Preston Ni
(Çevirmen Notu: Gaslighting terimi, bir kocanın karısını gazla çalışan ışıklarını karartarak ve ona halüsinasyon gördüğünü söyleyerek akıl hastası olduğunu düşünmesi için manipüle ettiği 1944 Alfred Hitchcock filmi Gaslight'tan türetilmiştir.
*Gaslightçı: Gaslight eyleminde bulunan kişi.)
● Narsistler, gerçek benliklerini büyüklenmeci, "diğerlerinden üstün", bencil ve oldukça kibirli alternatif bir kişilik ile değiştirirler.
● Gaslighting, kurbanın kendinden şüphe etmesine neden olan sürekli bir manipülasyon ve beyin yıkama biçimidir.
● Bir narsist, kırılgan öz-değerlerini artırmak için yalan söyleyip durumları abartırken, gaslightta bulunan kişi otorite ve kontrolünü artırmak için bunu yapar.
“Bazı insanlar başkalarının kafalarını keserek uzun boylu olmaya çalışır.” —Paramahansa Yogananda
Psikolog Stephen Johnson, narsist kişiliği “erken dönemde alınan psikolojik hasarlara tepki olarak gerçek benlik ifadesini bastırıp, yerine oldukça gelişmiş, telafi edici bir sahte kendilik koyan kişi olarak tanımlamakta. Bu alternatif persona genellikle büyüklenmeci, "diğerlerinden üstün", bencil ve oldukça kibirli biri olarak karşımıza çıkar.
Gaslighting, mağdurun kendisinden şüphe etmesine ve nihayetinde de benlik algısı, kimlik ve öz değerini kaybetmesine neden olan sürekli bir manipülasyon ve beyin yıkama biçimidir. Bir gaslightçının ifadeleri ve ithamları genellikle kasıtlı yalanlara ve hesaplanmış marjinalleştirmeye dayanır. Gaslighting terimi bir kocanın karısını, kendini ve gerçekliğini sorgulamasını sağlamak yoluyla, deli olduğuna ikna etmeye çalıştığı 1944 tarihli Gaslight filminden türetilmiştir.
Narsisizm ve gaslightingin ilişkiler üzerindeki etkisi üzerine birçok çalışma ve yazı ortaya konmuştur. Sıklıkla yıkıcı olan bu patolojilerin her biri biricik olsa da, belirli davranışsal örtüşmeler vardır. Narsistlerle Nasıl Başa Çıkılır ve Gaslightçılarla Başa Çıkmanın ve Psikolojik Zorbalığı Durdurmanın Yolları kitaplarımda da geçen altı ortak özellik aşağıdadır: Tüm narsistler ve gaslightçılar aşağıda tanımlanan her özelliğe sahip değildir. Bununla birlikte, kronik narsistlerin ve gaslightçıların düzenli aralıklarla aşağıdakilerden en az birkaçını sergilemesi muhtemeldir.
Hem narsistler hem de gashlightçılar kendileri ve başkaları hakkında sık sık yalan söyleme, abartma ve başkalarını küçük düşürerek kendilerini yükseltme eğilimindedirler. Narsistler genellikle gösteriş yaparak, övünerek, hak edilmemiş takdirler alarak ve diğer kendini yüceltme biçimleriyle kendilerini üstün ve "özel" göstermeye çalışırken, gaslightçılar haksız suçlamalar, sürekli eleştiri ve psikolojik yıldırma yoluyla sizi aşağılık hissettirmeye odaklanmaktadırlar. Hem narsistler hem de gaslightçılar gerçekleri çarpıtmada, kasıtlı yalanlarda, kişinin adını lekelemede ve olumsuz yönde zorlamada usta olabilirler. Temel farklardan biri, narsist kişi kendi kırılgan öz-değerini artırmak için yalan söyleyip abartırken, gaslightçıların bunu otorite ve kontrollerini artırmak için yapmasıdır.
Pek çok narsist ve gashlightçı alıngandır ve onlara olumsuz davranışlarından dolayı hesap sorulduğunda kötü şekilde tepki verebilir. Kendilerine meydan okunduğunda, narsistlerin savaşması (ör: öfke nöbeti, mazeret üretme, inkâr, suçlama, aşırı hassaslaşma vb.) ya da kaçması (kapıdan dışarı fırlama, kaçınma, sessiz muamele, dargınlık ya da diğer pasif agresif davranış biçimleri) muhtemeldir. Gaslightçılar, gerginlik arttığı zaman, rakibini korkutmak veya baskı altına almak amacıyla, neredeyse her zaman haksız suçlamalarını veya zorlamalarını ikiye veya üçe katlamayı tercih ederler. Birçok gaslightçı, ilişkinin kendisini işbirlikçi olmaktan ziyade tabiatı gereği rekabetçi olarak görür; biri kazanırken öbürünün muhakkak kaybettiği bir oyun… Ya kazanansın ya da kaybeden ya en üsttesin ya da en altta. “Saldırı en iyi savunmadır” sözü birçok gaslightçının mantrası olmakla birlikte, gaslightçıların insanlarla ilişki kurmadaki agresif yöntemlerini de temsil eder.
“Kocam, hayatı gerçekte ne kadar sallantılı olursa olsun, başkalarının onu her zaman başarılı, güçlü ve kıskanılacak biri olarak görmelerini ister.” —Bir narsistin anonim partneri
Hem narsistler hem de gaslightçılar, özgüvensizliklerini gizlemek adına, dünyaya kendilerinin sahte, idealize bir görüntüsünü sunma eğilimindedir. Birçok narsist, kendilerini dışarıdan iyi göstererek başkalarını etkilemeyi sever. Bu "ödül kompleksi" kendini fiziksel, romantik, cinsel, sosyal, dini, finansal, maddi, profesyonel, akademik veya kültürel alanlarda gösterebilir. Bu sunumun altında yatan mesaj "Senden daha iyiyim!" veya "Bak ne kadar özelim- herkesin sevgisine, hayranlığına ve kabulüne layığım!"dır.
Öte yandan gaslightçılar, kişisel ilişkilerde, işyerinde veya toplumun üst düzey konumlarında (siyaset ve medya gibi) otoriter, baskıcı alfa erkek veya kadın olmanın idealize edildiği bir öz imaj yaratır. Pek çok gaslightçı, kendilerini tamamen güçlü ve kuvvetli, istedikleri zaman yargı ve cezalar verme kabiliyetinde olan biri gibi görmekten hoşlanırlar. Patolojik gaslightçılar, genellikle zayıf olarak algıladıkları kişileri marjinalleştirerek, silik karakterlerin ezilmiş kaderlerini hak ettiğine inanarak kendi gururlarını besler ve kendilerini güçlendirirler. Kurbanlarına doğrudan veya incelikli bir acımasızlıkla ve küçümsemeyle saldırırlar; bu suçlardan, insanlık ve empati eksikliğinden zevk alırlar.
Özünde, narsistler başkalarının kendilerine tapmasını isterken, gaslightçılar başkalarının onlara boyun eğmesini ister. Büyük ölçüde, bu dış etkenler, gerçek ve özgüvensiz benliklerinin yerini alarak sahte kimliklerinin önemli parçaları haline gelir.
Pek çok narsist ve gaslightçı, kuralları ve sosyal normları ihlal etmekten hoşlanır. Narsistlerin ihlal örnekleri arasında sırada kaynak yapmak, sürekli olarak düşük bahşişler bırakma, kişisel alana izinsiz girme, ödünç alınan eşyaları geri vermeme, başkalarının eşyalarını izinsiz kullanma, trafik yasalarına uymama, randevuları ekme ve verilen sözleri tutmama sayılabilir. Gaslightçıların ihlallerine örnek olarak doğrudan veya üstü kapalı marjinalleştirici sözler, aleni veya özel ortamlarda küçük düşürme ve aşağılama, alaycı mizah ve alaycı yorumlar, internette trolleme, öfkeli ve nefret dolu konuşma ve istenmeyen kişi ve gruplara yönelik şiddetli saldırılar örnek olarak gösterilebilir.
Narsistlerin ve gaslightçıların yaptığı sınır ihlalleri, kendilerinin baskıcı ve insanlıktan uzak tavırları ile kurbanları üzerinde hak iddia ettiklerinin göstergesidir. Ağır vakalarda, bu sınır ihlali patolojisi, yasadışı ve gizli anlaşmalara, mali istismara, cinsel saldırıya, flört tecavüzüne, aile içi istismara, nefret suçlarına, insan hakları ihlallerine ve diğer çeşitli suçlara neden olabilir. Çevirdikleri dolaplar kendilerine içi boş (ve vahim) bir üstünlük ve ayrıcalık duygusu sağladığı için birçok narsist ve gaslightçı yıkıcı davranışlarından gurur duyar.
Narsistler ve gaslightçılar fiziksel istismarcı olabilseler de (her zaman olmasa da), kurbanların çoğu için, çekilen duygusal ızdırap hasarın en acı verici hissedildiği noktadır. Hem narsistler hem de gaslighçılar, kendilerini güçlü hissetmek, sizi güvensiz ve dengesi şaşmış hale getirmek için olumsuz duygular yaymaktan ve uyandırmaktan hoşlanırlar. Başkalarının düşüncelerini, duygularını ve önceliklerini görmezden gelip değersiz kılmak, onlar için alışkanlık haline gelmiştir. İnsanların hayatlarına acı çektirdikleri için çok az pişmanlık gösterirler. Genellikle kurbanlarını kendi mağduriyetlerine sebep oldukları için suçlarlar (“Bu kadar aptal olmasaydın sana bağırılmazdı!”).
Buna ek olarak, birçok narsist ve gaslightçı, öngörülemeyen ruh hali değişimlerine sahiptir ve her şeyi dramatize etmeye eğilimlilerdir, onları neyin rahatsız edip tetikleyeceğini asla bilemezsiniz. Kurbanlarının gösterdiği herhangi bir bağımsızlık veya öz olumlama belirtisinde sinirlenirler (“Kim olduğunu sanıyorsun!?”). Görüşlerine katılmazsanız veya onların beklentilerini karşılayamazsanız huzursuz olurlar. Daha önce de belirtildiği gibi, eleştiriye karşı hassastırlar, ancak başkalarını çabucak yargılarlar. Sizi küçülterek ve aşağılık hissettirerek, kendi kırılgan egolarını güçlendirir ve kendilerini daha güvende hissederler.
Hem narsistler hem de gaslightçılar, öbürlerinin kendi gündemlerine uymalarını sağlamak için diğer insanlar adına kararlar verme eğilimindedir. Narsistler, romantik partnerlerini, çocuklarını, ailelerini, arkadaşlarını veya iş arkadaşlarını kendi emellerine hizmet eden mantıksız ihtiyaçlarını karşılamak, gerçekleşmemiş hayalleri gerçekleştirmek veya zayıflıkları ve eksiklikleri örtmek için kullanabilirler. Narsistler ayrıca suçluluk, suçlama ve mağdur olmayı manipülatif araçlar olarak kullanmaktan hoşlanırlar.
Gaslightçılar, kurbanlarının kendilerini sorgulamalarına ve daha az özgüvenli hissetmelerine neden olmak amacıyla gerçeği sürekli çarpıtarak, bireylere ve gruplara yönelik psikolojik manipülasyonda bulunur. Kendisinin yersiz kısıtlamaları ve denetimi altında kurbanların nasıl düşünmeleri, hissetmeleri ve davranmaları gerektiğini söylemek de dahil olmak üzere, gaslightçılar kişisel ve/veya profesyonel ortamlarda ilişkileri mikro düzeyde yöneterek (kontrol ederek) manipüle ederler. Yönlendirmelerine boyun eğmeyenlere karşı genellikle eleştirel, öfkeli ve/veya düşmanca davranırlar. Gaslightçıların manipülasyonu genellikle oldukça agresiftir ve kendisi tarafından algılanan otoriteyi tanımayan ve itaatkâr olmayan kişilere yönelik cezai tedbirlerde (somut veya psikolojik) bulunur.
Narsistler ve gaslightçılar arasındaki belki de en büyük ayrım, narsistlerin kullanması ve sömürmesi; gaslightçıların otorite kurup, kontrol sağlamasıdır. Narsist bunu vahim bir eksiklik hissini (gerçek benliğiyle sevilmeme) telafi etmek için yaparken, gaslightçılar bunu her zaman var olan güvensizliklerini (güçsüz olma ve kontrolü kaybetme) gizlemek için yapar. Bu patolojik tiplerin her ikisi de insanlarla insan olarak hakiki ve hakkaniyete uygun bir şekilde ilişki kurma konusundaki yetersizliği ve/veya isteksizliği gözler önüne serer. Daha az insancıl olarak ve başkalarını insandan saymayarak kendileri “özel” ve “üstün” hale gelirler.
En kötü senaryoda, bazı bireyler hem narsistik hem de gaslight özelliklerine sahiptir. Bu, kibir, manipülasyon, zorbalık ve istismarın son derece zararlı ve yıkıcı bir bileşimidir, hepsi de failin derinlerine yerleşmiş yetersizlik ve korku duygusunu telafi etmek için ortaya çıkar.
Çeviren: Klinik Psikolog Rabia Yavuz
Eposta: firstname.lastname@example.org
Instagram: @klinikpsikolograbiayavuz
Kaynak: https://www.psychologytoday.com/us/blog/communication-success/201707/6-common-traits-narcissists-and-gaslighters
Tracy Dennis-Tiwary, endişeye doğru yaklaşmanın bize nasıl motivasyon sağlayabileceğini ve kendimiz hakkında bize nasıl fikir verebileceğini açıklıyor.Devamı
Valerie, 25 yaşında üniversite mezunu bir kişi. Merhametli ve verici bir insan. Kendisini mültecilerle yapılan gönüllü yerel çalışmalara adamış birisi...Devamı
Empati, bir başkasının duygularını anlama ve paylaşma kabiliyeti, diğer insanlarla olan bağlantılarımızın temelidir. Araştırmalar, empatinin...Devamı
Sosyal koşullar ve eşitsizlik iyi oluşu etkiler. Öyleyse neden "mutluluk bir seçimdir" deyip duruyoruz?...Devamı
Farklı görüşlerimiz hakkında daha iyi tartışmalar yapmak için sekiz ipucu...Devamı
Araştırmalar; izolasyon, stres ve belirsizliğin unutkanlık ve düzensizliğe neden olabileceğini gösteriyor. İşte bu konuda yapılacaklar...Devamı
Yansıtma, istismarcılar, narsistler veya sınırda kişilik bozukluğuna sahip insanlar ve bağımlılar tarafından sıklıkla kullanılan bir savunma...Devamı
Çocukken yaptığınız boyamaları, çizgilerin içinde kalma çabanızı, sonra yaptığınız bir hata ile çizgileri taşırdığınız ve o anda yaşadığınız...Devamı
Bilinçli Farkındalığın birçok faydası olduğu düşünülüyor, ancak yanlış uygulandığında yanlış eylemleriniz için kendinizi daha az suçlu hissetmenizi...Devamı
Düşüncelerinizin hatalı olabileceğini kabul etmek daha fazla öğrenmenize ve daha iyi ilişkiler kurmanıza yardımcı olabilir...Devamı
Sosyal İkilem (Social Dilemma 2020) filminden bir sahnede, hayali bir genç, karanlığa gömülmüş bir durumda yatağında oturuyor...Devamı
Eğer ertelemek tembellikle ilgili değilse, neyle ilgilidir? Baharat çekmecenizi alfabetik olarak düzenlemek için önemli bir işi ertelediyseniz...Devamı
Hayat olanca hızıyla akıyor ve zaman zaman yaşadığımız güçlükler bizi sarstığında ancak dengemizi kaybettiğimizi fark eder oluyoruz...Devamı
İfade ettiğiniz üzere zamanımızın çoğunu çalışarak geçiriyoruz. Zamanımızı nasıl kullanacağımız mesai saatlerimiz üzerinden belirleniyor...Devamı
Massachusetts Çocuk Sağlığı Kliniğindeki çocuklar gözlemlendiğinde tutarsız davranışları göze çarpmaktadır. Tanımadıkları halde...Devamı
Alışkanlık haline gelmiş eleştiri her çift için tehdittir. Zaman zaman eşinizi eleştiriyor olabilirsiniz önemli olan bunu...Devamı
Gittikçe daha stresli bir dünyada yaşıyoruz, bu yüzden çocuklarımızda duygusal ve zihinsel dayanıklılığı teşvik etmek hiç bu kadar önemli...Devamı
Hiç kurbanı oynadınız mı? Eğer oynadıysanız, bunu yaparken doldurmak istediğiniz veya ifade etmeye çalıştığınız...Devamı
Otobüste oturduğunuzu, sırada beklediğinizi veya evde koltuğunuzda oturduğunuzu ve birkaç dakika...Devamı
Aynaya baktığınızda kimin yansımasını görüyorsunuz?Devamı
Bazı insanlar içten içe “kimlik hırsızı sendromu” ile mücadele ederken kendilerini zeki, kendinden emin ve...Devamı
Ebeveynlerinize münhasıran ve sahiplenici bir şekilde yakın mısınız? Ebeveynlerinizden biri veya her ikisi sizin aracılığınızla hayallerini...Devamı
Son zamanlarda stresli hissediyorsanız, yalnız değilsiniz- COVID-19 pandemisinden bile önce, 2018'deki Birleşik Krallık anket verileri, insanların yüzde 74'ünün...Devamı
Yeni bir araştırma, gün içerisinde deneyimlenen empatinin kendi huzurumuza ve başkalarına karşı olan nazik davranışlarımıza katkıda...Devamı
Kendinizi dünyadan kopuk hissediyorsanız, depersonalizasyon yaşıyor olabilirsiniz. Emin olun ki, iyileşmenin yolları vardır...Devamı
COVID-19 ile ilgili birçok politika, hükümetler vatandaşlarının iyiliğine yeterince güvenmediği için işe yaramadı...Devamı
İnternet sitesinde, bilette ve tiyatronun dışındaki tabelalarda şu uyarı yer aldı: “Bu, telefonsuz bir etkinliktir.” İnsanlar...Devamı
Samantha matematik ödevini yapmak için masasına oturur fakat daha ilk soruda hazırlıksız yakalanır. Bu tipte bir problemi...Devamı
Pandemiden önce gurur duyulacak bir gece rutinim vardı. Okaliptüs yapraklarıyla sıcak duş ve elektronik aletleri başka...Devamı
İlk bakışta bariz görünmese de öz şefkat ırk ve cinsiyet ayrımcılığı ile diğer baskı biçimlerine son verme arayışında kilit bir rol oynar...Devamı
Farklı dallarda çalışan bilim insanları, bazı toplumları diğerlerinden daha barışçıl yapan unsurları keşfediyor...Devamı
Hayatta kaçınılmaz olarak zorluklara ve streslere maruz kalırız. Yaşadığımız zorluklarla nasıl baş ettiğimiz...Devamı
Sherry Turkle, ilginç yaşam öyküsünün onu nasıl teknolojinin sosyal etkilerini araştırmaya yönlendirdiğini anlatıyor...Devamı
İşte Size Bu Düşüncelerinizi Nasıl Durduracağınıza Dair Bir Yazı...Devamı
İntihar çocuklarda ve gençlerde artıyor. Erken belirtileri tanımak, ihtiyaç duydukları yardımı almaları için önemli...Devamı
İşte insanların aşıya karşı tereddütlerini aşabilmeleri için yardımcı olacak araştırma temelli bazı yönergeler...Devamı
Ruh sağlığının ihmal edilmiş çocuğu olan tatsızlık hissi, motivasyonunuzu ve odağınızı köreltebilir...Devamı
Yeni bir çalışma, kendi sosyal grubumuz dışındaki insanlarla işbirliği içinde olmayı hayal etmenin önyargıları azalttığını öne sürüyor...Devamı
Olağanüstü başarı, hırs ve rekabet; güçlü ve saygın olmaya giden yol gibi görünebilir. Ayrıca sizi öfkeli, derinden mutsuz ve...Devamı
Gençler pandemi sırasında çok şeyle mücadele ediyor. İşte gençlerin bugünlerde bizden görmeye ihtiyaç duydukları şeyler...Devamı
Psikiyatrik dil kullanımındaki artış sıradan bir üzüntüyü bile tıbbi bir boyuta taşırken ciddi rahatsızlıkların...Devamı
Lise sınıf arkadaşlarımdan birinin, banyo aynasının önünde kendine tekrar tekrar “aptal” deyişini duyduğum zamanı...Devamı
Ebedi mutluluk bir şeyleri tamamlama isteğimizi tamamen zayıflatır. Bu sebeple mükemmel memnuniyet...Devamı
"Eskiden insan biliyordu (ya da belki seziyordu) ki, meyvenin çekirdeğini taşıması gibi..."Devamı
Birleşik Krallık'taki Kent Üniversitesi'nde yazar, koç ve kültür tarihi profesörüdür. Aynı zamanda araştırma topluluğu...Devamı
Geçtiğimiz yıl içerisinde COVID-19 virüsüne yakalandıktan bir süre sonra psikolojik yardım arayan kişilerin öykülerine bakıldığında...Devamı
Verici bir yapıya sahip olan insanların hâl üzere kalırken, aynı anda zamanlarını ve enerjilerini nasıl koruyacakları bu yazıda.Devamı
Bunu nasıl fark edebilir ve neler yapabilirsiniz?Devamı
Bu, onun ilk kar kayağı (snowboard) atlaması ya da yaptığı en kötü atlayış değildi. Havalı bir dönüş ya da bir çalım denememişti. Ancak...Devamı
Olumsuzluk düşünceler nedir ve zihnimizi daha olumlu düşünmek için nasıl değiştirebilirsiniz? Olumsuz düşünceler bizi üzgün, şüpheci ve ...Devamı
Ruh sağlığı uzmanlarının ruminasyonu azaltmak için sundukları öneriler...Devamı
2010'da bir yaz günü Cambridge'deki Christ’s College'da yaptığım bir konuşmadan sonra, Daniel Berg adında İsveçli bir yüksek lisans öğrencisi...Devamı
Covid-19 hayatlarımıza davetsiz bir misafir gibi girdiğinden bu yana, aşina olduğumuz yaşam pratiklerimiz ve dünyayı algılama biçimimiz...Devamı
COVID-19 salgınının insan hayatı üzerindeki korkunç sonuçlarından sonra belki de en güçlü etkilediği alanlardan biri özgürlüğümüz oldu. Dünyanın her yerinde...Devamı
Mutluluk: amaç belirlemek ile anlık hazzın muhteşem dengesi...Devamı
Pandemi sürecinin akıl sağlığı alanında bir krizi tetiklemesi bekleniyor, ama belki de bu süreç hayata yeni bir şekilde...Devamı
İnsanlar “hikâye-anlatan” yaratıklardır: dünyamızı inşa etmek için hikâyeler üretiriz...Devamı
Öz farkındalık, herkesin doğru egzersizler ve alışkanlıklar ile geliştirmeyi öğrenebileceği bir beceridir. Hayatınızın veya kişiliğinizin anlayamadığınız...Devamı
Psikolojik dayanıklılık, stresli durumlara uyum sağlayabilme ve değişen koşullara psikolojik olarak ayak uydurabilme kapasitesi olarak tanımlanabilir...Devamı
İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinden sonraki aylarda, Albert Einstein Amerikalıları üçüncü bir dünya savaşını hayal etmeye teşvik etmek için bir röportaj verdi...Devamı
Yakınların kaybı her insanda farklı, ancak derin bir psikolojik sürecin başlangıcına işaret eder. Kırık bir kalpten ölecek gibi olma hissini hayatımızda en az birkaç kere duyarız, ancak araştırmalar...Devamı
Araştırmalara göre, günlük sosyal etkileşimler iyilik halimiz için önemli...Devamı
Verimliliğe adeta tapıyoruz. Daha fazla almak için daha az kullanın. Aynı gün teslimat. Aynı anda birkaç işi birlikte yapmak; bir yandan e-posta gönderirken, bir yandan da mesaj...Devamı
Kovid-19 bize daha az iş odaklı bir toplum olma konusunda anlık bir bakış imkânı sundu. Fakat eski normale dönmeyi reddetmek için kararlılığa ihtiyacımız olacak...Devamı
Farklılıklar arasında köprü kuranlardan biri misin?Devamı
Okul yöneticileri – bölüm başkanları, müdürler – büyük bir zorlukla karşı karşıyalar: Covid19 döneminin ortasında okul topluluklarını birleştirmek ve yeniden canlandırmak...Devamı
Yeni araştırmalar; çocukların minimum risk altında olduğunu ancak eğitimlerinin büyük ölçüde zarar gördüğünü gösteriyor.Devamı
Pandemi sürecinde neler yaşadığımızı unutmayalım. Etrafımızdaki pek çok kişi karantina süreci bittikten sonra nasıl bir hayatın bizi beklediği konusunda merak duymaya başladı...Devamı
Sokağa çıkamazken kendinizi bunalmış hissediyorsunuz ve birdenbire elektronik öğrenme ve çalışma süreçlerine ayak uydurmak zorunda mı kaldınız? ...Devamı
Sosyal medya platformlarının, bağımlılığa benzer zararlı sonuçlar doğuran, kompülsif kullanımları bir tıbbi hastalık...Devamı