Alzheimer hastalığı olan sevdikleriniz nefes alma sorunları yaşadıklarında, hava almak için normalden daha fazla efor harcarlar. Ayrıca derin bir nefes alamayacaklarını veya yeterince hava alamayacaklarını hissedebilirler. Sorun aniden başlayabilir veya haftalar hatta aylar boyunca yavaş yavaş artarakta ortaya çıkabilir.
Şu durumlarda acil sağlık yardımı isteyin
Bir nesne veya yiyecek parçasının akciğerlerine veya soluk borusuna kaçtığını gördüğünüzde.
Göğüs ağrısı ile birlikte oluşan terleme veya kusmaya, solunum problemleri eşlik ettiğinde.
Ani bir nefes alma sorunu ile birlikte kızarıklık, kaşıntı veya şişlik oluyorsa bu durum ciddi bir alerjik reaksiyon olabilir.
Hastanızın hiçbir neden yokken aniden nefes almakta zorlanması, sıkıntılı bir durumun başladığını gösteren bir bulgudur.
Derileri, dudakları veya tırnaklarında mor veya maviye renk oluşmaya başladığını görürseniz.
Nefes almak zorunda kalmadan birkaç kelimeden daha fazlasını söyleyemediğinde ciddi bir solunum sorunuyla karşı karşıyasınız demektir.
Rahat nefes alamamadığı için yatağa veya koltuğa uzanamaması en önemli solunum yetersizliği bulgularından birisidir.
Nefes almaya çalışırken boyun kaslarını çok zorladığında.
Aşağıdaki durumlarda doktorunuzu arayın
Merdiven çıkma gibi yorucu hareketlerler ile birlikte yeni veya eskisine göre daha artan nefes alma sorunları olduğunda.
Endişeli, sinirli veya acı çekerken nefes almakta zorlanması halinde..
38 dereceden fazla ateşi olması halinde.
Solunum problemleri
Nefes alma problemleri hiç kimse için normal değildir, ancak Alzheimer hastalığı olan hastalar da olduğu gibi tüm yaşlılarda sık görülür. Bunlar birçok sorundan kaynaklanabilir.
Astım: Özellikle bahar ve yaz mevsimlerinde görülür. Öksürük, nefes darlığı, hırıltı ve göğüste sıkışma hissi ile seyreder. Çoğu alerji kaynaklıdır.
Anksiyete: Korku ve öfke gibi duygular nefes almayı etkilediği gibi mevcut nefes alma sorunlarını daha da kötüleştirebilir.
Solunum yolu enfeksiyonu: Havayolu veya akciğer enfeksiyonları (bronşit veya zatürree gibi) ağrı, öksürük, ateş ve balgam çıkartma gibi bulgularla seyreder.
Boğulma: Yer fıstığı veya az pişmiş et gibi yiyecekler solunum yollarını tıkayabilir.
Diyet ve egzersiz : Fazla kilolu olan veya düzenli egzersiz yapmayan insanlar, aktif bir spor yaptıklarında nefes almakta zorlanabilirler.
Akciğerlerde kan pıhtısı (pulmoner emboli): Ani başlayan ve giderek artan nefes darlığı, terleme, göğüs ağrısı, huzursuzluk, öksürme, bazende ağızdan kan gelmesi ilk bulguları olabilir.
Kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH): Sigara içen insanlar arasında en sık görülen uzun vadeli bir akciğer sorunudur. Bazen amfizem veya kronik bronşitle birlikte seyreder.
Çökmüş akciğer (pnömotoraks): Keskin veya bıçak saplanır gibi tarif edilen göğüs bölgesinde şiddetli ağrı ile birlikte , ani solunum sorunlarına neden olur.
Kalp krizi: Göğsün üzerinde bir ağrı veya baskı hissine nefes almada zorluk eşlik eder.
Kalp yetmezliği: Kalp kan pompalama gücünün bir kısmını kaybettiğinde gerçekleşir. Diğer belirtiler arasında bacaklarda şişlikle, öksürme ve karında sıvı toplanması bulunur.
Ciddi alerjik reaksiyon (anafilaksi): Nefes alma sorunlarıyla birlikte kızarıklık, kaşıntı ve özellikle boğaz bölgesinde belirgin olan şişme görülür.
Nefes egzersizleri
Kontrollü solunum, akciğerlere mümkün olduğunca fazla hava girmesine yardımcı olan bir solunum yöntemidir. Sevdiğiniz birinin bunu yapmasına yardımcı olun, faydasını görecektir.
Dümdüz oturmalarını sağlayın. Bu, havanın akciğerlere girip çıkmasını kolaylaştırır.
Bir ellerini göğsüne, bir elini de karnına koymalarını isteyin. Nefes aldıklarında, midedeki el göğsündeki elden daha yükseğe çıkmalıdır. Bu, akciğerlerin altındaki büyük kasın (diyafram) akciğerlerin tam açılmasına yardımcı olmasını sağlar. Eğer çıkmıyorsa daha derin nefes almalarını söyleyerek aynı işlemi yaptırmaya devam edin. Mümkünse, sevdikleriniz sorunsuz nefes aldıklarında, günde birkaç kez bu uygulayın. Bu şekilde, nefes almakta zorlandıklarında ne yapacaklarını bilirler.
Solunum sorunlarının çözümleri
Astım : Sevdiğiniz kişinin astımı varsa, sigara dumanı, parfüm, toz, hayvan küfesi, küf ve polen gibi şeylerden uzak durmalarına yardımcı olun. Doktorları kendileri için reçete ettiyse ilaçlarını düzenli olarak aldıklarından veya inhalatör kullandıklarından emin olun.
Öfke ve kaygı: Bu duygular nefes sorunlarına neden olabilir, ancak nefes sorunları da bu duygulara neden olabilir. Duruma bağlı olarak, sevdiklerinize yardımcı olmak için moralini yükseltecek farklı şeyler deneyebilirsiniz.Öfke veya kaygının nefes almasını zorlaştırdığını düşünüyorsanız, sakince konuşarak onları teselli edin. Eğer izin verirlerse , ellerini tutun ya da elinizi onun omzuna koyun. Yapmayı sevdikleri bir şeyi yapmalarını, yemeyi sevdikleri bir şey teklif edin veya sevdikleri bir müziği çalarak onların dikkatini dağıtın.
Daha fazla endişeli olurlarsa biraz ara vererek, birkaç dakika sonra tekrar deneyin.
Nefes almayı kolaylaştırmak için vücut pozisyonlarını değiştirmelerine yardımcı olun.
Onları rahatsız etmeyeceğine emin olursanız yüzlerine soğuk hava üflemek için bir fan kullanın.
Nefes egzersizlerini denemelerini sağlayın.
Talimatlarınızı anlamıyorlarsa açıklamaya çalışmayın. Dikkatini başka yönlere çekin.
Solunum problemleri kötüye giderse veya hasta görünüyorsa, yardım isteyin.
Bazen banyo yapmak veya giyinmek gibi günlük rutin işleri yapmak bile bulunan nefes alma problemlerini daha da kötüleşmesine yol açabilir.
Günlük aktivitelerle ilgili sorun yaşayan hastanıza yardım etmek için yapabilecekleriniz.
Aktiviteleri daha küçük parçalara ayırın ve aralarında dinlenme molaları bırakmalarını sağlayın.
Basit bir veya iki adımlı yönlendirmeler kullanın, böylece bunalmış hissetmezler.
Bunları desteklemek için yardımcı malzemeler kullanmayı deneyin, örneğin banyo yaparken bir yürüteç veya banyo taburesi kullanmak gibi.
Tuvaleti kullanmak için onlara çok zaman verin, böylece acele etmeleri veya endişelenmeleri gerekmez.
Evin etrafına sandalyeler yerleştirin, böylece gerekirse oturup dinlenebilirler.
Solunum sorunlarını azaltamaya çalışın
Sevdiklerinize solunum sıkıntısı yaşatmamak için bazı şeyler yapabilirsiniz.
Sıcaklık, hava kirliliği, polen, sigara dumanı, kimyasal koku ve toz gibi büyük ve ani değişikliklerden uzak durun.
Sevdiklerinize, her gün üç büyük yerine beş veya altı küçük öğün yemeği verin. Yavaş yavaş yemek yemelerini hatırlatın. Soğan, lahana, Brüksel lahanası, fasulye, gazlı içecekler gibi gazlı içeceklere ve baharatlı yiyecekleri tercih etmeyin veya mümkün olduğunca az kullanın.
Bol bol su içmelerini ve lifli yüksek bir diyet yemelerini sağlayın. Bu onların kabız olmalarını ve tuvalete zorlanmalarını önler.
Yemekten sonra bir saatte yüksek enerjili aktivitelerden uzak durmalarını sağlayın.
Egzersiz, solunum problemlerini hafifletmeye yardımcı olabilir. Başlamadan önce, doktorlarına sevdikleriniz için ne tür egzersizlerin uygun olduğunu araştırın.
Yazı dizimiz devam edecek
Gelecek bölüm: “Alzheimer hastalarında halüsinasyon, hezeyan, paranoya “
www.haberhurriyeti.com / Dr. Cem Aydemir