Bogota
Bizi Kolombiya'ya götüren, bu ülkenin yıllardır süren, ağır, yüzbinlerin hayatına mal olan, kaos ve şiddeti sıradanlaştıran bir çatışma yaşaması... Ve 60 yıllık bu çatışmayı sonlandırmak için başlatılmış çözüm süreci...
Bir ülkenin kültürel ve ekonomik zemini, tarihsel öyküsünü bilmeden oraya dair bir çatışmayı anlamak zordur. Kolombiya bu zorluğun yüksek olduğu ülkelerden birisi...
İlk temasta göze çarpan üç özelliği var Kolombiya'nın.
İlki derin ülkeye sinmiş bir şiddet ve korku kültürü...
İkincisi dünyanın gelir dağılımı en bozuk ülkelerinden birisi olması...
Üçüncüsü uyuşturucunun (ekimi, üretimi, mafyasıyla) ülke hayatında, ekonomisinde, siyasi şiddette, finanse ederek çatışma sürecinde hayati bir rol oynaması...
Heyet olarak bizi yemeğe davet eden Türkiye'nin zarif Kolombiya Büyükelçisi Engin Yürür, “bu ülkede terörden etkilenmemiş insan yok, sokağa korku sinmiş durumda, 6-7'den sonra başkentte bile hala herkes evine çekiliyor” diyordu verdiği brifingte.
Ülkenin Kolombiya adıyla siyasi sahneye çıkması 1830 yılında. O tarihten bugüne geçen 185 yıl içinde iç savaşın, şiddetin hüküm sürmediği tek blok barış periyodu sadece 30 yıl.
1840'larda başlayan kanlı çatışmalar onlarca yıl sürüyor 1899-1903 arasında iç savaşta ölü sayısı yüzbinlerle anılıyor. 1948 “la violencia” dönemi olarak anılan ve 1958'e dek devam eden iç savaşta 300 bin kişi hayatını kaybediyor. 1948'de iç savaşın ilk günü başkent Bogota'da bir gecede 5 bin kişi katlediliyor. 1960'larda sol grupların, gerillaların ortaya çıkmasıyla başlayan ve hala süren çatışma ise 200.000 kişinin ölümüne yol açmış durumda, kayıtlı mağdur sayısı 7 milyon. Göç etmek zorunda kalan sayısı 5 milyon. Kaçırılan insan 24.000. Zorla kayıp 36.000 kişi...
İnanılmaz rakamlar bunlar...
Peki neden?
İlk ve temel neden sınıfsal...
Yoksulluk, mülkiyet, en önemlisi köylülük meselesi ülkenin tüm tarihinde can alıcı bir sorun oluşturuyor. İspanyol sömürgecilerin torunları, toprakların, madenlerin, servetin sahibi olmayı sürdürüyorlar.
Nitekim 1800'lerin ortalarındaki ilk çatışmalar da yönetim tarzı, verimli topraklar ve madenlerle dair mülkiyet ve paylaşım meselesi üzerinden, toprak reformunu savunan liberaller ile hakim güce dayanan muhafazakarlar arasında çıkmış.
Ancak Kolombiya çatışma tarihinin, belki de tarihinin en kritik anlarından birisi, 1950'lerde kırsal meselenin patlaması.
1948-1957 arası süren iç savaş döneminde, topraksız, fakir ya da topraklarını büyük arazi sahiplerinin baskısıyla kaybeden köylüler, ülkenin başka bölgelerine göç ederek buralardaki boş araziler üzerinde koloniler kuruyorlar.
Bu “dinamik”, zaman içinde, Küba devriminin dönemin sol rüzgarlarının etkisiyle Kolombiya'daki gerilla hareketini üretmiş, bugün devletle masada olan, Kolombiya Devrimci Silahlı Kuvvetleri (FARC) yoksul köylülüğe dayanarak kurulmuş, 60 yıllık çatışmayı başlatarak ve yıllarca devrim peşinde koşmuş.
Uyuşturucu meselesine gelince...
Kokain ülke için dev bir sorun. Koka bitkisinin yüzde 90'ı Kolombiya'da üretiliyor. Uyuşturucu ticaretinde ise ana pay yüzde 56'yla yine bu ülkenin…
15 yılda elinden 40 milyar dolar geçtiği düşünülen ünlü uyuşturucu baronu Escobar'ın, 1986'da siyasete girebilmek için Kolombiya devletinin tüm borcunu ödemeyi önerdiğini hatırlatalım. Uyuşturucu kartelleri bu güçlerini korumak inanılmaz bir yozlaşma düzeni kurmuş ve başka bir şiddetin kaynağı olmuşlar. 1991'de bu ülkede kriminel cinayet sayısı 25.000'le, ertesi yıl 26.000'le inanılmaz seviyelere yükselmiş.
Uyuşturucu ticaretinin çatışma üzerinde de ciddi bir etkisi var. FARC, ELN gibi gerilla örgütleri, onlara karşı kurulan para-militer örgütler hakim oldukları bölgelerde uyuşturucu ticareti yaparak bunu savaşın finansmanın da olarak kullanıyorlar.
Tüm bu faktörlerin iç içe girmesiyle 60 yıllık çatışma sonunda ülke o hale gelmiş ki, bugün toprakların bir kısmını devlet, bir kısmını gerillalar kontrol ediyor.
Kolombiya bugün barış görüşmelerinde, daha doğrusu yeniden yapılanma arayışında...
Türkiye'yle karşılaştırınca, biz öykümüz içinde bir çatışma yaşıyoruz, Kolombiya'nın kendisi bizzat çatışma...
Onlar barışa doğru yol alabiliyorsa, biz haydi haydi alırız.
- BIST 97.533
- Altın 145,791
- Dolar 3,5801
- Euro 4,0019
- İstanbul 18 °C
- Diyarbakır 18 °C
- Ankara 12 °C
- İzmir 19 °C
- Berlin 26 °C
- Diyarbakır'da 59 köyde sokağa çıkma yasağı
- İran: PJAK saldırısından Türkiye sorumlu
- Beşiktaş 15. kez şampiyon
- ABD'de silahlı saldırı: 8 kişi yaşamını yitirdi
- Almanya, İncirlik kararını iki hafta içinde verecek
- Merkel: Başkalarına güvenmenin zamanı geçti
- Elvis Presley'nin jeti açık artırmada satıldı
- DSG: Rusya'nın teklifini reddettik, koalisyon ile çalışıyoruz
- İsraillilerden iki devletli çözüm talebi
- Hamaney: Riyad, ABD'nin damızlık ineği haline gelmiş
- Galatasaray'dan adadaki yıkımla ilgili ilk açıklama
- İspanya Kral Kupası Barcelona'nın
- 'Hayrettin Karaman Kanser tedavisi görüyor'
- Çin jetlerinden ABD gözlem uçağına müdahale
- IŞİD, Tuzhurmatu’da Peşmerge'ye saldırdı
Şiddet ve korku diyarı...
- Reuters kareleriyle Erdoğan’ın ‘partiye dönüş’ kongresi
- Goran lideri son yolculuğuna uğurlandı
- Süleymaniye’de yas
- Reuters fotoğraflarıyla Trump-Erdoğan görüşmesi
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Erdoğan CNN International'a konuştuErdoğan, ABD Başkanı Trump'ın referandum sonucu nedeniyle kendisini tebrik ettiğini söyledi. Erdoğan, Trump ile yaptığı görüşmeden olumlu sinyaller aldığını belirtti.
- Arzu Yılmaz: 'Bağımsızlık Kürtler için tarihsel bir misyon'Deng Dergisi, gündemdeki önemli konuları Kürdistan Amerikan Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü Başkanı Dr. Arzu Yılmaz ile konuştu.
- Beşikci: Kerkük elbette bir Kürd şehridirSosyolog İsmail Beşikci, Kerkük’te Kürdistan bayrağının göndere çekilmesine Irak, İran ve Türkiye’nin gösterdiği tepkiye değinerek, önemli olanın Kürdlerin Kürd bayrağı gibi temel konularda birlikte hareket etmeleri olduğunu söyledi.
- Vahap Coşkun: 'Yeni bir çözüm sürecinin koşulları yok'Akademisyen Vahap Coşkun'a göre Rakka Operasyonuna YPG'nin katılımı ve Türkiye'nin bu konudaki tavrı, bir de 16 Nisan sonrası PKK'nın izleyeceği tutum Kürt sorununa ilişkin belirleyici rol olacak.
ÖZEL MAKALE
- Sıçrama Tahtası; Kürtler ve Ermeniler"Saîdê Kurdî’nin, Hamidiye Alaylarının yasallaştırılması talebi, Kürtler üzerinde uygulanmak istenen politikaları boşa çıkarmayı amaçlamaktadır."
- Furkan Vakfı üyelerine polis ‘müdahalesi’Adana’da ‘Kutlu Doğum Haftası’ nedeniyle açıklama yapmak isteyen Furkan Vakfı üyelerine polis biber gazı ve tazyikli suyla ‘müdahale etti.’
- Türkiye ve Kurdistan: Geleceğe Dair (3); MEDYA"Medyanın etkisi sonucunda ortaya çıkan izler günlük olarak görülmeyebilir. Çünkü her gündem, bir köşeden ya da bir şekilde yönelmek istediği şeye yönelik olarak söyler, yazar ve gösterir. Sonuçta da bu yönde içte bir kamuoyu meydana getirir."
- İslam medeniyetinde birlik ve çeşitlilik"Tek millet, tek dil, tek bayrak, tek devlet anlayışının İslam’la birleştiği noktalar var mı? Ve çeliştiği noktalar? Neler olduğunu ve bugünkü Müslümanların da bu hataya nasıl düştüğünü Risale-i Nur’dan ve Kur’ân dan birkaç ayet ile izah edeceğim."
KÜLTÜR SANAT
- Nûbihar’ın 139. Sayısı çıktıKürtçe yayınlanan Kültür Sanat ve Edebiyat Dergisi Nûbihar'ın 139. sayısı çıktı.
- Hülya Koçyiğit hastaneye kaldırıldıYeşilçam oyuncusu Hülya Koçyiğit, kanser tedavisi için ABD'de hastaneye kaldırıldı.
- Derin Tarih toplatılıyorBakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı, “Atatürk'ün hatırasına alenen hakaret" suçlamasıyla 'Derin Tarih' dergisinin Mayıs sayısı hakkında soruşturma başlattı. Bu kapsamda 'Derin Tarih' dergisinin Mayıs sayısı hakkında el koyma ve toplatma kararı verildi.
- Zülfü Livaneli’den Gülmen ve Özakça için yetkililere çağrıZülfü Livaneli, 63 gündür açlık grevinde olan akademisyen Nuriye Gülmen ve öğretmen Semih Özakça için yaptığı çağrıda “Tüm yetkilileri bu sessiz ve acı çığlığı duymaya davet ediyorum” dedi.