İş sözleşmesinin içeriği
İş sözleşmesi biri işçiye, biri de işverene verilmek üzere iki nüsha halinde yapılır. İş sözleşmesine genelde en azından şu konular yazılır:
İş sözleşmesinin tarafları
Hem işveren hem de çalışan iş sözleşmesini imzalar.
İşin başlama tarihi
Sözleşme belirsiz süreli mi yoksa belirli süreli mi
Belirsiz süreli iş sözleşmesinin yapılması ana kuraldır. Bunun anlamı, çalışanın ihbar öneli vermesine veya işverenin işçiye ihbar öneli vermesine kadar işin devam ediyor olması demektir. İşverenin çalışanı işten çıkarması için geçerli bir neden gerekir. İşten çıkarmak için geçerli nedenler İş Sözleşmesi Yasası’nda belirlenmiştir. İş sözleşmesi belirsiz süreliyken, çalışanın kalıcı ve süresiz bir iş yeri var demektir.
Belirli süreli iş sözleşmesinde, işin başlama ve bitme tarihi üzerinde önceden uzlaşılmıştır. Eğer geçerli bir neden varsa, iş sözleşmesi belirli süreli yapılabilir. Yasalar ve toplu iş sözleşmeleri hangi durumlarda belirli süreli istihdama başvurulabileceğini dikkatle belirlerler.
İstihdam, örneğin şu durumlarda belirli süreli olabilir:
- vekillik
- staj
- proje
- yüksek talep veya sezon.
İş sözleşmesi belirli süreliyse ve fesih öneli üzerinde uzlaşılmadıysa, her iki tarafı da uzlaşılan tarihe kadar bağlar. Belirli süreli iş sözleşmesi ancak çok ağır nedenlerden dolayı feshedilir.
Deneme süresi
İstihdam başladığında deneme süresi üzerinde uzlaşılabilir. Deneme süresi en fazla altı ay olabilir. Belirli süreli iş ilişkisinde deneme süresi iş sözleşmesinin uzunluğunun en fazla yarısı kadar olabilir. Deneme süresi boyunca işçi, işin kendisine uygun olup olmadığına dair fikir edinebilirken işveren de çalışanın işe uygun olup olmadığını değerlendirebilir. Deneme süresi boyunca işveren ya da işçi, iş sözleşmesini ihbar öneli vermeden bozabilir İş sözleşmesinin bozulma gerekçeleri deneme süresinde ayrımcı olmamalıdır. Çalışan, deneme süresi boyunca normal maaş alır.
İş yeri
Görevler
Maaş ve maaş ödemeleri
Maaş, toplu iş sözleşmesine göre belirlenir. Eğer işkolunda toplu iş sözleşmesi imzalanmamışsa işçinin makul bir maaş almaya hakkı vardır. İşveren toplu iş sözleşmesinde belirlenen maaştan daha az ödeyemez. Maaş değişik ek ücretleri de içerir. Finlandiya’da ödenen tipik ek ücretler tecrübe, mesai ve vardiya ekleridir.
Genelde maaş günleri ayda bir veya iki defadır. İşveren maaşları banka hesap numarasına yatırır. Çalışanların maaşlarının nelerden oluştuğunu gösterir maaş bordrosunu edinme hakları vardır.
Maaştan bahsedildiğinde, genelde brüt maaş (bruttopalkka) kastedilmekte ve bu brüt maaştan vergi ve personel yan giderleri kesilmektedir. Çalışana kalan maaş ise net maaştır (nettopalkka).
Çalışma saatleri
Sözleşmeye düzenli çalışma saatleri yazılmalıdır. Çalışma saatleri, Çalışma Saatleri Yasası ile toplu iş sözleşmesine uygun olmalıdır.
Yıllık izin ve izin parası
Çalışanın tatil süresince çalışırken aldığı maaşın aynısını alma hakkı vardır. Ayrıca izin parası ödenmektedir. İzin parasının ödenmesi toplu iş sözleşmesine dayanmaktadır. İstihdam süresi bittiğinde çalışanın bu istihdam süresi bitimine kadar almadığı izin ve izin tazminatını alma hakkı vardır.
İhbar öneli
Süresiz geçerli iş sözleşmeleri çalışanın veya işverenin ihbar önelinden sonra sona erer. İhbar öneli süresiz çalışanın işin bitmesine kadar çalışması gereken süredir. İhbar öneli süresince çalışan için normal çalışanın hak ve görevleri geçerlidir ve normal maaşını alır. Eğer işveren çalışanın iş sözleşmesini feshederse, bunun nedenini söylemek zorundadır. İş Sözleşmesi Yasası kabul edilebilir fesih nedenlerini belirtmektedir.
İş sözleşmesinin hangi toplu iş sözleşmesini uygulayacağının belirtilmesi