Kabakulak bir virüsün neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. Tipik olarak ateş, baş ağrısı, kas ağrıları, yorgunluk ve iştahsızlık gibi birkaç gün süren şişmiş tükürük bezleri ile başlar. Kendinizi ve ailenizi aşılama ile kabakulaklara karşı koruyabilirsiniz.
Kabakulak nedenleri
Kabakulağın nedeni tükürük yoluyla kişiden kişiye kolayca yayılan kabakulak virüsüdür. Bağışık değilseniz, sadece hapşıran veya öksüren bir kişinin tükürük parçacıklarını solumanız durumunda kabakulak virüsünü vücudunuza almış olabilirsiniz.
Kabakulak belirtileri
Kabakulağın en çok bilinen özelliği kabarık yanaklar ve şişmiş çene ile bilinir. Bu şişmiş tükürük bezlerinin bir sonucudur. En yaygın belirtiler şunlardır:
- Ateş,
- Baş ağrısı,
- Kas ağrıları,
- Yorgunluk,
- İştah kaybı,
- Sağ ve sol tarafta kulakların altında şişmiş ve hassas tükürük bezleri (parotitis).
Semptomlar genellikle enfeksiyondan 16-18 gün sonra ortaya çıkar, ancak bu süre enfeksiyondan sonra 12-25 gün arasında değişebilir.
Kabakulak geçiren bazı insanlar çoğu zaman çok hafif semptomlara sahiptirler, bazı durumlarda da hiçbir semptom gözükmez ve hastalığa sahip olduklarını bilmezler.
Kabakulaklı çoğu insan birkaç hafta içinde tamamen iyileşir.
Kabakulak nasıl bulaşır?
Kabakulak bir virüsün neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. Ağız, burun veya boğazdan tükürük veya mukus yoluyla yayılır. Virüs bulaşmış bir kişi virüsü
- Öksürme, hapşırma veya konuşma,
- Bardak veya yemek gereçleri gibi öğelerin başkalarıyla paylaşılması,
- Daha sonra başkaları tarafından dokunduğunuz yıkanmamış ellerle cisimlere veya yüzeylere dokunmak.
Kabakulak, tükürük bezleri şişmeye başlamadan önce bulaşır ve şişliğin başlamasından beş gün sonra ortaya çıkar.
Kabakulağın yarattığı rahatsızlıklar
Kabakulak, bazen yetişkinlerde bazen komplikasyonlara neden olabilir.
Komplikasyonlar şunları içerir:
- Ergenliğe ulaşmış erkeklerde testislerin iltihabı; nadiren bu erkek üretkenliği sorunlarına yol açar,
- Beyin iltihabı,
- Beyin ve omurilik kapsayan doku iltihabı,
- Yumurtalıkların veya meme dokusu iltihabı,
- Sağırlık.
Kabakulak aşılaması
Kabakulak MMR aşısı ile önlenebilir. Bu aşı üç hastalığa karşı korur: kızamık, kabakulak ve kızamıkçık. Çocuklara 12 ila 15 aylık ilk dozdan başlayarak ve ikinci doz 4 ile 6 yaşlarında olmak üzere iki doz MMR aşısı almasını önerilmektedir. Gençler ve yetişkinlerin de aşılarını almaları önerilir.
MMR aşısı çok güvenli ve etkilidir. MMR aşısının ilk dozu %78, ikinci dozu ise %88 etkili olduğu bilinmektedir.