Bilim insanları Parkinson hastalığı ve benzeri rahatsızlıkları olan hastaların daha önce tedavi edilemeyen semptomları için yeni tedavilerden yararlanma olasılığını belirlemeye yardımcı olmak amacıyla ultra güçlü 7T manyetik rezonans görüntüleme (MR) tarayıcılarının kullanılabileceğini belirtiyor.
Hem Parkinson hastalığı hem de ilgili bir bozukluk olan progresif supranükleer palsi (PSP) yalnızca hareketi etkilemez, aynı zamanda motivasyon ve bilişsel fonksiyonlara da zarar veren progresif beyin hastalıklarıdır. Motivasyon ve bilişsel fonksiyonlar sağkalım, iyilik hali, stres ve aile yükünü etkileyerek hastanın hayatında çok büyük bir rol oynar.
Bu bilişsel semptomların nedenlerini anlamak için Cambridge Üniversitesi araştırmacıları Parkinson hastalığı, PSP veya sağlıklı kişilerin beyinlerindeki değişiklikleri ölçmek için Wolfson Beyin Görüntüleme Merkezi'nde yeni bir ultra yüksek güçlü 7T MR tarayıcı kullandılar. 7T manyetik alanın gücünü ifade eder; çoğu MR tarayıcısının manyetik alan gücü 3T veya daha düşüktür.
Parkinson ve PSP hastaları genellikle ciddi dopamin kaybını yerine koymak amacıyla L-DOPA gibi ilaçlarla tedavi edilir. Ancak dopamin tedavisi motor semptomlar dışındaki semptomları çok az etkiler. Bu nedenle bilim insanları dikkat ve uyarılma, düşünme ve motivasyon gibi beyin işlevlerinde kritik bir rol oynayan noradrenaline odaklanmaktadır.
Çalışmayı yöneten Cambridge Üniversitesi Klinik Sinirbilim Bölümü Profesörü Dr. James Rowe 'Noradrenalin beyin fonksiyonu için çok önemlidir. Beynimizin tüm kaynağı beynin arkasındaki locus coeruleus (mavi nokta) adı verilen küçük bir bölgeden gelir' dedi.
Geçen yıl Profesör Rowe'un ekibi tarafından Cambridge Beyin Bankasına bağışlanan beyinleri inceleyen bir araştırma, PSP hastalarında noradrenalin üreten locus coeruleusun %90'ının kaybolmuş olduğunu saptadı. Ekibin yanıtlamak istediği soru bu küçücük bölgenin hayatta olan hastalarda nasıl çalıştığıydı. Önceki MR tarayıcıları hastalarda bu bölgeyi ölçecek çözünürlüğe sahip değildi.
Profesör Rowe, ‘Locus coeruleus normal bir tarayıcı için bir şeytandır. İyi hastane tarayıcıları bile onu çok iyi göremez. Ve eğer ölçemezseniz, iki insanın nasıl farklı olduğunu çözemezsiniz. Bir süredir bunu yapacak kadar iyi MR tarayıcısına ihtiyaç vardı' dedi.
Çoğu tarayıcı bir pirinç tanesinin ayrıntı düzeyinde çözünürlük sunarken ultra güçlü manyetik alanlara sahip 7T tarayıcılar bir kum tanesi boyutunda çözünürlük sağlayabilir. Bu tarayıcı ekibin locus coeruleusu incelemesine izin verdi ve bu bölgedeki hasar miktarı ile apati semptomlarının ve bilişsel test performanslarının kötüleşmesi arasındaki ilişkiyi doğruladı.
Bulgular bu semptomlara yönelik yeni tedaviler için umut veriyor. Noradrenalini artıran bir dizi ilacın başka hastalıklar için klinik çalışmaları mevcuttur ve bu nedenle güvenli ve iyi tolere edildiği gösterilmiştir. Profesör Rowe ve meslektaşları bu ilaçların PSP semptomlarına etkisini görmek için Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust'ta bir klinik çalışma yürütüyor.
Cambridge Üniversitesi Klinik Nörobilimler Bölümü'nden çalışmanın ilk yazarı Dr. Rong Ye 'Her PSP veya Parkinson hastası noradrenalin artırıcı ilaçlardan yarar görmeyecek. Bunu locus coeruleus hasar düzeyi belirleyecek. Hasarı büyük olanlar daha fazla yararlanacak gibi görünüyor. Ultra güçlü 7T tarayıcı en çok yarar sağlayacağını düşündüğümüz hastaları belirlememize yardımcı olabilir. Bu klinik çalışmanın başarısı için önemli olacak ve eğer ilaçlar etkiliyse hangi hastalara ilacı vereceğimizi saptayabileceğiz' dedi.
PSP hastalarında locus coeruleus hasarının tau proteinini birikmesinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Noradrenalin parçalandığında tau proteininin birikmesine yol açan değişiklikleri tetikliyor gibi görünüyor. Bu daha sonra noradrenalin üreten aynı hücrelere zarar vererek bir kısır döngüye yol açıyor. Parkinson hastalığında da benzer bir durum ortaya çıkabilir.
Ultra-powerful brain scanners offer hope for treating cognitive symptoms in Parkinson's disease. ScienceDaily, May 2022.+ Tüm Referansları Göster