Doktora, en yüksek dereceli akademik derecedir. Temelde, doktora derecesini almak, doktorayı veren akademisyenler tarafından eşit kabul edilmek demektir.
Doktora Türleri3 temel doktora vardır:
- Araştırma doktorası
- Uzmanlık doktorası (Sadece ABD`de)
- Şeref doktorası
Araştırma doktorası, belirli standartlara göre yazılmış, basıma hazırlanmış akademik bir araştırma sonucunda, bu araştırmanın dünya bilimine ufak da olsa bir katkısı olduğuna inanılırsa verilir. Bu aşamaya genelde tez komitesi nezaretinde, tezin belirlenmesi ve bildirilmesi, tezin yazılması, ve son olarak da tezin savunulması (dissertation) aşamalarından geçilerek gelinir. Bu aşamaların tamamlanması 3-5 yıl sürer. Bazen, bu amaçla yazılmamış olan makale veya kitaplar için de verilebilir. En yaygın araştırma doktorası, Ph.D.`dir.
Şeref doktorası, bir insanın belirli bir alana olan katkılarını, akademik olmsalar bile, tanıma anlamında verilir. Avrupa Birliği ve Avustralya gibi ülkelerde, 10 yıl süren süreçler sonunda yüksek doktora dereceleri de verilmektedir ve bu doktoralar şeref doktorası olarak da kullanılır.
Uzmanlık doktorası, ABD`de bazı profesyonel iş kollarında verilir. Tıp ve Hukuk bunların başlıcalarıdır.
Doktor sıfatı, araştırma doktorası (ve bazı uzmanlık doktorası) yapanlar tarafından kullanılabilir. Genel bir yazısız anlaşmaya göre, şeref doktorası sahipleri bu sıfatı kullanamazlar. Ancak, araştırma dışı alanlarda çalışan doktora sahiplerinin ve hatta şeref doktorası sahiplerinin bile, iş dünyasında bu sıfatları kullanmaları giderek yaygınlaşmaktadır.