2022 Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan Katar'ın LGBTQ+ karşıtı yasalarını protesto etmek için takılması planlanan OneLove kol bandı nedir ve FIFA neden yasakladı?
2022 Dünya Kupası'na katılan Avrupa'dan 7 milli takım kaptanının ırk, ten rengi, cinsel yönelim, kültür, inanç, milliyet, cinsiyet, yaş ve "diğer tüm ayrımcılık şekilleri"ne karşı farkındalık yaratmak için Katar'daki maçlarda takmak istedikleri "OneLove" kollukları fikri direkten döndü.
Uluslararası Futbol Federasyonu (FIFA), takım kaptanlarının söz konusu kol bandı ile maçlara çıkmasının sarı kart ile cezalandırılacağını açıkladı. Bu açıklamanın ardından kaptanlar büyük tepki almalarına rağmen geri adım atmak zorunda kaldı.
Peki, etkinliğe ev sahipliği yapan Katar'ın LGBTQ+ karşıtı yasalarını protesto etmek için takılması planlanan OneLove kol bandı nedir ve FIFA neden yasakladı?
"OneLove" fikri nerede doğdu?
OneLove kollukları ilk olarak 2020'de Hollanda Kraliyet Futbol Federasyonu (KNVB) tarafından ayrımcılık karşıtı bir kampanyanın parçası olarak başlatıldı. Kampanyada ırk, ten rengi, cinsel yönelim, kültür, inanç, milliyet, cinsiyet, yaş ve diğer tüm ayrımcılık şekillerine karşı çıkıldı.
Kalp şeklinde bir gökkuşağı bayrağının ortasında 1 rakamının yer aldığı kolluğun her iki yanında "One Love" yazısı ve altında el yazısı ile "football connects" (futbol bağ kuruyor) kelimeleri yer alıyor.
İngiltere, Galler, Belçika, Hollanda, İsviçre, Almanya ve Danimarka'nın kaptanları, Katar'ın eşcinsel ilişkilere karşı yasalarını protesto etmek için bu kol bandını takmayı planlıyordu.
Katar'ın LGBTQ+ hakları konusundaki karnesi nasıl?
Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan Katar'da eşcinsellik yasadışı kabul ediliyor. Finallere iki haftadan az bir süre kala, Katar Dünya Kupası elçisi ve eski bir uluslararası oyuncu olan Khalid Salman, Alman yayın kuruluşu ZDF'ye verdiği demeçte eşcinselliğin "zihinsel bir hasar" olduğunu söyledi ve "Katar'a gelen herkes buradaki kuralları kabul etmeli" dedi.
Fakat Dünya Kupası organizatörleri defalarca cinsel yönelimi ya da geçmişi ne olursa olsun herkesin turnuvaya katılabileceğini söyledi. 2022 Dünya Kupası'nın baş yöneticisi Nasser Al Khater, ülkeye gelen LGBTQ+ savunucularının "herhangi bir zulüm" konusunda endişelenmelerine gerek olmadığını söyledi ve Katar'ı "hoşgörülü bir ülke" olarak tanımladı.
Ülkeler neden kolluğu takmama kararı aldı?
Kol bandı takmayı planlayan ülkelerin futbol federasyonları yaptıkları ortak açıklamada, FIFA'nın kol bandı takan oyuncuları sarı kart göstermekle tehdit ettiğini söyledi.
FIFA kurallarına göre, takım ekipmanlarında siyasi, dini ya da kişisel slogan, ifade ya da resim bulunması yasaklanmış durumda. FIFA tarafından yapılan açıklamada "Final müsabakaları sırasında her takımın kaptanı FIFA tarafından sağlanan kol bandını takmalı" denildi.
Galler Federasyonu konu hakkında yaptığı açıklamada ilgili ülkelerin normalde forma yönetmeliği ihlalleri için geçerli olan para cezalarını ödemeye hazır olduklarını, bununla birlikte sarı kart gibi yaptırımların çok ileri bir adım olduğunu belirtti.
Hollanda Futbol Federasyonu kol bandını takmama kararını "üzülerek" aldığını söyledi.
Kamuoyu nasıl tepki verdi?
Bu hareket LGBT+ topluluğunu temsil eden gruplardan hızlı ve sert eleştiriler aldı.
İngiltere taraftarlarını temsil eden 3LionsPride grubu, "FIFAWorldCup ve FIFA'nın Avrupalı kaptanların insan haklarıyla ilgili sorunları vurgulamaya çalıştıkları için sarı kart alma cezası" bizde "hayal kırıklığından daha fazlasını yarattı" denildi. Uluslararası Af Örgütü ise FIFA'nın "kendi değerlerini ve sorumluluklarını" yerine getirmediğini belirterek kararı kınadı.