Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu, NTV'de Ahmet Ergen'in sorularını yanıtladı. Yarından itibaren Türkiye'nin dört bir yanında yağmur yağacağı müjdesini veren Eroğlu, baraj doluluk oranlarını verdi. İçme suyu barajlarının doluluk oranının yüzde 52 olduğunu söyleyen Eroğlu, barajlarda 10 milyar metreküp su olduğunu söyledi.
İşte Eroğlu röportajından öne çıkanlar:
Türkiye yarı kurak iklim bölgesi, su zengini bir ülke değiliz. Biz suyu çok iyi bir şekilde yönetiyoruz. Genelde 7 yılda bir Türkiye'de kuraklıklar yaşanıyor. Mesela 1972-1973 yılında çok büyük bir kuraklık olmuş, 1994 yılında da çok büyük kuraklık oldu. 2000 yılında, 2007 yılında da kuraklık oldu. Geçen yıla göre yüzde 13'lük bir eksiklik var. Marmara'da yüzde 9 eksik, Ege'de yüzde 11, Akdeniz'de yüzde 19, İç Anadolu'da yüzde 21, Karadenişz'de bile yüzde 10 azalma var. Geçen yılın yağışları evvelki yıla göre daha düşüktü.
Önümüzdeki dönem için tahminler ne gösteriyor?
Bugün Trakya ve Ege kıyıları başta olmak üzere bir yağış bekliyoruz. Yarından itibaren de Trakya hariç diğer bölgelerde yağış başlıyor. Bu yağışlar Doğu Anadolu hariç tüm bölgeyi kapsayacak. Salı'ya kadar bölge bölge devam ediyor yağışlar.
Yağış telafi edecek boyutta olacak mı?
Bazıları çıkıyor televizyona ahkam kesiyor. Kötü senaryo üretiyorlar. Devletin elinde her türlü bilgi var. Meteoroloji tahminleri bizde, barajdaki doluluk oranları bizde. Arzu ederseniz ben bütün illerimizin su durumlarını baştan sona kadar söyleyebilirim.
İçme suyu barajlarının doluluk oranları?
İstanbul'da yüzde 30.6, Ankara'da yüzde 23.9, İzmir'de yüzde 56, Bursa'da yüzde 41.8 oranında doluluk var. Şu anda 79 tane içme suyu barajımız var, bunların doluluk oranı da yüzde 52. Gelen yağışlarla artaracak. Şu anda bütün barajlarda 10 milyar metreküp suyumuz var. Burada problem bazı barajlarda su seviyesi düşük, bazılarında yüksek. Bütün yılda kullanılacak su miktarı da 7 milyar metreküp. Burada problem bazı barajlarda yüksek bazılarında düşük su seviyesi. Sulama maksatlılara gelince yaklaşık 204 tane sulama maksatlı barajımız var göletleri saymıyorum. Bu da yüzde 46 ve 24 milyar metreküp sulama için suyumuz hazır. Enerji maksatlı barajlarımızda da yüzde 45 oranında doluluk var. Burada da 29 milyar metreküp suyumuz var. Bazı illerde nüfus çok fazla buralarda dikkat etmemiz gerekiyor. Bunlarla ilgili de biz geç saatlere kadar bir değerlendirme yaptık dün gece. Ben bütün illerin durumunu ezbere bilirim. Sulama maksatlı barajları da Nisan başında ele alıyoruz su durumu nedir, nasıl bir işletme yapılacak, ne kadar su vereceğiz değerlendireceğiz. Biz büyük kuraklıkları atlattık. 1994 kuraklığını sessiz sedasız atlattık. 2000 yılında hiç hissettirmedik. 2007 yılında Ankara’da bir haftalık aksaklık oldu sadece.
Sorunu yaşamamak için alınan önlemler var mı? En önemlisi hangi illerde neler yapılıyor?
Biz bütün illerle ilgili değerlendirmemizi yaptık. Özellikle biz bunu fark ettiğimiz için 2007 yılında sayın başbakanımız 1053 sayılı su temini ile alakalı İstanbul, İzmir, Ankara ve nüfusuz 100 binden büyük şehirlere su teminine dair kanun var. Burada su getirme görevi şehrin deposuna kadar DSİ’ye verilmiş. Ama başbakanımız dedi ki kuraklık oluyor değişiklik yapıldı nüfus kriteri kalktı. Biz hemen 3 ayda 81 şehrimizin içme suyu eylem planımızı hazırladık. 2050 yılına ihtiyaçları su kaynaklarını belirledik büyük bir eylem planı yaptık. Arka arkaya bütün bu illerin problemini çözdük. Biz buna hazırlıklıyız. Ağrı’da su yoktu, Yazıcı barajını inşa ettik. Oradan içme su arıtma tesisiyle Ağrı’ya da su verdik. Van’da depremden sonra altyapı tamamen iflas etmişti. Orada Şamran kaynağı var, oradan 49 kilometrelik iki metre çağında dev bir isale hattıyla suyumuzu verdik. Şırnak susuzdu. Çok zor şartlarla, çok zor coğrafyada su kaynağı getirdik. Siirt o kadar çok su sıkıntısı çekmiş ki biz Siit’e üç noktadan su veriyoruz şu anda. Mardin Kızıltepe’de yaz aylarında hiç su olmazdı, bu yüzden salgın hastalıkların ortaya çıkardı. 50 yıl herkes demiş 'Midyat’la Nusaybin arasında Beyaz Su var, biz getireceğiz' demiş ama 50 yıl kimse getirememiş. Biz aldık o suyu bütün Mardin’e götürdük. Mersin’de su sıkıntısı çekilmesin diye biz orada Merdan barajında isale hatlarını biz yaptık su problemi kalmadı. Karaman’da İbrala barajı. Yozgat’ta Cemil Çiçek barajını inşa ettik. Çankırı, Sinop, Karabük, Aydın mesela büyük bir şehir su sıkıntısı vardı eğer getirmeseydik. İkizdere barajını inşa ettik, isale hattı ve dev bir arıtma tesisiyle suyu veriyoruz. Balıkesir’de İkizce Tepeler barajından biz getirdik bir isale hattıyla.
İstanbul çok büyük bir şehir nüfusu, 17 milyon şu anda. Bizden önce İstanbul hep susuzluk çekmiştir. Biz büyük düşündük İstanbul için. Sayın başbakanımızın belediye başkanlığı döneminde ben İSKİ müdürüydüm, biz orada muhteşem yatırımlar yaptık. Başbakanımız Yeşilçay’ı getirdi daha sonra Melen’i İstanbul’a bağladık. Boğazın altında dev bir tünel de inşa edildi ve Kağıthane’ye kadar Melen suyu taşınıyor. Ama İstanbul için günübirlik düşünmüyoruz, planımız 2071. Şu anda Melen barajını inşa ediyoruz.