Bugün 24 Kasım.
Öğretmenler günü.
"Allah'ın sanatı" der öğretmenliğe, Hz. Ali.
Sonra da ekler.
Böylesine kutsal ve önemlidir öğretmenlik.
İnsanlığı aydınlığına da taşıyabilir.
Ortaçağ karanlığına da sürükleyebilir.
Socrates'e göre;
"Dünyada herşeye değer biçilir ama öğretmenin eserine biçilemez..
Çünkü o eser ya herşeydir, ya da hiç bir şey."
*. *. *
Öğretmenler, ya da öğreticiler İnsanoğlunun ilk günlerinden itibaren var..
Yaşlılar, tecrübeliler bilgilerini genç nesillere aktardı.
Sonra şamanlar, rahipler üstlendi öğretmenlik görevini.
Kadim bilgiler kuşaktan kuşağa geçti..
Dindarlar ilk öğretmenlerin peygamberler olduğuna inanır.
Doğru olabilir..
Ama Adem peygamberin iyi bir öğretmen olduğu söylenemez..
Çünkü çocuklarından biri kardeş katilidir.
İslam aydınlarına göre ilk öğretmen Farabi'dir.
Avrupa uygarlığı ise modern öğretmenliğin Antik Yunan'da başladığını ileri sürer.
Çünkü Avrupa'ya göre tarihte ilk okullar ve öğretmenler antik Yunan'dadır..
Akademia okuldur, Aristotales de ilk öğretmen.
Akademia, zeytin ağaçlarıyla kaplı bir bölgeye verilen isimdir ve okul oraya yapılmıştır.
Çünkü zeytin bilge ağacıdır.
Bizdeki zeytin düşmanlarına da duyurulur.
*. *. *
Avrupa Uygarlığı ne derse desin tarihin ilk bilinen okul ve öğretmeni Mezopotamya'da ortaya çıktı.
Atatürk'ün "bunları iyi koruyun" dediği Sümer tabletlerinden birinde.
Dünyanın en tanınmış Sümerologu Samuel Noah Kramer, 1940’lı yıllarda İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde bir Sümer tabletinde bir öğretmen ile öğrencisinin hikayesini buldu.
MÖ 3200 yılına ait çivi yazısı bir okul günlüğü gibiydi.
Tablette yazılanlar derslerine çalışmadığı için okuldan atılan bir çocuğun olayı babasına anlatması ve babanın da öğretmeni eve çağırmasıyla ilgiliydi.
Çivi yazısında şöyle deniliyordu.
"Öğretmen okuldan getirildi ve evde baş köşeye oturtuldu. Öğrenci ona hürmet etti, hizmette bulundu ve yazma sanatı hakkında öğrendiği her şeyi babasına bir bir saydı... Babası öğretmene şarap ikram etti, ziyafet verdi, yeni giysilerle donattı, bir yüzük armağan etti."
Bu ilgi ve cömertlik karşısında çok mutlu olan öğretmen, öğrenciden ders çalışması için söz aldı ve onu affetti. Sonra öğretmen şiirsel sözcüklerle gözü yükseklerde olan öğrencisine şunları söyledi.
“Delikanlı, sözlerimi tuttuğun, kulak ardı etmediğin için, yazmanlık sanatının zirvesine erişesin, hakkıyla bu sanatın üstesinden gelesin… Kız kardeşlerinin önderi sen olasın, arkadaşlarının başı sen olasın, öğrencilerin en yükseği sırasına yerleşesin… Okul etkinliklerini çok iyi yerine getirirsin, bir bilgi adamı olasın."
*. *. *
Tablette öğretmene sunulanlar bir rüşvet olarak algılanabilinir.
Ancak, arkeolojik kazılarda çıkan veriler, Sümer uygarlığında öğretmenin toplumda çok saygın bir konumda olduğunu gösteriyor.
O dönem sadece rahipler ve katipler öğretmen oluyordu ve bunlar krallar tarafından korunup, kollanıyordu.
Her öğretmene sarayda bir oda verilirdi..
Bir Sümer bilmecesinde söyle der.
"O okul ki cennet gibi, gözü kapalı giren, gözü açık çıkar."
Bu topraklarda 6 bin önce öğretmenin değeri buydu..
Peki ya şimdi?
•OECD ülkeleri içinde en çok çalışan, en düşük maaş alan öğretmenler Türkiye'de..
-Bugün öğretmenlerin kazançlarıyla kendilerini yetiştirmeleri ve geliştirmeleri mümkün değil..
- 500 bini aşkın işsiz öğretmen kadrolu olarak atanmayı beklemekte.
- En õnemlisi de öğretmenin toplumda saygınlığı kalmadı.
Nereden nereye..
6 bin yıl önce öğretmenleri koruyup kollayan, sarayda oda veren krallar..
6 bin yıl sonra 500 bin öğretmenine iş bulamayan ama sarayda oturan iktidarlar.
Yazının başında demiştik ya.
Hz. Ali'ye göre "Öğretmenlik Allah sanatıdır" diye..
Kitaba "bomba", heykele "ucube", arkeolojiye "çanak çömlek" diyen bir zihniyetten Allah'ın sanatına sahip çıkması beklenemez elbette.
Yine de başın öne eğilmesin öğretmenim.
Öğretmenler günün kutlu olsun..
Sedat Kaya