Teknolojinin yoksul kırsal ve kentsel toplulukların büyük oranda parçası olduğunu düşünüyorum, çünkü bir şeyleri çalıştırmanın yolunu bulmanız gerekir. Bilgisayar korsanlığının temelinde de bu yatar.
Robin Máxkii
Houston Halk Kütüphanesi'nin merkezi şubesi bir hazineydi, çünkü kaleye benzeyen bu eski yapıyı çocuk merkezine bağlayan koridorda bir dizi bilgisayar vardı. Robin Máxkii 11 yaşındayken Wisconsin'in merkezindeki Stockbridge-Munsee koruma alanından tam zamanlı olarak Houston'a taşınmıştı. Şehir kütüphanesinden internete girebileceğini öğrendiğinde çok heyecanlanmıştı. Ancak merkez neredeyse boş olduğunda bile gereksiz bir sınırlama söz konusuydu: Her bilgisayardan yalnızca yarım saat internete girilebiliyordu.
“Bu sorundan kurtulmak için her yeri tıklamaya karar verdim, çünkü bilgisayarı kullanmak istiyordum” sözleriyle hatırlıyor o günleri. “Bir yolu olmalıydı. Sonuçta çok saçma bir şeydi.” Sonunda bilgisayarın ayarlarını tıkladı ve zaman sınırını kapattı. Artık ilgisini çeken her konuyu özgürce araştırabilecekti.
Bir şeyi zorla yaptırmak gibi bir bilgisayar korsanlığı değildi benimki, ama bilgisayara ne yapacağını söyleyebildiğimi fark ettim. Pek çok engel vardı ve bir kere başardığınızda karşınıza sonsuz olasılık çıkıyordu.
Robin Máxkii
Ara
Birkaç yıl film endüstrisinde yapım asistanı olarak çalışan Máxkii, yirmili yaşların başındayken kendini Albuquerque'de bir hostelde yaşarken buldu. Odasını sekiz kişiyle paylaşıyordu. Sahip olduğu her şeyi içine koyduğu sırt çantasıyla birlikte uyuyordu. Yeni okul yılı başladığında mahalleden gelip geçen New Mexico Üniversitesi öğrencilerini izliyordu.
Yıllardır tutkulu bir şekilde yerlilerin sorunlarını kaleme aldığı Native Notes (Bir Yerlinin Notları) adlı bloguna bir gün isimsiz bir yorum bırakıldı. Yorum, yazılarında ele aldığı topluluğu aktif olarak değiştirmek istiyorsa koleje gitmesi gerektiğini söylüyordu. “Bu her şeyin başlangıcıydı” diyor Máxkii. "Bu, katalizör görevi gördü. Ben oturmuş bir şeylerden şikayet ederken önüme bir çözüm çıkmıştı."
Temel bilgilerle ilgili arama yapmak için Google'ı kullandığımı hatırlıyorum. Bilmediğim terimler olmasına rağmen Federal Öğrenci Bursu için Ücretsiz Başvuru'nun (FAFSA) nasıl doldurulacağını ve özgeçmiş ile üniversite kabul yazısının nasıl yazılacağını çözmüştüm.
Robin Máxkii
Máxkii, Amerikan Kızılderili kabileleri tarafından yönetilip işletilen kabile kolej ve üniversitelerini hem ailesinden hem de toplulukta birilerinden duymuştu. Máxkii, ABD'deki 35 kabile koleji arasından Arizona eyaletinin Navajo Nation koruma bölgesindeki Tsaile yerleşiminde bulunan Diné Koleji'ne gitmeye karar verdi. İlk kabile koleji olarak 1968'de kurulan Diné Koleji, yerlilerle ilgili sorunları son derece önemsiyordu. Máxkii bu koleji seçmesinin nedenini şöyle açıklıyor: “Çünkü bu, topluluğumuzun bize eğitim vermesi ve başarı kriterlerini belirlemesi anlamına geliyor."
Robin'le ilk görüşmemde zekasındaki potansiyeli fark ettim. Benim görevim onu nazikçe teşvik etmekti. Şimdi onun da akranlarına aynısını yaptığını görüyorum.
Dr. Miranda Haskie
Diné Koleji'nde sosyoloji dersi veren Miranda Haskie, Máxkii'nin tanıştığı doktoralı ilk yerliydi. Haskie, Máxkii'nin ilk ders günü ön sırada oturduğunu hatırlıyor. Haskie ayrıca Máxkii'nin kampüste geçirdiği yıllar boyunca gittikçe daha aktif hale geldiğini, öğrencilere bilgisayarlarını tamir etmeyi öğrettiğini, ufak çapta teknoloji fuarları düzenlediğini, hatta en büyük kızarmış ekmek dilimi alanında Guinness Dünya Rekoru kırma girişiminde bulunduğunu hatırlıyor.
Öğrenciler [Máxkii] yakınlarındayken potansiyellerini yakalama konusunda kendilerini güvende hissediyorlar. Máxkii, olasılıkların neler olabileceği konusunda onlara model oluşturuyor. Bu örnekten yola çıkarak ne olabileceklerini görüyorlar.
Dr. Miranda Haskie
Ara
Máxkii, Washington, D.C.'deki Dupont Circle'ın yakınında bulunan Azınlıklar için Kaliteli Eğitim (QEM) Ağı'nda yazın staj yapıyordu ve bir proje için kabile kolejlerinin web sitelerinden veri toplaması gerekiyordu. O da her sayfayı manuel olarak ziyaret etmek yerine bilgileri bir araya getirecek bir kodlama yaptı. Bu çalışması QEM'nin başkanı Dr. Shirley McBay'in dikkatini çekti.
Tüm bu önemli insanlar Hill'de çalışıyor. Ben neden orada staj yapmayayım?
Robin Máxkii
“Her şeyi mahvettiğimi düşündüm,” diyor Máxkii, “başımın belada olduğunu ve kovulacağımı sandım.” Ama Dr. McBay'in ne yaptığını sormasının nedeni bu değildi.
“‘Neden teknoloji alanında ilerlemeyi düşünmüyorsun ki?' diye sordu. Stajyerlerin Ruby veya Python'ı kullanmasının sık karşılaşılan bir durum olmadığını anladığım tuhaf bir andı" diyor popüler kodlama dillerine atıfta bulunarak. Dr. McBay, Máxkii'yi bilgisayar bilimi alanında ilerlemesi konusunda teşvik etti. “Kodlamayı düşündüğümde aklıma benim gibi insanlar gelmiyor. Sorun da bu zaten” diyor Máxkii. “Önemli olan yapabileceklerini görmek.”
Görünür olmama ve tanınmama fikri, Máxkii'yi D.C.de staja devam etmeye ve bilim, teknoloji, mühendislik ve matematik eğitiminin savunuculuğunu sürdürmeye motive etti. Çocukken Houston'daki o bilgisayara erişim kazanmak için sergilediği yaklaşımla buradaki yaklaşımı büyük ölçüde aynıydı.
Ara
Máxkii, NASA'daki bir panel etkinliğinde konuştuktan sonra Amerikan Kızılderili Bilim ve Mühendislik Derneği'nin (AISES) CEO'sunu gördü ve heyecanlandı. “Bana göre ünlü biri gibi olduğu için muhakkak yanına gitmem gerektiğini biliyordum."
Bu karşılaşma Máxkii'ye kafasındaki büyük fikirlerden birini hayata geçirmek için önemli bir fırsat sundu: Yalnızca yerli öğrencilerin katılabileceği, bilim, teknoloji, mühendislik ve matematikle ilgilenen her seviyeden öğrenciye yönelik bir yazılım yarışması. "Bu fikri çeşitli kuruluşlarla paylaştım ve her seferinde yerlilerin bu konuyla pek de ilgilenmediklerini varsayan bir tepkiyle karşılaştım" diyor.
Máxkii korkusuzca fikrini ortaya attı. Hatta telefonunu çıkararak bir PBS dizisinde teknoloji yöneticileriyle röportaj yaptığı video klibi oynattı. “İki yıl boyunca bana hayır demişlerdi ve sonunda kapı biraz aralanmıştı. Ben de kapının açılması için gerekeni yaptım." Máxkii, AISES Ulusal Konferansı için yazılım yarışması düzenleme konusunda onay aldı.
İki yıl boyunca bana hayır demişlerdi ve sonunda kapı biraz aralanmıştı. Ben de kapının ardına kadar açılması için gerekeni yaptım.
Robin Máxkii
Máxkii sonunda AISES Ulusal Konferansı için yazılım yarışması düzenleme konusunda onay aldı.
2016'da Máxkii tarafından koordine edilen hackAISES, üniversitelere yönelik ilk Amerikan Yerlisi yazılım yarışmasıydı ve katılımcıları, lise öğrencilerinden bilgisayar bilimi alanında doktora yapanlara kadar çeşitlilik gösteriyordu. Etkinlik o kadar başarılı oldu ki her yıl düzenlenir hale geldi: Bu yıl Oklahoma City'de gerçekleştirilecek olan AISES konferansının 3 Ekim'deki programında her yıl düzenlenen yazılım yarışmasının üçüncüsü yer alıyor.
Hedeflerimiz var. Hayallerimiz var. Kimsenin yolumuza çıkmasına veya bizi aşağı çekmesine izin vermeyiz.
Keenan Lee Barlow
Keenan Lee Barlow ve Máxkii kolej yıllarında tanışıp kısa sürede arkadaş oldular, çünkü çocukluğu farklı topluluklarda geçmiş Máxkii gibi o da Salt Lake City'de büyüdükten sonra bir koruma alanına taşınmıştı. “Onu hep tanıyormuşum gibi hissediyorum” diyor. “Bizimki, birisiyle bağ kurduğunuz arkadaşlıklardan biri. O benim için bir kardeş gibi.”
Máxkii ona kampüsü gezdirdi ve sınıfları bulmasına yardımcı oldu. Ancak en önemlisi, burs için başka yerlerin yanı sıra Amerikan Kızılderili Kolej Fonu'na ve Navajo Nation'a nasıl başvuracağını anlamasına yardımcı oldu. Bu tarz kaynak paylaşımları Máxkii’nin hayatında vazgeçilmez hale geldi.
Ara
Máxkii dikkatini lisansüstü eğitim başvurularına çevirmiş olsa da ulaştığı alanlarda topluluğunun sesini duyurmak için hâlâ inanılmaz derecede bilinçli bir şekilde çalışıyor. “Şu anda genel bilim topluluğunda yerlilerin sesi eksik" diyor.
Yoksulluk sınırında yaşayan toplulukları hedeflemek, onlara daha fazla kaynak ayırmak ve "büyük resmin bir parçası olduklarını" bilmelerini sağlamak istiyor. Kapsayıcılığı teşvik etmek, insanları dahil etmek ve "sadece zeki değil aynı zamanda bilimsel alanlara katkıda bulunacak kapasitede olduklarının farkına varmalarını" sağlamak istiyor.
Yerli bir kadın olarak kendimi ip üstünde yürüyormuş gibi hissediyordum. Ama önemli olan güçlü durmak ve ikisi birden olabileceğini bilmek. Bir araştırmacı veya bilgisayar programcısı olup kültürünü de beraberinde getirebilirsin.
Robin Máxkii