Gateway, telekomünikasyon sektöründe kullanılan, farklı iletim protokollerine sahip iki ağı birbirine bağlayan bir ağ düğümüdür. Gateway (ağ geçidi), tüm verilerin yönlendirilmeden önce ağ geçidinden geçmesi veya ağ geçidi ile iletişim kurması gerektiğinden bir ağ için giriş ve çıkış noktası görevi görür.
Çoğu IP tabanlı ağda, en az bir ağ geçidinden geçmeyen tek trafik, aynı yerel alan ağı (LAN) segmentindeki düğümler arasında akan trafiktir. Varsayılan ağ geçidi veya ağ geçidi terimi de aynı kavramı tanımlamak için kullanılabilir. Kişisel veya kurumsal senaryolarda ağ geçidi kullanmanın birincil avantajı, internet bağlantısını tek bir cihazda basitleştirmektir. Kuruluşta, bir gateway (ağ geçidi) düğümü ayrıca bir proxy sunucusu ve bir güvenlik duvarı görevi görebilir. Bir düğüm, basitçe, verilerin taşınması veya okunması/kullanılması için durduğu fiziksel bir yerdir. (Bilgisayar veya modem bir düğümdür, ancak bilgisayar kablosu değildir.) Evinizde tüm ailenizin internete erişmesini sağlayan bir kablosuz ağınız varsa, ağ geçidiniz internet servis sağlayıcınızın sağladığı modemdir. Öte yandan, İnternet Servis Sağlayıcınızın (İSS) aldığı ve gönderdiği tüm veri trafiğini kontrol eden bilgisayarın kendisi bir düğümdür.
Düğüm olarak bahsedilen bu terim ile ilgili birkaç detay verelim.
- İnternette, durma noktası olan düğüm, bir ağ geçidi veya bir ana bilgisayar düğümü olabilir.
- İnternet servis sağlayıcınızın (ISS) aldığı trafiği kontrol eden bir bilgisayar, bir düğüm noktasıdır.
Bilgisayar sunucusu bir ağ geçidi olarak hareket ettiğinde, aynı zamanda bir güvenlik duvarı ve bir proxy sunucusu olarak da çalışır. Güvenlik duvarı, istenmeyen trafiği ve yabancıları özel bir ağdan uzak tutar. Proxy sunucusu, bilgisayarınızdaki kullandığınız programlar (örneğin bir web tarayıcısı) ile bir bilgisayar sunucusu, ağınıza hizmet eden bilgisayar arasındaki bir yazılımdır. Proxy sunucusunun görevi, gerçek sunucunun çevrimiçi veri isteklerinizi karşılayabileceğinden emin olmaktır.
Gateway (Ağ Geçidi) Nasıl Çalışır?
Tüm ağların, kendisine doğrudan bağlı cihazlarla iletişimi sınırlayan bir sınırı vardır. Bu nedenle, bir ağ sınırları dışında yer alan cihazlar, düğümler veya ağlarla iletişim kurmak isterse, bir gateway işlevselliğine ihtiyaç duyar. Bir gateway genellikle bir yönlendirici ve bir modemin birleşimi olarak tanımlanır.
Ağ geçitlerinin bir kullanımı, bir IoT ortamı ile bulut arasında bir iletişim bağlantısı oluşturmaktır.
Gateway, bir ağın ucunda uygulanır ve bu ağdan dâhili veya harici olarak yönlendirilen tüm verileri yönetir. Bir ağ diğeriyle iletişim kurmak isterse, veri paketi ağ geçidine iletilir ve ardından en verimli yoldan hedefe yönlendirilir. Gateway (ağ geçidi), yönlendirme verilerine ek olarak, ana bilgisayar ağının dâhili yolları ve karşılaşılan ek ağların yolları hakkında da bilgi depolar.
Gateway, temelde iki protokol arasındaki uyumluluğu kolaylaştıran ve açık sistemler ara bağlantı (OSI) modelinin herhangi bir katmanında çalışan protokol dönüştürücülerdir.
Gateway Türleri Nelerdir?
Gateway (ağ geçidi) türleri farklı biçimlerde yer alarak, çeşitli görevleri gerçekleştirebilir. Gateway türleri, tek yönlü ağ geçitleri ve çift yönlü ağ geçitleri şeklinde iki ana kategoriye ayrılırlar.
- Tek Yönlü Ağ Geçitleri: Adından da anlaşılacağı üzere tek yönde veri ileten bu ağ geçitleri, arşivleme aracı olarak kullanılırlar. Kaynak tarafında bir değişiklik hedefte çoğaltılır anca tek yönde iletim olduğu için bunun tersi yönden bir işlem olmaz.
- Çift Yönlü Ağ Geçitleri: Senkronizasyon gerektiren yapılarda kullanılan bu ağ geçidi verilerin iki yönde de iletilmesini imkan sağlar.
İşlev ve kullanımlarına göre de farklı çeşitleri bulunan ağ geçitleri de şunlardır:
- Web uygulaması güvenlik duvarları: Bir web sunucusuna gelen ve giden trafiği filtreler ve uygulama katmanı verilerine bakar.
- Bulut depolama ağ geçitleri (Cloud Storage Gateway): Bu gateway (ağ geçidi) türü, çeşitli bulut depolama hizmeti API çağrılarıyla depolama isteklerini çevirir. Kuruluşların, genel bir buluta geçiş yapmadan özel bir buluttaki depolamayı uygulamalara entegre etmesine olanak tanır.
- API, SOA veya XML ağ geçitleri: Bu gateway (ağ geçidi) türü, hizmete, mikro hizmet odaklı mimariye veya XML tabanlı web hizmetine giren ve çıkan trafiği yönetir.
- IoT ağ geçitleri (IoT Gateway): Bir IoT ortamındaki cihazlardan sensör verilerini toplar, sensör protokolleri arasında çeviri yapar ve sensör verilerini göndermeden önce işler.
- Medya ağ geçitleri: Verileri bir ağ türü için gereken biçimden başka bir ağ türü için gereken biçime dönüştürür.
- E-posta güvenlik ağ geçitleri: Şirket politikasını ihlal eden veya kötü niyetli bilgi aktaracak e-postaların iletilmesini önler.
- VoIP ağ geçitleri (VoiP Trunk Gateway): Bu gateway(ağ geçidi) türü, sabit hatlı telefonlar ve faks makineleri gibi düz eski telefon servis ekipmanlarının IP üzerinden ses (VoIP) ağı ile kullanımını kolaylaştırır.
Ek olarak, bir hizmet sağlayıcı, müşteriler tarafından kullanılabilecek kendi kişisel ağ geçitlerini geliştirebilir. Örneğin, Amazon Web Services (AWS), bir geliştiricinin AWS dışı uygulamaları AWS arka uç kaynaklarına bağlamasına olanak tanıyan bir Amazon API Gateway’e sahiptir.
Gateway (Ağ Geçidi) ve Router (Yönlendirici) Arasındaki Fark
Gateway (ağ geçidi) ve router (yönlendirici) iki veya daha fazla ayrı ağ arasındaki trafiği düzenlemek için kullanılabilmeleri bakımından benzerdir. Bununla birlikte, iki benzer ağ türünü birleştirmek için bir yönlendirici ve iki farklı ağa katılmak için bir ağ geçidi kullanılır. Farklı birincil protokolleri kullanan ağları tanımlamak için benzer olmayanlar kullanılabilir.
Bu mantık nedeniyle, bir yönlendirici bir ağ geçidi olarak kabul edilebilir, ancak bir ağ geçidi her zaman bir yönlendirici olarak kabul edilmez. Router(yönlendirici), bir ev veya kurumsal ağı internete bağlamak için kullanılan en yaygın ağ geçididir.