İSTANBUL - İstanbul Büyükşehir Belediyesi APK Daire Başkanlığı, kentte yaşayan 1201 kişiyle yaptığı 'İstanbul'da üst sosyoekonomik gruplar ve kentsel dayanışma' araştırmasında, 'İstanbullu zengin' portresini çıkardı. 34 kişilik bir ekiple bir yıl önce başlatılan araştırmanın sonuçlarına göre, üst sosyoekonomik gelir grubuna dahil olanlar, kendi içinde çok farklı tutum ve davranış sergiliyor. İstanbul'da Batı'daki anlamda bir aristokrasi ve burjuvazi sınıfı bulunmadığından, zenginler aynı sosyal katmanda olsalar da, aynı davranış modelleri içinde değiller.80'lerde yapı değiştiAraştırmaya göre, İstanbul'da başlıca kentsoylu ve taşra kökenli iki tip üst gelir grubu var. 1980'li yıllardan sonra, kentteki taşra kökenli üst gelir grubu üyesinin çoğalması, ortak davranış sergilenememesinin kaynağı olarak gösteriliyor. Bunun sonucunda kentsoylular yeme, giyinme, eğlence konularında Batılı gibi davranırken, 'taşra kökenli zenginler' yerel aşırılıklar sergilemekten kendini alamıyor. Kırsal kökenli zenginler, yerel değerlerin korunması konusunda daha hassas davranıyor. Üst tabaka, devletin sistemiyle barışık, ancak milli ve dini duyarlılıklarızayıf. Sınıf değiştirip üst gruba geçenlerde, topluma ve milli değerlere yabancılaşma görülüyor. Araştırmada elde edilen diğer sonuçlar şöyle:Orta halli 'hissediyorlar' Üst gelir durumunu temsil etmeleri için beyaz yaka denilen işkollarından seçilerek ankete katılanların yüzde 1'i kendini çok zengin, yüzde 26'sı zengin, yüzde 72'si orta halli, yüzde 0.4'ü ise fakir olarak görüyor. Yüzde 36'sının aylık aile geliri 3.5 ila 5 milyar lira arasında değişirken yüzde 10'unun aylık aile geliri 5-7 milyar, yüzde 42'sinin 7-10 milyar, yüzde 7'sinin 11-20 milyar, yüzde 1.4'ünün 21-40 milyar, yüzde 0.5'inin 41 milyar lira ve üstü.Nasıl oldu diye sorma!Yüksek gelir grubundaki kişilerin yüzde 62.5'i sosyal statülerini kadere, yüzde 36'sı kendi gayretlerine bağlıyor. Ancak konumunu kendi gayretine bağlayanlar, genellikle üst sosyoekonomik gruba nasıl dahil olduklarını açıklamak istemiyor.En zengini Sivas'tan Araştırmaya yanıt verenlerin yüzde 22.4'ü İstanbullu olduğunu belirtirken, yüzde 5.3'ü Sivaslı, yüzde 5.2'si de Malatyalı. Onları yüzde 4.1'le Mardinliler, yüzde 3.8'le Trabzonlular ve yüzde 3.3'le yurtdışı doğumlular takip ediyor. Araştırmaya katılanların yüzde 77.3'ü İstanbul'a geldikten sonra gelir seviyelerinin daha da yükseldiğini,yüzde 14.2'si aynı kaldığını, yüzde 6.4'ü ise düştüğünü belirtiyor.İlle de İstanbulYüzde 85.3'ü İstanbul dışında başka bir şehir veya ülkeye taşınmayı düşünmüyor. Yurtdışına gitmeme nedenleri arasında, Türkiye'de zengin sayılabilecekken Batı ülkelerindeki standartlara kıyaslandığında orta halli duruma düşmek bulunuyor.Yurtdışına çıkanların oranı yüzde 42. Yurtdışına çıkış nedenlerinin yüzde 19'u seyahat, yüzde 17'si iş. Gidilen ülkelerde yüzde 21'le Almanya başta gelirken, onu yüzde 9'la Britanya, yüzde 8.7'yle İtalya, yüzde 8.5'le Fransa, yüzde 6.4'le Amerika, yüzde 4'le Rusya, yüzde 3.8'le Suudi Arabistan takip ediyor.Dünyalar ayrıYüzde 28'i kendini laik, yüzde 24'ü demokrat, yüzde 22'si milliyetçi, yüzde 14'ü Kemalist, yüzde 12'si sosyal demokrat, yine yüzde 12'si muhafazakâr, yüzde sekizi dindar, yüzde yedisi ise İslamcı olarak tanımlıyor.
Önce ev, sonra villa ve yat... En az bir daire Araştırmaya katılanların yüzde 88'inin en az bir dairesi, yüzde 7.5'inin villası, yüzde 2.7'sinin yatı veya teknesi var. Yüzde 84'ü kendi malvarlığını kendisi edinmiş. Yüzde 60'ı parasını faize, repoya, altına borsaya, Hazine bonosuna ve koleksiyonculuğa yatırıyor.'Üyelik' pek sevilmiyorYüzde 85'i herhangi bir sosyal organizasyona üye değil. Üye olanların da yüzde 40'ı spor kulüpleri, yüzde 30'u hemşeri derneğine üye. Yüzde 61.7'si herhangi bir yardım kuruluşunun adını bilmiyor. Bildiğini söyleyenlerin yüzde 40'ı büyükşehir, yüzde 27'si Darülaceze, yüzde 14.4'ü Deniz Feneri, yüzde 10.8'i Çocuk Esirgeme Kurumu, yüzde 10'u ilçe belediyeleri, yüzde 6.6'sı aşevleri, yüzde 6'sı Kızılay'dan haberdar. Televizyonda haberleri izleyip türkü dinliyorlarYüzde 30'u geleceği bilgisayar teknolojilerinde görüyor. Televizyonda en çok yüzde 22.4'le haberler, yüzde 13.7'yle yerli diziler ve yüzde 8.9'la haber programları izleniyor. Müzik tercihlerinde yüzde 21.4'le Türk halk müziği, yüzde 20'yle Türk sanat müziği geliyor.Yüzde 60'ı en az bir yabancı dil biliyorken, bu grubun yüzde 84'ü İngilizce, yüzde 15'i Almanca, yüzde 8'i Rusça, yüzde 7.6'sı Fransızca, yüzde 7'si Arapça biliyor. Çocuksuz hayat, rahatYüzde 46'sının hiç çocuğu yok. Çocukluların yüzde 28'i bir, yüzde 41'i iki, yüzde 20'si üç ve yüzde 6'sı dört çocuklu.Mutfak masrafları, yüzde 54'ünün aylık 1 milyarı aşmazken, yüzde 25'nin 1-2 milyar arasında. Yüzde 64'ü yılda en az bir, yüzde 16'sıysa en az iki kere tatil yapıyor. Tatilde yüzde 77'yle yurtiçi tercih ediliyor.