Nazal Septum Deviasyonu ve Konka Hipertrofisinin, Uyku Apneli Hastalardaki Olumsuz Etkileri
Burun boşluğunu ikiye ayıran yapı olan nazal septumdaki her hangi bir tarafa doğru olan eğrilikler havayolunu daraltabilmektedir. Bu durum "nazal septum deviasyonu" ya da "burunda kıkırdak eğriliği" olarak adlandırılmaktadır. Bununla birlikte burun etleri (ya da konkalar) normalen daha büyük olduklarında, aynı şekilde hava yolunu daraltarak burun tıkanıklığı şikayetinin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir. Bu durum ise "konka hipertrofisi" ya da "burun eti büyümesi" olarak adlandırılmaktadır.
Uyku apnesi olan hastalar, uyku esnasında hava yollarında ortaya çıkan daralma ya da kapanmaya bağlı olarak, uykuda solunum durması (10 saniyeden fazla olursa "uyku apnesi" olarak adlandırılmaktadır) ya da solunumun durmaya yakın hale gelmesi, yorgun uyanma, terleme, boğaz kuruması, gün içerisinde uykululuk, baş ağrısı gibi belirtiler topluluğu olan kompleks bir hastalıktır.
Uyku apnesi sendromu olan hastalarda burunda kıkırdak eğriliği ya da burun eti büyümesi olduğunda, mevcut belirtilerde artmanın yanında uykuda solunum cihazını (CPAP ya da BIPAP) kullanırken zorlanma gibi belirtiler de ortaya çıkabilmektedir.
Burun Tıkanıklığı Hangi Mekanizmalarla Uyku Apnesi Hastalığını Şiddetlendirebilir?
Burnumuz havayı arıtan, ısıtan, nemlendiren ve basınçlı bir şekilde akciğerdeki uç hava yollarına kadar havanın ilerletilmesine katkıda bulunan organımızdır. Burunda septum deviasyonu, konka hipertrofisi gibi nedenlerle burun tıkanıklığı şikayeti ortaya çıktığında aşağıdaki mekanizmalar uyku apnesi hastalığının şiddeti artabilmektedir:
- Uyku esnasında burun tıkanıklığı olan hastalar havayı ağız solunumu ile almak zorundadırlar. Bu durumda soğuk, partiküllü, basınçsız ve kuru hava doğrudan akciğerlere gider. Solunan ve akciğerle için ideal olmayan özelliklerdeki bu havadan ciğerlerimizin oksijen emilimi daha düşüktür.
- Burun tıkanıklığı nedeniyle ağız açık uyuyan insanlarda, gırtlağı açan dilatatör kas aktivitesi çok azaları. Ağız açıkken yutkunamamak gibi, ağız açıkken solunum yollarını açan kaslar çok iyi çalışamaz ve uyku esnasında hava yollarının kapanması kolaylaşır.
- Burnu tıkalı olan ve uykuda basınçlı oksijen tedavisi (CPAP / BIPAP) verilen uyku apneli insanlar, bu cihazların maskelerini kullanırken zorlanabilirler. Konu ile ilgili güzel bir ingilizce çalışmayı bulabileceğiniz link >> Nasal Airway & CPAP - University of Washington
Uyku Apneli Hastalarda ve Horlayan Hastalarda, Burun Tıkanıklığı Tedavisi İlk Basamak Tedavi Protokolüdür
Uyku apnesi olan hastalarda ve basit horlaması olan hastalarda, burun tıkanıklığının mevcut şikayetleri arttırabileceği ve çok farklı yollarla uyku apnesi tedavisini zorlaştıracağı bilinmektedir. Bu nedenle, bu hastalarda ilk olarak burun tıkanıklığına yönelik medikal tedavi ya da cerrahi işlemler önerilmektedir. Burunda kıkırdak eğriliği ve burun eti büyümesi olan ve burun tıkanıklığı şikayeti olan hastalarda, basit cerrahi müdahaleler olan kıkırdak eğriliği ameliyatı (SMR ameliyatı / septoplasti ameliyatı / submüköz rezeksiyon ameliyatı ve burun eti ameliyatı (konka radyofrekansı / burun eti küçültülmesi) hastanın bir çok şikayetini basitçe ortadan kaldırabilmektedir. Konu ile ilgili kapsamlı bir ingilizce makaleye ulaşabileceğiniz link >> The role of the nose in snoring and obstructive sleep apnoea
Fotoğraf kaynağı: http://www.psdentalsleep.com/snoring.html
Nazal septum deviasyonu, septum deviasyonu çeşitleri, septoplasti ameliyatı, septoplasti ameliyatı sonrası hasta bakımı, septoplasti ameliyatının riskleri hakkında hazırlandığım konu ile ilgili benzer İngilizce makalemin linki >> Septoplasty in Istanbul