Alıntı/The Four Degrees [or Levels] of Love
Sevginin İlk Aşaması: "Kendimi kendi yararım için seviyorum."
Bernard'a göre en bencil ve çocuksu sevgi bu. Bu noktadaki uygulayıcı "Sadece kendi çıkarımı gözetirim ve hemen aldığım ve tamamen bana yararı dokunan sonuçlarla ilgilenirim."
Gelişimsel perspektiften bakıldığında bu inanç bireysel büyümemiz için bize gereklidir. Böylece hayatta kalmayı öğreniriz. Bebekler yemek için, temiz bez için ve sıcak kollar için ağlar. Bu doğal ve gereklidir. Ne yazık ki içimizdeki yetişkinlerin bazıları hâlâ bu gelişim aşamasında. Ve çoğu zaman bu aşamaya gerilediğimiz zamanları hatırladığımız olur. Bu genellikle kendimizi unuttuğumuz ve ardından kendimizi şaşırtacak kadar bencilce bir davranışta bulunduğumuzda olur. Bu kesinlikle ikilemi çözmenin bir yolu değil.
EK 1
Sevginin İkinci Aşaması: "Seni kendi yararım için seviyorum."
Bernard bunun, ilişkilerimizde özellikle çok karşılaştığımız bir aşama olduğunu söylüyor. Bu noktada kalmış birisi şöyle hareket ediyor: "Seni seviyorum ve önemsiyorum çünkü hayatına değer kattığımı bilmek kendimi onaylamamı sağlıyor. Seni seviyorum çünkü kendimi doğru, güvende, güçlü ve değerli hissediyordum."
Cheap Trick'in sözleriyle, "Bana ihtiyaç duymana ihtiyacım var." Seni seviyorum çünkü ilişkimiz bana kendimi değerli ve gerekli hissettiriyor. Bernard bu tür bir sevginin temelini alışverişten aldığı için sevhi olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğini açıkça sorgulamış. İçi dışına çıkmış altın bir kural. "İyilik yap iyilik bul" yerine, "İyilik yap ki sana da iyilik yapsınlar."
Bu açıkçası, hepimizin kendimizi ilişkilerimizde, özellikle de çocuklarımızla olanda bulduğumuz yer. Bir annenin fedakarlıklarının takdir edilmemesiyle ilgili duygularını hatırlayın. Kim böyle hissetmemiştir ki? Kim çabalarının fark edilmediğini ve karşılık görmediğini düşünerek vazgeçmek istememiştir? Peki tüm o fedakarlıklar takdir edilmek için mi yapılıyor? Tabii ki hayır, değil mi? Çocuklarımızı sevdiğimiz için fedakarlık yapıyoruz!
Bu böyleyse, birisinin fark etmesine olan ihtiyacımız nereden geliyor? Bu takdir görmekle ilgili değil, yapmaya devam etmek için onay ihtiyacı duymak. "Başkaları fedakarlıklarımı takdir etmiyor bile, peki neden yapmaya devam ediyorum?" Çünkü sevginin ikinci aşamasında takılıp kaldım: Seni, bana yararın dokunduğu için seviyorum. 11.10.17
EK 2
Sevginin Üçüncü Aşması: "Seni senin yararın için seviyorum."
Bu da üçüncü aşama. Bu seviye biraz yanıltıcı çünkü sevginin en üst aşaması ve dünyaya faydalı gibi görünüyor. "Bencil olmaktan öyle uzağım ki senin için, sana hizmet için buradayım. Sana hizmet etmek için buradayım ve kişisel endişelerim ve isteklerim tabloda yer almıyor."
Birçok sebeple bu, tüm ilişkiler için ideal görünüyor. "Daima yanındayım, senin için herşeyi yaparım," gibi ifadeleri sıkça duyarız. Çocuklarımıza şunu söylediğimizde kendimizi iyi anne babalar gibi hissederiz: Dünyadaki en önemli şey benim için sensin.
Of! Bu tür bir baskıyı üzerimde hissetmek istemem, ya siz? Özellikle de çocuksam. Birinin en değerli şeyi olmanın ağırlığını üzerimde taşıma sorumluluğu var. Bu aşamadaki sevgi, bencil olmaktan çok uzak görünse de aslında gerçekten asla var olamaz. Ve iyi ki de öyle. Bu tür sevgiler diğerkâmlık ve şehit anne baba yaklaşımıdır ve kimse kendini ilişkinin eşitliğinden tam olarak çıkarmayı başaramaz.
Ve kendime ait bir beklenti olmadan birisine hizmet etmekte kendini kandırma ve gizli beklentiler vardır. Bunun zamanla ikinci aşamaya dönüşeceğini görürsünüz. Çünkü kendimi, isteklerimi ve meraklarımı tamamen yok edemem. İyi ki bu şekilde yaratılmadık. Bizimle olmaktan mutlu olan insanların yer aldığı ilişkiler isteriz hem onların hem kendimizin mutluluğu peşinde oluruz. Sadece bizim için yaşayan bencil olmaktan uzak bilgeler istemeyiz - özellikle de ebeveyn olarak.
Bu da bizi Bernard'ın dördüncü ve en üst sevgi aşamasına getiriyor. Sen mi ben mi tartışmasına son veriyor. Dikkatle okuyun, dünyayla bu tür bir ilişki kurmak size farklı ve eski düşüncenize göre inanca aykırı gelebilir. Fakat bence en makul ilişki kurma biçimi bu. Bu Bağırmayan Anne Baba olma felsefesinin temelini oluşturmakla kalmıyor, bence çocuklarımızla ve dünyanın geri kalanıyla devrim niteliğinde ilişkiler kuracak gücü taşıyor. 11.10.17
EK 3
Sevginin Dördüncü Aşaması: "Kendimi senin yararın için seviyorum."
Bunu tekrar dikkatle okuyun.
Bu noktadaki kişi şöyle çalışır: "Kendimi seviyorum, kendi üzerimde çalışıyorum. Böylece tam ve bütün olduğum noktadan sana gelebilirim. Kendime bakabilirim, senin bakmana gerek yok. Tam olduğum için sana kendimden, sevgimden, hareketlerimden senin yararına verebilirim. Kendimin tek sorumlusu benim. İyiliğimden tek sorumlu benim. Bu yüzden yaşam hediyesinin değerini bilir, sağlığıma, akıl huzuruma, sağduyuma ve dünyada onay gören bir insan olmama özen gösteririm. Böylece seni bana bunları sağlama görevinden azad ediyorum. Ayrıca senin bana hizmet etmene ihtiyaç duymadan, sana hizmet edebilirim."
Bunun çocuklarınızla olan ilişkinizi nasıl değiştireceğini bir düşünün. Çocuklarınızın nasıl hissettiği, davrandığı ve düşündüğü üzerinden bir onay beklemiyor ve her durumda iyi ve onlara bağlı kalıyorsunuz. "Kendime bakabilirim, bunu yapmana gerek yok. Beni onaylamana ve takdir etmene ihtiyaç duymadan sana bakarım ve sorumluluklarımı yerine getiririm."
Kendini sevmek Bağırmayan Anne Baba olmanın ilk adımı. Çünkü ancak böyle sakin kalabilirsiniz. Çocuklarınızı size yararlı olmak yükünden kurtarmanın en doğru yolu bu. Sizin duygusal ve fiziksel ihtiyaçlarınızı karşılamak onların -ve başkalarının- işi değil. Bir yetişkin olarak sevdiklerine karşı sorumluluk hisseden ve kendi mutluluğunun peşinde olan siz olmalısınız. Bu uzun vadede kimseye ihtiyaç duymadığınız anlamına gelmez. Ama sağlığınız ve hayatınız sizin elinizde demektir. Bu gerçeği ne kadar çabuk kabullenir ve kendinizi severseniz, başta çocuklarınız olmak üzere çevrenize yararlı olabilirsiniz. 12.10.17