Belli'nin 2 perdelik 'Norma' operasının öyküsünü anlatmayacağım. Bir Kelt işgaline değinen, savaştan ve zaferden, duadan ve ölümden ibaret sahnelerden bahsetmeyeceğim.
Daha derinlerdekini anlatacağım.
Bir çok kulağa ve kalbe göre, opera tarihinin en vurucu aryalarından biri olan ve zarif, yeryüzünün en nazik bakışlı, kırılgan ve soylu, büyük Maria Callas'ın sesiyle büyüleyici ve ilahi bir çağrıya dönüşen Casta Diva kısmına değineceğim. Dinleyelim mi?
İvan Gonçarov'un ikonik karakteri Oblomov'u yatağından kaldıran ses bu ve parçayı kendisine okuyan Olga'ya hayranlığı da o an başlar. 1960'lardan itibaren İngiliz Kraliyet At Koşularının açılış parçası budur. Alfred Hitchok'un sabah purosuyla birlikte senaryo tekstleri okurken dinlediği parçadır. Marilyn Monroe'nun aşklarından en ilginci ve son evliliği olan yazar Arthur Miller'la Fox Film stüdyolarında göz göze geldiği sahnede çalan aryadır. Oğuz Atay'ın sayısız başarısız intihar girişimlerinden birinde, -Tutunamayanlar henüz taslakken- kendisini banyoya kilitlediği sırada pikabında dönen parça budur. Rahmi Koç'un Ankara Samanpazarı'ndaki müzesinde sergilenen kişisel eşyalar bölümünde, kendisinin saatlerine, yüzüklerine ve dolmakalemlerine ayrılmış kısıma girildiği zaman belli belirsiz çalan müzik budur.
Opera icrasında en yüksek nokta olan Bel Canto'nun Bellini zihniyle en zirveye yerleştiği soprano duası olan 'Casta Diva', bir kadının sadece aşka inancıyla vazgeçtiklerini ve ilahi aşkla bütünleşen sözcüklerini Tanrı'nın kulaklarına, tam da Tanrı'nın kulaklarına yaraşır vaziyette seslendirebilmesidir.
Maria Callas'ın hayatını anlatan 'An Initimate Biography: Maria Callas' isimli çalışmada, Callas'ın Casta Diva' kısmını tam 16 hafta boyunca çalıştığı ve istediği tınıyı yakalayana kadar defalarca ağladığı, hatta kendisini saatlerce odaya kapatıp sadece gırtlak çalışması değil, duruş ve tavır kompozisyonları için de uğraştığı yazmaktadır.
Dünya tarih mirasının en nadide ve görkemli örneklerinden biri olan Roma Müzesi'nin sesli katalog ve tercüme sisteminin intro müziği de Casta Diva'dır. Newyork Times gazesinin 5 Mart 1970 tarihli nüshasında duyurusu yapılan Norma'nın Metropolitan Sahnesi'ndeki temsiline ilişkin haberde, eserin ilk kez Rosa Ponselle'nin performansını aşan bir yoruma yer verildiği okunur. Casta Diva sadece müziğiyle etkileyen bir eser değil, Londra'nın en ünlü evlilik organizasyonu kurumunun da seçtiği konseptlerden biri olarak, zarafetin ve seçkinliğin temiz bir tezahürüdür. Ve son olarak, 1942 yılı üretimi ve enfes tasarımlı Casta Diva esansını da unutmamak gerekiyor.
Bence Casta Diva bir 'kadın'dır... Soylu, tutkulu, sükun, zarif, nazende ve uzanıversen tutulacak kadar yakın ve bir o kadar da uzaklarda bir yıldız gibi sönüp parlayan bir yıldız. Bu yüzden her dinlendiğinde 'dinlendiren', doyulmaz sarılmalara ve bakışmalara sevk eden, heyecanlandırıp meraklandıran ve bir anda kalbi sımsıcak eden bir kadın.