WindEurope CEO’su Giles Dickson, enerji krizine yanıt vermeyi hedefleyen ve fosil yakıtlara, özellikle de kömüre yönelik adımların geçici olduğunu, Avrupa’nın krizden asıl çıkışının orta ve uzun vadeyi hedefleyen yenilenebilir enerjiye ve başta rüzgar enerjisi yatırımlarına bağlı olduğunu söylüyor.
YAZI: Bulut BAGATIR
Avrupa, Rusya’ya doğalgaz bağımlılığı nedeniyle mevcut enerji krizini en ağır şekilde yaşayan bölgelerden biri. Bazı ülkeler kısa bir süre için dahi olsa kömürü yeniden devreye almayı planlıyor. Öncelikle Avrupa’nın şu ana dek bu krize verdiği tepkiyi nasıl değerlendirirsiniz? Yenilenebilir kaynaklar bu krizde nasıl bir rol oynuyor?
REPowerEU’yu, AB’nin Rusya’nın Ukrayna’daki savaşına verdiği enerji politikası tepkisi olarak tanımlayabiliriz. Rus işgalinden kısa bir süre sonra Mart ayında sunulan ve Mayıs ayındaki REPowerEU Eylem Planı’nda daha da detaylandırılan REPowerEU, enerji güvenliğini artırmak ve AB’nin Rusya’dan fosil yakıt ithalatına bağımlılığını azaltmak için yenilenebilir enerji adımlarını hızlandıracak. AB, REPowerEU ile 2022’nin sonuna kadar Rusya’dan gaz ithalatını üçte iki oranında azaltmayı ve 2027 yılına kadar ise Rusya’dan herhangi bir fosil yakıt ithalatını tamamen durdurmayı hedefliyor. REPowerEU, Avrupa’nın enerji güvenliğini sağlamada yenilenebilir enerjinin merkezi rolünü yineledi. Her rüzgar çiftliği, Avrupa’nın fosil yakıt ithalatına daha az bağımlı olmasına katkıda bulunacak.
Aslına bakarsanız REPowerEU Eylem Planı’nda AB, karadaki rüzgar enerjisinin hızlı bir şekilde genişlemesine yönelik ana darboğazı da ele aldı: İzinler. Yeni bir yasa, yenilenebilir enerji kaynaklarının genişlemesinin “her şeyden önce kamu yararına” olduğu ilkesini benimseyecek. AB Komisyonu, ulusal hükümetlere izin süreçlerini tam olarak nasıl basitleştirebilecekleri konusunda ayrıntılı tavsiyeler ve rehberlik yayımladı.
2021’in başında Avrupa, enerjisinin neredeyse %60’ını -ki bunlar çoğunlukla fosil yakıtlar- genellikle ciddi jeopolitik riskler oluşturan ülkelerden ithal ediyordu. Rüzgar enerjisi ucuz ve ölçeklenebilir. İzin verme ve yerleştirme engelleri aşılırsa nispeten hızlı bir şekilde inşa edilebilir. Avrupa’nın ithal fosil yakıtlara olan bağımlılığını azaltacak ve orta-uzun vadede enerji güvenliğini artıracaktır. Ancak bu kış Avrupa’nın insanlarını sıcak tutarken ekonomisini de ayakta tutabileceği mevcut tüm enerji kaynaklarına başvurması gerekecek. REPowerEU, gaz ithalatını çeşitlendirme planlarını içeriyor ve kışın başlangıcı için zorunlu gaz depolama hedefleri belirliyor.
AB ve ulusal hükümetler; Kuzey Afrika, Körfez Ülkeleri, Kanada, ABD ve Azerbaycan gibi alternatif LNG tedarikçileri ile ithalat anlaşmaları imzalama konusunda şimdiden ilerleme kaydetti. Avrupa hükümetleri, ulusal gereksinimlerine göre ek geçici acil durum önlemleri alıyor ve bu bazı durumlarda kömüre geçici geçişleri de içeriyor.
Enerji krizinin yanı sıra ekonomik göstergelerin pek olumlu olmadığı bir dönemde rüzgar yatırımlarının durumu nedir? Yatırımcıların özellikle hükümetlerden ne gibi beklentileri var?
Zorlu ekonomik zemine ve Ukrayna’daki savaşa karşın yenilenebilir kaynaklara yapılan yatırımlar küresel olarak oldukça iyi durumda. 2022’nin ilk altı ayında yenilenebilir enerji finansmanında 226 milyar dolarlık yeni bir rekor kırıldı. Bloomberg New Energy de yakın zamanda bu miktarın 125 milyar dolarının rüzgar enerjisine aktarıldığını bildirdi. Yalnızca Avrupa 2021’de 41 milyar euro yatırım yaptı. Bu, Avrupa rüzgar endüstrisi için büyük bir güven kaynağı. Yatırımcıların daha fazla rüzgar enerjisi projesini finanse etmeyi istediklerini gösteriyor.
WindEurope’un kurulu rüzgar gücünü artırma stratejisi neye dayanıyor?
Avrupa Komisyonu, bugün 200 GW’ın altında olan rüzgar enerjisi kapasitesini 2030’da 510 GW’a çıkarmak istiyor. Bu rakam, yeni REPowerEU planları ile belirlendi. AB’nin 2050’ye kadar iklim nötr olma hedefi mevcut. Bu amaç, toplamda 1300 GW kurulu rüzgar enerjisi kapasitesi; 1000 GW kara rüzgar enerjisi ve 300 GW deniz üstü rüzgar enerjisi gerektirecek. Bu hedeflere ulaşmak için Avrupa’nın altyapısına, yani karadaki ve denizdeki elektrik şebekelerine, depolama tesislerine, gemilere ve limanlara yatırım yapması elzem.
WindEurope, Avrupa’nın rüzgar enerjisi tedarik zincirini güçlendiren modern izin prosedürleri, makul ticaret politikaları ve açık artırma tasarımlarını savunuyor. Avrupa’nın rüzgar enerjisinde küresel teknoloji lideri konumunu koruması için, AB’nin araştırma ve inovasyon yatırımlarını da artırması gerekiyor.