D vitamini, vitamin ailesinin en önemli üyelerinden biri olup bir vitaminden çok daha fazlasını ifade etmektedir. Kimyasal yapıdaki benzerlikleri paylaşan bir besin ailesi olan D vitamini, D2 ve D3 vitamini olmak üzere ikiye ayrılmaktadır . Her iki tip de D vitamini gereksinimlerini karşılamaya yardımcı olsa da, aralarında birkaç önemli fark bulunmaktadır. Yapılan araştırmalar, D2 vitamininin kan seviyelerini yükseltmede D3 vitamininden daha az etkili olduğunu göstermektedir.
Vitamin D3 Nedir?
D vitamini, kalsiyum emilimini destekleyen, kemik büyümesini düzenleyen ve bağışıklık fonksiyonunda rol oynayan, yağda çözünen bir vitamindir. Cildiniz güneş ışığına maruz kaldığında D vitamini üretmektedir. Bu bağlamda, çok fazla güneş ışığındna faydalamayan insanların D vitamini bakımındna zengin yiyecekler tüketmesi gerekmektedir. Balıklar, balık yağları, yumurta sarısı, tereyağı ve karaciğer bu yiyecekler arasındadır. Bununla birlikte, zengin doğal kaynaklar kısıtlı olduğu için bu vitaminin yeterli miktarlarını normal beslenme yoluyla almak zor olabilmektedir. Bu da, insanların birçoğunda bu vitaminin eksik olmasına neden olmaktadır. Bu nedenle, D vitamini veyahut doğrudan D3 vitamini içeren besin takviyeleri almak önemli hale gelmektedir.
D3 vitamini sadece hayvansal kaynaklı gıdalarda bulunurken, D2 esas olarak bitkisel kaynaklardan ve takviye edilmiş gıdalardan gelmektedir.
Cildiniz güneş ışığına maruz kaldığında D3 vitamini yapar. Özellikle, güneş ışığından kaynaklanan ultraviyole B (UVB) radyasyonu, derideki 7-dehidrokolesterol bileşiğinden D3 vitamini oluşumunu tetiklemektedir1.
Vücutta D vitamini seviyesini yükseltmede D2 ve D3 vitamininin etkinliği aynı değildir. Birçok çalışma, D3 vitamininin kanda kalsifediol seviyelerini yükseltmede D2 vitamininden daha etkili olduğunu göstermektedir2,3. Kalsifediol, D vitamininin ana dolaşım şeklidir ve kan seviyeleri vücudunuzun bu besin maddelerini depoladığını göstermektedir.
Vitamin D3 Neden Alınmalıdır?
D vitamini insan vücudunda birçok temel faaliyette görev aldığından ve D3 vitamini D vitaminin en önemli formu olduğundan; besin takviyesi olan D3 vitamini almak birçok insan için çok gerekli hale gelmiş durumdadır. D3 vitaminin gıda takviyesi olarak almanın temelde şu faydaları bulunmaktadır.
- Kalp hastalığına yakalanma riskini azaltır4.
- Gribe yakalanma ihtimalinizi düşürür5.
- Araştırmalar, D vitamininin ruh halini düzenlemede ve depresyondan kurtulmada önemli bir rol oynayabileceğini göstermiştir. Yapılan bir çalışmada, bilim adamları, D vitamini takviyesi alan depresyonlu kişilerin semptomlarında bir iyileşme olduğunu raporlamışlardır6.
- Kilo vermeye veya kalp hastalığını önlemeye çalışan kişilerin diyetlerine ve beslenme programlarına D vitamini takviyeleri eklemesi gerekmektedir. Yapılan bir çalışmada, günlük kalsiyum ve D vitamini takviyesi alan kişilerin plasebo takviyesi alan deneklerden daha fazla kilo verebildiği gözlemlenmiştir. Bilim adamları, ekstra kalsiyum ve D vitamininin iştah bastırıcı bir etkisi olduğunu düşünmektedir. Başka bir çalışmada, günlük D vitamini takviyesi alan aşırı kilolu insanlarda kalp hastalığı risk belirtilerinin azaldığı görülmüştür7.
Kaynakça
1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24067388
2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22552031
3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23792937
4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2726624/
5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/20219962
6. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/j.1365-2796.2008.02008.x
7. https://academic.oup.com/ajcn/article/89/5/1321/4596773