Kırklı yılların sonunda, nükleer silahlar alanında gelecekteki ilerlemenin böyle bir kullanımın mümkün olacağı açıktı silâh sadece stratejik silahlar olarak değil havacılık. Kara kuvvetleri için füze silahları da dahil olmak üzere bazı yeni yönlere anketler başladı. Bu alandaki ilk çalışmalar, onlarca kilometre atış menzilli ve özel bir savaş başlığı taşıyabilen balistik füzeler ile kendinden tahrikli sistemler oluşturmanın pratik fizibilitesini gösterdi.
50'lerin başında, Savunma Bakanlığı adına müşteri tarafından yeni bir teklif onaylandı ve sonrasında Sovyet endüstrisi yeni projeler geliştirmeye başladı. Evsel gelişim taktik füze sistemlerinin ilk modelleri 2K1 Mars ve 2K4 Filin sistemleri olacaktı. NII-1 (şimdi Moskova Isı Mühendisliği Enstitüsü), her iki projenin de baş geliştiricisi olarak atandı. "Mars" ve "Filina" nın baş tasarımcısı N.P. oldu. Mazur. Tekniğin her iki örneği de on yılın ortasında test için sunulmalıdır. 1958-60 yıllarında kabul edilmeleri planlandı.
"Filin" projesinin ilk aşamalarında, "Mars" sisteminden farklı olan kompleksin orijinal kompozisyonunun kullanılmasına karar verildi. Başlangıçta, kompleksin kendinden tahrikli bir fırlatıcı 2P4 "Lale", birkaç füze türü, bir mobil onarım ve teknik taban içermesi önerildi. İkincisinin görevi, füzelerin ve savaş birimlerinin taşınması ve aynı zamanda savaş araçlarına mühimmat kurulmasıydı. Daha sonra, yardımcı teknolojinin bileşimi hakkındaki görüşler değişti. Ek olarak, tamir ve teknik tabanın yeni bir versiyonunun geliştirilmesine karar verildi, ancak bu projede tam teşekküllü çalışmalar daha sonra Luna kompleksinin oluşturulmasının bir parçası olarak başladı.
2K4 “Filin” kompleksinin ana unsurlarından biri kendinden tahrikli 2P4 “Lale” fırlatıcıydı. Bu makinenin geliştirilmesi, Leningrad Kirov Fabrikası'ndan SKB-2'e devredildi, işler K.N tarafından denetlendi. Ilyin. Gelişimi hızlandırmak ve üretimi kolaylaştırmak için, seri üretilen kendinden tahrikli tabanca ISU-2K, 4P152'in kurulumu için temel olarak seçildi. Mevcut kasadan, başlatıcının çeşitli detaylarının yanı sıra, karmaşık şekilli büyük bir tekerlek yuvası kurulmasının gerekli olduğu tüm gereksiz birimleri çıkarması önerildi.
Yeni projenin işlenmesi sırasında, baz ACS şasisi, 2 hp kapasiteye sahip B-520IS dizel motorunu korudu. Kendinden tahrikli tabancaların gövdesinin orijinal parçaları, haddelenmiş zırhtan yapıldı ve 90 mm'ye kadar kalınlığa sahipti. Mürettebatın ve kontrol ekipmanının yerleştirilmesi için gerekli olan yeni tekerlekli ev daha az güçlü koruma ile ayırt edildi. Temel şasinin alt takımı değişmeden kalmıştır. Her iki tarafında da bir torsiyon çubuğu olan altı yol tekerleği vardı. Teknenin klasik düzeninin korunması göz önüne alındığında, yeniden donanıma rağmen izlerin tahrik tekerlekleri gövdenin arkasına yerleştirildi.
Gövdenin üst kısmı ve mevcut şasi üzerindeki dövüş bölmesi yerine, eğimli ön ve yan plakaların yanı sıra, roketin taşınması için tavanın orta kısmında bir kesik bulunan yeni bir tekerlek yuvası monte edildi. Dilimleme alanında çeşitli ekipmanların montajı sağlandı. Ayrıca, beş kişilik bir ekip için yerler vardı. Kabine erişim için yanlarda büyük kapılar vardı. Mürettebat, durumu gözlemlemek için çeşitli cam elemanlarını kullanabilir. Örneğin, sürücünün işyerinin önüne iki büyük pencere yerleştirildi.
Kabinin ön tarafında, roketin kafes koruması, üstü açık bir konik düzenek şeklinde yapılmış şekilde tutturulmuştur. Onun yardımı ile, roketin başının kendinden tahrikli fırlatıcı hareket ederken olası darbelere karşı savunması gerekiyordu. Taşıma pozisyonunda, Lale makinesinin fırlatıcı, kabinin üst oluğundaydı ve roketin çıkıntılı başı kafes korumasının üzerindeydi.
Teknenin kıç zırhında 2P4, sallanan fırlatıcı için iki destek monte etmeyi önerdi. Diğer özel ekipmanın montajı için kasanın çatısının arka kısmının tamamı verilmiştir. Böylece, kıç kabinin hemen arkasında, fırlatıcıyı istenen pozisyona yükseltmek için hidrolik silindirler monte edilmiştir. Ayrıca çatıda, bir veya diğer amaç için çeşitli ekipmanların montajı için alan sağlanmıştır. Payanda krikoları, kıç yaprağındaki fırlatıcı desteklerinin altına monte edildi. Yatay eksenlerde sallanabilirler ve makinenin gövdesini istenen pozisyonda tutarak çekime hazırlanırken yere düştüler.
Uyumlu tüm füzelerin taşınması ve fırlatılması için özel bir fırlatıcı geliştirildi. Ana elemanı, bir roketi barındıran silindirik bir kılavuz kasaydı. Silindirik kılavuz iki ayrılabilir parça formunda yapılmıştır. Alt kısım sallanan bir taban üzerine monte edildi ve üst kısım üzerine asıldı. Başlatıcıyı yeniden yüklemek için, kılavuzun üst kısmı yana doğru katlanabilir. Roketi kurduktan sonra, savaş çalışmalarının devam etmesine izin vererek sahaya döndü. Silindirik ünitenin içinde, roketin fırlatma sırasında ilk tanıtımı için kullanılan bir vida koşucusu vardı.
Kılavuzun arka kısmı, sırayla, gövde arka menteşesine monte edilmiş sağlam bir kutu şekilli yapıya bağlanmıştır. Böyle bir sistem, kılavuzu istenen yükseklik açısına yükseltmeye izin verdi. Başlatıcı kullanarak yatay yönlendirme sağlanmadı. Hedefe doğru yönü ayarlamak için, tüm savaş aracını çevirmek gerekliydi.
Müşteriye karmaşık "Filin" gösterimi sırasında kendinden tahrikli fırlatıcı, roket ve vinç. Fotoğraf Militaryrussia.ru
Kendinden tahrikli fırlatıcı bir 9,33 m uzunluğa, bir 3,07 m genişliğe ve bir 3 m yüksekliğe sahipti Füze takılıyken, makine 40 ton ağırlığında bir savaş ağırlığına sahipti 520 güçlü motor, 40-42 km / h / km hızına sahip bir roket olmadan karayolunda sürmesine izin verdi. Mühimmat kurulduktan sonra maksimum hız, 30 km / s'ye düşürüldü. Güç rezervi 300 km'yi aştı.
2K4 projesinin bir parçası olan “Filin”, tek kademeli tek aşamalı balistik füzelerin üç versiyonunu geliştirdi. 3P2, 3P3 ve 3P4 ürünleri benzer bir tasarıma sahipti ve bazı ortak birimler kullandı, ancak savaş ekipmanlarında ve bir takım karakteristiklerde farklılık gösterdiler. Her tür füze, 612 mm çapında, silindir şeklinde bir uzun uzama gövdesine sahipti. Vücudun baş kısmında aşırı kalibreli savaş başlığını monte etmek için tespitler vardı. Kasanın içine sağlam bir motor yerleştirildi. Roketin kuyruğuna bir dizi stabilizatör verildi. 3P2 durumunda, altı düzlemli bir dengeleyici kullanıldı. Diğer füzelerin dört ya da altı uçağı vardı. “Filina” için tüm füzelerin toplam uzunluğu 10,354-10,378 m idi, Stabilizatörün açıklığı 1,26 m'ye ulaştı, fırlatma ağırlığı 4,94 t'ye kadar.
3K1 Mars kompleksi için 2P1 roketinde olduğu gibi, iki odacıklı bir katı yakıtlı motor kullanmaya karar verildi. Kameralar, aynı zamanda yanıcı olan balistik toz NFM-2 ile doluydu. Baş kamera, 12 ° 'in gövdeden uzağa doğru eğimli 15 nozullarına sahipti. Ek olarak, roketin dönmesini sağlamak için tasarlanan, rota düzlemine göre 3 dereceli bir eğim öngörülmüştür. Kuyruk odası, yedi paralel ağızlığa sahip farklı bir ağızlık cihazına sahiptir. Her iki haznenin katı yakıtının toplam kütlesi 1,642 t idi.Tam yanma için normal şartlar altında 4,8 c gerekli. Aktif alanın uzunluğu 1,7 km'dir. Roketin maksimum hızı 686 m / s'ye ulaştı.
Atış pozisyonunda. Fotoğraf Militatyrussia.ru
3P2 balistik füzesi, 850 mm çapında bir gövdeye yerleştirilmiş özel bir savaş başlığı ile donatılacaktı. Bu savaş başlığı için ücret RDS-1 ürününe göre geliştirilmiştir. Tasarım KB-11'te Yu.B'nin rehberliğinde yapıldı. Khariton ve S.G. Kocharyants. 3Р2 füzesinin savaş başlığının kütlesi 1,2 ton, savaş başlığının gücü 10 CT. Bu roketin karakteristik bir özelliği altı düzlemden oluşan bir stabilizatördü. Kullanılan ailenin diğer ürünleri, kafa bölümünün parametreleriyle ilişkili olan farklı bir tasarımı dengelemek için araçlar.
3P3 projesi nükleer olmayan savaş başlığı geliştirdi. Böyle bir savaş başlığının aşırı kalibreli durumunda, ağırlığı 500 kg olan yüksek patlayıcı bir yük yerleştirildi. Geleneksel savaş başlığının toplam kütlesi 565 kg idi. Savaş ekipmanının düşük ağırlığı, dengeleyicinin tasarımında bazı değişikliklere ihtiyaç duyulmasına neden oldu.
3Р4 roketi, mevcut ürünlerin birleştirilmesinin bir ürünü idi. Vücuttaki 3K2 "Mars" kompleksinin 3P1 roketinden ödünç alınan özel bir savaş başlığının 2Р1 motoruyla monte edilmesi önerildi. 3P4 ve Filin sisteminin diğer cephaneleri arasındaki ilginç bir fark, baş kısmının, vücudun geri kalan kısmının çapıyla karşılaştırıldığında daha küçük çaplarıydı.
3P2 roketinin maketi. Fotoğraf Russianarms.ru
Belirtilen atış pozisyonuna gelen 2P4 kendiliğinden tahrikli fırlatıcı çekim için hazırlık prosedürünü gerçekleştiriyordu. Beş kişilik mürettebata, bütün bu çalışmaları yapması için 30 dakika verildi. Mürettebat kendi yerini belirlemek zorunda kaldı ve ardından fırlatıcıyı hedef yönünde ayarladı. Bu prosedürleri gerçekleştirirken, hem başlatıcının navigasyon ekipmanını hem de hava sondalarını içeren meteorolojik sistemi “Sample” kullanmak gerekliydi. Menzil içindeki kılavuz, kılavuzun yükseklik açısını değiştirerek gerçekleştirilmiştir.
Fırlatma komutunu aldıktan sonra, aynı anda iki katı yakıt şarjı ateşlendi, bu da itme ve hemen raydan itici güç oluşmasına yol açtı. Her tür roketin dengelenmesi, ürünün uzunlamasına eksenine açılı olarak sabitlenmiş eğik kafa odacığı memeleri ve dengeleyiciler kullanılarak gerçekleştirildi. Atış menzili, 20 km ile 25,7 km arasında değişebilir. Bu durumda, bazı yabancı kaynaklarda, 30-32 km'ye kadar olan aralıktan bahsedilir. Kılavuzsuz roketin dairesel sapması, savaş başlığının gücüne özel talepler getirebilecek 1 km'ye ulaştı.
Ateşlemeden sonra, Lale kendiliğinden çalışan başlatıcının ateşleme pozisyonunu bırakması gerekiyordu. Önceden hazırlanmış bir sitede başlatıcısı yeniden yüklenebilir. Bu prosedürde, YAZ-104 üç akslı şasi üzerinde, tekerlekli traktörlere dayalı roket taşıyıcıları ve K-210 tipi kamyon vinçini kullanmak gerekiyordu. Yardımcı ekipman ve mürettebatın yardımıyla, 2K4 kompleksi "Filin" in hesaplanması yeni bir roket kurabilir ve tekrar ateşleme pozisyonuna ilerleyebilir. Şarj 60 dakikaya ayarlandı.
1955'te, SRI-1, Filin için roketin ilk sürümünde çalışmayı tamamladı. Aynı yıl, ilk 3P2 ürünleri üretildi ve kısa sürede test alanına girdi. 3P3 ve 3P4 tipleri de dahil olmak üzere yeni füzelerin ilk kontrolleri, kendinden tahrikli bir şasiye montaj için önerilene benzer sabit bir fırlatıcı kullanılarak yapıldı. Testin son aşamalarında, çok çeşitli donanımlara sahip tam teşekküllü savaş araçları kullanıldı.
Birçok nedenden dolayı, 2P4 "Lale" nin kendinden tahrikli ilk örnekleri yalnızca 1957 yılında yapıldı. İnşaat ve fabrika testlerinin tamamlanmasından kısa bir süre sonra, deney ekipmanları, roketlerle birlikte daha sonraki denetimler için depolama sahasına gönderildi. 3P2 ailesinin ilk kendinden tahrikli fırlatıcıya sahip roket ailesinin ilk lansmanları, 1957 yılının bitiminden önce gerçekleşti. Bitmiş ekipmana olan talep eksikliğinden dolayı, müşteri gerekli tüm kontrollerin bitiminden önce rampaların seri üretimine başlamayı emretti.
1957'un sonuna kadar Kirov fabrikası prototipler de dahil olmak üzere 10 2P4 makineleri üretebildi. Gelecek 58 yılında, şirket ayrıca 26 Tulip ürünlerini tedarik etti. Bundan sonra yeni teknolojinin montajı durduruldu. Filin komplekslerinin seri üretiminin sadece birkaç ayında, ordu sadece 36 rampaları, birkaç düzine yardımcı makine ve belirli sayıda üç balistik füze aldı.
1958'a kadar süren yer testlerinin tamamlanmasından sonra, en yeni taktik füze sistemi 2K4 "Filin" deneme operasyonuna alındı. Aynı yılın Ağustos ayının 17'i, "Filin" sisteminin resmi olarak tedarik için kabul edildiğine göre SSCB Bakanlar Kurulu kararnamesi çıkardı. Bu durumda, bir nedenden ötürü, bu teçhizatı füze kuvvetlerinin ve topçuların savaş birliklerine transfer etmemeye karar verildi.
2K4 “Filin” komplekslerinin çalışması esas olarak personel tarafından yeni ekipmanların geliştirilmesinden ve çeşitli muharebe eğitim faaliyetlerine katılımdan oluşmuştur. Ayrıca, 7 Kasım 1957'ten bu yana, kendinden tahrikli füze rampaları düzenli olarak Kızıl Meydan'daki geçitlere katıldı. Küçük sayılara rağmen, "Baykuşlar", insanlara güvenlik konusunda güven verebilecekleri ve yabancı "savaş kışkırtıcılarının" sıcak kafalarını serinletebilecek tam teşekküllü geçit hesaplamaları oluşturdu. Haberlere göre, Filin kompleksleri Moskova'daki geçit törenlerine operasyonlarının sonuna kadar katıldı.
50'lerin sonunda veya altmışlı yılların başında, füze kompleksinin, özel savaş birimlerinin fiili kullanımı ile tatbikatlara katılmasıyla ilgili ilginç bir durum var. Katılımcıların bu olaylardaki hatıralarına göre, 3P2 roket ailesinin, eğitim hedefi için özel bir savaş ünitesine sahip olması sırasında otomasyonun çalışmasıyla ilgili sorunlar vardı. Harcama patlamasının yüksekliğini belirlemek için tasarlanmış savaş başlığının radyo altimetre düzgün çalışmadı. Bu nedenle patlama, çöp depolama alanının yerleşim alanının dışında meydana geldi. Bu olay, "Filins" dizisinin kara kuvvetlerinin savaş birimlerine girmemesinin nedeni olabilir.
29 Aralık 1959, yıl Konsey, en son taktik füze sistemleri 2K6 "Luna" nın seri üretimine başlamaya karar verdi. Ertesi yıl, ordu bu tip ilk beş sistemi ve onlar için roketi aldı. Luna kompleksi, Mars ve Filin tiplerinin önceki sistemlerinden farklı özelliklere sahipti ve daha geniş bir mühimmat, vb. Şeklinde bazı avantajlara sahipti. Mevcut olanlara göre önemli avantajlara sahip olan yeni füze sisteminin ortaya çıkışı ile bağlantılı olarak, ikincisinin daha fazla üretilmesi artık gerekli görülmedi.
Şubat ayında, 1960, 2-4 Filin komplekslerinin çalışmasını sonlandırmaya karar verdi. Makineler hizmet dışı bırakıldı ve depoya gönderildi. Onlar için füzeler de kapatıldı ve geri dönüşüme bırakıldı. Az miktarda inşa edilmiş ekipman nedeniyle, hizmetten çıkarma ve kesme işlemleri çok fazla zaman almadı. "Filin" in terk edilmesini izleyen tüm çalışmalar sadece birkaç yıl sürdü.
Moskova sokaklarında. Fotoğraf Militaryrussia.ru
Kendinden tahrikli rampaların çoğu 2P4 "Lale" işe yaramaz şekilde sökülmüş. Yine de, 36 tarafından üretilen bazı makineler benzer üzücü bir kaderi engellemeyi başardı. Böyle bir zırhlı araç, daha önce müze sergisi haline gelmesi nedeniyle günümüze kaldı. Şimdi bu teknoloji örneği, güdümsüz bir roket modeli ile birlikte, Askeri Tarih Topçu Müzesi, Mühendislik Birlikleri ve İletişim Birlikleri salonlarından birinde (St. Petersburg) gösteriliyor. Ayrıca, 3P2 ailesi roket modellerinin diğer yerli ve yabancı müzelerde bulunup bulunmadığı hakkında bilgi bulunmaktadır.
Taktikli füze sistemi 2K4 "Filin", güdümsüz balistik füzeleri ile 3Р2, 3Р3 ve 3Р4, sınıfının ilk yerli gelişmelerinden biriydi. Gelecek vaat eden alanların diğer bazı eski temsilcileri gibi, bu kompleks yüksek performansla ayırt edilmedi ve büyük miktarlarda inşa edilmedi. Bununla birlikte, Filin kompleksinin geliştirilmesi, denenmesi ve kısa süreli işletilmesi, Sovyet savunma sanayii uzmanlarının bu tür yeni projeler oluşturmak için gerekli deneyimi edinmelerini sağladı. Zaten taktik füze sistemleri alanında ellilerin sonlarında, 2K6 "Luna" sistemi biçiminde gerçek bir atılım yaşandı; bu, 2K1 "Mars" ve 2К4 "Filin".
Göre:
http://dogswar.ru/
http://russianarms.ru/
http://rbase.new-factoria.ru/
http://militaryrussia.ru/blog/index-241.html
Shirokorad A.B. Yirminci yüzyılın atomik koçu. - M., Veche, 2005.