Burcu B. Bilgin
(The Crown 4. sezonu izlemiş olanlar okumalıdır)
Dünyanın en meşhur ve en uzun süre tahtta kalan kraliçesi 94 yaşındaki II. Elizabeth ile İngiliz Kraliyet Ailesi’nin yaşam öykülerini anlatan The Crown, ekrandaki 4. sezonunu tamamladı.
Kraliçe’nin orta yaşlarını izlediğimiz diziye bu sezon iki önemli kadın daha girdi: Prenses Diana (Emma Corrin) ve Başbakan Margaret Thatcher (Gillian Anderson). Peki, 4. sezondaki birbirinden çarpıcı olaylar tarihte nasıl oldu?
1- Lord Mountbatten Charles’a mektup bıraktı mı?: Dizinin bir sahnesinde, “Seni artık sevmemeye başlıyorum” diye bağıran Diana’ya, “Aaa sahi mi? Evdekilere nazaran uzun sürdü” diyen Charles aslında pek de haksız değil.
Zira görünen o ki, günümüzde halen kral olmasının önünü açmayan annesi ve babası dahil ailenin pek de sempatiyle bakılan bir üyesi değil. Ancak bir istisna hariç, babası Edinburgh Dükü Philip’in küçük dayısı Lord Louis “Dickie” Mountbatten.
Charles’ı oğlu yerine koyan Lord Mountbatten, 27 Ağustos 1979’da İrlanda’nın Kuzey İrlanda sınırı yakınlarındaki Mullaghmore kasabası açıklarında ailesiyle balıktayken, önceki gece IRA tarafından teknesine döşenmiş uzaktan kontrollü dört bombanın patlatılması sonucu öldürüldü.
Peki, ölmeden önce Charles’a bıraktığı mektupla “Kraliyet görevlerini yerine getirmesini, Camilla ile bunu başaramayacağını, şu anda ise bu sorumluluktan uzak bir tablo çizdiğini” yazan büyük dayı sahiden bu mektubu bırakmış mıydı? Telefonda “güzel ve masum bir kız bulup evlenmesini” söylemiş miydi?
Aslında öyle bir mektup yok. Ama Mountbatten’ın yeğeni Charles’a böyle tavsiyeler verdiği aile çevrelerinde sıkça duyulmuş.
2- Charles ve Diana dizideki gibi mi tanıştı ve sonra neler oldu?: Charles, Diana’yı gerçekten de onun ablası Sarah ile görüşürken tanıdı.
Henüz 16 yaşındaki kızı “fazlasıyla komik ve renkli” olarak nitelendiren Charles, ilerleyen dönemde bazı toplantılara onu da çağırdı. Gazeteci Andrew Morton’un “gizli röportajlara” dayanarak Prenses hakkında yazdığı kitapta Diana bu durumu “Ben de anlamıyordum ama Prens tarafından bir çok yere davet ediliyordum” diye açıklıyor.
Dizide Diana, Lord Mountbatten’ın cenazesinden çıkan Charles’ın arabasının önünü kesip onunla konuşuyor. Ancak aslında Diana, dizideki gibi “Sizi cenazede öyle görünce çok üzüldüm. Yanınızda bir kadının size destek olması gerek” sözlerini etmiş ama bir kır evindeki davette…
Bu davette Charles, Diana’nın üzerine o kadar düşmüş ki mahsun prenses bu olayı, “Bir erkek bu kadar açık olmamalı. Hoş, daha önce erkek arkadaşım da olmamıştı ama böyle düşünmüştüm. Bütün gece peşimden ayrılmadı” diye anlatıyor.
Oysaki dizide Charles, evlenme teklifine kadar giden dönemde Diana ile nişan öncesi tuhaf biçimde kıza ilgisiz görünüyor. Gerçekte ise Diana’yı elde etmek için oldukça çaba sarf etmiş.
Ancak dizide de belirtildiği gibi konu aşktan açıldığında, “Aşık mısınız?” sorusuna, “Aşktan artık ne anlıyorsanız” diye yanıt vermesi objektiflere böyle yansımış.
Diana ise daha sonraki bir röportajında Prens Charles’a ilk görüşte aşık olup olmadığı sorulduğunda, “Öyle birdenbire olmadı. Ancak zamanla çok sevdim ve onu kıskandım. Camilla’dan istediğim tek şey vardı, kocamı istiyordum” sözleriyle ilişkisini özetlemiş.
3- Diana ve Camilla öğle yemeğine çıktı mı?: Evet, Diana’nın hayatına ilişkin kitapta ve dönemin gazetelerinde de bu haber yer almış.
Düşes Camilla’nın yemek üzerinden metafor yapıp “Ben her şeyi paylaşmayı severim” deyip demediğini veya lokantanın adının Ménage à Trois olup olmadığını bilemeyeceğiz ama “tuhaf isimli bir restoranın” aynı erkeği paylaşan bu iki kadına ev sahipliği yaptığı doğru.
4-Margaret Thatcher ve eşine ilk Kraliyet ziyaretlerinde yaşadıkları doğru mu?: Tam olarak bunlar olmuş mudur bilinmez ama Kraliyet ailesini izleyen gazeteciler, “Evet, Kraliyet ailesi konuklarına ‘Balmoral Testleri’ adı verilen oyunlar yapar. Bu da konukları sınamak içindir. Mesela etkinliklere uygun kıyafetler giyiyorlar mı veya hafta sonu planları için hazırlıklı gelmişler mi gibi” diyorlar.
Yani dizide Thatcher çiftinin yaşadıkları ve Diana’nın aileyle hafta sonu geçirmek için ava götürülmesi olaylarında olduğu gibi Kraliyet Ailesi konuklarına zorlu testler yapıyormuş. Peki aile sahiden Iddle Dibble diye bir oyun oynuyor mu? Hayır, o diziye izleyiciyi eğlendirmek için konulmuş.
5- Charles ve Andrew düşman kardeşler mi?: Dizide Margaret Thatcher’ın oğlu Mark’ı “Favori çocuğum” diye nitelendirmesinden sonra Kraliçe’nin en çok hangi çocuğunu sevdiğini bulmasını isteyen Philip, bu kişinin Prens Andrew olduğunu ima etmişti.
Gerçekten de annesiyle büyük bir bağı olan Andrew, Kraliçe tarafından Charles’tan üstün tutulmuş. Charles ile Andrew’un arası ise oldukça sorunlu. Hatta Daily Mail muhabiri Richard Kay, Charles’ın bir defasında, “Benimle Andrew arasındaki sorun onun ben olmak istemesinde” dediğini yazmış.
İkili arasında ipleri koparan olay ise geçen yıl bu zamanlarda meydana geldi. Yıllar önce bir kız çocuğuna tecavüz ettiği ortaya çıkan York Dükü Andrew’un bütün unvanlarının elinden alınması ve Saray’dan kovulması kararını bizzat Charles verdi.
Annesi ise oğlu Charles’ı engellemeyerek bu kararların alınmasına sessiz destek vermiş oldu.
6- Kraliçe’nin odasına işsiz bir adam girdi mi?: Evet. 1982 yazında dizide Tom Brooke tarafından canlandırılan Michael Fagan adlı kişi Kraliçe’nin yatak odasına kadar girmiş. Ancak dizideki gibi uzun uzun sorunlarını anlatması, Thatcher’dan söz etmesi, ülke politikalarını eleştirmesi gibi bir şey olmamış.
Dizide “uyuşturucu mantar etkisi altında olduğuna” da yer verilmemiş olan Fagan röportajında, “Yok canım ne sohbeti? Ben 1.5 dakika ya gördüm ya görmedim Kraliçe’yi. Zaten beni görünce de küçücük yalın ayaklarıyla odadan kaçtı” dedi.
7- Elizabeth, Thatcher ile ilgili haberi basın danışmanının üzerine attı mı?: Kraliçe ile Margaret Thatcher’ın ihtilaflı olduğu defalarca yazılıp her seferinde her ikisi tarafından yalanlansa da 1986 yılında Sunday Times Gazetesi, Güney Afrika’ya ambargo konusunda zıtlaşan ikiliden Kraliçe’nin, Başbakan’ı, “İlgisiz, çatışmacı ve sosyal ayırımcı” olarak nitelediğini yazdı.
Dizide bunu Saray’ın basın danışmanı Michael Shea’den isteyen Kraliçe, sonradan olay büyüyünce danışmanın istifasını istedi.
Gerçekten de bu olay sonrası Saray’dan ayrılan Shea, 20 politik gerilim romanı yazdı ve haklı bir şöhrete kavuştu. Ama bu skandala gerçekten sebep oldu mu yoksa sahiden günah keçisi mi ilan edildi bilinmiyor.
8-Diana’nın sahnedeki bale gösterisi gerçekten oldu mu?: Doğru, 1985 yılının Aralık ayında Londra Opera Binası’ndaki gecede Prenses Diana, eşine yaşgünü sürprizi yapmak için bale sanatçısı Wayne Sleep ile Billy Joel’ın Uptown Girl parçası eşliğinde bir performans sunmuş. Ancak Prens’in hoşuna mı gitti, yoksa kızdı mı veya bu derece mi kızdı hiç bilinmiyor. Tamamen dizinin kurgusu.
Diana’nın Operadaki Hayalet müzikalinden bir şarkı söyleyip video kaset doldurup doldurmadığı ise yine muamma. Sadece Diana’nın, West End’i ziyaret ettiği sırada bu müzikalin bestecisi Andrew Lloyd Webber’in de orada olduğu ve Prenses’in sahnede bazı provalar yaptığı biliniyor. Ancak böyle bir video kaset çekip çekmediğini gören yok.
9-Bazı Kraliyet ailesi üyeleri sahiden akıl hastanesinde kilit altında tutuldu mu?: Maalesef evet. Dizide Kraliçe’nin kuzenleri Katherine ve Nerissa Bowes-Lyon kardeşlerin, aileleri tarafından akıl hastanesinde kilit altında tutulduğu ve kraliyet ailesi üyelerine ait almanakta bu kardeşlerin “ölü” gösterildiğine yer verilmişti. Gerçekte de bu böyle.
Ancak Prenses Margaret’in arkadaşı Derek “Dazzle” Jennings eşliğinde iz sürüp gerçeği ortaya çıkarması mevzu bahis değil. Bütün Kraliyet ailesi gibi Prenses Margaret de bu kardeşleri “öldü” sanıyormuş.
10-Prens Charles, Diana’yı hiç mi sevmedi?: Dizide Prenses Diana ve Prens Charles’ın çok şiddetli kavgalar yaptığına ve yıllarca ayrı yaşadığına, birbirlerini sık sık aldattıklarına şahit olduk. Gerçekten de Diana, “Bu evlilikte üç kişiydik” diyerek ilişkinin Camilla Parker Bowles yüzünden bozulduğunu söylemişti.
Buna karşın bu zorlu evlilik birkaç kez ayağa kalkar gibi olmuş, hatta çok güzel dönemleri bile var. Diana, en mutlu zamanlarını Prens Harry doğmadan önceki aylarda yaşadıklarını, balayından bile mutlu olduklarını belirtiyor ve ekliyor: “Ne yazık ki Harry doğduktan sonra yine ona döndü”
Prens Charles ve Diana, 1996 yılında olaylı şekilde boşanırken, talihsiz prenses 31 Ağustos 1997’de sevgilisi Dodi El Fayed ile geçirdiği trafik kazasında yaşamını kaybetti.
Prens Charles ve “Hayatta gerçekten sevdiğim tek kadın” dediği Camilla Parker Bowles ise 9 Nisan 2005 tarihinde hayatlarını birleştirdi. Ancak Kraliçe’nin bu evlilik ve öncesinde yaşananlar yüzünden tahtı oğluna bırakmadığı bir sır değil.