AÇE
Endonezya’da yönetim birimi. Yüzölçümü 55.370 km2, nüfusu 2.462.000(1980), merkezi Banda Açe. Sumatra Adası’nın kuzeybatı ucunda yer alır. Bölgenin adı tarihteki Müslüman Açe Sultanlığı’ndan kaynaklanır. Yükseklikleri 3.500 m’yi aşan dağlar, dik yamaçlarla bölgeyi keserek doğrudan denize iner. Yer yer kısa kıyı ovalan, sık yağmur ormanları ve yükseklerden hızla inen suların oluşturduğu derin vadiler yüzey şekillerinin belirgin özelikleridir. Toprak verimlidir. Başta biber üretimi olmak üzere, pirinç, şekerpancarı, kopra ve kauçuk yetiştirilir. Yüksek yaylalarda Gaya Alas gibi ilkel boylar yaşar. Halkın büyük çoğunluğu Malay- Polinezya kökenlidir. Ayrıca az sayıda Hintli ve Arap vardır. En önemli ekonomi uğraşı balıkçılıktır. 1960’ların sonlarında zengin petrol yatakları bulunmuştur.
Tarih. İslamiyet Hindistan’dan gelmiştir.
16.-17. yy’lar Açe Sultanlığı nın en parlak dönemi oldu. Gemicilik ve biber ticareti, ülkenin refah düzeyini yükseltti. 1873’te, Hollanda istilası başladı, Açeler direnmelerine karşın, 1910’da yenik düştüler. Açe’nin tarihinin ilginç bir yönü de, 1567’de Osmanlı imparatorluğu ile kurulan ilişkidir. Kanuni Sultan Süleyman’dan yardım isteyen Açe Sultanı Alaattin, bu amaçla İstanbul’a elçiler gönderdi. Ancak heyet İstanbul’a vardığında Kanuni ölmüş olduğundan, görüşme II. Selim ile yapıldı (1567). Bu ziyaretin ardından Açe Sultanlığı’na asker yardımı yapıldı ve Türk denizcilerinden bazıları Açe’de kaldı.