Bebeklerde kalça çıkıklığı nedir?
Gelişimsel kalça çıkığı displazisi olarak da adlandırılan doğumsal kalça çıkığı, önlenebilen ya da erken tanı koyulursa kolaylıkla tedavi edilebilen bir sağlık sorunudur.
Bebeklerde kalça çıkıklığı neden olur?
Kalça, top yuva şeklinde bir eklemdir. Bazı yenidoğan bebeklerde yuva çok sığdır ve top, yuvadan kısmen ya da tamamen dışarı çıkabilir.
Kalça çıkığı, bebeğin anne karnındaki gelişimi sırasında organ ya da iskeletindeki anomaliler sonucunda ortaya çıkabileceği gibi doğumdan sonra da gelişebilir.
Bebeklerde kalça çıkıklığı nasıl anlaşılır?
Kalça çıkığı muayenesi hem doğumdan sonra hem de bebek 3 aylık olduğunda yapılır. Yenidoğan bebeğin “sağlam çocuk izlemi”nde doktor tarafından mutlaka gerekli kontrol yapılır. Şüpheli bir durum varsa kalça ultrasonu ya da grafisi çekerek kesin bir tanı koyulur. Böylece doğuştan kalça çıkığının erken teşhisi sağlanır. 3 aylık bebek içinse kalça röntgeni çektirerek tanı koymak mümkün.
Her şey yolunda mı: Bebeklerin Büyüme ve Gelişimini Etkileyen 7 Faktör
Bebeklerde kalça çıkığı belirtileri nelerdir?
- Bebeğin bir bacağının daha kısa görünmesi,
- İki bacak karşılaştırıldığında uyluktaki kıvrımların (pliler) simetrik olmaması,
- Bebeğin bacaklarını yana doğru rahat açamaması,
- Bez bağlarken bir taraftaki bacak hareketliliğinde kısıtlama görülmesi, başlıca çıkık belirtilerindendir.
Erken dönemde teşhis edilmeyen kalça çıkıklığı, çocuk yürümeye başladıktan sonra;
- Topallama,
- Parmak ucunda yürüme,
- Bir bacağın daha kısa olması durumlarıyla fark edilir.
Kalça çıkıklığı riski kimlerde daha fazladır?
- Kız bebeklerde,
- İkiz bebeklerde,
- Ailesinde daha önce kalça çıkığı görülenlerde,
- Makat gelişiyle doğan bebeklerde,
- Doğuma doğru anne karnında dönmeyen bebeklerde kalça çıkığı görülme ihtimali daha fazladır.
Bebeklerde kalça çıkıklığı tedavisi nasıl yapılır?
Kalça çıkığı başarıyla tedavi edilebilen bir rahatsızlık. Erken tanı koyulması durumunda, bacakların ayrık ve dışa dönük durması için pavlik bandajı veya kayış kullanılabilir. Pavlik bandajı, bebek büyürken kalça ekleminin yerinde durmasını sağlar.
Eğer teşhis, bebeğe 6. ayından sonra koyulursa genel anestezi verilir. Kalçanın kapalı olarak yerine oturtulması sağlanarak alçı tedavisi uygulanır.
Doğumdan sonraki ilk yılın ardından tanı koyulan bebeklere ise kalça çıkığı ameliyatının yapılması gerekir.
Bebeklerde kalça çıkıklığı ağrı yapar mı?
Hayır, kalça çıkıklığı ağrı yapmaz. Ancak çıkık yerine koyulurken ve dizler açıldığında ağrı yapabilir.
Bebeklerde kalça çıkıklığı için hangi bölüme gidilir?
Kalça çıkığı tedavisi ortopedi uzmanı tarafından yapılır. Dolayısıyla bebeğinde kalça çıkıklığı söz konusuysa ortopedi bölümüne gitmelisin.
Yenidoğan bebeğe kundak yapmak kalça çıkıklığına neden olur mu?
Kundak, kalça gelişim geriliğinin en önemli çevresel faktörlerinin başında geliyor. Bir diğer çevresel faktör, beşiğe bağlamak ya da halk arasında “beşiğe belemek” olarak adlandırılan durum.
Bebeğin doğumdan sonra kalça gelişiminin doğru bir şekilde sağlanabilmesi için bükük ve hafif açık durması gerekir. Kundak yaparak bacakların düz durmasını sağlamaya çalışmak kalça gelişimini bozar.
Daha fazla bilgi için: Bebek Nasıl Kundaklanır?
Kaynaklar:
Yaşamın İlk 2 Yılında Çocuk Sağlığı ve Bakımı-Prof. Dr. Gülbin Gökçay
Bebeğinizin İlk Yılı Rehberi-Mayo Clinic Uzmanları