ABD'deki Yellowstone Milli Parkı'nda yapılan yeni bir araştırma, Latince ismi Toxoplasma gondii olan tek hücreli bir parazitin bölgedeki bozkurtların davranışlarını etkilediğini ortaya koydu.
Parazitin bulaştığı kurtların sürülerini terk etme veya sürü lideri olma girişiminde daha fazla bulunduğu görüldü. Bu da aslında hayvanların daha çok risk aldığı anlamına geliyor.
Söz konusu organizma hayvan davranışları üzerinde güçlü bir etkiye sahip. Örneğin normalde riskten kaçınan bir fareyi risk alma eğilimi gösteren, daha cesur bir kemirgene dönüştürebilir ve kedilere av olmasını sağlayabilir.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Zira parazit, "beyin manipülasyonu" denen bu yöntemle kedilerin bağırsaklarına yerleşip, buradaki uygun koşullarda üreme imkanı buluyor.
Genelde aşısız kedilerin kumundan insanlara bulaştığı için de "kedi paraziti" diye adlandırılıyor.
Hakemli bilimsel dergi Communications Biology'de yayımlanan yeni araştırma, parazitin aynı etkiyi bozkurtlar üzerinde de yarattığını ortaya koydu.
Montana Üniversitesi'nden araştırmacı Connor Meyer ve milli parkta görev alan meslektaşları, bölgedeki kurt popülasyonuyla ilgili 25 yılı aşkın süredir biriktirilen sağlık verilerini inceledi. Bu veriler arasında . T.gondii'ye karşı üretilen antikorların da görülebildiği kan testleri vardı.
Ekip ayrıca, kedigillere daha yakın bölgelerde dolaşan kurtların daha yüksek enfeksiyon riskine sahip olacağından şüphelendikleri için bölgede yaşayan pumalarla ilgili verileri de inceledi.
Beklendiği üzere, pumalar T. gondii'ye epey maruz kalmıştı. İncelenen örneklerin yaklaşık yüzde 50'sinde bu parazit vardı.
Pumalara yakın bölgelerde yaşayan kurtların kanında da fazla T. gondii antikoru bulundu. Kurtların bu paraziti muhtemelen çevredeki puma dışkılarından kaptığı düşünülüyor.
Bunun ardından ekip, paraziti taşıyan ve taşımayan kurtların davranışları arasındaki farklılıkları araştırdı.
Araştırma sonucunda enfekte kurtların sürü lideri olma ihtimalinin diğerlerinden 46 kat fazla olduğu tespit edildi.
Enfekte kurtların, sürülerini terk etme ve başka yerlere seyahat etme gibi diğer riskli davranışları da daha sık sergilediği görüldü.
Araştırma makalesinde konuyla ilgili, "Yabani bir memeli popülasyonunda parazit enfeksiyonunun davranışları etkilediğini gösterdik. Bu ender bulunan bir fırsat" ifadelerine yer verildi:
Bu davranışlar, bir kurdun yaşamı boyunca verebileceği en önemli kararlardan. Bunların bozkurtların zindeliği, dağılımı ve hayatta kalma oranları üzerinde çarpıcı etkileri olabilir.
Derleyen: Çağla Üren