Bağışıklık sisteminiz polen gibi dış ortamdaki bir alerjene aşırı tepki verdiğinde bahar alerjisi oluşur. Bir alerjen, alerjik bir tepkiye neden olan herhangi bir madde veya molekül olabilir. En yaygın alerjenler, ağaçlar, otlar ve yabani otlar gibi bitkilerden rüzgarla gelen polenlerdir.
Böcekle tozlanan bitkilerden gelen polenler, uzun süre havada kalmayacak kadar ağırdır ve alerjik reaksiyonları tetiklemeleri daha az olasıdır.Bahar alerjisi veya diğer adıyla saman nezlesi ismini saman kesme sezonundan alır. Tarihsel olarak, bu aktivite yaz aylarında yapılırdı. Bu süreçte bir çok insan benzer semptomlar yaşar.
Mevsimsel alerjiler kış aylarında daha az görülür, ancak yıl boyunca alerjik rinit yaşamak mümkündür. Farklı bitkiler, kendi polenlerini yılın farklı zamanlarında yayarlar. Alerjinizi tetikleyen polenlere ve nerede yaşadığınıza bağlı olarak, birden fazla mevsimde saman nezlesi yaşayabilirsiniz. Ayrıca küf veya evcil hayvan tehlikesi gibi iç mekan alerjenlerine de reaksiyon gösterebilirsiniz.
Bahar alerjisi belirtileri nelerdir?
Birbirinden değişik ve ilginç alerji türleri olduğunu bilmenizde fayda var. (En ilginç 10 alerji) Ama söz konusu Bahar alerjisi olunca semptomları da hafif veya şiddetli olabilir.
En yaygın bahar alerjisi belirtileri;
- Hapşırma
- Burun akıntısı veya burun tıkanması
- Sulu ve kaşıntılı gözler
- Sinüslerde, boğazda veya kulak kanallarında kaşıntı
- Kulak tıkanıklığı
Daha az yaygın bahar alerjisi belirtileri;
- Baş ağrısı
- Nefes darlığı
- Hırıltılı
- Öksürme
Bahar alerjisi olan birçok insanda astım görülebilir. Hem bahar hem de astımınız varsa, mevsimsel alerjenleriniz astım krizini tetikleyebilir.
Bahar alerjisinin nedenleri nelerdir?
Bahar alerjisii, bağışıklık sisteminiz genellikle zararsız olan havadaki bir maddeyi tehlikeli olarak tanımladığında gerçekleşir. Bu maddeye veya alerjene, histaminleri ve diğer kimyasalları kan dolaşımınıza salıvererek yanıt verir. Bu kimyasallar alerjik reaksiyon belirtileri oluşturur.
Ağaçlar ilkbahar mevsimindeki alerjilerin çoğundan sorumludur. Huş ağacı, bahar alerjisi olan birçok kişinin polenine tepki gösterdiği en yaygın suçlulardan biridir. Diğer alerjenik ağaçlar arasında sedir, kızılağaç, atkestanesi, söğüt ağacı ve kavak sayılabilir.
Bahar ayları dışında bulunan mevsimlerde de çeşitli nedenler ile alerjiler gerçekleşebilir.
Hangi ayda neden alerji belirtileri ortaya çıkar?
Yaz: Yaz mevsiminin alerjilerinin asıl suçluları, çimler, timoti otu gibi otların yanı sıra bazı yabani otlardır.
Sonbahar: Sonbahar mevsiminde özellikle kanarya otu gibi yaygın ve hızlı çoğalan bitkiler alerjiye neden olabilir. Kanarya otu dünya çapında 40’tan fazla türü içerir. Kontrolü zor olan bu istilacı bitkilerin polenleri çok yaygın bir alerjendir. Polenlerini sonbaharda düşüren diğer bitkiler arasında ısırgan otları ve kuzukulağı bulunur.
Kış: Kış mevsiminde, dış mekandaki alerjenlerin çoğu uykudadır. Sonuç olarak, soğuk hava saman nezlesi olan birçok kişiye rahatlama sağlar. Ancak bu durum, daha fazla insanın kapalı ortamlarda zaman harcadığı anlamına da geliyor. Mevsimsel alerjilere yatkınsanız, küf, evcil hayvan tüyleri, toz böcekleri veya hamam böcekleri gibi iç mekan alerjenlerine de reaksiyon gösterebilirsiniz.
İç mekan alerjenleri ortamınızdan çıkarmak, dış mekan polenlerinden kurtulmaktan daha kolaydır. Eğer alerjik bir bünyeniz var ise sık rastlanan alerjenlerden kurtulmak için birkaç kolay ipucu:
- Yatak örtülerinizi en az haftada bir kez çok sıcak suyla yıkayın.
- Yatağınızı ve yastıklarınızı alerjene dayanıklı örtüler ile örtün.
- Halılardan ve toz tutan mobilyalardan kurtulun.
- Çocukların yatak odalarından peluş oyuncakları çıkarın.
- Su sızıntılarını giderin, küf ve zararlı böceklerin gelişmesine yardımcı olabilecek su hasarlarını temizleyin.4
- Küflü yüzeyleri ve nemli olan bölgeleri, klimalar ve buzdolapları dahil küflenebilecek yerleri temizleyin.
Bahar alerjisi nasıl teşhis edilir?
Bahar alerjisini diğer alerjilere göre teşhis etmek genellikle daha kolaydır. Sadece yılın belirli zamanlarında meydana gelen alerjik semptomlarınız varsa, bu durum mevsimsel alerjik rinitiniz olduğunun bir işaretidir. Doktorunuz ayrıca tanı koymak için kulaklarınızı, burnunuzu ve boğazı kontrol edebilir.
Alerji testi genellikle gerekli değildir. Muhtemelen; alerjik rinit için tedaviniz; ne tür bir alerjene tepki gösterdiğinizden bağımsız olarak olacaktır.
Bahar alerjisi nasıl tedavi edilir?
Bahar alerjisi veya yıl boyunca süren alerjik rinit için en iyi ilaç sizin için semptomları tetikleyen alerjenlerden kaçınmaktır. Bahar alerjisi semptomlarını tedavi etmek için ilaçlar da mevcuttur. Bazı insanlar da alternatif tedavileri dener.
Korunma
Mevsimsel alerjenlerden kaçınmak için önlemler alabilirsiniz. Örneğin, evinizi tavan vantilatörü yerine yazın soğutmak için HEPA filtreli bir klima kullanın. Polen tahminleri için yerel hava şebekenizi kontrol edin ve polen sayısı yüksek olduğunda içeride kalmaya çalışın. Bahar alerjinizin aktif olduğu yılın bazı zamanlarında:
- Pencerelerinizi kapalı tutun
- Açık havada zamanınızı sınırlandırın
- Dışarıda iken özellikle rüzgarlı günlerde toz maskesi takmayı düşünün
- Ayrıca, bahar alerjisi semptomlarını ağırlaştırabilecek sigara dumanından uzak durmak da oldukça önemlidir.
İlaç
Alerjenlerden kaçınamadığınızda, aşağıdakiler gibi başka tedaviler de mevcuttur. Doktor kontrolünde asetaminofen, difenhidramin ve fenilefrin içeren kombinasyon ilaçları, antihistaminikleri, burun spreylerini kullanabilirsiniz. Ağır vakalarda doktorunuz farklı yollar önerebilir. Bunlar, bağışıklık sisteminizi alerjenlere karşı duyarsızlaştırmaya yardımcı olabilecek immünoterapilerdir.
Ayrıca bazı alerji ilaçlarının uyuşukluk, baş dönmesi, kafa karışıklığı veya uyku hali gibi istenmeyen yan etkileri olabilir.
Alternatif tedaviler
Bahar alerjisi için alternatif tedaviler üzerine az sayıda çalışma yapılmıştır. Yine de bazı insanlar aşağıdaki alternatif maddelerin rahatlama sağlayabildiğini söylemektedir. Bu maddeler;
- Kuersetin: Meyve ve sebzelere renk veren bir flavonoid
- Lactobacillus acidophilus (bir probiyotik): Yoğurtta bulunan “dost” bir bakteri
- Su yosunu (spirulina): mavi-yeşil alg türü
- C vitamini: Bazı antihistaminik özelliklere sahiptir.
Bu alternatif tedavilerin etkili olup olmadığını öğrenmek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğu unutulmamalıdır.
Sonuç
Bahar alerjisinin semptomları rahatsız edici olabilir. Bahar alerjiniz olduğundan şüpheleniyorsanız, doktorunuzla konuşun. Belirtilerinizin nedenini teşhis etmeye ve bir tedavi planı hazırlamanıza yardımcı olabilirler. Bahar alerjinize neden olan maddelerden kaçınmaya çalışın.