Tüm gebeliklerin %10’unda görülmektedir. Bebek anne karnında amniyon kesesinin içindedir. Amniyon kesesinin içerisinde sıvı bir ortam vardır. Fetal büyüme ve gelişme bu kesenin içinde olur. Bu sıvı ortam bebeğin travmalardan korunmasını, ısının sabit kalmasını ve kas gelişimini sağlar. Ayrıca umblikal kordun sıkışmasını önler. Erken membran rüptürü amniyon kesesinin doğum eyleminin başlamadan yırtılmasıdır. Büyük oranda sıvı kaybı olduğundan amniyon kesesi yukarda saydığımız özellikleri gerçekleştiremez.
Erken Membran Rüptürü Risk Faktörleri
- Servisit
- Amniyosentez
- Plesanta previa
- Ablasyo plesanta,
- Hidroamniyos
- Travma
- Çoğul gebelik
- Anomaliler
- Sigara ve alkol kullanımı
- Düşük bki
- Polihidroamniyos
- Düşük sosyoekonomik durum
- Sağlıksız beslenme
- Daha önceki gebeliklerde erken doğum eylemi/ emr öyküsü
- Bakteriyel vajinozis
Erken Membran Rüptürü Komplikasyonlar
- Anneye ve fetüse ait enfeksiyonlar görülebilir.
- Fetüsün akciğer gelişmesi geri kalabilir.
- Dekorman plesanta olabilir.
- Umblikal kord sıkışabilir.
- Erken doğum eylemi gözlenir.
Zar yırtıldıktan sonraki ilk 24 saatte doğum olmazsa buna ‘zarların uzamış rüptürü’ denir ve bu durum enfeksiyona daha yatkındır. Bu durumda koruyucu olarak antibiyotik başlanır, nst çekilir, annenin yaşam bulguları izlenir, vajinal muayeneden kaçınılır. Erken membran rüptürü görüldükten sonra fetal hareketlerde, azalma yüksek ateş, batın hassasiyeti, kontraksiyon ve akıntı durumlarında doktora başvurulmalıdır. Haftalık nst takibi yapılmalıdır. Eğer enfeksiyon görülürse antibiyotik kullanımı başlanır ve doğum eylemi gerçekleştirilir.
Erken Membran Rüptürü Tanı
Gebede su gelme öyküsü vardır. Rahim ağzından su gelmesi görülmesi gerekmektedir fakat enfeksiyon riski acısından vajina muayeneden kaçınılması gerekmektedir. Sıvıdan örnek alınıp ferning testi ve nitrazin testi yapılır. Bu testler gelen sıvının amniyotik sıvı olup olmadığının tespitinde önemlidir.
Erken Membran Rüptürü Tedavi
Fetüs 34 haftadan küçükse akciğer gelişimini destekleyen ilaçlar uygulanır. Riskin olmadığı durumlarda bebeğin gelişimini tamamlayabilmesi için bir süre beklenebilir. En önemli tedavi enfeksiyonun engellenmesidir.Erken membran rüptürü görüldükten sonra anneye IV sıvı takviyesi yapılır.
Acil doğum gerektiren durumlar
- Preeklemsi varlığı
- Ablasyo plesanta varlığı plesantal yetmezlik
- Enfeksiyon
- Fetüste konjenital anomali varlığı
Sağlıklı bir bebek, normal bir gebelik ve doğum için gebelikteki kontrollerin ihmal edilmemesi gerekmektedir. Gebenin ailesinde veya kendi geçmişinde erken membran rüptürü, erken doğum öyküsü bulunuyorsa mutlaka bu doktora bildirilmelidir.