Kronik hipertansiyon, kişide hamilelik öncesi de var olan ya da hamileliğin beşinci ayından önce teşhis edilen tansiyon problemi olarak tanımlanmaktadır. Gebelik hipertansiyonu, hamileliğin beşinci ayından sonra gelişen yüksek tansiyondur. Preeklampsi ise, yine hamileliğin beşinci ayından sonra gelişen ve hem anne hem de bebek için ciddi sağlık sorunlarına neden olma riski yaratan yüksek tansiyon türü olarak tanımlanmaktadır.
Gebelikte yüksek tansiyon, hamileyken gelişen kan basıncının yükselmesi durumudur. Genellikle 20. haftadan sonra ortaya çıkar ve genelde başka hiçbir belirti yoktur. Çoğu durumda, anne ya da bebeğine zarar vermez ve doğumdan sonra birkaç ay içinde ortadan kaybolur. Ancak, gelecekte kişinin tansiyon problemi riskini arttırmaktadır.
Peki, gebelikte yüksek tansiyon nasıl anlaşılır? Kimlerde görülme riski daha fazlasıdır? Gebelikte ortaya çıkan yüksek tansiyon probleminin diğer zamanlardakinden farkı nedir?
Yüksek Tansiyon Gebelikte Nasıl Anlaşılır?
Kan basıncı, kan damarlarının duvarına doğru iten kanın kuvvetidir. Kalp, kanı vücudun her yerine taşıyan kan damarlarına pompalamaktadır. Hipertansiyon olarak da bilinen yüksek kan basıncı ise, kan damarlarındaki basıncın normal aralığın üzerinde olmasıdır.
Gebelikte görülen yüksek tansiyon, vücutta normal zamanlardan farklı etkilere neden olabilir. Hamilelikte tansiyon problemi yaşayan annelerde; doğum öncesinde, doğum sırasında ya da doğum sonrasında bazı komplikasyonların gelişme riski daha fazladır. Gebelikte yüksek tansiyonun en yaygın belirtileri ise şöyledir:
• Kan basıncında artış,
• Mide bulantısı ve kusma,
• İdrar miktarının azalması,
• Midede ya da sağ üst karında ağrı,
• Çift görme ya da bulanık görme gibi görme problemleri
• Kiloda hızlı artış
• Böbrek ya da karaciğer fonksiyon testlerinde değişiklikler
Kimler Risk Altındadır?
Aşağıdaki durumlarda, gebelikte yüksek tansiyon gelişme riski daha fazladır:
• 20 yaşın altında ya da 40 yaşın üzerinde gebelikler,
• Hamilelik öncesi tansiyon problemi olanlar,
• Daha önceki hamileliklerde gebelik tansiyonu ya da preeklampsi geçirenler,
• Ailesinde yüksek tansiyon öyküsü olanlar,
• Şeker hastası olanlar ya da gebelik diyabeti olanlar,
• Fazla kilosu olan anne adayları,
• Bazı bağışıklık sistemi problemleri,
• Böbrek hastalıkları,
• Çoğul gebelikler,
• Tüp bebek tedavisi olanlar
Gebeliğin 2. Yarısında Tehlike Artıyor
Gebelik öncesinde yüksek tansiyonu olan anne adayları, hamilelikte ya da doğumdan sonra da yüksek tansiyon konusunda dikkatli olmalıdır. Kişide hamilelik öncesinde yüksek tansiyon varsa, hamilelikte mutlaka kontrol altında tutulmalıdır. Çünkü kan basıncının yüksek olması, kalp yetmezliği ve hatta kalp krizi riskini de arttırmaktadır.
Gebelikte yüksek tansiyon, ayrıca anne karnındaki bebek için de risklidir ve gelişimini olumsuz etkileyebilir. Yüksek tansiyon, hamileliğin 20. haftasından sonra ortaya çıkıyorsa, genellikle doğumdan sonra kendiliğinden ortadan kalkar. Yine de, ortaya çıkması durumunda mutlaka kontrol altında tutulmalıdır. Gebelik tansiyonu, vücuttaki tüm organları etkileyebilen ciddi bir durumdur. Bazen, aşağıdaki durumlara neden olabilir;
• Annenin idrarı ile birlikte vücuttan protein atılması,
• Görme problemleri,
• Daha hızlı kilo alma,
• El ve yüzde şişkinlik,
• Baş ağrıları
Doğumdan sonra, gebelikte görülen yüksek tansiyon genellikle ortadan kalkmaktadır. Bazen, daha şiddetli vakalarda eklampsi görülebilir. Bu nedenle, tansiyonun doğumdan sonra da kontrol altında tutulması önemlidir. Felç de gebelikte yüksek tansiyonu olan kadınlarda risk oluşturan bir durumdur. Bu da, doğum sonrasında tansiyon ilacı kullanılmasını gerektirebilmektedir.
Gebelikte Yüksek Tansiyon Nasıl Teşhis Edilir?
Kan basıncı seviyelerindeki artış, akla yüksek tansiyonu getirebilir ancak gebelikte yüksek tansiyon teşhisi koyulması için tanı olarak diğer belirtilerin de gözlemlenmesi gerekir. Bununla birlikte, gebelik tansiyonu için uygulanan testler genellikle şöyledir;
• Düzenli kan basıncı ölçümü,
• İdrar testi,
• Vücuttaki ödemin değerlendirilmesi,
• Kilo takibi,
• Böbrek ve karaciğer fonksiyonu testler,
• Kan pıhtılaşma testleri