Türk Devrimi'nin önderi Mustafa Kemal Atatürk'ün çıktığı yurt gezilerinde sağ elinin göğsüne hizalanmış pozları kimi kesimlerce çarpıtılsa da aslında gerçek bambaşka... İşte Atatürk'ün sağ elini göğsüne koymasının sebebi...
Atatürk'ün fotoğraflarında en çok merak edilen ayrıntılardan birisi de, sağ elini neden göğsüne koyduğudur.
Bu fotoğraflarda Gazi, sağ elini göğüs hizasından parkasının veya ceketinin içerisine koyarak durur.
Peki Atatürk neden fotoğraflarda ve yurt gezilerinde böyle poz vermiştir? Bu işaretin bir anlamı var mdıır yoksa sanıldığının aksine o dönemin liderleri arasında revaçta olan bir duruş mudur?
'BİLGE KAĞAN DURUŞU' İDDİASI
Atatürk'ün Türk tarihiyle yakından ilgili olduğu bir gerçektir. Öyle ki, manevi kızı Afet İnan'a talimat vererek 'Türk Tarihinin Anahatları' isimli bir araştırma kitabı bile yayınlatmıştır.
Ancak Avrupa'da retorik okulunun kurucusu Yunan filozofu Aeschines'e göre, önemli biri için bir eller dışarıda konuşmak kaba bir davranıştı.
Söz konusu (sağ el göğüste) duruşun anlamının Bilge Kağan'dan ileri geldiği iddia edilir. İddiaya göre Türk töresinde bunun anlamı Bilge Kağan duruşudur.
Hatta Osmanlı padişahlarından Orhan Gazi'nin de aynı pozu verdiği görülür.
Atatürk'ün bu duruşu, Hacı Bektaş-ı Veli'nin tasavvufi anlayışına da yorulur.
İLBER ORTAYLI: NAPOLYONİK BİR ŞEY
Tarihçi İlber Ortaylı'ya göre ise, bu duruşun genel olarak Avrupa ve Rusya'da yaygın olduğunu aktarıyor.Ortaylı, konu üzerine yaptığı değerlendirmede şunları söylüyor:Bütün Rusya subayları, bütün kara Avrupa subayları böyle dururlar.
Napolyonik bir şeydir o. Çünkü göğsü kapalı olduğu için eski üniformalarda göğüs tutulur. Düz durmaz, ondan hoşlanmıyorlar.
Osmanlı'da da zabitler pek sevmez el pençe divan durmayı, temenna söz konusu değildir. Kendine göre duruşları vardır.
Bunlar tabii kıta Avrupa'sının sabit duruşları.
Şunu bilmek lazım, Osmanlı İmparatorluğu büyük devletlerden olduğu için bu kuralları takip ediyor.
Özetle Atatürk'ün söz konusu duruşu, sanıldığının aksine bir gizli sembol niteliği taşımamakla beraber dönemin özellikle asker kökenli tarihsel kişilikleri arasında tercih edilen bir duruş şekli olarak bilinir.