Ergenlerde Yeme Bozuklukları
Yeme bozuklukları, yetersiz ya da aşırı gıda alımını içermektedir. Bir taraftan da ruhsal etkilere dayanan ve fiziksel sonuçlara yol açabilen bir ruh sağlığı problemidir. Yeme bozukluklarının başlangıcı ergenlik döneminde veya erken erişkinlikte görülür.
Yapılan araştırmalarda yeme bozukluğu olan kişilerin yüzde 95’inin 12 ila 25 yaşları arasında olduğu saptanmıştır.
Ergenlerde yeme bozuklukları ile istatistikler:
- Lise öğrencileri arasında yapılan bir araştırmada, kızların yüzde 44’ü ve erkeklerin yüzde 15’i kilosundan memnun değil ve kilo vermeye çalışıyor.
- Yeme bozuklukları olan ergenlerin sadece yüzde 10’u tedavi görüyor.
- Her 62 dakikada bir kişi yeme bozukluğu nedeniyle ölüyor.
- Kadınlar için genç anoreksi ölüm oranı, genç kızlar için tüm ölüm nedenlerinin oranından 12 kat daha yüksek.
- Anoreksiya veya bulimia olan gençlerin yarısında tam iyileşme görülmüştür.
Ergenlerde yaşanan yeme bozuklukları fiziksel ve duygusal olarak yıkıcı olmaktadır. Aşırı kilo kaybı, fiziksel görünümdeki değişiklikler, yorgunluk, anksiyete ve depresyon gibi belirtiler gençler için tehlikeli ebeveynler için aşırı korkutucudur. Yeme bozukluğu söz konusu olduğunda psikolog adana yardım mutlaka gereklidir.
Ergenlerde Yeme Bozuklukları
Yeme bozukluğu psikolojik sebeplerle ortaya çıkan sağlık bozukluğudur. Yeme bozuklukları, anoreksiya, bulimia ve aşırı yeme bozukluğunu/tıkınırcasına yeme bozukluğunu içerir. Yeme bozukluğu olan ergenler karamsar, endişeli veya depresif olma eğilimindedirler. Yeme bozukluklarından muzdarip olan çoğu ergen, bir problemleri olduğunu inkar etmektedir. Birçok durumda, yiyecekle olan ilişkilerinden başka her şeyi suçlama eğiliminde olabilirler.
Yemek yeme, herkes için günlük yaşamın bir parçasıdır. Yeme bozukluğuna sahip bir ergen için yemek yememek, kilo almamak ya da alınan kilonun hemen verilmesi günlük yaşam döngüsünde yer alır. Zihinleri sürekli bu döngüyle meşgul olan ergenler için yemek yemek ciddi bir stres kaynağına dönüşür. Bir süre sonra ergenlerin günlük düşünceleri ve algıları yeme bozukluğu tarafından yönetilmeye başlar. Birçok genç insan yemek yeme ve beden algısı sorunları ile mücadele etmektedir. Ancak, tüm bu yeme sorunları ve yeme bozukluğu arasındaki farkı bilmek önemlidir.
Ergenlerde yeme bozukluğu belirtileri
Son zamanlarda ergenlerde yeme bozuklukları çok sık görülür hale gelmiştir. Bu nedenle ebeveynlerin belirti ve semptomlara hakim olması önemlidir. Buradan hareketle, ergenlerde yeme bozukluklarının kapsamını ve ciddiyetini anlamamız gerekmektedir.
Yeme bozukluğunun belirti ve semptomlarını öğrenmek söz konusu olduğunda, bu bozuklukları davranışsal ve fiziksel olarak ikiye ayırabiliriz.
Ergenlerde Yeme Bozukluğunun Duygusal Belirtileri
- Yemekten kaçmak için bahaneler uydurmak
- Sürekli diyet yapma ihtiyacı duymak
- Kilo vermek için aşırı spor veya egzersiz yapmak
- Gizlice yiyecek saklamak ve özellikle geceleri yalnız başına yemek yeme
- Bozuk ve biçimsiz bir vücut görüntüsü; vücut dismorfisi (birinin görünümünde algılanan bir kusur üzerinde takıntılı bir odaklanma)
- Müshil, diyet hapı ve kilo vermeye yardımcı olan maddelerin zorunlu kullanımı
- Kalorilere ve kalorik alımlara karşı yoğun ve takıntılı bir odaklanma
- Kilo alımları veya kilo kaybını tartışma konusundaki isteksizlik
- Yemek yemenin beklendiği ortamlardan kaçınma
- Yemek sırasında veya hemen sonrasında uzun banyo kullanımı
Yeme Bozukluğunun Fiziksel Belirtileri
- Sağlıksız kilo kaybı ya da kilo alma
- Aşağı yukarı aynı ölçüde tekrarlanan kilo döngüsü
- Kabızlık
- Sürekli istifra durumu
- Ciltte kızarıklık veya cilt kuruması
- Diş minelerinde aşınma, diş çürükleri
- Saç dökülmesi
- Tırnak kırılması
- Açıkça görülen yorgunluk ve uykusuzluk halleri
- Düzensiz adet görme veya adet eksikliği
- Fiziksel yaralanmalarda vücutta kolayca çürük oluşması
Erken Müdahalenin Önemi
Tüm bu anlatılanların ışığında bilinmesi gerekir ki, yeme bozuklukları cinsiyete özgü değildir. Toplum algısında genellikle yeme bozukluğunun genç kızlarda olduğu düşünülmektedir. Hem genç kızlar hem de genç erkekler yeme bozukluğundan muzdarip olabilir.
Yeme bozukluğu görülen gençlerin %33’ü kilolarını kontrol etmek için sağlıksız yöntemlere başvurduğunu itiraf etmiştir. Bu yöntemler arasında sigara içmek, iştahlarını kesmek için yasadışı ilaçlar kullanmak, öğün atlamak, pamuk yutmak ve müshil veya diyet haplarının yanlış kullanımı sayılabilir.
Verilen mücadeleyi daha da karmaşıklaştırmak için yeme bozukluğu olan gençler bu durumu çok iyi bir şekilde gizleyebilir. Sessizce acı çeken yeme bozukluğu olan ergenler, belirtilerini gizleme konusunda ustalaşabiliyor.
Yeme bozukluklarının tehlikeleri göz önüne alındığında, erken müdahale çok önemlidir. Aslında amaç, uzun vadeli sağlık sonuçları ortaya çıkmadan önce, gelişiminin başlangıcında sorunu ele almaktır. Çözülmediği takdirde yeme bozuklukları kalıcı sağlık sorunlarına ve hatta ölüme neden olabilir.