Bebeklerde Sarılığın Geçmesi İçin Anne Ne Yemeli?5 Şubat 2023
“Bebeklerde sarılığın geçmesi için anne ne yemeli” sorusunu yanıtlamadan önce, sarılığı tanımlamak ve sarılığın nedenlerini irdelemek daha doğru olacaktır.
Sarılık, ciltte ve gözlerde sarı bir renk tonuna neden olan bir durumdur. Sarılığın annenin yaptığı veya yapmadığı bir şey yüzünden gelişmediğini bilmek gerekir. Anne sütü sarılığı yenidoğanlarda ve bebeklerde sık görülür.
Bebekler bazen karaciğerleri kanlarındaki fazla bilirubinden kurtulamadığı için sarılık problemini yaşarlar. Bilirubin, kırmızı kan hücrelerinin parçalanması sırasında oluşan turuncu/sarı bir maddedir. Bir bakıma bu sürecin olağan bir yan ürünüdür ve karaciğer tarafından kan dolaşımından elimine edilir.
Yenidoğanlar ilk doğduklarında yetişkinlerden daha fazla bilirubin üretirler. Çoğu zaman karaciğerleri bu birikimden kurtulamaz. Bu da gözlerin ve cildin sararmasına neden olur. Sarılık neticesinde oluşan sarı deri ebeveynleri rahatsız edebilir ancak sarılık kolayca tedavi edilebilir. Bu nedenle endişelenmenize gerek yoktur.
Doktorlar genellikle yeni doğan bebeği doğduktan sonraki 3. ve 7. günler arasında sarılık açısından kontrol eder. Sarılık tespit edilirse de genellikle, fazla bilirubinin parçalanmasına yardımcı olmak için bebeğin güneş ışığına maruz bırakılmasını önerirler.
Anne Sütü Sarılığının Diğer Nedenleri Nelerdir?
Sarılık yenidoğanlarda yaygın olmasına rağmen, birkaç aylık bebeklerde de sarılığa neden olan nadir durumlar vardır. Bunlardan bazıları şunlardır;
-Bebeğin enfeksiyon geçirmesi
-Bebeğin karaciğerinin düzgün çalışmaması
-İç kanama geçirmesi
-Bebeğin enzimlerinde eksiklik
-Bebeğin alyuvarlarında sorun olması
-Anne ile bebeğin kanında uyumsuzluk
Anne Sütü Sarılığının Tedavisi
Emzirilen bebeklerde sarılık tedavisi, durumun nedenine ve ciddiyetine göre değişir. Tipik olarak tedavi süreci, fototerapi (ışık tedavisi) ve bebek besleme yönetiminin (emzirme desteği veya daha az yaygın olarak takviye) bir kombinasyonunu gerektirir. Fototerapi genellikle hastane ortamında verilir ancak bilirubin düzeyleri izlenen düşük riskli bebekler için evde tedavi de önerilebilir.
Uygun tedavi ile sarılık genellikle 7-10 gün içinde düzelir, kimi durumlarda haftalarca devam da edebilir. Sebep kolayca tespit edilemiyorsa, kapsamlı bir tıbbi değerlendirme gerekli olabilir. İlk günlerde ve haftalarda bebeğinizi rutin tıbbi kontrollere götürmek, sarılığın veya görülebilecek diğer yaygın problemlerin hızlı bir şekilde tespit edilmesini ve uygun şekilde tedavi edilmesini sağlayacaktır. Hastaneden ayrıldıktan sonra veya kontroller sırasında ortaya çıkan sarılık, bebeğinizin doktoruna hemen bildirilmelidir.
Aşırı kilo kaybını önlemek, yeterli kilo alımını sağlamak ve sarılık riskini en aza indirmek için şu adımları takip edebilirsiniz;
Bebeğinizi Sık Sık Emzirin
Sezaryen ile doğum yapan anneler bile doğumdan sonra mümkün olan en kısa sürede, ideal olarak ilk bir saat içinde emzirmeye başlamalıdır.
Her 24 saatte en az 8-12 kez emzirerek bebeğinizin yeterince beslendiğinden emin olun. Bebekler ilk 24 saat boyunca beslenme başına yalnızca yaklaşık 1 çay kaşığı alabilse de, bebeğin annesini emmesi aynı zamanda annenin vücudunda daha fazla süt yapması için doğal sinyaller veya tetikleyiciler olarak işlev görür.
Besin Takviyelerinden Kaçının
Tıbbi olarak gerekli olmadıkça besin takviyelerinden kaçının. Takviyeye ihtiyaç duyulursa, ilk tercih annenin sağılmış sütü olmalıdır. Ardından donör sütü (sütanne) ve en son ihtimal bebek maması olabilir. Bebeğe asla su ve glikozlu su verilmemelidir.
Emzirirken Bebeğinizle Temas Halinde Olun
En başından itibaren emzirme pozisyonuna ve bebeğinizi doğru biçimde kavramaya dikkat etmelisiniz. Süt tedarikine yardımcı olan ve anne sütünün bebeğe kolayca ulaşmasını sağlayan ten tene teması oldukça önemlidir.
Bebeğinizin Açlık Belirtilerini Takip Edin
Bebeğinizin açlık belirtilerini dikkatlice gözlemleyin. Bilmeniz gereken şudur ki, bebek ağlamadan öncesine kadar birçok açlık belirtisi gösterebilir. Bunlar, huysuzluk, elini emme, dudaklarını büzme veya emme, dilini çıkarma, bir şeyler arıyor gibi başını sağa sola döndürme, ağzını açıp kapatma gibi belirtiler olabilir.
Bebeğinizi, hastaneden çıktıktan 2-3 gün sonra doktor kontrolüne götürmeyi ihmal etmemelisiniz. Hastane çalışanları tarafından size herhangi bir şey söylenmese bile, kontrol amacıyla doktora gitmenizde yarar vardır.
Bebeklerde Sarılığın Geçmesi İçin Anne Ne Yemeli?
Bebeklerde sarılığın nedenlerini ve alınabilecek önlemleri öğrendiğimize göre, “bebeklerde sarılığın geçmesi için anne ne yemeli” sorusunun cevabına gelebiliriz. İşin doğrusu, bebeklerde sarılığın geçmesi için annenin ne yemesi gerektiğiyle ilgili kanıtlanmış veriler yoktur. Ancak bazı uzmanlar, doğru bir beslenme alışkanlığının emziren anneler için önemli olduğunu ve sarılığın geçmesine yardımcı olduğunu belirtmektedir.
Aşağıdaki öneriler doğrultusunda takip edeceğiniz bir beslenme alışkanlığı geliştirmeniz, bebeğinizin genel sağlığı ve sizin sağlığınız açısından faydalı olacaktır. Elbette bu önerileri harfiyen uymanız çok da mümkün olmayabilir. Fakat en azından bebeğinizin sarılığı geçene kadar hassasiyet göstermeniz doğru olacaktır.
1) Günde 2-3 kez protein ağırlıklı besinler tüketin. Aşağıdaki besinlerle sınırlı olmasa da, protein ağırlıklı besinler genel olarak şunlardır;
-Kırmızı et
-Balık
-Beyaz et
-Süt ürünleri
-Yumurta
-Fasulye
-Fındık
2) Her gün üç porsiyon sebze yemeği tüketin.
3) Her gün iki porsiyon meyve tüketin.
4) Her gün aşağıdaki kepekli tahıllardan birini veya birkaçını tüketin.
-Tam buğday ekmeği
-Yulaf ezmesi
-Tam tahıllı ekmek
-Makarna
5) Emziren anneler kimi zaman farkına varmasa da suya çok ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle yeterince su içtiğinizden emin olmalısınız.
6) Vejeteryan anneler, hayvansal gıdalardan alabileceği bazı protein ve vitaminleri aşağıdaki besinlerden alabilir;
-Kuru meyveler
-Kuruyemişler
-Çekirdekler (ay çekirdeği, kabak çekirdeği, mısır)
-Kuru fasulye
Sarılık İçin Endişelenmeli Miyiz?
Bebeğinizi ilk doğduğunda sarımsı bir renk tonu ile görmeniz sizi endişeye sevk edebilir. Ancak bu birçok bebek de görülen ve normal sayılabilecek bir durumdur. Kendinizi suçlamayın ve sarılığın anne ile ilgili bir durum olmadığını bilin. Doktorların önerilerini dikkatle uyguladığınızda ve emziren bir anne olarak sağlıklı beslendiğinizde, bebeğiniz sarılıktan en kısa sürede kurtulacaktır. Bebeğinizi emzirmeye devam edin ve düzenli bir biçimde kaka yaptıklarından emin olmanız yeterlidir.
Araştırmacı Yazar, Pedagog Ercüment Eşsiz
Konuyla ilgili ayrıca, “Emziren Anne Diyeti” başlıklı yazımızı okuyabilirsiniz.