Kanser Hastalarında Ödem ve Sıvı Birikmesi
Ödem Nedir?
Ödem; vücutta anormal miktarda sıvı birikmesi nedeniyle şişlik oluşmasıdır. Sıvı, dolaşım sistemi dışında, deri altında dokuların içinde toplanır. Dolaşım sistemi tüm vücuda kan taşır.
Ödem, ayak ve bacaklarda sık görülen bir rahatsızlıktır. Ayrıca eller, kollar, yüz ve karında ortaya çıkabilir. Ödem karın bölgesinde oluştuğu zaman, doktorlar asit (ascites) olarak adlandırırlar. Akciğerler etrafında ortaya çıktığında, plevral efüzyon denmektedir.
Kanser Hastalarında Ödem Nedenleri
Aşağıdaki faktörler ödem rahatsızlığına neden olabilir:
- Kanser; özellikle böbrek, karaciğer ya da yumurtalık kanseri
- Kemoterapinin bazı türleri
- Diğer İlaçlar, aşağıdakiler de dahil olmak üzere:
- Kortikosteroidler; şişliği azaltan ilaçlar
- Hormon replasman tedavisi ilaçları
- Steroidal olmayan (non steroidal) anti-inflamatuar ilaçlar (NSAİİ); ibuprofen veya naproksen gibi ilaçlar
- Bazı tansiyon ilaçları
- Yetersiz beslenme nedeniyle kanda protein seviyesi düşüklüğü
- Hareketsizlik; ayak ve bacaklarda sıvı birikmesine neden olabilir.
- Böbrek, karaciğer veya kalp fonksiyonu ile ilgili sorunlar
Ödem Belirtileri
Ödemi olan kişiler aşağıdaki belirtilerle karşılaşabilirler:
- Şişlik, şişkinlik ya da ağırlık hissi
- Kıyafet, ayakkabı, yüzük ve saat gibi aksesuarların çok dar gelmesi ve sıkı olduğunu hissetmek
- Kol ve bacaklarda (ayak bilekleri, el bilekleri ve parmaklar gibi) eklem esnekliği azalması
- Parlak, sıkı veya sert cilt
- Ani veya hızlı kilo alımı
- İdrar miktarının azalması
Ödem Tanısı
Ödem tanısı için doktorunuz fiziksel muayene yapabilir. Son günlerde kilo alıp almadığınızı, takı ve aksesuarlarınızda gerginlik hissedip hissetmediğinizi ve diğer belirtileri hakkında sorular soracaktır. Ayrıca kan ve idrar testlerinin yanı sıra röntgen de gerekebilir.
Ödeme Ne İyi Gelir?
Yan etkilerin giderilmesi ve hafifletilmesi, kanser bakım ve tedavisinin önemli bir parçasıdır. Buna semptom yönetimi veya palyatif bakım denir. Herhangi bir yeni belirti ile karşılaştığınızda ya da var olan belirtilerde değişiklik olduğunda mutlaka doktorunuzla konuşunuz.
Ödem rahatsızlığını gidermek için öncelikle ödem ve sıvı birikmesinin altında yatan nedenlerin öğrenilmesi ve düzeltilmesi gerekmektedir. İlaçlar ya da kötü beslenme nedeniyle oluşan ödem semptomları giderilebilir. Kanser ya da böbrek, kalp, karaciğer sorunlarından kaynaklanan ödem tedavisi daha zor olabilir. Bu gibi durumlarda, ödem kalıcı olabilir. Aşağıdaki öneriler, şişliği azaltmaya ve belirtileri hafifletmeye yardımcı olabilir:
- İdrara çıkmayı arttırarak, vücutta biriken ekstra sıvıdan kurtulmaya yardımcı olan reçeteli diüretikler hakkında doktorunuzla konuşabilirsiniz.
- Dengeli ve sağlıklı beslenin.
- Beslenme programınızdaki tuz miktarını azaltın.
- Doktorunuza danıştıktan sonra yürüyüş ve diğer egzersizleri yapabilirsiniz.
- Otururken veya yatarken etkilenen bölgeyi yukarıda tutun.
- Uzun süre ayakta kalmaktan veya bağdaş kurup oturmaktan kaçının.
- Dolaşım sistemine iyi gelen kompresyon çorapları ve diğer medikal giysilerden yararlanabilirsiniz.
- Doktorunuza danışmadan içtiğiniz su veya diğer sıvıların miktarını azaltmayın.
- Fizik tedavi veya mesleki terapinin yardımcı olup olmayacağı konusunda doktorunuzla konuşunuz.
Önerilen Makaleler: