Hattat nedir?
Hattatlık Arap harflerinin değişik ve süslü biçimde yazılıp düzenlenmesine dayanan bir el sanatıdır.
İslam dininde resim yapmak yasak sayıldığı için İslam ülkelerinde yazıları süslemek bir bakıma resmin yerini tutuyordu. Bu nedenle hat sanatı ile bugünkü nonfigüratif resim sanatı arasında büyük benzerlik vardır.
İslamlığın doğuşu sırasında Araplar «kufi» denen bir yazı biçimi kullanıyorlardı. Hattat denen yazı ustaları daha sonra değişik biçimde yazılar icat ettiler; «nesih» ve «sülüs» denen yazılar ortaya çıktı. A
rap hat ustalarından Yakuti Mustasımi hat sanatında kullanılan altı çeşit yazının (nesih, sülüs, celi, talik, rik'a, divani) kurallarını tespit etti. Ondan sonra süsleme sanatları arasında yer alan yazı sanatı bir meslek haline geldi, büyük bir gelişme gösterdi.
lk büyük Türk hattatı Şeyh Hamdullah'tır (1436-1520). Şeyh Hamdullah'ın altı çeşit yazıda yarattığı üslup XVI. yy.dan günümüze kadar hemen hiç değişmemiş, ondan sonra gelen hattatların hepsi onun gibi yazmağa özen göstermişlerdir. Süleymaniye Camii'ndeki yazıları Ahmet Karahisari, Ayasofya'nın içindeki büyük yazıları Kazasker Mustafa İzzet Efendi yazmıştır.
Hafız Osman ise yazdığı Kur'an'larla bütün İslam ülkelerinde haklı bir şöhret kazandı. Hattatlar üç gruba ayrılırdı; birinci grubu oluşturanlar okullarda yazı dersi veren meşk hattatlarıydı. Yazma kitapları kopya eden ya da ısmarlama yazan hattatlar ikinci bir grup oluştururdu.
Üçüncü grupta yer alanlar, öğrenci yetiştiren ve özgün yapıt veren hattatlardır. Şeyh Hamdullah, Ahmet Karahisari, Hafız Osman, Mustafa Rakım, Sami Efendi gibi çok ünlü hattatlar üçüncü grupta yer alan hattatlar arasından çıkmıştır.
Eskiden din kurumlarından kitaplara, evlerin duvarlarına kadar her yerde kullanılan bu elsanatı 1928 yılında yeni Türk harflerinin kabulüyle eski önemini yitirdi. Şimdi bu sanat ancak eski camilerin onarımında, bazı meraklı kimselerin evlerine asmak için yaptırdıkları levhalarda, bir de mezar taşı yazılarında kullanılmaktadır.
Sözlükte "hattat" ne demek?
1. hat (güzel yazı) sanatçısı.
Hattat kelimesinin ingilizcesi
n. penman
Köken: Arapça