Franz Babinger
- Doğum : 1891 - Weiden(Almanya)
- Ölüm : 1967 - Draç(Arnavutluk)
- Meslek : Akademisyen, tarihçi,
Osmanlı tarihi konusunda çalışmalarıyla ünlü Alman tarihçi Franz Babinger, parlak kariyerinin basamaklarını oluşturduğu Münih Ludwing-Maximilan Üniversitesi’de yüksek öğretimini tamamladıktan sonra, ‘18. Yüzyılda Doğu Araştırmalarına Bir Katkı’ adlı teziyle doktor unvanını kazandı. Yedek topçu subayı olarak görevlendirildiği 1. Dünya Savaşı’nda İstanbul’a geldi ve bir süre Çanakkale Savaşı'nda bulundu. Buradaki gözlemlerine dair hazırladığı yazılarını Frankfurter Zeitung Gazetesinde yayımlatan Babinger, Çanakkale’de Mustafa Kemal’le tanıştığını belirtti. Savaşın sona ermesinden sonra Almanya’da başlayan karışıklıklarda, Münih’te düzenlenen gönüllü alayında asilere karşı çarpışan Babinger, 1920’lerde kendini tamamen akademik çalışmalara verdi.
Şarkiyat çalışmalarıyla öne çıkan Franz Babinger, ‘Simavna Kadısının Oğlu Şeyh Bedreddin’ adlı teziyle 1921 yılında Berlin Friedrich-Wilhelms Üniversitesi’nde doçent oldu. Bir süre Prusya maarif nazırlığı yapmış olan o yılların ünlü şarkiyatçısı C. H. Becker'in yardımlarıyla 1924 yılında profesörlüğe yükseldi. Bu üniversitede kaldığı 1921 -1934 yılları arasında yoğun bir çalışma içine girerek birçok kitap ve makale yayımladı. 2. Dünya Savaşı'nın sonlarında Almanya'ya dönüp, Münih LudwigMaximilan Üniversitesi Felsefe Fakültesi'nin Yakındoğu Tarih ve Medeniyeti ve Türkoloji Kürsüsü'nün başına geçen Babinger, burada aynı adla bir enstitü kurdu. Fakat, zengin bir kütüphanesi olmasına rağmen bu enstitü herhangi ilmi bir faaliyet göstermedi. Altmışıncı doğum yıl dönümü münasebetiyle 1951 yılında adına, öğrencilerinden J. H. Kissling ve A. Schmaus'un gayretleriyle Münih'teki meslektaşları tarafından yazılmış makalelerden oluşan bir armağan kitap yayımlanan Babinger, 1958'de Münih Üniversitesi'nden emekli oldu. Arnavut hükümetinin davetlisi olarak gittiği Draç'ta vefat etti. Viyana'ya gönderilen cenazesi orada yakıldı ve külleri Almanya'da Würzburg mezarlığındaki aile mezarına konuldu.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
Semavi Eyice, Franz Babinger, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 1991, cilt.3, sf. 391
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Vasıf Ahmed Efendi
Gençliğinde kitabiyat alanında uzmanlaşmış olan Vasıf Ahmed Efendi bir müddet Bağdat’taki özel kütüphanelerde görev yaptı ve yazma eserleri istinsah ederek geçimini sağlamaya çalıştı. Hotin Cephesi seraskeri Abaza Mehmed Paşa’nın mektupçuluğuna getirildi. Bu görevi esnasında 1768-1774 Osmanlı-Rus savaşına ve Kırım için verilen mücadeleye şahit oldu. Ruslar’ın Yenikale’yi istilâsı sırasında esir alınıp Petersburg’a götürüldü. II. Katerina’nın mütareke teklifini ihtiva eden mektubunu Osmanlı karargâhına götürmek üzere serbest bırakıldı. Rus esareti onun tanınmasına ve üst düzey memuriyetlere yükselmesine vesile teşkil ettiği gibi siyasî görüşmelere katılması da ufkunu genişletti ve giderek dış ilişkilerde uzmanlaşmasını sağladı. Hâcegân sınıfına girdi, ardından tekrar cepheye gönderildi. İstanbul’da iken bir ara matbaacılık işine girdi. İbrâhim Müteferrika’nın ölümünün ardından matbaanın faaliyetine son verildiğinden kitap basım işleri tamamen ihmale uğradı. Müteferrika Matbaası’nın tezgâh ve hurufatının Fransız Sefârethânesi’nde kurulacak matbaada kullanılmak amacıyla satın alınacağına dair çıkan haberler üzerine Vâsıf Efendi, Beylikçi Râşid Efendi ile birlikte matbaayı satın aldı.
-
Mostar Köprüsü
Dünya mimarlık anıtları listesinde yer alan ve şehre tek başına mimari bir değer katan, Mostar’ın merkezinden akan Neretva Nehri üzerindeki iki köprüden biri olan Mostar Köprüsü, Eski Köprü (Stari Most) ve Neretva Köprüsü (Most na Neretvi) adlarıyla da anıldı. Köpürünün yerinde daha önce bir Roma köprüsü olsa bile bu yapı bütünüyle bir Osmanlı devri Türk eseriydi. Neretva Nehri’nin en derin ve en dar yerine kurulan köprü tek gözlü ve sivri kemerli olup kesme taştandı. Köprünün sol tarafında II. Selim’e nisbet edilen minaresiz bir mescit vardır. 1878’e kadar müezzinin ezanı köprünün ortasında okuduğu belirtilir. Mostar Köprüsü, Osmanlılar zamanından beri gençlerin nehre atlayarak cesaretlerini gösterdikleri bir mekân oldu, II. Dünya Savaşı’ndan sonra bu âdet bir spor türü halini aldı. Ayrıca Krallık Yugoslavyası döneminde bir pilot küçük uçağı ile köprü kemerinin altından uçmuşsa da bir daha bunun tekrarlanmasına izin verilmedi.
-
I. Isabel
İspanya tarihinde büyük önem taşıyan bir lider olan Kraliçe Isabel, ülkesinin iki büyük bölgesini tek bir yönetim altında birleştiren önemli bir tarihi figürdür. Kral 2. John’un en büyük kızı olan Isabel, 1469 yılında Aragon tahtının varisi olan Ferdinand’la evlendi. Isabel ve kocası Ferdinand kendi ülkelerinde dindar yöneticiler olarak görülseler de modern İspanya’nın temellerini attılar. Yine kocasıyla birlikte Yahudilerin İspanya’dan sürgüne gönderilmesine neden olan İspanyol Engizisyonu’nu başlattı ve sömürgeci imparatorluğun Amerikan yerlileri üzerinde uyguladığı şiddet politikasını destekledi. Bunun yanı sıra Christopher Columbus’un keşiflerini finanse ederek İspanya’nın önüne yepyeni bir kıtanın topraklarını serdi.
-
Ludwig Van Beethoven
Dünya müzik tarihinin en önemli isimlerinden biri olan Alman müzisyen Ludwig van Beethoven Bonn şehrinde dünyaya geldi. İlk müzik derslerini henüz dört yaşındayken babasından alan sanatçı, yedi yaşına geldiğinde halk önünde konser verecek seviyede keman, klavye ve org çalabiliyordu. Bu büyük yeteneğin gelişimini isteyen babası Beethoven’a dönemin önemli müzik öğretmenlerinden eğitim almasını sağladı. 12 yaşındayken hocası Neefe, kilisenin bütün koro, orkestra ve tiyatro başkanlığını üzerine aldı, oyunların provalarıyla uğraşmak, temsil sırasında orkestrada klavye çalmak gibi işleri de genç öğrencisine verdi. Sürekli gelişim arzulayan Beethoven Viyana’ya gitti ve Mozart ile birkaç ders yapma imkânı buldu. Annesinin ölüm haberi üzerine Bonn’a dönen sanatçı, 1789 tarihinde Bonn Üniversitesi’ne kaydoldu. Beethoven Bonn Üniversitesi’nde eğitim aldığı üç yıl boyunca Fransız Devrimi ile yoğruldu.
-
Edward Jenner
Geliştirdiği çiçek aşısıyla tıp tarihinde önemli bir yer edinen Edward Jenner Berkeley’de dünyaya geldi. On üç yaşında bir cerrahın yanında başladığı çıraklığını yirmi bir yaşına kadar sürdürerek top ve cerrahi alanında tecrübe kazandı. Edindiği bu tecrübelerin ardından Londra’ya giderek dönemin ünlü anatomi bilgini olan John Hunter’ın öğrencisi olan Jenner, daha sonra ise asistanı oldu. 1773 yılında Berkeley’e dönerek yaşamının sonuna kadar bu şehirde hekimlik yapan ve ilgi duyduğu doğa bilimi araştırmalarını da bir yandan sürdüren Jenner, 1813 yılında Oxford Üniversitesi’nin onur doktorasıyla ödüllendirildi ve Royal Society üyeliğine seçildi.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun