ANITSAL ÇEŞME
Kent merkezinde Roma İmparatorluk Dönemi’nde inşa edilmiş kamu yapıları arasında yer alan Anıtsal Çeşme (Nymphaeum), kuzey güney yönünde uzanan Hierapolis Caddesi’nin batı bitişiğinde, Devlet Agorası/ Kutsal Alanı’nın doğu bitişiğinde MS 2. yy. başlarına tarihlendirilen kanatlı uzunlamasına ‘U’ planlı olarak üç katlı inşa edilmiştir. Çeşmenin cephe süslemesi Korinth, Kompozit ve İon sütun başlıklı düzenin bir arada kullanıldığı plandan oluşmaktadır. Doğu cephesinde yer alan ön tarafındaki basamaklar ve yüksek bir podyum üzerinde yükselen bu yapıya taşınan su kentin kuzey yamaçlarından gelir. Anıtsal Çeşme’nin kuzey- güney yönlü batı duvarı dıştan dışa 32 m. uzunluğunda, kuzey kısa kanadı 8.66 m., güney kısa kanadı 7.50 m. uzunluğa sahiptir. Çeşmenin beden duvar kalınlıkları 1.50 ile 1.65 m. arasında farklı ölçülere sahiptir.
Anıtsal Çeşme'nin cephesini hareketlendirmek amacıyla kuzey güney uzantılı uzun kenarı ve doğu batı uzantılı iki kısa kanadı üzerinde yarım daire ve kare formlu nişler içerisine çeşitli tanrı ve tanrıçaların yanı sıra bazı ölümlülerin heykelleri yerleştirilmiştir. Çeşmenin ön cephesinde dikdörtgen planlı havuz bulunur. Havuzun önünde dairesel formlu havuzcuk (labrum) yer almaktadır.
"U" planlı, düz temelli, yüksek podyum üzerinde yükselen sütunlarla oluşturulan bu tip, çok katlı mimarisi ile nişler içinde yer alan heykellerle donatılan cephe duvarı ve bu duvarların her iki kenarında öne doğru açılan kanatlarla ve bu kanatlar arasında yer alan dikdörtgen havuzu ile oluşturulan düzenleme, Tripolis Anıtsal Çeşmesi'ni etkileyici kılmaktadır. Özellikle Anıtsal Çeşme'nin kısa kanatları ve arka cepheyi oluşturan kuzey-güney doğrultulu batı duvarı üzerine açılmış nişlerin içine yerleştirilmiş büyük bir kısmı tümlenebilir nitelikte kırık olarak ele geçirilen ve MS 2. yy'a tarihlendirilen heykeller, bu etkiyi çarpıcı bir şekilde öne çıkarmaktadır.