Osmanlı çikolata ile ne zaman tanıştı?
Meksika’yı işgal eden denizci Cortes çikolatayı da Avrupa’ya taşıyan ilk kişi.1700'lerde İngilizler çikolataya süt katarak bir ilke imza atmışlardır
2021-08-03 21:35:07
Varlığı milattan öncesine dayanan çikolata, kakao ağaçlarından bu yana çikolata hayatımızda. Ama çikolatanın bu topraklara gelmesi, Osmanlı mutfağına giriş yapması görece çok daha yeni bir tarihe, 17. yüzyıla dayanmakta.
Çikolatanın geçmişi bundan tam 4000 yıl öncesine dayanıyor. Tarihi kaynaklara göre çikolata ilk kez Meksika topraklarında içecek şeklinde kullanılıyor. M.Ö. 1900'lerde şu anki Meksika topraklarında yaşamını sürdüren Olmekler'den önceki toplumun keşfi.
Çikolatanın Amerika'dan Avrupa'ya, oradan da dünyaya yayılması Hernan Cortes adlı İspanyol bir kaşif sayesinde oluyor. Aslına bakılırsa ilk kez Kristof Kolomb'un kakaoyu keşfettiği ama ülkesine hiç getiremediği, hatta hiç tadamadığı öne sürülüyor. Meksika'yı işgal eden denizci Cortes çikolatayı da Avrupa'ya taşıyan ilk kişi oluyor. İspanyollar ilk kez bu içeceğe şeker katarak günümüz çikolatası için önemli bir adım atıyorlar. İspanya yüz yıl gibi uzun bir süre çikolatayı diğer ülkelerden saklıyor.
Aztekler'den İspanyollara
Milattan Önce 6'ncı yüzyılda bugünü kadar bulunan en eski çikolatanın izlerine 2600 yıllık bir çömleğin içinde rastlandı.Milattan Önce 1900'lerde çikolata sözcüğü ilk kez Aztek dilinde "Ekşi, acı içki" anlamına gelen Xocoatl" dan türüyor.1500'lü yıllarda Çikolatayı Orta Amerika'dan getiren İspanyollar Chocolatl şeklinde telaffuz ederek kullanmaya başlıyorlar.
İngilizler süt kattı
1700'lerde İngilizler çikolataya süt katarak bir ilke imza atmışlardır ve bu durum çikolatanın da popülerliğini artırmıştır.1776 yılında Fransa'da kakao tanelerini suyla öğüten bir makine yapıldı. Aynı dömenlerde farklı ülkelerden birçok bilim adamı çikolatanın yapım aşamasını daha da kolaylaştıran makineler icat etmeye başlamışlardır.
1850'lerden sonra Çikolatanın İstanbul'a kadar ulaştığı biliniyor. 1860'lara doğru çikolata fabrikaları kurulmaya yönelik adımlar atılıyor.1880'li yıllarda Osmanlı'da Çokolate denmeye başlanıyor. Bir süre sonra bu sözcük Çukulata olarak söyleniyor ve devamında çikolata değişimi 1990'lara uzanıyor.
Osmanlı'da çikolata
İtalyan Gemelli Careri, Avrupa'yı toplu ulaşım araçlarıyla gezen ilk gezgin olarak biliniyor. Seyahati sırasında Osmanlı topraklarına uğrayan Careri'nin, çikolatayı Türkiye'ye getiren ilk insan olduğu görüşü mevcut. 1693 yılında İzmir'de dostlarına ikram ettiği sıcak çikolata, Osmanlı topraklarındaki bilinen ilk çikolata deneyimidir aynı zamanda. Osmanlı'nın son zamanlarına kadar halkın çikolatadan haberdar olduğunu söylemek ise mümkün değil. Uzun süre, tıpkı Avrupa'da olduğu gibi, sadece sarayın ve saraya yakın seçkin kişilerin tadını bildikleri Amerika kökenli bu lezzet, Pera'da lüks oteller ve kafelerde sıcak çikolatanın sunulmasıyla tanınmaya başlandı.
Çikolata Anadolu insanı tarafından çok sevilir ve kısa sürede saray mutfağına girer. Osmanlı Devleti dağılana kadar, çikolata padişahların yabancı konuklarına sunduğu özel bir içecek olarak kalır. Ancak geçen bu uzun sürede halk çikolatayı ve Gemelli Careri'yi unutmuştur. Türk halkı çikolata ile tekrar tanışmak için Cumhuriyet'in kurulmasını beklemek zorunda kalmıştır.
Yapım aşamaları
Bugün çikolatanın çok farklı tür ve yapılış yöntemleriyle karşı karşıyayız.
Kaliteli bir çikolatanın yapımına yönelik çalışmalar da hergeçen gün artıyor. Kaliteli bir çikolatanın farkına varmak için tableti kırdığınızda tok bir ses çıkmalı ve çikolatayı elinize aldığınız sırada 20 saniye kadar tuttuğunuz zaman erimesi gerekiyor.
Beyaz çikolataya geçiş
Bitter çikolatanın içindeki yüksek kakao oranı hem daha karakteristik bir özellik hem de besin değerinden faydalanmak anlamına geliyor. Çikolata yapımında fermente edilmiş çikolata taneleri kullanılıyor.Bu kakao taneleri yerine kakao yağı kullanıldığında ve formüle vanilya da dahil edilirse beyaz çikolata ortaya çıkıyor.Beyaz çikolatanın tarihi ise yaklaşık 80 yıl öncesine dayanıyor.
Bu yazı Timeturk.com'dan alınmıştır.