Plos One dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmaya göre, kadınların yaşam süresi ile doğurdukları çocuk sayısı arasında doğru orantı olabilir. Bu çalışma, daha öncelerde yapılan ve doğumun yaşlanmayı hızlandırdığını öne süren araştırmalarla çelişiyor. Küçük bir yerel topluluk üzerinde yapılan araştırmanın bulgularına göre, söz konusu toplulukta daha çok doğuran kadınlar, daha az doğuran kadınlara göre daha yavaş yaşlanıyor ve daha uzun yaşıyor.
Kuşlar, balıklar ve fare gibi türlerde yapılan ‘doğurganlığın yaşlanmaya etkisini’ araştıran başka bir çalışmada da, yaşam tarihi teorisi (life history theory – LHT) destekleniyordu ve başka bir canı taşımanın telomerlerin boyunu kısalttığını yani yaşlanmayı hızlandırdığı öne sürülüyordu. ‘Telomer nedir? Yaşlanmayı nasıl geciktirir?’ Fakat, Plos One’da yeni yayımlanan çalışma, bu görüşle çelişiyor.
Sadece Bu Küçük Topluluk İçin Geçerli Olabilir
Yaşlanma ile doğurma arasındaki bağlantıyı ortaya çıkarmak için yapılan çalışmaya, 13 yıldır Guetamala’nın yüksek bölgelerinde yaşayan 75 kadın dahil edildi. Araştırmanın başında tükürük örneklerinden DNA’ları çıkartılan kadınların telomer uzunlukları hesaplandı ve karşılaştırıldı.
Araştırmaya katılan kadınlar neredeyse homojen diyebileceğimiz bir yaşam tarzına sahipler. Yani, bu kadınların neredeyse hepsi benzer beslenme şekillerine sahipler, benzer fiziksel aktiviteler yapıyorlar, benzer bir eğitime ve sosyo-ekonomik statüye sahipler. Bu durum, araştırmadaki karışıklığa neden olabilecek faktörleri azaltıyor.
Yapılan çalışmanın bulgularına göre; daha uzun telomer uzunluğuna sahip kadınlar daha çok çocuğa sahiplerdi, ve daha kısa telomer uzunluğuna sahip kadınların daha az çocukları vardı. Önermeye göre, hamileliğin telomer kısalmasını engelleyen bazı koruyucu etkileri olabilir.
Çalışmada yazıldığı gibi: ‘’Sonuçlar gösteriyor ki, en azından araştırmadaki kadınlarda, daha çok sağ doğmuş çocuğa sahip olmak, telomer kısalmasını yavaşlatmasıyla koruyucu bir etkiye sahip.’’
Doğurgan Kadın Bu Toplumda Çok Değerli
Bu durumun açıklamalarından birisi; daha çok çocuğa sahip annelerin, toplumdaki aile üyelerinden ve arkadaşlarından sosyal destek görme ihtimallerinin artması olabilir. Sosyal destekteki bu artış da, daha sonraki hamileliklerin kadın üzerindeki olumsuz etkilerini azaltıyor olabilir.
Çalışmaya katılan bilim insanlarından, Dr. Pablo A. Nepomnaschy’nin belirttiğine göre; araştırmanın yapıldığı toplumda, yüksek doğurganlığa sahip kadınlara çok değer veriliyor. Bu popülasyondaki aileler, geniş aile grupları halinde yaşıyorlar ve herkes birbirine yardım ediyor. Yani durum, doğurgan kadının toplumdaki değerinden kaynaklanıyor olabilir. Çünkü, doğurgan kadınlar daha çok ilgi ve alaka gördükleri için diğer kadınlara nazaran kendilerini korumaya ya da kendilerine bakmaya daha az enerji harcıyorlar.
Araştırmacıların hipotezine göre, östrojen de bu rolü üstleniyor olabilir. Fakat, bunun nedeninin anlaşılması için yeni çalışmalara ihtiyaç var. Östrojenin, hamilelik boyunca oksidatif strese karşı bir koruma sağladığı biliniyor. Oksidatif stres ile de yaşlanma arasında bir ilişki mevcut. Oksidatif stres hücrelerin daha hızlı yaşlanmasına neden oluyor. Nepomnaschy’e göre: ”Belki de, daha çok hamile kalmak sizin ve hücrelerinizin daha çok korunmasını sağlıyor olabilir.”
Tabii ki, daha çok çocuk doğurmak, otomatik olarak daha yavaş yaşlanmaya ve daha uzun yaşamaya neden olmuyor. Hücrelerin yaşlanmasına ve yaşam uzunluğuna etkiyen birçok faktör var.
LHT’ye göre ise hamilelik sırasında, bebek gelişimi ve bebeğin sağlıklı doğması için vücut çok fazla enerji harcıyor. Doğuma daha az enerji harcayan kadınların vücutları ise, enerjilerini var olan dokularını korumakta kullanıyorlar. Bu sebeple, daha az doğuran kadınlardaki hücresel yaşlanma daha yavaş olmasıyla ömrü uzatıyor.
Yararlanılan Kaynaklar:
Jaleesa Baulkman (January 16, 2016) ”Life Expectancy For Women With Multiple Kids May Be Greater Than Those Who Only Have One” Medicaldaily.com Retrieved on 17.01.2016 from http://www.medicaldaily.com/life-expectancy-women-multiple-kids-may-be-greater-those-who-only-have-one-369816
Barha C, Hanna C, Salvante K. Number of Children and Telomere Length in Women: A Prospective, Longitudinal Evaluation. PLOS One. 2016.