Mustafa Yürekli
Mealcilik, Kuran İslamı Amerikancıdır
Mealcilik ya da aktüel adıyla Kur'an müslümanlığı yaklaşımında, temeldeki oryantalizm, Anglo Sakson yorumu olan ''esansiyalizm''i yani özcülük görüşünü vurgular ve bu görüş sebebiyle dini somutlaştırma/nesnelleştirme ile onu bir maddî şey haline dönüştürür; dini meta haline getirir, araçsallaştırır. Din bu bakış açısından tarihsiz / sosyolojisiz bir öz olarak algılanır ve çalışılır.
Esansiyalizm, dini sadece mukaddes metinlerden-kutsal kitaptan anlamanın mümkün olduğu iddiasındadır. Protestanlığın felsefi özüdür: Dini bireyselleştirip vicdana hapsederek kapitalizmin yolunu açmıştır.
İkinci dünya savaşı öncesinde İngiliz Esansiyalizmi (özcülük), Araplarda Selefilik / Vahhabilik, Türklerde Türkçe ezanla somutlaşan Mealcilik ve Kur'an Müslümanlığı ya da Türk Müslümanlığı adını alır. 1950 sonrasında, özellikle 12 Eylül darbesi sonrasında da Amerikan Esansiyalizmi ise, ilahiyat fakültelerinde akademizim, avam arasında da Mealcilik ve Kur'an Müslümanlığı adını alır.
Amerikan Esansiyalizmi, Türkiye'de İslamı protestanlaştırma projesidir. ABD'de ilahiyat fakültelerinde ve sosyal bilimler akademilerinde İslama yönelik çok sayıda araştırma yürütülmektedir. Bu akademik çalışmalar, hedefleri belli, planlı, sıkı kontrol edilen, belli bir disiplin içinde ürütülen ve yıllık belli bir limiti gözeten faaliyetlerdir.
Amerikan Üniversitelerinde toplam 18 tane Orta Doğu Çalışmaları merkezi vardır. Üniversite ve Yüksek Okullarda 1400’den fazla Dinî Araştırmalara tahsis edilmiş akademik bölüm, ilahiyat vardır.
Amerika’da Dinî Çalışmalar bölümleri 1960’larda Mûsevîlik, Katoliklik ve diğer Doğu dinlerini de öğretim programına/müfredata almak üzere genişlemeye başlamıştır.
Tüm Dinî Çalışmalar bölümlerinin hâlihazırda ancak %15’inde İslâmî Araştırmalar bölümü bulunur. Dinî Çalışmalar/Araştırmalar Bölümlerinin Doktora Programlarının 34’ünden 17’si İslâmî Araştırmalarda doktora/uzmanlık verir. Bunların başında 2600 üyesi, 60 kuruluş ve 39 bağlı örgüt, yayınladıkları hakemli dergi ve yıllık toplantısı ile Orta Doğu Araştırmaları Derneği (MESA) gelir. Bu kuruluşun fizikî mekânı Arizona’da The University of Arizona’dır.
Mealcilik ve Kur'an Müslümanlığı adı altında Türkiye'de yürütülen çalışmalar, ABD'nin beşinci kol çalışmalarıdır. Bunda görev alanlar olduğu gibi, nadanlıklarından alet olanlar da vardır. Bu konuda bir kaç yazı yayımlamayı düşünüyorum.
Mustafa Yürekli
firstname.lastname@example.org
Ulu Kanal