Ay ve gezegenin kütle dağılımından etkilenen Dünya'nın dönüş hızı tam olarak sabit değildir. Bu, günlerin 24 saatten mikrosaniyeler daha uzun veya daha kısa olabileceği anlamına gelir. Son zamanlarda, günlerimizin kısalması, nedenine dair net bir açıklama yapılmadan tersine döndü.
Günlerin uzadığı haberi, atomik saatler ve pulsarlar bize uzunluklarını tam olarak ölçme kapasitesi verdiğinden, bu yıl 29 Haziran'ın en kısa gün olması gerçeğiyle çelişiyor gibi görünüyor.
Bununla birlikte, ortalama olarak günlerimiz 2020'ye kadar kısalıyordu ve o zamandan beri uzuyor - 29 Haziran bir sapmaydı.
Bu, gezegen bilimciler için kafa karıştırıcı, çünkü değişim, Dünya'nın dönüşünü bu kadar hassas bir şekilde ölçme kapasitesine sahip olduğumuzdan bu yana geçen 50 yıldaki en hızlı değişim ve nedenini bilmiyoruz.
Günün uzunluğunu değiştiren güçlerden bazıları iyi anlaşılmıştır. Gelgitleri harekete geçiren Dünya ve Ay arasındaki etkileşim, yavaş yavaş sistemden enerji çekiyor ve Dünya'nın yavaşlamasına neden oluyor. Dinozorlar dünyaya hükmettiğinde günler yarım saat daha kısaydı ve uzun vadede bu eğilim devam edecek. Sonunda günlerimiz Mars'tan daha uzun olacak (24 saat, 37 dakika ve 22 saniye).
Bilinen daha kısa vadeli faktörler de vardır. Tazmanya Üniversitesi'nden Profesör Matt King ve Dr. Christopher Watson, The Conversation'da Dünya’nın, ellerini göğsüne çektiğinde daha hızlı dönen bir buz patencisi gibi çalıştığını açıklıyor. Açısal momentumu korumanın tek yolu bu. Hazırda bir buz kullanmadan bu süreci hareket halindeyken deneyimlemek isteyen herkes biraz ağırlık ve döner bir sandalye kullanabilir.
Son Buz Devri'nin sonundan bu yana buzulların erimesi kutuplardaki basıncı azalttı. Bu, yalnızca kıtaların artık çok fazla ağırlık taşımayan yükselişinde görülen izostatik bir geri tepmeye neden olmakla kalmadı, aynı zamanda mantonun kendisini ekvatordan kutuplara yeniden dağıtmasına da neden oldu. Bu, Ay'ınkine karşı bir karşı kuvvet oluşturarak gezegenin dönüşünün hızlanmasına neden olur. 1972 ve 2020 yılları arasında ortalama bir gün yaklaşık 3 milisaniye kaybetti.
Gezegensel kütlenin dağılımı, depremler kütleyi kutuplara doğru veya kutuplardan uzağa kaydırdıkça daha düzensiz şekillerde ortaya çıkabilir ve günleri buna göre uzatıp kısaltır. King ve Watson, havanın bile bir etkisi olduğunu belirtiyor. Ekvatora yakın yerlere çok yağmur yağdıran büyük fırtınalar dönüşü yavaşlatır. Daha yüksek enlemlerdeki kar olayları, su denize dönene kadar tam tersi bir etkiye sahiptir.
Ancak bilinen tüm etkiler - Dünya'yı hızlandıranlar ve yavaşlatanlar - bir araya getirildiğinde, son gözlemleri tutmuyor. Başka bir şey oluyor ama ne olduğunu bilmiyoruz.
Hızlandırılmış kutup erimesi, dev Tonga patlamasının etkileri ve uzatılmış La Niña olayları önerildi, ancak King ve Watson her birini ihtimal dışı görüyor.
Sebep ne olursa olsun, yavaşlama, zamanlama sistemlerini bozan artık saniyelere karşı giderek daha yüksek sesle kampanya yürüten büyük teknoloji şirketleri tarafından memnuniyetle karşılanmalıdır. Şimdiye kadar dünyanın 23:59:58'den gece yarısına atlayarak negatif bir artık saniye eklemesine gerek yoktu, ancak bu, yeterince kısa günlerden oluşan bir dizi elde edersek gerekli olabilir. Bunların daha da karışık olacağı tahmin ediliyor ve son zamanlardaki yavaşlama birine ihtiyacı geciktirmeli.
Bu içerik IFLSCIENCE’da yayınlanmıştır.