Adet döngünüz zaman zaman düzensiz hale geliyorsa muhtemelen ciddi bir durum değildir. Fakat ne zaman endişelenmeniz gerektiği hakkında bilgi sahibi misiniz?
Adet döngünüz her zaman saat gibi işlemez. Bazı kadınlar sürekli 28 günde bir regl olurken diğerlerininki çeşitlilik gösterebilmektedir.
Kaliforniya Üniversitesi‘nde kadın hastalıkları ve doğum profesörü Amy Autry: ‘’Doğum yapma yılları süresince kadınların en az %30’u düzensiz regl olmaktadır. Düzensiz regller genellikle bir problem arz etmese de zaman zaman sağlık sorunlarına işaret edebilir.’’
Regl Ne Zaman Düzensiz Sayılır?
Normal bir regl döngüsü – artı veya eksi- 28 gün sürer. Adet kanaması 21 günlük aralıklardan daha sık meydana gelirse veya 8 günden fazla sürerse düzensiz olarak nitelendirilir. Atlanan, erken veya geç başlayan regller de düzensiz döngünün belirtisi olarak kabul edilir.
Adet takviminizin düzensiz olup olmadığına karar vermek için, bir önceki reglinizin son gününden başlayarak bir sonrakinin ilk gününe kadar sayın. Bunu 3 ay boyunca tekrarlayın. Dr. Autry: ‘’Reglinizin bittiği ve başladığı tarihler arasındaki gün sayısı her ay büyük farklılıklar gösteriyorsa düzensiz adet döngünüz var demektir.’’
Adet Düzensizliğinin Nedenleri
Çoğu vakalarda düzensiz adetler anovülasyon adı verilen bir sorunla alakalıdır. Autry: ‘’Bu, genellikle hormonal dengesizlikler yüzünden olmak üzere menstrüal döngü sırasında ovülasyonun gerçekleşmediğine işaret eder.’’
Bazen düzensiz bir regl döngüsü daha az belirgin hormon dengesizliklerinden kaynaklanabilir. Hala ovülasyon gerçekleşiyor olabilir, fakat ovülasyonun zamanlaması her ay büyük oranda farklılıklar gösterir. Bu durumun nedeni ise yaşam biçimi ve medikal sorunların menstrual döngüyü etkilemesidir.
Aşağıdaki faktörler düzensiz veya atlanan reglleri tetikleyebilir:
- Ekstrem derecede egzersiz veya diyet yapma. Çok fazla egzersiz yapmak adet kanamalarının zamanlamasının dengesini bozabilir ve bazen durdurabilir. Autry, dayanıklılık atletlerinin bazı aylar regl olmadığını ve bunun yaygın bir durum olduğunu belirtiyor. Aşırı egzersiz, diyet ve yemek bozuklukları ya da hastalıklardan kaynaklanan zayıf olma durumu da aynı etkiye sahip olabilir.
- Stres. Kronik stres ve hatta spesifik bir problemden kaynaklanan kısa vadeli anksiyete hormon dengenizi mahvederek reglin atlanmasına ya da düzensizleşmesine sebep olabilir.
- Haplar. Doğum kontrol hapları regllerinizin hafiflemesine, reglin atlanmasına, daha sık veya daha nadir regl olmanıza ve hatta hiç regl olmamanıza neden olabilir.
- Polikistik over sendromu. Bu rahatsızlık yumurtalıklarda küçük kistlerin oluşmasına ve düzenli ovülasyonun engellenmesine neden olur. Polikistik over sendromuna sahip kadınlarda düzensiz regl geçmişi bulunmaktadır. Kısırlığa yol açmasının yanısıra, polikistik over sendromu diyabet ve kalp hastalığı riskini artırır.
- Diğer hastalıklar. Tiroid hormonunun kan seviyeleri çok düşer veya yükselirse, tiroid bozuklukları düzensiz adetlere sebep olabilir. Düzensiz döngülere neden olabilecek diğer sağlık sorunları arasında cinsel yolla bulaşan hastalıklar, diyabet, lifli tümör, yeme bozuklukları ve endometriyoz bulunmaktadır.
- Yaş. Genç kızlar ilk defa regl olmaya başladığında adet döngüleri her ay aynı tarihlerde gerçekleşmeyebilir. Düzenin oturması birkaç yıl alabilir. Buna ek olarak, atlanan, daha hafif veya yoğun regller de menopoza yaklaşıldıkça yaygın hale gelir.
Düzensiz Regl Hakkında Ne Zaman Endişelenmeye Başlamalısınız?
Atlanan veya düzensiz regl, tıbbi yardım gerektiren bir durumunuz olduğunu gösteren ilk ipucu olabilir. Autry: ‘’Sürekli düzensiz seyreden bir regl takviminiz varsa polikistik over sendromu için kontrol edilmeniz gerekir. Polikistik over sendromu doğurgan haldeki kadınların yaklaşık %10’unu etkiler.’’
Aynı zamanda düzensiz adetle alakası bulunan tiroid bozuklukları ve diğer hastalıkları da kontrol ettirmeniz gerekir.
Düzensiz bir döngü, özellikle her ay ovülasyonunuz gerçekleşmiyorsa, hamile kalmanızı daha zor hale getirebilir. Doktorunuz ovülasyonun gerçekleşme durumunu kontrol edebilir. Ovülasyonu artırmak amacıyla, bebek sahibi olmaya çalışan düzensiz regl döngüsüne sahip kadınlara bazen doğurganlık ilaçları verilmektedir Autry: ‘’Her ne kadar düzensiz regl döngüsü durumlarında hamile kalmak mümkün olsa da herhangi bir ciddi sorun olmadığını teyit ettirmek amacıyla doktorunuza görünmeniz iyi bir fikirdir.’’
Düzensiz Regllerin Önlenmesi ve Tedavisi
Düzensiz menstrüal döngünüzün muhtemel faili stres ise meditasyon, yoga, tai chi, vizüalizasyon ve biyogeribildirim gibi stres yönetimi tekniklerini deneyin. Menstrüal döngünüzü etkileyebileceği için aşırı derecede egzersiz ve diyet yapmaktan kaçının.
Adet döngünüzün düzelmesi için oral kontraseptif haplar reçete ile verilebilir. Fakat doğal tedavi yöntemlerine başvurmak istiyorsanız karayılan otunu deneyebilirsiniz. Henüz bilimsel çalışmalar etkisini kanıtlamamış olsa da bu tıbbi bitki bazen adet düzensizlikleri ve adet öncesi sendromu için kullanılmaktadır. Karaciğer hastalığı geçmişi veya semptomlarınız mevcutsa karayılan otunu kullanmamalısınız.
Geceleri yatak odasını tamamen karanlık hale getirmenin menstrüal döngüleri düzenlediğini duymuş olabilirsiniz – fakat gerçekten işe yarayıp yaramadığı henüz bilinmemektedir.
Yılda birkaç kere düzensiz regl, genellikle endişelenilecek bir durum değildir. Bundan daha ciddi durumlarda, ovülasyon problemi veya sağlık sorunlarının neden olmadığından emin olmak için bir doktora görünmelisiniz. Fakat yine de öncelikle hamilelik ihtimalini aradan çıkarmak isteyebilirsiniz. Autry geçen ay içinde cinsel ilişkiye girmişseniz öncelikle hamilelik testi almanızı öneriyor. Eğer test negatif çıkarsa diğer seçenekleri değerlendirebilir ve çözüm bulmak adına doktorunuzla görüşebilirsiniz.