Ergenlik her 10 yılda 3 ay geri gidiyor, hastalık riski artıyor
Bilim adamları, obezite, kimyasallar, stres ve psikolojik faktörlerin erken ergenliğe neden olduğunu buldu. Son 30 yılın verileri incelendi ve ergenlik yaşının her 10 yılda 3 ay geriye gittiği tespit edildi.
15 Nisan 2020, Çarşamba 12:55 Son Güncelleme:
YAZI BOYUTU
Danimarka'daki Kopenhag Üniversitesi'nden araştırmacılar, dünyanın dört bir yanından on binlerce kızı içeren 38 çalışmanın verilerini değerlendirdi. Araştırmalara göre ergenlik kırk yıl öncesine göre bir yıl erken başlıyor.
Araştırmacılar, 'Telarş' olarak bilinen ve ergenliğin başlangıcında önemli bir belirteç olan glandüler meme dokusunun gelişiminin gerçekleşmeye başladığında yapılan çalışmaları inceledi. Araştırmacılar, ergenliğin 1977-2013 yılları arasında her 10 yılda üç ay geri gittiğini buldu.
Kızlar arasındaki ergenlik genellikle 8-13 yaşları arasında başlıyor. Ancak Avrupa'da en son çalışmalar, kızlar arasında ortalama başlangıç yaşının yaklaşık 10 yaş olduğunu buldu. Erkekler ergenliğe, kızlardan ortalama bir yıl daha geç başlıyor.
Araştırmacılar JAMA Pediatrics tıp dergisine şunları söyledi: Küresel obezite salgını, ergenlik başlangıcındaki yaştaki gözlenen değişikliği kısmen açıklayabilir.” diyor.
Araştırmacılar, 2017 yılında, obez kızların normal kilolulara göre erken ergenliğe başlama olasılığının iki kat fazla olduğunu tespit eden Uluslararası Çevre Araştırmaları ve Halk Sağlığı Dergisi'nde yayınlanan ABD araştırmasına işaret etti.
Erken ergenlikte tek suçlu obezite değil
Aşırı kilolu olmasının insülin direncine neden olduğu ve bunun da ergenlikte kilit olan hormon östrojen seviyelerini artırdığı düşünülüyor. Zararlı atıştırmalıklar daha kolay ulaşılabilir hale geldikçe ve gelişmekte olan ülkelerde gelir seviyeleri arttıkça obezite oranları tüm dünyada yükseliyor.
Dünya çapında iki milyar insan aşırı kilolu veya obez ve bunlardan yüzde 70'i düşük veya orta gelirli ülkelerde bulunuyor. Ancak Danimarkalı araştırmacılar, obezitenin erken ergenliği neyin tetiklediğine dair tek teori olmadığına dikkat çekiyor.
Kalıcı kimyasallar ergenlik yaşını değiştiriyor
Çevrede bulunan kimyasallar diğer bir olası neden olarak görülüyor. Böcek öldürücüler DDT ve DDE gibi kimyasalların çoğunun yasaklanmasına rağmen toprakta kirletici olarak kaldığı biliniyor.
Araştırmacılar, “Ergenlik çağındaki yaş değişiklikleri, insan sağlığı üzerindeki çevresel etkilerin hassas bir göstergesi olabilir” diyor. 'DDT (dikloro-difenil-trikloroetan) ve DDE (dikloro-difenildikloro-etilen) gibi yasaklanmış fakat kalıcı kimyasallar ergenlik çağının daha erken yaşlarda başlaması ile ilişkilendirilmiştir.
Ergenliğe erken yaşta başlama olasılığı 20 kat arttı
Psikolojik faktörlerin ergenlik yaşı üzerinde de etkisi olabilir, stresin yetişkinliğe biyolojik geçişi hızlandırdığı da düşünülüyor. Gelişmekte olan ülkelerde yapılan çalışmalar, çocukların ergenliğe erken yaşta başlama olasılığının 20 kat daha fazla olduğunu buldu. Diğer araştırmalar İsveç, Fransa, Belçika, İsviçre ve ABD'ye göç eden çocuklar arasında benzer eğilimler buldu.
Ergenliğin erken başlaması, kanser, kalp krizi ve inme gibi hastalıkların görülme olasılığını artırıyor, erken menopoza neden oluyor.