Beyin cerrahlarının insanlardaki incelemeleri, bazı özgün fonksiyonların, beynin belirli alanlarında lokalize olduğunu gözlemiştir. Şekil 54-4, Penfield ve Rasmussen tarafından korteksin elektriksel stimülasyonu ile ya da nörologların, belirli korteks alanları çıkarılan hastalarda yaptıkları klinik incelemelerde belirlenen alanların bir-haritasını vermektedir. Hafifçene gölgeli olup primer duysal alanları, koyu gölgeli olanı da, nisbeten zayıf elektriksel uyaranlarla, kas hareketlerinin yaratıldığı primer motor alanı (istemli motor alan da denir) göstermektedir. Bu primer duysal ve motor alanları önceki bölümlerde tartışıldığı gibi, ileri derecede özgün fonksiyonlara sahiptir. Korteks’in öteki bölmleri ise, asosiyasyon ya da serebrasyon dediğimiz genel fonksiyonları yürütürler.
Primer Duysal Alanların Özgün Fonksiyonları
Primer duysal alanların hepsinin belirli ortak fonksiyonları vardır. Örneğin, somatik duysal alan, görme duysal alanı, işitme duysal alanlarının hepsi, periferik reseptörlerden gelen sinyaller için bir uzaysal yerleşim gösterirler.
Paryetal lobtaki primer somatik duysal bölgenin açık hastalarda elektriksel stimülasyonu, nisbeten komplike olmayan duyuları yaratır. Örneğin, somatik duysal alandaki uyarmada, hasta deride sızı, uyuşukluk bazen hafif elektriklenme duyusu ya da seyrek olarak hafif ısı duyusu aldığını söyler. Bütün bu duyular somatik duysal korteksteki, Bölüm 49’da tanımlanan temsil alanlarına uygun şekilde, vücudun belirli bölgelerinde lokalize edilir. Bu nedenle primer somatik duysal korteksin, duysal izlenimlerin karmaşık modellerinin analizi için paryetal loblardaki komşu bölgeler, somatik duysal asosiyasyon alanı gereklidir
Oksipital lobta primer görme korteksinin elektriksel uyarılmasında şahıs ani bir ışık, parlak çizgiler, renkler ya da öteki basit görsel izlenimleri alır. Burada da vizüel görüntüler, primer görme korteksinin Bölüm 60’da tanımlanan bölgelerinden hepsi uyarılmışsa, görme alanında uyan belirli bir yerde lokalize edilir. Vizüel korteks tek başına komplike vizüel modüllerin neredeyse bütününde bir hesabını yapma eğiliminde değildir. bu nedenle , oksipital, temporal ve paryetal korteksin bitişen alanlar içeren görme asosiyasyon alanı ile beraberinde çalışmalıdır.