"Akıllı insanlar kendi yanlışlarından,
çok akıllı insanlar ise başkalarının hatalarından ders alırlar."
Prof. Dr. Emre Alkin
Faizleri yükseltmeyi düşünmeyi bile düşünmüyoruz...
Diyor Fed Başkanı POWELL. Yani şunu demek istiyor: "Aklımızdan bile geçmiyor ki düşünelim." Bu cümleye tersinden bakalım: "İndirmeyi de düşünmüyoruz, yükseltmeyi de.."
Özetle, faizler uzun süre bu seviyede kalacak diyor Fed Başkanı. Şunu hatırlatmam lazım: Her an her gelişmenin yön değiştirdiği dünyada bu kadar kesin görüş sarf etmek sakıncalı olabilir.
Meselenin özüne dönelim: Fed "Uzun bir zaman boyunca faiz oranlarını düşük tutacağım" diyorsa, parasal genişleme orta vadede devam edecek demektir. En azından yatırımcılar böyle olacağını umut ediyor. Bu durum ayrıca hem hisse senedi piyasalarının hem de Amerikan Tahvillerinin akıbetini de belirliyor.
Trump ve bazı uzmanların negatif faiz konusundaki ısrarlarını da pek anlayamıyorum. Aslında, Amerikan Tahvillerinin kaderini belirleyecek olan "parasal genişleme". Çünkü politika faizleri ile tahvil faizleri arasındaki korelasyonun bir noktadan sonra koptuğuna sayısız kez şahit olduk. Dolayısıyla Fed faizleri negatife indirse bile parasal genişlemeye devam etmezse tahvil faizleri düşmekte zorlanır. Zaten Fed Başkanı 2022 yılına kadar faizleri bu seviyede tutacağına dair mesaj da verdi. Niye böyle yaptığını yazının sonunda anlatacağım.
Peki tahvil faizlerinin düşmesi ne anlama geliyor ? Söz konusu tahvillerin kupon fiyatlarının bir başka deyişle değerlerinin yükseldiği anlamına geliyor. Çok net hatırlıyorum Gelişmiş Ülke Tahvillerinde faizlerin negatife düşmesine rağmen neden hala satın alındığını soranlara "çünkü paranın gideceği başka yer yok ve talep geldikçe faiz düşecek, değeri artacak" diyordum. Yani faiz negatif bile olsa sürekli talep gelmesi tahvillerin ikinci elde alım-satımı için yeterli fırsat veriyor.
"Eyvah ! Yoksa Amerikan Ekonomisi çabuk mu iyileşecek ?"
Şu ana kadar ABD Ekonomisi ile ilgili beklentiler "2020'de daralma, 2021'de yükseliş" şeklinde oluştu. Hatta Fed 2021 yılı büyüme beklentisini "sıçrama" diye tarif edebileceğimiz, "V" şeklinde toparlanmaya işaret edecek şekilde revize etti. Ancak toparlanmanın beklenenden daha hızlı olması pozitif bir gelişme olsa da, sermaye piyasası yatırımcılarını üzer. Garip ama gerçek. Çünkü hızlı büyüme parasal genişlemenin bitmesi anlamına gelir. Demek ki ortada ciddi bir sorun daha var.
Fed olumsuz beklentileri artırmamak için başladığı parasal genişleme hamlelerinin karşılığını görecek bir iyileşme saptasa da, bunu seslendirirken sermaye piyasalarında "şelale" düşüşü yaratacak bir etkiye sebep olmamaya çalışacak. Bu sebeple Fed Başkanı "2022'ye kadar faizler bu seviyede kalacak" dedi. Aslına bakılırsa, pandemi öncesindeki 2 yıl zarfında benzer bir davranışla, piyasaları germeden parasal genişlemeyi bir takvime bağlı olarak bitirmiş hatta geri çekilmeye başlamıştı.
Dolayısıyla kötü haberleri yönetmedeki ustalığını iyi haberler için de kullanabileceğine inanıyorum.
Prof. Dr. Emre Alkin