Ahlak, sadece bir olgu değildir. İnsan yaşamını organize eden toplam bir değerdir. Epey bir din, biraz da toplum değerleri harmanladığınızda ortaya ahlak çıkar. Ahlakı tekemmül etmiş bir adam, kendini ahlaklı olduğunu anlatmaz. Onu resmeder ya da şahsında gösterir. Gösterişçi bir düzende ahlak, anlatılır ve yaşanmaz oldu. Ahlakın kendisi bir normdur. Siz o formu doldurur ve yaşamınıza ahlaklı bir birey olarak devam edersiniz. Medeni bir insan, ahlakın toplumsal unsurlarını bilen, yaşayan insandır. Ahlak, sadece bir retorik değildir. Ahlak, adabı muaşereti ve pratik yaşama saygıyı da kapsar.
Ahlak, ontolojik bir değerdir. Kendini Allaha emanet etmiş bir kul, ahlakın birinci kuralını kavramış olur. Edebiyat da ahlaka katkı yapar. Yani sizi önce Allah kayıt altına alacaktır.Sizin sınırınız, Allahın hadleri olmalıdır. Onun vazettiği kuralları pratize ederseniz, ahlakınız görünür hale geldiğini anlarsınız.Özçekimden önce besmele çekerseniz, insanları severseniz, tabiata saygı duyarsanız, ahlakın eşiğini inşa edersiniz. Ahlaklı olmak, kayıtlı olmaktır. Sizi Allah bağlarsa, ahlakın ön koşulunu kavramış olursunuz. Allahtan korkmayana, beşeri yasalar ne yazar. "Aşk korkuya peçedir, korku da aşka perde,/Allah'tan nasıl korkmaz, insan Onu sever de..."Allahı sevdiğiniz de korkar, korktuğunuzda da aşkınızı tesis etmiş olursunuz. Üstat Necip Fazıl ne güzel formüle etmiş aşkı ve ahlakı.