Hiç en sevdiğiniz Vans ayakkabılarınızın fabrikadan ayağınıza nasıl ulaştığını merak ettiğiniz oldu mu? Vans'in her bir ayakkabının, sayısı 450 çifte kadar ulaşan el tarafından üretimine tanıklık eden, zamanın testinden geçmiş üretim sürecini keşfe çıkıyoruz. Vans'in tarihi Paul ve Jim Van Doren kardeşlerin -arkadaşları Gordy ve Serge ile birlikte- California, Anaheim 704 East Broadway'de Van Doren Rubber Company'nin kapılarını açtıkları 1966'ya dek uzanır. Paul'ün doğduğu yer olan Boston'daki ayakkabı fabrikası Randy's'deki kariyeri ona sıfırdan kendi ayakkabı markasını kurmak için gereken sektör bilgisini sağlamıştı.
Vans'in orijinal üretim ve icra süreci basitti: çalışanlar her sabah kauçuk-tabanlı ayakkabılar üretiyor ve akşamüzeri onları şirketin Anaheim'daki fabrikasının önünde satıyordu.
Sonraki 30 yıl içinde Vans ayakkabılar California'daki farklı birkaç fabrikada üretildi ve ardından, 90lı yılların sonlarında şirketin üretim operasyonu Çin ve Vietnam'a taşındı.
Vans ayakkabıların imza özelliklerinden biri, kaykayın üzerindeyken üstün zemin tutuş ve destek sunduğu için kaykaycılardan takdir toplayan vulkanize kauçuk yapısıdır.
Vulkanize kauçuk iki 'pişirme' aşamasından geçtiği için benzersizdir: kauçuk ısıya tabi tutulur ve sıkıştırılır, ardından montajdan sonra dayanıklı ama bükülmesi-kolay bir ayakkabı yaratmak için ikinci bir 'buharda pişirme' işlemi gerçekleşir.
Halen en genel yöntem olan orijinal vulkanize yönteminde sülfür ısıtılmadan önce doğal kauçukla karıştırılır. Sülfür kauçuğun kimysal yapısını değiştirir, nihai materyali daha dayanıklı ve daha uzun ömürlü kılmak için polimerler arasında çapraz bağlar oluşturur. Vulkanize kauçuğun ilk kullanımlarından biri 1876 yılında İngiltere'deki bir şirket kroket için tasarlanmış kauçuk-tabanlı bez spor ayakkabılar üretmeye başladığında gerçekleşti. Vulkanize işlemi 1800lerin sonlarında kullanılmaya başladığından beri çok kullanılan bir tekniğe dönüştü ve bugün satılan çoğu kauçuk ürün vulkanizedir. EVA köpük ve hafif naylon gibi sentetik materyaller vulkanize ayakkabılarda kullanılamaz çünkü vulkanize işlemi sırasında erirler. Vans ayakkabılarda üst parça olarak kanvas ve süet gibi kumaşlar -bunlar üretim sırasında yüksek ısıya dayanabilirler- kullanılmasının nedeni budur.
Vans bugün yılda 70 ila 85 milyon çift arasında ayakkabı üretiyor. Her bir çift ayakkabı üzerinde sayısı 450'yi bulan kişi çalışıyor veya bu kişilerce denetleniyor. Operasyonlar ilk günlere kıyasla çok daha geniş ölçekli bir şekilde yürütülmesine rağmen, imzamız olan üretim sürecimiz hemen hemen tamamen aynı kalmıştır.
Her bir çift Vans ayakkabı beş-adımlı bir üretim sürecinden geçiyor:
Üretim süreci tamamlandıktan sonra, ayakkabılar modeline bağlı olarak kutulanmaya veya üzerine baskı yapılmaya hazır hale geliyorlar.
Vans Old Skool, Authentic, Slip-On, Era ve Sk8-Hi'ın da dahil olduğu ikonik modellerinin üstüne özel desenler, fotoğraflar ve tasarımlar basabiliyor. Vans 2017 yılında ayakkabıların üzerine özel tasarımları 15 dakikadan kısa sürede basmayı mümkün kılan yeni, inovatif bir makineyi tanıttı.
Vans yaratıcı genel müdür yardımcısı Jamie Reilly, Fast Company'ye yeni kişiselleştirme makinesinin markanın her zaman bir numaralı odak noktası olduğu şekilde, Vans tutkunlarının kendilerini ifade etmelerine olanak sağladığını söylüyor.
“Checkerboard desen Vans markasının her zaman ikonik bir parçası oldu ama aslen ayakkabılarının üzerine çizim yapan çocuklardan doğdu," diyor Reilly. "Yani bu aslında insanların ne istediğini görebilmenin güzel bir yolu. Yeni makinemiz, müşterilerimizle daha iyi iletişim kurmamıza yardımcı olan ve onlara kendi yaratıcılık ve ifade şekillerini yansıtabilecekleri başka bir platform vermemizi sağlayan bir diğer deney."
Vans'in kişiselleştirilmiş ayakkabılar üretme geleneği '60larda California'da bu işe ilk başladığımız zamanlara dayanır. Anlatılanlara göre, mağazanın açıldığı ilk gün içeri bir müşteri girer ve o sırada orada olmayan renkte bir ayakkabı ister. Paul Van Doren ona şöyle der:
"Bana ayakkabının üretilmesini istediğin kumaşı getir, ayakkabıyı sana ekstra 50 sente yaparım."
Hikayenin gerisi zaten bildiğiniz gibi.