Karayip krizinin başarılı bir şekilde çözülmesinden sonra tarihsel insanlığın anısına ciddi bir iz ve ABD ve SSCB siyasi liderleri ordularının insan uygarlığını yok edebileceğini fark ettiler. Bununla birlikte, SSCB'nin çöküşünü takip eden olaylar, Karayip krizi derslerinin ABD liderliği tarafından öğrenilmediğini açıkça göstermektedir.
KARİYER KRİZİ KİMDİR?
Nükleer füzelerin kullanımıyla üçüncü bir dünya savaşına tırmanmakla tehdit eden 1962 Ekim ayında Karayipler krizinin ana nedeni olarak yabancı araştırmacıların ezici çoğunluğu Küba'da Sovyet orta menzilli füzelerin konuşlandırılması olarak adlandırıldı. Bununla birlikte, 20. yüzyılın 60'lerinin başlangıcında ortaya çıkan uluslararası durumu ve Amerikan-Sovyet yönünde askeri-stratejik durumun doğasını nesnel olarak değerlendirirsek, o zaman bu durumun analizinden elde edilen sonuçlar, Batı’ya ve bazı Rus’lara karşı çıkacak "Siyaset bilimciler" ve "tarihçiler".
Kübalı karşı devrimcilerin Washington’dan meşru Kübalı hükümetini devirmeye teşebbüs etme girişimlerinin başarısız olmasının ardından 1961 yılında, Beyaz Saray, Mongoose (Rusça transkripsiyonda) adlı yeni bir operasyon hazırlamaya karar verdi. Fidel Castro hükümetini devirmek ve Küba'daki Amerikan yanlısı kukla rejimi Küba'daki örgüt (CIA tarafından) dışındaki bir operasyona geri yüklemek için yapılan eylemin başarısını garanti altına almak için isyanın ABD ordusunu içermesi amaçlanmıştı. Pentagon, hava saldırılarına hava ve donanma uçakları (birkaç yüz bombardıman uçağı), bölgeye uzun süreli bir yangın saldırısı ve ardından iki uçak, bir zırhlı, iki piyade bölüğü ve bir denizci bölüğü tarafından birlikler inişini başlatmayı planladı. Operasyonun süresi Ekim-Kasım 1962.
Mevcut şartlar altında, Havana'dan Küba'yı saldırganlıktan korumak ve Küba liderliği ile anlaşmaya varmak üzere askeri yardım talebine cevap olarak, Mayıs ayındaki 18'teki Sovyet hükümeti 1962, Sovyet Kuvvetleri Grubunu Özgürlük Adasında konuşlandırmaya karar veriyor. Grup şunları içeriyordu: askeri grubumuzun düşmanı işgalden caydırmak için gerçek kabiliyetini sağlayan bir füze bölümü (orta ve orta menzilli füzelerin 40 fırlatıcıları), askeri birimler ve diğer nükleer silah türleri. Grubun muharebe kompozisyonunu belirlerken, SSCB etrafındaki askeri-stratejik durumun karmaşıklığı hesaba katılmıştır. Sovyetler Birliği aslında ABD birliklerinin ve müttefikleri batıda, güneyde ve doğuda bulunan gruplarla çevriliydi. Çok sayıda nükleer silahla donandılar. Nükleer silahların sayısı açısından, SSCB ABD'den 11 - 12 kez aşağı kalmıştı. Birleşik Devletler, üst düzey devlet ve askeri idare organlarına, sanayi merkezlerine, stratejik nükleer kuvvet gruplarına ve ülkemizin diğer hayati tesislerine nükleer saldırı sağlama yeteneğine sahipti. ABD’nin kendisi, SSCB’ye ani bir nükleer-füze saldırısı durumunda, o zamanlar Sovyetler Birliği’nin kıtalararası nükleer silah dağıtım sistemlerinin bulunmamasından dolayı misillemeye açıktı. Ülkemizin devlet egemenliğinin korunacağı garanti edilmedi.
Sovyet hükümetinin kararıyla, Küba'daki Sovyet Kuvvetleri Grubu'nun temel görevi “Küba Cumhuriyeti ve SSCB'nin ortak savunmasını sağlamak” olarak tanımlandı. Başka bir deyişle, Sovyet nükleer silahlarını Amerika kıyılarının millerine yerleştirme gerçeği, Amerika Birleşik Devletleri'ne karşı saldırganlık hazırlıklarıyla değil, modern terminolojiyi kullanırsak, yalnızca Washington'u içermesini teşvik etmek amacıyla dikte edildi. Grubu Küba'ya devretme operasyonu "Anadyr" kod adını aldı. Sovyet komutanlığı operasyonun hazırlanmasının ve yürütülmesinin gizliliğini sağlamayı başardı.
Eylül ayında, CIA Direktörü John McCone, 1962 ABD Başkanı John Kennedy'ye şunları söyledi: “... Yoğun tartışma ve araştırmaların ardından Amerikan istihbaratının Sovyetler Birliği'nin Küba'yı stratejik bir üs haline getirme niyetinde olmadığı sonucuna vardığı ...” "Mongoose" operasyon planının uygulanmasını karşılar ve başarıyla uygulanacaktır. Operasyonun hazırlanması son aşamaya girdi.
Bu nedenle, ABD’nin Küba’nın askeri işgali için hazırlanan ve ABD’nin egemen çevreleri tarafından oluşturulan sonuçta SSCB’nin askeri-stratejik durumu için son derece elverişsiz ve Karayip krizini kışkırttı. Krizin çözümünde önemli bir rol Sovyet askeri istihbarat tarafından oynandı.
SOVYET BİLİMCİLİĞİ MEMNUNİYETİ MİSYONU
1961 - 1962 yıllarında, ulusal askeri istihbarat faaliyetlerinde benzeri görülmemiş bir olay meydana geldi. Havvada ve Karayipler krizinin ortasında, SSCB Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığı Ana İstihbarat Müdürlüğü görevlisi Albay Georgy Bolshakov, Sovyet ve Amerikalı liderler arasında kişisel gizli mesajların değişimini sağladı. Mesajlar sözlü olarak düzenlenmiş, Sovyet askeri istihbarat subayı ile Amerika Birleşik Devletleri Başkanının bir sırdaşıyla olan iletişimi İngilizceydi ve Bolşkov, her iki devletin liderlerinin birbirlerine net bir şekilde aktarılmamasından şahsen sorumluydu.
Eylül ayının başlarında, Amerikan siyasi çevrelerinde ve basında 1962, Sovyet askeri yükünün Küba'ya devri ve orada Sovyet füzelerinin muhtemel konuşlandırılması konusunu abartmaya başladı. "Anadyr" işlemi henüz tamamlanmadı. Operasyonun tamamlanmasını ve füzeler için fırlatma alanlarının inşasının tamamlanmasını sağlamak için önlemler alınması gerekiyordu.
Bu amaçla Sovyet hükümeti, Amerikan başkanına SSCB'nin Amerika Birleşik Devletleri'ne saldırma planları olmadığını bildirmeye karar verdi. Bunun için tatilde olan Bolşkov Kruşçev'e çağrıldı. Kennedy'ye bu bilgiyi sağlamakla görevlendirildi.
Moskova, Karayipler'deki durumun gelişimini yakından izledi. Atlantik iniş kuvvetlerinin aktivasyonu filo ABD, Amerikan keşif uçağının Küba üzerindeki uçuşları, işgal hazırlıklarının son aşamasına girdiğini belirtti. Gerilim arttı.
Ekim 13 1962, Küba üzerinden uçan U-2 keşif uçağının sonuçlarına dayanarak, ABD Savunma Bakanlığı, Sovyet orta menzilli füzelerin adada konuşlandırıldığı sonucuna vardı. Bunun haberi Beyaz Saray'da paniğe neden oldu. Anlaşılan Washington’da, Küba’daki Sovyet birliklerinin varlığı koşullarında, Moğol Operasyonunun son aşamasını gerçekleştirmenin son derece tehlikeli olduğunu fark etmeye başladılar.
Küba'da Sovyet Kuvvetleri Grubu'nun konuşlandırılması, hem Karayipler hem de ötesindeki güç dengesini değiştirdi. Beyaz Saray, Küba'yı daha sonraki bir tarihe davet etmek için operasyonun iptali veya ertelenmesi konusunda karar vermek zorunda kaldı. Fakat bu, Başkan Kennedy’nin Amerikan’daki konumunu zayıflattı, çünkü zaten Sovyetler Birliği’ne karşı aşırı tedbirler alan “şahinler” tarafından engellendi.
YANGINLA OYUN
Ekim'deki Washington'daki 20, Sovyet silahlarının adaya transferini engelleyerek Küba'ya bir abluka ilan etme kararı aldı. Bu önlem brüt olarak temel uluslararası normları ihlal etti, ancak Washington’un görüşüne göre ABD hükümetinin kararlılığını göstermekti.
Moskova’da, ABD’nin Küba ablukası kurulması "görülmemiş saldırgan eylemler" olarak kabul edildi. Sovyet hükümetinin açıklaması şöyle: “Bütün ülkelerin halkları, böyle bir maceraya devam ederek Amerika Birleşik Devletleri'nin dünya termonükleer savaşını serbest bırakma yönünde bir adım attığını açıkça anlamalılar.” Dedi.
Ekim 22 Kennedy Amerikan halkına bir mesaj verdi. Ancak içeriğinde öncelikle Kruşçev'e hitap etti. Kennedy, “Aşırı bir zorunluluk olmadan risk almaya niyetli değiliz ve dünyayı, zafer meyvelerinin kül olacağı nükleer savaşın uçurusuna sürüklüyoruz, ancak gerekli olduğu zaman bu riski alma ruhuna sahibiz” dedi. Ve ayrıca: “ABD ordusuna, sürprizlere hazır olmasını emretmiştim.”
SSCB’de, Stratejik Füze Kuvvetlerinde, Hava Savunma Kuvvetleri ve denizaltı filosu, yaşlılıkların işten çıkarılması ertelendi ve tüm personel iptal edildi. Birlikler yüksek alarmdaydı.
Ekim 23’de, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı, Amerikan silahlı kuvvetlerinin Küba’ya gittiği iddia edilen tüm gemileri ve uçakları durdurma emri verilmesine karar verdi. Kararname, “Tutuklanan tüm gemiler veya uçaklar, Amerika Birleşik Devletleri'nin uygun limanına gönderilecek veya imha edilecek” dedi.
KRİZ ÇÖZÜNÜRLÜK ARAMASI
Ekim 24 Bolşoy, Amerikan cumhurbaşkanının bir sırdaşıyla Kennedy'nin Küba'daki gelişmelerden endişe duyduğu ve bir istila başlatmak istemediği hakkında bilgi aldı. Washington’ın amacı, Küba’daki Sovyet füzelerinin üslerini ortadan kaldırmak.
Bolşkov, Merkez'e acil bir rapor gönderdi ve burada üç önemli duruma özel dikkat gösterildi:
- ABD'de Küba'da Sovyet orta menzilli füzeler bulunduğundan eminler;
- Kennedy İdaresi çelişkilerin çözümü konusunda uzlaşmaya hazır;
- ABD cumhurbaşkanı krizin çözümünü getirmeyi teklif ediyor BM gözlemcilerinden ve bu kez yeni Sovyet gemilerinin silahlı Küba kıyılarına terfiini askıya almasını istiyor.
Aynı gün, Bolşkov'a ayrıca Amerikan başkanının teklifi hakkında olası bir anlaşma hakkında bilgi verildi: Türkiye'deki Amerikan füze üssünün kapatılması karşılığında Küba'daki Sovyet füzelerinin kaldırılması.
Ekim 25 Bolshakov, ABD’den Küba’daki SSCB’nin eylemlerinin ABD Başkanı tarafından kabul edildiğini, diğer nedenlerin yanı sıra, Amerikan füze üslerinin Türkiye’de ve İtalya’da konuşlandırılmasının bir yanıtı olarak ve Kennedy’nin daha önce önerilen anlaşmayı tartışmaya hazır olma durumuyla ilgili bir cevap aldığını, ABD’nin füze üslerini ortadan kaldıracağını bildirdi. Türkiye’de ve SSCB’de - Küba’da.
Moskova, Karayip krizini çözme önerilerini dikkatlice analiz etti ve kendi kararını verdi.
BAĞLANTI BÜYÜME
Bu arada, büyük bir savaşa dönüşebilecek olan yüzleşme çarkı hız kazanıyordu. İki büyük ordunun askerleri daha yüksek seviyelerde savaşa hazır hale getirildi. Komutanlar ve komutanlar emir bekliyorlardı.
24 Ekim'de, saat 10'da Washington zamanında, GRU'nun teknik ekipmanı Birleşik Devletler Hava Kuvvetleri Stratejik Havacılık Komutanlığı (SAC) Ortak Genelkurmay Başkanlığı'nın emrini durdurdu: nükleer bir saldırıya hazırlanmak. GRU sakini Merkeze şunları söyledi: “23 Ekim günü ABD'nin üzerinde 85 stratejik uçak uçuyordu havacılık. Bunlardan 22 tanesi B-52 bombardıman uçağı. Aynı zamanda 57 B-47 bombardıman uçağı ABD'den Avrupa'ya gitti. ” Sakini ayrıca "30 hava tankerinin sürekli havada olduğunu" söyledi. GRU radyo keşfi, NAC komutu ile stratejik bombardıman uçaklarının komutanlarına aşağıdaki emrin aktarımını kaydetti: “Bir motor başarısız olsa bile rotayı takip edin ...”
GRU’nun Merkeze ikamet ettiği raporunda, ABD silahlı kuvvetlerinin komutasının aktif olarak hastaneleri yerleştirdiği ve savaş durumuna göre, yiyecek satın alan ve hava baskınları barındıran insanları güçlendiren sağlık personeline yardım ettiği bildirildi.
Ekim 27’te, Merkez ABD hükümetinden Küba’daki füze üslerinin inşası durmazsa ABD’nin adanın istila edeceğine dair bir açıklama aldı.
Askeri istihbarat asistanı GRU başkanına bildirdi:
1. 24 üzerindeki pozisyon: 00 27.10 sıkı kalır. En yakın 24 saat belirleyicidir.
2. ABD Savunma Bakanı McNamara, Hava Kuvvetleri Bakanına, 24 rezervinden destek birimleri olan nakliye saldırı filolarını transfer etmesini emretti. Filolar, iniş kuvvetinin inişi sırasında ilk saldırı kadrosunun transferine yöneliktir.
3. Florida yolları boyunca gelişmiş birlik hareketi tamamlandı.
4. Cumartesi günü, Pentagon% 50'e kadar personel çalıştırmaya devam etti.
Aynı gün, bir GRU vatandaşı Washington’dan Merkeze şunları bildirdi: “Ekim 26’ta Amerikalılar, askeri diplomatlar, yerel basın ve radyo raporları ile yapılan görüşmelerin analizine dayanarak, yakın bir gelecekte Amerikan’nın Küba’yı işgal ettiği iddiasını ortadan kaldırmak için bahanesi beklediğimizi rapor ediyorum. roket üsleri. Ekim 25’teki bir Amerikan resepsiyon memuru, dünya kamuoyu ne olursa olsun, Küba’daki davayı sona erdirmek için hükümetlerinin aldatıcı kararını açıkladı. Pentagon’da her gün birkaç saat harcayan İngiliz Büyükelçiliği’nde bir çalışan, işgaline göre önümüzdeki beş ila yedi gün arasında gerçekleşeceğini söyledi. ”
Ayrıca, ikamet bildirdi:
“- Basın, radyo ve televizyon, ABD'nin Küba'ya karşı belirleyici adımlarını haklı çıkarmak için yoğun bir şekilde kamuoyu hazırlıyor;
- Yeni askeri birlik ve teçhizatın sürekli olarak vardığı Florida'da birlik konsantrasyonları devam ediyor;
- Kübalı göçmenler arasında önümüzdeki günlerde Küba'ya iniş konusunda güven duyulmaktadır;
“Pentagon ve diğer yüksek askeri kurumlarda, geceleri yoğun çalışmalar devam ediyor.”
Ekim 27 Amerikan U-2 savaşçı kisvesi altında keşif uçağı Sovyetler Birliği'nin hava sahasını istila etti. Sovyet savaşçıları, suçluları engellemeye ve Amerikan pilotlarını SSCB'nin hava sahasını terk etmeye zorladı.
Aynı gün, Küba'ya yapılan keşif uçuşu sırasında Amerikan uçağı düşürüldü. Pilot öldü. Belki de bu an Karayip çatışmalarının kritik bir noktası haline geldi. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı zorla bir karar aldı - misilleme önlemleri almamak.
YALITIM
Krizin en yoğun günleri Ekim ayının 27 ve 28'iydi. Washington ve Moskova'da bugünlerde ana sorunun karara bağlandığı karar verildi - savaş olmak ya da olmamak.
Beyaz Saray, Castro hükümetini devirme planının uygulanmasının aniden onlara karşı olduğunu fark etti. Başkan Kennedy bir karar verdi - Amerika Birleşik Devletleri'nin Küba'ya karşı bir operasyon yapmayacağını ve ablukayı kaldıracağını ilan etmeye hazır.
Beyaz Saray'daki Ekim 27 kesin bir karar vermiştir: daha önce taraflarca onaylanan koşullara ek olarak Küba'ya yapılan saldırıdan vazgeçme - Washington’un, Sovyet füzelerinin Küba’dan çekilmesi karşılığında Türkiye'deki füze üssünü tasfiye etmeye hazır olması. Aynı gün, ABD Başkanı'nın mesajı Kremlin'e gönderildi.
28 ekiminde bir yanıt mesajı olan Nikita Sergeevich Kruşçev, bugün Amerikan başkanının cevabının radyoda yayınlanacağını ve olumlu olacağını söyledi.
Ölüm emrini insanlığa imzalayacak olan emirler, Ekim’in 28’i Washington’da ya da Moskova’da gerçekleşmedi. Aynı zamanda, Beyaz Saray askıya alınmasını ve daha sonra "Mongoose" operasyonunun iptalini emretti. Amerika Birleşik Devletleri hem Özgürlük Adası topraklarında hem de ötesinde Küba hükümetine karşı aktif operasyonlara son verdi.
Amerikan Küba deniz ablukası Kasım 21'te kaldırıldı. Karayip krizi sona erdi.
DERSLER TEHLİKE UNUTMASI
ABD yönetimi ve Sovyet hükümeti 55 yıl önce çok zor bir sınavdan geçti. John Kennedy ve Nikita Sergeevich Kruşçev, gerçek nükleer silah bulundurma koşullarında şantajın ve askeri güç tehdidinin karasal medeniyetin sonuçlarının sonucunu fark etti.
Washington, ABD'nin umursamaz politikasının ABD için feci sonuçlar doğurabileceğini fark edene kadar, Amerikan yönetimi Fidel Castro hükümetini devirmek amacıyla Küba'yı işgal etmeyi planlıyordu. Ve sadece SSCB'nin kendisine uygun olan ve bağımsız devleti ona uygun olan tüm araçlarla koruma konusundaki kararlılığı, Amerikan’ı “şahinleri” Küba’ya ve SSCB’ye karşı saldırganlığa karşı korudu.
Birleşik Devletler ve Sovyetler Birliği, iki süper güçün ulaştığı stratejik parite koşullarında kendilerini nükleer bir çatışma ile sınırlandırmaya karar verdi. Üstelik, soğuk savaşa rağmen, partilerin eşit güvenliğine saygı göstererek nükleer ve diğer askeri kapasitelerin karşılıklı olarak dengeli bir şekilde azaltılmasını istediler. SSCB ile olan stratejik parite, özellikle Washington tarafından 1964 - 1972 Vietnam Savaşı sırasında Washington tarafından öğrenilen önemli bir dersin arkaplanına karşı, bir dereceye kadar ABD'yi hegemonizmin kışkırtıcı agresif politikasından uzak tuttu.
Varşova Paktı'nın dağılması ve Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla ABD, Soğuk Savaş'ta kazandığı zafer olarak algılandı ve hemen NATO'yu doğuya taşımaya başladı. Yugoslavya'yı bombaladılar ve parçaladılar. İşgal Afganistan. Irak'a karşı saldırganlığı serbest bıraktılar, başkanını idam ettiler. Libya eyaletini ve liderini yok etti. Mevcut egemen bir ülkenin liderini ortadan kaldırmak için Suriye'de terörist katliam başlatıldı.
Amerika Birleşik Devletleri ülkemizi hedefleyen stratejik bir füze savunma sistemi yaratıyor. Polonya ve Romanya'da füze savunma sistemleri kullanmaya başladık. Rusya sınırlarına yakın asker dağıtımı. Rusya'ya komşu devletlerde büyüyorlar ve Rus-milliyetçi ve Nazi güçlerini teşvik ediyorlar. Ülkemize karşı yaptırım savaşı yapıyorlar, propaganda histerisini şiddetlendiriyorlar. Rus malını ele geçir. ABD-Rusya ilişkilerini en düşük seviyeye indirdi.
Birleşmiş Milletler Kürsüsü'nden Amerika Birleşik Devletleri Başkanı, Washington’un Rusya’nın ve PRC’nin Pyongyang’ı nükleer testler için kınamaya çağırdığı gibi, bu anlamsız tehditlerin ve şantajın nükleer silahların yayılması sorununa siyasi bir çözüm getirebileceğine inandığına inanıyor.
Ekim 13 2017, ABD Başkanı, Washington’un, İran’ın 2015’te kararlaştırılan nükleer meselesi hakkında Ortak Kapsamlı Bir Eylem Planı’nı ele almayı planladığını açıkladı.
Yılın 1962 Karayip krizine dönersek, biri istemsiz bir şekilde sonuca varıyor: Washington, Amerikan kuruluşu kadar uzak olmayan dersler görünüşe göre öne çıkmadı. Yine, ancak daha büyük bir sebatla, dar görüşlü koşullarını tüm dünyaya dikte etmeye, askeri gücü bir kişi tarafından doğrudan tehdit etmeye, başkalarının hak ettiği inancına sahip, diğerleri için tehlikeli bir askeri-stratejik durum yaratmaya çalışıyorlar. Son derece tehlikeli yanılsama. Parmağınızı “tetikleyicinin” üzerine koymak, kişi geçmişin derslerini unutmamak gerekir: ne de olsa, modern koşullarda bu tür eylemlerin sonuçları, yıllar önce 55'te olabileceğinden çok daha trajik olabilir, ki o zaman ki, neyse ki olmadı.