Teksas merkezli bir üniversitenin web sayfasında yayınlanan, Rice Üniversitesi öğretim üyesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre, gen düzenlemesi bir gün genetik mutasyonlardan kaynaklı işitme kaybı riski olan insanlara yardım edebilir.
Ted N. Law’ın yardımcısı, Kimya ve Biyomoleküler Mühendislik Doçent’i olarak Rice Üniversitesi kadrosuna dahil olan Xue (Sherry) Gao otozomal dominant geçişli işitme hastalıklarını tedavi etmek için gen düzenlemesi yapılabileceği ile ilgili rapor veren kuruculardan biridir. Rapora buradan ulaşabilirsiniz;
Gao, bu araştırmayı Harvard Üniversitesi’nden David Liu’nun rehberliğinde doktora sonrası gerçekleştirmiştir. Gao, “işitme hastalıkları hayatı tehdit edici nitelikte olmamasına karşın, en yaygın karşılaşılan duyu bozukluğudur ve hem birey hem toplum üzerinde önemli etkiye sahiptir” diyor.
Birçok genetik mutasyon, akustik titreşimleri arttıran ve onları elektrik sinir sinyallerine çeviren duyusal saç hücrelerini etkiler. Gao insanların hasar gördüğünde yeniden canlanmayan yaklaşık olarak 12.000 tüy hücresi ile doğduğunu belirtiyor. Amerika Birleşik Devletleri’nde doğan her 1000 bebekten birinin işitme kaybına neden olan genetik mutasyona sahip olarak doğduğunu bildirmiştir. Bununla beraber, genetik olarak ortaya çıkan işitme kayıplarının yavaşlatılması veya tersine çevrilmesi için çok az sayıda tedavinin mevcut olduğunu söylüyor.
Gao, araştırmacıların insanların genetik hastalıklarını araştırmak için kemirgen kokleasını – iç kulakta bulunan ve beyne sesleri gönderen organ- kullandıklarını ve çarpıcı şekilde insanlarla benzerlik gösterdiğini söylüyor. Araştırmacılar, tekrar edilemeyen düzenlemeler için uygun buldukları ve bir kerelik kullanılan Cas9/single-guide RNA ile kokleanın içindeki sinir hücrelerini düzenlemeye odaklandılar. RNA, işitme kaybıyla ilişkili genleri özel olarak bozmak üzere tasarlanmış ribonükleotit protein kompleksidir.
Gao ” DNA yerine RNP kompleksini kokleaya vermek, hedef dışı etkileri önemli ölçüde azalttı” diyor. Bu, araştırmacıların tek bir mutasyonunu içeren genomik alanı etkin bir şekilde bozmalarını ve değiştirilebilecek diğer milyarlarca alandan kaçınmalarını sağladı.
Araştırmacılar, protein kompleksini genetik, progresif işitme kaybına sahip kemirgenlere enjekte ettikten sekiz hafta sonra, enjeksiyonu almayan kontrol grubuna kıyasla daha yüksek oranda sağlam tüy hücre oranına sahip olduklarını gözlemlediler.
Sese verilen tepkilerin ölçüldüğü beyin dalgaları testi sonucunda, tedavinin kontrol grubu ile karşılaştırıldığında işitmeyi önemli derecede koruduğu görüldü. Araştırmacılara göre tedavi, enjekte edilen hayvanların akustik davranış reflekslerinin korunmasına yardımcı oldu.
Gao “Bu sonuçların genetik işitme hastalıklarını tedavi etmek için CRISPR-Cas9 genom düzenleme teknolojisinin kullanılmasına ilişkin önde gelen bir araştırma olduğuna inanıyoruz” diyor. ” İnsanlara, doğru hareket edildiğinde güvenlik ve etkilerini göstermek için daha gelişmiş genom düzenleme araçları geliştirmeyi ve bunu diğer hayvan türlerinde de test etmeyi umuyoruz.”
Gao ” Rice, Teksas Tıp Merkezi ve Houston’da genom düzenleme teknolojisi geliştirmeye yönelik ilgi duyan ortak çalışma arkadaşları arıyorum” diyor.
Gao’nun Nature dergisindeki başlıca ortak çalışanları; Yong Tao,Massachusetts ve Zheng-Yi Chen’di.
Araştırma, The Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) ve National Institutes of Health tarafından desteklendi.
Original Paper: Gao X, Tao Y, Lamas V, et al. Treatment of autosomal dominant hearing loss by in vivo delivery of genome editing agents.Nature. December, 2017. doi:10.1038/nature25164 7/VX Önemli notları buraya yazın