Birkaç düzine daire ziyaret edildikten, bir sürü hüsran ve çeşitli sebeplerden -elbette ekonomik olmak üzere- kaynaklanan tüm retlerden sonra, yeni bir ev bulamadan kira kontratının süresi doldu. Üç aylık arama ve hiçbir şey imkansız, yakın zamana kadar bir daire için ödediğimle hemen hemen aynı olan 500 veya 600 Euro’luk bir odada veya 900 veya 1.000 Euro’ya işimden bir buçuk saat uzakta ışıksız küçük bir delikte yaşamayı kabul etmedikçe imkansız.
Neyse ki, ev sahibim bana on gün daha mühlet verdi ve son günlerde dikkatleri üzerine çeken olası üç evi kapatabilmem için benden ücret almadı. Ancak bu süre de yetmedi, ben de zavallı annemi bir şey bulana kadar bir yol noktası bulması gerekebileceği konusunda uyardım. Ve bu, evet, evde birkaç eşya da bırak, kutular, sırt çantaları, kitaplar, plaklar… Hareket eden kamyonun belirdiğini görünce ona neredeyse bir ‘parraque’ yapacaktı ama her şey yolundaydı. Aile ailedir.
-Teşekkürler Anne.
“Hadi, hadi, saçma sapan konuşma, bana teşekkür etme.”
-TAMAM.
—Tek bir şey… eeehhh… daha sonra gideceğin ev Lavapiés’tekinden çok daha küçük olacaksa… O kamyonla getirdiğin onca şeyi nereye koyacaksın? Onları burada bırakmayacaksın, değil mi?
—Mmmmmm… üzgünüm anne, koşmam gerekiyor.
Bu üç olası evden biri, bir sürprizle birlikte bir kez daha geldi. Merhaba Miguel, ben İsrail. Ricardo Ortiz caddesindeki 60 metrekarelik daireyle ilgileniyorum” diye WhatsApp’ta tanınmış bir emlak acentesinin daireyi gösterip kiralamakla görevli müdürüne yazdım. Aynı mesajda, zaten bu aylarda yapmayı öğrendiğim gibi, beni iş görüşmesine gelen biri gibi sattı: «Aynı ulusal medya kuruluşunda 15 yıldır belirsiz sözleşmeli bir gazeteciyim. Ev sahibim satmaya karar verene kadar merkezde aynı dairede o kadar uzun süre kaldım. Tıpkı şimdi ayrıldığım gibi uzun süreli bir yuva arıyorum. Yani istikrarlı bir kiracıydı.
“Onu görmeye geliyor musun, gelmiyor musun?”
Cevabın gelmesi üç gün sürdü. Sakin bir şekilde, strese sokmak için bir plan değil: «İyi günler. Aylık 790 Euro’luk daire olup içinde bulunulan aya ve iki aya ait depozito istenmektedir. Perşembe öğleden sonra öğretilebilir. Teşekkür ederim”. Daire bulma yarışı gerektirdiği için hemen cevap verdim. Fiyatta pazarlık yapıp yapamayacağını kim bilebilir ve bu son olabilir. “Tamam aşkım. Lütfen saat kaçta söyler misin? Onu görmek isterim”. Birkaç saat sonra hala yanıt gelmedi ve ısrar ettim, “Perşembe günü seni görebileceğim saat, yani lütfen.” Hiç bir şey. Cevabı iki gün sonra, belirli bir süre veya çok fazla süslenmeden aldım. “Merhaba. Fiyatta hata olduğu için daireyi tekrar yayınladık. Şimdi 850”.
“Merhaba. Fiyatta hata olduğu için daireyi yeniden yayınladık. Şimdi artık 790 avro değil, 850 »
Meraktan ve biraz da kızgınlıktan söz konusu temsilcinin telefon numarasını arıyorum. Aniden… 60 avro daha mı pahalı? İlan haftalarca yayınlandı ve fiyatı benim için kendisi belirlemişti. Bunca zaman hatanın farkına varmamışlar mıydı yoksa daha sonra ürünlerinden daha fazlasını elde edebileceklerini mi fark etmişlerdi? «Ne söylememi istediğini bilmiyorum, seni anlamıyorum. Ama… onu görmeye geliyor musun, gelmiyor musun? Fiyat 850, değiştirilemez, üzgünüm, karar vermiyorum. Üzgünüm, araba kullanıyorum, size cevap veremem, “kapatmadan önce cevap geldi.
Tamam, iki kat kaldı.
İkincisi ile ilgili sorun, onu görme şansım bile olmadı. Ronda de Segovia bölgesinde 40 metrekare 800 euro. Zaten benim için yüksek olmasına rağmen hayatımdaki diğer giderleri kısmak pahasına kira bütçesini kademeli olarak artırmıştım. Gelirinizin asla maaşınızın %33’ünden fazla olmaması gerektiği şeklindeki ünlü tavsiye benim için ve İspanya’daki birçok insan için uzun süredir uygulanabilir olmaktan çıktı. Aslında, bu serinin ilk bölümünde belirttiğimiz gibi, son yedi yılda kiraların yüzde 50-60, maaşların da yüzde 2 arttığını hesaba katarsak çevremde gördüğüm kadarıyla neredeyse imkansız görünüyor.
“En az 2.000 Euro”
Yine de çaresizce bir kez daha yazdım ve sahibinin yanıtı şöyle oldu: “İyi günler. Sizi ziyaret etmeden önce bana aşağıdaki belgeleri sağlamanız gerekir: çalışma hayatı belgesi, son üç maaş bordrosu, kişisel gelir vergisi beyannamesi ve iş sözleşmesi. Ek olarak, olası ödememelere karşı kira koruma sigortam var, bu nedenle sigortacı kiracının aylık maaşının ayda en az 2.000 Euro olmasını şart koşuyor.
Tamam, bir kat kaldı.
“Olası ödememelere karşı kira koruma sigortam var ve sigortacı kiracının aylık maaşının en az 2.000 Euro olmasını şart koşuyor”
Alınan dersle, ilgimi çekenleri görmek için üçüncü ve kesin bir kat vardı. Son deneme. Dışarı çıkmasaydım, evi işgal edip uyumlu ve cömert bir çift olan arkadaşlarım Olga ve Ángel ile birlikte yaşardım ya da birkaç aylığına annemin evine dönerdim. Üçüncü şahısları rahatsız etmemek için bu sefer bir yalanla başlamak zorunda kaldım. Alışkın olmadığım için, diyelim ki küçük bir gözden kaçırdım ve sahibiyle konuşurken tüm uçları birbirine bağlamadım:
—Hayır, yalnız yaşamayacağım, bir eşle yaşayacağım. Biz iki kişiyiz, dolayısıyla ödeme gücü sorunu olmayacak.
“Çift misiniz?”
-O bir arkadaş değil.
—Ama evin sadece bir odası varsa…
—Evet… pekala… eeeehhhh… hallederiz. Bilmiyorum, merak et… birkaç gün uyumaya gelecek, hepsi değil… ve oturma odasında bir çekyatımız olacak.
garantör arkadaşım
Neyse ki, bu sefer sahibiyle ilişkim daha yakındı ve sonunda ona gerçeği söyledim. Kira ödemekten hiç vazgeçmediğini, apartmanlara hep benimmiş gibi baktığını, evinin benim şimdiye kadar yaşadığımdan daha küçük, uzak ve pahalı olduğunu ama benim ilgilendiğimi ve sorumluluk sahibi biri olduğunu ve yeni mahalle Carabanchel’i çok sevdiğimi. Belgeler ve gelirim söz konusu olduğunda gereksinimler benzer olsa da durumumu kabul ediyor gibiydi. Her zaman olduğu gibi yaptırdığım ödememe sigortasına teşekkürler.
Bir anlaşmaya vardık ve uzun yıllardır Madrid’de yaşayan Tunus asıllı garson arkadaşım Mohamed’i kiracı olarak dahil etmek yerine, sadece kefil olarak girmeyi kabul etti. Sigortanın hesabına geçmesi için bir yıllık olması gereken iş sözleşmesinin bir nüshasını ve son üç maaş bordrosunu vermesi gerekiyordu. Ve ben, yani, başka bir şey vermeme gerek yoktu: gelir tablom, iş sözleşmem, önceki kira sözleşmem, maaş bordrolarım, her türlü faturalar…
Ama şimdi bitti. Sadece beş gün önce nihayet yeni dairem için sözleşme imzaladım. Yarısı kadar büyük, biraz daha pahalı ve daha uzak. Yine de, özellikle bakmayı bırakıp hayatıma devam edebildiğim için mutluyum. Barınma ve kira söz konusu olduğunda, büyük İspanyol şehirlerinin sıradan ölümlüler için daha az ayrıcalıklı yerler olup olmayacağını kim bilebilir?