İflas; şirketin, tacirin veya tacir gibi sorumlu olanların bir nevi finansal ölümü anlamındadır. Konkordato ise kişi iflasa tabi olsun olmasın; toparlayabilmek için başvurulabilecek bir imkandır. Kısaca, iflasa tabi olmayan kişilerin de borçlarından kurtulmasına yahut yeniden yapılandırmasına imkan veren bir çare diyebiliriz.
Konkordatodan önce yeniden yapılanmaya imkan veren başka yollar da bulunmaktaydı. Eski düzenlemede bu “iflas ertelenmesi” olarak adlandırılıyordu. İflas ertelenmesinin kaldırılmasının ardından “konkordato” önem kazandı. Uygulaması olmayan bir kurum iken iflasın ertelenmesi kaldırıldığı ve gidilebilecek tek yol olarak konkordato kaldırığı için uygulamasına yoğun şekilde başlanmış ve hali hazırda da devam edilmektedir.
Konkordato, bir borçlunun yaptığı teklifin İcra ve İflas Kanunu’nda öngörülen nitelikli çoğunlukta alacaklıları tarafından kabul edilmesi ve yetkili makamca tasdik edilmesi sonucu, vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlu vade verilmek veya tenzilat(indirim) yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilme teklifi doğrultusunda ve kendisine uygun koşullar çerçevesinde ödenmesini yahut muhtemel bir iflastan kurtulmayı mümkün kılan bir hukuki imkan, alacaklı ve borçlunun bir nevi anlaşmasıdır.
KONKORDATONUN ÖZELLİKLERİ NELERDİR?
- Konkordato, borçlu ile alacaklılarının kanunda öngörülen çoğunluğu arasında ve yetkili makamın tasdiki sonucunda ortaya çıkan bir cebri anlaşmadır.
- İcra yahut iflas takibi değildir, alacaklıların borçluyu takip etmesine olanak sağlamaz. Kendine özgü bir kurumdur.
- Yasada öngörülen şartlar oluştuğunda, iflasa tabi olsun yahut olmasın herkes konkordato talep edebilir. Esnaflar da konkordato talep edebilir. İflas kurumunda borçluların tacir yahut tacir gibi sorumlu olması şartı vardı burada öyle bir şart aranmamakla birlikte; asıl amaç borçluları düzlüğe çıkarmak ve icra takiplerini engellemektedir.
TÜRLERİ NELERDİR?
I- Yapılış Şekline göre;
- Tenzilat (yüzde)
Örneğin borcun %20 indirim yapılarak ödenmesi tenzilat konkordatosudur.
- Vade
Borç vadelere, taksitler bölünerek ödenebilir.
- Karma
Hem vadelere bölünür hem yüzde olarak indirim yapılır.
II- Yapılış zamanına göre;
1)İflas dışı (adi konkordato)
İflasa tabi olmayan kişiler için konkordato her halükarda iflas dışı konkordato olarak kabul edilir. Borçlu iflasa tabi ise henüz iflas etmeden önce konkordato teklif eder ve bu teklifi kabul edilirse, iflastan kurtulur. Talepte bulunan kişiler, iflas etmeden önce bu yola başvurarak iflası önlemek isteyebilir.
2) İflas içi (iflasın açıldığı an esas alınır)
İflasın açıldığı an bu konkordato türünde önemlidir. Saat ve dakika olarak yazılması gerekir. Borçlu iflasa tabi kimselerden ise ve iflas etmişse; iflastan kurtulmak için konkordato teklif edebilir.
III-Yapılış Amacına Göre;
Yasada 2005 yılından sonra yapılan değişiklik ile bu ayrım yapılmaya başlanmıştır.
1) Borçların tasfiyesine yönelik
Yukarıda belirtilen çeşitlerin hepsi borçların tasfiyesine yöneliktir. Yani amaç borçtan kurtulmaktır. 2005 yılında gelen değişiklik ile de malvarlığının tasfiyesine yönelik konkordato düzenlenmiştir.
2) Malvarlığının tasfiyesine yönelik
Malvarlığının tasfiyesine yönelik konkordato; alacaklılara borçlunun malvarlığı üzerinde tasarruf etmek veya bu malların tamamının ya da bir kısmını üçüncü kişiye devretmek yetkisi verilir. Buna göre, malvarlığının alacaklıların tasfiye etmesi için onlara terke edilmesi veya bir bütün olarak üçüncü kişiye devrine alacaklıların muvafakat etmesi şeklinde olabilir. Malvarlığının tasfiyesine yönelik konkordato, daha çok iflasa yaklaşan bir kurumdur. Zira burada da iflas gibi tasfiye amacı güdülmektedir.