F-35 dünyanın en iyisi mi, beş para etmez bir hurda yığını mı? Dünyanın gündeminde bu soru var... F-35 savaş uçakları ne işe yarıyor? Gerçekten yaratıcılığın sanal zekayla birleşerek ortaya çıkardığı mükemmele yakın bir hava gücü mü? Yoksa boş bir yatırım mı?
Eski ABD Başkanı Donald Trump'a göre, dünyanın en gelişmiş savaş uçağı oydu. Ancak onun son Savunma Bakanı Christopher C. Miller, F-35 savaş jetlerini yerden yere vurdu. "Beş para etmez" dedi.
"F-35 BEŞ PARA ETMEZ"
"Dün bir yarbayla konuşuyorduk. Kendisi bir F-16'cıydı ve F-35 için, 'Bu kapasiteye bu kadar yatırım yapmazdım. bunu asla kullanmamalıyız. bundan vazgeçmek zorundayız. biz 6'ncı nesil silahlara yatırım yapmak zorundayız' diye konuştu. Ben de, 'Frenkeştayn gibi bir canavar yarattık' diye düşündüm."
Asıl dikkat çekici hamle ise, Amerikan Hava Kuvvetlerinden geldi. Başta eski ABD Başkan Trump olmak üzere ABD'nin öve öve bitiremediği F-35 savaş uçaklarından vaz mı geçiliyor? sorusu gündeme geldi. Amerikan Hava Kuvvetleriyle silah üreticisi iki firma arasında, F-16 savaş uçaklarının bakımı için 10 yıllık bir anlaşma imzalandı. Uçakların kullanım süreleri de 2048'e kadar uzatıldı.
Amerikan basını, Washington'ın bu kararının arkasında 'F-16'lara geri dönüş' politikasının yattığını yazdı.
Haberlere göre de, F-16 savaş uçaklarıyla ilgili sipariş iddialarının arkasında F-35 jetlerinin teknik ve sevkiyat sorunları yer alıyor.
F-16'LARIN KULLANIM SÜRESİ 2048'E KADAR UZATILDI
Hava Kuvvetleri'ne 18 Mart 2005'te son F-16 teslimatı yapılmıştı. Bu teslimat, ABD Hava Kuvvetleri için üretilen 2 bin 231 F-16'nın 1978'de başlayan çalışmasını sona erdirmişti ve ABD Hava Kuvvetleri 2025 yılında envanterinden F-16'ları tamamen çıkararak F-35'lere geçmeyi planlıyordu.
406,5 milyar dolarlık F-35 projesiyle ilgili sorunlar nedeniyle, ABD Hava Kuvvetleri F-16'ları en az 2048 yılına kadar hizmette tutmaya karar verdi.
F-35'LERDE ÇIKAN TASARIM HATALARI TARTIŞMA KONUSU
ABD'li askeri yetkililer de, F-35 ile ilgili onlarca teknik sorun yaşandığına dair Pentagon nezninde raporlar hazırlamıştı.
ABD'de "Müşterek Taarruz Uçağı Program Ofisi"nin hazırladığı rapor da, F-35'in tasarım hatalarıyla dolu olduğunu ortaya koyuyor.
Başka bir raporda ise test uzmanları, silahların atışlarındaki isabet oranının kabul edilemez boyutta olduğu sonucuna varmıştı.
Rapora göre silahların monte edilişiyle ilgili bazı değişikliklere gidildi ancak bunlar henüz test edilmedi.
F-35 VERİLMEYİNCE ANKARA NE YAPTI?
ABD, Rusya'dan S-400 Hava Savunma Sistemi almasının ardından Türkiye'yi F-35 savaş uçağı programındaki ortaklığından çıkarmıştı.
Türkiye'nin satın aldığı ve envanterine kattığı dört F-35 savaş uçağı ise Arizona Luke Hava Üssü'nde bulunuyor.
Peki, Türkiye'nin F-35 savaş uçaklarını filosuna katması ne kadar önemli? Bu konuda görüş ayrılıkları var. Bir grup uzman, insansız hava aracı üretim sürecine girildiği dönemde, sürecin iyi yönetildiği takdirde büyük bir sorun oluşturmayacağı iddiasında. Diğer bir grup ise, Türkiye'nin havadaki gücü açısından F-35 savaş uçaklarının temininin çok önemli olduğu görüşünde.
Türkiye ise kendi hava gücünü oluşturma çabasında. Milli Muharip Uçak çalışması sürüyor. Öncesinde F-16'ların modernizasyonu gündeme geldi. F-16 blok 30 uçaklarından uçak başına 1200-1500 adet yapısal parça değişecek. Projeyle, F-16'ların ömrü 8 bin saatten 12 bin saate çıkarılacak. CNN TÜRK'e konuşan Savunma Sanayii Başkanı İsmail Demir, birbirleriyle alakalı değil mesajı verdi.
"F-16'ların yenilenme süreci son gelişmelerle alakalı değil. zaten programlanmış yapılan yenilenme içeren bir çalışma. çoktan planlanmış F-16'ların bize özgür dediğimiz gerek yazılım gerek donanım- yerli sistem F-16'ya entegresi yerli bir proje olacak."
MİLLİ MUHARİP UÇAKLARI NE ZAMAN HAZIR HALE GELECEK?
"Biz de 'kötü komşu ev sahibi yapar, mal sahibi yapar" hesabı ile daha fazla başarılı sonuçlar alacağız. Onun için kimsenin bizi yaptırımla tehdit etmesi vs. bizi yolumuzdan döndüremez. 2023'te hangardan çıkıyoruz. 2025-2026 uçuş tarihimiz. 2025'te çıkmaya çalışıyoruz inşallah."
Ayrıca, F-35'lerin Türkiye'ye neden teslim edilmediği konusunda da ilginç iddialar var. Geçtiğimiz aylarda da İsrail basını Tel Aviv'in Ankara'ya F-35 satılmaması konusunda Washington'a baskı yaptığını yazdı. Bunun için lobi faaliyeti yaptığını iddia etti.
ŞU AN BÖLGEDE İSRAİL'DEN BAŞKA ÜLKEDE YOK
İsrail, F-35'leri ABD'den satın alan Ortadoğu'daki ilk ve tek ülke. Tel Aviv, bu son teknoloji ile donatılmış F-35 savaş uçağına kendi ürettiği bir yazılım yükleme iznine de sahip.
İsrail F-35'leri 2016 yılında satın aldı ve 2017'de operasyonel hale getirdi. Hali hazırda İsrail Hava Kuvvetleri'nin elinde 14 F-35 savaş uçağı bulunuyor ve bu sayı, 2024 yılına gelindiğinde ise 50 uçaklık bir filoya dönüşecek.
F-35 avcı savaş uçağı,, 2040'lı yıllarda dünyanın en önde gelen avcı uçağı olması için tasarlandı. Aynı zamanda ABD'nin son insanlı savaş uçağı projesi. F-35 savaş uçakları havada yakıt ikmali yapabiliyor. Havadan havaya, havadan karaya ve denize füze ateşleyebiliyor. Menzilleri yaklaşık 2000 bin kilometre. F-35 B savaş uçakları, helikopterler gibi dikey kalkış yapabiliyor, kısa pistlerden uçak gemilerinden havalanabiliyor.