HABERRUS - Rusya Dışişleri Bakanlığı, Cuma günü Rusya ile ABD arasında güvenlik garantilerine ilişkin taslak Antlaşma'nın yanı sıra Rusya Federasyonu ve NATO üye ülkeleri için güvenlik tedbirlerine ilişkin Anlaşma'yı yayınladı.
Belgeler, örneğin, BM Güvenlik Konseyi'nin "uluslararası barış ve güvenliğin korunması" konusundaki "temel sorumluluğu" ve "etkili bir şekilde uluslararası barış ve güvenliğin sağlanması için çabaları birleştirme ihtiyacı" hakkında ABD ve NATO'nun teorik olarak kabul edebileceği bazı tezleri içeriyor.
Ancak Batı'nın Rusya'nın temel tezlerine katılmayacağı da aşikar.
Moskova, "daha önce de Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'nin parçası olan devletleri" NATO'ya kabul etmeyi reddetmeyi yasal olarak resmileştirmeyi önerdi.
Ayrıca Washington'dan bu ülkelerle "ikili askeri işbirliği" geliştirmenin bundan böyle yasak olduğu tezine katılması istendi. Her şeyden önce, Ukrayna ve Gürcistan'dan bahsediyoruz. Ancak her defasına Rusya'nın bu talebi başta ABD ve İngilteren olmak üzere NATO tarafından görmezden gelindi.
Rus basınında öne çıkan düşünceye göre, Rusya'nın bu talebi de NATO tarafından pek ciddiye alınmayacak.
Kommersant, Rusya'nın yaklaşımıyla ilgili gerekli mantıksal açıklamaların, ilgili argümanların Amerikan tarafına sunulduğunu, sözleşme ve anlaşmaya istinaden ABD'nin barış ve istikrarın sağlanması için kritik önem taşıyan bu konuda Rusya'yla en yakın zamanda ciddi müzakerelere başlayacağını umduklarını vurguladı.
'Rusya Federasyonu'nun ve Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'ne Üye Ülkelerin Güvenliğinin Sağlanmasına Yönelik Önlemlere İlişkin Anlaşma' başlığıyla yayınlanan metinde 9 madde bulunuyor.
Madde 1
Taraflar, birbirleriyle ilişkilerinde işbirliği, eşit ve bölünmez güvenlik ilkelerini esas alır. Güvenliklerini bireysel olarak, uluslararası bir örgüt, askeri ittifak veya koalisyon kapsamında başkalarının güvenliğine zarar vererek güçlendirmez. Taraflar, birbirleriyle ilişkilerinde tüm uluslararası anlaşmazlıkları barışçıl bir şekilde çözmeyi ve ayrıca Birleşmiş Milletler'in amaçlarıyla bağdaşmayan her türlü güç kullanımından veya güç kullanma tehdidinden kaçınmayı taahhüt eder. Taraflar, diğer tarafların ulusal güvenliği için tehdit oluşturabilecek veya tehdit olarak değerlendirilebilecek koşul veya durumları yaratmamayı taahhüt eder. Taraflar, askeri planlamada ve tatbikatlar sırasında olası tehlikeli durumlara ilişkin riskleri azaltmak için, karasuları dışındaki denizlerde ve üzerlerindeki hava sahasında meydana gelen olayların önlenmesine ilişkin hükümetler arası anlaşmalarda ve ayrıca tehlikeli askeri faaliyetlerin önlenmesine ilişkin hükümetler arası anlaşmalarda yer alan yükümlülükler de dahil olmak üzere uluslararası hukuk kapsamındaki yükümlülüklere bağlı kalarak itidalli davranacaktır.
Madde 2
Taraflar, ihtilafları çözmek ve sorunlu durumları düzeltmek çözmek için Rusya-NATO Konseyi de dahil ikili ve çok taraflı temelde acil istişare mekanizmalarını kullanır. Taraflar, düzenli ve gönüllülük esasına dayalı olarak, modern güvenlik tehditlerine ve meydan okumalarına ilişkin görüş alışverişinde bulunur, askeri tatbikatlar ve manevralar, askeri doktrinin ana hükümleri hakkında karşılıklı olarak bilgi sağlar. Askeri faaliyetlerin şeffaflığını ve öngörülebilirliğini sağlamak amacıyla mevcut tüm güven artırıcı mekanizmaları ve araçları kullanır. Acil durumlarda taraflar arasında iletişim kurulması için 'acil' telefon hatları temin edilir.
Madde 3
Taraflar birbirlerini rakip olarak görmediklerini teyit eder. Taraflar, açık denizlerde ve onlar üzerindeki hava sahasında (öncelikle Baltık Denizi ve Karadeniz bölgesinde) olayları önleme mekanizmalarını geliştirmek için diyalog kurar ve etkileşimde bulunur.
Madde 4
Rusya Federasyonu ve 27 Mayıs 1997 itibarıyla Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nün üye devletleri olan tüm taraflar, 27 Mayıs 1997 itibarıyla bölgede konuşlandırılan kuvvetlere ek olarak, diğer Avrupa devletlerinin hiçbirinin toprağına kendi silahlı kuvvetlerini ve silahlarını konuşlandırmaz. İstisnai durumlarda, bir veya birkaç tarafın güvenlik tehdidinin ortadan kaldırılmasının gerektiği durumlar ortaya çıktığında, bu tür konuşlandırmalar tüm tarafların rızasıyla gerçekleştirilebilir.
Madde 5
Taraflar, diğer tarafların topraklarındaki hedefleri vurabilecekleri bölgelere kara bazlı orta ve kısa menzilli füzelerin konuşlandırılmasını reddeder.
Madde 6
Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü üyesi olan taraflar, Ukrayna ve diğer devletlerin katılımı da dahil NATO'nun daha fazla genişlemesini engelleyen yükümlülükleri kabul eder.
Madde 7
Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü üyesi olan taraflar, Ukrayna'nın yanı sıra Doğu Avrupa, Kafkasya ve Orta Asya'daki diğer ülkelerin topraklarında askeri faaliyet yürütmeyi reddeder. Rusya Federasyonu ve Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü üyesi olan taraflar, kazalar yaşanmasını önlemek için, Rusya Federasyonu'nun ve onunla askeri ittifak içinde olan ülkelerin, ayrıca Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü üyesi olan tarafların sınır çizgisinden itibaren her iki istikamette, genişliği ve yapısı üzerinde mutabık kalınan bir şeritte tugay seviyesinin üzerinde askeri tatbikatlar ve diğer askeri faaliyetler gerçekleştirmez.
Madde 8
İşbu Anlaşma, BM Güvenlik Konseyi'nin uluslararası barış ve güvenliğin korunmasına ilişkin temel sorumluluğunun yanı sıra Tarafların BM Şartı'ndan doğan hak ve yükümlülüklerini etkilemez.
1 Aralık'ta Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ABD ve müttefikleri ile "NATO'nun doğuya daha fazla hamle yapmasını ve Rusya'yı tehdit eden silah sistemlerinin konuşlandırılmasını dışlayacak anlaşmalar" araması gerektiğini açıkladı.
" Batılı meslektaşlarımız sözlü yükümlülüklerini yerine getirmedikleri için (Almanya'nın yeniden birleşmesinden sonra NATO doğuya doğru genişlemeyecek) Rusya'nın sadece yasal garantilere ihtiyacı olduğunu vurguladı.
Daha sonra Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov, Rusya'nın yakın gelecekte ilgili önerileri sunacağını söyledi.
15 Aralık Çarşamba günü, Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergei Ryabkov ve ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Karen Donfried arasındaki görüşmede Rusya, Washington'a resmi olarak iki belge verdi.
Kremlin, Rusya Federasyonu'nun bu belgelerin taslakları üzerinde derhal müzakerelere başlamaya hazır olduğunu söyledi.
Bu girişim Moskova'nın on iki yıl önceki girişimine oldukça benziyor.
2009'da Gürcistan ile savaşın ardından Rusya, Batı'ya "Avrupa Güvenliği Antlaşması"nı imzalamayı teklif etti.
Ancak Rusya’nın girişimi sonuçsuz kaldı. O dönem Rusya’nın hazırladığı ancak taslak belge Kremlin'in web sitesinde hala bulunabilir.