Bizler sermayeyi ekonomik olarak ya para veya makine-teçhizat toplamı olarak anlıyoruz. Bugün gelişmiş ülkelerde başarı ve kariyer için sosyal sermayeden bahsediliyor.
Herhangi önemli bir işe alınacak elemanlar için bazı teknik özelliklerin yanından katıldığı ve hizmet verdiği dernek veya vakıf sayısını da önemli buluyorlar.
Çünkü insanlar arası ilişkilerin önemi şimdi daha çok biliniyor.
Düşünün 6–7 milyon nüfuslu İsviçre’de 60 milyon dernek veya STK bulunuyor.
Bunun anlamı şudur; her bir kişi ortalama 10 derneğe üyedir.
Oradaki STK veya derneklerin bizdeki gibi olmadığını hatırlatmak gerekiyor.
Bizde “ne alırız?” orada ise; “ne verebiliriz?” diye düşünürler.
Sosyal sermaye sosyal (insanlar arası) ilişkileri tarif eder.
Onun için bireysel ve sosyal ilişkiler önemlidir.
Sosyal sermaye, bireylerin, toplumun resmi ve sivil kurumları arasında üyelik yoluyla fayda sağlama kapasitesi ve yeteneğidir.
Bir yandan komşular, aileler ve bireyler arasında, diğer yandan da toplumdaki kurumlar arasında bağ oluşturan bir sermaye türüdür.
Toplumdaki bireylerin, mevcut kaynakların daha etkin kullanımını sağlamak üzere birlikte çalışabilmeleri için sosyal sermayeye ihtiyaç vardır.
Genellikle kabul edilen görüş ise, sosyal grupların, ortak iyinin elde edilmesi için birlikte çalışabilme ve işbirliği yapabilme kapasitelerini ifade ettiğidir.
Bir topluma ve millete ait olma hissinin yaratılması ve insanın kapasitesini kullanılabilir hale getirmesi de sosyal sermaye kapsamında değerlendirilmektedir
Bilim adamları Cohen ve Prusack’a göre sosyal sermaye; insanlar arasındaki aktif ilişkilerle, insan ağlarını ve gruplarını birbirine bağlayan ve işbirliğine ortam hazırlayan güven, karşılıklı anlayış ve ortak değerler ve davranışlardan oluşmaktadır
Üç tip sosyal sermayeden bahsedilir:
a) "Aile, yakın arkadaş veya komşu gibi benzer durumlardaki insanlar arasındaki bağları gösteren bağlayıcı sosyal sermaye,"
b) "Kaybedilmiş arkadaşlıklar ya da iş arkadaşlıkları gibi insanların daha uzak bağlarını çevreleyen, köprü kuran sosyal sermaye,"
c) "Topluluğun tamamıyla dışında olanlar gibi, benzer olmayan durumlardaki insanlardan farklı; bu yüzden üyelerini topluluğun içinde mümkün olanlardan ziyade, uzak geniş alanlardaki kaynaklara yönlendiren bağlantılı sosyal sermaye."
Sosyal sermayenin en açıcı kavramı "güven" olgusudur.
Örnek vermek gerekirse; verilen bir hediyeye karşı lütufta bulunmaktan veya başka bir hediye ile karşılık vermek gibi ilişkilerden beslenir.
Sosyal sermayenin iki alt kaynağı bulunmaktadır.
Bunlardan ilki vazife kaynağıdır.
Bu kaynakta bireylerin toplumun zaman içerisinde kendilerine yüklemiş oldukları değerleri kabullenerek bu değerlerin sorumluluklarını yerine getirdiklerini görürüz.
Örneğin toplumsal yardımlaşma, toplumun iyiliğine çalışma ve hatta faturalarını ödeme eylemlerinin altında bu vazife duygusu vardır.
Bu alt kaynaktan beslenen kişilerin toplum için yapılan bütün faydalı faaliyetlerinin inandıkları doğrulara ve sevdiklerine faydalı olma arzusu olarak görmek de mümkündür.
Bu faydacı yaklaşıma göre toplum içerisindeki hayırseverlik, yardım ve kurallara uyma gibi faaliyetler, bireyin sevdiklerini, ailesini veya sahip olduklarını korumanın bir şeklidir.
Bu konuya şunun için girdik.
Hızla gelişen teknoloji ve internet uygulamalarının aileleri tehdit ettiğine işaret eden uzmanlar şöyle diyor, “Ailelerimizin içinde bireyselleşme başladı. Şehirden mahalleye, mahalleden aileye indik.”
İletişim konusunda şimdi ise daha büyük bir tehlike var; aileden bireye iniyoruz. Bireyselleşmenin temel nedenlerinden biri de sosyal medya araçları.
Ev içerisinde herkes odasına çekiliyor ve yemekleri bile birlikte yiyemiyoruz artık.
Sanal olarak milyonların içinde görünen ama fiziki olarak yalnız bir gençlik yetişiyor.
Düşünün yeni yetişen gençlik sürekli olarak sosyal medyanın içerisinde ve kendisine ait bütün zamanı o dünyanın içerisinde tüketiyor.
Sosyal sermayeniz yoksa siz aynı zamanda sosyal olarak fakirsiniz.
Konu batıda değil ama bizde yeni konuşulmaya başlandı.
Gençler arasında sosyal sermayenin gündeme getirilmesi ve yaygınlaştırılması için ilgili ve yetkililerden gayret bekliyoruz.
Konuyu iyi anlatabildiysek önemi de anlaşılmış demektir.
Tabii inşallah anlaşılmıştır.
Ve gereği yapılacaktır.