Uzaya gitmenin beraberinde getirdiği bir dizi sağlık riski vardır. Güneş radyasyonu ve kozmik ışınlara maruziyetin yanı sıra, yerçekimsiz ortamın insan fizyolojisi üzerinde önemli etkileri olabilir. Bunlar kas ve kemik dejenerasyonunun ötesine geçer ve azalmış organ fonksiyonu, görme ve hatta genetik düzeydeki değişiklikleri içerir.
İlginçtir, yerçekimsiz ortamın bir takım potansiyel tıbbi faydaları da vardır. 2014’ten beri Sydney Teknoloji Üniversitesi’nde biyomedikal mühendisliği alanında kıdemli öğretim görevlisi olan Dr. Joshua Chou, yerçekimsiz ortamın insan vücudundaki ilaç ve hücreleri nasıl etkilediğini araştırmaktadır.
Önümüzdeki yılın başlarında, kendisi ve araştırma ekibi yerçekimsiz ortama dayanan kanseri tedavi etmek için yeni bir yöntem test edecek. Biyomedikal araştırmacılar, kanser hücrelerinin birbirini algılayabilmesinin tek yolunun mekanik kuvvetler yoluyla olduğunu ve bu kuvvetlerin yerçekiminin olduğu bir ortamda çalışmak için evrimleştiğini anlıyorlar. Bu, Chou’yu yerçekimi eksikliğinin kanser hücrelerinin bölünme ve yayılma yeteneğini engelleyebileceğini düşünmeye yöneltti.
Chou: “Uzay ortamının hücre biyolojisi ve hastalık ilerlemesi konusundaki anlayışımızı nasıl etkilediğini görme konusundaki bu ilk deneyimi neden diğer hücreleri ve hastalıkları incelemek için uygulayamıyoruz?”
Dört farklı kanser tipindeki hücrelerin devre dışı olduğunu bulduk
Chou ve ekibi yerçekimsiz ortamın laboratuvarlarındaki kanser hücreleri üzerindeki etkilerini test etti. Bunu yapmak için, lisansüstü öğrencilerinden biri, içinde küçük bir santrifüj bulunan bir cihaz oluşturdu. Hücreler, santrifüj içindeki bir dizi kapsülde bulunur ve yerçekimsiz ortam hissini yaşayana kadar onları döndürür.
Chou’nun belirttiği gibi, sonuçlar oldukça cesaret vericiydi. “Çalışmamız, yerçekimsiz ortama yerleştirildiğinde, test ettiğimiz dört farklı kanser tipindeki (yumurtalık, meme, burun ve akciğer) hücrelerin yüzde 80 ila 90’ının devre dışı olduğunu bulduk.” Dedi.
Daha da etkileyici olan, bu sonuçların yerçekimi kuvvetlerini değiştirerek, yani ilaçların yardımı olmadan elde edilmesidir. Yerçekimsiz ortam koşullarına maruz kaldıklarında, kanser hücreleri birbirlerini algılayamadılar ve bu nedenle bir araya gelmekte çok zorlandılar.
Gelecek yılın başlarında gerçekleşecek bir sonraki adım, özel olarak tasarlanmış bir uzay modülünde hücreler, SpaceX fırlatma hizmetlerine sunulacak. Chou ve meslektaşları, denemenin ilerlemesini izleyecekler ve canlı hücre görüntüleme gerçekleştirecekleri deney süresini (yedi gün) yerde geçirecekler.
Deney tamamlandığında, hücreler Dünya’ya dönüş yolculuğu için dondurulacak, bunun üzerine Chou ve meslektaşları onları genetik değişiklikler açısından inceleyecekler. Sonuçlar Chou ve ekibinin laboratuvarda ne bulduğunu doğrularsa, yerçekimsiz ortam ile aynı etkiye sahip olabilecek ve kanser hücrelerinin birbirini algılama yeteneğini nötralize edebilecek yeni tedaviler geliştirebileceklerini umuyorlar.
İlaçlar ve kemoterapi birleştirildiğinde, bu araştırmadan kaynaklanan tedaviler, kanserin insan vücudundaki yayılmasını etkili bir şekilde yavaşlatacak ve böylece geleneksel tedavileri daha etkili ve daha kısa ömürlü (ve daha az maliyetli) hale getirecektir.
Bu araştırma, astronotların aylarca yerçekimsiz ortamda kaldıkları ve çok daha fazla radyasyona maruz kaldıkları (ve dolayısıyla kanser gelişme riskinin arttığı) uzayda da faydalı olacaktır. Uzay tıbbı alanında yapılan bu ve diğer adımlar, uzay tabanlı araştırmaların Dünya’daki insanlar için nasıl ticari ve tıbbi faydalara yol açabileceğini daha da göstermektedir.
Bunlar da ilginizi çekebilir:
- Kanser Riskini Arttıran 7 İlginç Şey (ve Sanılanın Aksine Kansere Sebep Olmayan Bir Şey)
- Kanser Hücreleri, Yamyamlara Dönüşerek Kemoterapiden Sağ Çıkıyorlar
- Korkutan Araştırma: Yerçekimsiz Ortam Astronotların Beyinlerini Daha Hızlı Yaşlandırır
- Kanserin bağışıklık hücrelerini ele geçirmesi engellendi
- Uzayda İnsan Vücudunun Sınırları.
Çeviri: Ülkü Güngör