Gezicinin Kızıl Gezegendeki 11. yıl dönümünden kısa bir süre önce, Curiosity’nin ekibi, meteor kraterlerini incelemesi için aracın dik ve kaygan bir yokuşa çıkmasına yardım etti.
{6 }5 Ağustos’ta NASA’nın Curiosity gezgini, en iyi yaptığı şeyi yaparak, yani Kızıl Gezegenin yüzeyini inceleyerek Mars’taki 11. yılını kutlayacak. Cesur bot kısa bir süre önce düzinelerce çarpma krateriyle delik deşik olan “Jau” lakaplı bir yeri araştırdı. Bilim adamları nadiren tek bir yerde bu kadar çok Mars kraterinin yakından görüntüsünü elde ettiler. Çoğunun çok daha küçük olmasına rağmen en büyüğünün en az bir basketbol sahası uzunluğunda olduğu tahmin ediliyor.
Arazi Zorluklarının Üstesinden Gelme
Jau, gezicinin Mount’ın eteklerine yaptığı yolculukta bir pit durağıdır. Sharp, milyarlarca yıl önce göller, nehirler ve akarsularla kaplı 3 mil yüksekliğinde (5 kilometre yüksekliğinde) bir dağ. Dağın her katmanı, Mars’ın eski ikliminin farklı bir döneminde oluşmuştur ve Merak ne kadar yükselirse, bilim insanı arazinin zaman içinde nasıl değiştiğini öğrenir.
Son birkaç aydır dağa çıkan patika, Curiosity’nin şimdiye kadar yaptığı en çetin tırmanışı gerektiriyordu. Daha dik tırmanışlar ve daha riskli araziler oldu, ancak görev hiçbir zaman bu yokuşun ortaya çıkardığı üçlü zorluklarla karşılaşmadı: 23 derecelik keskin bir yokuş, kaygan kum ve tekerlek boyutunda kayalar. Bu üçlü, geziciyi Mayıs ve Haziran aylarında yarım düzine sürüşten sonra zorlayarak, Curiosity’nin Dünya’ya geri dönen sürücülerini rahatsız etti.
“Bir kumsalda bir kum tepesinin üzerinde koşmayı denediyseniz – ki aslında bunu başarmışsınızdır. NASA’nın Güney Kaliforniya’daki Jet Tahrik Laboratuvarı’nda (JPL) Curiosity gezici sürücüsü olan Amy Hale, “Biz yapıyorduk – zor olduğunu biliyorsunuz ama orada da kayalar vardı” dedi.
Bir Gezici Nasıl Kullanılır
Hale, Curiosity’nin mobilite sistemini ve robot kolunu her gün yönetmek için yüzlerce satır kod yazan 15 “gezici planlamacıdan” biridir . (Geziciyi gerçek zamanlı olarak çalıştırmazlar; talimatlar bir gece önce Mars’a gönderilir ve veriler ancak gezici işi tamamladıktan sonra Dünya’ya geri gelir.) Bu mühendisler, geziciyi nereye yönlendireceklerini bulmak için bilim adamlarıyla işbirliği yapar. 7 fitlik (2 metrelik) robotik kolundaki araçları kullanarak hangi fotoğrafların çekileceğini ve hangi hedeflerin çalışılacağını.
Ancak gezici planlayıcılar da sürekli olarak tehlikeleri gözetliyor. Sivri kayaların etrafından dolaşmak ve Curiosity’nin hırpalanmış tekerleklerindeki aşınmayı en aza indirmek için komutlar yazmaları gerekiyor. Ekipteki jeologlar, derin kum ve dengesiz kaya oluşumlarını aramaya yardımcı olmak için burada, Dünya’daki saha deneyimlerini kullanıyor. Görevde, bir kanyon duvarının Dünya ile telsiz iletişimini engelleyip engellemediğini ölçen bir görev bile var.
Jau’ya Altı Tekerlekli Yükseliş
Jau’ya tırmanırken Curiosity asla tehlikede olmadı: Ekip, zarar verebilecek hiçbir şey planlamadı gezici ve planlamacılar, Curiosity herhangi bir sürprizle karşılaştığında hareket etmeyi bırakacak şekilde komutlar yazıyor. Tekerlekler çok fazla kaydığında veya bir tekerlek büyük bir kaya tarafından çok yükseğe kaldırıldığında “hatalar” olarak anılan beklenmedik duruşlar meydana gelebilir. Jau’ya giden rotada, gezici araç birkaç kez her iki senaryoda da kendini buldu.
JPL’de Curiosity’nin stratejik rota planlama lideri Dane Schoelen, “Temelde hatalı tombala oynuyorduk,” dedi. “Geldiğimiz her gün, şu ya da bu nedenle hata yaptığımızı anlıyorduk.”
Detour’un Başarısı
Schoelen ve ekibi, orijinal rotada mücadele etmeye devam etmek yerine meslektaşları, eğimin düzleştiği yaklaşık 492 fit (150 metre) uzaktaki bir noktayı gözleyerek yanal bir sapma oluşturdular. En azından şöyle görünüyordu: Planlamacılar, arazi hakkında kabaca bir fikir edinmek için NASA’nın Mars Keşif Yörünge Aracından alınan görüntülere güveniyor, ancak uzaydan alınan görüntüler, bir yokuşun ne kadar dik olduğunu veya orada kayalar olup olmadığını tam olarak gösteremiyor.
{ 20}