Merkezi Paris'te bulunan Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), yayınladığı Ara Ekonomik Görünüm Raporu'nda, küresel ekonominin, ticaret ve jeopolitik gerilimlerin artması nedeniyle kara bir tablo çizdiği tespitini paylaştı.
OECD, küresel ekonomide daralmaya dikkat çekerek, büyüme tahminlerini düşürdü. Ticaret savaşları, Brexit, Çin ekonomisindeki yavaşlama ve Körfez'de yaşanan krizlerin dünya ekonomisini olumsuz etkilediğini belirten OECD, bu yıl büyüme rakamlarının son 10 yılın en düşük seviyesine ulaşacağı ve 2008 finansal krizi sonrasındaki yüzde 2,9 seviyesine gerileyeceğini açıkladı. Türkiye ekonomisinin ise beklenenin üstünde sıçrama yaparak 2020 yılında yüzde 1,5 oranında büyümesinin öngörüldüğünü açıkladı.
Yılda 4 kez görünüm raporu yayınlayan OECD, son yayınladığı ekonomik görünüm raporunda, küresel büyüme tahminini, Mayıs ayı tahminlerine göre 2019 ve 2020 dönemlerinde GSYİH'nın yüzde 0,3 ve 0,4 oranında düşürdü. Büyüme rakamları, OECD'nin şu an tahmin ettiği gibi gerçekleşirse, 2019'da % 2,9'a (önceki tahmin 3,2), 2020'de ise % 3'e (önceki tahmin 3,4) gerileyecek. OECD'ye göre, küresel ekonomi, 2008'de yaşanan mali krizinden bu yana en kötü performansını kaydedecek.
Türkiye'ye farklı revizyon
Türkiye'ye ilişkin tahminlerini önemli miktarda revize eden OECD, daha önce 2019 yılı için öngördüğü - 2.9 oranındaki büyüme tahminini, 2.6 oranında revize ederek, -0.3'e yükseltti. Örgüt, bu revizyonda, turizm gibi değişken gelirlerde yaşanan artışın önemli rol oynadığını belirtti. Türkiye'nin 2020 yılında, büyüme rakamının yüzde 1,5'u aşacağı tahminini ise korudu.
Diğer ülkelerin büyüme rakamları
Raporda, diğer ülke ekonomilerindeki daralmalara da değinen OECD, devletleri harcamaları kısmaya ve yatırım yapmaya çağırdı. Raporda, ABD ekonomisi için 2019 büyüme tahmini yüzde 2,8'den 2,4'e çekilirken, 2020 beklentisi de yüzde 2.3'ten 2'ye revize edildi.
Euro Bölgesi için büyüme tahminlerini de indiren OECD, AB'nin güçlü ekonomilerinin 2019'da yüzde 1,2'den 1,1'e, 2020 yılı için de yüzde 1,4'den 1'e gerileyeceği tespitini yaptı.
AB'nin en güçlü ekonomisi Almanya'ya bütçe uyarısı yapılan raporda, Alman ekonomisinin 2019'da yüzde 0,5, önümüzdeki yıl ise yüzde 0,6 oranında büyüyeceği tahmin ediliyor.
Brexit belirsizliği ile sarsılan İngiliz ekonomisinin ise 2019'da yüzde 1, gelecek yıl da yüzde 0,9 oranında büyümesi öngörülüyor.
Güçlü büyüme rakamına sahip olan Çin'in de 2019'da yüzde 6,1 oranında büyümesi, gelecek yıl ise, bu rakamın yüzde 6'nın da gerisine düşmesi bekleniyor.
Devletlere harcama ve yatırım uyarısı
Rapora göre, büyümede fren, hem zengin, hem de gelişmekte olan ülkelerde hissedilecek. OECD'nin baş ekonomisti Laurence Boone, Çin ile ABD arasındaki ticaret müzakerelerinin, ekonomide korumacı politikaların yarattığı tansiyonun, Brexit'de giderek daha olası bir senaryoya dönüşen anlaşmasız ayrılık tehdidinin veya Basra Körfezi'nde yaşanan yeni gerilimlerin ekonomileri zorladığını belirterek, "küresel ekonomide yapısal bir yavaşlama riskine" dikkat çekti.
Rapora göre, ABD başta olmak üzere, büyük ekonomilerin Dünya Ticaret Örgütü gibi kurumları baypas ederek, ikili ticaret anlaşmalarına geçmesi ve korumacı ekonomik politikalar ticari değişimi zayıflattı. Bazı düzeltme çabalarına rağmen, 2018'de Çin ile ABD arasında başlayan ticaret savaşı bitmedi ve Washington Kasım ayına kadar yeni bir anlaşma yapılmadığı takdirde, Avrupa Birliği'ni (AB) de ticari yaptırımlarla tehdit etti.
Raporda, yeni gümrük tarifelerinin, şirketleri üretim merkezlerini yeniden konumlandırmaya zorlayabileceği ve tedarik zincirlerini zedeleyerek verimlilik artışlarını azaltabileceği uyarısında da bulunuluyor. Laurence Boone, "Ticareti bozan yüksek gümrük tarife ve sübvansiyonlara son verilmeli, şirketler için öngörülebilir kurallar geri getirilmeli" diyerek bu tehlikeli gidişe dikkat çekiyor.
OECD'ye göre, belirsizlik ortamı, şirketleri, yatırımlarını ertelemeye teşvik ediyor. Devletlere yatırım çağrısı yapılan raporda, "Kamu yatırımlarının kısa vadede talebi arttırabileceği, uzun vadede ise büyüme lehinde yarar sağlayacağı" belirtiliyor.