6 dak.
Batı Anadolu'daki turistik yörelere gidenler, hatıra eşyası satılan yerlerde, acaip bir heykelciğe rastlarlar.
Bu, önünde kendi boyundan büyük, ereksiyon halinde bir fallus ( penis ) taşıyan, bastıbacak bir yer cücesinin heykelidir.
Bu acaip mahluk, Bereket ve Doğurganlık Tanrısı Priapus'tur. Önceleri sade bir fallus olarak betimlenirken, sonradan zekeri kendinden büyük bir cüce gibi gösterilir olmuştur.
Priapus, Lapseki'de doğmuştur. Lapseki, Pitiyusa Kralı'nın kızı Lamseke'nin adına izafeten, Yunanlılar tarafından Lampsakus diye anılan, antik bir kenttir. "Nereden nereye? Niçin Lapseki?" derseniz, belirtelim ki, o kent de o dönemlerde, şarabı ile ünlü. Pers İmparatoru Xerkes bile, Lapseki'den getirttiği şarapları içmekteymiş, sofrasında... Şarapla Priapus'un ilişkisi de şu:
Cücenin anasının Afrodit olduğundan kuşku duyan yok da babasının kimliği, tartışılıyor. Bir söylenceye göre, bu veledin babası, Dionisos'tur. Şarap Tanrısı, hemşerimiz... Bir başka söylentiye göre de Adonis! Hani şu Kıbrıs kralı Kyniras'ın kızı Myrrina'dan doğma, Afrodit'in uzatmalı kırığı olan oğlu! Eğer bu ikinci söylenti ise doğru olan, bizim koca falluslu Priapus, Lapseki'de de doğmuş olsa, Dali'de ( İdalion ) ana rahmine düşmüş olmaması, imkansız! Zira, Afrodit ile Adonis'in her yıl baharda Dali köyünde buluşup, temmuza kadar burada kırıştırdıklarını bilmeyen, yok! Priapus'un Hermes'ten olduğunu ileri süren, çok fazla taraftarı olmayan bir başka söylence de var...
Afrodit gibi karının çocuğunun kimden olduğunun tartışılması, son derecede doğal... Aslında, veledin doğum tarihine bakmak lazım. Kış aylarında doğduysa, Adonis'ten peydahlandığı kesinleşecek. Anası bütün yazı, onunla geçiriyor ya!? N'aparsınız ki; Yunan mitolojisi gün gele bir Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanının bu işe kafayı takacağını akledemediğinden, Priapus'un Lapseki'de doğduğunu yazıya almış da, doğum tarihine zaman düşürmemiş! Ne var ki kesin olan, Priapus'un en azından % 75 Kıbrıslı olduğu!
Bereket ve Doğurganlık sembolü olan bu çocuk doğduğunda, " elmas parçası " gibiymiş. Zeus'un kaprisli karısı Hera, ne olmuşsa olmuş, her zaman olduğu gibi, yine hedefi Afrodit olan bir kıskançlık krizine tutulmuş. Belki de o ara bizimki de Zeus'a kuyruk sallamıştır. Olmaz mı? Zeus tanrı falan ama bu gibi işlerde, hiç sektirmez. Argos kralının kızı İo'yu bulutlara sarıp kaçırarak, Karadeniz'e Altın Post ülkesine götüren o değil miydi? Ya kuğu kılığına girerek Leda, boğa kılığına bürünüp Avropa ile mercimeği fırına veren kimdi? Tanrılar Tanrısı Zeus'un ta kendisi... O hem en büyük tanrı, hem de en azgın zamparadır!
Neyse, Hera, Afrodit'i kıskanınca, intikamını çocuğundan almaya kalkışır. Zavallı oğlancağızın erkeklik organını, boyundan büyük bir hale getirir.
Priapus, o kocaman fallus ile büyümeğe başlar. Ne de olsa, anası aşifte, babası da şarapçı olduğundan, çapkınlık yapmak için, fazla beklemez. Daha küçük bir çocukken, Lapseki'nin kadınlarını, ipe dizmeye başlar. Şehrin erkekleri, bunun elinden " el - aman" çekince, bir gün toplanıp, koskoca tanrıyı, tekme tokat Lapseki'den kovarlar. Sureti alelacaip, kendisi çocuk da olsa, Priapus yine de bir tanrıdır. Kendisine yapılan muameleye, fena halde içerler. Lapseki'li erkeklerin tümünün organlarını, kendisininkine benzetir. Şehre öyle bir hastalık edindirir ki millet gece gündüz demeden, o işi etmek üzere, birbirini kovalamaya başlar. Kimin eli, kimin cebinde, belli değil!
Sonunda anlaşılmış ki; bu müsibetin nedeni, Priapus'a edilen saygısızlık...Peşine düşülüp, şehre getirilerek, kendisinden özür dilenmiş ve Lapseki ahalisi, böylece normal hale gelmiş. Priapus denilen nalet tanrıcık da orada yaşamını sürdürmüş.
Priapus, balıkçılar, denizciler ve avcıların da piri sayılırdı. Eski zamanlarda, fallus'u ona benzediği için, adına eşekler kurban edilir, gemi direklerine heykeli konur, erkeklik organı, nazarlık olarak kullanılırdı. Onun adına düzenlenen festivallerde,genç kızlar başlarına çiçek çelenkleri dolayarak, onun heykeli etrafında danslar ederler; fallusu kırmızıya boyanmış Priapus heykellerine dua etmeden gerdeğe girmezlerdi. Eski Kıbrıs dininde, Afrodit ve Apollon (sonraları Adonis )gibi, Priapus'un da kutsandığı ve fallik imgelere tapınıldığı yönünde, söylentiler vardır. Öte yandan, Anadolu'da bugünkü Erdek Körfezi'nde Priapus diye bir şehir bulunmaktaydı. Priapus adına, " Priape" denilen şiirler yazılır, köy ve şehirlere yakın yerlere, fallusa benzer anıtlar dikilir, genç kızlar, oralara gidip, kısmetlerinin açılması için, dualar ederlerdi. Halikarnas Balıkçısı, bugün Anadolu köyleri etrafında bulunan Kısmet Kayaları'nın ve oralara gidip kısmet için dua etme geleneğinin, Priapus'tan kalma olduğu görüşündedir.
Adamızın mitolojiye bir başka armağanı da işte bu koca falluslu, cüce Priapus'tur. Mitolojinin, en gerip tanrısı olarak bilinir.
(Adı Cemile İdi, isimli kitabımdan )
2001 © 2020 KIBRIS POSTASI | CITYPRESS YAYINCILIK LTD
www.kibrispostasi.com internet sitesinde yayınlanan yazı, haber, video ve fotoğrafların her türlü hakkı CITYPRESS YAYINCILIK LTD’ye aittir. İzin alınmadan kullanılamaz... Kıbrıs Postası Gazetesi'nin hem basılı nüshasında hem de internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı CityPress Yayıncılık Ltd.'e aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez. İzin almak kaydı ile içeriği 3-4 cümlelik basın özeti şeklinde alıntılamanız ve kaynak olarak URL bağlantısı olan www.kibrispostasi.com'u göstermeniz talep edilmektedir. Kıbrıs Postası`nda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşleridir. Yazılan yorumlardan Kıbrıs Postası hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz. Sitedeki tüm harici linkler ayrı bir sayfada açılır. Kıbrıs Postası harici linklerin sorumluluğunu almaz.