Sarfettiğiniz her cümle sizin için bir altın tozu, her cümleniz karşınızdaki için değerli olmalıdır. Birey veya toplum farketmeksizin her kurduğunuz cümle planlı ve etkili olmalı bir konuşmanın en önemli bölümleri ise başlangıç ve sonuç bölümleridir.
Söylemeye Başlarken
- Kısa Tut: Giriş çok kısa olmalı, bir kaç cümleden oluşmalı ve hemen konuya girmelisin. Konuyla doğrudan ilgili olmayan sözlerle başlamakla tüm konuşmayı mahvedersin.
- İlginç Ol: Giriş cümlesi, ilk cümle mutlaka ilgi çekici hale getirilmelidir. Basit bir olay bile ilgi çekici hale getirilebilir. Konuşmaya başladığında seni dikatle dinlemeyenler daha sonra hiç dinlemezler. Dinleyicilerin dinlemeye en hazır oldukları an seni ilk gördükleri andır.
- İlgilendir: Söyleyeceğin söz dinleyicilerini mutlaka ilgilendirmelidir. Bu ilgiyi ilk cümlelerinle kurabilmelisin. İnsanların genelinin ilgilendiği bir olayı anlatarak başlayabilirsin. Bir tasvir yapmak, bir nesne göstermek, bir soru sormak, büyüklerin sözlerini hatırlatmak, ilk anda ilgiyi çekmeyi sağlayacak başlama taktikleri arasında düşünülebilir.
- Dikkat Çekici Ol: İlk sözlerini dikkat çekecek şekilde planlamalısın. Bunun için söze bir tasvirle, benzetmeyle, bilinen bir büyüğün sözleriyle başlayabilirsin. Bir soru sorabilir, bir nesne gösterebilirsin.
- Samimiyetini Yansıt: Girişte fazla resmiyetten veya aşırı samimiyetten kaçınmalısın. Dinleyicilerle içten, olgun ve samimî bir dostluk kurmalısın
Gelişme Bölümü
- Fikirlerin Uyumlu Olsun: Gelişme boyunca söyleyeceğin her söz ilk baştaki ana fikrinle uyum içinde ve onu destekleyici olmalıdır. Başından beri söylediklerinle ilgisiz fikirleri kesin olarak atmak gerekir.
- Fikir Ortaklığı Kur: Konuşma boyunca en sık kullanacağın kelimeler ortak olarak paylaştıkların olmalıdır. Paylaşmadığını düşündüğün fikirleri paylaştıklarından sonra vermelisin.
- Bilgi Ver: Slogan ifadelerden kaçınmalısın. Zihinleri yıkamıyorsun veya kafalara düşünceleri çakmıyorsun. Dinleyicilerinin sonuçları kendilerinin bulmalarını sağla. Bunun için sonuca vardıracak şekilde fikirlerini sıralamalısın. Fikirleri dinleyenlere mal etmelisin.
Sonuçta:
- Önceden Planla: Son bölümü ve hatta özellikle son cümlenizi mutlaka önceden planlamalı ve en çarpıcı cümleyi bulmalısın. Son sözünüzü söylediğin an yeni sözler söylemeye hazır olduğunuzu, aslında çok dolu olduğunu hissettirdiğin andır. Dinleyenlerin aklında son söylediğin cümle ile kalacaksın.
- Bitişi Söyleme: Dinleyicilere sözünün bittiğini söyleme. Uygun bir veda ile ayrılabilirsin ama sözünün kalmadığını söyleyemezsin.
- Doruk Noktasında Dur: Sözünün bittiği nokta tam bir doruk noktası olmalıdır. Heyecanları zirveye taşıdığın noktada son sözünüzü söylemelisin. Doruk noktası bir şiir okunarak, güldürücü veya duruma göre ağlatıcı bir söz söylenerek, kompliman yapılarak , taltif veya övgü ile, büyük bir insanın sözüyle tamamlanabilir.
- Özetleme Yap: Sonuçta söyleyeceğin sözler baştan beri ileri sürdüğün düşüncelerin özetini taşımalıdır. Gelişme boyunca tüm anlattıkların sonuçta iki cümlede özetlenebilmelidir.
- Harekete Davet Edin: Sözlerinin işe yaramasını ve daha sağlıklı şekilde dinleyicileri etkilemesini istiyorsan sonucun aynı zamanda bir eylem davetini içermelidir. Anlattıklarının gerektirdiği bir eylemi onlarla birlikte yapmaya davet ediyorsun.
ÖZET
- Konuşmanın giriş bölümü kısa olmalı, ilginç olmalı, dinleyenleri ilgilendirici olmalı, dikkat çekici olmalı, samimi olmalı.
- Konuşmanın gelişme bölümü baştan sona fikir uyumu taşımalı, dinleyenlerle ortak fikirler taşımalı, bilgi verici olmalıdır.
- Sonuç bölümü önceden planlanmalı, bitiş söylenmemeli, doruk noktasında durulmalı, özetleme içermeli, harekete davet içermelidir.
Bu yazı Dr. Muhammed Bozdağ’ın yazılarından alınmıştır.