KIRUMBA, DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİ – Doğu DKC’de müzik nabzını değiştiriyor.
Göğsü zincirlerle dolu, gömleksiz performans sergileme tutkusu olan 29 yaşındaki rapçi Muyisa Nzanzu Makasi, Kuzey Kivu eyaletinin doğusundaki Butembo şehrinde büyüdü. On yıl önce, silahlı gruplar babasını öldürdü – bugün onun müziğini etkileyen, hayatını değiştiren bir olay. Makasi, “Babamın kanının intikamını almak için şarkı söylemiyorum” diyor. “Diğer insanların neden hala öldüğünü anlamıyorum – biz ne yaptık?”
Son yıllarda, Doğu Demokratik Kongo Cumhuriyeti’ndeki şiddet artmaya devam ettikçe, yerel müzik, Makasi gibi amansız bir çatışma içinde doğup büyüyen genç müzisyenlerin Kongo hükümetini barışı yeniden tesis etmeye, silahlı grupları silah bırakmaya ve siviller isyancılarla işbirliği yapmaktan kaçınmalıdır. Bu siyasi dönüşün riskleri de var: Örneğin Aralık 2021’de Makasi, “Pas de Président” veya “Without a President” adlı bir şarkıda devlet başkanına hakaret ettiği iddiasıyla iki yıl hapis cezasına çarptırıldı.
“Bu şarkıda Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde başkan olmadığını gösteriyorum” diyor. “Gece gündüz insanlar öldürülüyor ve kaçırılıyor; evleri ve araçları yakıldı. Kısacası bir kabusun içinde yaşıyoruz. O gerçekten burada olsaydı, bunlar olmazdı.”
Bir askeri mahkeme, Makasi’yi 10 ay hapis yattıktan sonra Mayıs 2022’de temyizde beraat ettirdi, ancak Idengo takma adıyla performans sergileyen diğer müzisyen Delphin Katembo, devlet başkanına hakaret ve moral bozucu olduğu iddiasıyla beş yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ordu.
Makasi, “Yalnızca doğruyu söylüyordu” diyor.
Demokratik Kongo Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri bölge sözcüsü, yorum taleplerine yanıt vermedi.
Bölgede müzik, yerel radyo istasyonları ve özel dinleme kabinleri olarak hizmet veren ve müziği cep telefonuna aktarma seçeneği sunan ankesörlü telefonlar aracılığıyla yayılıyor. Birleşik Krallık merkezli bir sivil toplum insan hakları kuruluşu olan Uluslararası Af Örgütü’ne göre Kasım 2021’in başlarında, DRC’nin popüler tüketime yönelik içeriği düzenleyen Ulusal Sansür Komisyonu, hükümeti eleştiren yedi şarkının yayınlanmasını yasakladı. (Bu şarkılardan birinin yasağını kaldırdı, “Nini To SaliTe” – “Ne Yapmadık” için Lingala – ertesi gün halkın tepkisinden sonra.)
Uluslararası Af Örgütü yasağı eleştirdi ve hükümeti, herhangi bir şarkıyı yayınlanmadan veya performansından önce incelemesine ve şarkı başına 500 dolara kadar sanatçıları incelemesine izin veren içerik düzenlemesine ilişkin 1996 tarihli bir kararnameyi iptal etmeye çağırdı. Komisyon, yorum taleplerine yanıt vermedi.
Merveille Kavira Luneghe, GPJ DRC
25 yaşındaki Samuel Muhindo Ngoyamwaka kararlı. Kirumba köyünde yaşayan ve Ngoyam’S takma adıyla performans sergileyen bir reggae sanatçısı, kendisini sessizlerin sesi olarak görüyor. Son zamanlarda, anavatanında giderek artan güvensizlikten yakındığı “Amani Twatamani”yi (“Barış İstiyoruz”) yaptı.
“Yetkililere ‘Yeter artık’ diyorum” diyor.
Buna gücenenler sadece Kongolu yetkililer değil. Walikale bölgesinden bir müzisyen olan 34 yaşındaki Amos Mumbere Muembwa, silahlı grupların tehditlerinin ardından kısa süre önce Kirumba’ya taşındı.
“2021’de, Walikale bölgesinde hâlâ savaşan iki silahlı grup hakkında şarkı söylediğim için silahlı bir grup tarafından gözaltına alındım” diyor. “Siz genç kardeşlerim, sizin yeriniz okul, silahlı gruplar değil” diyor. “Topraklarımızı birlikte inşa edelim.”
“Onlara aynı olduklarını ve düşmanlıkları durdurduklarını gösterdim” diyor. “O zamandan beri, şarkı söyleme özgürlüğüm zaten kısıtlandığı için ölüm tehditleri alıyorum.”
Bazı müzisyenler, yetkililerin ve silahlı grupların büyük tepkisine şaşırdıklarını ifade ettiler. Lubero bölgesinde popüler bir rumba grubunun başkanı olan 32 yaşındaki Ringo Kasereka Musondibwa, “Şarkılarımda tek istediğim ülkemize saldırmayı bırakmaları, barışa sahip olmamız” diyor. “Bu konuda hükümete de sorumluluk düşüyor, nüfusa da. Şarkılarımda söylemeye çalıştığım şey bu.”
Vatandaşlar arasında bu şarkılara tepki büyük ölçüde olumlu. Bir Kirumba sakini olan 41 yaşındaki Kahumba Taheruka, “Bu müzisyenler sözcülerimiz haline geldi” diyor. “Onları tehdit etmeyi bırakmalıyız. Bizim fısıldadığımızı yüksek sesle söylüyorlar.”
Kiliseye bağlı bir müzik merkezi olan Center Musical de la Communauté Baptiste au Centre de l’Afrique’nin müzisyeni ve yöneticisi Kasereka Muhingi, bu duyguyu bir uyarıyla yineliyor. “Müzik, bir adamın bütün hayatını değiştirebilir. Bir şarkıda bir şeyler tekrarlandıkça, insanlar onu sahiplenmeye başlar ve sonunda rol yapabilir,” diyor, ancak daha az kışkırtıcı bir dil için başvuruyor. “Bazı müzisyenler hem fikirler hem de dil açısından çok ileri gidiyorlar. Makul ve kibar olmalılar.”
Kirumba belediye başkan yardımcısı Benjamin Kasereka Mulavi, siyasi müziğin önemini kabul ediyor. “Bu müzisyenler bizi uyandıran baskı grupları gibi” diyor. “Bizi yapmamız gerekeni yapmaya, yani halkı ve mülkünü korumaya çağırıyorlar. Ama küfürlü şarkılardan kaçınmalılar.” Muhingi, devletin tehdit edici bulabileceği şarkı sözlerinden birinin, yetkililerin “haydut” olduğunun ilanı olduğunu söylüyor.
Makasi şimdi taksi şoförü olarak çalıştığı komşu Uganda’da yaşıyor. 20 günden fazla hücre hapsinde tutulduğunu, ardından yetkililer ve diğer mahkûmlar tarafından işkenceye maruz kaldığını ve onu çıplak elleriyle tuvaleti temizlemeye zorladığını söylediği hapishanede çektiği çetin sınava rağmen, müzik yapmaya devam ediyor. sınırlı enstrümanlar ve çocuklar ve yaşlılar dahil her yaştan insandan oluşan bir koro.
“Annem ve diğerleri bana durmamı söylüyor” diyor. Ama durum değişmediği sürece hayatıma mal olsa bile devam edeceğim.” Barış için şarkı söylemeyi hayatının işi olarak görüyor: “Güvensizliği ortadan kaldırmak için hükümete mesajlar iletiyorum ama aynı zamanda insanları neler olup bittiğinden haberdar ediyorum” diyor. “Çünkü kurtuluş nüfustan geçer.”
Kaynak : https://globalpressjournal.com/africa/democratic-republic-of-congo/sing-loud-whispering/