B-1 Tipi
GÖRSELLERİ DUSLERKULUP TARAFINDAN ÖZEL OLARAK HAZIRLANMIŞTIR.
B-1 tipi ağır bombardıman uçakları, adlarını 1991 Körfez Savaşı?nda
duyurdu. Rockwell şirketi tarafından üretilen bu uçaklar, yakıt ikmali
yapmadan 12 bin kilometre uçabiliyor.
Uçağın üzerinde değişiklik yapılan B1-B modelleri, 1998?de Irak?a
yönelik bombardımanda faaliyete geçirildi. ABD Hava Kuvvetleri?nin en
çok kullanılan bombardıman uçağı olan B-1?ler Bosna, Kosova ve
Afganistan operasyonlarında görev aldı.
Mürettebatı 4 pilot ve yardımcı pilot ile saldırı ve savunma
subaylarından oluşan uçak, saatte 1440 km hız yapabiliyor. Havadan yere
füzeler taşıyan B-1?lerin, havadan havaya savunma silahları yok.
Tam yüklüyken 214 ton ağırlığında olan uçaktan, Amerikan Hava
Kuvvetleri?nin elinde 100 adet bulunduğu sanılıyor. Uçakların her
birinin fiyatı 200 milyon dolardan fazla.
90?lı yılların başında modernize edilen B-1B?ler, her biri 225 kilo
ağırlığındaki 84 adet bomba taşıyabiliyor. B1-B?lerde nükleer başlıklı
süpersonik cruise füzeleri de taşıyabilecek şekilde değişiklik
yapılabiliyor.
B-2 Spirit
Amerikan Hava Kuvvetleri?nin elindeki B-2 ?Spirit? uçağı, çok yüksek
irtifadan stratejik bombardıman yapabilme özelliğine sahip bir uçak.
Radara yakalanmadığı için ?hayalet uçak? olarak da adlandırılan B-2
uçakları, çok uzun menzile sahip ve çok özel görevlerde kullanılıyor.
Sadece 21 adet üretilen B-2?ler, dünyanın en pahalı savaş uçağı olma
özelliğine de sahip. Uçağın maliyeti 2.1 milyar dolar. Özelliklerinin
çok küçük bir kısmı bilinen B-2, Northrop Grumann firmasınca üretiliyor.
21 metre boyunda, 52 metre genişliğindeki bu ?uçan kanat?, bilgisayarla
yönlendiriliyor. 152 tonluk iki kişilik uçak, 15 kilometre irtifaya
çıkarak düşman ateşinden korunuyor. Ses hızına yakın bir hıza ulaşabilen
B-2, yakıt ikmali yapmadan 11 bin kilometre uçabiliyor. Uçak, 18 ton
klasik ya da nükleer bomba taşıyabiliyor, hedefini arayarak bulabilen
JASSM füzeleri atabiliyor.
F-15 Kartal
F-15 ?Kartal? adlı taktik avcı uçağı, çok hızlı ve olağanüstü manevra
yeteneğine sahip bir uçak. Konvansiyonel uçakların en başarılısı sayılan
F-15, McDonnell Douglas şirketince üretiliyor. İlki 1974?te üretilen
iki kişilik uçak, her türlü hava koşullarında muharebe gücüne sahip
bulunuyor. F-15, geceleri de taarruz düzenleyebiliyor, çok alçak
irtifada uçabiliyor.
30 milyon dolar maliyeti olan uçağın üç versiyonu bulunuyor. Ses
hızınının 2.5 katı hız yapabilen ve 19.4 metre boya, 5.6 metre
yüksekliğe ve 13 metre kanat açıklığına sahip uçak, her biri 13.1 tonluk
itiş gücündeki iki motoruyla olağanüstü hızlanma ve manevra yapabilme
yeteneği sergiliyor.
Uçak 19 kilometre irtifaya yükselebiliyor, yakıt ikmali yapmadan 4 bin
600 kilometre uçabiliyor, lazer güdümlü bombalar ve füzeler kullanıyor.
F-16
F-16 uçakları, çok yönlü olarak kullanılan hafif taarruz-avcı uçağı.
Yaklaşık 30 yıldır kullanılan ve dünyanın en müthiş savaş uçaklarından
sayılan F-16, şimdiye dek 4 binden fazla üretildi ve 20 ülkenin hava
kuvvetlerinde kullanılıyor.
Dünyanın en çok satılan uçağı unvanına da sahip olan F-16, Lockheed
Martin firmasınca üretiliyor. 25 milyon dolar maliyeti olan uçak, 9.8
metre kanat açıklığına, 15 metre uzunluğa ve 5 metre yüksekliğe sahip.
Tek ya da iki kişilik versiyonları bulunuyor.
Ses hızının iki katına ulaşabilen uçak, 12 kilometre irtifaya
çıkabiliyor. 925 kilometre menzile sahip bulunan F-16, kara, deniz ve
havadaki hedeflere saldırabiliyor. Uydu üzerinden komuta edilebilen
füzeler, radara yakalanmayan bombalar atabiliyor. 1991 Körfez savaşında
da kullanılan F-16?lar, 13 bin 500 sorti yaparak 20 bin ton bomba
yağdırmıştı.
B-52
Devasa B-52 bombardıman uçağı, ?Uçan Kale? olarak nitelendiriliyor.
Olası Irak savaşında Amerikan hava kuvvetlerinin gözdelerinden biri
olacak B-52, 50?lerin başlarında Boeing firmasınca tasarlandı. Soğuk
savaş yıllarında stratejik operasyonlar için tasarlanan uçak, 2001?de
Afganistan?da bombardımanlarda kullanıldı.
JDAM tipi akıllı bombalar atabilen B-52, Hint Okyanusu?ndaki Diego
Garcia adasında konuşlandırılıyor. Vietnam Savaşı?nda ve Körfez
Savaşı?nda da kullanılan uçak, konvansiyonel bombalarla hedefleri ?halı?
gibi dövüyor.
49 metre uzunluğa, 56 metre kanat açıklığına sahip B-52, yüklüyken 219
ton geliyor. Dünyanın en büyük ve ağır savaş uçağı olarak bilinen B-52,
744 adet üretildi.
İki versiyonu halen kullanılmakta olan uçak, 14 bin km uçuş menziline
sahip. 10 bin m irtifaya yükselebilen B-52, havada ikmal yapabiliyor.
Saatte bin km hız yapabilen uçak, 27 ton bomba, havadan karaya füze ve
?cruise? füzesi taşıyor.
F-117A
?Gece Şahini? olarak adlandırılan F-117A, düşman savunmasının arasına
dalabilen ve stratejik hedefleri vurabilen bir avcı-bombardıman uçağı.
Radara yakalanmayan ilk savaş uçağı olma özelliğine sahip bulunan
F-117A, 1983?ten beri Amerikan ordusunda kullanılıyor.
Lockheed firmasınca üretilen sıradışı aerodinamik bir yapıya sahip uçak,
egzoz gazının yoğunluğunu azaltabilen bir sisteme sahip. Uçak bu sayede
peşinde kızılötesi işaret bırakmıyor.
23.6 ton ağırlığa, 13.3 metre kanat açıklığına ve 20 metre uzunluğa
sahip uçak, 45 milyona dolara maloluyor. 59 adet üretilen tek kişilik
uçak saatte 1040 kilometre hız yapıyor, 1056 kilometre uçuş menziline
sahip, ancak havada ikmal yapabildiği için menzili sınırsız hale
geliyor.
2.3 ton bomba taşıyabilen uçak, termonükleer bomba, lazer güdümlü havadan karaya füze ve radar yok eden füze atabiliyor.
E-3 Awacs
Erken uyarı ve hava gözetleme uçağı E-3 AWACS Sentry, düşmanın olası
hava saldırısını önlemek ve hava kuvvetlerinin operasyonlarını
yönlendirmek için kullanılıyor. Boeing 707 uçağının değişiklikten
geçirilmiş versiyonu olan AWACS, çok uzun menzile sahip ve havada ikmal
yapabiliyor.
Son derece gelişmiş iletişim aygıtlarına ve elde edilen verileri işleme
ve değerlendirme yeteneğine sahip uçakta, 17-19 kişilik mürettebat görev
yapıyor. Uçağın en büyük özelliği, son derece gelişmiş radar sistemi.
Yaklaşık 9 bin metre irtifaya çıkabilen uçak, yerle stratosfer arasında
400 kilometrelik bir alanda gözetleme yapabiliyor. Uçak, ?Uçan
Bilgisayar? olarak nitelendiriliyor.
ABD?de 35 adet bulunan AWACS, 1977?den beri kullanılıyor.
AC-130
C-130 Herkül nakliye uçağının değişikliğe uğratılmışı olan AC-130,
yerleşim yerlerindeki hedeflere nokta atışı yapabilen, isabet gücü
yüksek bir taarruz uçağı. 105, 40 ve 25 mm?lik toplarıyla bir bölgeyi
hallaç pamuğu gibi atabilen AC-130, yerde yakın dövüşte de gayet
başarılı bir uçak. Kötü hava koşullarında iyi sonuçlar elde edebilen
uçak, gelişmiş radarı sayesinde yerdeki hedeflerin dost mu, düşman mı
olduğunu biliyor. AC-130U versiyonu aynı anda iki hedefi birden
izleyebiliyor.
Vietnam Savaşı?nda, 1989?da Panama operasyonunda, Irak, Somali,
Balkanlar ve son olarak Afanistan?da kullanılan AC-130?da, 13 kişilik
mürettebat görev yapıyor. Amerikan ordusunda 13 adet AC130U ve 8 adet
AC130H bulunuyor. Uçak, kurtarma operasyonlarında da kullanılabiliyor.
F/A-18 Eşekarısı
F/A-18 Eşekarısı, uçakgemilerinden kalkarak düşman hedeflerini vuran
çokyönlü bir taarruz uçağı. 1981?den beri kullanımda olan uçak, Körfez
Savaşı?nda ve Kosova operasyonunda kullanıldı.
Hem avcı, hem de taarruz uçağı olarak görev yapan F/A-18, yakın lojistik
destek, taktik av ve keşif amaçlarıyla da kullanılabiliyor. Saatte 1915
kilometre hız yapabilen uçak, 15.2 kilometre irtifaya yükselebiliyor.
750 kilometre menzile sahip uçak, çok gelişmiş dijital aygıtlara sahip.
7.7 ton mühimmat taşıyan uçak, Vulcan M61 topuyla ateş ediyor. Uçakta,
ayrıca Harpoon füzeleri, uzun ve kısa menzilli havadan havaya füzeler,
antiradar füzeleri ve güdümlü bombalar bulunuyor.
24 milyon dolar maliyeti olan uçağı, McDonnell Douglas ve Northrop Grumann üretiyor.
A-10 Yıldırım
A-10 ?Yıldırım? taarruz uçağı, 70?li yıllarda Varşova Paktı
zırhlılarının hızını kesmeye yönelik olarak tasarlandı. Körfez
Savaşı?nda da kullanılan ve ?tank katili? olarak nitelendirilen
A-10?lar, Fairchild firmasınca üretiliyor. Saatte 710 kilometre hız
yapan uçak, savaş alanı üzerinde 300 metrenin altına kadar inerek ve
saatlerce uçarak bombardıman yapabiliyor.
?Uçan topçu? olarak da nitelendirilen A-10, yerde her türlü hedefe karşı
kullanılıyor. 465 kilometre menzile sahip olan ve yaklaşık 8 ton bomba
taşıyabilen uçak, çok kısa pistlerden havalanabiliyor, buralara
inebiliyor. Uçakta, Maverick AGM65 tanksavar füzeleri, kısa menzilli
AİM-9 Sidewinder roketleri ve lazer güdümlü bombalar bulunuyor. Uçağın
boyu, 16.25 metre, kanat açıklığı 17,52 metre.
E-8C J-Stars
Yerdeki hedefleri saptama ve gözetleme amacıyla gelişkin bir radarla
donatılmış bulunan E-8C J-Stars, aslında Boeing 707-300 uçağının
değişiklikten geçirilmiş versiyonu.
Yer birliklerine taktik taarruz desteği amacıyla kullanılan uçak,
yerdeki birlikleri ve hareket halindeki zırhlıları ve konvoyları tesbit
ediyor. Uçağın radar sistemi, 50 bin km2?lik bir alanı tarayabiliyor ve
her türlü havada seyyar hedefleri tesbit edebiliyor, elde ettiği
verileri yerdeki seyyar istasyonlara aktarabiliyor.
Uçağın boyu 46, kanat açıklığı 44 metre. Uçakta 22 kişilik mürettebat
görev yapıyor. 12 bin 800 metre irtifaya çıkabilen uçak, 8 saat
aralıksız uçabiliyor, havada ikmal yapabiliyor. Amerikan ordusunda bu
uçaklardan dört adet kullanılıyor. Uçağın maliyeti, 270 milyon dolar
civarında.
MH-47 Chinouk helikopteri
MH-47 tipi helikopter, özel hava birliklerinin operasyonlarında çok
işlevli olarak kullanılıyor. Helikopter, taarruz, paraşütle birlik
indirme, yardım operasyonu ve düşman birliklerinin gersinden adam
kurtarma amacıyla kullanılıyor. İki versiyonu bulunan helikopteri Boeing
üretiyor. MH-47D modeli, kötü havalarda zun menzçile ihtiyaç gösteren
operasyonlarda, MH-47E modeli ise taarruzlarda kullanılıyor.
Saatte 220 kilometre hız yapabilen helikopter, 6 bin metre irtifaya çıkıyor. Havada ikmal yapabiliyor.
AH-64 Apaçi helikopteri
AH-64 Apaçi helikopteri, Amerikan kara kuvvetlerinin önde gelen taarruz
helikopteri. Özellikle zırhlılara karşı kullanılan AH-64?ler, 1991
Körfez savaşında 800?den fazla Irak tankını ?imha etti.? 1984?te
kullanılmaya başlayan AH-64A modeli, yavaş yavaş yerini Boeing?in
ürettiği AH-64D?ye bırakıyor.
Radarı sayesinde 360 derece görüş sağlayabilen helikopterin boyu 17.73
metre. Her türlü havada ve geceleyin ateş gücüne sahip olan helikopter;
Hellfire, Sidewinder, Sidearm tipi füzeleri atabiliyor. 482 kilometre
menzile sahip helikopter, 273 kilometrelik hızı yüzünden savaş jetlerine
kolayca av olabiliyor. Bu yüzden yerden lojistik destek alıyor.
FÜZELER:
JASSM tipi Cruise
Lockheed-Martin?in geçen Ekim ayında Yeni Meksika?da başarıyla denediği
bu füze sert zeminleri delip geçebiliyor. Radar sistemindeki her türlü
parazite rağmen sadece hedefini arayan JASSM, (Joint Air-to-Surface
Standoff Missile) B-2, B-1 ve B-52 bombardıman uçaklarıyla F-16, F-15,
F-117 ve F/A-18 tipi avcı-bombardıman uçaklarından fırlatılabiliyor.
JDAM
(Birleşik Direkt Saldırı Cephaneleri) gibi Küresel Konuşlanma Sistemi
(GPS) ile kullanılan bu bomba, arkasında manevra kanadı olan iki kanatlı
bir casus uçağa benziyor. 5 metre uzunluğundaki, bir tondan fazla ağır
olan bu füzenin 450 kilogram patlayıcı içeren bir savaş başlığı
bulunuyor. Başlığındaki kızılötesi sistem ve GPS sayesinde füze önceden
belirlenmiş bir rotayı takip edebiliyor. ABD?nin 3 milyar dolar
karşılığında bu füzelerden 2 bin 400 adet satın aldığı ve hava ile deniz
kuvvetlerinde bu füzeyi kullanmayı tasarladığı sanılıyor.
Patriot
Körfez Savaşı?nda Irak?ın attığı füzelere karşı kullanılan Patriot
füzesavar bataryaları, olası Irak savaşında da başvurulacak önlemler
arasında yer alıyor. Düşman füzelerine karşı bir ?kalkan? olarak
düşünülen bu sistemle neler yapılabileceği 1991 başlarında Irak?ın
İsrail ve Suudi Arabistan?a düzenlediği Scud füzesi saldırılarında
görüldü.
İsrail?e fırlatılan 39 Scud füzesi iki kişinin ölümüne yol açtı. Suudi
Arabistan?da Amerikan askerlerinin bulunduğu bir binaya Scud isabet
etmesi sonucu 28 kişi öldü. ABD Savunma Bakanlığı Pentagon, birkaç yıl
sonra Patriot sisteminin Suudi Arabistan?da yüzde 70, İsrail?de ise
yüzde 40 başarılı olduğunu bildirdi.
İlk nesil Patriotların ardından, daha gelişmiş Patriot PAC-2?ler
kullanılmaya başladı. Bir PAC-2 bataryası, her biri dört füze içeren
sekiz hareketli füze fırlatma istasyonu, hareketli radar sistemi ve bir
kamyona yerleştirilmiş kontrol merkezinden oluşuyor.
70-150 kilometre menzile sahip PAC-2?ler şöyle çalışıyor:
Düşman füzesi, radar tarafından belirlendikten sonra, önleme girişiminin
şekli ve hangi rampadan ateşlenecek füzelerce yapılacağı, kontrol
sistemindeki bilgisayarlarca saptanıyor. Önleyici füze fırlatıldıktan
sonra, hedefin sistem radarınca izlenmesinin yanı sıra, hedeften
yansıyan radar dalgalarının uçmakta olan füze tarafından da algılanması
ve atış kontrol birimine aktarılması, füzenin hedefine çok daha hassas
bir biçimde yönlendirilmesini sağlıyor.
Önleyici füzenin parçacık tesirli savaş başlığının hedefe en yakın olduğu noktada patlatılmasıyla hedef yok ediliyor.
90?lı yıllarda geliştirilmeye başlanan PAC-3 tipi Patriot sistemlerinin
gelecek yıllarda PAC-2?lerin yerini alması bekleniyor. PAC-3?lerin
PAC-2?lere göre daha ince, daha hafif olacağı ve doğrudan düşman
füzesini hedef alacağı belirtiliyor. ?ABD IRAKA GİRDİĞİNDE TEDBİR AMAÇLI
13 ADET ÇEŞİTLİ DOĞU İLLERİNE YERLEŞTİRİLDİ.?
Tomahawk
İlk olarak 17 Ocak 1991?de Irak?a karşı ?Çöl Fırtınası? operasyonunun
başlangıcında kullanılan Tomohawk?lar cruise tipi füzelerin en çok
bilinenleri arasında yer alıyor.
Uzun menzilli ve ses hızından daha yavaş olan, denizaltı ve gemilerden
fırlatılabilen bu füzeler, özellikle binalar askeri kamplar ve
havalanları gibi önemli altyapı tesislerine karşı etkili oluyor. ?Çöl
Fırtınası?nda kullanılan bu füzelerin çok büyük bir bölümü, 297 füzeden
282?si hedefi bulmuştu.
General Dynamics ve McDonnell Douglas tarafından üretilen, 1983?ten beri
kullanılan BGM-109 Tomahawk?lar, cruise tipi füzelerin en gelişmiş
modellerinden biri. Nükleer başlık ya da genelde kullanılan
patlayıcılarla donanmış Tomahawk füzelerinin çok sayıda türü bulunuyor.
6,25 metre uzunluğundaki füzeler, turbofan motoru sayesinde hedefine,
15-100 metre yükseklikten saatte yaklaşık 880 kilometre hızla uçuyor.
Tomahawk?ların menzilleri türlerine göre 460- 2 bin 500 kilometre
arasında değişiyor.
Amerikan Deniz Kuvvetleri?nin, aralarında denizden denize atılabilenler
de bulunan binlerce Tomahawk füzesine sahip olduğu ve füzenin fiyatının
600 bin ila 1,2 milyon dolar arasında değiştiği belirtiliyor.
Eski ABD Başkanı George Bush?a yönelik suikast girişiminin ardından
Tomahawk?lar 1993?ün Haziran ayında da Irak?a karşı kullanıldı. Irak
lideri Saddam Hüseyin?in emriyle Kuzey Irak?a 1996?da saldırı
düzenlenmesinin ardından da Irak?a Tomahawk atıldı. 1995?in Eylül ayında
Bosna?da kullanılan bu füzeler, Taliban ve El Kaide mevzilerine yönelik
bombardımanlarda da kullanıldı.