Burun boynuzlu ejderha kertenkelesi yaklaşık 130 yıl önce, İtalyan kaşif Elio Modiglian’ca Endonezya ormanlarında keşfedilip Cenova’daki bir doğa tarihi müzesine getirilmişti.
Burnundan çıkıntı yapan bir boynuz ile göze çarpan kertenkele, 1933’te Harpesaurus modiglianii adını aldı. Ancak şimdiye dek böyle bir kertenkele bulan kimse olmamıştı.
The Washington Post‘un haberine göre, 2018 Haziran ayında Endonezya’nın Sumatra Adası’ndaki Toba Gölü’nü çevreleyen dağlık bir bölgede kuş araştırması yapan bağımsız bir yaban yaşamı biyoloğu Chairunas Adha Putra’ca Toba Süpervolkanı’nın kalderasını dolduran gölün yakınında bulunana dek bu kertenkelenin soyunun tükendiği sanılıyordu. Biyolog Chairunas Adha Putra bulduğu ölü bedene ilişkin “İlginç morfolojik özelliklere sahip ölü bir kertenkele buldum ancak ne olduğundan emin değildim.” açıklamasını yapmış.
Araştırmacı Thasun Amarasinghe, bunun Kuzey Sumatra’da bulunan ilk ve tek burun boynuzlu kertenkele türü olduğunu belirlemiş.
Bir kez daha adaya giden yaban yaşamı biyoloğu Chairunas Adha Putra, günler süren araştırmalarından sonra bir burun boynuzlu kertenkeleyi doğasında gözlemlemeyi başarıp fotoğrafladı.
Bu verileri kullanarak kertenkeleyi 1933’te tanımlanan tür ile karşılaştıran Thasun Amarasinghe, Chairunas Adha Putra’nın gözlemlediği canlı kertenkele ile ölü kertenkelenin aynı, Harpesaurus modiglianii türüne ilişkin olduğu sonucuna vardı.
Cenova müzesindeki örnekle karşılaştırıldığında Chairunas Adha Putra’nın bulduğu canlı kertenkele, çevresindeki bitki örtüsüne göre değişme özelliğini taşıyan açık yeşil renkte. Thasun Amarasinghe, canlının tehdit duyumsadığı anda kahverengimsi turuncu bir renge döndüğünü belirtiyor. Sürüngen, genellikle ejderha kertenkeleleri olarak adlandırılan ve sakallı ejderhalar türlerini içeren Agamidae kertenkele ailesinden.
Thasun Amarasinghe ve Chairunas Adha Putra buluntularından dolayı heyecanlı olsa da kertenkelenin geleceği konusunda kaygı duyuyor. Amarasinghe “Yaşayan ejderha bir koruma alanının dışında bulundu ve yakınlarda büyük bir ormansızlaştırma yaşanıyor.” diyor.
Tel Aviv Üniversitesi’nden sürüngen bilimci Shai Meiri ise burun boynuzlu kertenkelenin yeniden ortaya çıkmasından önce hiç kimsenin bu türün tam olarak nerede yaşadığını bilmediğini belirtiyor. Ama şimdi kertenkelenin üzerinde çalışabileceğini ve koruma önlemlerinin alınabileceğini söylüyor.
Kaynak