Sovyetler Birliği ve Almanya’nın Ağustos 23’un Ağustos ayındaki saldırganlık karşıtı antlaşmasına imza atması, tüm uluslararası toplum için büyük bir sürprizdi. İki ülke arasındaki ani yakınlaşma, birbirlerine açıkça düşmanca davrandılar, ancak yine de başarılı bir gerçek oldu. Güç dengesindeki ani değişim, İngiltere, ABD, Fransa ve Japonya gibi o zamanın önde gelen güçlerini politikalarını gözden geçirmeye ve yeni bir gerçekliğin koşullarında hareket etmeye zorladı. Ancak gerçekte şuydu: yakın gelecekte Sovyetler Birliği ve Almanya birbirleriyle savaşmayacak.
İki ülkenin liderliğini bu belgeyi imzalamaya iten nedenleri anlamak için, sadece sözleşmeyi imzalarken jeopolitik durumu değil, aynı zamanda ondan önceki olayları da analiz etmek gerekir.
Ocak 30 1933, Adolf Hitler Reich Şansölyesi (yani hükümet başkanı) olarak atandı. Aynı yıl, Komünist ve Sosyal Demokrat partiler yasaklandı ve bir sonraki dönemde cumhurbaşkanlığı kurumu kaldırıldı. Çok hızlı bir şekilde iktidara gelen Naziler, devlet ve toplum üzerinde kontrol sağlayarak, ulusal sosyalizm ve revanşizmin ideolojisini kitlelere aktif olarak soktu. Alman silahlı kuvvetlerinin restorasyonu ve ekonominin militarizasyonu için bir ders alındı.
Almanya'da SSCB'ye düşman bir rejim kurulması doğal olarak iki ülke arasındaki ilişkilerde sert bir bozulmaya yol açtı. 11'in 1933 ayı boyunca, sadece (Şubat ayından beri), Berlin'deki Sovyet Büyükelçiliği, Almanya Dışişleri Bakanlığı 217'e bir protesto notu gönderdi (A. Martirosyan. SSCB'de savaşı kim yönetti? M., 2007. S. 434.). Askeri ve ekonomik alanlarda işbirliği yaşanıyor. Mayıs ayının 2 ticaret anlaşmasının ardından 1932 boş ve geçersiz ilan edildi, yalnızca yılın ilk yarısında, Sovyet Almanya’ya ihracat% 44 azaldı (A. Martirosyan. SSCB'de savaşı kim yönetti? M., 2007. S. 434.). SSCB'ye yapılan Alman ihracatı da sert bir şekilde düştü. Ayrıca, Kızıl Ordu ordusu ile Reichswehr arasındaki temaslar sona erdi. Sovyetler Birliği ve Alman ordusunun ortak eğitiminin yapıldığı Sovyetler Birliği'ndeki okullar, Hitler'in iktidara gelmesinden kısa bir süre sonra 1933 yılında kapatıldı (SA Gorlov, Çok Gizli: İttifak Moskova - Berlin, 1920-1953 M., 2001. C. 220.).
tank Kazan'da bir okul, Lipetsk'te bir uçuş okulu ve SSCB'de Alman ordusunun eğitim gördüğü tek askeri tesis olan Tomka kimya tesisi, Hitler'in iktidara gelmesinden kısa bir süre sonra kapatıldı.
O zamanın Sovyet-Alman ilişkilerinde yaşanan ilk ciddi olaylardan biri, doğası gereği açıkça anti-komünist olan bir dizi örgütlü pogromdan sonra ortadan kaldırılan Sovyet petrol ürünleri Derop'un satışı için Dernek etrafındaki çatışmadı. Aynı zamanda Derunaft limited şirketi, SSCB'nin Alman petrol pazarındaki çıkarlarını temsil eden tasfiye edildi. Bütün bunlar Fuhrer'in anti-komünist söyleminin ve Komünistlere karşı baskının söylemine dayanarak oldu.
Nazi ekonomik mucizesi.
Yukarıda da bahsedildiği gibi, Hitler iktidara geldikten sonra, Alman ekonomisinin hızlı büyüme süreci başladı ve daha sonraları "Nazi ekonomik mucizesi" olarak anılacaktı. 1933'ten 1939'e kadar, Almanya’nın GSYİH’sı 2,2 zamanlarında arttı. Yol boyunca, ekonominin militarizasyonu gerçekleşti: 1933'ten 1939'e, silahlanmalara yönelik bütçe harcamaları neredeyse 10 katına çıktı (1,9'tan 18,41 milyar izine). Yüzde olarak, büyümeleri 24'ten% 58'e yükseldi (Koleksiyon. Alman kılıcının nasıl dövüldüğü. Üçüncü Reich'in sanayi potansiyeli. M.: Yauza-Eksmo, 2006. 13 ile.). Ayrıca, işsizlikte bir azalma oldu (4,80'taki 1933 milyondan 0,91'te 1937 milyona) ((Koleksiyon. Alman kılıcının nasıl dövüldüğü. Üçüncü Reich'in sanayi potansiyeli. M.: Yauza-Eksmo, 2006. 13 ile.) ve otobanların yoğun bir şekilde inşa edilmesi.
Adolf Hitler, diğer Almanlara örnek olarak otoban için zemin kazıyor.
Ancak, "Nazi ekonomik mucizesi" hiçbir yerde görünmedi. Birkaç bileşeni vardı:
- Almanların ödemeleri için yeni planların kabul edilmesiyle (Dawes Planı ve Genç Planı) tazminat ödemesinden kademeli olarak muaf tutulması. Yılın 16'in Dawes Planı Ağustos 1924, büyüklüklerinin Weimar Cumhuriyeti'nin ekonomik olanaklarına göre ayarlanması amacıyla tazminat ödemelerinde yeni bir prosedür sağlamıştır. Ayrıca, Almanya, 800 milyon mark cinsinden ilk bir kredi vermiştir (1924-1929gg döneminde. Weimar Cumhuriyeti'nin Amerika Birleşik Devletleri'ne verilen kredilerin tutarı, 21 milyar mark)(Preparata GD Hitler Inc. İngiltere ve ABD Üçüncü Reich'i nasıl yarattılar. M.: Nesil, 2007. C. 251.).
Genç Planı olarak bilinen ikinci tazminat ödeme planı, Lahey'deki tazminat konferansı 1929-1930'te kabul edildi. Bir yılda tazminat ödemelerinin 2 milyar marka düşürülmesini sağlamıştır (1928'te, 2,8 milyar marka varan tazminat ödemelerinin miktarı), sanayi ve taşımacılık tazminat vergisinin kaldırılması. Ancak, bu planın en önemli hükmü, tazminatların ödenmesini izleyen yabancı kontrol kuruluşlarının tasfiyesi idi.
Ancak, tazminat konferansındaki bazı katılımcılar için bu yeterli değildi ve 1931'te tazminat ödemesi konusunda bir moratoryum ilan edildi. Resmen, Jung'un planı 1932'te iptal edildi; 9’in Temmuz’ındaki 1932’in Lozan Anlaşması’yla değiştirildi ve Almanya’daki 15’in tazminat yükümlülüğünün üç milyar altın işaretini satın aldı. Hitler'den sonra 1933g'de iktidara geldi. tazminat ödemeleri sona ermiştir; ancak bu, Almanya'ya karşı herhangi bir yaptırıma yol açmamıştır.
- Alman ekonomisinin Batı ülkeleri tarafından aktif finansmanı. Tazminat ödemelerinin azaltılmasının yanı sıra, Alman ekonomisine yoğun borç verme ve dış kampanyaların buna dahil olmasına devam edildi. Büyük Britanya ve ABD bunu başardı. Nisan ayında, 1933, Ağustos’ta 10 ve Kasım’da 1’in yanı sıra, 1934 Anglo-Alman anlaşmalarında bir dizi anlaşma yaptı: kömür, para birimi, ticaret ve ödeme. İkincisine göre, İngilizlerin alımına Almanya tarafından harcanan her 55 pound için İngiltere, 100 pound sterlin değerinde Alman eşyalarını satın almaya söz verdi. (A. Martirosyan. SSCB'de savaşı kim yönetti? M., 2007. S. 438.). Ayrıca, Üçüncü Reich ekonomisinin birçok sektörünü kontrol eden İngiliz ve Amerikan şirketlerinin yatırımlarında önemli bir rol oynadı.
Sovyetler Birliği ile olan ekonomik bağların bozulmasına ve şirketlerinin Alman ekonomik alanından çıkarılmasına, bu alanın Büyük Britanya ve ABD şirketleri tarafından el konması eşlik etti. Bu nedenle, Derop ve Derunaft toplumlarının Alman petrol pazarındaki tasfiyesinden sonra, İngiliz Royal Dutch Shell firması kendisini sağlam bir şekilde kurdu. İngiltere ve ABD'nin çok arkasında değil. Amerikan şirketi Standard Oil, Alman-Amerikan petrol şirketinin tüm sermayesinin% 90'ine sahipti. (Preparata GD Hitler Inc. İngiltere ve ABD Üçüncü Reich'i nasıl yarattılar. M.: Nesil, 2007. C. 332.). Petrol endüstrisine ek olarak, diğer stratejik endüstriler Anglo-Saxons'un kontrolü altındaydı.
Örneğin, Alman kimya endüstrisi topluluğu, 1926 yılında IG Farben Endüstri ile ilgilidir, Amerikan Dupont endişesi ve İngiliz İmparatorluk Kimyasal Endüstrileri ile ticari anlaşmalar imzalamıştır. Daha sonra, 1929'te ABD'de Amerikan bankası JP Morgan'ın kredi sağladığı American Chemical Corporation'ın bir yan kampanyası açıldı. Aynı zamanda, Dupont ailesine ait olan General Motors otomobil endişesi, yalnızca 1932’ten 1939’e, 30 milyon dolardan (Preparata GD Hitler Inc. İngiltere ve ABD Üçüncü Reich'i nasıl yarattılar. M.: Nesil, 2007. C. 332.). Bu konglomera, diğerlerinin yanı sıra, patlayıcı maddelerin ve toksik maddelerin üretiminde uzmanlaşmıştır. Elektrik enerjisi endüstrisi ve makine mühendisliği konularında uzmanlaşmış bir Alman firması olan General Electric Company de İngiliz ve Amerikan firmalarının kontrolüne girdi.
Bu nedenle, "Nazi ekonomik mucizesi", tazminat ödemelerinin kademeli olarak kaldırılması, kârlı kredilerin sağlanması ve Alman endüstrisinin stratejik açıdan önemli sektörleri üzerinde kontrolün kurulması yoluyla Alman ekonomisini restore etmek için özenle planlanmış ve organize bir operasyondur.
Temyiz politikası.
Haziran 28’in 1919’inde imzalanan Versay Barış Antlaşması’nın koşulları Almanya için son derece zor ve küçük düşürücüdü. Bu anlaşmanın şartları gereğince, Almanya yalnızca maddi toprak kayıplarına (Afrika ve Asya'daki koloniler, batıda Lorraine ve Alsace, doğuda Poznan ve Pomeranya) değil aynı zamanda 33 milyar miktarında tazminat ödemeye söz verdi. Ek olarak, Ren Nehri'nin sol yakasının bütün Alman kısmı ve 50 km genişliğinin sağındaki bankanın silahsızlanmaya maruz kalması (1923'te bu alan Fransız birlikleri tarafından işgal edildi; bu olay dahil edildi). tarih Ruhr çatışması gibi). Anlaşma şartları arasında düzenli ordunun (100 bin kişiden fazla olmayan) büyüklüğünün sınırlandırılması, askerlik hizmetinin kaldırılması, modern zırhlı araçların hizmete alınmasının yasaklanması ve havacılıkve deniz nakli filo müttefiklerin eline (Versay Barış Antlaşması, Fransızcadan tercüme edilmiştir, M., 1925.).
Versay Antlaşması'ndan sonra Alman topraklarında kayıplar 1919g.
Galipler tarafından inşa edilen Versay sistemi, mağlup olmuş Almanya'yı, iktidarını yeniden kazanma ve Birinci Dünya Savaşı'nda muzaffer güçlerin eşit bir ortağı olma gibi teorik olasılıklardan bile mahrum etmeyi amaçladı. Almanya'nın en önemli sanayi bölgesinin işgali, tazminatlar ve tam teşekküllü silahlı kuvvetlerin yönetimde aşırı enflasyon ve kaos ile bir araya gelmesinin yasaklanması, bunu gerçekten imkansız hale getirdi.
Ancak, Adolf Hitler’in iktidara gelmesiyle durum hızla değişmeye başladı. “Mart 9 1935, Alman havacılığının resmi varlığını açıkladı ve Mart 16 - Alman ordusunun zorunlu evrensel askerlik hizmetine dayanmaya devam edeceği açıklandı” - ünlü İngiliz devlet adamı Winston Churchill yazıyor (Churchill U. II. Dünya Savaşı. M.: Voenizdat, 1991. T. 1. C. 42.). Bununla birlikte, Almanya'ya karşı herhangi bir yaptırım gerektirmeyen Versay Antlaşması’nın açıkça ihlali söz konusuydu.
“Wehrmacht'ın İnşası Hakkında Kanun” u kabul ettikten sonra, Alman silahlı kuvvetlerinin sayısı ezici bir hızla artmaya başladı ve II. Dünya Savaşı'nın başlamasıyla birlikte 4 milyon 233'a ulaştı. bin kişi Yani, 4’te, Alman silahlı kuvvetlerinin sayısı, 42’in zamanını arttırdı. (A. Martirosyan. SSCB'de savaşı kim yönetti? M., 2007. S. 142.).
Buna paralel olarak, Alman ordusunun modern silah türleriyle donatılması süreci de açıkça yaşandı. Zaten Mart ayında 1935g. Luftwaffe (Wehrmacht Hava Kuvvetleri), 1888 makinelerini ve 20 thous. K 1 Ekim 1935. Toplam 1200 tankını içeren ilk büyük Wehrmacht tank ünitesi kuruldu. Ayrıca, 18 Haziran 1935g. İngiliz-Alman Denizcilik Anlaşması, Almanya'nın bir filo alma hakkına sahip olduğuna göre, İngiliz İmparatorluğu'nun deniz kuvvetlerinin toplam yer değiştirmesinin% 35'ine eşit tonajda yapıldı. Alman denizaltı filosunun tonajı, toplam denizaltı tonajının% 45'ine ayarlandı. (İngiliz İmparatorluğu Churchill W. II. Dünya Savaşı. T. 1. M.: Voenizdat, 1991. C. 46.).
Alman silahlı kuvvetlerinin hızlı bir şekilde büyümesi, Batılı tarihçilerin ve o zamanın devlet adamlarının sözde "temyiz politikası" - Hitler'in Almanya ile ilgili imtiyaz politikası - 1933-1939gg döneminde tespit ettikleri. Alman silahlı kuvvetlerinin yeniden kurulmasına verilen tepki yetersizliği, kademeli olarak bölgesel imtiyazlara geçti.
Bu tür ilk imtiyaz, Renanya'nın yeniden silahlandırılmasıydı. 7 Mart 1936. Bölgeye 19 taburu sayısındaki Alman birlikleri tanıtıldı, 3’i Ren’in batı yakasına geçti. Çoğu kez üstün olan Fransız örtü ordusu, Rheinland'ın sınırlarına yaklaştı, ancak ülkesine girmedi. Fransız hükümetinin tepkisi, Rheinland'ın işgalini şiddetle kınayan bir bildiriyle sınırlıydı. Ancak, Fransızların işgal ettikleri topraklardan Alman askerlerini kovma konusunda her türlü fırsatı ve tam hakkına sahip olmasına rağmen, somut adımlar atılmamıştır.
Daha da karakteristik, İngiltere hükümetinin tepkisi oldu. Özellikle Fransa’yı Almanya’ya karşı askeri eylemde bulunmamaya davet eden İngiltere Dışişleri Bakanı Anthony Eden’in konumu ve İngiltere’nin Birleşik Devletler Büyükelçisi Lord Lothian’ın ifadesi şöyle: “Sonunda Almanlar bahçelerine girdi” (Nicolson H. Harold Nicolson Günlüğü: 1919 - 1964 (Weidenfeld ve Nicholson, 2004). P. 139.).
Renanya'nın yeniden boyutlandırılmasına karşı hiçbir gösteri yapılmadı. Aksine, “barışı korumayı” ve “kıtada askeri güç kullanımını engellemeyi” talep eden çeşitli gösteriler düzenlendi. Başbakan Stanley Baldwin, İngiltere’nin Almanları durduracak “yeterli kaynağa sahip olmadığını” ve “kamuoyu” nun kıtadaki askeri eylemi desteklemeyeceğini belirtti. (Taylor, AJP İkinci Dünya Savaşı'nın Kökenleri, Londra: Penguin 1961, 1976. P. 132.).
Ne var ki, Hitler Almanya ile açık bir çatışma korkusu gerçekten güçlerin eylemsizliğinin arkasında mıydı? Sonuçta, 1936g içinde. Alman silahlı kuvvetlerinin ve modern silahların sayısının artırılması süreci yeni başladı. O zamanlar, Hitler'in daha sonra İkinci Dünya Savaşı'nın efsanesi olacak modern tankları ve uçakları yoktu. Bunu belirli örneklerle düşünün.
Hafif tanklar Panzer I ve Panzer II, İspanya İç Savaşı sırasında bile (1936-1939) silahlarının ve rezervasyonlarının zayıf olduğunu gösterdi. Topçu (makineli tüfek değil) silahları olan ve daha iyi rezervasyon yapan ilk tam teşekküllü Panzer III Panzer IV tankları, yalnızca 1937'te seri üretildi. Ancak efsanevi "Kaplanlar" ve "Panter" henüz projede değildi.
Aynı şey uçakta da oldu. 1935-1936 döneminde Luftwaffe'nin ana savaşçısı. Klasik bir Heinkel He 51 çift kanatlı vardı. Bu tasarım şeması uçak 1920-x için daha tipiktir. Ancak 30-e'de eskidir. Modern avcı Bf.109 ve dalış bombacısı Ju 87 aynı 1937'te seri üretilmeye başladı. Benzer bir durum kriegsmarin (Alman Donanması) ile oldu. Modern bir yüzey ve denizaltı filosunun yapımı yeni başladı.
II. Dünya Savaşı'nın en ünlü sembollerinden biri olan Ju-87 dalış bombacısı, 1937'ta seri üretime girdi ve Detroit'ten (Preparata GD Hitler Inc., İngiltere ve ABD'nin Üçüncü Reich'i yarattığı teknolojiye göre inşa edildi. Nesil, 2007, C. 333.)
Bu durumda, Birleşik Krallık ve Fransa, askeri bir karşılaşma kazanma konusunda her türlü şansa sahipti. Barış zamanı Fransız silahlı kuvvetleri, 1'i metropol bölgesinde bulunan 550000 milyondan fazla insanı oluşturuyordu. Buna 3, dünyanın en büyük dördüncü filosunun yanı sıra binlerce tank ve savaş uçağı eklenmelidir. Britanya aynı zamanda dünyanın ilk filosunun yanı sıra kara kuvvetlerini saymayan 1,5 bin uçağa da sahipti. (1939 ciltlerinde İkinci Dünya Savaşı 1945 - 12 Tarihi. A. A. Grechko tarafından yazılmıştır. M.: Voenizdat, 1973-1982. Cilt 2. Savaşın arifesinde, M.: Voenizdat, 1974. C. 402-405. )..
O zamanlar oluşum aşamasında olan Almanya'nın silahlı kuvvetlerinin, Wehrmacht'tan sayıca önemli ölçüde üstün olan, İngiltere ve Fransa'nın iyi donanımlı ve eğitimli kuvvetlerine başarıyla dayanabildikleri son derece şüphelidir. Almanya'nın Versailles sistemi tarafından kurulan Avrupa haritasını yeniden çizme girişimlerini engellemek için Renanya'nın işgali ve silahlı kuvvetlerin seferberliği ile desteklenen toplu bir ultimatum yeterliydi. Tazminat ödemelerinin iadesi ve Alman ekonomisine borç vermenin sona ermesi gibi ekonomik yaptırımlardan bahsetmeyin.
Yukarıdaki önlemlerin hiçbiri uygulanmadı.
Bu kadar garip esneklik ve dövülebilirliğin nedenlerini açıklamak için, müttefiklerin uzun bir savaş açmasına izin vermediği iddia edilen ekonomik krizden büyük bir savaş için "psikolojik hazırlıksızlık" a kadar değişen çeşitli versiyonlar ortaya atıldı. Winston Churchill'in bu konuda yazdığı şey şudur: “1936'in ortasına kadar, Hitler’in saldırgan politikası ve sözleşmenin ihlali Almanya’nın gücüne değil, Fransa’nın ve İngiltere’nin ayrılığına ve çekingenliğine ve ayrıca ABD’nin izolasyonuna dayanıyor (Churchill U. II. Dünya Savaşı. M.: Voenizdat, 1991. T. 1. C. 172.). Fransa ve İngiltere’nin “parçalanması” ve “çekingenliği” ne de o zaman Hitler’in saldırganlığını bastırmak için tomurcuk içinde tüm fırsatlara sahiplerse, ABD’nin izolasyonuna neden oldu?
Nazi rejiminin kurulmasından hemen sonra Almanya’nın ilişkilerinin kötüleştiğini hatırlatırsak, “temyiz politikasının” gerçek hedefleri açıkça ortaya çıkıyor. Sovyetler Birliği idi.
Adolf Hitler, Sovyetler Ülkesi'ne ve onun ideolojisine karşı düşmanlığını gizlemedi. Otobiyografik kitabı Mein Kampf'ta bile şöyle yazdı:
“Biz, Ulusal Sosyalistler savaştan önce tüm Alman dış politikasına bilerek son verdik. Eski 600 geliştirmemizin yıllar önce kesildiği noktaya geri dönmek istiyoruz. Sonsuz Alman özlemini Avrupa'nın güneyine ve batısına durdurmak ve kesinlikle doğuda bulunan bölgelere doğru işaret etmek istiyoruz. Sonunda, savaş öncesi dönemin sömürgeci ve ticari politikalarını çiğniyoruz ve bilinçli bir şekilde Avrupa'da yeni toprakları fethetme politikasına dönüştük. Avrupa'daki yeni toprakların fethi hakkında konuştuğumuzda, elbette, yalnızca Rusya'yı ve ona bağlı olan marjinal devletleri aklımızda tutabiliriz. Kader kendisi bizi parmağınızla işaret ediyor ... Bu dev doğu devleti kaçınılmaz olarak mahvetmeye mahkumdur. Bununla tüm önkoşullar çoktan olgunlaştı ... " (Hitler A. Mein Kampf. M.: Ed. "T-Eye.", 1992. 341 ile.).
Ayrıca, yazar, Birinci Dünya Savaşı’nda Almanya’nın diğer iki ana rakibi ile ilgili bir dış politika çizgisi inşa ediyor. Fransa ile ilgili tezinin özeti şudur:
“Aşağıdakileri anlamalıyız: Fransa Alman halkının en ölümcül düşmanıdır ve olacağız” (Hitler A. Mein Kampf. M.: Ed. "T-Eye.", 1992. 324 ile.).
Aynı zamanda, gelecekteki Fuhrer İngiltere'yi oldukça farklı bir şekilde karakterize ediyor:
“İngiltere’nin isteği, herhangi bir Avrupa kıtasal gücünün, birbirlerini dengelemek için İngiltere’nin bireysel Avrupa devletlerinin güçlerine ihtiyaç duyduğu bir dünya faktörüne dönüşmesini engellemek için olmuştur ve olmaya devam etmektedir ... Fransa’nın arzusu Almanya, güçlü bir şekilde birbirlerini dengelediği Almanya'yı küçük ve en küçük devletler birliğine dönüştürme fikrini sistematik olarak desteklediği tek ve güçlü bir liderliği olan tek bir devlet haline geldi ... Fransız diplomasisinin nihai analizdeki amaçları, İngiliz devlet sanatının amaç ve eğilimlerine aykırıdır. Bu açıdan bakacak olursak, Almanya için kalan olasılıkları ağırlayacak, kaçınılmaz olarak bizimle yalnızca İngiltere ile yakınlaşmak zorunda kalacağımız sonucuna varmak zorunda kalacak ... Elbette, İngiliz devlet adamları her zaman İngiliz yanlısı politikalara sadık kalacaklar ve Alman yanlısı olmayacaklar. Ancak işler, bazı nedenlerden ötürü İngiliz yanlısı politikanın çıkarlarının Alman yanlısı politikanın çıkarlarıyla bir dereceye kadar çakışması ... Almanya için bir süredir, Avrupa'da sadece iki müttefik mümkün: İngiltere ve İtalya " (Hitler A. Mein Kampf. M.: Ed. "T-Eye.", 1992. 321 ile.).
Bu makalenin görevi, Nazilerin gelmesi sırasında dış güçlerin oynadığı rolü bulmak değil. Ancak, Nazi rejiminin Almanya’da kurulmasının, ana genişleme yönünün, Doğu’ya yöneldiğine, İngiltere’nin jeopolitik çıkarlarına ve vekaleten mücadele arzusunun tam olarak karşılandığına dikkat çekmek gerekir. Bu aynı zamanda İngilizlerin Fransa'yı baskın kıta Avrupası gücü olarak görme isteksizliğine cevap verdi.
Bu açıdan bakıldığında, Büyük Britanya'nın bütün eylemleri oldukça mantıklı: ekonomide - tazminatların kaldırılması, Almanya için uygun anlaşmalar ve borç verme. Dış politikada, Versay Antlaşması ihlalleri ve Führer’i yeni kazanımlara iten bölgesel imtiyazlar göz ardı edilerek. Aynı politika ABD tarafından takip edildi.
Fransa'daki durum biraz daha karmaşıktı, çünkü bu politika doğrudan ulusal çıkarlarını ve güvenliğini tehdit ediyordu. Bununla birlikte, güçlü silahlı kuvvetlere rağmen, sömürgelerin ve sömürgeci bir gücün diğer işaretlerinin varlığına rağmen Fransa’nın birçok dış politika meselesi üzerine odaklandığı unutulmamalıdır. Bu konuda ilginç olan, Nürnberg sürecindeki sanıkların ifadeleridir. “Führer,” diyor Goering, “Fransa’nın İngiltere’nin onayını almadan hiçbir şey yapamayacağını ve Paris’in Londra’nın diplomatik kolu haline geldiğini söyledi. Sonuç olarak, konuyu İngiltere ile çözmek yeterliydi ve sonra Batı'da her şey yolundaydı ”(Cartier R. Savaş Sırları. Nürnberg'den Sonra, M., 2005. C. 39.). Bu nedenle, Almanya’nın genişleme yönündeki doğu yönünün ve İngiliz yanlısı dış politika yöneliminin hesaplanması, Fransa’yı kasıtlı olarak ulusal güvenlik meselelerini ihmal etmesine (nihayetinde çok pahalıya mal ettiğine) yol açtı.
Bu arada, Nazi Almanyası'nın genişlemesi tüm hızıyla devam etti. 12-13 Mart 1938g. Avusturya (Anschluss), İngiltere’nin resmi bir protesto gösterisiyle (Mart 14) ve ardından tanıma (Nisan 2) tepki gösterdiği Almanya’ya eklenmiştir. İngiltere’yi takiben Anschlus’ların Fransa tarafından tanınması semptomdur.
Viyana'ya zafer kazandıran girişimi pürüzlüydü: “Mükemmel hava ve iyi koşullara rağmen, tankların çoğu başarısız oldu. Ağır motorlu topçu hataları tespit edildi ve Linz'den Viyana'ya giden yol durdurulan ağır makineler tarafından engellendi. ”(W. Churchill II. Dünya Savaşı. M.: Voenizdat, 1991. T. 1. C. 122.)
Sıradaki kurban Çekoslovakya oldu. Alman iddialarının nedeni, Almanların yaşadığı bölge olan “Sudeten Alman partisi”, Sudetenland'a bölgesel özerklik vermeyi savunmaya başlayan Sudetenland'dı. Doğal olarak, bu durum tamamen Alman hükümeti tarafından anlaşıldı.
Bununla birlikte, Çekoslovakya hükümeti taviz vermek istemedi, bunun için hiçbir sebep yoktu: 1938'in baharında. Çekoslovakya'nın ordusu Wehrmacht'ı (34 ve 28 bölümlerine karşı) sayıca fazla. Düşüşte, güç dengesi değişmişti, ancak Çekler bile 39 1,8, 36 milyon ve 1,6 uçaklarını ve 2400 Hitler ve 1200 tanklarını 1500 Alman bölümlerine karşı 400 bölmelerini koyabiliyorlardı. (Volkov F. Secret belirginleşir. M., 1989. C. 9.). Yani, Wehrmacht'ın üstünlüğü hiç de zor değildi. Aynı zamanda, bir operasyon tiyatrosu olması beklenen Sudetenland bölgesinin bölgesinde, Üçüncü Reich Silahlanma ve Askeri Sanayi Bakanı Albert Speer'in daha sonra yazdığı güçlü tahkimatlar vardı: “Ateşleme pratiğinde, uzmanlarımız şaşkınlıkla silâhBu tahkimatlara karşı kullanacağımız beklenen etki olmaz ” (Speer A. Anı. M., 1997. C.169.).
Ayrıca, Almanyanın Çekoslovakya'ya saldırması durumunda, ikincisi Fransa tarafından desteklenecekti. Mayıs 2'teki 1935 Franco-Sovyet Karşılıklı Yardım Paktı'nın II. Maddesi uyarınca, taraflar üçüncü bir “Avrupa devleti” tarafından kışkırtılmamış bir saldırının hedefi haline gelirse, diğer tarafa hemen yardım ve destek sağlama sözü verdiler. Gerçekte, her şey tamamen farklıydı.
Halen Londra'da Nisan 28-30 Nisan ayında Londra'da düzenlenen Sudeten krizine yönelik ilk toplantıda, 1938 Nisan ayında İngiliz ve Fransız diplomatlar Çekoslovakya'nın askeri bir çatışmadan kaçınmasını istedi. Hitler'in Sudeten Almanlarının özerkliğini sağlama talepleri, Üçüncü Reich'e Sudetenland'ı dahil etme taleplerine ve Londra ve Paris'in ültimatomlara taviz verme talebine gitti.
Sonuç olarak, Eylül 29-30'te Münih'te Chamberlain, Daladier, Hitler ve Mussolini'nin katıldığı belirleyici bir toplantı yapıldı. Münih Anlaşmasının sonucu, Sudetenland bölgesinin Üçüncü Reich'e dahil edilmesi ve Çekoslovakya'nın Hitler, Slovakya ve Transkarpatya Ukrayna'nın işgal ettiği Çek Cumhuriyeti'ne bölünmesiyle Mart 1939'te tamamlanan asıl parçalanmasıydı.
Elbette, Alman halkının Sudetenland bölgesinde yaşamak işgal için sadece resmi bir nedendi. Sudetenland, Hitler'i başka nedenlerle cezbetti. William Shearer, “Alman verilerine göre, parçalara ayrılan ülke% 66% kömür üretimi,% 86 kimya endüstrisi üretimi,% 80 çimento üretimi,% 70% pik demir eritme,% 70 elektrik üretimi ve% 40 ağaç işleme endüstrisi” diyor. (Münih'ten Tokyo Körfezi'ne: Batı'dan İkinci Dünya Savaşı tarihinin trajik sayfalarına bir bakış: Tercüme. / Comp. E.Ya. Troyanovskaya. M.: Politizdat, 1992. 20'tan.). Buna ek olarak, Çekoslovakya topraklarında, yıl boyunca Birleşik Krallık'taki endüstri genelinde üretilen ürünleri veren silah fabrikaları "Skoda" bulunuyordu. (Churchill U. II. Dünya Savaşı. M.: Voenizdat, 1991. T. 1. C. 150.). Şimdi tüm bu servet ücretsiz Führer'e gitti.
Münih Anlaşmaları örneğinde, o zamanın önde gelen dünya güçlerinin, doğu yönünde daha fazla saldırganlık uyandırmak için konumlarını kasıtlı olarak Hitler'e teslim ettiği görüldü. Bu, "çekingenlik", "ayrılık", "barış arzusu" ve diğer tartışmalarla kaplandı. Aynı zamanda, aşağıda tartışılacak olan Sovyetler Birliği'nin tüm önerileri göz ardı edildi.
Toplu güvenlik sisteminin çöküşü.
Elbette, Sovyetler Birliği'nin önderliği, Nazileri takip eden Almanya ile ilişkilerde keskin bir bozulmanın iktidara geldiğinin farkındaydı; esasen ideolojik farklılıklar ve Führer'in anti-komünist söyleminden değil, onun iç politikalarından ve bölgesel amaçlarından kaynaklanıyordu. Hitler’in Almanya’nın gelecekteki genişlemesinin (eğer bir kurs verildiyse) doğuya yönlendirileceği açıktı. Ve bu genişlemenin asıl amacı, Hitler'in “Ana Kampf” da yazdığı “Doğu'daki alan” olan Sovyetler Birliği'nin toprakları olacak. Kilit soru, zamanın önde gelen Avrupa güçlerinin Büyük Britanya ve Fransa ile ABD'nin Fuhrer'in saldırgan saldırısına nasıl tepki vereceği idi. Eylemleriyle (ya da eylemsizlikleriyle), güçlü bir Almanya'nın restorasyonunun jeopolitik çıkarlarına karşılık gelip gelmediğini anlamak mümkündü. Başka bir dış politikanın gelişimi buna bağlıydı.
Bu amaçla, Sovyetler Birliği, Avrupa’daki saldırganlığı önlemek amacıyla, karşılıklı yardım anlaşmaları yapmak üzere ortak bir güvenlik sistemi oluşturma politikası izlemeye başladı. Bu konsept 29 Aralık 1933g. CEC oturumunda Dışişleri Komiseri M. Litvinov tarafından ana hatlarıyla belirtilmiştir.
Başlangıçta, konsept başarıyla uygulandı. Yol boyunca, SSCB'nin uluslararası arenadaki otoritesinin güçlenmesi vardı Eylül Eylül Xnumx. SSCB, Milletler Cemiyeti tarafından kabul edildi ve derhal Konseyinin daimi bir üyesi oldu. Daha da erken, Kasım ayında 18. SSCB Birleşik Devletleri tanıdı.
1934’in başında. SSCB, Çekoslovakya, Polonya, Finlandiya, Estonya, Letonya ve Litvanya arasında sınırlarının dokunulmazlığını garanti altına alan karşılıklı yardımlaşma anlaşmaları olan Doğu Paktının imzalanması üzerine müzakereler başladı. Batı tarihçiliğinde, Doğu Paktına “Doğu Locarno” adı verilir, çünkü bu anlaşma Batı Avrupa'daki sınırların dokunulmazlığını garanti eden Locarno Anlaşmaları 1925'e benzerdi. Doğu Paktı, Fransa Dışişleri Bakanı Louis Bart tarafından, Sovyetler Birliği ile Locarno Antlaşmalarını tanıyan ve Fransa’nın Doğu Paktı’nı tanıyan ikili bir anlaşma şeklinde teklif edildi. 14 Haziran 1934. Doğu Paktı'na tüm ilgili devletlere katılması önerildi. Çekoslovakya (2 Temmuz 1934), Estonya (29 Temmuz 1934), Letonya ve Litvanya (3 Ağustos 1934), Finlandiya'nın çekimser olduğunu kabul etti. Aynı zamanda, bir katılım şartı olarak Letonya ve Estonya, Almanya ve Polonya'nın Pakt'a dahil edilmesini talep etti.
Ancak, nihayetinde, Doğu Paktı'nı sonuçlandırma girişimi başarısızlıkla sonuçlandı. Büyük Britanya’nın konumu burada kilit bir rol oynadı: İngilizler, Almanya’nın sadece antlaşmaya değil, aynı zamanda Fransız-Sovyet ikili antlaşmasına dahil olması şartıyla Doğu Anlaşmasını da desteklemeyi kabul etti. Fransa ve Sovyetler Birliği kabul etti, ancak Almanya (Eylül 11 1934) ve Polonya (Eylül 27 1934) anlaşmaya katılmayı reddetti. Bu nedenle, Doğu Avrupa’da sınırların dokunulmazlığını sağlama hedefine ulaşılamamıştır. Ve eğer Almanya’nın anlaşmaya katılmayı reddetmesi anlaşılabilir ise (aslında, doğudaki toprak isteklerine karşı yöneltildi), o zaman Büyük Britanya’nın bu konudaki konumu endişe verici idi. İngilizlerin Doğu Paktı'na katılmalarını ve böylece Doğu Avrupa'daki sınırların dokunulmazlığını sürdürmeyi reddetmeleri, şu anda bunun dış politika çıkarlarına uymadığını kanıtladı.
Bu son rol, 9’taki 1934’in Ekim’inde yapılan Fransız Dışişleri Bakanı Louis Barth’in Doğu Paktını başlatan suikastçıları tarafından da gerçekleştirildi. Bu görevdeki halefi Pierre Laval, dış politika konusundaki diğer görüşlere bağlı kaldı (Renanya'nın dışlanmasının Dışişleri Bakanı olarak görev süresi boyunca gerçekleştiğini hatırlayın).
Doğu Paktı'nı sonuçlandırmadaki başarısızlık girişimi, SSCB'nin ortak bir güvenlik sistemi oluşturma girişimlerinde birincisi oldu. Doğu Paktı'nın sonuçlandırılmasındaki başarısızlık, Sovyet liderliğinin Nazi Almanyasının daha da güçlendirilmesini engelleme niyetlerinin Batılı ortaklardan yeterli destekle karşılanmadığını gösterdi. Sonraki olaylar bu eğilimi doğruladı.
2 Mayıs 1935. Franco-Sovyet Karşılıklı Yardım Anlaşması sonuçlandı. Bu anlaşmanın ana maddesi, üçüncü bir "Avrupa devleti" tarafından kışkırtılmamış bir saldırının hedefi haline gelmesi halinde, tarafları diğer tarafa derhal yardım ve destek vermeye zorlayan II. (Diplomasinin tarihi. V.P. Potemkin tarafından düzenlenmiştir. M.: Politizdat, 1959 - 1979. C. 397.). Sözleşme beş yıllığına otomatik yenileme ile imzalandı. Bununla birlikte, işbirliğinin pratik yönlerini düzenlemek için tasarlanan ek anlaşma ancak Laval’ın istifasından sonra onaylandı.
Bu arada durum da artmaya devam etti. Temmuz ayında, 1936. SSCB'nin Cumhuriyetçi Halk Cephesi hükümetini, Popüler Cephenin isyancı kuvvetlerini desteklediği İspanya İç Savaşı başladı. Bu savaş her iki taraf için teknoloji edinimi ve savaş tecrübesi kazanımı için bir çeşit test alanı haline geldi. Özellikle bu konuda ayırt, Almanya ve İtalya: 1936-1939gg döneminde. Çatışmaya Alman ordusunun 16000'u ve İtalyan ordusunun 72000'i (Sovyet 5000'a karşı) katıldı (Soria G., Pozharskaya S. İspanya'da Savaş ve Devrim. 1936-1939. M., 1987.t 1. 221 ile.). Ayrıca, her iki taraf da savaşçı topçularını, zırhlı araçları ve uçakları aktif olarak sağlamıştır.
İspanya İç Savaşı, Sovyet-Alman ilişkilerinin daha da kötüleşmesine katkıda bulundu. 25 Kasım 1936. Almanya ve Japonya, Üçüncü Komünist Enternasyonal (Comintern) ülkelerine karşı bu devletlerden ikili bir blok oluşturan Anti-Komintern'i imzaladılar. Anlaşma, Komintern'in faaliyetleri ile ilgili bilgi alışverişi ve anti-komünist rejimlere destek sağladı. Kasım ayında, 1937. İtalya, Komintern Antlaşmasına katıldı. Aynı yılın sonbaharında, Almanya ve SSCB arasında ortaya çıkan gerçek bir “konsolosluk savaşı” oldu, bunun sonucunda 5'ten 7'tan Alman konsoloslukları SSCB'de ve Almanya'da - 2'tan Sovyet konsolosluklarından 4 kapatıldı (Rozanov G.L. Stalin - Hitler: Sovyet-Alman Diplomatik İlişkileri Üzerine Bir Belgesel Denemesi, 1939 –1941 Moskova: Uluslararası İlişkiler, 1991. 39.).
Toplu bir güvenlik sistemi kurma girişimlerinin nihai boşluğu, 1938'in olayları tarafından gösterildi: Avusturya'nın yukarıda belirtilen Anschlus'ları ve 30 Eylül'ün 1938'in Münih Anlaşması. İkincisinin özelliği, yalnızca 2 Mayıs’ındaki 1935’tan çıkan Franco-Sovyet karşılıklı yardım anlaşmasının göz ardı edilmemesi, aynı zamanda Sovyetler Birliği’nin Çekoslovakya’ya askeri yardım sağlama girişiminin de engellenmesidir. Aynı zamanda, Çekoslovakya'nın fiili olarak parçalanması konusunda SSCB temsilcilerinin katılımı olmadan bir anlaşma yapıldı.
Neville Chamberlain: “Rusya'nın en derin güvensizliğini itiraf etmeliyim, istese bile başarılı bir saldırı eylemi gerçekleştirme yeteneğine bile inanmıyorum. Ve onun motivasyonlarına inanmıyorum "
Münih anlaşmalarından sonra 1938. Sonunda, Sovyetler Birliği’nin ortak bir güvenlik sistemi kurma konusundaki dış politikasının, lider güçlerin desteğiyle bir araya gelmediği, uluslararası izolasyona yol açtığı ve bu nedenle radikal bir revizyona ihtiyaç duyulduğu açıkça ortaya çıktı. Sovyet diplomasisinin kilit görevi kolektif bir güvenlik sistemi kurmak değil, gelecek jeopolitik çatışmaya müttefikler aramaktı. Bu damarda başka olaylar da gelişti.
Yuri Chikhichin
27 Ağustos 2013 g
27 Ağustos 2013 g