Ekolali, çocukların duyduğu kelimeleri aynı vurgulama ile yinelemesidir. Erken teşhis ve eğitim ile azaltılabilir bir rahatsızlıktır. Çoğunlukla otizm spektrum olan çocuklarda görülür. Çocuklar duydukları sesleri taklit etmeye başlarlar. Otizm spektrum olan bireylerin öğrenme ve konuşmayla ilgili aşağıda listelediğimiz birtakım problemleri vardır.
- Konuşulanları anlamada güçlük,
- Tekrarlama
- Dil bilgisi bozuklukları,
- Zamirlerin yer değiştirilerek kullanılması,
- Edatların uygun yer ve zamanda kullanılmaması.
Ekolali, otizmin yanı sıra, Tourette sendromu, afazi, Rubinstein-Taybi sendromu, gelişimsel bozukluk, şizofreni ve bazen psikopatolojik diğer durumlarda da gözlemlenebilir ve tik olarak değerlendirilebilir.
“Ekolali” sözcüğü Yunanca “yankı” ya da “tekrarlamak” ve “konuşmak” anlamına gelen kelimelerden türemiş olan “anlamsız konuşma” anlamındadır. Ekolalide kimi zaman yalnızca kelime tekrarı gerçekleşirken kimi zaman da cümle tekrarı gerçekleşebilir. Kimi zaman çocuğunuz sizin sözlerinizi tekrarlayabilir. Ancak her durumda bu ekolali değildir. Bu nedenle sizi tekrar ederken kelimeleri değiştiriyor mu ya da tonlama olarak sizi taklit ediyor mu gibi ayrıntılara dikkat etmelisiniz.
Ekolalinin çocuklarda uzun süre devam etmesi iletişim becerilerini olumsuz etkiler. Bu nedenle mutlaka ama mutlaka tedavi edilmelidir.
Neler yapabilirsiniz?
- Öncelikle rahatsızlığın nedenlerine odaklanmalısınız. Çocuğunuz bu durumu bir oyun olarak mı görüyor yoksa kontrol mü edemiyor?
- Sevgili ebeveynler çocuğunuz ilgi çekmek için de ekolali yapıyor olabilir. Eğer böyle durumla karşı karşıya kalırsanız çocuğunuzun bu alışkanlığını duymamazlıktan gelerek konuyu değiştirin. Aksi takdirde bu davranışı karşısında sürekli çocuğunuzu uyarırsanız bir süre sonra çocuğunuz hedefine ulaştığını düşünür ve ekolaliye devam eder.
- Eğer çocuğunuz ekolaliyi bir oyun olarak görüyorsa bu durum karşısında ilgisini farklı bir alana yönlendirmeye çalışın.
- Ekolali zamanla çocuğunuzda bir davranış bozukluğu haline gelebilir. Bu durum karşısında sizin tavrınız çok önemlidir. Sakin kalmalı ve ekolaliyi fark etmediğinizi gösterecek davranışlarda bulunmalısınız.
- Çocuğunuzla sık sık iletişim halinde olun ve onunla konuşun. Sizinle doğru iletişim kurduğu zamanlarda çocuğunuzu ödüllendirmelisiniz.
Ekolalinin tedavisi nasıl yapılır?
Sevgili Annebibak ebeveynler, ekolalinin tedavisini çocuğunuzun ekolali yapma nedeni belirler. Yukarıda bahsettiğimiz maddelerden hangisinin sebep olduğu çok önemlidir. Eğer çocuğunuzda otizm spektrum rahatsızlığı var ise kesinlikle bir uzman yardımı almalı ve gelişimine destek olmalısınız. Otizmli çocuklar ekolali yaparken dikkat çekmek, konuşmayı sürdürmek ya da konuştuklarını anlamlandırmak isteyebilirler.