Cüzzam Hastalığına Neden Olan Bakterilerle Karaciğerler Yenilenebiliyor
Cüzzam, Mycobacterium leprae bakterisinin neden olduğu bulaşıcı bir bakteriyel enfeksiyondur. Cüzzam19. yüzyılda hastalığa neden olan bakteriyi keşfeden bilim insanının adı olan Hansen hastalığı olarak da bilinir.
Edinburgh Üniversitesi’nden(Birleşik Krallık) araştırmacılar, insanlık tarihinin en eski bulaşıcı hastalıklarından biri olan cüzzamın, karaciğeri yenilemenin anahtarı olabileceğini göstermiştir.
Cell Reports Medicine’de yayınlanan bulgularda ekip, karaciğer hücrelerinin Mycobacterium leprae tarafından rejeneratif bir duruma kısmen yeniden programlanmasının, tümör veya fibroz olmaksızın işlevsel ve morfolojik olarak normal olan büyümüş karaciğerlerin gelişmesiyle sonuçlandığını buldu.
Çalışmada bilim insanları, doğal bir cüzzam bakterisi olan 57 armadilloyu enfekte etmek için Baton Rouge’daki ABD Sağlık ve İnsan Hizmetleri Departmanı (DC, ABD) ile birlikte çalıştı. Dokuz enfekte armadillonun karaciğerleri daha sonra enfekte olmayan armadillolarınkilerle karşılaştırıldı. Ekip, enfekte armadilloların daha genç hayvanların ve embriyonik insan karaciğerlerininkine benzer gen ifade modellerine sahip olduğunu gözlemledi. Büyüme, metabolizma ve hücre çoğalması ile ilişkili genler aktive edildi ve yaşlanma ile ilişkili genler aşağı doğru düzenlendi.
Araştırmacılar, bakterinin karaciğer hücrelerini, onları yeni karaciğer hücrelerine farklılaşabilecekleri progenitör (öncül) aşamalarına geri getirerek değiştirdiğine ve bunun sonucunda yeni karaciğer dokusunun oluştuğuna inanıyorlar. Bu süreç uyarlanabilirse, karaciğer hastalığı olan bireyler için bir tedavi olarak kullanılabileceği ya da karaciğeri yaşlanan bireylerde sağlık süresini uzatmak için kullanılabileceği umulmaktadır.
Edinburgh Üniversitesi Rejeneratif Tıp Merkezi’nden Profesör Anura Rambukkana, “Bakterilerin canlı hayvanlarda olumsuz etkilere neden olmadan karaciğeri fonksiyonel bir organ olarak nasıl büyüttüğünü belirleyebilirsek, bu bilgiyi yaşlanan karaciğerleri gençleştirmek ve hasarlı dokuları yenilemek için daha güvenli terapötik müdahaleler geliştirmek için tercüme edebiliriz.
Yazan: Bilge KAPLAN