Gayrimenkul, adı üzerinde taşınmayan yani nakledilemeyen bir varlık demektir. Teknik açıdan gayrimenkul ise bir yeryüzü parçası veya yeryüzü parçası üzerindeki bir yapıdan oluşur (aslında tapuya kaydedilmiş irtifak hakları gibi, gemi varlıklar da gayrimenkul kabul edilmektedir). Ekonomik değeri bulunan ve nakde çevrilebilen mallar menkul ve gayrimenkul mallar olarak ayrıma tabi tutulur. Menkul mallara örnek olarak bono, hisse senedi, poliçe gibi değerli kağıtlar, araba, telefon, televizyon gibi eşyalar da gösterilebilir.
Gayrimenkul yatırım türleri hangileridir?
Gayrimenkule doğrudan ve dolaylı olarak iki şekilde yatırım yapılabilir. Gayrimenkul yatırım ortaklığının amacı, getiri potansiyeli yüksek gayrimenkullere ve gayrimenkul projelerine yatırım yapmak, portföyündeki gayrimenkullerden kira geliri ve gayrimenkul alım satım kazancı elde etmektir.
Portföyündeki gayrimenkullerin alım satımından kar sağlayan gayrimenkul yatırım ortaklığı, yıl sonunda bu karı ortaklarına temettü olarak dağıtabilmekte ve bu suretle gayrimenkul gelirini ortaklarına aktarabilmektedir.
Gayrimenkul neleri kapsar?
Doğrudan yatırım, bir gayrimenkulü satın almaktır. Doğrudan yatırım araziye yani toprak parçasına ve bu arazi üzerindeki yapıya yönelik yatırım olarak da tanımlanabilir.
Yapılar, barınma amaçlı konut ve ticari amaçlı olarak iş yeri -bu da yapılacak faaliyetlerle ilişkilendirme yapılarak birkaç başlığa bölünebilir-
Fabrika, sanayi, küçük iş yeri, depolama
dükkân, alışveriş merkezi ve ofis olarak basitçe sıralanabilir.
Dolaylı gayrimenkul yatırım araçları,
G yatırım ortaklıkları ve gayrimenkul yatırım sertifikaları olarak sıralanabilir. Dolaylı olarak gayrimenkule yatırım, doğrudan doğruya gayrimenkule değil, bir gayrimenkul üzerindeki hakları temsil eden bir menkul kıymete yatırımdır.
Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı nedir?
GYO’lar belirli bir projeyi hayata geçirmek amacıyla süreli, belirli alanlarda yatırım yapmak amacıyla ya da amaçlarında bir sınırlama olmaksızın süreli ve ya süresiz olarak kurulabilirler.
Gayrimenkul yatırım ortaklıkları, ani usulde kurulabildikleri gibi, mevcut ortaklıklar esas sözleşmelerini Kanun ve Tebliğ hükümlerine uygun olarak değiştirmek suretiyle gayrimenkul yatırım ortaklığına dönüşebilirler.
Gayrimenkul yatırım ortaklığında (GYO), kişi gayrimenkul yatırımları olan bir tüzel kişiliğin hissesini satın almış olur. GYO’nun arsaları, otelleri, fabrikaları veya alışveriş merkezleri (AVM) olabilir. Bu şekilde siz de tamamen gayrimenkul varlıklarından oluşan bir şirketin hisse senedini satın almış olursunuz.
Yani gayrimenkulü aslında menkulleştirmiş olursunuz. Sonra da bu hisse senedinizi isterseniz piyasa rayiç değerinden satabilirsiniz veya temettü dağıtıyorsa (yani her yıl kârından belirli bir payı ortaklarıyla paylaşıyorsa) ortaklık dolayısıyla dağıtılan kâr payından hisseniz
oranında payınızı da alabilirsiniz. Dolaylı olarak gayrimenkule yatırımların arkasındaki temel mantık, yumurtaları farklı sepetlere koyarak riski azaltmaktır. Teknik olarak bu işleme “portföy çeşitlendirmesi” denilmektedir.
GYO Faaliyet Amaçları Nelerdir?
Gayrimenkul yatırım ortaklıkları farklı amaçlar doğrultusunda kurulabilirken, temelde, gayrimenkul yatırım ve gelişim potansiyelini artırma amacı güderler. Bu açıdan, geliri yüksek gayrimenkullere ve bu yönde projelere yatırım yapmak birincil amaçlarını oluşturur. Bunun yanında, portföylerinde yer alan gayrimenkullerden kira geliri elde etmek ve gayrimenkul alım satım kazançları elde etmek de, bu ortaklıkların hedefleri arasında yer alır. GYO’lar, faaliyetleri doğrultusunda, gayrimenkul alım satımından kar sağlar.