Evet, evet, evet. Biliyorum son derece can sıkıcı bir konu ama aynı zamanda konuşmak zorundayız ki insanlar bilinçlensin.
Öncelikle istismar nedir?
TDK istismar kelimesini şöyle anlatıyor:
1.Birinin iyi niyetini kötüye kullanma
2.Sömürme
Biz çocuk istismarı deyince yaygın olarak cinsel istismarı kullanıyoruz fakat istismar yalnızca taciz, tecavüz vakalarını kapsamıyor. Çok daha kapsamlı.
Duygusal istismar, cinsel istismar, fiziksel istismar ve de ihmal de istismar konusuna dahil. Evet evet. İhmal. İncelemeye ne dersiniz?
Duygusal İstismar
Çocuğa psikolojik yollarla zarar vermek. Azarlama, alay etme, küçümseme, yok sayma, tehdit etme, hakaret etme gibi davranışları kapsıyor. "Bunu yapmayı kes artık! Artık senin annen/baban olmayacağım!" demek duygusal istismara örnek verilebilir.
Fiziksel İstismar
Çocuğun fiziksel olarak zarar görmesi veya çocuğun fiziksel gücünden yararlanılması. Genel olarak şiddet bu kapsamdadır. Zorla çalıştırılan çocuklar da buna örnektir.
Cinsel İstismar
En çok bilinen istismar türüdür. Çocuktan cinsel amaçlarla yararlanmayı ve yararlanılmasını sağlamayı kapsar. Okuldan kaçma, anti-sosyal davranış bozuklukları, intihar meyli, içe kapanıklık gibi belirtileri olabilir.
İhmal
Aslına bakarsanız bunun birçok ebeveyn farkında değil. Çocuğu ihmal etmek de istismar kapsamındadır.
Bir çocuk birden çok şekilde istismar ediliyor olabilir.
Peki biz istismara karşı ne yapmalıyız?
İstismar edilen çocuğun ebeveyni, akrabası, komşusu, öğretmeni veya hiçbir şeyi olabilirsiniz. İstismara uğrayan çocuğa nasıl davranılmalı, hukuki süreç nasıl işlemeli, çocuğun ailesi çocuğa karşı nasıl bir tutum benimsemeli, istismarı yetkililere bildirdiğim durumda çocuğun hayati tehlikesinin oluşma ihtimali, istismarın aile içinden olması veya ailenin istismardan haberi olup olmaması, istismar ebeveynlerden birisi tarafından yapıldıysa diğer ebeveynin bundan haberi var mı, ben bu istismarı Çocuk Şube'ye bildirdiğimde süreci nasıl takip ederim, aile iddiadan kaçmak için şehir değiştirirse nasıl takipçi olurum, istismarı aile yapıyorsa çocuğun aileden alınması söz konusu mudur gibi bir çok soru var aslında. Ne yazık ki hepsini yanıtlayamayacağım ama genel bilgiler vereceğim.
Kafanızdan "Bizim ailemizde, çevremizde olmaz." veya "Biz Müslüman bir toplumuz. Mümkün değil." gibi savları uzak tutun.
(Not: Afişteki film bu konuya eğilmektedir.)
Çocuklarınıza özel bölgelerine dair bilgiler verin. Kimsenin dokunmaması gereken yerleri anlatın. Bunlara banyo yaptıran anne ve babanın, doktorun dışında kimsenin temas etmesine izin vermemeleri gerektiğini söyleyin. Bakın bu konuda aşağıya bir Youtube linki bırakacağım. İzleyin:
Çocuklarınızın sizden korkmasına sebep olmayın. Bu konuyu sürekli konuşmak yerine 5-6 ayda bir onun rahatsız olduğu bir durumda sizinle konuşabileceğini hatırlatın. Sizden korkmasına sebep olmayın.
En sık yaptığımız hatalardan birisi. Onları zorlamak. "Annecim. Hadi bir tane öpeyim." diyerek zorla temas etmeyin. O an sizin temasınızı da istemiyorsa temas etmeyin. Kimseye karşı "Annecim amca seni sevecek. Hadi git. Otur kucağına. Misafire ayıp oluyor. Aaaa!" şeklinde zorlamayın. Bu onu istismara açık hale getirir.
Çocukların bir çoğu istismara uğradığında kendisini rahatsız hissediyor fakat bunun sebebini bilmiyor. İstismarcıları onlara sevme bahanesi ile yaklaşıyor. Çocuk da kendisini sevildiği konusunda ikna etmeye çalışıyor.
Çocuklarınızı istismar ve istismarcıdan korumak için evlere hapsetmeyin. Bir çocuğun arkadaş edinmesini engellemek, sosyalliğine ket vurmak, oyun oynamasına engel olmak da istismardır ve ona zarar verir. Biliyorum. Çok ince bir iş ve zorlu bir yol gibi gözüküyor. Fakat onlar bu uğraşa değer.
Bir çocuk güler. Dünya güler.
milankundera