Akciğerlerden alınan oksijenin hemoglobine bağlanarak dokulara aktarılmasında büyük önem taşır. Dünya Sağlık Örgütü'ne (WHO) göre hemoglobin değerlerinin erkeklerde 14 gr/dl, hamile olmayan kadınlarda 12 gr/dl'nin altına düşmesi "anemi" olarak tanımlanır. Demir eksikliği ve buna bağlı olarak oluşan anemi ise "demir eksikliği anemisi" olarak adlandırılır. Tüm dünyada erkeklerin % 20'sinde, kadınların % 35'inde ve hamilelerin % 50'sinde görülür. Gelişmiş ülkelerde bu oran çok daha az, ülkemiz gibi az gelişmiş ülkelerde ise çok daha yüksektir.
Belirtiler?
Halsizlik, iştahsızlık, çabuk yorulma, başağrısı, başdönmesi, çarpıntı, nefes darlığı, huzursuzluk gibi genel; tırnaklarda kolay kırılma, tırnaklarda uzunlamasına kabarık çizgiler, düzleşme ve çukurlaşma, dil papillalarında düzleşme, dilde yanma, ağız köşelerinde ülserasyon ve fissurlar ve yutma güçlüğü gibi özel belirtileri vardır.
NEDENLERİ:
1) Demir ihtiyacının artması: Gebelik, emzirme, büyüme çağındaki çocuklar, düşük doğum tartılı ve erken doğan bebeklerde ihtiyaç artar. Diyetle alınan demir ihtiyacı karşılamaya yetmez.
2) Demirin yetersiz alımı: Çocukların anne sütü yerine demir desteği olmayan mamalarla beslenmesi, inek sütüne 1 yaşından önce geçilmesi, çocuğun günde yarım litreden fazla süt içmesi ve daha büyük çocuklarda hazır gıdalarla beslenme, sosyo-ekonomik durum bozukluğu nedeniyle hayvansal gıdaların yeterince alınamaması buna yol açar. Erişkinlerde çay, kahve tüketiminin fazla olması, diyetle fazla miktarda kalsiyum alınması, etin kavrularak ya da fırında fazla pişirilmesi ve sosis, salam gibi hazır besinlerin tüketimi demirin biyoyararlanımını azaltır. Sakatat, dana eti, koyun eti, tavuk eti, kuru baklagil, kuru meyve ( kayısı-üzüm ), pekmez, yeşil sebze, fındık, fıstık, susam, tahin gibi demirden zengin besinlerin tüketilmesi önerilir.
3) Demirin yetersiz emilimi: Bazı kişilerde demir bağırsaklardan yeterince emilemez.
4) Kan kaybı: Özellikle mide - bağırsak sistemindeki iyi ya da kötü huylu tümörler, kadınlarda aşırı adet kanaması, sık ve fazla sayıda doğum, düşük ve küretajlar buna yol açabilir.
TANI VE TEDAVİ:
Aneminin nedenlerinin iyi araştırılması gerekir. Altta yatan neden bulmadan rastgele demir ya da vitamin vermek, kan transfüzyonu yapmak, teşhisin gecikmesine, hastanın probleminin ilerlemesine yol açabilir.
Demir eksikliği olan bebek ve çocuklarda zeka gelişimi ve koordinasyon bozulur, dikkat ve algılama azalır, büyümede gerilik olur. Demir eksikliğinde enfeksiyonlara duyarlılık artar, tırnak-deri-mukoza değişiklikleri ortaya çıkar. Gebelerde morbidite ve mortalite, bebek ölümleri oranı, düşük doğum ağırlıklı bebek dünyaya getirme ve enfeksiyonlara yakalanma riski artar. Bağışıklık sistemi bozulur. Demir eksikliği anemisi olan bireylerde hava kirliliğine bağlı olan kurşun zehirlenmelerine duyarlılık artar.
Demirin bağırsaktan emilimindemi artırmak için…
" C vitamini demirin emilimini artırır. Bu nedenle yumurtayı portakal suyu veya domatesle, köftenin yeşil salata ile tüketilmesi demirim emilimin artırmak açısından önemlidir.
" Mayalı ekmekteki demir mayasız ekmeğe göre daha çok emilir.
" İyi pişmemiş kuru baklagiller ya da kepek ekmeği demirin emilimin azaltır.
" Posalı gıdalarla beslenme demirin emilimini azaltır.
" Gıdaları saklamakta kullandığımız alüminyum, paslanmaz çelik ve teneke de demirin emilimin azaltır.
Uz. Dr. Deniz Şahin Şimşek
Ataşehir Memorial Tıp Merkezi İç Hastalıkları Bölümü
Bu günlerde, farklı davetler veya teklifler söz konusu olabilir. Ayın bu son günlerinde yeni kültürler, yeni mutfaklar, felsefeler tanımak, yeni şeyler...Koç Burcu Günlük Yorumu
Ayın bu son günlerinde, biraz çekingenlik yaratabilecek veya utanmanıza neden olabilecek durumlar yaşanabilir. Mücadele etmek veya yüzleşmek için...Boğa Burcu Günlük Yorumu
Yakın çevreniz veya sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizde hassasiyetlerin oluşabileceği günlerdesiniz. Sakin, anlayışlı ve sabırlı olmak için gayret...İkizler Burcu Günlük Yorumu
Ayın son günlerinde, kendinize olan güveniniz artıyor. Bu sayede istediğiniz adımları atabilir veya düşündüğünüz girişimlerde bulunabilirsiniz....Yengeç Burcu Günlük Yorumu
Genel anlamda zorlu günlerde olsak da, ayın bu son günlerinde(Eylül ayına kadar), maddi anlamda karlı alışverişler veya kazançlar söz konusu olabilir....Aslan Burcu Günlük Yorumu
Genel anlamda zorlu günlerde olsak da, ayın bu son günleri göreceli olarak daha keyifli ve sevdiğiniz aktivitelerle geçirebileceğiniz veya farklı fırsatlarla...Başak Burcu Günlük Yorumu
Genel anlamda zorlu günlerde olsak da, ayın bu son günlerinde, maddi başlıklı konularda veya işlerde, bazı olanaklar veya fırsatlar söz konusu olabilir. Yeni şeyler...Terazi Burcu Günlük Yorumu
Alışılmadık durumlar yaşanabilir, ama ayın bu son günlerinde işle ilgili farklı olanak ve fırsatlarla da karşılaşabilirsiniz sevgili Akrepler. Tüm burçları aynı...Akrep Burcu Günlük Yorumu
Etik açıdan sınavlara maruz kalabileceğiniz tarihlerden, ama sınavları geçmekle kalmayıp, imajınızı daha da güçlendireceksiniz sevgili Yaylar. Ayın son...Yay Burcu Günlük Yorumu
Genel anlamda zorlu günlerde olsak da, ayın son günlerinde, farklı alanlardan gelen olumlu teklif ve olanaklar ya da girişimleri büyütme veya dışarıya...Oğlak Burcu Günlük Yorumu
Çevrenizde gelişen problemli durumlar sizi de etkileyebilir. Bir şekilde sizden fayda sağlamaya çalışan, yanıltıcı veya aldatıcı kişilere de dikkat etmenizde fayda...Kova Burcu Günlük Yorumu
Sevgili Balıklar, büyük adımlar atmak peşindesiniz, ama altından kalkamayacağınız işlere kalkışıyor olabilirsiniz. Risk almak veya dramatik olaylara zemin hazırlamak...Balık Burcu Günlük Yorumu
Olumlu değişiklikler gündeme gelebilir ya da daha olumlu düşünmeye başlayabilmek için yeni şeyler öğrenebilirsiniz. Eviniz veya ailenizle ilgili...Koç Burcu Günlük Yorumu
Diğerlerinin vereceği tepkileri dikkatle incelemelisiniz. Bu sayede bir sonraki adımınızı daha rahat hesaplayabilirsiniz. Gerçekçi beklentileri olmayan kişilerin...Boğa Burcu Günlük Yorumu
Çevrenizde düzenlemeler yapmamanız durumunda eleştiri ve şikayetlere açıksınız. Maddi kazanımlar sağlayabilmek için, neler öğrenmeniz gerektiğini...İkizler Burcu Günlük Yorumu
Kontrolü ele alır, güvensizliği bir kenara bırakır ve bilginizi ve yeteneklerinizi kullanırsanız, bazı kişilerin fikirlerini savuşturmak ve diğerlerini detaylı...Yengeç Burcu Günlük Yorumu
Bugünlerde, desteklendiğinizi görebilir, maddi başlıklı konularda yeni adımlar atabilirsiniz. Ayrıca, olumsuz olaylarla veya tepkilerle karşılaşsanız dahi başladığınız...Aslan Burcu Günlük Yorumu
Sesli düşünebilir, fikirlerinizin bilinmesini sağlayabilir ve alacağınız geri dönüşleri dikkatle dinleyebilirsiniz. Bazı işlerin hallolmasını istiyorsanız...Başak Burcu Günlük Yorumu
Kendi üstünüze düşeni yapmamanız durumunda şikayet ve eleştirilere maruz kalabilirsiniz. Huzuru nasıl sağlayacağınızı biliyorsunuz, ama bu sefer size yardım...Terazi Burcu Günlük Yorumu
Duygularınız neyin mümkün neyin mümkün olmadığı konusunda size doğru yolu gösterebilir. Hırslı ve gerçekçi olmanız durumunda özel...Akrep Burcu Günlük Yorumu
Bazı konularda harekete geçmeden, seyahatlere çıkmadan veya imajınızı etkileyebilecek tartışmalara girmeden önce çok düşünmelisiniz. Kişisel...Yay Burcu Günlük Yorumu
Yaptıklarınızla gurur duyabilirsiniz. İnsanların sizden fayda sağlamasına izin vermemelisiniz. Kişisel ilişkilerinize ve iş birliklerinize konsantre olun. Evinizde yapacağınız...Oğlak Burcu Günlük Yorumu
Başladığınız işleri bitirmek için ne gerekiyorsa yapmalısınız. Bazı konularda sorumluluk almaktan kaçmamanız sizi test eden kişilerin işlerini zorlaştıracaktır....Kova Burcu Günlük Yorumu
Arkadaşlarınız veya ailenizle yaşadığınız problemler karmaşayı veya hatırı sayılır sorunları akla getiriyor. Çekirdek ailenizle vakit geçirmeye çalışın, ama...Balık Burcu Günlük Yorumu