Leiomyosarkom: Tanım
Yumuşak doku kanseri olarak da bilinen leiomyosarkom; mide, mesane ve bağırsak gibi organlardan sorumlu düz kaslarda oluşan nadir bir kanser türüdür. Düz kaslar istemsizdir, yani onları kontrol edemezsiniz. Örneğin; midenizde bulunan düz kaslar, yiyecekleri sindirilmek üzere hazırlarlar, bu durum sizin kontrolünüz dışında gerçekleşen bir olaydır.
Otonom sinir sistemi tarafından kontrol edilen düz kaslar, vücudunuzun değişik bölgelerinde ve organların yapısında bulunabilir:
- Mesane
- Kan damarları
- Bağırsaklar
- Karaciğer
- Pankreas
- Cilt
- Mide
- Rahim
Leiomyosarkom bu organların herhangi birinde gelişebilir. Ancak rahim, mide, kollar, bacaklar ve ince bağırsak, bu kanserin başlangıç gösterdiği en yaygın yerlerdir.
Bununla birlikte, leiomyosarkom ile leiomyom aynı şey değildir. Leiomyom; düz kaslarda başlayabilen ancak kötü huylu olmayan ve metastaz (yayılmayan) yapmayan bir kanser türüdür.
Leiomyosarkom: Nedenler
Doktorlar, leiomyosarkoma tam olarak neyin neden olduğunu bilmemektedirler. Hücrelerin kontrolden çıkmasına ve tümör oluşturmasına neden olan gen değişiklikleri nedeniyle oluşabildiğini düşünmektedirler. Bu değişiklikler rastgele kendi başına olabileceği gibi, mutasyona uğramış genleri ebeveynlerinizden miras alarak da bu durumu geliştirebilirsiniz.
Bu tür kansere yakalanan çoğu insan, 50 yaşın üzerindedir. Bazı insanlar farklı bir kanser türü için radyoterapi gördükten sonra leiomyosarkom geliştirebilirler.
Ayrıca, aşağıdaki gibi belirli kimyasallara maruz kalmak kansere yakalanma olasılığınızı artırır:
- Pestisit (istilacı otların büyümesini engelleyen kimyasal ürün) ve kâğıt gibi ürünlerin yapımında kullanılan dioksinler
- Plastik yapmak için kullanılan vinil klorür
- Zararlı ve yabani otları yok etmek için kullanılan ot öldüren ilaçlar
Leiomyosarkom: Belirtiler
Leiomyosarkom belirtileri, kanserin büyüklüğüne ve nerede olduğuna bağlı olarak değişiklik gösterir. Bazı insanlar semptom göstermeyebilir.
Bu durum genellikle aşağıdaki kanser semptomlarıyla ortaya çıkabilir:
Mide veya bağırsaktaki leiomyosarkom aşağıdakilere neden olabilir:
Rahimdeki (uterus) leiomyosarkom aşağıdakilere neden olabilir:
- Adet dönemi harici vajinal kanama
- Vajinadan gelen akıntı
- Normalden daha sık idrara çıkma ihtiyacı
Bu semptomların birçoğunu yaşıyorsanız, mümkün olan en kısa sürede bir doktora görünmelisiniz.
Leiomyosarkom: Teşhis
Doktorunuz öncelikle belirtilerinizi ve tıbbi geçmişinizi soracaktır. Leiomyosarkom olup olmadığınızı görmek için, biyopsi yapmak gerekebilir. Bunun için doktorunuz bir iğne yardımıyla veya küçük bir kesik yoluyla tümörden bir doku örneği alacaktır. Sizden alınan örnek, laboratuvara gönderilerek incelenir, kanser olup olmadığı test edilir.
Ayrıca doktorunuz, tümörün tam olarak nerede olduğunu ve ne kadar büyüdüğünü görmek için aşağıdaki testlerden bir veya daha fazlasını yaptırmanızı isteyebilir:
- Bilgisayarlı tomografi taraması:
BT taraması olarak da bilinen bu testte X-ışınları farklı açılardan kullanılarak görüntü elde edilmeye çalışılır.
- Manyetik rezonans görüntüleme:
Manyetik rezonans görüntülemede güçlü mıknatıslar ve radyo dalgalarıyla, organların ve vücudunuzun diğer bölümlerinin ayrıntılı resimleri oluşturulur.
- Ultrason:
Ses dalgaları vücudunuzun içinin görüntülerini oluşturmak için kullanılır.
Elde edilen sonuçlar doktorunuzun tedavinizi planlamasına yardımcı olacaktır.
Doktorunuza sorabileceğiniz sorular
Leiomyosarkom tanısı akla birçok soruyu da beraberinde getirebilir. Bilmek istediğiniz her şeyin bir listesini yapın ve bunları doktorunuza sormaya çalışın. Doktorunuzu gördüğünüzde söylediklerini not alarak daha sonra ifade ettiklerini inceleyebilirsiniz.
Doktorunuza aşağıdaki sorularla beraber aklınıza takılan diğer kişisel soruları da sorabilirsiniz:
- Kanser yayılma gösteriyor mu? Eğer gösteriyorsa, nereye doğru yayılıyor?
- Hangi aşamadayım? Bu ne anlama geliyor?
- Tedavi seçeneklerim nelerdir?
- Bu tedavilerin yan etkileri nelerdir?
- Başka riskler var mı?
- Hangi tedaviyi önerirsiniz ve neden?
- İlaç almam gerekecek mi? Öyleyse hangileri?
- İlaçların herhangi bir yan etkisi var mı?
- Bu tedaviden sonra leiomyosarkomun tekrar geri gelme şansı nedir?
- Tedaviye nasıl hazırlanabilirim?
- Bana, leiomyosarkom teşhisi konmuş hastalarınızla çalışma deneyiminizi anlatabilir misiniz?
- İkinci bir görüş almalı mıyım?
- Bu durumdan uzun vadeli nasıl etkileneceğim?
Leiomyosarkom: Tedavi
Doktorunuz aşağıdaki koşullara dayanan bir tedavi önerecektir:
- Tümörün nerede olduğu
- Yayılıp yayılmadığı
- Ne kadar hızlı yayıldığı
- Yaşınız ve sağlık durumunuz
Leiomyosarkom için en yaygın tedavi cerrahidir. Cerrah, tümörü ve çevresindeki bazı dokuları çıkarabilir.
Rahminde kanser olan kadınların organı çıkarmak için ameliyat olması gerekir. Eğer kanser daha ileriye yayılmışsa, fallop tüplerini ve yumurtalıkları da çıkarabilirler.
Leiomyosarkom için diğer tedavi seçenekleri aşağıdakileri içerebilir:
- Radyasyon tedavisi:
Yüksek enerjili X-ışınları kanser hücrelerini öldürür veya büyümelerini durdurur. Bu yöntem, tümörü ameliyattan önce veya sonra küçültmek için kullanılır.
- Kemoterapi:
Bu tedavi yöntemi kanser hücrelerini öldürmek için kullanılır. Kanseriniz tedaviden sonra yayılır veya geri gelirse doktorunuz size kemoterapi ilacı verebilir. İki veya daha fazla kemoterapi ilacının bir kombinasyonunu da kullanabilirsiniz.
Tedaviden sonra düzenli kontroller için doktorunuzu mutlaka belirli aralıklarla görmeniz gerekir. Kanseriniz tekrar nüksederse, tekrar ameliyat, radyasyon veya kemoterapi ile tedavi görebilirsiniz.
Kendine iyi bakmanın önemi
Leiomyosarkom teşhisi aldığınızda, günleriniz tedaviler, randevular ve iyileşme süreciyle birlikte hızlı bir şekilde dolabilir. Bu durum duygu ve düşüncelerinizi de etkileyebilir.
Kendinize iyi bakmalısınız. Herkesin kendi kendine bakım versiyonu farklıdır. Ancak temel koşullar; sağlıklı beslenme, fiziksel olarak aktif olma, yeterli uyku alma, hoşlandığınız insanlarla bağlantı kurma ve stresinizi yönetmeyi içermektedir. Bunlar herkes için olumlu alışkanlıklardır ve herhangi bir kanser türü yüzünden tedavi olurken bile bu etmenlere her zamankinden daha fazla ihtiyacınız olur.
Teşhisiniz sizi depresif veya endişeli hissettirmeye başlarsa, kanser veya diğer ciddi hastalıkları olan kişilerle çalışma deneyimi olan bir terapistle konuşmak isteyebilirsiniz. Bir destek grubu da iyi bir fikir olabilir. Bu tür bir durumda her şeyi kendiniz atlatmaya çalışmayın, destek almak son derece normal ve sağlıklı bir seçimdir.
Öz bakım aynı zamanda size mutluluk getiren şeylerle de ilgilidir. Teşhisten önce sizi en iyi hissettiren aktiviteleri yapabiliyorsanız, size herhangi bir engel vermiyorsa yapmaya çalışın. Öte yandan kendinize yeni hobiler de bulabilirsiniz. Unutmamak gerekir ki, psikolojik destek ve yüksek moral, beden sağlığınızı ve tedavi sürecinizi olumlu bir şekilde etkileyebilir.