Merkez Bankası’nın (FED) yakından izlediği enflasyon göstergelerinden biri olan çekirdek enflasyon, bir yıl öncesine göre Şubat ayında yüzde 6,4 oranında arttı. Gıda, benzin ve diğer ihtiyaçların fiyatının yükselmeye devam etmesi, Amerikalılar'ı zorluyor.
ABD Ticaret Bakanlığı'nın açıkladığı çekirdek enflasyon oranı, 1982’nin Ocak ayından bu yana en büyük yıldan yıla artışa işaret ediyor. Çalkantılı gıda ve enerji fiyatları hariç tutulduğunda çekirdek enflasyon, 12 ay öncesine göre yüzde 5,4 arttı.
Tüketici talebinin artması ancak çok sayıda ürünün piyasada bulunmasının zorlaşmasına neden olan arzı sıkıntısı, son 40 yılın en yüksek fiyat artışlarına neden oluyor. Enflasyonun önümüzdeki aylarda daha da artması bekleniyor. Bunun nedeni, Rusya'nın 24 Şubat'ta başlattığı Ukrayna işgali. Savaş, küresel petrol piyasalarını alt üst ederken buğday, nikel ve diğer kilit önemdeki emtianın fiyatını arttırdı.
Tüketiciler, enflasyon nedeniyle Şubat ayında harcamalarını sadece binde 2 oranında arttırdı. Oysa bu oran Ocak ayında yüzde 2,7'ydi. Ancak enflasyon ayarı yapıldığında Şubat'ta harcamaların binde 4 oranında azaldığı görüldü. Bu gerileme, ürünlere yapılan harcamaların sağlık, seyahat ve eğlence gibi hizmet sektörüne kaymasını yansıtıyor.
Hizmet sektörüne yapılan harcamalar binde 6 oranında artarken otomobil, mobilya, giyim ve diğer ürünlere yapılan harcamalar yüzde 2,1 azaldı. Birçok ekonomist, ürün satın alımının azalmasının tedarik zincirleri üzerindeki baskıyı kaldırabileceği, enflasyonu da düşürebileceğini tahmin ediyordu. Ancak ürün fiyatları Şubat ayında da yüzde 1,1 oranındaki artışla yükselmeye devam etti.
Maaş artışı enflasyonu körüklüyor
Amerikalılar'ın geliri Şubat'ta binde 5, maaşlar ve ücretler de binde 8 oranında arttı.
İşyerleri, çalışanlarını ellerinde tutabilmek ve yeni elemanları işe alabilmek için maaşları arttırıyor. Bu eğilim çalışanlar için olumlu olsa da işverenlerin maliyetleri dengelemek için fiyat artışına gitmesine neden oluyor. Bu döngü, enflasyonu körüklüyor.
Şubat ayında gıda fiyatları yüzde 1,4 arttı. Bu, son iki yılın gıda fiyatlarındaki en yüksek artışı. Enerji fiyatlarındaki artışsa yüzde 3,7 olarak kaydedildi ve Ekim ayından bu yana en büyük artış oldu.
Bugün açıklanan çekirdek enflasyon oranı, daha geniş kesimler tarafından takip edilen ve bu ayın başında açıklanan enflasyon göstergesi olan tüketici fiyatları endeksini izliyor. Tüketici fiyatı endeksi son 40 yılın en hızlı yükselişini kaydederek Şubat ayında 2021 yılının aynı ayına kıyasla yüzde 7,9 oranında artmıştı.
Çok sayıda ekonomist, enflasyonun önümüzdeki aylarda zirveye ulaşmasını bekliyor. Bunun nedeni, geçen yıl ekonominin yeniden açılmasıyla birlikte kaydedilen fiyat artışlarının, yıldan yıla artışları daha az göstermeye başlaması. FED yetkilileri yine de enflasyonun yıl sonunda yüzde 4,3 oranında seyredeceği öngörüsünde bulunuyor.