GAZEL
1-Divan edebiyatında kimi kavramları dolaylı anlatmak için kullanılan kalıplaşmış nükteli ve sanatlı söz.
2-Nükteli, san'atlı, ince söz.
3-İnce anlamlı söz.
İşte sözlüklerde kelimenin anlamı aşağı yukarı budur.
Şimdi Bakî'nin gazelinin 3. beytine bakarsak:
Her yanadan ayagına altın akup gelür
Eşcȃr-ı bȃğ himmet umar cuybardan.
Bu beytin anlamı şudur:Bahçedeki ağaçlar, ırmaktan yardım ummaktadır ve her taraftan ırmağın ayağına altın (sararan yapraklar) akıp gelir.
Bu beyitte şair, Osmalı Devleti'ni mazmunlaştırarak anlatmış,Osmanlı Devleti'nin vergiye bağladığı yerler anlatılmış.Oraların Osmanlılar'dan yardım,iyilik (himmet) beklediklerini anlatmış.Ayrıca " Her yanadan ayagına altın akup gelür." derken de bu yerlerin gönderdiği vergiler kastedilmiş olabilir.
Bakî büyük bir şair olduğunu, bunun gibi, daha birçok mazmunda göstermiştir.
H.Y.