Her yüz kadından 10 ila 15’i anne olduktan sonra o tahmin ettiğimiz sevinci yaşayamıyor. Post partum depresyon denilen doğum sonrası depresyonda kadınlar, çoğu aşağıda belirtilmiş olan, birçok belirti tanımlamışlardır. Bu belirtiler, yeni bir bebeğin çokça bakıma ve özene gereksinim duyduğu bir sırada, anneye ciddi yük oluşturur.
Üzgün, değersiz, çaresiz, suçlu, hapsedilmiş, engellenmiş, kızgın, mutsuz ya da ilgisiz hissetme; sürekli ağlama, yorgunluk, iştahsızlık, uykusuzluk, yorgunluk annelik sonrası depresyon belirtileri arasındadır.
Düşünce olarak ise “Anneliği beceremeyeceğim, bebeğe yeteri kadar bakamayacağım, hayatım tamamıyla değişti, köşeye sıkıştım” hâkimdir.
Bu durumda anneler eskisine nazaran daha gergin, sinirli, kararsız, insanlardan uzak, içe kapanık olabilir.Doğumdan sonraki iki hafta boyunca hormonlar böyle bir etkiyi tetikleyebilir. Ama süreç iki haftadan uzun sürdüyse, azalma göstermiyorsa depresyondan söz edebiliriz.
İnsanlar genelde doğum sonrası depresyonunu anlamakta zorluk çekerler. Bu çok büyük değişikliklerin olduğu bir zamanda ortaya çıkar ve yeni anneler neyin normal olduğunu veya ne beklemeleri gerektiğini bilemezler. Sorun yavaş yavaş büyüyebilir ve genelde anneler doğum sonrası depresyonunu yaşadıklarını anlamakta zorluk çekip, sorunun kendi eksikliklerinden kaynaklandığını düşünebilirler.
Aynı zamanda, doğum sonrası depresyonu yaşayan kadınların çoğu, bu durumdan utanırlar ve belirtileri başkalarından saklamaya çalışırlar. Doğum sonrası depresyonu yaşandığı ne kadar erken anlaşılırsa o kadar iyi olur, çünkü tedavi yöntemleri etkilidir ve yardım etme çareleri vardır.
Doğum yapan herkes doğum sonrası depresyonu yaşayabilir. Ancak, bazı durumlarda daha fazla riske maruz kalınabilir. Eğer daha önce depresyon yaşandıysa, planlanmayan gebeliklerde, gebelik ve doğum zor geçtiyse, evlilikte sorunlar varsa, başka yaşamsal sorunlar yoğunsa, doğum sonrası destek olacak aile bireyleri yoksa risk artmaktadır. Ancak, bu sorunlarla karşılaşan herkes doğum sonrası depresyonu yaşayacaktır demek değildir.
Bir bebek sahibi olmak büyük bir değişikliktir. Yeni anneler, biyolojik, fiziksel, duygusal ve toplumsal değişiklikler yaşarlar. Doğum sonrası depresyonunun bütün bunların karışımından ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bundan daha farklı gerginlikler yaşanıyorsa, bunlar da doğum sonrası depresyonuna katkıda bulunur.
Unutmayın, her zaman yardım istemek mümkündür - ve aynı zamanda kendinize yardımcı olmak için atabileceğiniz adımlar vardır.
Araştırmalar, doğum sonrası depresyonunda, psiko terapinin çok etkili olduğunu göstermiştir.
Destek alacağınız psikolog sizinle geçmişinizde, sizi rahatsız eden ve şimdiki durumla ilişkisi olan olaylar hakkında konuşabileceği gibi, nasıl hissettiğiniz ve neler düşündüğünüzle ilgili de konuşabilir.
Unutmayın ki bireyleri depresyona sokan şey olaylar değil olaylara yüklediğimiz anlamlardır.
Bebeğinize ve doğum sonrası hayatınıza yüklediğiniz anlamlar değişip, keyifli bir yola dönüşebilir…
Göksu Telmaç
Uzman Klinik Psikolog