okyanus’tan ayrılırlar.