Kanser Hastalarında Öfke Kontrolü
Öfke, kanser hastası olan pek çok insan için ortak bir duygudur. Genellikle kanser teşhisi konulan bir kişinin ilk duygusal tepkilerinden biridir. Ancak tedavi ve hayatta kalma süreci boyunca herhangi bir zamanda ortaya çıkabilir.
Kanser hastası olan bir kişi hayatının ciddi bir şekilde sekteye uğradığını ve kanserin hayatını altüst ettiğini düşünerek öfke duygusu hissedebilir. Ayrıca kanser tanısı sonrasında aile üyeleri ve arkadaşlarının tepkisi kişiyi öfkelendirebilir. Kanser tanısı konulan pek çok hastanın “Neden ben?” sorusunu kendisine sorması; kendilerini öfkeli, kızgın ve hayal kırıklığına uğramış hissetmelerine yol açabilir. Yorgunluk, uyku sorunları, ağrı ve mide bulantısı gibi kanser belirtileri ve tedaviye bağlı yan etkiler bireylerin kendilerini sinirli, zaman zaman öfkeli hissetmelerine neden olabilir.
Genel olarak, insanlar kendilerini kötü hissettiklerinde öfke duygusu ortaya çıkar. Ancak, diğer duygular gibi, insanlar bazen bu duyguyu hissetmeye ihtiyaç duyar. Kanser ile mücadele eden pek çok birey öfkeli olduğu için kendini suçlu hissedebilir ya da sadece kendi duygularını ifade etmekte güçlük çekebilir. Bunun bir sonucu olarak, kişi duygularını içinde tutabilir. Bazı insanlar öfke sorunu ile başa çıkmak için alkol kullanmayı dener. Bazıları ise, öfkelerini kontrol etmenin yolunu kendilerine ya da başkalarına zarar vermekte bulur. Duyguların sağlıklı bir şekilde ifade edilememesi öfke ve depresyona yol açabilir. Depresyon, kanser hastaları arasında yaygın bir ruh sağlığı sorunu olmakla birlikte, kanserle mücadele eden bireyler için depresyon bunun bir parçası olarak kabul edilmemelidir.
Güvenli ve olumlu bir şekilde ifade edildiğinde, öfke bir şeyleri daha iyi yönde değiştirmeye yardımcı olabilir. Örneğin; kanser tanısı sonrası öfke bireylerin tedavi zorluklarını aşmaları için gerekli enerji ve gücü verebilir.
Öfkeyi İfade Etmenin Sağlıklı Yolları
Öfke ile başa çıkmanın en iyi yolu, bu duygunun farkına varmak ve bunu ifade etmenin sağlıklı bir yolunu bulmaktır. Kızgın ve öfkeli hissettiğiniz zamanlarda aşağıdaki ipuçlarını göz önünde bulundurun:
Öfkenizin farkına varın: Öncelikle öfkeli olduğunuz zamanlarda hareketlerinizi kontrol altına alabilmek adına bu duygunun farkına varın.
Öfkenizi başkalarından çıkarmayın: Öfkeli olduğunuz zamanlarda duygularınızı direk çevrenizdeki insanlara açmaktan kaçının ve öncelikle sakinleşmeyi deneyin.
Diğer duygularınızı öfke ile maskelemeyin: İnsanlar bazen mutsuz veya öfkeli olduğu zamanlarda duygularını ifade etmekte zorlanırlar. Bu duyguları gizleyerek yerine öfke duygusunu ön plana çıkarırlar.
Öfkelenmek için beklemeyin: Hissettiğiniz duyguları gizlemek size zarar verecektir. Bu duyguları gizli tutmak öfke duygusunu arttırabilir ve kendi duygularınızı iyi ifade edemediğiniz için öfkelenebilirsiniz.
Öfkenizi ifade etmenin güvenli bir yolunu bulun: Öfkenizi sağlıklı yollar ile serbest bırakabileceğinizi unutmayın. Öfkenizi kontrol etmenin en güvenli yollarına örnekler şunlardır:
- Güvenilir bir aile üyesi veya arkadaşınız ile öfkenizin nedenlerini tartışmak
- Öfke duygusunu bastırmak için fiziksel aktivite yapmak
- Gürültülü bir ortamda ya da araba içerisinde yüksek sesle bağırmak
- Kendinizi huzurlu ve sakin hissettiğiniz aktiviteler ile uğraşmak
- Masaj, gevşeme teknikleri, terapi yapmak ya da müzik dinlemek
Danışmanlık Desteği Almayı Düşünün!
Eğer öfkenizi sağlıklı bir şekilde ifade etmek ve yönetmekte güçlük çekiyorsanız, danışmanlık desteği alarak bu duyguyu kontrol altına almayı deneyebilirsiniz. Ruh sağlığı danışmanı öncelikle öfkenizi tetikleyen etkenleri belirlemenize yardımcı olacaktır. Sonrasında yıkıcı tepkileri önlemek ve duygularınızı sağlıklı bir şekilde ifade edebilmenin yollarını bulmak için gerekli desteği sağlayacaktır. Aynı zamanda alacağınız danışmanlık hizmeti kronik öfkenin klinik depresyona katkı sağlayıp sağlamadığını değerlendirmede, bağımlılık ve ilişki sorunları gibi diğer öfke ile ilgili sorunları ortaya çıkarmada yardımcı olabilir.
Önerilen Makaleler:
- Kanser Hastalarında Depresyon: Belirtileri ve Tedavisi
- Kanser ve Stres Yönetimi Teknikleri
- Kanser Psikolojisi ve Belirsizliklerle Başa Çıkma