İçindekiler
- 1 Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Nedenleri
- 2 Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Belirtileri
- 3 Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Nasıl Önlenir?
Çocuklarda kulak enfeksiyonu, çocukların yaklaşık dörtte üçünde 3 yaşından önce görülmektedir.
Kulak enfeksiyonu kulak zarının ardındaki sıvının iltihaplanması anlamına gelir. Çocuklarda kulak enfeksiyonu oluşumuna neden olan en önemli sebeplerden biri soğuk algınlığıdır. Salgılar orta kulakta biriktiğinde virüsler veya bakteriler enfeksiyona neden olabilir ve kulak zarında şişme veya kızarma yapar.
Çocuklarda kulak enfeksiyonu en fazla 3 yaş altı çocuklarda ve bebeklerde görülür. 3 yaşından önce çocukların bağışıklık sistemi yeterince güçlü değildir. Bu nedenle virüslere karşı daha savunmasız olurlar ve bu virüslerle savaşmaları daha uzun sürer.
Kulak enfeksiyonu ile birlikte ateş de görülebilir ancak ateş her zaman çocuklarda kulak enfeksiyonu için kesin bir belirti değildir. Kulak ağrısı, kulak akıntısı, işitme ve uyku problemleri, kulak tıkanması, iştah kaybı, kusma ve ishal çocuklarda kulak enfeksiyonu belirtileri arasındadır. 3 yaş altı çocuklarda sürekli ağlama, huzursuzluk da belirtiler arasındadır.
Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Nedenleri
Östaki Borusunun Yapısı
Yapısal olarak çocukların vücudu kulakta mukus ve sıvı birikimine çok daha açıktır. Bunun nedeni, orta kulak ile boğazın arka kısmı arasındaki kanalın, yani östaki borusunun yetişkinlere göre daha kısa ve yatay konumda olmasıdır.
Bu durum özellikle tüp içerisinde mukus olduğu zamanlarda sıvının tahliye edilmesini zorlaştırır. Biriken bu mukus bakterilerin veya virüslerin büyümesi için iyi bir ortam oluşturur. Bu da orta kulakta ve kanalda iltihaplanma yaparak ağrıya neden olur.
Alerjiler
Çocuklarda kulak enfeksiyonu gıda veya hava kaynaklı alerjilere bağlı olabilmektedir. Alerji kulakta iltihap ve basınç değişiklikleri yaratarak mukus birikimine ve enfeksiyona neden olur.
Bağışıklık Sisteminin Zayıf Olması
İmmun fonksiyonu herhangi bir sebeple düşmüşse, burundan veya ağızdan giren bakteri veya virüsler orta kulağa ulaşır ve kulak enfeksiyonuna yol açar.
Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Belirtileri
Küçük çocuklarda kulak enfeksiyonu aşağıdaki belirtilerle kendini gösterebilir:
- Asabiyet,
- Yeme ve uyku problemleri
- Kulakta basınç hissi
- Kulak ağrısı şikayetleri
Bu belirtiler genellikle burun akıntısı veya burun tıkanıklığı, boğaz ağrısı, öksürük ve ateş gibi üst solunum yolları enfeksiyonu belirtilerine neden olur. Bu nedenle belirtilerin kontrol edilmesi ve doğru tedavinin seçilmesi için doktora danışılmalıdır.
Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu Nasıl Önlenir?
Çocuklarda kulak enfeksiyonu meydana gelmesini engellemek için anne ve babaların yapabileceği çeşitli şeyler vardır. Bunları şu başlıklar altında toplayabiliriz:
Bağışıklık Sistemini Güçlendirmek
Emzirmek
Emzirmek özellikle ilk altı ay için, genel olarak ise en az 1 yaşına kadar önem arz etmektedir. Mamalardan farklı olarak anne sütü iltihap önleyici ve antimikrobiyel özellikler taşır. Bebeklerin bağışıklık sisteminin olgunlaşmamış oluşunu telafi eden antikorlar içerir.
Araştırmalar ilk altı ay boyunca anne sütü yerine mama ile beslenen bebeklerin çocukluk dönemlerinde akut ortakulak iltihabı geçirme olasılığının daha yüksek olduğunu tespit etmiştir.
D Vitamini
Araştırmalara göre bağışıklık sistemindeki T hücrelerini aktive etmek için yeterli düzeyde D vitamini alınması gerekmektedir. Böylece bağışıklık sistemi yabancı mikroorganizmaları tespit edip öldürerek potansiyel ciddi enfeksiyonların önünü keser. D vitamini eksikliği çocuklarda solunum enfeksiyonları riskini de arttırmaktadır.
D vitamini ve çocuklarda kulak enfeksiyonu arasındaki ilişki üzerine henüz yeterli araştırma bulunmasa da çocuklarda kulak enfeksiyonu vakalarının çoğu solunum yolları enfeksiyonu ile birlikte ortaya çıkmaktadır. Yani çocuğunuzun yeterince D vitamini almasını sağlayarak kulak enfeksiyonu riskini azaltmanız mümkündür.
Probiyotikler
Beslenmeyi bağırsak bakterileri ile takviye etmek özellikle antibiyotik kullanan çocuklarda bağışıklık sisteminin sağlıklı olması öçin önemlidir. Antibiyotikler, sağlıklı mikroorganizmaları da öldürmeleri nedeniyle, sindirim problemleri ile başka sorunlara yol açan zararlı bakterilerin gelişmesine daha uygun bir ortam yaratmaktadır.
Probiyotikler sindirim sistemindeki sağlıklı bakterileri takviye eder. Bu bakteriler bağışıklık sistemimizin önemli bir parçasıdır. Yapılan bir araştırmaya göre bebeklerde probiyotik alımının akut ortakulak iltihabı riskini azalttığı ve 1 yaşına kadar antibiyotik kullanma olasılığını düşürdüğü tespit edilmiştir.
Orta Kulak ve Kanaldaki İltihabın Azaltılması
Alerjiler
Kulakta iltihap ve mukus birikiminin en önemli sebeplerinden biri gıda alerjileridir. Alerjilere en yaygın şekilde neden olan ürünler arasında süt ürünleri, glüten içeren buğday ürünleri, soya, yumurta ve bazı kuruyemişler bulunmaktadır. Kan testi yaptırarak gıda alerjisi belirlenebilir. Çocuğun alerjisi olan ürünlerden uzak durmasını sağlamak kulak enfeksiyonu riskini azaltır.
Omega-3
Omega-3 yağ asitleri de kulak kanalındaki iltihabı azaltarak çocuklarda kulak enfeksiyonu riskini azaltır. Araştırmalara göre özellikle eicosapentaenoic asit (EPA) ve docosahexaenoic asit (DHA) adı verilen omega-3 asitleri vücuttaki iltihabı azaltan özelliklere sahiptir. Çocuğunuzun beslenmesine balık ekleyerek veya omega-3 içeren gıda takviyelerini kullanarak omega-3 yağ asitlerini olması gereken düzeye getirebilirsiniz. Ancak herhangi bir gıda takviyesi kullanmadan önce mutlaka doktorunuza danışınız.
Çocuklarda Kulak Enfeksiyonu İçin Doğal Tedavi Yöntemleri
Çocuklarda kulak enfeksiyonu tıbbi olarak bir acil durum değildir ve birkaç gün içerisinde genellikle iyileşme gösterir. Normal koşullarda sağlıklı olan ve kulak enfeksiyonu belirtileri hafif olan çocuklarda kulak enfeksiyonu tedavilerinde uygulanan ilk adımlardan biri birkaç gün bekleyerek hastalığın kendiliğinden iyileşip iyileşmediğini gözlemlemektir.
Üç gün geçmesine rağmen kulak enfeksiyonu iyileşmediyse antibiyotik kullanımı denenir. Ancak bahsettiğimiz “izleme ve bekleme” süresi boyunca kulaktaki enfeksiyonu temizlemek için uygulayabileceğiniz doğal yöntemler bulunmaktadır.
Botanik tıp bilimi bitkilerin özlerini kullanarak hastalıkları önlemeyi veya tedavi etmeyi amaçlamaktadır. Çeşitli bitki karışımları üzerinde araştırmalar yapılarak ortakulak iltihabı tedavisinde işe yarayıp yaramadığı araştırılmıştır. Özellikle sarımsak, sarı kantaron ve lavana üzerinde çalışmalar yapılmıştır. Araştırmalara göre bu bitkiler E vitamini ve zeytinyağı ile karıştırılarak kulak damlası olarak kullanıldığında kulak ağrısını hafifletmektedir.
Antibiyotik nasıl kullanılmalı?
Çocuklarda antibiyotik kullanımı ilaca karşı direnci arttırarak onları başka hastalıklara karşı savunmasız hale getirebilmektedir. Bu nedenle antibiyotiğe başlandığında hastalık geçmeye başlarsa ilaç yarım bırakılmamalı ve kutu tamamen bitirilmelidir.
Ayrıca antibiyotikler faydalı bakteriyel florayı da temizleyerek genel bağışıklık sistemini yavaşlatır. Bu nedenle antibiyotik alırken probiyotik takviyesi de alarak bu faydalı bakterileri yerine koymak önemlidir.
Kaynaklar: