Dikkat etmeniz gereken belli davranışlar.
Eğer ihanete uğramaktan endişeleniyorsanız, yeni araştırma içinize su serpmeye yardımcı olabilir.
Yapılan iki tane boylamsal çalışmada, aldatma ile ilişkili olan bazı etmenler ortaya çıkarıldı. Ayrıca madalyonun diğer tarafında, en azından kısa vadede olmak üzere, sadakât ile ilişkili olan etmenler de var.
ABD’deki Florida State Üniversitesinde çalışan araştırmacılar, yaptıkları iki adet boylamsal çalışmada, yeni evlenen 233 çifti takip ettiler ve belli davranış eğilimlerini, bu süre boyunca çiftlerin gösterdiği sadakât ile ve hâlâ birlikte olup olmama durumları ile karşılaştırdılar.
Takım, insanların muhtemel romantik eşlerini belirlerken kullanabildiği iki tane psikolojik sürece odaklandı: Bunlar, dikkatsel bağlantı kopması ve değer biçici değerlendirme idi.
Dikkatsel bağlantı kopması, dikkatinizi bir şeyden ayırabildiğiniz zaman gerçekleşiyor. Bu çalışmada katılımcılara, romantik bir seçenek olarak düşünülebilecek çekici insanların fotoğrafları gösterildi.
Değer biçici değerlendirme ise, söz konusu kişinin özellikle çekici olduğunu düşünmüş olsanız bile, muhtemel bir romantik partnerin değerini zihinsel olarak “indirgemek” anlamına geliyor.
İki çalışmada da dikkatsel bağlantı kopması değerlendirildi. İkinci çalışmada ise ek olarak, değer biçici değerlendirmeye bakıldı. Araştırmacılar, bu çalışmaların yapıldığı süre boyunca çiftlerin ihanetlerini ve ilişki durumlarını birden fazla defa kontrol ettiler.
Psikoloji profesörü Jim McNulty’nin önderlik ettiği takım, çiftlerin her iki üyesine de çok çekici erkek ve kadınların fotoğraflarını ve ortalama bir görünüme sahip erkek ve kadınların fotoğraflarını gösterdi (ancak, çekiciliğin hangi metre sistemiyle ölçüldüğü belli değil).
Takımın bulduğuna göre, dikkatlerini çekici fotoğraflardan ortalamaya göre daha çabuk ayıran partnerlerin, eşlerini aldatma ihtimali yaklaşık yüzde 50 oranında daha düşüktü.
Çekici fotoğraflara ortalamadan daha uzun süre bakan kişilerin aldatma ihtimalleri çok daha yüksekti.
Ayrıca, zihinlerinde çekici insanları alçaltan ve onları daha az çekici bulmaya karar veren insanların, eşlerini aldatma ihtimallerinin daha düşük olduğu bulundu.
Bu davranışların hiçbirinin bilinçli olmadığını belirtmekte de yarar var; ancak bunların farkına varırsanız, o gezen gözünüzü baştan engelleyebilirsiniz.
“İnsanlar ne yaptıklarının veya yaptıkları şeyi niçin yaptıklarının farkında olmayabilirler” diyor McNulty.
“Bu süreçler büyük oranda düşünmeden ve kolayca gerçekleştirilen şeylerdir. Ayrıca, insanların biyolojisi ve/veya erken çocukluk döneminde yaşadıkları şeyler, bu süreçleri bir parça şekillendirebilir.”
Çalışmanın odaklandığı şey olmasa da, söz konusu sonuçlarda, ihanet olasılığı ile güçlü şekilde bağlantılı olan diğer etmenler de belirlendi.
Daha genç olan insanların, ilişkilerinden daha az tatmin olan insanların ve tatmin edici bir cinsel yaşantısı olanların, eşlerini aldatmaları daha olasıydı. Son madde şaşırtıcı bir sonuç. Ancak araştırmacıların hipotezine göre bunun sebebi, bu insanların cinselliğe karşı daha olumlu tavırlarının bulunması olabilir.
Heteroseksüel bir çiftteki kadının çekiliciği de bu konuda rol oynuyordu. Daha az çekici olan kadınların kendilerini kandırması ve ayrıca kocaları tarafından aldatılması daha muhtemeldi. Ancak erkeklerin çekiciliği, aldatma ihtimali bakımından bir farklılık oluşturmuyor gibi görünüyordu.
Son olarak, cinsel geçmiş de bir rol oynuyor. Evlilik öncesinde daha fazla miktarda kısa vadeli sevgilisi olan erkeklerin aldatması daha muhtemel iken, evlilik öncesinde daha az miktarda sevgilisi olan kadınların aldatması daha muhtemel çıktı.
Takımın baktığı örnek havuzunda bulunan yeni evlilerin miktarı epey az olsa da, araştırmacılar, bu sonuçlardan çıkarılacak fikirlerin, ihanetin gerçekleşmeden dahi önlenmesine yardımcı olacağını söylüyorlar.
Tezde şöyle yazıyorlar: “Bu bulgular, ihaneti tahmin etme konusunda temel psikolojik süreçler için bir rol öneriyor, ilişki işlevselliğinde bulunan otomatik süreçlerin çok önemli rolünü vurguluyor ve ilişki başarısını desteklemek için yeni yollar öne sürüyor.”
Araştırma, Journal of Personality and Social Psychology bülteninde yayınlandı.
ScienceAlert