

Merhaba Emre.
11. sınıf(lise 3) öğrencisisin. Felsefe dersi öğretmenin sana bir proje ödevi verdi. O da "Bir varlık olarak insanın doğa ve evrendeki yeri nedir?". Doğru mu anladım?
Önce bir iki sorum olacak.
1) Bu bir dönem ödevi mi yoksa bir sunum mu? Dönem ödeviyse malum nisana dek vaktin var. Sunumsa daha kısıtlı bir vaktin var demektir.
2) Öğretmeninin dersteki tutumunu bir hatırla bakalım. Nasıl biri? Hayata din penceresinden mi bakıyor yoksa dindışı bir bakış açısı mı var? Aslen din kültürü öğretmeni olup da felsefe derslerine girenlerden mi mesela? Yoksa daha çağdaş, gerçek bir filozof mu? Bu, ödevini yaparken sana çok yardımcı olacak.
Arkadaşlar sana yardımcı olacak şeyler yazmışlar. Ben de biraz katkıda bulunayım.
Öncelikle, bu sorunun tek bir cevabı yoktur. Herkesin kendisine göre ayrı bir cevabı vardır. Bu sorunun cevabı, nerden baktığımıza göre değişir. Burda, bakış açımız çok önemlidir.
İnsanın doğadaki ve evrendeki yeri, aslında 1,5 milyon yıldır cevabı bulunamayan bir sorudur. Malum insanın evrendeki macerası bir buçuk milyon yıl önce başladı ve bu kadar zaman içinde 85 milyar insan gelip geçti. Hepsi de öyle veya böyle bu gezegende neden var olduğunu sordu kendine. Son birkaç bin yıldır filozoflar, aydınlar peygamberler, kutsal kitaplar, dinler hep bu sorunun cevabını vermeye çalıştı. Kimisi "Tanrı'ya ibadet için" dedi, kimisi "insanca yaşamak için". Kimisi ise "hiçbir sebebi yok" dedi, "geldik ve yaşıyoruz". "Doğanın işleyişi, evrimin yasaları bizi buraya getirdi ve biz de ömrümüzü tamamlayıp bu dünyadan ayrılacağız".
Aslında insanın evrendeki yeri, kocaman bir okyanusta bir damlacık gibi. Dünya yüz milyarlarca galaksideki sayısız gezegenden biri. Ama insan aynı zamanda evrende tanıdığımız en gelişmiş canlı.
İnsan, örneğin sen, bugüne dek yaşamış 85 milyar insandan sadece birisin. Ama aynı zamanda senden sonraki milyarlarca insanın kaderini değiştirebilecek bir bilim adamı olabilirsin.
Hem çok değerlisin hem de bir hiçsin. Hem dünyayı değiştirebilecek, tarihe yön verebilecek kudrettesin hem de kendi hayatına hükmetmekten bile aciz bir canlısın. Hem milyarlarca insanın ortasında, kalabalıkların içindesin hem de yapayalnızsın. Hem her şeysin hem de hiçbir şeysin.
Eğer daha uzun bir metin lazımsa irtibata geç, devam edelim.
Şunu belirtmem gerekir ki öğretmenlerinin sana verdikleri ödevlerin amacı, seni araştırmaya, düşünmeye itmektir. Bu anlamda olabildiğince araştır ve düşün. Kendine özellikle kendinle baş başa kaldığın anlarda hep sorular sor. İnsan nedir, neden yaşar, bu dünyadaki amacı nedir, ben neden varım, beni buraya kim yolladı, nasıl oluştuk bunlar üzerine hem araştır hem de düşün. Ben de dahil kimsenin yazdığını bire bir ödevine alma. Herkesi oku ama ödevini kendi cümlelerinle oluştur. Anlaştık mı?
__________________
"Özgürlüğün en büyük düşmanı, halinden memnun olan kölelerdir" Spartacus