Güvenilir gerçeği araştırma hevesleri, felsefede olduğu gibi, Geç Orta Çağ edebiyatında da temel eğilim olacak, şeyler gerçekte ne iseler, onları o olarak anlatma gayreti (natüralizm) yazına da egemen olacaktı. Okuma yazma bilen kitledeki istikrarlı büyüme, yazarları, teolojik ve felsefi soyutlamaları bir yana bırakmaya teşvik etmiş, onlar da insanları gerçekçi bir şekilde tasvir etmeye başlamışlardı. Eğitimdeki sürekli yaygınlaşma, Latince yerine kendi anadilinde okuyabilen insan sayısını artırmış, dolayısıyla, Orta Çağın anadilde yazılmış şiirlerine, Geç Orta Çağda düz yazı da eklenmişti.
Giovanni Boccaccio, Geç Orta Çağın en büyük hümanist yazarıdır, kurgularının en ünlüsü de Il Decameron. Decameron, 1348 ila 1351 yılları arasında yazılmış, çoğunlukla aşk, cinsellik, macera ve hile ile ilgili yüzü aşkın öyküden oluşur. Boccaccio bu öyküleri önceki kaynaklardan derleyip yeniden anlatmış, ancak bunlara kendi ustalığını ve esprili üslubunu uygulamıştır. İçerik açısından bakıldığında, Boccaccio, erkekleri ve kadınları, olmaları gerektiği gibi değil, oldukları gibi anlatmıştır. Onun kadınları, erişilmez tanrıçalar, ya da umarsız bakireler değil, zeka sahibi, etten ve kemikten oluşan doğal yaratıklardır. Yazarın cinsel ilişkiye yaklaşımı genellikle şakacıdır, ama aşağılayıcı değildir. Bu özellikleriyle değerlendirildiğinde de Decameron, insanca olan her şeyin eğlenceli bir yüceltimidir. Kitap, uzun mesafe iş gezileri yapmak zorunda olan Floransalı tüccarların eşleri için yazılmıştır.