E Bordro Nasıl Alınır? Maaş Bordrosu Alma ve Sorgulama
Maaş bordrosu, iş yerlerinin her ay düzenli olarak tuttuğu bir resmi belgedir. Çalışanların aylık kazancını belgeleyen maaş bordrosu tüm vergi kesintileri, sigorta kesintileri, mesai saatleri, avanslar vb. kesintiler ve diğer tutarları da içeren bir cetveldir. Her ay düzenlenen bordro çalışana da imzalatılır ve bir örneği çalışan kişide kalır. Bordro, işverenin çalışana ödemesi gereken ücret borcunu ödediğini ispat ettiği için aynı zamanda bir güvence kaynağıdır. Bu nedenle bordronun hatasız düzenlenmesi ve işlevselliği hem çalışanlar hem de işverenler için büyük önem teşkil eder. Bu bağlamda maaş bordrosunun nasıl düzenlendiği, içeriğinin ne olduğu, nereden alınacağı vb. sorular da her çalışanın gündemindedir.
Ne Arıyorsunuz?
- 1 Bordro Ne Demek?
- 2 Bordro Nasıl Hesaplanır?
- 3 Maaş Bordrosu Nereden Alınır?
- 4 E-Bordro Ne Zaman Yayınlanır?
- 5 506/4 Aylık Bordro Ne Demektir?
Bordro Ne Demek?
Maaş bordrosu, işverenin çalışanlarına ücret ödeme yükümlülüğünü yerine getirdiğini ispat eden, belirli kurallara bağlı biçimde her ay periyodik olarak düzenlenen bir cetveldir. İş yerindeki maaş güvencesini, çalışanların haklarının korunmasını ve gerekli standartları temsil ettiği için de bordronun eksiksiz şekilde düzenlenmesi ve uygulanması çok önemlidir. Maaş bordrosu hazırlanırken dikkat edilmesi gereken noktalar ve uyulması gereken kurallar ise 4857 Sayılı İş Kanununda, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununda ve 213 Sayılı Vergi Usul Kanununda belirlenmiştir. Bordro hazırlama kurallarına ve dikkat edilmesi gereken diğer noktalara bir göz atalım.
Bordro Nasıl Hesaplanır?
4857 Sayılı İş Kanununa göre maaş bordrosunda yer alması gerekenler aşağıdaki gibidir:
- İşçinin ismi
- İşçiye ödemesinin yapıldığı gün ve bulunduğu dönem
- İşverenin imzası
- Vergi, avans mahsubu, sigorta primi, nafaka ya da icra gibi türlü kesintilerin miktarı
- Hafta sonu tatili, ekstra çalışma, bayram ve genel tatil ücretleri gibi işçinin asıl ücretine yapılan her eklemenin tutarı
- Ücret ödeme günü
5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa göre maaş bordrosunda yer alması gereken bilgiler şunlardır:
- İş yeri sicil numarası
- Bordronun ait olduğu ay ve dönem
- Sigortalı kişinin ismi
- Sigortalı kişiye ait sosyal güvenlik sicil numarası
- Kişiye ücret ödenen toplam gün sayısı
- Sigortalı kişiye ödenen ücret tutarı
- Sigortalının ücretin alındığını gösteren imzası
213 Sayılı Vergi Usul Kanununa göre maaş bordrosunda yer alması gereken bilgiler aşağıdaki şekildedir:
- Hizmet erbabının ismi, ücretin alındığını gösteren imzası ya da mührü
- Aldığı birim ücreti (aylık, haftalık, günlük, saatlik, parça başı vs.)
- Çalışma süresi ya da ücretin ait olduğu süre
- Eğer varsa vergi karnesinin tarihi ve numarası
- Kişinin aldığı ücret üzerinden hesaplanmış olan vergilerin tutarı
Maaş bordrosu hesaplama ise işçiden ve işverenden yapılan kesintilerin hesaplanması mantığına dayanır. Örnek vermek gerekirse, işçiden yapılacak olan kesintiler şu şekildedir:
- SSK primi işçinin payı = Brüt ücret x %14
- İşsizlik sigortası işçinin payı = Brüt ücret x %1
- Gelir vergisi matrahı = Brüt ücret – (SSK işçi payı + işsizlik sigorta işçi payı)
- Gelir vergisi miktarı = Gelir vergisi matrahı x %15
- Damga vergisi miktarı =Brüt ücret x 0.00759
- Kesintilerin toplamı = İşçi payı + İşsizlik sigortası işçi payı + Gelir vergisi + Damga vergisi
- Net ücret = Brüt ücret – Kesintilerin toplamı
İşverenden yapılacak olan kesintiler ise şu şekildedir:
- SSK primi işveren payı = Brüt ücret x %15.5 (yüzde 5 indirim teşviki ile)
- İşsizlik sigortası işveren payı = Brüt ücret x %2
Bu bilgilerin yer aldığı bir bordro örneği incelemek istiyorsanız aşağıdaki bağlantıya tıklayın.
Bordro örneği incelemek için TIKLAYINIZ!
Maaş Bordrosu Nereden Alınır?
Maaş bordrosunun ne şekilde alınacağı kişinin nerede çalıştığına göre değişkenlik gösterir. Özel sektör çalışanları maaş bordrosu çıkarma işlemleri için çalıştıkları kurumun İnsan Kaynakları bölümüne başvurmalıdır, burada çalışılan kuruma göre elden ya da dijital olarak maaş bordrosu almak mümkündür. Öte yandan, memurlar maaş bordrosu sorgulama işlemlerini e-Devlet üzerinden yapabilir ve e-bordro çıkartabilir. e-bordro sorgulama sistemi üzerinden geçmişe dönük maaş bilgisi ve bordro görüntüleme de yapılabilir. e-Bordro uygulamasından özel sektör çalışanları ile 4C ya da farklı biçimde sözleşmeli olarak çalışan memurlar faydalanamaz.
e-Devlet ile e-Bordro Sorgulama İşlemleri Nasıl Yapılır?
e Devlet maaş bordrosu görüntüleme ve maaş bordrosu sorgulama işlemleri için aşağıdaki adımları izleyin:
- Aşağıdaki bağlantıya tıklayarak “Hazine ve Maliye Bakanlığı e-Bordro Hizmeti” sayfasına bağlanın.
- “Kimliğimi Şimdi Doğrula” yazısının yer aldığı mavi renkli butona tıklayın.
- Açılan sayfadaki ilgili alanlara T.C. kimlik numaranızı ve e-Devlet şifrenizi girin. e-Devlet şifreniz yoksa herhangi bir PTT şubesine kimlik kartınız ile beraber giderek başvuru yapın ve şifre edinin. Mobil imza, banka vb. alternatif yöntemleri de deneyebilirsiniz.
- Sisteme girdikten sonra açılan ekrandan e-Bordro hizmetini görüntüleyebilirsiniz. e-Bordro sorgulama işlemleri için görüntülemek istediğiniz ay ve yılı seçerek e-bordro görüntüleme yapabilirsiniz.
- E-bordro çıkarma için ise aynı sayfada yer alan “Yazdır” butonuna basın.
Hazine ve Maliye Bakanlığı e-Bordro hizmeti sayfasına ulaşmak için TIKLAYINIZ!
Aile Hekimliği Maaş Bordrosu Sorgulama İşlemi Nasıl Yapılır?
T.C. Sağlık Bakanlığı gelen talepler üzerine aile hekimi olarak görev yapan hekimlerine ve aile sağlığı personellerine özel olarak dijital maaş bordrosu bilgilendirme hizmetini hayata geçirdi. T.C. Sağlık Bakanlığı’nın açtığı aile hekimliği maaş bordrosu sorgulama sistemine ulaşmak için şu adımları izleyin:
- Aşağıdaki bağlantıya tıklayarak “Aile Hekimliği Bordro Sorgulama Hizmeti” sayfasını açın.
- Eski kimlik kartına sahipseniz T.C. kimlik numarası, aile sıra no, sicil no bilgilerini girerek maaş bordrosu sorgulama yapmak istediğiniz ay, yıl ve bordro türünü seçin. Güvenlik kodunu girin ve “Sorgula” yazısına basın.
- Yabancı uyruklu iseniz “Yabancı uyruklu kullanıcılar giriş için tıklayınız” bağlantısına basın ve ilgili alanları doldurun.
- Kimlik kartınız yenilendiyse “Yeni kimlikle giriş için tıklayınız” yazısına basın ve ilgili alanları doldurun.
Sağlık Bakanlığı’nın “Aile Hekimliği Maaş Bordrosu Sorgulama” sistemine ulaşmak için TIKLAYINIZ!
ÇKYS Bordro Hizmeti Nedir?
Çekirdek Kaynak Yönetimi Sistemi (ÇKYS) projesi Sağlık Bakanlığı’na aittir. ÇKYS, 1997 senesinden bu yana Sağlık Bakanlığı ve bakanlığa bağlı İl Sağlık Müdürlüklerinin veri tabanını barındırır ve birimlerin iletişimini hızlandırır.
ÇKYS, 2018’den itibaren 696 No’lu KHK ile işçi statüsüne geçen personeller için e-bordro sorgulama hizmeti de sunmaya başladı. Bu kapsamdaki işçiler, maaşlarının ÇKYS üzerinden hesaplanması için oluşturulan İşçi Maaş Tahakkuk modülüne ulaşarak işçi bordro sorgulama hizmetini kullanabilir. ÇKYS dijital hizmeti üzerinden işçi bordro sorgulaması yapmak isteyen kişiler şu adımları izlemelidir:
- Aşağıdaki bağlantıyı kullanarak “ÇKYS Uygulama Portalı” sayfasını açın.
- Giriş seçeneklerinden size en uygun olanı belirleyin. Kafa karışıklığı yaşadıysanız, portalın kullanımı ile ilgili hazırlanan eğitim dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz. Açılan sayfaya şifre, e-Devlet ya da e-İmza ile girerek eğitim dosyasını görebilirsiniz.
- Sisteme girip gerekli alanları doldurduktan sonra işçi bordro sorgulama hizmetini kullanabilirsiniz.
ÇKYS uygulama portalı internet sitesine ulaşmak için TIKLAYINIZ!
İşçi Tahakkuk Modülü eğitim dosyasına ulaşmak için TIKLAYINIZ!
Sahte Sitelere Dikkat Edin!
Bazı site ve sistemlerin sağladığı e bordro Muhasebat Müdürlüğü’yle ilgili olduğu iddia ediliyor. Ancak bu sitelerin Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü’yle bir ilişkisi yok, Maliye Bakanlığı e-bordro yani kişi bordro sorgulama hizmeti 2015’in Eylül ayından itibaren sadece e-Devlet üzerinden yapılabiliyor.
e-Devlet eskiden TEİAŞ bordro, EÜAŞ bordro, GBG bordro, SGM bordro başlıkları ile bahsi geçen kamu kurumlarının çalışanlarına ayrıca e-bordro sorgulama hizmeti sunsa da bu artık geçerli değildir. Bazı il ve ilçe belediyelerinin hala e-Devlet içinde ayrı e-bordro sorgulama başlıkları bulunsa da 4/C’ye tabi sigortaya sahip kamu kurumu çalışanları doğrudan Maliye Bakanlığı’nın hizmetini kullanmalıdır. Aksi halde maaş bordrosu çıkarma için kurumlarının ilgili birimleri ile iletişime geçmeleri gerekir.
E-Bordro Ne Zaman Yayınlanır?
e-Bordrolar genellikle her ayın 14’üncü gününden itibaren yayınlanmaya başlar ancak yoğunluktan dolayı e-bordro sorgulama sistemine girişlerde sıkıntı yaşanabilir.
506/4 Aylık Bordro Ne Demektir?
506/4 aylık bordro sigortalı çalışanın sigorta kapsamının 4/A (Eski SSK) olduğunu belirtir. Bu durumda kişi e-Bordro sorgulama hizmetinden yararlanamaz, bordro ve sigorta işlemleri için çalıştığı kurumla iletişime geçmesi gerekir.