Bilim insanları naneli sakız sonrası içilen suyun tadının neden soğuk hissedildiğine dair bir dizi araştırma yayınladı. Bu etkiyi yaratan geçici reseptör potansiyel katyon kanalının alt üyesi olan ve 8 denen bir protein. Buna kısaca TRPM8 ismi veriliyor.
Soğuğa karşı duyarlılık sinir hücrelerinde bulunmaktadır ve iyonların hücre zarlarından geçirilmesinden sorumludur. (Hücre zarı: ya da hücre membranı, hücrenin dış kısmında bulunan, molekülleri özelliklerine göre hücre içine alan veya dışarı bırakan seçici geçirgen katmandır. Hücre zarı dinamik ve esnek bir yapıya sahiptir.)
Bununla beraber, sadece soğuk ya da sıcak durumunda harekete geçer ve beyne sıcaklığın düştüğünü bildirir.
Soğuk olduğunda sodyum ve kalsiyum iyonlarına izin verilmesi suretiyle bu gerçekleştirilir. Bu durum sinir hücresinin zarından bir akım göndererek beyne soğuk olduğunun bildirilmesine yarar.
TRPM8 ’i tetikleyen tek şey sıcaklık değildir. Nane ve nane yağlarında bulunan organik kimyasal mentol TRPM8 ’i aktif hale getirir. Bilim insanları henüz bunun nasıl meydana geldiğini bulamadılar. Ancak nane sonrası soğuk hissedilmesinin kaynağı budur.
Nane yerken bir nevi TRPM8 proteini kandırılmış olur. Sodyum ve kalsiyum iyonlarına izin verilir ve beyin sıcaklığın düştüğünü algılar. Bu sadece naneyi tükettiğinizde değil, cilde uyguladığınızda da benzer bir etkinin yaratılmasını sağlar.
Aynı durum sıcakta da etki eder. Örneğin acı biber yendiğinde sıcak hissedilir. Kapsaicinoid ismi verilen ve beyni acıya ısı şeklinde tepki vermesini sağlayan, gözlerden yaş getiren ve burnu akıtan reseptörlere bağlayan bileşikle alakalıdır.
Bu aynı zamanda iyi hissedilmesine de yardımcı olur. Bazı yiyecekler vücutta benzer tepkilerin oluşmasını sağlayabilir. Nane en azından suyu serin hissetmemizi sağlıyor.
Makale Science dergisinde yayınlandı.