Supplementler Uygulaması
ÜCRETSİZ App Store'da
Folat (B9 vitamini) kırmızı kan hücresi oluşumunda, sağlıklı hücre büyümesi ve fonksiyonu için önemlidir. Özellikle erken doğum sırasında bebeklerde oluşabilecek beyin ve omurga sorunlarının azaltılması için oldukça önemli bir vitamindir.
Folat esas olarak koyu yeşil yapraklı sebzeler, fasulye, bezelye ve fındıkta bulunur. Aynı zamanda meyve grubundan folat bakımından zengin olan besinler; portakal, limon, muz, kavun ve çilektir. Folatın sentetik formu folik asittir. Folik asit, prenatal vitaminlerin önemli bir bileşenidir; tahıllar ve makarnalar gibi pek çok takviye edilmiş gıdalarda bulunur.
Folik asit açısından zengin gıdalardan yoksun bir diyet, folat eksikliği sorununa yol açabilir. Folat eksikliği aynı zamanda, ince bağırsağın yiyeceklerden besinleri emmesini (malabsorbsiyon sendromları) önleyen, çölyak hastalığı gibi rahatsızlıkları olan kişilerde de ortaya çıkabilir.
Yetişkinler için önerilen günlük folat miktarı 400 mikrogramdır (mcg). Gebeliği planlayan veya hamile kadınların günde 400 ila 800 mcg folik asit alması gerektiği belirtilmektedir.
Özel durumlar için folat vitamin ve folik asit takviyeleri kullanımı üzerine yapılan araştırmalar şunları göstermektedir:
Doğum kusurları: Araştırmalar, folik asit takviyelerinin nöral tüpün doğum kusurlarını önleyebileceğini göstermiştir. Kadınların ideal olarak gebe kalmadan 3 ay önce başlamak kaydıyla günlük prenatal vitamin alması, bu temel besinden yeterince faydalanmasını sağlamaya yardımcı olabilir (1, 2).
Folik asit eksikliği: Folat eksikliği, oral (ağız) yolla alınan folik asit takviyeleri ile tedavi edilebilmektedir. Bu tür bir eksiklik, folik asitle desteklenmiş tahıl ve makarna gibi yiyecekler tüketen bireylerde uzun vadede görünmemektedir (3).
Kalp - damar hastalığı: Folik asit, kandaki homosisteinin yüksek seviyelerini kontrol etmek için B6 ve B12 vitaminleri ile çalışmaktadır. Yükselmiş homosistein seviyeleri, kalp ve kan damarları (kalp damar hastalıkları) hastalıklarının riskini artırabilir (4).
Depresyon: Bazı araştırmalar, folik asitin depresyon tedavisinde yararlı olabileceğini öne sürmektedir (5).
Uzmanlarımız Sizin İçin Öneriyor
Folat tüketimi genellikle güvenlidir. Çoğu insan için yiyeceklerden folat almak en iyisidir. Uygulanan dengeli bir diyet genellikle ihtiyaç duyulan vitaminleri sağlar. Bununla birlikte, hamile kalmayı planlayan veya hamile olan kadınlar için folik asit takviyelerinin tüketimi önerilmektedir (6).
Folik asit takviyeleri ayrıca, vücudun folatı emme kabiliyetini zorlaştıran zayıf diyetlere sahip olan kişilere de yardımcı olabilmektedir.
Folik asit takviyelerinin uygun dozlarda oral olarak kullanımının güvenli olduğu belirtilmektedir. Ancak, bazı olası yan etkilere de neden olabilir (7):
Ağızda kötü tat
Mide bulantısı
İştah kaybı
Kafa karışıklığı
Sinirlilik
Uyku düzeni rahatsızlığı
Folik asit tüketimine ilişkin belirtilen alerjik reaksiyon uyarı işaretleri ise şunlardır:
Deri Döküntüsü
Kaşıntı
Kızarıklık
Zor nefes alma
Vücuda alınan fazla folik asit idrarla atılır. Ancak, yüksek folat alımından kaynaklı folat yüksekliği, nörolojik etkileri geri dönüşümsüz hale gelene kadar vitamin B12 eksikliğini maskeleyebilir. Bu durumun önüne tipik olarak, folik asit ve B12 vitamininin günlük değerinin yüzde 100'ünü içeren bir takviye alınarak geçilebilir.
Folat Düşüklüğü Ne Anlama Gelir?
Folat düşüklüğü, eğer genetik bağlantısı yoksa genellikle yetersiz veya sağlıksız beslenmeye işaret eder. Bu durumda diyetinize daha fazla folik asit bakımından zengin besinler eklemeniz gerekir. Bunun yanı sıra daha düzenli ve kontrollü tüketim için folik asit takviyesi de kullanabilirsiniz.
Folat Değeri Ne Olmalı?
Sağlıklı bir yetişkin için ortalama folat değeri, 4.6 - 18.7 ng/ml’dir.
Erkeklerde Folik Asit Ne İşe Yarar?
Araştırmalar, folik asit eksikliğinin erkeklerde sperm kalitesini etkileyebileceğini göstermektedir. Bu da bazı DNA bozukluklarına sebep olabilir. Bu nedenle erkeklerin folik asit bakımından zengin besinler ya da folik asit takviyesi kullanması önemlidir.
Bora Güner
Türkiye Strongman Sporcusu
YÜKLENİYOR..