Veri toplamak ve kaydetmek UDA programlarını yönlendiren en önemli unsurlardan biridir.
- Üzerinde çalıştığımız programın değiştirilip değiştirilmeyeceği,
- Yeni hedeflerin ne zaman değiştirileceği,
- Ne zaman ekleneceği ya da daha fazla ilerleme kaydedilmesi için bir programın ne zaman değiştirileceği hakkında bilgi toplamak için verilere ihtiyaç duyarız.
Veriler, uygulama sırasında tüm kararlarımızı etkiler. Değişen davranış (hedefimiz) ve uyguladığımız prosedürler arasında işlevsel bir ilişki göstermek istiyoruz. Bu bilgi toplanır ve daha sonra grafiklere yansıtılır. Grafikler, hedef davranışımızın nerede olduğunu, şimdi nerede olduğunu ve nereye gideceğimizi değerlendirmek için kullandığımız görsel araçlardır.
Birçok farklı davranış hakkında veri alıyoruz. Bu davranışlar, azaltmak istediğimiz davranışları (saldırganlık, çığlık, öfke, kıkırdama vb.) Veya arttırmak istediğimiz davranışları (bilgi talep etmek, okumayı öğrenmek, saymak vb.) içerebilir.
İlk önce hedef davranışı ölçülebilir şartlara getiriyoruz. Verileri toplayan herkesin neyi ölçeceğini ve neyi ölçmemeyi bildiğinden emin olmak istiyoruz. Bu nedenle, verilerimizin doğru ve güvenilir olduğundan emin olabiliriz. Daha sonra çeşitli farklı yöntemler kullanarak hedef davranışları ölçüyoruz. Bunu gerçekleştirdiğimiz prosedürlerin istenen etkiye sahip olup olmadığını belirleyebilmemiz için bunu yaparız. Davranış değişikliğini analiz eder ve topladığımız verilere dayanarak programın etkinliğini değerlendiririz.
Davranış Analistler, veri toplamak için birkaç farklı yöntem kullanır. Davranış verilerini toplamanın bazı yolları şunlardır:
Sıklık : Bu yöntem, bir hedef davranışın gözlemlendiği ve sayıldığı zaman sayısını ifade eder.
Örnek:
- Ali, Ayşe’ye 3 kere vurdu.
Hızı : Sıklık ile aynıdır, ancak belirtilen bir zaman sınırı içinde.
Örnek:
- Ali, Ayşe’ye 5 dakikada 5 kez vurdu.
Süre : Bu ölçüm, bir davranışta bulunan kişinin zamana karşılık gelir.
Örnek:
- Mehmet 23 dakikalığına sinir krizi geçirdi.
Akıcılık : Bu ölçüm, bir öğrencinin belirli bir süre içinde ne kadar hızlı yanıt verebileceğini ifade eder.
Örnek:
- Meral 60 saniyede 31 görme kelimesini okudu.
Yanıt gecikmesi : Gecikme, hedef davranış gerçekleşmeden önce belirli bir uyaran verildikten sonra geçen süreyi belirtir.
Örnek:
- Öğretmen oku dediğinde çocuğun okuyana kadar geçen süreyi ölçmesini ifade eder.
Davranışları topladığımız bu yöntemlerin listesi, davranışları ölçmenin potansiyel yollarının listesini hiçbir şekilde kapsamazda kısa bir özetidir.
Daha sonraki yazılarımızda konuyu daha ayrıntılı ele alacağız.