İstanbul'da ilk balon 156 yıl önce uçuruldu
İstanbul'da ilk balon uçuşunu Haydarpaşa'daki Kasr öünündeki çayırlıktan Komaşki yapmıştı.
Dünya Bülteni / Haber Merkezi
1844 yılında Komaşki (Comasgi) adındaki İtalyan bir baloncu, İstanbul'da balonla uçmak için müsaade aldı. İstanbul'da ilk defa yapılacak olan bu balon tecrübesi, o tarihlerde bütün halkın ve ulemanın ilgisini çekmişti. İlk uçuşunu Haydarpaşa'daki Kasr öünündeki çayırlıkta yapacak olan Komaşki, uçuş hazırlığının yapılacağı yerin etrafına direkler dikerek perde ile kapatmıştı.
Uçuşun yapılacağı gün, İbrahim Ağa Çayırının üstündeki yamaçta, heyet-i vükela ve önemli davetlilerle, yabancı elçi ve konsoloslar için yerler ayrılarak ayrı ayrı süslü çadırlar kurulmuştu. Diğer seyirciler için de İbrahim Ağa Çayırı'na bakan tepelere yerler ayırılmıştı. Seyircilerin bir kısmı at ve arabaları ile gelmişlerdi ve ortalık iğne atılsa yere düşmeyecek kadar kalabalıktı. Alanda düzeni sağlamak üzere süvari devriyeler de dolaşıyordu. Padişah Abdülmecid, Beylerbeyi Sarayı'ndan bir fayton ile Haydarpaşa Kasrına gelmişti.
Herşey hazır olmuştu artık, balonun etrafındaki perdeler kaldırıldı. Balon hafifçe yükseldi ve iplerinden tutularak padişaha yakından gösterilmek üzere kasrın önüne getirildi. Balon, armut şeklinde ve dilimleri kırmızı, şeker rengindeydi. Baloncu, kasr önünde balonunu döndüre döndüre padişaha gösterdi ve kalktığı yere tekrar indi.
Ve saat 6 olduğunda asıl gösterinin başlama zamanı gelmişti. Balonun ipleri bırakıldı ve balon yükselmeye başladı. Seyirciler üzerinden geçerken, içinde çiçekler ve elvan kağıtlara basılmış, kasideler yazılı kağıtlar atarak gözden kayboldu. Balon ilk olarak kuzey istikametine gitmişken, rüzgarın yön değiştirmesi ile güney tarafa doğru yol almış Büyükada ve Heybeliada arasında denize indi. Ancak buradan tekrar havalanarak rüzgarın da etkisi ile Yalova'ya kadar sürüklenmiş, orada Demirci Deresi'ne dört saat havada kaldıktan sonra ancak inebilmişti. Balonun bu inişi ile alakalı olaydan 20 sene sonra, Hakayik'ul Vakayi isimli gazetede; balonun bir tarlanın üzerine indiğini gören bir çiftçinin, yanında bulunan iki çiftçiye de haber verip, bu cismin ne olduğunu anlamak için ellerine birer sopa alarak balonun yanına gittikleri, balonun yanına geldiklerinde ise içinden adam çıktığını görüp sopaları da bırakarak kaçtıkları, köye gelip gökten yere bir adam indiğini söyledikleri rivayet edilmektedir.
Komaşki, yere iner inmez, balonunu bir ağaca bağlayarak köye gitmiş, orada padişahtan aldığı fermanı da göstererek bir gece misafir olmuş, sabah ise yanına bir kısım köylüyü alarak balonu kayığa yükletip İstanbul'un yolunu tutmuştu.
Komaşki'nin ikinci uçuşunu Beyoğlu'da Küçük Taksim'deki hastanenin bahçesinden yapmıştı. Buradan uçacağını daha önce Birkaç defa ilan etmiş ancak hava muhalefeti sebebiyle ertelemek zorunda kalmıştı. Ramazan Bayramanın 3. günü, saat 11'de havalanan Komaşki, İstanbul üzerinde biraz dolanarak Yeşilköy civarında bir köye inmişti.
Komaşki'nin üçüncü uçuşu, son uçuşu oldu. Zavallı Komaşki, Adile Sultan'nın yedi gün, yedi gece süren düğününü daha da neşelendirmek için uçmuştu. Sert bir poyraz esiyordu, balon İstanbul üzerinde bir saat kadar görünmüş daha sonra gözden kaybolmuştur. Zamanın gazetelerinden Cerideyi Havadis, Komaşki'den şimdiye kadar bir haber alınamadığı ve ölmüş olabileceğini yazmaktadır. O gün rüzgar çok şiddetli olduğundan balon topaç gibi dönüp ağırlıklarından bir bölümünün düşmüş olabileceği, bu sebeple de yere inmesinin mümkün olamayacağı düşünülmektedir. Komaşki'nin dönemin söylemiyle kürre- nar'a çıkıp yandığı düşünülmektedir. Yine o dönemde yaşayan insanlar, Komaşki'nin akıbeti ile alakalı çok şey konuşmuşlar, anlatmışlar, ancak Komaşki'ye ne olduğu ise hala bilinmemektedir.