Hollanda'nın başkenti Amsterdam'da 2. Dünya Savaşı sırasında saklandıkları evde Naziler tarafından yakalanarak toplama kampına gönderilen Anne Frank ve ailesini Yahudi bir noterin ihbar ettiği iddiasının yer aldığı kitabın yayıncısından özür geldi. Hollanda merkezli yayın evi Ambo Anthos, 'Anne Frank'a İhanet Edilmesi' (The Betrayal of Anne Frank) isimli kitabın basımını durdurduklarını açıkladı.
KİTAPTA NE İDDİA EDİLİYORDU?
Söz konusu kitapta, Anne Frank ve ailesinin Amsterdam'da, Nazilerin Yahudilere zorla kurdurdukları Yahudi Konseyi'nin üyesi olan Yahudi noter Arnold van den Bergh tarafından ihbar edildiği öne sürülüyordu. Kitapta, Yahudilere ait sanat eserlerinin Hermann Göring gibi üst rütbeli Nazilere satılması sürecinde noterlik yapan Van den Bergh'in, kendisini ve ailesini korumak için saklanan Yahudileri ihbar ettiği iddia ediliyordu. Van den Bergh ve kızının hiçbir zaman Nazi kamplarına gönderilmediğine, noterin 1950 yılında gırtlak kanserinden öldüğüne dikkat çekiliyordu.
Holokost'un simgelerinden biri olan Anne Frank'ın Amsterdam'da saklandıkları evde tuttuğu günlük tüm zamanların en çok okunan kitaplarından biri olmuşken, Nazilerin aileye nasıl ulaştığı bugüne dek hiç öğrenilmemişti. 23 kişilik uluslararası ekibin yapay zeka dahil modern teknolojilere dayanarak ve eski bir FBI dedektifinden yardım alarak Yahudi notere işaret etmesi, bu nedenle bir ilk sayılıyordu.
TARİHÇİLER TEPKİ GÖSTERDİ
Ancak kitap yayımlanır yayımlanmaz dünya çapında manşetlere yerleşirken, çok sayıda tarihçi ve araştırmacı bu iddiaya tepki gösterdi. Uzmanlar, kitapta Van den Bergh'in ihbarcı olduğuna dair gösterilen kanıtların gerçekliğini sorguladı. Uzmanlar, Anne Frank'ın yakalandığı 4 Ağustos 1944 tarihinde, toplama kamplarına gönderilmemeleri için verilen geçici erteleme belgesinin yenilenmemesi nedeniyle Van den Bergh ve ailesinin de Nazilerden saklanmakta olduğuna dikkat çekti.
ABD'Lİ YAYINEVİNİ SUÇLADILAR
Hollanda'daki yayınevi Ambo Anthos ise bu iddia nedeniyle özür dilediği açıklamada, 'kitabın yayımlanması aşamasındaki ivmeye kapıldıklarını ve daha eleştirel bir tavır almış olmaları gerektiğini' belirtti. Ambo Anthos, kitabın İngilizce basım hakkını satın alan ABD merkezli yayınevi HarperCollins'in 'içeriği belirlediği' iddiasında da bulundu.
Anne Frank ve ailesi, 4 Ağustos 1944'te Naziler tarafından saklandıkları evde yakalanarak Auschwitz-Birkenau toplama kampına gönderildi. Frank, 15 yaşında olduğu Şubat 1945'te Bergen-Belsen toplama kampında tifüsten öldü.