Ortodonti içindeki "ısırma" terimi, her iki çenenin kendi aralarında statik (alışılmış, zahmetsiz) bir pozisyonda kapanma tipini ifade eder. Sözde ortognatik ısırık doktorlar tarafından en fizyolojik olarak kabul edilir - eğer mevcutsa, kişi çiğneme, nefes alma ve konuşma işlevlerini tam olarak yerine getirebilir ve bu nedenle tam bir yaşam sürdürebilir.
Bir notta
Ortognatik ısırık her şeyden önce eşit ve güzel bir “Hollywood gülümseme” ye karşılık gelir, ancak aşağıda göreceğimiz gibi, bu durumda bile idealden sapmalar olabilir.
Bakalım bu ısırmanın ne olduğunu, nasıl oluştuğunu, temel özelliklerini ve ortodontik tedavinin ortognatik ısırık ile gerekip gerekmediğini görelim ...
Neden ortognatik ısırık sağlıklı dişler için çok önemlidir.
Ortognatik ısırma, tüm dental sistemin işleyişi için en uygun koşulları yarattığı zaman.Dişler, sıralar için doğal alanlara sahiptir, onlar için normaldir, bir diş fırçası ile hijyeni engellememekte ve gıdaların verimli bir şekilde çiğnenmesi için en uygun konumda bir araya getirmektedirler.
Bir yetişkinde böyle bir fizyolojik ısırık ile, normal olarak dişler arasında belirgin bir boşluk yoktur, bu da gıda artıklarının birikmesi için ilave koşulların olmadığı anlamına gelir. Önemli miktarlarda yiyecekler düzenli olarak aralıklı boşluklarda kaldığında, çürüme burada başlar, bu da ağız kokusu (nefes), diş eti iltihabı, demineralizasyon ve dişlerin yan duvarlarının emayesinin yumuşatılmasına neden olur.
Bir notta
Normal oklüzyondan sapmalar, dişlerin kalabalıklaşması, anormal konumu, çürüğün varlığı (büyük aralıklarla) çürükler için bir risk faktörü olduğu bilinmektedir, çünkü dişlerin yanlış pozisyonu genellikle gıda partiküllerinin birikmesine katkıda bulunur ve emayenin fırça ile tamamen temizlenmesine izin vermez. plak ve bakteri filminden.
Aşağıdaki fotoğraf, ısırma anormalliklerinin diş hijyeni nasıl etkilediğini göstermektedir:
Ortognatik ısırma ile periodontal dokular aşırı strese maruz kalmazlar.stres, dişlerin normal pozisyondan sapmaları sıklıkla diş etlerinde gerginlik odakları oluştururken, bağlar, diş etlerinin bitişik kısmının kaybına ve diş kökünün çimentosunun açığa çıkmasına neden olabilen besinlerin değişiminin doğal sürecini bozar.
Isırık patolojilerinin varlığında, hastalar kama şeklindeki kusurların ortaya çıkmasını veya ağırlaştığını, asidik, soğuk, dişlerin aşırı silmeye karşı artan hassasiyetini fark edebilir.
Ek olarak, geniş klinik deneyime dayanan birçok ortodontist, ortognatik ısırmadan en ufak bir sapma olsa bile, temporomandibular eklemin (TMJ), ligamentöz aparatın kendine has bir yeniden yapılandırması ile reaksiyona girdiğine inanır. Çırpınma, ağız açıldığında tıklanma ve çiğneme, ağrı ve kas gerginliği, bazen analjeziklerin kullanımıyla rahatlamayan düzenli baş ağrıları, TME'nin yanlış ısırmadan kaynaklanan sapmaların arka planına karşı yanlış bir iş olduğuna dair tipik belirtilerdir.
Bir notta
Uygunsuz ısırığın neden olabileceği problemler arasında, bruksizm özellikle değersizdir - genellikle gece olmak üzere dişlerin aşırı sıkıştırılması ve gıcırtılması.
İlginç bir gerçektir: Birçok pratisyen hekim (pediatristler, terapistler) çoğu zaman bruksizm nedeninin helmintiyazis olduğuna, yani solucan istilasına olduğuna inanırlar. Doktorlar, vücuttaki helmintlerin varlığının bir insanda açlığa neden olduğuna inanır ve bu da bir rüyada büyük miktarda tükürük salgılamasına ve istem dışı çiğneme hareketlerine neden olur. Ancak, bu hipotez için bilimsel bir kanıt yoktur ... Bilimsel olarak kanıtlanmış bruksizm nedenleri arasında, dişhekimleri stresi ve yukarıda tarif edilen TMJ bozukluklarını ayırt ederler.
Ortognatik ısırık, kural olarak, diksiyon bozulmaz ve gülümseme güzel görünüyor.
Ortognatik ısırık belirtileri
Ortognatik ısırık, bir dizi özel özellik ile karakterize edilir - "Hollywood gülümseme" nin ne olduğu hakkında net bir fikre sahip olmak için onlara daha yakından bakalım.
Ortodontistlerin diline göre, ortognatik ısırma dişin 1. açısına göre dişin kapanmasıdır, yani: üst çenenin ilk molar dişi-bukkal cusp, alt çenenin birinci molarının inter-hilar boşluğunda (fissür) bulunur. Böylece, anahtar oklüzyonu oluşur.
Aşağıdaki şekilde bir örnek gösterilmiştir:
Oklüzyon, alt çenenin bir üst dişe göre yer değiştirmesinin doğasıyla belirlenir, ki burada belirli sayıda diş birbiriyle temas halindedir. Bu, çeşitli hasta şikayetlerinin nedenini anlayabileceğiniz diş hekimleri için önemli bir kavramdır.
Dört ana tip oklüzyon vardır: ön, sağ lateral, sol lateral ve son olarak santral oklüzyon. Santral oklüzyon (santral oklüzyon), üst çeneye göre alt çenenin pozisyonudur ve maksimum diş sayısı birbiriyle aynı anda temas halindedir.
Böylece ortognatik tıkanıklık ile merkezi tıkanıklık birkaç özellik ile karakterizedir:
- Dental özellik - merkezi tıkanıklık durumunda, arka dişlerin çiğneme yüzeyleri ve ön dişlerin kesici kenarları birbiriyle yakın temas halindedir, üst çenenin her dişi alt çenenin iki dişi ile birleşir (üst çene son molar ve alt çenenin birinci çukuru hariç). Üst kesici dişler, taçlarının yüksekliğinin üçte bir oranında üst üste binerler, birinci molarlar, 1. sınıf Engl'ye göre kapatılır, üst ve alt çenelerin merkezi kesicileri arasındaki orta çizgiler, aynı düzlemdedir;
- Kas işareti - alt çenenin kasları, miyodinamik denge durumunda olmalıdır (yani, dişlerin doğru kapanması doğal olarak gerçekleşir ve bir kişinin çaba gerektirmez);
- Eklem belirtisi - eklem ve kapsül başı eklem - tüberkülün çıkıntısının başlangıcında olmalıdır.
Bir notta
Anterior oklüzyon, sırayla, sadece dişlerin ön gruptaki temas noktalarının varlığı ile karakterizedir. Yanal oklüzyonlarda, alt çenenin yer değiştirdiği taraf çalışma tarafına ve karşı tarafa dengeleyici tarafa denir.
1972'de ilk kez ortodontistlerin bu gün kullandıkları, oklüzyon için altı anahtar tanımlanmıştır. Ortognatik ısırık olan insanların çenelerinin 120 alçı modelinden oluşan bir çalışmadan türetilmişler ve yazarın onuruna bu anahtarlara Andrews anahtarları denir:
- İlk anahtar, Engel tarafından ortognatik bir ısırmanın tanımına denk gelir;
- İkinci anahtar, normların dişlerin tüm diş uzunluğu boyunca dişlerin kronlarının eğim miktarı ne olacağını açıklar;
- Üçüncü anahtar dişlerin eğim derecesini açıklar;
- Dördüncü anahtar, normal olarak, dişlerin eğim ve eksen boyunca dönmeden bir yay içerisine yerleştirilmesi gerektiğini, yani tam olarak durmaları gerektiğini belirtir;
- Beşinci tuş, dişler arasındaki boşlukların olmadığını gösterir;
- Son (altıncı) anahtar, çiğneme dişlerinin oklüzal yüzeylerinin aynı düzlemde olmamasını, üç boyutlu olduğunu ve böylece oklüzal eğrileri (Spee eğrisi ve Wilson eğrisi) oluşturduğunu söylemektedir. Bu eğriler, diş hekimleri tarafından tedaviyi planlamak ve dişlerin evrelemesini düzeltmek için kullanılır.
İlginç gerçek
Normal koşullarda hastalar, ağızlarını her zamanki oklüzyon pozisyonunda kapatırlar ve bu pozisyon her zaman santral tıkanıklığına karşılık gelmez. Bu arada, bu pozisyon ortodonti ve protez ve dişler için protez diş hekimliğinde önemlidir, bu nedenle doktorlar genellikle dişlerin merkezi oranını belirlemek için çeşitli numaralara başvurmalıdırlar.
Başka hangi tür ısırıklar fizyolojik norm?
Ortognatiğe ek olarak, yiyecekleri tamamen çiğnemenize, ağız hijyenini normal seviyede konuşmanıza ve sürdürmenize izin veren başka türden ısırıklar da vardır:
- Doğrudan ısırık - molarların oranı İngiltere'nin birinci sınıfına karşılık gelse de, kesici dişler bir eklem tarafından bir eklemle birleştirilir. Doğrudan ısırığın önemli bir dezavantajı, bu tip bir kapağın, kesici dişlerin kesici kenarlarının aşınmasına yol açmasıdır;
- Biprognatik ısırık - lateral bölünmelerdeki dişlerin normal bir oranı ile karakterize edilir, ancak üst ve alt çenelerin kesici dişleri ileriye doğru itilir ve kenarları kesilerek kapatılır;
- Prognatik ısırık, anatomik alveoler işlemin ve üst çenenin kesicilerinin üst dudağa doğru eğimli olduğu başka bir fizyolojik ısırık türüdür;
- Progenetik ısırık (“pro” - ileri, “genus” - çene) - dişin ön kısmında, bir ters insizyon örtüşmesi gözlemlenir, yani çene ileriye doğru itilir ve alt kesici dişler üst (mezial ısırık) üst üste gelir.
Genel olarak konuşmak gerekirse, bu tür ısırıklar zorunlu düzeltmeyi gerektirmez, ancak bazen hastalar görünüşlerini beğenmezler ve daha sonra ortodontist, molar oranı bozmadan tedaviye başvurur, sadece dişlerin ön diş grubunun konumunu değiştirmeye çalışırlar.
Fizyolojik bir ısırmanın oluşma dönemleri: Ebeveynlerin bilmesi gerekenler nelerdir?
Çocuğun dişinin oluşumu birkaç döneme ayrılabilir. Ortognatik ısırık oluşumu için genetik ön koşullar olsa bile, ciddi patolojiler olmaksızın her bir safhanın sorunsuz ilerlemesi önemlidir. Her döneme bakalım ve bebeğin ebeveynlerine neyin dikkat etmesi gerektiğini görelim.
Birincisi yenidoğan dönemi ve geçici dişlerin patlaması başlangıcıdır. Bu dönemde emme refleksi baskındır ve emme işlevi sayesinde çenelerin, özellikle de alt çene gelişmesi ve büyümesi gerçekleşir.
Bu sırada, dişsiz ağızlı diş eti sırtları bebeğin ağzında görülebilir. Alt çene üst tarafa göre distal pozisyondadır, yani arkada, doktorlar bu fenomeni bebek retrojeni olarak adlandırırlar. Temporomandibular eklemin yapıları henüz ifade edilmemiştir, bu da bebeğin aktif emme hareketlerini gerçekleştirmesini sağlar.
6-7 aylıkken, ilk geçici dişlerin püskürmesi başlar, belli bir sırada patlarlar (genellikle alt dişler ilk önce, sonra üst olanlar).
Aşağıdaki tablo, standart prosedürü ve diş açma terimlerini göstermektedir (parantez içinde dişhekimliğinde kabul edilen dişlerin seri numaralarıdır):
|Geçici diş||Erüpsiyon süresi, aylar|
|Merkezi kesici dişler (I)||6-7|
|Yan kesiciler (II)||8-12|
|Fangs (III)||12-16|
|İlk geçici azı dişleri (IV)||16-20|
|İkinci geçici azı dişleri (V)||20-20|
Tabloda belirtilen tarihlerden itibaren 2-3 aydaki sapmalar normal kabul edilir, ancak bu süre içinde dişler patlamazsa, bu durum pediatrik dişhekimine gecikme nedenini bulmak için bir sebeptir.
İlginç
Bazen bir çocuk ağızda natal dişlerle doğar. Bu panik için bir sebep değil, sadece bebeğin gelişiminin tek bir özelliği.
Böylece, bu bir ısırık geçici dişler periyodu izler. Böyle bir ısırık oluşumu 3-3.5 yıl sona ermektedir. Bu aşama aşağıdaki özelliklerle karakterize edilir:
- Arka dişlerin yüzeyi dikey bir düzlemde düzenlenir;
- Arka dişler alanında sıkı temaslar vardır, ön üst kesici dişler alt olanlarla örtüşür.
- Dişler üç (boşluk) olmadan üst üste.
Aynı zamanda dişlerin değişimi için bir ara hazırlık dönemi tahsis edin. Bu aşamada, üçün varlığı karakteristiktir - süt dişleri birbirinden uzaklaşır, kalıcı bir yer hazırlar. Çene kemikleri önden arkaya doğru bir artış var.
Bu sırada çiğneme fonksiyonu baskındır ve alt çene aktif olarak büyüyor, ileriye doğru kayıyor, kesici dişlerin kesme yüzeyleri fizyolojik bir silme sürecinden geçiyor:
Daha sonra geçici dişleri kalıcı olana çevirme süresi gelir - kalıcı ilk azı dişlerinin patlamasıyla başlar.
Aşağıdaki tablo, kalıcı dişlerin patlama ve sırasını gösterir:
|Kalıcı dişler||Diş çıkarma zamanı|
|İlk azı dişleri (6)||6-7 yıl|
|Merkez kesiciler (1)||7-8 yıl|
|Yan kesiciler (2)||8-9 yıl|
|Premolar (4)||9-11 yaşında|
|Dişler (3)||10-12 yıl|
|İkinci Premolar (5)||11-12 yaşında|
|İkinci azı dişleri (7)||12-13 yaşında|
Genellikle bu dönemde, ebeveynler, özellikle alt kesici dişlerde, bebeğin dişlerinin kalabalıklaştığını fark ederler. Bu telafi edici fenomen, kalıcı dişlerin boyutunun daha büyük olması ve kendileri için daha fazla alan gerektirmesi gerçeğinden kaynaklanır. Bir rol ve bir düzenleme oynar - örneğin, alt yan kesici dişler daha masumca yer alırlar, büyük kalıcı köpekler için bir yer hazırlarlar.
Alt ön kesici dişler, dil üzerinde kıvrılabilir veya eksen boyunca dönebilir, yani, biraz yana doğru durur. Üst santral kesici bölgelerinde bazı kalabalıklar görülebilir.
Ortodontistler bu sahneyi “çirkin ördek yavrusu” safhasına çağırırlar, fakat yine de, bu ısırık oluşumunun normal aşamasıdır. Köpek dişlerinin püskürmesinden sonra, kesiciler hizalıdır ve dişler arasındaki üçü kendiliğinden kaybolur.
Bir notta
Çocuğun erken hareketinden dolayı bir yutması riski varsa, o zaman bu tür bir diş çıkarılmalıdır (ayrıca hava yolu tıkanması riski de vardır). Bu gibi dişlerin çıkarılmasından sonra, bebeğin dişlenmesinin daha da normal gelişimi için koşullar yaratmak amacıyla ortodontistin dikkatli bir şekilde kontrol edilmesi gerekir. “Komşular” tarafından işgal edilememesi ve düşmüş bir dişin yerine kalıcı bir kişinin patlayabilmesi için sıradaki bir yeri “tutmak” gerekir. Bunu yapmak için, doktor yapay bir diş ile çıkarılabilir laminer cihazlar yapabilir.
Ortognatik ısırık tedavi edilmelidir?
Ortognatik tıkanıklık olsa bile, bazen ortodontik tedavi gerektiren bazı anormallikleri tespit etmek bazen mümkündür.
En sık tıkanıklık anomalileri şunları içerir:
- Dişlerin ve çenelerin boyutları arasındaki uyumsuzluk, dişlerin kalabalık konumunun gelişimini gerektirir. Klinik deneyimler, anatomik molarların oldukça masif olduğunu ve kendileri için daha fazla alan gerektirdiğini göstermektedir - bu nedenle, patlak verdikleri zaman, tüm dişlere baskı uygularlar ve kesici dişler, eksenlerini açarak daha az boş alan açarlar;
- Normal pozisyonunun dışındaki dişler - diş çekirdeğinin embriyojenezde yanlış yerleştirilmesinden veya süt dişlerinin erken kaybından dolayı olabilir;
- Trem, diastema (üst çenenin ilk kesici dişleri arasındaki shcherbinka). Dişlerde kalıcı dişler görüldükten sonra, diastema normal olarak kendi kendine kapanır, ancak bu gerçekleşmezse, dişçi-terapist veya ortodontist çocuğu dudak frenümünü düzeltmek için cerraha yönlendirebilir. Bazen bir diastema, merkezi çene dişleri arasındaki alanda, üst çenede bir süpernümerer dişin varlığının bir sonucu olarak ortaya çıkar, bu da sadece X-ışını ile saptanabilir. Üçte olduğu gibi, dişler mevcut çene boyutları için olması gerektiğinden daha küçükse, telafi edici görünürler;
- Süt dişlerinin üst üste ertelenmesi, ya kalıcı dişlerin primordisi yokluğundan ya da kemik içindeki çürümenin yanlış pozisyonundan kaynaklanan ve bu durumun kesilmesini engelleyen bir olgudur.
Bütün bu vakalarda, ısırmanın genel fizyolojisine rağmen, doktor müdahale etmelidir.
Birinci sınıf ısırık anomalilerinin tedavisinde modern yaklaşımlar
Dişlerin yerlerinde yer olmaması ve bireysel dişlerin pozisyonundaki küçük sapmalar nedeniyle, bazen en doğru taktik sadece müdahale etmeyecektir, çünkü bu durumda tedavi durumu kötüleştirebilir, hasta için uzun ve yorucu olabilir.
4 milimetreden fazla bir alan boşluğu ile, hastaya, ayrı dişleri daha doğru bir pozisyona yeniden düzenleyerek şeffaf kapaklar yapması önerilebilir. Bu gibi durumlarda, hastanın çenelerinin alçı modellerinde, hareket ettirilmesi gereken dişler, doktor yavaşça dışarı çıkar ve onları başka bir konuma taşır - sonra bu modele göre, şeffaf bir malzeme parçası sıkıştırılır.
Daha karmaşık tıkanma anomalileri için, doktor birinci sınıf oranını bozmamak için bir braket sistemi ile tedavi önerebilir.Bu durumda, büyük bir genişleme gerekli değildir, bu nedenle bu amaç için bağlayıcı bağların daha kabul edilebilir olduğu düşünülmektedir. Bu, doktorun bireysel dişlerin eğimlerini doğru bir şekilde takip etmesine izin veren tam olarak bağlanma braketleridir ve bu sistemlerdeki yaylar daha dardır ve bu da dişlerin aşırı genişlemesinin yokluğunu garanti eder.
Gördüğünüz gibi, ortognatik ısırıkla bile, ortodontistin yardımı bazen gereksizdir. Seni korusun!
Doğru ve yanlış ısırık nedir: ortodontist yorumları
Ebeveynlerin çocukta doğru ısırığın oluşması hakkında bilgi sahibi olması ne kadar önemlidir?