- Orta Asya’da kurulan ikinci büyük Türk devletidir.
- Türk adını siyasi anlamda bir devlet adı olarak kullanan ilk devlettir (ulusçu anlayış).
- Göktürklerle ilgili ilk bilgiler Ergenekon Destanı’na dayanmaktadır. Bu nedenle ilk dönemlere ilişkin bilgiler net değildir.
- Asya Avar Hakanlığı’na bağlı olarak yaşayan Göktürkler Bumin Kağan önderliğinde bu devlete karşı 552’de isyan etti. Avarları yıkarak Ötüken merkezli olarak devlet kuruldu.
- Bumin Kağan Orta Asya’daki dağınık göçebe Türk boylarını tekrar bir bayrak altında toplamıştır (Orta Asya Türk Siyasi Birliği ikinci kez sağlanmıştır.).
- Bumin Kağan ülkeyi ikiye ayırmış ve Batı’nın yönetimini kardeşi İstemi Yabgu’ya vermiştir (ilk kez İkili Teşkilat uygulanmıştır.).
- En parlak dönem Mukan Kağan Dönemidir. Bu dönemde İpek Yolu’na hâkim olabilmek amacıyla Bizans ve Sasani devletleriyle ittifak kurulmuştur.
NOT: Bu ittifaklarla Bizans’la ilk diplomatik ilişkiler bu dönemde başlamıştır.
- I. Göktük Devleti 582’de Çin entrikaları sonucu ikiye ayrılmıştır. 630’da Doğu, 658’de Batı Göktürkler Çin hâkimiyetine girmiştir.