ABD, Uluslararası Uzay İstasyonu’nun (ISS) geçen yıl bir Rus ASAT’ından çıkan 1.500’den fazla parça enkaza karşı yaptığı çağrı bugünkü tedbirin alınmasına öncülük etti.
Önlem, ASAT sistemlerinin geliştirilmesini veya test edilmesini yasaklamıyor, ancak bunların uzay enkazı oluşturacak şekilde yürütülmesini engelliyor. Karar, Güvenlik Konseyi’nden değil BM Genel Kurulu’ndan geldiği için yasal olarak bağlayıcı değil.
Astronotlar için seyrüsefer tehlikeleri yaratmasının yanı sıra, uzay çöplüğü aynı zamanda güneş ışığını Dünya yüzeyine yansıtarak yer tabanlı teleskoplara da zarar veriyor. Dahası, araştırmacılar, SpaceX’in Starlink’i gibi internet üzerinden yayın yapan mini uyduların popülaritesinin artmasıyla birlikte, önümüzdeki on yıl içinde yörüngesel enkazın daha da artmasını bekliyor.
Dünyayı bıraktık uzayın çöplüğü ile uğraşıyoruz!
Beyaz Saray Ulusal Uzay Konseyi’ne başkanlık eden Başkan Yardımcısı Kamala Harris, bugün kararla ilgili övgü dolu bir tweet attı: “Nisan ayında, Amerika Birleşik Devletleri’nin yıkıcı, doğrudan yükselen uydusavar füze testleri yapmayacağını duyurdum ve diğer ülkeleri bize katılmaya çağırdım. Bugün 155 ülke BM kararının lehinde oy kullandı ve bunun uzay için uluslararası bir kural haline gelmesine yardımcı oldu.”
ASAT’ları yürüten dört ülkeden (Amerika Birleşik Devletleri, Çin, Hindistan ve Rusya) bugün sadece ABD lehte oy kullandı. Hayır oyu veren ülkeler arasında Rusya ve Çin’in yanı sıra Beyaz Rusya, Bolivya, Orta Afrika Cumhuriyeti, Küba, İran, Nikaragua ve Suriye de yer alıyor. Dokuz ülke de kararla ilgili çekimser kaldı: Hindistan, Lao Demokratik Halk Cumhuriyeti, Madagaskar, Pakistan, Sırbistan, Sri Lanka, Sudan, Togo ve Zimbabve.