Son dakika... Afganistan'da Rusya ve ABD arasında neler oluyor?
Son birkaç günde, Rusya'nın Afganistan'daki ABD askerlerini öldürmesi için Taliban'a para teklif ettiğine yönelik haberler ne anlama geliyor? Bu iddialar ne kadar gerçekçi? Ve bunun önemi nedir?
Öncelikle, olayda adı geçen tüm aktörler bu iddiayı yalanlıyor. Rus hükümeti de Taliban da bunun gerçeği yansıtmadığını söylüyor. ABD Başkanı Donald Trump da bu konuda bir bilgisi olmadığını söyledi. ABD basınına konuşan bir Beyaz Saray kaynağı bu iddianın Trump'a kadar ulaşmadığını, çünkü istihbarat örgütlerinin bunun doğruluğundan yeterince emin olamadığını belirtti.
Öte yandan Mart ayından bu yana güvenilir ABD haber kuruluşları, ABD askerleri ve koalisyon güçlerine saldırılar düzenlemeleri için Rus ajanlarının Taliban'a para teklif ettiğine, bazı operasyonlarda bu paranın koalisyon güçleri tarafından ele geçirildiğine, hatta bazı ABD askerlerinin bu şekilde düzenlenen saldırılar sonunda ölmüş olabileceğine dair bilgiler paylaşan istihbarat kaynaklarına yer veriyor.
Söz konusu kaynaklar, bu istihbaratın Trump'a da günlük brifinginde sunulduğunu öne sürüyor. Trump'ın muhalifleri ise bu haberlerin, ABD Başkanı'nın ulusal çıkarları yeterince savunmadığını gösterdiğini söylüyor. Haber bazı Cumhuriyetçi siyasetçilerin de dikkatini çekti. Wyoming Temsilcisi Liz Cheney, bu konuda kimin ne zamandan beri bilgi sahibi olduğunu sorguladı.
Son gelişmeler ABD - Rusya ilişkilerine de ışık tutuyor. ABD'nin Moskova'ya yönelik politikaları şizofrence bir halde. Bir yanda ABD Rusya'nın nükleer modernleşmesinden endişeli ve Orta Doğu'daki planlarına şüpheyle yaklaşıyor, öte yandan ABD hükümeti Rusya'nın açıklamalarını garip bir şekilde kabul ediyor. ABD'deki seçim kampanyasına müdahale tartışmalarında Trump yönetiminin Rus açıklamasını kabul etmesi buna bir örnek.
İlişkilerdeki bu belirsizlik hali, Trump'ın kişiliğinden kaynaklanıyor. Pek çok kişi, Trump'ı güçlü diktatörleri seven bir lider olarak görüyor. Son gelişmeler, Demokratların yanı sıra Cumhuriyetçilerin şahin kanadından da eleştiri alıyor. Örneğin Eski Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, Trump'ın stratejik kararlar alma, düşünme ve liderlik etme yeteneğinin bulunmadığını savunuyor.
Birleşik Krallık hükümeti ise Brexit sonrası "Küresel Britanya" sloganıyla yeni bir dış politika hazırlığı içinde. Bütün bu aktörler ABD'nin kendilerine yaklaşımını düşünürken artık iki ayrı ihtimali değerlendirmek zorunda: ABD'nin mevcut yönetiminin yaklaşımı ve Ocak'ta göreve başlayacak yeni bir yönetimin yaklaşımı. Demokratların adayı Joe Biden göreve gelirse, Afganistan'daki iddiaların doğrulanması durumunda Rusya'nın üzerine daha fazla gidebilir.