Otizmli çocuklar, yeme alışkanlıklarını etkileyebilecek kısıtlayıcı davranışlara sahip olabilirler. Otizmde beslenme, tipik olarak çocukların yiyeceklerle seçici olması sebebiyle önemli bir konudur.
Otizmde beslenme sorunları diğer otizmli olmayan çocuklara göre daha şiddetli olabilir. Araştırmacı uzmanlar tarafından çoğu beslenme probleminin başlangıçta hafif olduğu, ancak bazı durumlarda ebeveynlerin çocuğun zorlu davranışlarını yönetmekte güçlük çektiklerini söylüyor. Sonuçta bunların, seçici davranışları şiddetlendirdiğini dile getiriyor. Şiddetli beslenme sorunlarına sahip bazı çocuklar yiyeceklerinde o kadar seçicidir ki, bu durum bir bozukluk olarak nitelendirilir. Otizmli çocuklar, tipik olarak gelişmekte olan çocukların tercihlerine sahip olabileceği gibi, daha sonra bazı gıdaları reddedebilir veya ara sıra o yiyeceklere karşı öfke duyabilirler. Uzmanlara göre otizmli çocuklar çoğu zaman seçici yemek yiyenlerdir ve bazı aşırı durumlarda kendilerini 5 besinle sınırlayabilirler.
Otizmli Çocukların Sevdiği ve Seçtiği Yemekler
Otizmli bazı çocuklar, sadece sarı veya beyaz yemekleri, pirinç, patates ve makarna gibi gıdaların rengi ile ilgili seçici olabilir. Diğerleri belirli bir dokuyu tercih edebilir; bazıları düz gıdalar isterken bazıları gevrek gıdalar yiyebilir. Otizmli birçok çocuk, karbonhidrat seviyesi yüksek, lif kalitesi yüksek oranda gıdaları tercih ediyor ve bu da bağırsak işlevine müdahale ederek kabızlığa neden oluyor. Ayrıca otizmi olan çocuklar istedikleri gıdaları almadıklarında yemek yemeden günler geçirme eğiliminde olabilirler.
Sağlık uzmanları, beslenmeyi yeniden öğreten müdahalelerin, otizmi olan çocuklara yardımcı olabileceğini, sağlıklı ve dengeli bir diyet ile düzene girebileceğini söylüyor. Otizmli bazı çocukların zorlayıcı davranışlar nedeniyle diyetlerine karşı seçici olabilmesine karşın, bazıları çeşitli gıdaları yeme yeteneğini kısıtlayan motor ve duysal zorluklarla karşılaşabilir. Motor sorunları olan bir çocuğun çiğneme ve yutkunma sorunları olabilir, bu nedenle gereksiz pürüzsüz gıdalar için bir tercih geliştirilmelidir.
Uzmanlara göre otizmli bazı çocukların gıdalardan kaçınmayı öğrenmelerinin sebebi reflü, karın ağrısı, mide veya bağırsak sorunları olabilir. Bu rahatsızlıklara sahip otizmli çocuklar, bu ağrıları yeme ile ilişkilendiriyor ve yemek yemekten kaçınıyor. Sözlü veya davranışsal olarak rahatsızlığını iletebilen otizmi olan çocuklar ebeveynlerine bunu anlatabilir. Araştırmalar, bazı çocukların, özellikle de sözsüz olanların, acıyı düşündüren tekrarlayıcı davranışlarla meşgul olduklarını göstermektedir. Diğer çocuklar, kendilerine rahatsız eden gıdalar verildiğinde kendine zarar verme veya saldırganlık davranış sorunlar gösterebilirler. Yumuşak beslenme sorunlarına sahip birçok otizmli çocuğun bir mesleki ya da davranış terapisti ya da bir konuşma ve dil patoloğu ile ayakta tedavi hizmetinden faydalanması olumlu sonuçlar yaratır.
Otizmde Beslenme Alışkanlıklarının İyileştirilmesi
Otizmli çocukların, her öğünde sevdikleri bir yiyecek maddesini en az bir kez denemelerini sağlayarak ve belki de ketçap veya bal gibi çocuğun sevdiği çeşnileri ekleyerek daha lezzetli hale getirebilirsiniz.
Yiyecekleri daha küçük parçalara bölmek veya çocuğun tercihine göre püre yapmak suretiyle yiyeceklerin dokusunu değiştirebilirsiniz.
Başka bir teknik de bir yetişkinin ellerini çocuğun ellerine koyarak fiziksel olarak bir kaşığı çocuğun ağzına yönlendirmesini ve çocuğun gıdayı kabul ettiğinde pozitif takviye vermesini içerir.
Bazı durumlarda, çocuğunuzun yemeyi reddettiği yiyecek maddelerini masadan kaldırabilirsiniz, ancak tabaklarında diğer gıdaları yemesinden kaçmasına izin vermemelisiniz.
Kaynakça:
- Interactive Autism Network / Feeding Problems In Children With Autism: https://iancommunity.org/ssc/feeding-problems-children-autism
- Indiana University Bloomington / Mealtime and Children on the Autism Spectrum: Beyond Picky, Fussy, and Fads: https://www.iidc.indiana.edu/pages/mealtime-and-children-on-the-autism-spectrum-beyond-picky-fussy-and-fads