1) Aşağıdakilerden hangisi maruziyet süresini doğru tanımlamaktadır?
A) Biraylıkçalışma süresince zararlı etkene maruz kalınan süre
B) Bir günlük çalışma süresince zararlı etkene maruz kalınan süre
C) Zararlı etkenin başlamasıyla hastalık belirtilerinin ortaya çıkması için gereken en az süre
D) Zararlı mesleksel etkinin sona ermesi ile hastalığın ortaya çıkması arasında geçebilecek kabul
edilebiliren uzun süre
Açıklama: Maruziyet süresi, zararlı etkenin başlaması ile hastalık belirtilerinin ortaya çıkması için gereken en az süreyi ifade eder.
Cevap: C
2)
I- Hastalıktablosuna doğru klinik tanı konması
II- Hastalığın işçinin önceki çalıştığı işlerle olan ilişkisinin araştırılması
III-Hastalığın işçinin şu anda çalıştığı işle olan ilişkisinin araştırılması
Bir hastalığın meslek hastalığı olarak tanımlanmasında yapılacak çalışmalara ilişkin yukarıda verilen aşamaların doğru sıralaması nasıl olmalıdır?
A) I, II, III B) II, l, lll C) III, I, II D)l,lll,ll
Açıklama: Meslek hastalıkları konusunda öncelikle yapılması gereken, hastalık tablosuna doğru klinik tanı konmasıdır. Ancak meslek hastalıkları bakımından yalnızca klinik tanı konması yeterli değildir. Söz konusu hastalığın meslek hastalığı olarak tanımlanması için klinik tanının yanı sıra, bu hastalığın belirli bir işte çalışıyor olmaktan dolayı meydana geldiğinin, yani hastalığın meslekle ilişkisinin de ortaya konması gerekir. Bunun için ise hastanın meslek öyküsünün öğrenilmesi gereklidir. Ayrıntılı meslek öyküsü, hastanın halen ya da son olarak yaptığı işin yanı sıra varsa önceki işlerinin de öğrenilmesi anlamına gelir. Hatta ayrıntılı çalışma öyküsü alınırken, hastanın işyerinde çalıştığı bölüm, yaptığı iş, kullandığı ve çalışma sırasında karşılaştığı maddeler, varsa iş dışı uğraşları, alışkanlıkları veya hobileri nedeniyle olabilecek etkilenmeleri de öğrenilmelidir.
Cevap: D
3) Meslek hastalığı tanımlamasında ayrıntılı çalışma öyküsü için aşağıdakilerden hangisinin araştırılmasına gerek yoktur?
A) Benzer yakınmaları olan aile bireylerinin varlığı
B) İşyeri maruziyetleri
C) Yapılan tüm işler
D) Benzer yakınmaları olan başka işçilerin varlığı
Açıklama: Ayrıntılı çalışma öyküsü için şunlar araştırılmalıdır:
Yapılan tüm işler: Kimi zaman hastalık, kişinin son olarak çalışmakta olduğu iş ile ilişki değil, askerlik yaptığı sınıfta dâhil daha önce çalıştığı başka bir iş ile ilişkili olabilir. Hatta hastalık başladıktan sonra kişinin işi değiştirilmiş olabilir. Bu yüzden ayrıntılı çalışma öyküsü için, kişinin son olarak yaptığı işin öğrenilmesi yeterli değildir, daha önce çalışmış olduğu işler de tarih sırası ile öğrenilmelidir.
işyeri maruziyetleri: Çalışılan işyerinde kişinin esas olarak yaptığı işin ne olduğu ve bu işi yaparken hangi maddelerle temas halinde olduğu öğrenilmelidir.
Belirtilerin zaman ilişkisi: Hastalığın belirtilerinin çalışma temposu ile ilişkisi de tanı bakımından yönlendirici olabilir. Hastalığın belirtileri işyerine geldikten sonra artıyor ve işyerinden çıkınca azalıyorsa, bu bilgi, hastalık belirtilerinin işyerindeki bir faktöre bağlı olduğu konusunda uyarıcı olur.
Benzer yakınmaları olan başka işçilerin varlığı: Bir işyerinde bir işçide meslek hastalığı belirtilerin ortaya çıkmış olması durumunda, o işyerinde çalışan diğer işçiler arasında benzer belirtileri olan başka işçilerin de varlığı çok olağandır. Bu nedenle hastadan öykü alınırken, işyerindeki çalışma arkadaşları arasında benzer yakınmaları olan başka kişilerin bulunup bulunmadığı öğrenilmelidir.
iş dışı etkilenmeler: Meslek hastalıklarında bazen iş dışındaki etkilenmelerin de rolü olabilir. İş dışı etkilenme başka bir işte çalışma ve bu şekilde etkilenme olabileceği gibi, bazı hobiler ve alışkanlıklar veya oturduğu yer nedeniyle bile olabilir.
Cevap: A
4) Meslek hastalığı tanısı için işçinin çalışma öyküsü araştırılırken aşağıdakilerden hangisine bakılmaz?
A) İşçinin çalıştığı önceki işler
B) Oturduğu yer
C) İşçinin medeni hali ve çocuk sayısı
D) İşçinin askerlik yaptığı sınıf
Açıklama:
Cevap: C
5) Aşağıdakilerden hangisi meslek hastalığı tanısında kullanılabilecek laboratuar yöntemlerinden biri değildir?
A) Biyokimyasal yöntemler
B) Analitikyöntemler
C) Patolojik incelemeler
D) Radyolojik yöntemler
Açıklama: Meslek hastalıkların tanısında başta çalışma öyküsü olmak üzere klinik değerlendirmeler esas olmakla birlikte kesin tanının bir laboratuar bulgusuna dayandırılması gereklidir. Meslek hastalıklarının tanısında da çeşitli laboratuar yöntemlerinden yararlanılır. Bu laboratuar yöntemleri başlıca 3 grupta ele alınabilir:
Radyolojik yöntemler
Biyokimyasal yöntemler
Patolojik incelemeler
Cevap: B
6)
I- Maruziyetin sonlandırılması
II- Varsa spesifik tedavi uygulanması
III- Gerekiyorsasemptomatiktedavi uygulanması
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri meslek hastalığı tedavisindeki başlıca ilkelerdendir?
A) Yalnız l B)l,ll C) II, III D) I, II, III
Açıklama: Meslek hastalığı tedavisindeki başlıca ilkeler şunlardır:
Maruziyetin sonlandırılması
Varsa spesifik tedavi uygulanamsı
Gerekiyorsa semptomatik (destekleyici) tedavi uygulanması
Cevap: D
7) Aşağıdakilerden hangisi meslek hastalıklarından korunmada etkili değildir?
A) Kişisel koruyucuların kullanılması
B) Psikolojik rehberlik uygulanması
C) Kaynakta kontrolün sağlanması
D) Tıbbi yaklaşımların uygulanması
Açıklama: Meslek hastalıklarından korunma için kaynakta kontrolün sağlanması, kişisel koruyucuların kullanılması ve tıbbi yaklaşımların uygulanması gerekir.
Cevap: B
8) Aşağıdakilerden hangisi işyeri hekiminin işyerine yönelik iş sağlığı uygulama ilkelerinden değildir?
A) Uygun işe yerleştirme
B) İşyeri risklerinin kontrolü
C) Aralıklı kontrol muayeneleri
D) İş sağlığı dışındaki birinci basamak sağlık hizmetleri
Açıklama: İşyeri hekiminin işyerine yönelik iş sağlığı uygulama ilkeleri altı başlık altında incelenebilir:
Uygun işe yerleştirme
İşyeri ortam faktörlerinin değerlendirilmesi
İşyeri risklerinin kontrolü
Aralıklı kontrol muayeneleri
İşyerinde sağlık hizmeti sunulması
Sağlık eğitimi ve danışmanlık
Cevap: D
9) Aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı hizmetlerinin amaçlarından değildir?
A) İşçiyi işten kaynaklanabilecek sağlık zararlarından korumak
B) İşçilere ve işverene danışmanlık yapmak
C) İşçiyi işe uydurmak
D) İşçinin iyilik halinin sağlanmasını ve sürdürülmesine katkı yapmak
Açıklama: Kişilerin yaş, cinsiyet, herhangi sağlık sorununun varlığı, eğitimi, alışkanlıkları vb. pek çok özelliğinin iş ve sağlık ilişkileri bakımından önemli olduğu bilinmektedir. Çalışmaya aday olan bir kişinin işe başlamadan önce bir değerlendirmeden geçirilerek niteliklerinin belirlenmesi ve bu niteliklerine uyan bir işe yerleştirilmesi, sağlıklı çalışan amacına ulaşmak bakımından çok temel bir uygulamadır. Bu amaçla yapılan muayeneye işe giriş muayenesi adı verilmektedir. Bu muayenelerde bazı sorularla kişinin herhangi sağlık sorunu olup olmadığı değerlendirilmektedir.
Cevap: C
10) Aşağıdakilerden hangisi kişinin niteliklerine uygun olan bir işe yerleştirilmesini amaçlamaktadır?
A) Sistematik muayene
B) İlk muayene
C) Aralıklı muayene
D) İşe giriş muayenesi
Açıklama: İşe giriş muayenesinde amaç, kişinin niteliklerine uygun olan bir işe yerleştirilmesidir. Bunun için kişi, işe başlamadan önce tıbbi yönden değerlendirmeden geçirilir ve eğer belirlene işte çalışması bakımından sakıncalı olabilecek bir durum söz konusu ise, bu durum önlenir.
Cevap: D
11) Aşağıdakilerden hangisi periyodik sağlık muayenelerinin amaçlarından değildir?
A) Hukuki uyuşmazlıklarda kullanılmak üzere kayıt ve belge oluşturulma
B) İşyerindeki tehlikeleri azaltma
C) Sağlığı geliştirme
D) Meslek hastalıkları ve iş kazalarını önleme
Açıklama: İşyerlerinde oluşan sağlık risklerine karşı kişiye yönelik koruma uygulamalarından biri de; çalışanlara yapılan periyodik sağlık muayeneleridir. Sağlık muayenelerinin amaçlarını şu şekilde sıralamak mümkündür:
Meslek hastalıkları ve iş kazalarını önleme
işle ilgili hastalıkları önleme
Çalışma ortamındaki sağlık risklerinin diğer çalışaniarayayılımını önleme
İşyerindeki tehlikeleri azaltma
Sağlığı geliştirme
Çevreyi geliştirme
Cevap: A
12) Aşağıdakilerden hangisi primer koruma aşamasıdır?
A) Eğitim
B) İlkyardım
C) Rehabilitasyon
D) Uygun tedavi
Açıklama: İşyerlerinde uygulanabilecek koruyucu sağlık hizmetleri; primer, sekonder ve tersiyer koruma olarak üçe ayrılabilir:
Primer koruma: Eğitim, işe uygun işçi seçimi, çalışma koşullarının düzeltilmesi vb.
Sekonder koruma: İlk yardım ve uygun tedavi vb.
Tersiyer koruma: Rehabilitasyon vb.
Cevap: A
13) Aşağıdakilerden hangisi sekonder koruma aşamasıdır?
A) Eğitim
B) İlkyardım
C) Rehabilitasyon
D) İşe uygun işçi seçimi
Açıklama:
Cevap: B
14) Aşağıdakilerden hangisi tersiyer koruma aşamasıdır?
A) Eğitim
B) Çalışma koşullarının düzeltilmesi I
C) Rehabilitasyon
D) İşe uygun işçi seçim
Açıklama:
Cevap: C
15) On dört yaşından on sekiz yaşına kadar çocuk ve genç işçilerin işe alınmalarından önce muayene ettirilerek işin niteliğine ve şartlarına göre vücut yapılarının dayanıklı olduğunun raporla belirtilmesi ve bunların on sekiz yaşını dolduruncaya kadar………..bir defa aynı şekilde doktor muayenesinden
geçirilerek bu işte çalışmaya devamlarına birsakınca olup olmadığının kontrol ettirilmesi zorunludur. Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
A) 3 ayda bir B) 6 ayda bir C) 9 ayda bir D) Yılda bir
Açıklama: 4857 sayılı İş Kanunu’nun 87. maddesine göre; on dört yaşından on sekiz yaşına kadar (on sekiz dâhil) çocuk ve genç işçilerin işe alınmalarından önce işyeri hekimi, işçi sağlığı dispanserleri, bunların bulunmadığı yerlerde sırası ile en yakın Sosyal Sigortalar Kurumu, sağlık ocağı, hükümet veya belediye hekimlerine muayene ettirilerek işin niteliğine ve şartlarına göre vücut yapılarının dayanıklı olduğunun raporla belirtilmesi ve bunların on sekiz yaşını dolduruncaya kadar altı ayda bir defa aynı şekilde doktor muayenesinden geçirilerek bu işte çalışmaya devamlarına bir sakınca olup olmadığının kontrol ettirilmesi ve bütün bu raporların işyerinde saklanarak yetkili memurların isteği üzerine kendilerine gösterilmesi zorunludur.
Cevap: B
16) İş kazası veya meslek hastalığında geçici iş göremezlik ödeneği verilen bir işçinin sigortalılık süresinin en az kaç gün olması gerekir?
A) 1 gün B)3gün C)7gün D) 15 gün
Açıklama: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 7. maddesine göre; sigorta hak ve yükümlülükleri, hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanlar için çalışmaya, mesleki eğitime veya zorunlu staja başladıkları tarihten itibaren başlar.
Cevap: A
17) Meslek hastalığı aşağıdaki kanunlardan hangisinde tanımlanmıştır?
A) 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
B) 4857 sayılı İş Kanunu
C) 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
D) 1593sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu
Açıklama: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 14. maddesine göre; meslek hastalığı, sigortalının çalıştığı veya yaptığı işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal özürlülük halleridir. Cevap: A
18) Aşağıdakilerden hangisi Sosyal Güvenlik Kurumunca iş kazası veya meslek hastalığı sigortasından sağlanan haklardan değildir?
A) Sigortalıya geçici iş göremezlik süresince günlük geçici iş göremezlik ödeneği verilmesi
B) İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine gelir bağlanması
C) Sigortalıya iş göremezlik tazminatı verilmesi
D) Gelir bağlanmış olan kız çocuklarına evlenme ödeneği verilmesi
Açıklama: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 16. maddesine göre; iş kazası veya meslek hastalığı sigortasından sağlanan haklar şunlardır:
Sigortalıya, geçici iş göremezlik süresince günlük geçici iş göremezlik ödeneği verilmesi
Sigortalıya sürekli iş göremezlik geliri bağlanması
İş kazası veya meslek hastalığı sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine, gelir bağlanması
Gelir bağlanmış olan kız çocuklarına evlenme ödeneği verilmesi
iş kazası ve meslek hastalığı sonucu ölen sigortalı için cenaze ödeneği verilmesi
Cevap: C
19) Meslek hastalığına yakalanan bir işçi çalışamadığı günler için aşağıdaki haklardan hangisini kazanır?
A) İşsizlik maaşı
B) Sürekli iş göremezlik ödeneği
C) Kıdem tazminatı
D) Geçici iş göremezlik ödeneği
Açıklama:
Cevap: D
20) Meslek hastalığı sonucu Sosyal Güvenlik Kurumunca verilecek geçici iş göremezlik ödeneği, yatarak ve ayaktan tedavilerde günlük kazancının ne kadarıdır?
Yatarak tedavilerde Ayaktan tedavilerde
A)Yarısı Tümü
B)Tümü Yarısı
C)Yarısı Üçte ikisi
D)Üçte ikisi Yarısı
Açıklama: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 18. maddesine göre; iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve sigortalı kadının anal ğı halinde verilecek geçici iş göremezlik ödeneği, yatarak tedavilerde 17. maddeye göre hesaplanacak günlük kazancının yarısı, ayaktan tedavilerde ise üçte ikisidir.
Cevap: C
21) Bir sigortalıda iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinden birkaçı birleşirse, geçici iş göremezlik ödeneklerinden hangisi verilir?
A) İş kazası ödeneği
B) Meslek hastalığı ödeneği
C) Hastalık ve analık ödeneği
D) Ödeneklerden en yükseği
Açıklama: 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 18. maddesine göre; bir sigortalıda iş kazası, meslek hastalığı, hastalık ve analık hallerinden birkaçı birleşirse, geçici iş göremezlik ödeneklerinden en yükseği verilir.
Cevap: D
22) Aşağıda belirtilen muayene şekillerinden hangisi meslek hastalıklarının tanı amaçlı muayene değildir?
A) Erken kontrol muayenesi
B) Takip muayenesi
C) Periyodik muayene
D) Portör muayenesi
Açıklama: Portör, bulaşıcı hastalıklara neden olan etmenleri taşıyarak onları başkalarına bulaştıran ve buna karşılık kendileri çoğu zaman sağlıklı durumda kalan kişileri ifade eder. 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 126. maddesine göre; yenilecek ve içilecek şeyler satan veya veren veyahut taharet ve nezafete müteallik sanatlar ifa edenler her üç ayda bir kendilerini muayene ettirerek bir sıhhi rapor almağa mecburdurlar. Bunlardan devrei sirayette frengi ve sari verem ve cüzzama müptela olanlarla halkın istikrah ve nefretini mucip bir cilt hastalığına duçar olanlar sanatlarını icradan menolunurlar.
Cevap: D
23) Aşağıdaki işyerlerinden hangisinde işçilere yan yana iki bölmeli veya iki ayrı dolap verilmesi en uygundur?
A) Bisküvi imalathanelerinde
B) Un değirmenlerinde
C) Şeker fabrikalarında
D) Zirai mücadele ilaçları üreten fabrikalarda
Açıklama:
Cevap: D
24) İşçi koğuşlarında antiseptik solüsyonlarla genel temizlik ve ensektisit ve rodentisit uygulaması en az ne kadarsürede biryapılmalıdır?
A) Ayda
B) 3 ayda
C) 6 ayda
D) 12 ayda
Açıklama:
Cevap: C
25) Meslek hastalıklarının meydana gelmesine sebep olan işlerde çalışanların maruz bulundukları tehlike ve zararlara karşı alınacak tedbirlere ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Zehirli toz, duman, gaz, buhar, sis veya sıvılarla çalışmalar, teknik imkânlara göre açık sistemde
yapılacaktır.
B) Meslek hastalığı meydana getirebilen veya meslek hastalıkları listesinde kayıtlı maddelerle çalışılan
işyerlerinde; bu maddelerin özellikleri, zararları ve korunma çareleri hakkında, çalışanlar eğitilecektir.
C) İşyerlerinde, bu maddelerle hastalanma ve zehirlenmelere ait ilk belirtiler ile alınacak tedbirleri
gösteren özel afişler uygun yerlere asılacaktır.
D) İşyerlerinde kullanılan zehirli ve zararlı maddeler, teknik imkân varsa aynı işi gören daha az zehirli ve
zararlı maddelerle değiştirilecektir.
Açıklama :
Cevap: A