L-sistein, sülfür içeren bir amino asittir. Vücudumuz bu amino asiti kendi içinde, yine sülfür içeren bir başka amino asit olan metioninden üretebilir. Sistein oldukça kolay bir şekilde sistin haline oksitlenebildiği için, besin takviyelerinde stabil formdaki L-sistein olan N-asetil sistein (NAC) tercih edilir.
NAC aynı zamanda; sistein, glisin ve glutamik asit olmak üzere üç amino asitin birleşimi olan glütasyonu yaratan bir amino asittir. Üç amino asitten oluşan bir bileşim, “tripeptit” olarak adlandırılır.
Uygulama Alanları
Saç gelişimi için L-sistein
Sistein, kollajen sentezinde temel bir bileşendir. Kollajen ise saçtaki keratin üretiminin en önemli öğesidir. Kollajen, sağlıklı cilt ve tırnaklara sahip olmak için de gereklidir.
Başın farklı bölgelerinde, diffüze saç dökülmesi sorunu yaşayan kadınlarla yapılan bir araştırma, sisteinin darı tohumu ekstresi ve pantotenik asit ile birlikte alınmasının, tedavi başladıktan sadece üç ay sonra saç gelişiminde normalleşme görülmesini sağladığını gösterdi.
Hücre bütünlüğü ve sperm kalitesi için sistein
Glütasyonun bağışıklık sistemi ve yaşlanma süreci üzerindeki etkilerini belirlemek üzere pek çok araştırma yapılmıştır. Son dönemde ise glütasyonun erkeklerde sperm gelişimi üzerindeki etkilerine odaklanan ek çalışmalar yapılmaktadır. Bu çalışmalar, glütasyon alımının sperm gelişimini kayda değer ölçüde iyileştirdiğini göstermektedir. 2 Sınav stresi altındaki erkek öğrencileri içeren bir çalışma, stresin semende glütasyon seviyelerinin düşmesine ve sperm kalitesinin azalmasına neden olduğunu göstermiştir. 3
Doz
Öksürük şikayetinde mukusun sökülmesi için ilaç olarak günde 600 mg doz alınmak üzere genelde NAC (N-asetil sistein) önerilir. Lütfen ilaç tedavilerinde doz önerilerine çok dikkat edin.
Uzun vadeli tedavilerde 50 mg-100 mg L-sistein dozu önerilir. Bu amino asit, güvenilir besin takviyesi formunda kullanılabilir.
Yan Etkiler
Sistein, N-asetil sistein (NAC) formunda, ifrazat üretimini harekete geçirir ve dolayısıyla mukusun sökülmesini sağlar. Öksürük tedavisinde aslen bir ekspektoran (söktürücü) olarak kullanılır. Bunu ekspektoran olarak kullandığınız zaman kesinlikle ayrıca bir öksürük baskılayıcı almamalısınız.
L-sistein, yukarıda belirtilen dozlarda ve hatta 500 mg üzerindeki dozlarda uzun vadeli alımda iyi bir şekilde tolere edilir.
Bibliyografya:
- W. Gehring, M. Gloor; Das Phototrichogramm als Verfahren zur Beurteilung haarwachstumfördernder Präparate am Beispiel einer Kombination von Hirsefruchtextrakt, L-Cystin und Calciumpanthotenat; Zeitschrift für Hautkrankheiten, 2000; 75(7/8):419-423 (Darı ekstresi, L-sistein ve kalsiyum pantotenik asit tuzu kombinasyonu örneğinin kullanılmasıyla saç gelişimini uyarıcı bileşenlerin ölçümü olarak fototrikogram proses; Cilt Hastalıkları Dergisi) ↩
- Lenzi A, Culasso F, Gandini L ve diğerleri. Erkek infertilitesinde glütasyon tedavisi üzerine plasebo kontrollü, çift-kör, çapraz çalışma. Hum Reprod 1993; 8:1657-1662 ↩
- Eskiocak S., Gözen A.S., Yapar S.B. ve diğerleri; “Glutathion- und freie Sulfhydrylkonzentration im Samenplasma gesunder Medizinstudenten während und nach Pruefungsstress”; Hum Reprod 2005; 20(9):2295-600 (Sağlıklı tıp öğrencilerinde sınav öncesi ve sonrasında semen plazmasında glütasyon ve serbest sülfhidril konsantrasyonları”) ↩