26 Şubat 2021, Amiral Sergei Georgievich Gorshkov'un doğumundan bu yana 111 yıl geçti filo Sovyetler Birliği'nden iki kez Sovyetler Birliği Kahramanı, 1956'nın başından 1985'in sonuna kadar SSCB Donanması Başkomutanı, okyanusa giden ilk filomuzun yaratıcısı ve şimdiye kadar en azından resmi olarak sınıflandıran her şey Deniz Kuvvetimiz dünya siyasetinde siyasi olarak önemli bir faktör olarak.
Rusya'da, S.G. Bugün Gorshkov'a kayıtsızlık hâkim durumda ve ara sıra eleştiriler arasına serpilmiş durumda. Onun dışında farklı bir konu. Dolayısıyla, Hindistan'da Gorshkov, modern Hint Donanmasının "babalarından" biri olarak kabul edilirken, ABD'de mirası da derinlemesine incelenmiştir. Ve bu güne kadar. Dahası, Amerikalılar, Rusların Amiral Gorshkov'un kişiliğine ve faaliyetlerine neredeyse tamamen kayıtsız kaldıklarını gördüklerinde şaşırıyorlar.
Tanrı bir kişiyi cezalandırmak isterse, onu mantığından mahrum eder derler. S.G. Gorshkov ve faaliyetleri, böyle bir şeyin başımıza geldiğinin açık bir göstergesi.
Ancak ölüm dışında hiçbir ceza sonsuza kadar sürmez ve sürmez. Komik bir şekilde Donanmanın gelişiminin ihmal edilmesi, bu ölüm bizi gelecekte ve yakın zamanda getirebilir.... Ancak bu gerçekleşene kadar yakın geçmişe bakmak mantıklı. Bugün Rusya'da yaşayan insanların çoğunluğunu şu ya da bu şekilde yakalayan geçmişe. Ama bu çoğunlukla onlar tarafından unutuldu.
Hatırlama zamanı. Sonsuza kadar kesilmiş bir zihinle yaşayamayız. Her zamanki gibi, bu amiralin biyografisine ve hizmetinin aşamalarına odaklanmak mantıklı değil. Bunların tümü bugün çeşitli kaynaklarda mevcuttur. Çok daha ilginç olanı, yakın zamanda olanlardan bugün için ne dersler çıkarabileceğimizdir.
başlangıç
Sergei Gorshkov'un Başkomutan olarak göreve başlaması 5 Ocak 1956'da gerçekleşti. Ve bugünün yazarlarının yazdığı gibi, geçmiş başkomutan N.G. ile ilgili olarak biraz çelişkili davranışlar eşlik ediyordu. Kuznetsov.
Bu konuyu daha fazla geliştirmeden, sadece Gorshkov'un kendisini yalnızca bir politikacı olarak (gerektiğinde) "çelişkili" eylemlerde bulunma yeteneğine sahip olmadığını, hatta Kremlin koridorlarında rüzgar yönlerini nasıl yakalayacağını iyi bilen bir politikacı olarak gösterdiğini söyleyeceğiz. ve o zaman bile ilkeli bir kişinin uymayacağı zaman onları takip edin.
Etik açıdan "çirkin" miydi? Evet. Ancak aşağıda amiralin neler yapabileceğini göreceğiz ve eylemlerini objektif olarak tartacağız.
XNUMX'lerin ortaları, Donanma için Amerikalıların mükemmel fırtına dediği şeye dönüştü.
Birincisi, N.S. faktörü vardı. Kruşçev.
Daha önce Kruşçev, Donanmayı neredeyse yok etmekle suçlanıyordu. Bugün, NS altında olduğundan daha dengeli bir pozisyon "kullanımda". Kruşçev'in filosu "gereksiz olanı attı" ve daha sonra öğrendiğimiz gibi modern bir nükleer füze filosu oluşturma yönünde ilerledi.
Aslında ikisi de haklı.
Donanma ile ilgili olarak N.S. tarafından uygulanan kararların önemli bir kısmı. Kruşçev gerçekten beraat etti. Bu nedenle, açıkçası, büyük topçu gemilerinin inşasının devamı artık alakalı değildi. Deniz füze gemisi gibi bir tür kuvveti hatırlayın авиация Kruşçev döneminde de gerçek bir güç haline geldi. Atomik denizaltı aynı anda ortaya çıktı.
Ancak öte yandan, pogrom yine de oldu ve gerçek oldu.
Yavaş yavaş füze taşıyıcıları haline gelebilecek yeni gemilere karşı tutum оружия (ve uygulama bunu göstermiştir) sadece savurganlıktı.
Kruşçev'in denizdeki savaşın doğasına ilişkin anlayışı sıfırdı.
Dolayısıyla, Küba füze krizi sırasında Amerikalıları denizaltılarla "korkutma" girişimlerini hatırlayabiliriz. Banal mantık açısından bile başarısız ve aptalca. Kruşçev belli bir ana kadar gerçekten manik bir yaklaşım olduğunu itiraf etti, bu da filoya ihtiyaç duyulsa bile kullanılamayacağı yönündeydi. Ve yine, Küba füze krizi bunun en önemli örneğiydi.
Kruşçev ayrıca taktik meselelere de girdi.
Bu nedenle, Kruşçev'in Project 58 füze kruvazörlerini şu pozisyondan eleştirdiği biliniyor:
"Bu gemi kendini havacılığa karşı savunamaz",
gemilerin tek başlarına savaşa girmediklerinin farkında değiller.
Kruşçev, denizaltıların düşmanın kuvvetlerdeki üstünlüğünü etkisiz hale getirmeyi mümkün kılacak evrensel bir çözüm olduğuna inanıyordu. Bugün, sadece bunun böyle olmadığını bilmiyoruz, aynı zamanda üzücü tecrübemizle bunun ne kadar da öyle olmadığına ikna olduk.
Kruşçev'in gönüllü kararları, elbette Donanmanın gelişimi üzerinde olumsuz bir etkiye sahipti. Bu nedenle, bugün uçak gemilerinden hoşlanmamasını abartmak gelenekseldir. (Prensip olarak, bazı belirli koşullar altında bu tür gemilerin inşa edilebileceğini kabul etmesine rağmen, yine de, onun anlayışı sayesinde.) Yine de, çok geç kalmış olmamızdaki belirleyici rolünü tanımamak imkansızdır. bu sınıf gemilerle.
Ancak Kruşçev tek sorun değildi.
Bugün çok az insan hatırlıyor, ancak ellili yılların ikinci yarısı, donanmanın sadece "başını kaldırarak", bu tür silahlı kuvvetlerin gelişmesini ve gelişmesini engellemeye çalışan ordu generallerinin güçlü bir saldırısıyla karşı karşıya kaldığı zamandı. kontrol dışı.
Açık basında, Kaptanlar 1. Sıra A.Koryakovtsev ve S.Taşlykov'un yazdığı bir makalede kısaca bu konuya değinildi. "Ulusal denizcilik stratejisinin geliştirilmesinde keskin dönüşler":
“Denizcilik stratejisinin yeni hükümlerinin, donanmanın niteliksel yeniden silahlanmasının başlamasıyla açılan filonun, nükleer füze filosuna dönüşümü ile ilgili beklentilere odaklandığını belirtmek gerekir.
Bununla birlikte, ülkenin yeni askeri-politik liderliği, donanmayı gelecekteki bir savaşta kullanma konularını değerlendirdi ve filo kuvvetlerinin devlet başkanı N. Kruşçev'in gönüllü kararları önemli ölçüde azaldı.
Buna karşılık, en üst düzey askeri liderliğin görüşüne göre, savaşın sonucu üzerinde belirli bir etkiye sahip olamayan Donanmanın rolünün değerlendirilmesiydi.
Bu yaklaşımın bir sonucu olarak, deniz kuvvetlerinin inşası ve savaşına hazırlık alanındaki deniz liderliğinin yeterliliği yapay olarak operasyonel seviyeyle sınırlandırıldı.
Ekim 1955'te Sivastopol'da N.S. Filoyu geliştirmenin yollarını bulmak için hükümet üyeleri ile Savunma Bakanlığı ve Donanma liderlerinin bir araya geldiği Kruşçev toplantısı düzenlendi.
Devlet Başkanı ve Sovyetler Birliği Savunma Bakanı G.K. Zhukov, donanmanın taktik ve operasyonel seviyelerde filo kuvvetlerinin eylemlerinin tercih edildiği gelecekteki bir savaşta kullanımına ilişkin görüşlerini dile getirdi.
İki yıl sonra, bir denizcilik sanatı kategorisi olarak denizcilik stratejisinin varlığının yasadışı olduğu sorusu yeniden gündeme geldi.
Gelişimindeki nokta, 1957'de Sovyetler Birliği Genelkurmay Başkanı Mareşal V.D.'nin bir makalesinin yayınlanmasından sonra belirlendi. Donanma stratejisini Silahlı Kuvvetlerin genel stratejisinden ayırmanın kabul edilemez olduğunu vurgulayan Sokolovsky.
Bu bağlamda, V.D. Sokolovsky, Hava Kuvvetleri ve Donanmanın bağımsız stratejisinden değil, stratejik kullanımlarından bahsetmek gerektiğini belirtti.
Bu talimatlara göre, Deniz Akademisi bilim adamları, "deniz stratejisi" kategorisinin "Donanmanın stratejik kullanımı" kategorisiyle değiştirildiği Deniz Harekatlarının Yürütülmesi Hakkında bir El Kitabı (NMO-57) taslağı hazırladılar. ve "denizde savaş" gibi bir denizcilik sanatı kategorisinden tamamen reddedildi.
1962'de Genelkurmay Başkanı tarafından hazırlanan ve Donanmanın kullanımının "esas olarak operasyonel ölçekte" eylemlerle sınırlı olması gerektiğini savunan teorik bir çalışma olan "Askeri Strateji" yayınlandı.
Bununla birlikte, ülkenin yeni askeri-politik liderliği, donanmayı gelecekteki bir savaşta kullanma konularını değerlendirdi ve filo kuvvetlerinin devlet başkanı N. Kruşçev'in gönüllü kararları önemli ölçüde azaldı.
Buna karşılık, en üst düzey askeri liderliğin görüşüne göre, savaşın sonucu üzerinde belirli bir etkiye sahip olamayan Donanmanın rolünün değerlendirilmesiydi.
Bu yaklaşımın bir sonucu olarak, deniz kuvvetlerinin inşası ve savaşına hazırlık alanındaki deniz liderliğinin yeterliliği yapay olarak operasyonel seviyeyle sınırlandırıldı.
Ekim 1955'te Sivastopol'da N.S. Filoyu geliştirmenin yollarını bulmak için hükümet üyeleri ile Savunma Bakanlığı ve Donanma liderlerinin bir araya geldiği Kruşçev toplantısı düzenlendi.
Devlet Başkanı ve Sovyetler Birliği Savunma Bakanı G.K. Zhukov, donanmanın taktik ve operasyonel seviyelerde filo kuvvetlerinin eylemlerinin tercih edildiği gelecekteki bir savaşta kullanımına ilişkin görüşlerini dile getirdi.
İki yıl sonra, bir denizcilik sanatı kategorisi olarak denizcilik stratejisinin varlığının yasadışı olduğu sorusu yeniden gündeme geldi.
Gelişimindeki nokta, 1957'de Sovyetler Birliği Genelkurmay Başkanı Mareşal V.D.'nin bir makalesinin yayınlanmasından sonra belirlendi. Donanma stratejisini Silahlı Kuvvetlerin genel stratejisinden ayırmanın kabul edilemez olduğunu vurgulayan Sokolovsky.
Bu bağlamda, V.D. Sokolovsky, Hava Kuvvetleri ve Donanmanın bağımsız stratejisinden değil, stratejik kullanımlarından bahsetmek gerektiğini belirtti.
Bu talimatlara göre, Deniz Akademisi bilim adamları, "deniz stratejisi" kategorisinin "Donanmanın stratejik kullanımı" kategorisiyle değiştirildiği Deniz Harekatlarının Yürütülmesi Hakkında bir El Kitabı (NMO-57) taslağı hazırladılar. ve "denizde savaş" gibi bir denizcilik sanatı kategorisinden tamamen reddedildi.
1962'de Genelkurmay Başkanı tarafından hazırlanan ve Donanmanın kullanımının "esas olarak operasyonel ölçekte" eylemlerle sınırlı olması gerektiğini savunan teorik bir çalışma olan "Askeri Strateji" yayınlandı.
Tüm bunların, Amerika Birleşik Devletleri Donanmaya aktif olarak nükleer silahlar konuşlandırırken gerçekleştiğini belirtmekte fayda var. Denizaltıların nükleer füze silahlarıyla silahlandırılmasıyla ilgili soru ortaya çıktığında. Amerikan uçak gemilerinin güvertesindeyken, ağır bombardıman uçakları - nükleer silah taşıyıcıları. Ve Amerika Birleşik Devletleri ve NATO ile gelecekteki bir savaşta varsayımsal yüzleşmenin tüm ağırlığı havaya ve denize “kaydığında”.
Bu çok önemli bir derstir - ülkenin ölüm tehdidi karşısında bile, "Rusya bir kara gücüdür" tezinin destekçileri, ülkeyi korumaya izin verecek tek yolu yok ederek yerlerinde kalacaklar. karmaşık konuları anlamaktaki isteksizliklerinden dolayı.
Ülkemizde geleneksel olarak güçlü olan ordu komutanlığı da genel olarak gerçeği göz ardı ederek ve Genelkurmay üzerindeki kontrolünü bir koç olarak kullanarak bu konularda da sona gidecektir.
Bu yüzden bugün filo, tek tip uçak olarak fiilen ortadan kaldırıldı, doğruyu söylemek gerekirse, ülkemizde basitçe yok. Ve askeri bölgelerin deniz kuvvetleri var. Ve şimdi ordu adamları askeri havacılığa saldırıyor. Ve bu, karada neredeyse hiç önemli askeri muhalifimiz olmadığı (bizimle ortak bir sınırla), ancak ABD (havacılığı ve Donanması ile) olduğu zamandır.
Yani, gerçek askeri tehditler bir tartışma olmayacak. Bakalım bu ordu yaklaşımı 60'lı yıllarda hemen hemen o dönemde ne tür sonuçlar doğurdu.
Bu süre zarfında Atlantik'teki durum son derece karmaşık hale geldi.
Temmuz-Ağustos aylarında Sovyet kargo gemilerinin alışılmadık derecede yüksek trafik yoğunluğu nihayet Amerikan istihbaratının dikkatini çekti. Sovyet gemilerinin uçakla düzenli uçuşları başladı ve 19 Eylül'de Angarles kuru yük gemisi, bir günden fazla bir süre boyunca ana kalibreli taretlerin gövdelerini gemiye yönlendiren bir Amerikan kruvazörü tarafından yakalandı.
Ertesi gün "Angarsk" gemisi bir Amerikan muhribi tarafından durduruldu.
Bu uygulama sonraki günlerde de devam etti. Ve tüm bu zaman boyunca, Sovyet Donanması'nın yüzey gemileri ve denizaltıları, emir bekleyen üslerde durmaya devam etti.
Sadece 25 Eylül 1962'de, Savunma Konseyi'nin bir toplantısında, filonun Anadyr Operasyonuna katılımı sorunu ele alındı.
Konsey, kendisini Küba'ya Proje 641'den sadece dört dizel torpido botu (NATO sınıflandırmasına göre "Foxtrot") göndermekle sınırlayarak, yüzey filosu kullanımını bırakmaya karar verdi.
Sovyet deniz gruplaşmasını kullanma fikrini kökten değiştiren bu karar, iç ve dış tarih yazımında çeşitli açıklamalar aldı.
Rus yazarlar, bu kararı, Sovyet liderliğinin operasyonun gizliliğini riske atma konusundaki isteksizliği ile açıklıyor.
Ancak aynı zamanda, filonun eylemlerinin ilk planlamasında gizlilik gerekliliğinin neden dikkate alınmadığı sorusu cevapsız kalmaktadır.
Aksine, yabancı araştırmacılar, Sovyet liderliğinin yüzey filosunu kullanmayı reddetmesine çok daha fazla önem veriyorlar.
Amerikalı araştırmacı D. Winkler, bunun nedeninin "Sovyet filosunun yüzey gemilerinin okyanusta operasyon yürütememesi" olduğuna inanıyordu.
Küba Füze Krizinin katılımcılarından ABD Donanması subayı P. Huchthausen, Sovyet liderliğinin "Amerikan filosunun Küba açıklarında daha da güçlenmesinden" korktuğunu öne sürdü.
Yabancı araştırmacılar için bu karar mantıksız ve hatalı görünüyor.
Donanma E. Beach'in tanınmış Amerikalı tarihçisi, "1962'de Küba'ya füze teslim eden dökme yük gemilerine eşlik eden Sovyet yüzey gemilerinin eskortunun krizin sonucunu etkileyebileceğine" inanıyordu.
Dahası, Amerikan gemilerinin mürettebatı bunu bekliyordu ve "Sovyet Donanması'nın savaş gemilerinin sunduğu en ufak ticari gemiler refakatçisini" bile bulamadıkları için oldukça şaşırdılar.
Temmuz-Ağustos aylarında Sovyet kargo gemilerinin alışılmadık derecede yüksek trafik yoğunluğu nihayet Amerikan istihbaratının dikkatini çekti. Sovyet gemilerinin uçakla düzenli uçuşları başladı ve 19 Eylül'de Angarles kuru yük gemisi, bir günden fazla bir süre boyunca ana kalibreli taretlerin gövdelerini gemiye yönlendiren bir Amerikan kruvazörü tarafından yakalandı.
Ertesi gün "Angarsk" gemisi bir Amerikan muhribi tarafından durduruldu.
Bu uygulama sonraki günlerde de devam etti. Ve tüm bu zaman boyunca, Sovyet Donanması'nın yüzey gemileri ve denizaltıları, emir bekleyen üslerde durmaya devam etti.
Sadece 25 Eylül 1962'de, Savunma Konseyi'nin bir toplantısında, filonun Anadyr Operasyonuna katılımı sorunu ele alındı.
Konsey, kendisini Küba'ya Proje 641'den sadece dört dizel torpido botu (NATO sınıflandırmasına göre "Foxtrot") göndermekle sınırlayarak, yüzey filosu kullanımını bırakmaya karar verdi.
Sovyet deniz gruplaşmasını kullanma fikrini kökten değiştiren bu karar, iç ve dış tarih yazımında çeşitli açıklamalar aldı.
Rus yazarlar, bu kararı, Sovyet liderliğinin operasyonun gizliliğini riske atma konusundaki isteksizliği ile açıklıyor.
Ancak aynı zamanda, filonun eylemlerinin ilk planlamasında gizlilik gerekliliğinin neden dikkate alınmadığı sorusu cevapsız kalmaktadır.
Aksine, yabancı araştırmacılar, Sovyet liderliğinin yüzey filosunu kullanmayı reddetmesine çok daha fazla önem veriyorlar.
Amerikalı araştırmacı D. Winkler, bunun nedeninin "Sovyet filosunun yüzey gemilerinin okyanusta operasyon yürütememesi" olduğuna inanıyordu.
Küba Füze Krizinin katılımcılarından ABD Donanması subayı P. Huchthausen, Sovyet liderliğinin "Amerikan filosunun Küba açıklarında daha da güçlenmesinden" korktuğunu öne sürdü.
Yabancı araştırmacılar için bu karar mantıksız ve hatalı görünüyor.
Donanma E. Beach'in tanınmış Amerikalı tarihçisi, "1962'de Küba'ya füze teslim eden dökme yük gemilerine eşlik eden Sovyet yüzey gemilerinin eskortunun krizin sonucunu etkileyebileceğine" inanıyordu.
Dahası, Amerikan gemilerinin mürettebatı bunu bekliyordu ve "Sovyet Donanması'nın savaş gemilerinin sunduğu en ufak ticari gemiler refakatçisini" bile bulamadıkları için oldukça şaşırdılar.
Ve son çıktı:
Yabancı tarih yazımı, Sovyet Donanmasının Küba füze krizine katılımını değerlendirmede oybirliğiyle bulunuyor.
"1962 Küba Füze Krizi, Rus filosu için son 100 yılda altıncı aşağılayıcı yenilgiydi.
- 1986'da, ABD Ordusu İstihbarat Teşkilatı Tehdit Analizi Merkezi'nde analist olan P. Tsoras yazdı. -
Sovyetler Birliği, Küba'da bir çıkmazda bulundu ve Sovyet diplomasisini yalnızca Sovyet donanması kurtarabilirdi ...
Ancak Sovyet filosu, prestijine yenilgiden daha fazla zarar vermiş olabilecek ABD deniz gücü karşısında tam bir çaresizlik gösterdi. "
"1962 Küba Füze Krizi, Rus filosu için son 100 yılda altıncı aşağılayıcı yenilgiydi.
- 1986'da, ABD Ordusu İstihbarat Teşkilatı Tehdit Analizi Merkezi'nde analist olan P. Tsoras yazdı. -
Sovyetler Birliği, Küba'da bir çıkmazda bulundu ve Sovyet diplomasisini yalnızca Sovyet donanması kurtarabilirdi ...
Ancak Sovyet filosu, prestijine yenilgiden daha fazla zarar vermiş olabilecek ABD deniz gücü karşısında tam bir çaresizlik gösterdi. "
Aslında öyleydi.
Kaynak - "Yeni tarihsel Bülten ", A. Kilichenkov'un makalesi "Karayip Krizinde Sovyet Donanması".
Tabii ki, filo da suçlu. Ancak, doğru muharebe kullanımı teorilerinin geliştirilmesi için duvara (30'larda) veya kariyerini mahvetmenin (50'lerde) mümkün olduğu koşullarda gelişebilir mi?
ABD Donanması'nın güçlerdeki üstünlüğünün hiçbir şekilde bir tartışma olamayacağını belirtmekte fayda var, çünkü Amerikalılar Kongre'nin kararı olmadan savaşı başlatamazlardı. Ve eğer yaparlarsa, o zaman Sovyet askeri eskort ticaret gemilerinden tamamen farklı kuvvetler kullanılacaktı. Örneğin, halihazırda yüzlerce bombardıman uçağına sahip olan uzun menzilli havacılık gitmiş olacaktı. Amerikalıların bunu hesaba katması gerekir.
Ayrıca, bağlantıdaki makalede, bu gerçek düzgün bir şekilde atlanmış, Genelkurmay'ın Kama operasyon planı üzerinde önemli bir etkisinin olduğu da biliniyor. Ancak denizciler dizel-elektrikli denizaltıların ortaya çıkması için son olarak atandı.
Ancak ordu generallerinin yıkıcı etkisi, S.G. Gorshkov, siyasetinde (yani siyasette) hesaba katmak zorunda kaldı.
Üçüncü faktör, askeri endüstrinin uzun vadeli "küratörü" Dmitry Fedorovich Ustinov'un şahsındaki etkisiydi. Bununla ilgili çok şey söylendi. Ve hala o zamanların meyvelerini topluyoruz. Sonuçta, hem o zaman hem de şimdi, endüstri Silahlı Kuvvetlere hangi silahların benimsenmesi gerektiğini basitçe sipariş edebilirdi. Bu hala böyledir. Aslında, devlet parasının ne için kullanılacağına dair kararlar onu kullananlar tarafından verilmektedir. Ve tam da bu, bugün sahip olduğumuz Donanmanın inşasında o korkunç (aksini söyleyemezsiniz) dengesizliklere neden olan şeydir.
Ve filoya, halkı rahatsız etmemek için aciz gemileri kabul etmesi için siyasi olarak mümkün bir emir (korvetlerimizin hava savunmasının tarihine bakın) ve devasa "testere" projeleri (20386 projesinin korvetinden ve devriye gemilerinden) proje 22160 nükleer torpido "Poseidon", ekranoplanes ve kısa kalkış ve dikey inişli uçaklar) - bu, Ustinov yönetimi altında büyüyen savunma endüstrisinin "canavarının" mirasıdır.
Bugün olduğu gibi, o zaman bu faktör "tam büyümede" var oldu. Ve Gorshkov da onunla uğraşmak zorunda kaldı.
Son faktör, Sovyet partisi seçkinlerinin entelektüel seviyesiydi - gençliklerinde Berlin'e ulaşan dünün köylülerine, gelecekteki savaşta kara cephelerinin (nükleer değişim ile ilgili olarak) çok ikincil olacağını açıklamak teknik olarak imkansızdı. füze saldırıları) ve denizde ve havada üstünlük mücadelesi ...
Benzer şekilde, bugün büyük bir vatandaş kitlesine sahibiz. aynı anda Rusya'nın deniz haberleşmesine bağlı olmadığına ve Kuzey Deniz Rotası, Kamçatka, Kuriller ve Suriye'deki güçler grubunun varlığını bilenlere inanmak. Bu, patolojik düşüncenin destekçilerini iktidarın en yüksek kademelerinde bulduğu için, siyasi liderliğin doğru kararları benimsemesini ciddi şekilde karmaşıklaştıran patolojik bir sorundur.
Teoride, bu koşullarda, Donanma, genel olarak, 1956-1960'ta "ordu altında" bırakılarak hayatta kalamadı. Biraz sonra, bunun sonucunda ülkenin bir bütün olarak ayakta kalamayacağını göreceğiz. 2009-2012 yıllarında çok daha az karmaşık bir dizi olumsuz faktör, filonun tek tip uçak olarak kesin olarak ortadan kaldırılmasına yol açtı. Ve Gorshkov, kendisini tam olarak bu çöküşün merkez üssünde bulurken, sadece dayanmakla kalmadı, aynı zamanda herkesin hesaba katması gereken okyanusa giden bir filo kurdu.
Gorshkov'un filosu istediğiniz kadar eleştirilebilir, ancak herkesin bunu hesaba katması gerekiyordu.
Evet, optimal değildi ve çok sayıda dezavantajı vardı. Ama bu durumda kim daha iyisini yapabilirdi?
Evet, bu filo ABD ile savaşı kazanamazdı. Ancak bir uyarı var. Ve bu nüansta, Gorshkov'un büyüklüğü tam olarak bir askeri kuramcı olarak tam büyümede duruyor, şimdiye kadar çok az insan tam olarak anlamıştı.
Donanmanın Amerika ile savaşı kazanması beklenmiyordu.
Bunu imkansız kılmak zorundaydı.
Teori ve pratik: emperyalizm tapınağında bir tabanca
S.G.'nin teorik görüşlerinin olduğuna inanılıyor. Gorshkov, en ünlüsü "Devletin Deniz Gücü" kitabı olan eserlerinde sunuldu.
Nitekim, büyük ölçüde S.G. Gorshkov, askeri-teorik görüşlerini de yansıtıyor. Ancak eserlerinin hiçbiri onları tamamen yansıtmamaktadır.
S.G.'nin görüşleri Gorshkov ve onun liderliğinde görev yapan kıdemli subaylar, yalnızca Donanmanın gerçek faaliyetlerini yansıtıyor. Altmışlı yılların başından beri (Küba füze krizinin hemen ardından) tek kelimeyle tanımlandı - kontrol altına alma.
Filonun S.G.'nin liderliğinde nasıl çalıştığının özü. Gorshkov ve hangi görevleri yerine getirdiği tam olarak bu kelimeyi yansıtıyor.
"Devletin Deniz Gücü" nde, balistik füzelerle donanmış denizaltıların hayati rolünün ve bu teknelerin Atlantik'teki muharebe hizmetlerinin (Birleşik Devletin karasularına bitişik alanlara kadar) bir göstergesi vardır. Amerika Birleşik Devletleri) ve Soğuk Savaş'ın bir sembolü haline gelen Pasifik Okyanusu ile Amerika'nın bu hizmetleri aksatma girişimleri veya tam tersi, teknelerimizi gizlice izlemek için. Bu çatışmaların dramatik bölümlerinden bazıları makalede bulunabilir. “Sualtı çatışmasının ön saflarında. Soğuk Savaş denizaltısı ".
Ancak, "Devletin Deniz Gücü" nde, Sovyet Donanmasının genel amaçlı kuvvetlerinin "arama kartı" haline geldiği hakkında hiçbir şey yoktur - ABD ve NATO'nun deniz oluşumlarını izlemek (hazır silah kullanın).
Tamamen kapsama alanıydı.
Taktik düzeyde başladı.
Amerikalı komutan her zaman biliyordu ki, kendisine bir kene gibi yapışan, 34 düğüm noktası maksimum hızıyla bu Rus devriyesi, şu anda füze silah taşıyıcılarını, yüzeyini, havasını veya denizaltısını, mevcut koordinatlarını kontrol eden komuta merkezine bir yere gönderiyor , rota ve hız. Ve Ivan'ın orada hangi emirlere sahip olduğu bilinmiyor - belki de güverteden uçakların yükselmesine tepki olarak saldıracak? Ya da belki bir voleybolu, izlemeden ayrılma girişimine yanıt olarak gelir? Belki de o zaman sorunsuz ve seğirmeden, hiçbir şey yapmadan kendi yolumuzu takip etmeye devam etmeliyiz?
Devriye gemisi (o zamanki - BOD) Proje 1135 "Hot", Amerikan uçak gemisi "Nimitz" i ve refakatçisini takip ediyor, 5 Şubat 1979.
Bu eylemler, 70'lerde neredeyse tüm yüzey hedeflerini, nükleer silahlar olmadan bile bağımsız olarak yok edebilen küçük roket gemileri tarafından bile gerçekleştirildi.
Bunlar sık karşılaşılan durumlardı ve ABD Donanması şimdilik bunlara bir yanıt veremedi. Henüz savaş yok, ancak Rusların en ufak bir saldırgan eylem girişiminde ilk saldırmayacağına dair hiçbir garanti yok.
Ve bu durumda ne yapmalı?
Çok çok uzun zamandır cevap gelmedi.
Ancak operasyonel düzeyde de aynıydı.
Bir kereden fazla, seyir füzeli Sovyet nükleer denizaltıları, yüzey kuvvetlerinden veya Tu-95RT'nin keşif hedef belirleyicilerinden aldıkları konumları, rotaları ve hızları hakkındaki verileri kullanarak Amerikan savaş gemileri birimlerini hedef aldı. Amerikan uçak gemisi grubunun komutanı silah zoruyla olduğunu biliyordu. Ve Sovyet kuvvetlerinden ilk silah kullanmayacağını garanti edemeyeceğini anladı. Sadece kışkırtmamak için kaldı.
SSCB topraklarına bitişik denizlerde, her şey, belki ABD Donanması ile bir savaşta kazanabilecek, ancak belki de kazanamayan Naval Missile Aviation faktörü nedeniyle daha da karmaşıktı. Ama yine de kayıplar çok büyük olacaktı. Saldırı amaçlı askeri operasyonların devamı hariç, bir dereceye kadar olasılıkla. Ve onu hedefe götürecek olan bu "topçu", Amerikan gemilerinin korkunç güçlü grubunun peşinden giden eski bir "57. proje" olabilir. Ve bunun da hesaba katılması gerekiyordu.
Ve stratejik düzeyde de aynıydı.
Sovyet SSBN'leri silah zoruyla Amerikan şehirlerinde tutuldu. Ve tüm teknik üstünlüğüne rağmen, ABD Donanması salvosunun tamamen bozulacağını garanti edemedi. Şimdi bile tam olarak garanti edemiyorlar ve 60'larda ve 70'lerde bu imkansızdı.
Bu nedenle, elverişli koşullarda bir savaş başlatmak gerçekçi olmadı.
Düşmanlıkların gerçek başlangıcı, Amerikalıların ilk saldırısında ölmeyen (ve neredeyse tüm dünyada gizli bir ilk saldırının eşzamanlı olarak teslim edilmesini sağlamak imkansız olan) Sovyet kuvvetlerinin güçlü bir Silah zoruyla tuttukları ABD Donanması kuvvetlerine füze saldırısı, zaman zaman ABD Donanmasının saldırı potansiyelini azaltması ve denizden SSCB'ye karşı daha etkili eylemlerini imkansız hale getirmesi.
Zafer Amerikalılar için "puana" gidecekti - filomuzun varlığı neredeyse tamamen sona erene kadar hala çok fazla güce sahip olacaklardı.
Ama bu resmidir.
Ve aslında, ABD Donanması, uğradığı kayıplardan sonra, kendi başına, olsa olsa konvoylara eşlik edebilecek ve baskın operasyonları gerçekleştirebilecek bir şeye dönüşecekti. Böyle bir pogromdan sonra ABD kara kuvvetleri, mümkün olan en üst düzeyde uygulanmış olsaydı, herhangi bir stratejik sonuç elde edemezdi.
Ve eğer Amerikalılar SSCB'ye karşı stratejik nükleer silahlar kullanmaya çalışırsa, o zaman füze denizaltıları kullanılacaktı ve bunların hepsini aynı anda izleyemeyecek kadar çok vardı. Dahası, Mk.48 torpidosunun ortaya çıkmasından önce, Amerikan torpidolarının taktik ve teknik özellikleri, bir Sovyet denizaltısı ile bir savaşı kazanmanın, hatta aniden ateşlenmenin mümkün olacağını garanti etmedi. Ancak daha sonra "sarkacı kendi yönlerine doğru salladılar".
Bu, Sovyet balistik füzelerinin Amerikan şehirlerine saldırmasının kaçınılmaz olarak gerçekleşeceği anlamına geliyor. Garantili - savaş olmayacak. Ve o değildi.
S.G.'nin ünlü bir ifadesi var. Proje 1234 küçük füze gemilerini karakterize etmek için kişisel olarak kullandığı Gorshkov -
"Emperyalizm tapınağında bir tabanca."
Bu ifadenin, yaptığı her şeyi ve genel olarak inşa ettiği tüm filoyu mükemmel bir şekilde karakterize ettiği kabul edilmelidir.
Donanma da dahil olmak üzere askeri konularda bir "zihinsel devrim" idi. Geçmişin tüm askeri teorisyenleri, zafere giden yolları bulmak için entelektüel çabalarını hedeflerken, S.G. Gorshkov, yüzleşmeyi kasıtlı olarak satrançta karşılıklı zugzwang denilen şeye indirgedi - tarafların her hareketi pozisyonlarının kötüleşmesine yol açtı.
Ancak denizde çatışma durumunda, düşman sonuçta "aşağı inmeye" zorlanmadı. Ve gitmedi. Dolayısıyla mesele savaşı kazanmak değil, başlamasına izin vermemekle ilgiliydi.
Bunu daha önce kimse yapmadı. Daha önce kimse bunu düşünmemişti.
Gorshkov ilk oldu. Ve o yaptı.
Metalde somutlaşan teori
Sovyet Donanmasının yapabildiği ve yaptığı tüm mesele, tehdidin gösterilmesi ve bu gösteriyle düşmana baskı yapılmasıydı. Ancak, tehdit gösterisinin işe yaraması için tehdidin gerçek ve gerçek olması gerekiyordu. Ve bunun için bu şekilde yapılması gerekiyordu. Bu, yalnızca Sovyet Donanması'nda olan tamamen özel bir teknik gerektiriyordu.
Sovyet Donanması, dünyaya daha önce var olmayan birçok kavram verdi. Ve prensipte olması gerekiyordu.
Öyleyse, Sovyet Donanması ile üstünlüğün artması kuvvetlerin sayısında değil, toplam füze salvosunda başladı. 60'ların ilk yarısında bir bütün olarak taktik meseleler üzerine yerel tartışmalar, filonun komutasını füze silahlarıyla deniz muharebesi konularında teorik bir fikir birliğine götürdü. Ve o zamandan beri, voleybolun oluşumu sürekli bir fenomen haline geldi.
Füze kruvazörleri (başlangıçta muhriplerdi, ancak "siyaset" müdahale etti), vb. 58, yüzey kuvvetlerinde gemi karşıtı füzelerin ilk ağır taşıyıcıları oldu. Fotoğrafta - RRC "Grozny".
Ancak düşmana saldırmak, gücü üstün olmak ve çok sayıda uçak gemisi tabanlı uçağa sahip olmak için uzaktan bir salvo gönderilmesi gerekiyordu. Ayrıca karşı konulmazlığını düşman hava savunması ile sağlamak. Bunun için füzeler gerçekten yüksek hızlı ve uzun menzilli yapıldı, bu teknolojilerle büyük boyutlar anlamına geliyordu.
Hem büyük ağır hem de hızlı füzeler, Project 58 füze kruvazörleri ve Project 651 dizel denizaltılarından başlayarak filonun ayırt edici özelliği haline geldi. Ve sonra Proje 1134 BOD kruvazörü ("temiz", harfsiz) ve Proje 675 nükleer denizaltılarından Proje 956 muhriplerine, Proje 1164 füze kruvazörlerine, Proje 1144 nükleer füze kruvazörlerine ve Proje 670 ve 949 (A) SSGN'lerine.
Gemi karşıtı seyir füzeleri ile proje 651'in dizel-elektrik denizaltısı.
Uzun bir mesafeden isabetli bir şekilde vurmak için hedef belirleme yapmak gerekiyordu. Ve bunun için, ateş eden gemilerin ve denizaltıların "gözlerinin" Tu-95RT'nin keşif ve hedef belirleme uçağı ve düşmanı tespit edebilen Ka-25Ts gemi tabanlı AWACS helikopterleri olduğu "Başarı" deniz keşif ve hedef belirleme sistemi oluşturuldu. yüzlerce kilometreden yüzey gemileri.
Tu-95RT'lerin çok savunmasız olduğu genel olarak kabul edilir. Pratikte, Tu-95 mürettebatı, tespitten kaçmaya çalışmadan ve kendilerini korumak için hiçbir şey yapmadan yüksek irtifada hedefe "aptalca" bir uçuş gerçekleştirse bile, düşmanın "onu almak" için en azından bir uçak gemisine ihtiyacı olacaktır. . Üstelik Amerikan hava grubu ile Amerikan uçak gemisi.
Ve hedefe uçuş (konumu yaklaşık olarak istihbarat verilerinden bilinen, en azından hedefe son kerteriz), tespitten kaçınmaya izin veren farklı teknikler kullanılarak tam olarak gerçekleştirildiyse, o zaman başarılı hedef tespiti ve bununla ilgili verilerin füze silahının taşıyıcısına iletilmesi arttı.
Dahası, tüm dezavantajlarıyla birlikte Ka-25T'ler için de aynısı geçerliydi.
Batı 60'larda böyle bir sistemin benzerlerine sahip değildi.
Ancak yıllar sonra, Donanma içindeki karşılıklı bilgi alışverişi sistemleri öyle bir seviyeye ulaştı ki, herhangi bir F / A-18'i böyle bir keşif olarak kullanmak mümkün hale geldi. Ve sonra gerçekçi değildi.
Dış bilgi kaynaklarından gelen verilere göre fırlatılan gemi karşıtı seyir füzeleriyle donanmış denizaltı kavramı tamamen Sovyet.
Bir füze salvosunun önemi ve hedef atamasının geliştirilmesi için harici veri sağlama becerisinin yanı sıra Kruşçev'in (ve sadece onun değil), yalnızca denizaltıların her şeye gücü yeten (in aslında, değil) ABD Donanması'nın taşıyıcı tabanlı uçağı.
Bu, belirli bir askeri teori için yaratılmış ve yine belirli bir hedefi doğrudan takip eden özel bir teknikti - savaşı kazanmak değil, düşmanı silah zoruyla tutmaya başlamasına izin vermemek.
Daha sonra ortaya çıkan deniz keşif ve hedef belirlemenin "Efsane" uzay sistemi de çömlekçilik yaklaşımı çerçevesinde doğmuştur. Tam da bir zamanlar askeri-teorik görüşleri çerçevesinde yaratılan güçlerin eylemlerini sağlamak için. Bugün "Efsane", gerçekte etkinliği düşük olmasına rağmen, genellikle fazla tahmin edilmektedir. Ve eski sistem "Başarı", varlığının sonuna kadar önemini korumaya devam etti ve sonunda yeri doldurulamaz olarak kaldı.
Elbette S.G.'ye atfedilmesi büyük bir hata olur. Gorshkov her şeyi yaptı.
Bu durum böyle değil.
Ancak tamamen açık bir şekilde, böyle bir filoyu doğuran görüş ve tutum sistemini birçok yönden yaratan oydu. Ve doğrudan bu tür problemleri bu tür yöntemlerle çözmek için.
Olasılık sanatı olarak siyaset
S.G. Gorshkov başardığını başardı, dolambaçlıydı.
Onun hakkında kesinlikle bir politikacı olduğunu güvenle söyleyebilmemize şaşmamalı. Bir politikacıya yakışır şekilde, uyum sağladı, manevra yaptı ve bazen etik olarak belirsiz kararlar aldı.
Ama başka türlü olabilir miydi?
Örneğin, dikey kalkış ve iniş uçağı olan destan, D. Ustinov'un öznel sempatisine açık bir tavizdi, diğer birçok şey gibi - o zaman endüstri, insanların parasını şu anda olduğundan daha az istemiyordu. Ve bunun hesaba katılması gerekiyordu.
S.G.'nin eylemlerinde ne kadar Gorshkov'a ideolojik beklentiler hakim oldu - ülkeye onu koruyabilecek bir filo sağlamak ve ne kadar kariyer yapmak?
Bu sorunun cevabı kesinlikle alakasız. Sadece ilk görev nedeniyle - filonun yaratılmasını sağlamak için, onun tarafından tamamlandı. Ve mevcut koşullar altında başkası tarafından da yapılacağına dair hiçbir garanti yok.
Ancak S.G.'nin "esnekliği" Gorshkov önemli ölçüde sahipti.
Kruşçev ile birlikte denizaltına "yuvarlanmak" gerektiğinde bunu yaptı. Ustinov ile "dikeylerde" sevinmek gerektiğinde - sevindi. 68K ve 68bis projelerinin yepyeni kruvazörlerini füze silahlarıyla yeniden donatmak yerine, en iyi ihtimalle yedeğe götürüldüler ve en kötü ihtimalle - kesildiler ya da Endonezya'ya verildiğinde, protesto etmedi.
Hava savunma sistemleri ile hafif kruvazör "Dzerzhinsky". Hava savunma sistemi başarısız oldu, ancak füze silahları için bir platform olarak kruvazör oldukça uygundu. Ancak 68bis filosunun roketizasyonu gerçekleşmedi - Kruşçev sadece yüzey gemilerini sevmedi ve bu kadar. Gorshkov protesto etmedi.
Ardından endüstri, istenen bir "yağ siparişini" birbiri ardına aldı. Doğru, bu zaten Brezhnev'in altındaydı.
Böylece filo aynı anda birçok farklı füze aldı. Paralel olarak, aynı amaca sahip farklı gemi türleri (en çarpıcı örneği aynı anda inşa edilen 1164 ve 1144 projeleriydi). Projelerde korkunç bir tutarsızlık ve bazı yerlerde haksız bir uzmanlaşma vardı. Örneğin, 1155 projesinin BOD'si yüzey hedeflerine vurma kabiliyetinden yoksun bırakıldı. Daha önceki BOD (daha sonra TFR'de yeniden sınıflandırıldı) gibi projeler 61 ve 1135.
61. proje (hatırı sayılır boyutuna rağmen) gemi karşıtı füzelere sahip değildi. Ve bu, oraya çıkmalarına rağmen - bazı gemiler onlar için modernize edildi. Ama sadece bir kısmı. Ne yazık ki, Donanmanın teknik politikasında bunlardan çok şey vardı. Fotoğrafta - "Sharp-witted", görüntünün kaynağı fotoğrafta belirtilmiştir.
Ama herkes iş yapıyordu.
Bazı gemiler için gaz türbinleri Ukrayna'dan, diğerleri için buhar türbinleri Leningrad'dan geldi, hepsi iş başındaydı ve parayla. Ülke için nasıl sona erdiği bugün biliniyor. Ama sonra bu son hiç de açık değildi. Ve tüm güçlü Dmitry Fedorovich ile birlikte sanayi komutanlarının dostça davranışı çok önemliydi.
Daha sonra, birincisi Riga-Brejnev-Tiflis-Kuznetsov olan uçak gemilerini geçmeyi başardıklarında, hemen inşa etmeye başladılar, aynı zamanda Yakovlev Tasarım Bürosu'na Yak projesiyle birlikte çalışıyorlar. -41 dikey, tek bir yeni taşıyıcı planlanmamıştı.
Askeri teorik çalışmalarda (aynı "Deniz Gücü" nde) Gorshkov, bu anlaşılmaz ve böylesine karmaşık bir filoyu "ezmek" isteyen ordu generallerine rıza gösterdi ve askeri stratejinin birliği hakkında sloganları tekrarladı (Sovyet gazetelerinde biraz farklı bir anlama geliyordu. bağımsız bir denizcilik stratejisi meselesini gündeme getirmeden, her türden Silahlı Kuvvetlerin.
Gorshkov'un böyle bağımsız bir stratejisi varken oldu ... Dahası, SSCB Donanmasını küresel kuvvetler dengesinde bağımsız bir stratejik faktör haline getirerek uygulamaya koydu. Ve savaş durumunda, düşmanlıkların gidişatı üzerinde stratejik bir etki yaratabilecek bir kuvvet tarafından. Kendi kendine.
Ama anlamalısın - bu, Sovyet sisteminin özgüllüğüydü.
Görevlerini dürüstçe yerine getiremezsin. Bu, yüksek bir olasılıkla, sadece bazı bahanelerle erken bir istifa anlamına gelir. Ve hepsi bu.
Ve Gorshkov tüm bunları görmezden gelemezdi. Karşılaştırma için, şu anda, Başkomutan olmak için sektöre kısıtlama olmaksızın girmeye, uygun olmayan denizaltıları hızla kabul etmeye ve kritik eksikliklerine göz yummaya hazır olunması gereken duruma bakılabilir. vb. Ve bu tür yaklaşımlarla anlaşmazlık, gelecek vaat eden komutanların "kafesinden" hızlı bir şekilde ayrılması veya basitçe görevden alınması anlamına gelir.
Bugün, Yüksek Komutanlığın yetkilerinin bir askeri komuta organı olarak yeniden tesis edilmesi veya Donanma Genelkurmay Başkanlığı'nın eski rolünün yeniden canlandırılması hakkında soru bile gündeme getirilemez.
O zaman hepsi aynıydı, ancak filonun Korotkov liderliğinin sonuçları, açıkçası, mevcut donanma "komutanları" ndan farklı.
Bu da onu karakterize ediyor.
Zaferler ve başarılar
Amerikan seçkinlerinin sınırsız dünya hakimiyeti için manyak arzusu yeni değil.
Ancak Soğuk Savaş sırasında, sosyaliste yakın bir ideolojiye sahip sol rejimlerin yayılmasını durdurmak için dizginlenemeyen bir arzunun yükü de vardı. Dinsel Amerika bunu varoluşsal bir tehdit olarak gördü. (Ve bu daha sonra, 80'lere yakın bir zamanda çok ağırlaştı. Bunun SSCB için ciddi sonuçları oldu).
Bu koşullarda nükleer savaş oldukça gerçekti. Ve pekala başlayabilirdi. Ama başlamadı. Ve Donanma bunda belirleyici bir rol oynadı.
Modern insan, modern tarihi çarpıtılmış, parçalı bir biçimde algılar. Bu nedenle, örneğin, bugün ana caydırıcı unsurun stratejik füze kuvvetleri olduğundan emin olan insanların çoğunluğu - Stratejik Füze Kuvvetleri, son zamanlarda kafalarında Korolev'in "yedi" sinden sonra bunun birkaç yıl içinde böyle olduğu fikrini taşıyorlar. . Ve sonra hep öyleydi.
ABD ile nükleer eşitliğin 70'ler olduğunu herkes duymuştur. Ve ondan önce, hiç denklik yokmuş gibi görünüyordu? Birkaç füze vardı ama bir şekilde işe yaradı. Nasıl çalıştı? Tanrı bilir ...
Aslında nükleer caydırıcılıkla ilgili durum şöyle görünüyordu.
Füze kuvvetleriyle hizmet veren ilk gerçek ICBM, R-16'dır. Devreye Alma - 1963. Dağıtım aynı zamanda başladı. Ancak önemli miktarlarda, bu füzelerin silo modifikasyonları ancak 60'ların sonunda alarma geçirildi. Daha sonra, bu ve diğer füzeler pahasına, neredeyse bin ICBM konuşlandırmak mümkün oldu. Ancak bir nükleer savaş için gerekli organizasyon ve personel yapılarını devlete getiren komuta sisteminin geliştirilmesi ve Stratejik Füze Kuvvetlerinin bir bütün olarak tam muharebe hazırlığına ulaşması zaten 70'lerin başlangıcıdır. İşte o zaman nükleer pariteye ulaştık.
Ek olarak, misilleme grevi yapmanın bir yolu yoktu. Erken uyarı sistemi yeni oluşturuluyordu. Ve yer tabanlı fırlatıcılar, ani bir nükleer saldırıya karşı savunmasızdır.
Bu, nükleer caydırıcılığı sağladı (yeterli sayıda füze Stratejik Füze Kuvvetlerine girene kadar). Ve daha sonra garantili misilleme olasılığını gerçekçi bir şekilde uygulanabilir kılan ne oldu? Bunlar Sovyet füze denizaltılarıydı.
Altmışların ortalarından bu yana, çeşitli modifikasyonlara sahip 629 projesinin "dizelleri", D-2 kompleksinin balistik füzeleriyle (SLBM R-13). Birkaç yüz kilometrelik füze menzili, bu teknelerin tam anlamıyla Amerika Birleşik Devletleri kıyılarının altında olmasını gerektiriyordu.
Ve teknelerin dizel-elektrikli olması, savaş servis alanına gizli bir geçişi engelledi. Ancak sorun şu ki, Amerika Birleşik Devletleri'nin daha sonra olduğu gibi denizaltı karşıtı güçleri yoktu. Havadan tekne araması genel olarak manyetometreli uçan teknelerle gerçekleştirildi. Ve Birleşik Devletler başarıyı garanti edemezdi.
Balistik füzelerle proje 629'un dizel-elektrik denizaltıları. Bu tekneler bugün unutuldu ama onlar ve mürettebatı ülkeyi bir kereden fazla kurtardı.
Gerçek şu ki, altmışların ilk yarısında, füze dizel-elektrikli denizaltı mürettebatından intihar bombacıları ABD nükleer caydırıcılık görevlerini yerine getirdi. Evet, nispeten az sayıda savaş hizmeti vardı ve tekneler sıklıkla izleniyordu. Ancak hiçbir zaman aynı anda takip edilmediler. Ve ayrıca, Amerika Birleşik Devletleri Atlantik'te ve daha sonra Pasifik'te kıyıları boyunca gerçekte kaç teknenin yelken açtığını asla bilemedi.
Yakında nükleer enerjili füze gemileri dizel denizaltılara katıldı. Birincisi, proje 658. Bu tekneler kusurluydu ve başlangıçta nadiren servise gittiler. Ancak Tupolev ve Myasishchev bombardıman uçaklarıyla birlikte, bu zaten ciddi bir caydırıcıydı. Amerika Birleşik Devletleri'nde ölümcül kayıplara neden olmadan birkaç denizaltının nükleer saldırısı nedeniyle, radyo iletişimini geçici olarak bozdu ve radarı imkansız hale getirdi. Ve sonuç olarak, bombardıman uçakları tarafından bir atılım olasılığını yarattı. Amerikalılar, SSCB'nin böyle bir şey planlayıp planlamadığını bilmeseler bile, eylemlerinde bu faktörleri görmezden gelemezlerdi.
Proje 629'un dizel denizaltıları için devriye alanları ve ilk atomik proje 658. Planın kaynağı: www.nukestrat.com
Ve bu, ilk kez pariteye ulaştığımız için sigorta oldu.
Altmışlı yılların sonunda, ABD FKÖ gelişiminde bir atılım yaptı, SOSUS sistemi ortaya çıktı, gürültülü denizaltılarımızı izlemek daha kolay hale geldi, ancak Donanma zaten 667 km menzilli füzelerle birlikte bir Proje 2400A'ya sahipti. Amerika Birleşik Devletleri Atlantik'in ortasından. Amerikalılar da bu teknelerin izini sürdüler. Ama sonra miktar faktörü ortaya çıktı - eski tekneler de servise gitmeye devam etti.
667A projesinin devriye alanları. Şema kaynağı: www.nukestrat.com
Şimdi “herkesi aşırı ısıtmayın” prensibi çalışmaya başladı.
Stratejik Füze Kuvvetlerinin artık yeterli füzeleri vardı. Ancak, eğer düşman yerde Stratejik Füze Kuvvetlerinin füzelerinin çoğunu imha edebilecekse, garantili bir misilleme saldırısı sağlamak da gerekliydi. Ve bu, daha sonra S.G. tarafından ilan edilen fikirlere tam olarak uygun olarak filo tarafından yapıldı. Gorshkov ünlü kitabında.
Çok geçmeden Soğuk Savaş hatırladığımız şekle büründü. Aynı Tom Clancy'nin söylediği gergin sualtı yüzleşmesi, grotesk bir "kızılcık" tarzında ve gerçek gerçeklerin güçlü bir şekilde çarpıtılmasına rağmen, ancak dönemin ruhunun çok doğru bir aktarımıyla, o zaman her şeye eşlik eden gerilim.
Bu yüzden soru sorulabilir - Gorshkov'un aslında üniformalı bir politikacı olması o kadar kötü mü?
Daha fazlasını yapacağımız olmazdı tanklar, görevinde daha doğrudan ve ilkeli başka bir kişi bulur muydunuz? Yoksa bir "kıyı savunma gücü" mü kurarsınız?
Ve Küba füze krizi ile ilk yüz ICBM alarmı arasındaki sıcak yıllarda (bu arada, ABD zaten Çinhindi'de "komünizmle" savaşmış ve ona karşı büyük bir kin beslemiş olsaydı, ülkeye ne olurdu? bize), Sovyet işçilerinin başlarının üzerindeki "barışçıl gökyüzü", gemide balistik füzelerle donanma denizaltılarını sigortalamayacak mı?
Nükleer caydırıcılık doktrinimiz S.G. Gorshkov günlerinden beri değişmedi.
SSBN'lerin, ülke için en kötü senaryoda bir misilleme grevi garantisi vermesi gerekiyor. Bugün bunun nasıl yapıldığı ayrı bir konudur. Ve cevap çok üzücü. Ama gerçek şu ki, o zamandan beri yeni bir şey bulamadık.
Ama her şey nükleer caydırıcılıkla ilgili değil.
15 Aralık 1971'de, Hint-Pakistan savaşının ortasında, nükleer enerjili uçak gemisi Enterprise ve diğer on gemiden oluşan ABD Donanması Görev Gücü 74, Bengal Körfezi'ne girdi. Resmi olarak, Amerika Birleşik Devletleri Pakistan'a askerlerini bugünkü Bangladeş topraklarından tahliye etme konusunda yardım etme hedefini ilan etti. Uygulamada, bağlantının, düşmanlıklara doğrudan girmesi için Hindistan'a baskı yapması gerekiyordu.
Kızılderililer bir şeyden şüphelendiler. Ama o zaman böyle bir güce karşı ne yapabilirler?
Bugün, Hint Hava Kuvvetlerinin, Amerikalılar savaşa girerse uçak gemisi "Enterprise" a hava saldırısı başlatacak kırk deneyimli pilottan oluşan bir müfrezeyi seçtiği biliniyor. Pilotlara başlangıçta bu ayrılıştan geri dönme şanslarının olmayacağı, ancak ailelerine uygun şekilde bakılacağı açıklandı - o zamanlar Hindistan için bu her durumda norm değildi.
Ancak bu türden hiçbir şeye gerek yoktu - o zamana kadar SSCB Donanması Hint Okyanusunda birkaç gemiye ve bir dizel denizaltısına sahipti. Ek olarak, füze kruvazörü pr.1134 "Vladivostok", BOD pr.61 "Strogiy" ve iki denizaltı (biri pr.675 "K-31" seyir füzeleri ve ikinci torpido pr.641 "B-) oluşumu. 112 ") Hindistan'a yardım etmek için Vladivostok'tan ayrıldı.
Donanmanın o sırada Hint Okyanusu'nda başka hangi kuvvetlere sahip olduğu hala belirsiz. Hintli ve onlarla birlikte Amerikan kaynakları, ABD Donanması uçak gemisi grubunun, gemide nükleer savaş başlığı bulunan gemi karşıtı seyir füzeleri bulunan SSGN pr. 675'in görüş alanında olduğunu belirtiyor. Ve güya tüm Amerikan planlarını bozdu. Kaynaklarımız bunu doğrulamıyor. Ancak S.G.'nin kişisel beyanı. Gorshkov her şeyin aynı olduğunu söyledi.
Öyle ya da böyle, Donanmanın eylemlerinin stratejik bir etkisi oldu ve bu, Rusya ile Hindistan arasındaki ilişkilerde bugüne kadar hissedilmeye devam ediyor.
İşte Commodore'un yazdığı şey (rütbe 1. rütbedeki kaptanımızdan daha yüksek, ancak arka amiralden daha düşük, Rus Donanmasında bu rütbenin bir benzeri yok) Hint Donanması, emekli Ranjit Rai, oynadığı önem hakkında Gorshkov tarafından oluşturulan Donanma ve şahsen Hint Donanması'nın oluşumunda (bağlantı, eng.):
"Hint Donanmasının eski zamanlayıcıları, onu bugünün güçlü Hint filosunun temellerini atan mimar olarak kabul ediyor."
Bir başka Hint makalesinde, eski istihbarat görevlisi Shishir Upadhiyaya doğrudan S.G. Gorshkov "Hint Filosunun Babası." (bağlantı, eng.)
Bugün çok az insan hatırlıyor, ancak Karaçi limanına yapılan o meşhur füze botu saldırısında Hintli komutanlar, telsiz iletişimlerini kesebilen Pakistanlıların ne yaptıklarını anlamamaları için Rusça telsiz iletişimi yaptılar.
Ve Amerikan uçak gemisi grubunu Hindistan'dan uzaklaştıran seyir füzesi denizaltısı hakkındaki hikaye, gerçekte ne kadar orada olduğuna bakılmaksızın şimdi sonsuza kadar Hint tarihinde kalacaktır.
Ve bu da Gorshkov. Ve ülkemizin hala sahip olduğu Hindistan ile ilişkiler büyük ölçüde sadece Sovyet diplomasisi tarafından değil (Dışişleri Bakanlığı ve diplomatlarının rolünü inkar etmek son derece yanlış olacaktır), aynı zamanda büyük ölçüde buna uygun olarak oluşturulan Sovyet deniz kabiliyetleriyle de sağlanmıştır. Amiral Gorshkov'un fikirleriyle.
Ancak Donanmanın "doruk noktası" bir başka krizdi - 1973'te Akdeniz'de, Arap-İsrail savaşının art arda dördüncüsünün patlak vermesinin neden olduğu bir başka krizdi.
Ardından, İsrail ve Amerikalılar tarafındaki çatışmaya açık ABD müdahalesinin Arap ordularına tedarik görevlerini aksatmasını önlemek için, Sovyet birliklerini Mısır'a nakletme ihtiyacı düşünüldü ki bu savaşın sonunda daha fazlaydı. gerçek ve SSCB'nin yoğun bir şekilde hazırlandığı. Sovyet deniz saldırı grupları ve gemi karşıtı seyir füzelerine sahip denizaltıların Amerikan kuvvetlerini silah zoruyla alacağı varsayıldı. Aynı benzersiz tarzda. Ve silahlarla sürekli takip sağlayarak, düşman için aktif askeri operasyonları imkansız hale getireceklerdir.
Makalenin formatı, bu olayların gidişatını kısaca bile yeniden anlatmaya izin vermiyor. Dahası, basında yeterince ayrıntılı olarak anlatılıyorlar. İlgilenen herkesi makaleyi okumaya davet ediyoruz "Yom Kippur Savaşı" 1973 SSCB ve ABD filolarının denizde yüzleşmesi A. Rozin'in web sitesinde ve aynı olayların farklı bir açıklamasıyla “SSCB Donanması'nın 6. ABD filosuna karşı beşinci filosu. 1973 Akdeniz Krizi " dergiden "Bilim ve Teknoloji".
Metinlerdeki küçük çelişkiler açık belgelerin eksikliğinden kaynaklanıyor ancak olayların genel seyri, o yıllarda yaşanan durumun yoğunluğu, her iki yazı da çok iyi aktarıyor.
Aşağıda, Sovyet kuvvetlerinin o günlerde bölgeye konuşlandırılmasının açık kaynaklardan yeniden yapılandırılmış bir diyagramı var.
Gördüğünüz gibi, deniz saldırı grupları, denizaltılardan gelen seyir füzelerinin gideceği bölgelere girmeden, ABD Donanması'ndan belli bir mesafede tutuluyor. Bu operasyonun etkisi tamamen yıkıcıydı. Birleşik Devletler ilk defa denizde savaşı kazanamayabileceğini anladı. Ve onları dehşete düşürdü.
Ancak Sovyet kuvvetlerinin sayısal bir üstünlüğü yoktu.
Ama voleybolda üstünlük sağladılar.
Ve önce bu voleybolu ateşleyebilirlerdi.
Makalede bunun değeri hakkında daha fazla bilgi edinin. "Füze Yaylımlarının Gerçeği: Biraz Askeri Üstünlük Hakkında".
Şu açıklamayı yapmak yanlış olmaz: Sovyet Donanması yetmişli yılların ortalarında zirveye ulaştı.
Kesinlikle. Nükleer kruvazörlerden ve 949A projesinin SSGN'sinden önce, 971 projesinin denizaltılarından önce ve Tu-22M3'ün deniz havacılığına muazzam gelmesinden önce bile.
Donanmanın kendisine maksimum yatırım getirisi sağladığı 1973-1980 yıllarıydı. Bu dönemde SSCB, yardımıyla gerçekten aktif ve etkili bir dış politika izledi.
1979'da Çin ile Vietnam arasındaki savaş sırasında filonun Güney Çin Denizi'ne konuşlandırıldığını da hatırlayabilirsiniz. Ve Tayland'a baskı yapma operasyonu (makaleye bakın) "Uçak taşıyan kruvazörler ve Yak-38: geçmişe dönük analiz ve dersler").
Neden böyleydi?
Çünkü Donanma, açık askeri operasyonlara girmeden durumu etkilemeyi mümkün kılan bir savaş kullanım doktrini vardı. Daha güçlü bir rakibi etkilemek dahil. Aslında Gorshkov, Donanmanın ve Silahlı Kuvvetlerin diğer türlerinin yalnızca genel bir stratejiye sahip olduğunu yazarken, gerçekte, kara kuvvetlerinin veya hava kuvvetlerinin o anda yaptıklarıyla pek ilgisi olmayan tamamen ayrı bir denizcilik stratejisi uyguluyordu.
Stratejiniz.
Ve ülkeye dış politika avantajları ve güvenliği sağladı. Ve kendi çerçevesinde gelişen filo, dünya siyasetinde giderek daha önemli bir faktör haline geldi.
Daha da ileri gidebilir ve SSCB'nin bir süper güç haline getirildiğini söyleyebilirsiniz (Almanya da buna sahiptir) ve on binlerce tank ve milyonlarca asker tarafından değil (Çin de 60'ların başlarında buna sahipti, ama bunu tam anlamıyla bir süper güç değildi). SSCB süper gücü, o zamanlar ideolojiyi, nükleer füze cephaneliğini, astronotları ve deniz kuvvetlerini küresel bir erişime sahip olarak ortaklaşa talep etti. Dahası, filonun rolü hiçbir şekilde diğer faktörlerden daha az değildi.
Ve bu aynı zamanda ülkemizde bugün çok az insanın düşündüğü Gorshkov'un mirasıdır.
Ama dünyadaki her şey sona eriyor.
Büyük Filonun düşüşü ve düşüşü
Bir dizi siyasi, ideolojik ve endüstriyel kısıtlamanın koşulları altında yaratılan donanmanın birçok yapısal zayıflığı ve kırılganlığı vardı.
Bu nedenle, SSCB koşulları altında, çeşitli nedenlerle, Amerika Birleşik Devletleri'nin ciddi şekilde yatırım yaptığı alanlarda Amerika Birleşik Devletleri ile teknolojik eşitlik elde etmek imkansızdı ve herhangi bir yatırım pahasına imkansızdı.
Çünkü para ve kaynaklara ek olarak, karşılaştırılabilir bir entelektüel ve örgütsel düzeye ihtiyaç vardı. 1917'de okuma yazma bilen nüfusun yarısından daha azına sahip olan hangi ülke bunu sağlayamazdı. SSCB'de bir yönetim okulunu, kalkınmanın doğru veya yanlış yollarını gösterebilecek aydınları, konuyla ilgili vizyonlarını uzman değerlendirmelerine tabi kılabilen politikacıları alacak yer yoktu. Sistematik olarak, bazen değil.
Yoksulluk ve kalkınma için Amerika Birleşik Devletleri ile karşılaştırılabilir kaynakları tahsis edememe bu sorunun üstüne düştü. Ve ayrıca Batı'dan hiçbir yere gitmeyen ilk teknik gecikme.
Ve aynı nükleer caydırıcılığın görevlerinin yerine getirilmesi için, sadece çok sayıda füze denizaltı gerekliydi. Gemilere de hızlı bir şekilde ihtiyaç duyuldu.
Sonuç olarak dengesizlikler ortaya çıkmaya başladı. Denizaltılar inşa ediyoruz, ancak Amerika Birleşik Devletleri'ne gizlilik içinde yetişemiyoruz, bu da pek çok denizaltıya sahip olmamız gerektiği anlamına geliyor, böylece herkese yetişmesinler. Gemi inşasına yatırım yapıyoruz, ekonomi için zorla inşa ediyoruz, ancak artık onarım kapasitesi için yeterli değil. Sonuç olarak, tekneler ve gemiler kaynaklarıyla ilgilenmezler, ancak yine de çok şeye ihtiyaçları vardır, bu da daha fazla inşa edilmeleri gerektiği anlamına gelir. Ve yine de onarım yapılmadan kalacaklar.
Buna bütçe isteyen endüstrinin etkisi de eklendi.
Politikacıların gönüllülüğü ve "uçak gemileri bir saldırı silahıdır" gibi ideolojik klişeler ve benzeri klişeler, gerçek anlamda dengeli bir filo inşa etmeye izin vermedi.
Aynı gönüllülük Sovyet gemilerini topçusuz bıraktı. Örneğin, bir Amerikan savaş grubundaki bir savaş gemisi füze saldırılarından kurtulmuş olsaydı ve Sovyet gemileri onunla en iyi ihtimalle 76 mm toplarla savaşmak zorunda kalırdı (Stalin'in projeleri hariç - 68K, 68bis ve ön- savaş kruvazörleri), kaçmak için yeterli hız olmayacaktı. Bu, tesadüfen, Kruşçev'in kişisel erdemiydi.
Sovyet silah sipariş sisteminin kendisi de karmaşıklığı artırdı.
Örneğin ABD'de donanma, özel denizcilik gereksinimlerinden başlayarak kendi havacılığını kendisi sipariş ediyor. Deniz Piyadeleri ayrıca teknik politikasını bağımsız olarak belirler. Hava Kuvvetleri ihtiyaç duydukları uçağı satın alır. RİA'lar ihtiyaçları olanlardır. Denizciler, ordunun yaptığı gibi Bradley BMP'yi satın almazlar, ancak özel olarak tasarlanmış amfibi taşıyıcılar vb. Satın alır.
SSCB'de bu imkansızdı. Yeni bir bombardıman uçağı oluşturulduğu için, en iyi ihtimalle, geliştirilirken Donanmanın bazı gereksinimleri dikkate alınabilir. Denizciler kara kuvvetleri vb. İle aynı zırhlı araçları aldı.
Aynı Deniz Füzesi Havacılığında, ilk başta Hava Kuvvetleri'nden sonra Tu-22M ailesinin uçaklarını almaya başladığı ortaya çıktı. Daha sonra, MPA havada yakıt ikmali yapılmadan bırakıldı, çünkü Tu-22M, "hortum-koni" sistemi kullanılarak yakıt ikmali yapıldı ve Tu- ile karşılaştırıldığında azaltılmış bir savaş yarıçapına sahip olan kanat yakıt ikmali yardımıyla değil. 16, beklenmedik şekilde şok yeteneklerini kesti. O yıllarda özel bir deniz saldırı uçağı sorusunu gündeme getirmek imkansızdı. Örgütsel özgüllük, bu sorunun doğmasına bile izin vermeyecek şekildeydi.
Güncellenmiş aviyonik ve özel deniz silahlarıyla Tu-16'yı üretimde bırakmak da imkansızdı. Hava Kuvvetleri bu tür uçakları sipariş etmekten sorumluydu. Ve kendi gereksinimleri vardı.
Donanma için Tu-16'nın evrimine devam etmeyi reddetmek görünüşe göre bir hataydı.
Bir yandan füze taşıyan havacılığın kendisi eşi görülmemiş derecede başarılı bir araç haline geldi - SSCB'nin henüz çok sayıda füze gemisi inşa edemediği zamanlarda füze salvosunu artırmayı mümkün kıldı. Ve hızla inşa edin. Diğer deniz kuvvetlerinin sahip olmadığı, tiyatrolar arası hızlı bir manevrayı hemen mümkün kıldı. Ancak 80'lerde bunun çok pahalı bir enstrüman olduğu anlaşıldı.
Hatalar da vardı, bazen çok pahalı olanlar.
M.Klimov'un makalede iyi yazdığı aynı proje 705 denizaltısı "Proje 705 Japon Balığı: XXI.Yüzyılda Hata veya Atılım".
"Emperyalizm tapınağındaki bir tabanca" üzerindeki pay, sadece ilk salvo için savaşı kazanmayı gerektirmiyordu, bu salvonun yeterince güçlü olması gerekiyordu ki hiçbir hava savunma sistemi onu püskürtemiyordu. Bu, grevdeki füzelerin sayısı ve dolayısıyla taşıyıcılardaki sayıları sorusunu gündeme getirdi. Ve füzeler çok büyük olduğu için teorik olarak yeterli olmadıklarında bir durum ortaya çıkabilir.
Bu tür pek çok örnek vardı. Ve hepsi telafi edecek hiçbir şeyin olmadığı güvenlik açıkları yarattı.
Ancak şimdilik Gorshkov'un başarılı stratejisi bunu örtbas etti.
Yetmişlerin sonunda ise bir dönüm noktası oldu. Ve okyanusun her iki tarafında.
1973'te ciddi şekilde korkan Amerikalılar intikam almak için kesin bir karar verdi. Ve millet, çabalarının aslan payını bu intikama adadı. Amerikalılar iki yönden vurdu.
Birincisi, Donanmalarının ezici teknik (ve daha sonra buna dayalı olarak, niteliksel) üstünlüğünün yaratılmasıydı. Los Angeles sınıfı denizaltılar, Ticonderoga füze kruvazörleri, AEGIS hava savunma / füze savunma sistemi, F-14 önleyiciler, Mk.41 dikey füze rampaları, Harpoon gemi savar füzeleri ve Spruance muhripleri bu çalışma çerçevesinde ortaya çıktı. Oradan, Amerikan iletişim sistemlerinin kökleri ve harekat sahasındaki kuvvetlerin ve varlıkların otomatik komuta ve kontrolü büyüyor. Aynı yerden - ve süper etkili denizaltı karşıtı savunma.
AEGIS ayrı bir konu haline geldi. Şimdi Donanma, bu BIUS ile gemiler tarafından oluşturulan savunmaları delmek için çok daha fazla füzeye ihtiyaç duyuyordu. Ve sonra daha fazla konuşmacı anlamına geliyordu. Bu sistemle ilk gemiye bir poster asılması boşuna değildi - füze kruvazörü "Ticonderoga"
"Hazırlanın Amiral Gorshkov:" Denizde Aegis "
(İdareye hazır olun. Gorshkov: Aegis denizde).
(İdareye hazır olun. Gorshkov: Aegis denizde).
Bu gerçekten problemdi.
70'lerin ve 80'lerin başında Amerikalılar, Batı kapitalist yaşam tarzlarını korumak için ateist komünistlerle savaşmaları gerektiğine ciddi bir şekilde inanıyorlardı. Ve ciddi bir şekilde savaşın. Son savaş için, tam olarak taarruz savaşına hazırlanıyorlardı. Ve gerçekten ciddiye hazırlandılar.
Ancak kalite üstünlüğü kazanmak madalyonun yalnızca bir yüzüydü.
İkinci yanı, kuvvet sayısındaki artıştı.
Bir Sovyet saldırı grubunun her savaş grubunun kuyruğunda asılı kalmasını nasıl önleyebilirim?
Evet, basitçe - Rusların yeterli gemiye sahip olmadığından emin olmalıyız.
Ve bunun için de gittiler.
İlk işaret, savaş sonrası en büyük savaş gemisiydi - Rusları "tökezlemek" için gerekli olan kitleyi sağlamak üzere tasarlanmış "Oliver Hazard Perry" sınıfının fırkateyni. Daha sonra (zaten Reagan'ın altında) savaş gemileri hizmete geri döndü. Oriskani uçak gemisinin hizmete alınmasıyla ilgili bir soru vardı.
"Perry" hakkında daha fazla bilgi - Rusya için bir ders olarak "Fırkateyn" Perry ": makine tasarımı, büyük ve ucuz".
En önemlisi, Tomahawks ortaya çıktı.
SSCB hava savunması, bu tür füzeleri yalnızca MiG-31 önleyicilerinin ve S-300 hava savunma füze sistemlerinin devasa görünümüyle durdurma şansı buldu. Ondan önce, onları engelleyecek hiçbir şey yoktu. Taşıyıcıları yok etmek gerekiyordu, ancak şimdi bu büyük ölçekli deniz savaşlarını kazanmayı gerektiriyordu - ABD Donanması hem nicelik hem de nitelik olarak büyük ölçüde arttı.
ABL - zırhlı kutu fırlatıcı olarak da bilinen Mk.143 fırlatıcıdan Tomahawk füze fırlatıcısının fırlatılması ve bu fırlatıcılar bir füze kruvazörünün güvertesinde.
Savaş gemisi Iowa. 80'lerin Amerikan basınının simgesi. 32 KR "Tomahawk", 16 gemi karşıtı füze "Harpoon", topçu keşifleri için İHA'lar, Donanmanın modern kontrol ve iletişim sistemleri. Ve gemi karşıtı füzelerin tükenmesi ihtimaline karşı 406 mm toplar, ama yine de batacak biri var. Bu gemiler sonuna kadar savaşta kaldı ve son savaşları 1991 Körfez Savaşı idi.
Ayrıca sualtı medyası ile ne yapmalı sorusu ortaya çıktı. SSCB'nin hiçbir şekilde başa çıkamayacağı durumla başa çıkmak için.
Bütün bunlar, Amerikalıların savaş sanatında üstünlük elde etmek için taktiklere muazzam entelektüel kaynaklar yatırdıkları gerçeğine eklenmiştir. Yetmişli yıllarda, SSCB Donanması tarafından silahların izlenmesiyle ne yapılacağı tamamen ve her zaman net değildi.
Seksenlerde bunun için üzerinde çalışılmış standart bir şema ortaya çıktı:
Doğrudan izleme gemisi tarafından atanan Worthy, AVMA Amerika'nın kıç köşelerinde asılı kaldı - savaş görevini tamamlamak 5 gün sürdü.
Görev, kontrol merkezinin Deniz Kuvvetlerinin komuta merkezine AVMA üzerinden sürekli olarak verilmesinden oluşuyordu, süreklilik 15 dakikalık bir belirsizliğe sahipti, yayın yeri / rota hakkında bilgi içeren bir telgraf "roket" şeklindeydi / AVMA'nın hızı ve düzenin doğası.
Yakıt ve su yavaş ve emin bir şekilde harcandı - yakıt ikmali yapmayı düşünmenin zamanı gelmişti, ancak AVMA'dan olası büyük bir havacılık kalkışını izleme sürecinde Worthy, Dinyester'i Salum Körfezi'nde 52 noktada bırakarak oldukça iyi batıya gitti. "
Görev, kontrol merkezinin Deniz Kuvvetlerinin komuta merkezine AVMA üzerinden sürekli olarak verilmesinden oluşuyordu, süreklilik 15 dakikalık bir belirsizliğe sahipti, yayın yeri / rota hakkında bilgi içeren bir telgraf "roket" şeklindeydi / AVMA'nın hızı ve düzenin doğası.
Yakıt ve su yavaş ve emin bir şekilde harcandı - yakıt ikmali yapmayı düşünmenin zamanı gelmişti, ancak AVMA'dan olası büyük bir havacılık kalkışını izleme sürecinde Worthy, Dinyester'i Salum Körfezi'nde 52 noktada bırakarak oldukça iyi batıya gitti. "
"Telgraf hazırlanıyordu, göstergeler haritayı hızlandırdı, yakıt kaynaklarının tükenmesinin sınırlarını belirledi ve gece İyonya Denizi'ne düştü, siyah güney gökyüzüne inanılmaz sayıda yıldız saçtı.
AVMA düzenindeki gemilerin siluetleri kayboldu, yerlerine seyir ışıkları parladı.
AVMA düzenindeki gemilerin siluetleri kayboldu, yerlerine seyir ışıkları parladı.
"Alt takımdaki uykulu durum, işaretçi raporu tarafından ihlal edildi:" Yetkili gemiler, farları kapattı "ve bir süre sonra İKP'den, arama emri, metristler gemilerinin yeniden inşasına ilişkin raporlar gelmeye başladı. telaşlanarak, tabletlere LOD'ları koydu - bu yakın karşılaşmaların anlamını anlamaya çalışan, radar ekranlarının etrafında toplanan mavi şortlu pitoresk bir grup şef. 6 hedeften beş ... dört ... üç ... Radar ekranlarında 6 düzgün işaret yerine, yüzde yüz tanımlanmış üç ağır plaka vardı, bu da diğer şeylerin yanı sıra, birbirinden ayrılmaya başladı. farklı yönlerde, gözlerimizin önündeki hızı artırıyor!
Güneydoğu Avrupa'daki ekip, ikinci sürdürücüyü ve ardından art yakıcıları başlatmak için gecikti - hesaplamalarımıza göre AVMA'nın gözle görülür şekilde hızla büyüdüğü suçla aramızdaki mesafe - 60, 70, 100 kablo, - blamb 28, hayır, 30 ty! 32 düğüm yok! Plak 150 kabloya bölündü ve her iki bileşen de farklı yönlerde hareket etmeye devam etti. Böyle bir mesafeden, Amerikan deniz gücü sembolünün koordinatlarıyla telgraflar gönderirken, radardaki işaretleri boyutuna göre ve hangilerinin hareket etmeye devam etmelerinin imkansız olduğunu söylemeliyim - Tanrı bilir ...
Yine de dört araç ıslık çaldı, geminin gövdesi sarsıntılarla doluydu, kütükteki hız 32 knot'a yaklaşıyordu: "Arkasında!" - Zharinov, radar gözlemlenebilirliği sınırında yayılan beneklerden birine parmağını doğrultdu. Ve biz acele ettik. İyi şanslar. Ve şafaktan önceki pusta buranın bir AVMA America değil, entegre bir tedarik gemisi olduğundan emin olmak için bütün gece yarıştılar - neredeyse o kadar ağır. "
Güneydoğu Avrupa'daki ekip, ikinci sürdürücüyü ve ardından art yakıcıları başlatmak için gecikti - hesaplamalarımıza göre AVMA'nın gözle görülür şekilde hızla büyüdüğü suçla aramızdaki mesafe - 60, 70, 100 kablo, - blamb 28, hayır, 30 ty! 32 düğüm yok! Plak 150 kabloya bölündü ve her iki bileşen de farklı yönlerde hareket etmeye devam etti. Böyle bir mesafeden, Amerikan deniz gücü sembolünün koordinatlarıyla telgraflar gönderirken, radardaki işaretleri boyutuna göre ve hangilerinin hareket etmeye devam etmelerinin imkansız olduğunu söylemeliyim - Tanrı bilir ...
Yine de dört araç ıslık çaldı, geminin gövdesi sarsıntılarla doluydu, kütükteki hız 32 knot'a yaklaşıyordu: "Arkasında!" - Zharinov, radar gözlemlenebilirliği sınırında yayılan beneklerden birine parmağını doğrultdu. Ve biz acele ettik. İyi şanslar. Ve şafaktan önceki pusta buranın bir AVMA America değil, entegre bir tedarik gemisi olduğundan emin olmak için bütün gece yarıştılar - neredeyse o kadar ağır. "
Kaynak.
Tarihin sonucu aldatmamalı - Amerikalılar bu boşluğu çözdü.
Bir savaş durumunda, örneğin 1986'da Libya'yı vurduklarında gerçekten paçayı kurtardılar.
Daha yavaş bir geminin takipten kaçmasına izin veren planlar öğleden sonra de vardı. Amerikalılar, komutanlarının sanatını bugün kendilerinin başaramayacakları boyutlara taşıdılar. Ve ne yazık ki buna hazır değildik.
Üstün Batı teknolojisi, saldırgan bir savaş istekliliği ve sayısal üstünlük ile birleştiğinde, bu, ABD Donanmasını 70'lerde olduğundan tamamen farklı bir seviyede düşman haline getirdi.
En önemli şey, Donanmanın cephaneliğinden en önemli kozu olan SSBN'yi elinden çıkarmaktı. Amerikalılar, denizaltı karşıtı kuvvetler ve denizaltılarında, stratejik füze taşıyıcılarımızın yaşayabilirliğini sorgulayan böyle bir gelişme düzeyine eriştiler. Ve bu, filoyu ciddi şekilde değersizleştirdi, çünkü o zamana kadar SSBN'nin bulunduğu alanların korunması ana görevlerinden biriydi.
Aslında Amerikalılar, savaş güçlerini ve savaşa hazırlık durumlarını, açıkça, Sovyet liderlerine direnmenin faydasız olacağını söyleyen bir düzeye getirdiler. Yani, tam olarak savaşmaya hazırlanan Amerikalılar, bunu SSCB'ye denizde askeri bir çatışmanın umutsuzluğunu gösterecek şekilde yaptılar.
Ancak (önemli bir nokta) bu kavramsal olarak yeni bir stratejinin tanıtımı değildi.
Amerika'nın tepkisi kapsamlıydı - daha fazla gemi, daha iyi ekipman ve silahlar, sınıra kadar "pompalama" taktikleri, SSBN'leri Kuzey Atlantik ve Alaska Körfezi'ndeki "burçlara" götürdü. Ancak bu, denizcilik meselelerinde ideolojik bir devrim değildi.
Gorshkov'un stratejisini "kafa kafaya" kazanmaya karar verdiler - aptalca her şeye daha fazla kaynak yatırdı ve onları kurtarmak için daha katı önlemler aldı. Amerikalılar onu "güzelce" yenemediler. Bunu, Sovyet filosunu kitlesel olarak bastırarak ve aynı zamanda kaliteyi baskılayarak yaptılar. "Kütle" olmadan işe yaramazdı.
80'lerin başında Amerikalılar, Amerika'yı kurtarmak için komünizmle ölümüne savaşma ihtiyacına olan inançlarından kaynaklanan saldırganlıkta spazmodik bir artış gösterdi. Ve Vietnam ve 70'lerin intikamına susamış.
Tam olarak hazırdılar savaşmak.
İkinci nokta. 80'lerin başından beri Reagan yönetiminin Denizcilik Stratejisi de istihbaratın eline geçti. Ve bu yönetime girenlerin ruh halleri hakkında detaylı bilgi. Ve oradaki ruh hali tam olarak orduydu. Bugün Reagan'ın silahlanma yarışında SSCB'yi mahvetmeye çalışırken blöf yaptığı genel kabul görüyor. Bu doğru.
Ancak 1986'dan önce, Amerikalılar bu komünistlerin yakında "düşecekleri" hissine kapıldıklarında, blöf yapmanın yanı sıra, doğasında olan büyük kayıplarıyla gerçekten bir nükleer savaş yürüteceklerdi. Ve onu zafere götür.
Teorik olarak, şu anda, Gorshkov basit bir şeyi anlamalıydı - düşman kuvvetlerinin sayısındaki artış onun eskisi gibi hareket etmesine izin vermeyecekti. Yeterli gemi olmayacak. Ve kalite farkı çok büyük. Ve ek olarak, düşman artık bir füze salvosu tehdidiyle durdurulmuyor - savaşmaya kararlı. Bu voleybolu alacak. Yüzlerce gemiyi ve binlerce insanı kaybedecek. Ve sonra savaşmaya devam edecek. Ve sayısal üstünlüğü, ona ilk darbe değişiminden sonra kalan gerekli miktarda gücü sağlayacaktır.
Ve bu, basit bir şey anlamına geliyordu - düşmanın istemeyecek Bu kayıplara katlanmak işe yaramazsa bu kayıplarla beraber anlaşmak... Üstelik onlar için olduğunda hazır.
70'lerin sonunda ve 80'lerin başında, SSCB'nin yeni bir deniz stratejisine ihtiyacı vardı. Ama görünüşü imkansızdı.
İmkansızdır çünkü başarılı olan ilki gayri resmi olarak kullanılıyordu - pekala, SSCB'de “deniz stratejisi” kelimesini telaffuz etme imkanı bile yoktu.
Bu imkansızdır çünkü eski fiili mevcut strateji o zaman başarılı oldu ve çöküşüne kadar ataletle bağlı kalmaya devam etti.
İmkansız çünkü endüstri, Amerikan eylemlerine kapsamlı bir yanıt vermeyi gerektiriyor - daha fazla gemi mi inşa ediyorlar? Biz de yapmalıyız. Ve daha fazla denizaltı ve daha fazla uçak.
Daha sonra yüce gücün temsilcilerinin önemli bir bölümünü oluşturan Büyük Vatanseverlik Savaşı gazilerinin askeri zihniyetleri de işe yaradı. Düşman baskı yapıyor mu? Kavgayı kabul ediyoruz, o zaman yaptığımız gibi kazanacağız.
Sonuç olarak, ülke, karşılaştırılabilir kaynaklara bile yakın olmadan birleşik Batı ile bir silahlanma yarışına girdi. Ve bu yaklaşımın uzun vadeli sonuçlarını değerlendirecek kimse yoktu.
Yetmişlerin sonlarında ve seksenlerin başında, SSCB Amerikalılara geniş bir yanıt vermeye başladı - yeni muhripler, yeni BOD'lar, yeni denizaltılar, yeni balistik füzeler. Her zorluğunun cevabı.
Bizim için bir Tomahawk mısınız? Size bir MiG-31 veriyoruz.
AEGIS siz misiniz? Biz bir dizi füze kruvazörü (aynı anda iki proje) ve bir dizi SSGN, Tu-22M ve yeni füzeleriz.
Ve böylece her seviyede.
Otuz yıl ertelenen uçak gemisi yapım programı başladı.
Ve sonra Afganistan'a asker girişi, yaptırımlar ve petrole bağımlı Sovyet ekonomisinden dramatik bir şekilde "havayı serbest bırakan" petrol fiyatlarında düşüş yaşandı. Gorbaçov reformcularının çabaları, önümüzdeki birkaç yıl içinde hem ekonomiyi hem de ülkeyi bitirdi.
Seksenlerin ortalarında, SSCB, Donanmaya yapılan yatırımların (çok büyük) Amerikalılarla herhangi bir benzerliği sürdürmesine yardımcı olmadığı bir durumda buldu: ne nitel ne de nicel. Gorshkov'un eski stratejisi (70'lerde çok başarılı) bir yarasa olduğu ortaya çıktı.
Ve yeni bir tane de bulmadı.
Ve kimse onu bulmadı.
Ancak 70'lerde Amerika Birleşik Devletleri'nin de sayısal bir üstünlüğü vardı. Sadece öyle değil. Ancak bu kadar büyük bir kalite yoktu. Sonra Amerikan üstünlüğü, yetkin bir stratejiyle yenildi. 80'lerde zayıf SSCB, aynı beklenmedik hamle yerine, zengin ve güçlü bir rakibin kurallarına göre oynama girişiminde bulundu.
1986'dan beri, Donanma PMTO ve üsleri azaltmak için dünyadaki varlığını çökertmeye başladı.
Bunun nedeni, SSCB'nin aslında bir Batı işgalini püskürtmeye hazırlanmaya başlaması ve güçlerini kendi topraklarına çekmesiydi. Ve ayrıca Amerikalıların denize gerçekten baskı uyguladığı ve çok sert olduğu gerçeği. Ve onlarla geleneksel yöntemler kullanarak baş etmenin mümkün olmayacağı açıktı.
Ekonomi şaşırtıcıydı, yeterli para yoktu. Savaşa hazır olma durumu düşüyordu, gemiler ve denizaltılar onarımları bekliyordu. Ve anlamadılar ya da kurguları oldu.
Gorshkov 1985'te emekli oldu.
Ve 1988'de öldü.
Ama yaratılışının sonunu gördü. Büyük Filonun Sonu.
Acaba nerede yanıldığını anladı mı?
Bilmeyeceğiz. Ama şimdi bunu anlamak bizim görevimiz. Çünkü yakında denizlerde de zorluklarla karşılaşacağız. Ve kimse düşüncelerimizi toplamamızı ve ne yapacağımızı bulmamızı beklemez.
O zaman, 80'lerin başında, Donanmanın gelişimi için yeni, daha uygun bir strateji oluşturmak mümkün müydü?
Büyük olasılıkla evet.
Ve ordunun bir değişim talebi vardı - Amerikalılar tarafından konuşlandırılan yeniden silahlanmanın ölçeği ve denizdeki saldırganlıklarının artması da belliydi. Ama hiçbir şey yapılmadı. Hem ülke hem de filosu sonsuza dek unutulmuş durumda.
Filonun çöküşünün doksanlar olduğuna dair hala bir görüş var. Aşırı bir durumda, Gorbaçov'un zamanları.
Hayır, değil.
Her şey çok daha erken ölmeye başladı.
İşte aynı denizaltı K-258'in savaş hizmeti hakkında iki hikaye. 1973 hakkında sadece bir taneve ikinci 1985 hakkında... Kısalar. Ve gerçekten okumaya değer.
Bu her seviyede böyleydi.
Hata, Amerika Birleşik Devletleri ile sayısal olarak rekabet etme ve onlara hazır olmayacakları ince bir oyunla karşı çıkma girişimiydi.
Ve bu hata telafi edilemez hale geldi.
Miras
Hala eski amiralin mirasıyla yaşıyoruz.
Balistik füzelerin taşıyıcıları olan denizaltıların ABD'ye karşı (şimdilik sözde) misilleme saldırısının kaçınılmaz olmasını sağlıyoruz. Gorshkov altında olduğu gibi.
Onları korunduğunu düşündüğümüz alanlarda tutuyoruz. Çünkü o zaman yaptılar.
Filomuz, Gorshkov kapsamında olduğu gibi, SSBN'lerin konuşlandırılmasını her şekilde sağlamak için hazırlanıyor. Çünkü füze denizaltılarımızın düşmanı Gorshkov zamanında olduğu gibi füzelerini fırlatma tehdidiyle durdurabileceğine inanıyoruz.
Çok sayıda Yasenei-M gemi füzesi ile denizaltılar inşa ederek, o eski zamanların çözümlerini düşüncesizce kopyaladık. Şu anda ihtiyaç duyulan şey bu olduğu için değil. Ama Gorshkov altında yaptığımız için. Ve "Ash" için taktik ve teknik görev de Gorshkov tarafından imzalandı.
Bir savunma deniz savaşında tiyatrolar arasında manevra yapmanın tek yolunun temel saldırı uçakları olduğunu biliyoruz. Çünkü o yıllarda böyle bir uçağımız vardı. Şimdi gitti. Ama en azından ne olması gerektiğini biliyoruz. Ve ne verdiği hakkında. Çünkü o bizimle birlikteydi ve Gorshkov'un emrinde bize verdi. Ve sonra bir süre.
Okyanusa önceden kuvvetler konuşlandırarak, deniz çıkışlarımızın coğrafi olarak kapatılmasına nasıl cevap vereceğimizi biliyoruz. Bunu biliyoruz çünkü operasyonel filolarımız vardı - OPESK. Ve Gorshkov altında nasıl icat edildiğini ve çalıştığını hatırlıyoruz.
Sovyet operasyon filolarının konuşlanma alanları.
Bizim durumumuzda uzaktaki yabancı deniz üslerinin de topraklarının savunması için gerekli olduğunu biliyoruz. Gorshkov döneminde olduğu gibi, OPESK barış zamanında kuvvetlerin önceden konuşlandırılmasını sağladığında ve üsler bu filoların konuşlanma konusunda kendilerine güvenmelerine izin verdi. Biz başkalarının zıddıyız. Ve Vietnam'daki üs, Kurilleri bizzat Kurillerin üssünden çok daha iyi savunmamıza yardım edecek. Gorshkov altında olduğu gibi.
Cam Ranh'da nükleer denizaltı
Filomuz, filosunun bir parçası.
Hala yaşanan felaketlerden ölmedi. Ne kaldı.
O sadece küçük değil, sakat.
Hedef ataması "parçalanmıştı", ancak "Efsane", "Başarı" ve barış zamanında düşmanın savaş grubuna atanabilecek düzinelerce yüksek hızlı devriye olmadan yapmayı mümkün kılacak taktik şemalar icat edilmedi. .
Halen savaş gemilerindeki kayıpları, boyutlarını, tonajlarını ve verdikleri kabiliyetleri kaybetmeden telafi edemez.
Delikleri kapatıyoruz.
Emekli kruvazör, muhrip ve BOD'lar yerine fırkateynler inşa ederek. Nükleer uçak gemisine ayak uydurabilen yüksek hızlı SKR yerine 24-26 düğüm hızına sahip korvetler. Ve kruvazör taşıyan uçaklar yerine resim çizmek.
Evet, fırkateynlerimiz bazı açılardan eski kruvazörlerden daha güçlü. Ama bunlar hala firkateynler. Onları bu şekilde ihtiyacımız olduğu için değil, inşa edebileceğimiz maksimum değer budur.
Gorshkov'un yaptığı gibi bir stratejimiz yok. Ve biz de böyle gemiler yapıyoruz. Onsuz. Bazı - çok iyi sonuçlar. Ancak diğerleri çok öyledir.
Bu filonun amacı yok.
Ve hedef olmadığında, neyin doğru neyin yanlış olduğuna dair hiçbir kriter yoktur.
Son parayla silahsız gemi inşa etmek doğru mu?
Değil? Ve bunun olmadığı fikrini nereden edindiniz?
Doğru, 1985'ten beri yeni bir şey öğrendik. Artık Gorshkov komutasındaki Amerikalılar gibi seyir füzeleri ve dikey fırlatıcılarımız var. Gorshkov'un istifasından otuz yıl sonra onları uyguladık. Ama bunların hepsi hala tamamen yeni şeylerden, başka hiçbir şey yok. Hipersound vaat ediyorlar, ancak bir kontrol merkezi yok. Oh evet, onlar da bir uçak gemisiyle savaşmaya çalıştılar, öyle oldu. Ancak bu uçak gemisiyle ilgili değil ...
Donanmanın S.G.'nin önderliğindeki başarısı neydi? 70'lerde Gorshkov mu?
Ülkenin karşı karşıya olduğu siyasi hedeflerin birliğinde, filonun bunları başarmak için çözmesi gereken görevleri, bu görevlere karşılık gelen bir strateji ve bu stratejiye karşılık gelen bir teknik politika ile.
Askeri-politik liderliğin önemli bir kısmının pozisyonuna aykırı olarak doğan tam birlik. Ama sonunda büyük bir başarıya yol açtı.
Aynı zamanda, filo saldırgan davrandı - denizaltılar okyanusa girdi ve orada dağıldı. Füze gemileri, deniz kuvvetlerine gerekirse ölümcül bir darbe vurma fırsatı sağlamak için düşmanı kovaladılar.
Şaşırtıcı bir şekilde, birçok yönden böyle oldu çünkü Gorshkov bizzat buna karar verdi. Ve nesnel koşullar nedeniyle değil. Bu bir gerçektir.
Donanmanın 80'lerde başarısızlığına ne sebep oldu?
Daha önce olduğu gibi, kuvvetlerde üstünlüğünü sıfıra indirebilecek yeni bir strateji oluşturmadan daha güçlü bir rakibi kapsamlı bir şekilde alt etme girişimi.
Donanma daha sonra savunmaya doğru kaymaya başladı. SLBM'li denizaltılar çok büyük, pahalı ve sayıca az hale geldi. Atlantik'te onlara "yakın dövüş" düzenlemek artık mümkün değildi. Kendi kıyımın altından, korunan düşmanlık alanlarının içine ve çevresine gitmek zorunda kaldım. Ve düşman inisiyatifi ele geçirdi.
Ve biz kaybettik.
Kaybettik çünkü Gorshkov bir zamanlar yaptığı şeyi artık yapamıyordu. Ve bu seviyede yeni bir rakam bulamadık. Bu da bir gerçektir.
Her iki durumda da her şey strateji tarafından kararlaştırıldı. Bir durumda yeterlidir, diğerinde değildir.
Ve bu, S.G.'nin mirasından öğrenebileceğimiz en önemli ders. Gorshkov.
Yapabiliriz ama dayanamayız.
Evet, OPESK ve ön konuşlanma, havacılık (ana vurucu güç olarak) bizde kaldı. Ve muhtemelen, bir ara geri dönecekler.
Dünya hakimiyetinin doruklarına yeni bir saldırı yapacak olan Amerikalılar, aptallığımız yüzünden bizi daha erken bitirmezler.
Ancak ana ders farklı - düşmanın hazır olmadığı stratejimiz, üstünlüğünü güçte yener... Dahası, iç zayıflıklarımızı ve kırılganlıklarımızı da yenerek önemlerini sıfıra indirir. Bunu gördük. Başardık ve kazandık. Ama hiçbir şey anlamadılar.
Sonunda anlamamız ve gerçekleştirmemiz gereken şey bu. Bu, S.G. Gorshkov, hizmet ve yaşamıyla.
Evet, sonunda kaybetti.
Ama önce bize kazanabileceğimiz her şeyi gösterdi.
Ve eğer bir daha düşmanın hazır olmadığı bir strateji yaratırsak, o zaman bize yine - tüm zayıflıklarımızla ve düşmanın tüm ezici (görünüşte) üstünlüğüyle - kazanma şansı verecektir. Gorshkov altında olduğu gibi.
Tüm bunların farkına varacak mıyız?