Michelin yıldız derecelendirmesinin nasıl olduğunu merak ediyor musunuz? Bu yazıda sizlere, kökeni 20. yüzyılın başlarına kadar uzanan ve aslında mutfakla çok az ilişkili ve şaşırtıcı bir olaydan ilham alarak başlayan ünlü Michelin Rehberi'nin öyküsünü paylaşacağız.
İlk Michelin Rehberi 1900 yılında Fransız sanayici Andre Michelin ve kardeşi Edouard Michelin tarafından derlendi. Böyle bir girişim ile otomobillere ve dolayısıyla ürettikleri lastiklere talep yaratmak istediler. O tarihte bisiklet çok popüler bir ulaşım aracı iken, Fransa'da sadece 300 araba kadar vardı. Otomobil lastiği satan bir işletme için yeterli bir pazar yoktu, kaldı ki Michelin kardeşlerin kar hedefi vardı.
Otomobil'den Restoran'a
Michelin Rehberinin ilk baskısı 35.000 kopyaydı ve içeriğinde haritalar, lastiklerin onarılması ve değiştirilmesi hakkında talimatlar bulunmaktaydı. Ayrıca Fransa'daki popüler güzergahlar boyunca restoranlar, oteller, oto tamir merkezleri ve benzin istasyonlarının bir listesini de içeriyordu. Ve en çok sevilen özelliği ücretsiz olarak verilmesiydi. Nitekim on yıldan kısa bir süre içinde Michelin Rehberi müthiş bir hız ve ün kazandı. Batı Avrupa ülkeleri, Kuzey Afrika, Güney İtalya ve Korsika için hazırlanmış rehberler ilgiyle takip edilmekteydi.
Savaş Yılları
1914'te savaşın patlak vermesi üzerine yayın hayatı bir süre duran Michelin Rehberi, ancak 1920 yılına gelindiğinde yeniden yoluna devam etmeye başladı. Kardeşler rehberin kalitesini artırmaya yönelik bazı iyileştirmeler yaparken, içerikteki reklamları kaldırdılar ve rehber için artık ücret almaya başladılar.
İlk Michelin yıldız derecelendirmeleri 1926'da verilmeye başlandı. Önce Fransa'da başlayan uygulama, “iyi yemek işletmeleri” olarak kabul edilen restoranlara tek bir yıldızın verilmesi şeklindeydi. 1931'de sistem, Michelin üç yıldızlı derecelendirmesi olacak şekilde genişletildi…
Derecelendirme
1 Yıldız: Kategorisinde çok iyi bir restoran
2 Yıldız: Mükemmel - Rotadan sapmaya değecek kadar iyi
3 Yıldız: Olağanüstü - Sırf bu restorana gitmek üzere bir yolculuk planlama değer
Rehber, II.Dünya Savaşı sırasında bir süre yayınına ara verdi ancak Müttefik Kuvvetler için yararlı haritalar içerdiğinden ötürü 1939'un sonlarında yeniden basılmaya başlandı. Ancak, Michelin'in yıldızlı derecelendirmesi, gıda kıtlığı nedeniyle 2 yıldızlı bir sisteme düşürüldü. Avrupa çapındaki restoranların kıtlık nedeniyle kaliteyi ister istemez düşürmeleri, rehber kıstaslarına da yansımak zorunda kaldı.
1955 yılında Michelin, makul fiyatlarla yüksek kaliteli yemekler sunan restoranları kabul eden bir derecelendirme sistemi geliştirdi. Bib Gourmand isimli bu yeni kategorizasyon ve derecelendirme sistemi, ekonomik yemek yeme fırsatlarına dikkat çekiyor, bölge ve ülkeye göre çok fazla para harcamadan iyi yemek yeme yerlerini bulup bunları takipçilerine öneriyordu.
Michelin yıldız derecelendirmesi 2005'te Amerika'ya sıçradı. ABD'nin Chicago, New York, Los Angeles, Las Vegas ve San Francisco şehirlerine özel rehberler hazırlandı. 2007-2008 yılları arasında da rehbere Asya'dan Tokyo, Hong Kong ve Macau eklendi. Günümüzde 23 ülkeyi ve restoranlarını kapsama alanına alan Michelin Rehberleri dünya genelinde 90 ülkede satılmakta.
Günümüzde bakış açısı
Bugün dünyanın dört bir yanında Michelin yıldız derecelendirmelerini reddetmeye yönelik bir eğilim var. Bazı restoranlar, yıldız derecelendirmelerinin kaldırılmasını bile istiyorlar. Yıldız sistemlerinin mantıksız olduğunu ve bir şefin mutfakta yaratıcılığını kısıtladığını düşünüyorlar. Fakat yine de, bugünün mutfak endüstrisinde, ikonikleşmiş durumdaki Michelin yıldız derecelendirme sistemine saygı büyük. Ciddiyet ve titizlikle sürdürülen bir geleneğin devamı olduğu düşünülmekte.
Michelin müfettişleri, bir restoranı incelerken bunu son derece büyük bir gizlilik ile yapmaktadır. İnceleme esnasında herhangi bir lokanta müşterisinin sahip olacağı deneyimi edinmeleri ve yansıtmaları beklenmektedir. Hiçbir özel muamele ve mutfaktan gelecek ekstra ilgi, inceleme ve değerlendirmenin doğruluğunu ve güvenirliğini olumsuz etkilecektir.
Bugün dahi Fransa'da, yeni bir Michelin Rehberinin yayınlanması adeta bir Oscar töreninin ışıltısı ve cazibesine sahip. Dünyanın geri kalanı içinse Michelin derecelendirmesi, istisnai bir yemek deneyimi isteyenler için güvenilir bir bilgi kaynağı olarak kabul edilmekte.
Sizin de Michelin rehberleri, derecelendirme sistemi yada yıldız almayı başarmış bir restoran ile ilgili bir deneyinimiz varsa lütfen bize yazın!