KİLİM
Yasa tasarısının 2022 yılı içerisinde Parlamento’da oylanmasının ardından Kamu İstihdam Kurumu (DYPA)'nun projeye katılmak isteyen bankaları davet etmesi ve hak sahiplerinden ilk başvuruları toplaması bekleniyor. Böylece, 25-39 yaş arası bekâr veya evli gençlere düşük faizli ve hatta faizsiz konut kredisi verilmesine 2023 yılının ilk çeyreğinde başlanması hedeflenmekte.
Yasa tasarısı, Çalışma Bakanlığı tarafından uygulanacak dört konut stratejisini içermekte. Gençlerin ve genç ailelerin yanı sıra yardıma muhtaç vatandaş gruplarının barınma rehabilitasyonu da sosyal konut stratejisine dahil edilmekte olduğu açıklandı.
‘Evim’ Programı
Bu programa göre;
“Faizsiz veya düşük faizli kredilerden yararlananlar, 25-39 yaş arasındaki, 10.000 ila 16.000 Euro arasında geliri olan bekârlar ile 24.000 Euro ve her çocuk için ek 3.000 Euro (33.000 Euro'ya kadar) geliri olan evli kişilerdir.
Bu krediden yararlanabilmek için, söz konusu gayrimenkulün değeri en fazla 200.000 Euro'ya, alanı 150 m2'ye kadar ve satın alındığı tarih itibariyle en fazla 15 yaşında olmalıdır. Kredinin diğer şartları aşağıdaki gibidir:
a) Taşınmaz, alıcının birinci veya ikinci dereceden bir yakınından satın alınamaz.
b) Mülk, alıcı tarafından tam mülkiyetle veya birlikte yaşama sözleşmesinde eşler veya ortaklar olması durumunda, her biri için %50 mülkiyetle satın alınır.
c) Kredi tutarı 150.000 Euro'yu ve süresi otuz yılı geçemez.
d) Kredi, mülkün değerinin %90'ına kadarını kapsar (kalanı alıcı tarafından karşılanır).
e) Kredinin %75'i DYPA tarafından finanse edilmektedir. DYPA tarafından finanse edilen kredinin yüzdesine faiz uygulanmazken, kalan yüzde 25'lik kısım bankalar tarafından kullandırılmaktadır. Bu, kredinin 3/4'ünün faizsiz verildiği anlamına gelir ve bunun sonucunda borçlunun tüm tutar için ödediği nihai faiz oranı, normal bir ev kredisi maliyetinin dörtte biri olur.
f) Üç veya daha fazla çocuk sahibi olan gençler için kredi tamamen faizsizdir. Kredi, geri ödeme döneminde 3 ve daha fazla çocuğu olanlar için de faizsiz sağlanır.
Programın toplam bütçesi 500 milyon Avro olup, bunun 375 milyon Euro’luk kısmı, mevcut kaynakların tükenmesi durumunda ikiye katlanmak şartıyla DYPA tarafından karşılanacaktır.
Sosyal tazminat
Sosyal tazminat, DYPA'nın konut stratejisi portföyüne eklediği yeni bir kurumdur. Bu, kamu kurumları ve özel yükleniciler arasında, müteahhidin, mülkün belirli bir süre kullanılması karşılığında, kuruluşun henüz boş olan bir mülkü üzerine masrafları kendisine ait olmak üzere bina inşa ettiği bir ortaklık yapısıdır. Aynı zamanda, önceden belirlenmiş bir kira karşılığında hak sahiplerine % 30 ila % 60 (sözleşmeye bağlı olarak) kiralama yükümlülüğü de vardır. Kullanım süresinin sona ermesinden sonra, müteahhit mülkü sahibi olan işletmeciye iade eder. Tasarıya göre; hak sahipleri sosyal kriterlere göre seçilecek, evlerin sadece düşük kira ile kiraya verilmesinin yanı sıra hak sahiplerinden satın alma opsiyonlu (sahip olmak için kira) kira sözleşmeleri imzalanabilecektir. Sosyal tazminat aynı zamanda masrafları yükleniciye ait olmak üzere halihazırda yapılandırılmış ve yıkılabilecek mülkler için de uygulanabilecektir.
Gözetme programı
Bu plan ise, ‘Asgari Garanti Edilen Gelir’ programından yararlanan 25-39 yaş arası ihtiyaç sahibi gençlere ve genç çiftlere, ‘Estia’ programı ile göçmenlerin barınması için tedarik edilen özel evlerin 3 yıl süreyle Devlet tarafından kiralanmasıyla ilgilidir. Amaç, asgari garanti edilen gelirden yararlanan 25-39 yaş arası 2.500 hak sahibini barındıracak en az 1.000 mülkün ilk aşamada değerlendirilmesidir.
Yenile – Kirala
Bu program, sahiplerine evlerin bakımını yaptıracak sübvansiyonu sağlayarak boş evleri emlak kiralama piyasasına kazandırmayı hedeflemektedir. Tasarı, yıllık geliri 40.000 Euro’ya ve gayrimenkulün değeri 300.000 Euro’ya kadar olan mal sahiplerinin programa katılmasına imkân vermekte olup, son beş yıl içinde mülklerinden herhangi biri için enerji tasarrufu veya yenileme programlarına katılanlar bu programın dışında tutulmaktadır.
Yasa tasarısı ayrıca, konut politikasının uygulanmasını hızlandırmak ve engelleri kaldırmak için gerekli şehir planlaması ve diğer düzenlemeleri içermektedir” şeklinde olacağı belirtildi.