Bin yıllardır cehalet taraftarlığıyla dokunan ağın altında gizli kalan gerçekler vardır. Devrimin ilk yıllarında, Fidel Castro bunu şöyle belirtmişti:
“Bizi yalanla evlendirip onunla yaşamaya mecbur kıldılar. O yüzden gerçekleri duyduğumuzda dünya başımıza yıkılıyor sanıyoruz.”
Hıristiyanlar ile Komünistler arasında sıkı politik bağlar kurma olasılığının üzerine örtülen kalın peçe, Fidel’in Brezilyalı Rahip Frei Betto’ya verdiği bu röportajda kalkıyor. Okurun burada üzerine düşünebileceği şey hiç görülmedik, duyulmadık bir olay. Sözcüğün sözlük tanımına bağlı kalarak adlı adınca söylersek, bu röportajı okuyacak kişi “insanları hayran bırakan, doğaüstü sayılan olay”la, yani bir mucizeyle karşılaşacaktır.
Komünistlerin inançlı insanlarla anlaşmasının mümkün olmayacağı dogması, zenginlik-yoksulluk veya zulüm-adalet terazisinde yerle bir oluyor. Fidel “somut durumun somut tahlili” ilkesini hassas bir konuda ele alarak, hayata ve teoriye dair ustalığını gözler önüne seriyor.
Sosyalistlerin din meselesine bakışı bu kitapta yeni ve şaşırtıcı yollar buluyor. İnsanlığın kaderi için içtenlikle kaygılanan herkesin üzerine derin derin düşünmek isteyeceği bir mesele bu.
Yazarlar Hakkında
Fidel Castro
Fidel Castro Ruz, eski adıyla Oriente Eyaleti’nin, Birán köyünde (Küba) 13 Ağustos 1926’da dünyaya geldi. Hali vakti yerinde, toprak sahibi bir ailenin çocuğu olarak Santiago de Cuba ve Havana’daki Katolik seçkinlerin devam ettiği özel okullarda öğrenim gördü. 1950’de Havana Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu.
Üniversite yıllarında, politik yozlaşma karşıtı bir öğrenci grubuna katıldı. Ortodoks Parti olarak da bilinen Küba Halk Partisi’ne üye oldu ve söz konusu partinin sol kanadının lideri haline geldi. Aynı yıl Dominik Cumhuriyeti’ndeki Trujillo diktatörlüğüne düzenlenen silahlı bir sefere gönüllü katıldı. Fakat bu sefere katılanlar Küba dışına çıkıp planlarını uygulayamamışlardır. Öğrenci lideri olarak Fidel, ABD’nin başını çektiği OEA’nın kurucu konferansıyla çakışacak, antiemperyalist bir Latin Amerikan öğrenci kongresi toplamak amacıyla Venezuela, Panama ve Kolombiya’ya gitti. Kolombiya’da bulunduğu sırada, Nisan 1948’de patlak veren halk ayaklanmasına katıldı.
10 Mart 1952’deki Fulgencio Batista tarafından yapılan darbenin ardından Küba’da, ABD tarafından desteklenen Batista rejimine karşı silahlı bir ayaklanma başlatmak amacıyla, devrimci bir örgüt yapılandırmaya girişti. 26 Temmuz 1953’te Moncada Kışlası’na yapılan başarısız bir saldırı girişimini örgütledi ve yönetti. Hem kendisi hem de saldırıya katılanlar arasından iki düzineden fazla kişi yakalandı, yargılandı ve mahkûm edilerek hapse atıldı. Castro hapiste sonradan, on binlerce kopyası dağıtılacak ve “Tarih Beni Aklayacaktır” adıyla 26 Temmuz Hareketi’nin programına dönüşecek olan savunmasını hazırladı. Aslen Fidel ve yoldaşları 15 yıl hapis cezası almış olsalar da 22 ay sonra, 1955’te kamuoyunun baskısıyla çıkarılan af sonucunda serbest bırakıldılar.
7 Temmuz 1955’te Fidel Meksika’ya gitmek üzere yola çıktı. Orada, Küba’da silahlı bir ayaklanma başlatmak amacıyla bir gerilla seferi organize etmeye girişti. 2 Aralık 1956’da, aralarında kardeşi Raúl Castro, Che Guevara, Camilo Cienfuegos, Juan Almeida ve Jesús Montané’nin de bulunduğu 81 savaşçıyla birlikte, Granma adlı tekneyle Küba kıyılarına yanaştı. Sonraki iki yıl boyunca Fidel, 26 Temmuz Hareketi’nin öncülüğünü sürdürmenin yanı sıra, İsyancı Ordusu’nun operasyonlarına da kumanda etti. Baştaki geri çekilişin ardından gerillalar güçlerini yeniden örgütlemeyi ve 1958’in sonlarına doğru, savaşı Sierra Maestra Dağları’ndan adanın tamamına yaymayı başarmışlardı.
Ocak 1959’da Batista Küba’yı terk etti. Yüz binlerce Kübalı Fidel’in çağrısı üzerine genel grev başlattı, bu da devrimin zaferini sağlama aldı.
Fidel Castro 8 Ocak 1959’da muzaffer İsyancı Ordusu’nun başarılı başkomutanı olarak Havana’ya girdi. 13 Şubat 1959’da başbakanlığa atandı ve devlet başkanlığı görevini 2008 yılına kadar sürdürdü.
Frei Betto
Carlos Alberto Libânio Christo ya da kısa adıyla Frei Betto yazar, siyasi aktivist, kurtuluş teologu ve Jacoben rahibi kimliği ile tanınıyor. 25 Ağustos 1944 tarihinde Brezilya’nın Belo Horizonte kentinde doğdu. Gazetecilik eğitimi aldığı yıllarda –20’li yaşlarındaydı– Dominiken Kilisesi’ne katıldı. Ayrıca antropoloji, felsefe ve teoloji eğitimi gördü. 1970’lerde askeri diktatörlük tarafından Brezilya dışına insan kaçırdığı gerekçesiyle dört yıl hapis cezasına çarptırıldı. Hapisten çıktıktan sonra Brezilya’daki açlık sorunuyla mücadele etmek amacıyla siyasetle ilgilenmeyi sürdürdü. 2003 ve 2004 yılında Sıfır Açlık Programı Başkanı ve Toplumsal Hareketlilik koordinatörlüğünde Özel Danışman olarak görev yaptı. Bir kurtuluş teologu olarak, Marksizm ve Hıristiyanlık öğretisini buluşturmayı önüne koyan Frei Beto, başta Fidel Castro olmak üzere sosyalist ülke liderleriyle iyi ilişkilerin geliştirilmesine öncülük etti. Barış, sosyal adalet, Latin Amerika ve Karayipler’de insan hakları evrensel kültürünün yerleşmesine olağanüstü katkıları nedeniyle 2013 yılında UNESCO tarafından José Martí Ödülü’ne değer görüldü. 2007 yılından bu yana São Paulo Adalet ve Barış Komisyonu İstişare Konseyi üyesidir. Frei Betto, siyasi ve felsefi çalışmalarının yanı sıra, edebiyatla da ilgilenmiştir. 1982 yılında Batismo de Sangue romanıyla Brezilya’nın önemli edebiyat ödülü Jabuti’yi kazandı. Kitap 2007 yılında Brezilyalı yönetmen Helvécio Ratton tarafından sinemaya uyarlandı. Yine 1982 yılında Fidel y la Religión (Fidel ve Din, Çev. Özgül Erman, Ayrıntı Yayınları, 2016) adlı çalışması Juca Pato ödülüne değer bulundu. A noite em que Jesus nasceu (İsa’nın Doğduğu Gece) romanı São Paulo Sanat Eleştirmenleri Derneği tarafından verilen En İyi Çocuk ve Gençlik Çalışmaları (1998) ödülünü kazandı. 2011 yılında, Brezilya Oteli romanı ile Jabuti Ödülü’nün, 2012 yılında, Minas do Ouro romanı ile Portekiz Telecom Ödülü’nün finalistleri arasında yer aldı. Brezilya Oteli, yayımlanmış 60 kitabı bulunan, kitapları 23 dile çevrilen Frei Betto’nun ilk cinayet romanıdır.
ISBN: 978-975-539-167-0
Baskı: 1.Baskı – 2016
Özgün Adı: Fidel y la Religión: Conversaciones Con Frei Betto Sobre El Marxismo Y La Teología De La Liberación
Alt Başlık: Frei Betto ile Marksizm ve Kurtuluş Teolojisi Üzerine Sohbetler
Sayfa: 320
Dizi: İdea Ayrıntı
Yazar: Frei Betto, Fidel Castro
Çeviri: Özgül Erman
Yayıma Hazırlayan: Ayşenur Yazıcıoğlu Conte
Son Okuma: Suat Hayri Küçük
Kapak Tasarımı: Gökçe Alper
Dizgi: Hediye Gümen