İnsanlar ne kadar kötü olabilir? 20. yy bize bu soru karşısında şaşkınlığa uğrayacağımız bir barbarlık yaşattı. Holokost.
Olabileceği ile ilgili, hiç kimsenin hiçbir fikri olmayan ve olamayacak kadar büyük bir ölçekte ve şekilde insanlar öldürüldü. Öyle ki, yargılanmada suçlanan Höss, yargıcın "3,5 milyon insan öldürdünüz" cümlesine karşılık olarak şaşırdı ve "hayır 1,5-2 milyonu geçmez" dedi.
İnsanlık, ilk insanlık döneminden bu yana böylesi bir barbarlık yaşamamıştı. Holokost'la biz, böyle bir barbarlığın olabileceğine yönelik korkmayı öğrendi.
*
2.Dünya Savaşı'nın son günlerinde, Himmler tarafından Alman Deniz Kuvvetleri personeli arasında kendisini gizlemesi tavsiye edilen, Auschwitz ölüm kampının ilk komutanı Höss, neredeyse bir yıl boyunca korkakça saklandı ve tutuklanmadı. İngiliz birlikleri tarafından 11 Mart 1946'da, bir çiftçi kılığında ve Almanya doğumlu, Yahudi asıllı Franz Lang ismiyle yakalandı. Kendisine bir Yahudi ismi vermişti.
15 Nisan 1946'da Nürnberg Uluslararası Askeri Mahkemesinde sorgulandı. Burada suçları ile ilgili ayrıntılı ifade verdi. 25 Mayıs 1946'da Polonyalı yetkililere teslim edildi ve Polonya'da Yüksek Ulusal Mahkemesinde cinayetten yargılandı. Mahkeme sırasında, üç buçuk milyon insanı öldürmekle suçlandığı zaman, "Hayır sadece bir buçuk milyon veya iki milyon insan öldü, geri kalanı hastalık ve açlıktan öldü" şeklinde yanıt verecek kadar yaptığını ruhunda meşrulaştırmıştı.
2 Nisan 1947'de Varşova'daki mahkemede ölüm cezasına çarptırıldı ve 14 gün sonra, 16 Nisan'da, eskiden komutanı olduğu Auschwitz Toplama Kampı krematoryumunun hemen yanında asılarak idam edildi.
İdamı, bu amaçla özel olarak inşa edilmiş darağacında gerçekleştirildi.
"Hak ettiğini buldu" dahi dedirtemeyecek bir son bu. Çünkü hiç kuşkusuz çok daha fazlasını hak edecek kadar kötüydü.