SINIR KOYMA
Sınırlar, çocuklara korundukları, güvende oldukları ve değer verildikleri duygusu kazandırır. Aile içi kurallara uymalarını, işbirliği yapmalarını, otoriteye saygı duymalarını sağlar. Sorumluluk kazandırır. Sınırlar, onaylanan davranışları tanımlayan, çocuğa hatalı davranışlarını düzeltme fırsatı veren eğitici ve öğretici bir etkiye sahiptir. Evde öğrettiğimiz kurallar, dış dünyada onaylanan davranışlar açısından standartları oluşturacaktır ve böylece çocuk toplum kurallarını da öğrenecektir.
Sınırlar, çocukların araştırma yapmasını sağlar.
“Doğru olan nedir?”
“Hangisi yanlıştır?”
“Yetkili kimdir?”
“Ne kadar ileri gidebilirim?”
“Çok ileri gittiğimde ne olur?”
AİLELERE ÖNERİLER
- Disiplin ceza değildir unutmayın. ceza yerine çocuğa nasıl davranıp nasıl davranmaması gerektiğini ve bunların da nedenlerini anlatın.
- İyi örnek olun. Eğer çocuğunuzun problem çözmek için şiddete başvurmasını istemiyorsanız fiziksel ceza vermeyin
- Sınırları çizin; ama çok sayıda kural koymayın.
- Gerçekçi beklentiler ve kurallar oluşturun.
- Bir kural koymadan önce kendinize şunları sorunuz: Bu gerekli mi?/ Bu kural çocuğun sağlığını ve güvenliğini sağlıyor mu?/ Başkalarının haklarını ve mallarını gözetiyor mu?
- Kurallar basit ve anlaşılır olsun.
- Aile kuralları oluşturulurken çocuk da katılırsa onları daha dikkatle uygulayacak, daha az çiğneyecektir.
- Çocuklar bir kuralı ihlal ettiğinde sonucunun ne olacağını iyi anlamalıdırlar. Örneğin, çocuğunuzun tek başına karşıdan karşıya geçmesi yasaksa ve o bu kuralı ihlal ederse cezasını uygulamaya kararlı olmalısınız.
- Kuralı ihlal ettiğinde önce nedenleri üzerine düşünün ve çocuğunuzun açıklamasına izin verin. fakat yaptırımların tutarlı biçimde uygulanmasına da özellikle dikkat edin.
- Yanlış davranışı görmezden gelmeyin.
- Ailenin diğer bireyleriyle de disiplin kuralları konusunda hemfikir olun. Bu şekilde çocuk, kurallara uymadığı zaman neler olacağını bilecektir.
- Anne-baba olarak bir ağız olun.
- Net mesajlar verin. SöyLediğiniz ve davranışınız aynı olsun. Örneğin çocuğa odasını toplamasını söyleyip, odasını siz toplamayın.
- Disiplin, kazanan ve kaybedenin olduğu bir oyun değildir. Siz çocuğunuzun kurallara uymasını beklersiniz, o sizden dürüstlük bekler.
- Onun sizinle aynı fikirde olmayacağı zamanlar olacaktır. Buna saygı gösterin, pozitif öneriler getirin.
- Hayırlarınızın gerekçelerini mutlaka açıklayın.çocuğunuzun anlayabileceği düzeyde olmasına dikkat edin.
- İzin vermediğiniz bir etkinlik ya da durum için alternatif bir durum yaratın.
- Pazarlık etmesine, güç savaşına ve sizle tartışmaya girmesine izin vermeyin. Kendinize hâkim olun, bağırıp çağırmayın.
- Uygun davranmadıklarında çocuğunuzu değil, o davranışı sevmediğinizi açıkça belirtin ki sevginizden şüphe duymasın.
- Uygun davranışlar gösterdiği anları yakalayın ve sözel övgülerde bulunun. İyi davranışlarını, başarılarını övün. Onun çabalarını takdir ettiğinizi bilsin.
”Bugün benimle çok güzel oynadın yada çalıştın.”
”Oyuncağını paylaşman çok hoşuma gitti.”
”Seninle oyun oynamak, seninle kitap okumak gerçekten çok eğlenceli.”
” Oyuncaklarını, odanı temizlediğin için teşekkürler.”
” Etrafı toplamamda, masayı hazırlamamda bana yardım ettin.”
” Sessizce okuman, oyuncaklarınla oynaman çok hoş.”
- Belirlenen sınırlamanın yapılan yaramazlıkla alakalı olmasına özen gösterin.
Sınır belirleme dinamik bir süreçtir. Çocuklar büyür ve değişir. Değiştikçe de daha çok özgürlük, ayrıcalık ve sorumluluk yüklenmeye hazır hale gelirler. Çocuklar, çevrelerini keşfetmeye, becerilerini geliştirmeye, yeni yetenekler kazanmaya ve bağımsız olmaya fırsat bulmalıdır. Onların işi budur. Bizim işimiz de bu normal gelişim sürecini engellemeden, onlara destek olacak sınırlar koymaktır.