Sovyetler ve Kırım
Dünyada bir zamanlar iki süper güç vardı. Sovyetler Birliği ile Amerika. İkisi de dünyayı parsel parsel ele geçiriyordu. Sovyetlerin işgal ettiği yerlerden biri ise Türk yurtlarıydı. Türkistan coğrafyası, Rusya ve Çin emperyalizmi altında baskılanıyordu. Hâlâ öyle değil mi? Sovyetler dağıldı ama Rusya emperyalist emellerini sürdürüyor. Daha birkaç yıl önce Kırım'ı işgal etti. Zaten 'moskof'un Deli Petro'dan beri sıcak denizlere inme hedefi vardır. Suriye'ye boşuna mı yardım ediyor? Benzer şekilde, Amerika da yıllardır dünyanın baş belası. Çin ise Doğu Türkistan'ı hâlâ sömürüyor. Geçmişi hatırlıyorum, miting meydanlarında az mı slogan atmıştık "Mao değil Alparslan, Vietnam değil Türkistan" diye.
Çocukluğumdan beri Rusya'dan bahsedilince aklıma hep esir Türkler gelirdi. Sovyetler Birliği dağılıp Azerbaycan, Türkmenistan, Kazakistan, Kırgızistan kurulunca inanamamıştım. O zamanki haliyle yıkılmaz bir imparatorluktu. Hangi nedenle olursa olsun Sovyetler tarihe karışmıştı. Başkasını bilemem ama bana bir rüya gibi gelmişti.
*
Türk yurtlarından Kırım'ı çok severdim. Rahmetli Cengiz Dağcı (1919-2011)'nın "Onlar da İnsandı", "O Topraklar Bizimdi", "Anneme Mektuplar" o yıllarda okuduğum yapıtlarından bazılarıydı.
Kırım denince ilk akla gelen isimlerden biri de Kemal Çapraz (1964-2008, İstanbul)'dır. Rahmetli, ömrünü Kırım başta olmak üzere tüm Türk dünyasına hizmete adamıştı. Onun da "Sürgünde Yeşeren Vatan Kırım" adlı bir yapıtı vardır.
Kayserili A. Buket Coşkuner'in kaleme aldığı "Sibirya'dan Nazi Kampları"na adlı eser de Kırım'ı anlatıyor. Coşkuner, kitabını iki bölüm halinde hazırlarken, "Özbekistan Çölleri, Sürgünden Opera Sahnesine (Remziye Alper'in yaşamına değiniliyor), Nazi üniformasıyla kaçış, Patatesten Ayyıldız mührü, Bombalar ve çocuklar gibi" başlıklar dikkat çekiyor. Coşkuner, kitabında Kırım'da acı ve tatlı bir ömür geçiren bazı dost ve tanıdıklarının anılarına yer veriyor.
Yapıtın giriş kısmını ise Kemal Özcan kaleme almış. Özcan, "Kırım Türklerinin sürgünü ve milli mücadele" (1944-1990) başlıklı yazısında, Kırım'da çekilen çileler, Rus zulmü, II. Dünya Savaşı öncesi Almanların Kırım'a dair planları, Sovyet yönetiminin Kırım'da faaliyetleri, 1944 sürgünü" gibi birçok konuya değiniyor.
Hakan Kırımlı da, Coşkuner'in kitabıyla ilgili kaleme aldığı yazısında, "Milletler tarihini unutmadıkları sürece var olurlar. Kırım Tatarlarının da var olmalarının şartı budur" ifadelerini kullanıyor.
Rahmetli Kemal Çapraz'ın kurduğu "Ufukötesi" yayınlarından 2007 yılında çıkan bu eser, konuyla ilgilenenler için bir kaynak niteliğinde.
Esen kalın.