Bilim insanları, inek safrası, sarımsak ve soğandan meydana gelen bir karışımın antibiyotiğe dirençli bazı bakteriyel enfeksiyonlara karşı etkili bir tedavi olabileceğinden umutlu. Bu tedavi yönteminin, yaklaşık bin yıllık ortaçağ metinlerinde arpacık tedavisi için kullanıldığı belirtiliyor. “Bald’ın göz merhemi” olarak bilinen tedavi, Staphylococcus ve Streptococcus suşlarına karşı umut vaadeden bir antibakteriyel aktivite gösterdi.
Scientific Reports dergisinde yayınlanan çalışmada araştırmacılar, soğan, sarımsak, şarap ve safra tuzları içeren bin yıllık ortaçağ ilacını yeniden yarattı. Mikroplar kendilerini antibiyotiklere karşı koruyan bir biyofilm oluşturduğu için, tedavisi zor bakteriyel enfeksiyonlara karşı bu karışımın etkinliğini değerlendirmek istediler. Bu tür enfeksiyonlar, tedavisi çok zor olan ve ampütasyona yol açabilen diyabetik ayak ülserlerinin kötüleşmesinin nedenidir.
Birleşik Krallık’taki Warwick Üniversitesi'nden araştırmacılar, planktonik bir kültürde Gram-negatif ve Gram-pozitif yara patojenleri geliştirdiler ve modernize edilmiş “Bald’ın göz merhemi” tedavisinin bir dizi patojene karşı etkili olduğunu buldular. Cilt apsesi, solunum yolu enfeksiyonları ve gıda zehirlenmesine neden olan Staphylococcus aureus ve bademcik iltihabı, kızıl hastalığı ve romatizmal ateşe neden olan Streptococcus pyogenes gibi biyofilmleri oluşturan bakteriler ile bile savaşabildi.
Araştırma, 2015'ten beri deneyler yürüten “Ancientbiotics” (Kadim antibiyotikler) çalışması kapsamında Warwick, Nottingham ve ABD'den mikrobiyologlar, kimyagerler, eczacılar, veri analistleri ve ortaçağ uzmanlarından oluşan disiplinler arası bir grup araştırmacı ile yürütüldü. Çalışma, antibiyotik direnci konusundaki eksikleri eski solüsyonlarla kapatmayı hedefliyor.
Yapılan bu tedavi çağ dışı gibi görünse de, arkasına bilimi elbette alıyor. Sarımsak, tedavinin planktonik kültürlere karşı etkinliğini açıklayabilen allisin içeriyor. Bununla birlikte, sarımsak tek başına biyofilmler üzerinde herhangi bir etkiye sahip değil. Diğer bileşenlerin de eklenmesiyle oluşan spesifik kombinasyon, bu olağandışı tedaviyi zorlu enfeksiyonlara karşı etkili kılıyor.
Warwick Üniversitesi Yaşam Bilimleri Okulu’ndan Dr. Freya Harrison, “Günümüzde kullandığımız antibiyotiklerin birçoğu doğal bileşiklerden elde ediliyor; ancak bizim çalışmamızla dikkati çekmek istediğimiz nokta, tedavilerde tek bir bitki veya bileşik üzerinde çalışmak yerine bileşen kombinasyonlarını inceleyerek geliştirmektir. Bu yeni bileşiklerin diyabetik ayaklar ve bacak ülserleri gibi enfekte yaraların tedavisinde kullanılabileceğini düşünüyoruz.” açıklamasında bulundu.
Antibiyotik direnci, biyofilm ile ilişkili enfeksiyonları tedavi etmek için acilen daha fazla antimikrobiyal ilaca ihtiyaç duyulmasına sebep olduğundan, bilim insanları arasında endişe yaratan bir meseledir. Ancientbiotics ekibi, yeni cevaplar bulmak için günlük malzemelerden doğal antimikrobiyalleri kullanan ortaçağ yöntemlerinden dersler çıkarılabileceği konusunda iyimser olmaya devam ediyor.