Burgaz Adası, İstanbul (Prens) Adaları'nın büyüklük olarak üçüncüsüdür. Yuvarlak biçimli ve genişliği yaklaşık 2 kilometredir. Ada üzerindeki tek tepe Bayrak Tepe'dir. Ada (bir kısmı 2003'te yanmıştır) bir kızılçam ormanıyla kaplıdır.
Büyük İskender'in generali, Demetrios'un babası olan Antigone buraya büyük bir kale yaptırmıştır. Bu sebeple ada önce onun adıyla anılmış, sonra Yunanca kale/burç anlamına gelen Burgaz (Pyrgos) adını almıştır. Ortodoks kilisesinin en saygın patriklerinden Metodios'un ikonakırıcılar tarafından adadaki bir mahzende yedi yıl hapsedildiği söylenmektedir. Bugün bu mahzenin üzerinde Ayios İoannis Kilisesi bulunmaktadır.
Evliya Çelebi'nin 17.yy'da yazdığnıa göre, ada halkı Rumlardan çok az sayıda da Yahudi ve Ermenilerden oluşmaktadır. En az 1 kilometre genişliğindeki boğaz Heybeliada'yı Burgaz (Antigoni) Adası'ndan ayırır. Antikçağ yazarları bu adaya Erebinthus, Bizanslı yazarlar ise Therebintos ya da Panormos adını vermişlerdir.
Burgaz Adası; ağaçlarla kaplı olan Heybeliada ve Kaşık Adası'na baktığı için manzara açısından avantajlıdır. Ada; çam ormanları, sahilleri ve zarif ahşap köşkleriyle de İstanbul'un sevilen bir köşesidir.
Güzel ahşap köşklerın en çok saklandığı yerler sahil ve tepenin Kaşıkadası ile Heybeliada'ya bakan eteğindeki sokaklardır. Adanın eski plajına, iskelede vapurdan inildikten sonra sola dönülüp sahil takip edilerek ulaşılır.
Günbatımıyla manzarasıyla meşhur olan Kalpazankaya mevkii adanın batı yönündedir. Türkiye'deki ilk kalp paranın burada basıldığı söylenmektedir, o sebeple adı buradan gelir. Kalpazankaya'da yerleşik restuarant ise balık çeşitleri ve her Perşembe ile Cumartesi,Pazar yaptığı kuzu tandırı ile meşhurdur, Burgazada'ya gidecekseniz buraya özellikle gün batımını da görmek adına uğramak ve akşam yemeği yemek olmazsa olmazdır.
176 m yükseklikteki Bayrak Tepe, adanın güney kıyısından yükselen dik bir yamacın üstündedir. "Hristos Manastırı" bu tepede bulunmaktadır.
Ayrıca vapur iskelesi olan kısımda adanın çay bahçeleri ve balık lokantaları sıralanmıştır. Benim favori mekanım çay bahçelerinin hemen arkasında yer alan oldukça küçük ama harika tatlara sahip Sırma kafedir. Sahibi Tuğrul Sırma ile uzun yıllara dayanan ve ada öncesine dayanan bir dostluğumuzda vardır. Kendi üretimi şerbetler, börek ve poğaça çeşitleri tatmaya demleme çayı ise içmeye değer.
İstanbul'daki Rumların nüfusunun azalmasıyla birlikte, adadaki Rumların sayısı da çok azalmıştır. Bugün çok az Rum kalmıştır. Buna karşılık, adada İstanbullu Yahudilerin sayısı artmıştır ve adanın nüfusunun büyük bir oranını Türkler oluşturmaktadır. Adanın sol yamacındaki Avusturya Lisesi'ne ait binalarda ise Avusturyalı rahip ve rahibeler yaşamaktadır.
Burgaz'da 6 Ekim 2003 büyük bir orman yangını çıkmıştır. Şiddetli lodosla nedeniyle bu yangında önemli miktarda ağaç yanmıştır. Adalıların ve itfaiyenin havadan ve karadan yaptıkları söndürme çalışmaları sonucu, yangın ertesi gün söndürülmüştür. Yangından sadece on gün sonra 450 dönüm arazi üzerinde başlatılan orman yeşertme çalışmalarına İstanbul Orman Bölge Müdürlüğü, Adalar Belediyesi, sivil toplum örgütleri ve ada halkı katılmıştır. Çalışmalardan büyük ölçüde olumlu sonuç alınmıştır, bugün yanan yerler tekrar yeşile dönmüştür.
Burgazada'ya İstanbul Şehir Hatları, İstanbul Deniz Otobüsleri, Mavi Marmara, Turyol firmaları düzenli olarak sefer düzenlemektedir. Bostancı'dan kalkan motorlar yaklaşık 30 dakikada adaya varırken, Kabataş'tan kalkan vapurlar 1 saat, Kabataş'tan kalkan deniz otobüsleri yaklaşık 40 dakikada adaya varmaktadır. Burgazada'ya sefer yapan firmalar genelde yaz ve kış olarak 2 tarife kullanmaktadır. Bu seferlerin sıklığı da hafta içi ve hafta sonu günlerde değişmektedir. İlgili seferler tarifeler kullanılarak takip edilebilmektedir.
Brief English version:
Burgazada, Burgazadası, or Burgaz shortly (Greek: Αντιγόνη, Antigoni) is the third largest of the Princes' Islands in the Sea of Marmara, near Istanbul. It is officially a neighbourhood in the Adalar district of Istanbul, Turkey.
Burgaz is a common setting and even a major theme for writer Sait Faik Abasıyanık, where he also resided. Today, his residence is kept as a museum.
In 2003 Burgaz suffered a terrible forest fire, losing 4 square kilometres of its entire woodland, but after the fire new trees planted and now old fired area turns to the green again.
The island consists of a single hill 2 kilometres across. Demetrius I of Macedon, one of the Diadochi (Successors) of Alexander the Great, built a fort (Greek:Pyrgos for fort/tower) here and named it after his father Antigonus I Monophthalmus. The island took this name, but is generally known by the Turks today as simply Burgaz.
Island is famous for its old wooden mansions and phaetons. Also with Kalpazankaya, which is in west direction of the island and very famous with its sunset views.It is said that fake money in Turkey was pressed here in first time and its name Kalpazan (means false-coiner) is coming from this story.In Kalpazankaya, there is a famous restuarant with its fish and lamb tandoor, if you go to Burgazada, you should go to this restaurant in the evening to taste the delicious specialities under the marvelous sunset view.
In addition, tea gardens and fish restaurants are stituated in the fron of the island's ferry port. My favorite location Sırma Cafe is located in the road behind these restaurants & tea gardens ,which is quite small . Tugrul Sırma is the owner of this cafe and our friendships very old with him before his island days. I recommend you to visit this cafe to taste delicious pies, pastries and to drink sherbets of his own production or marvelous tea.
**All photos are taken by me/ Tüm fotoğraflar tarafımdan çekilmiştir....