GRAND-BASSAM, Fildişi Sahili – Bir işçi, kakao çekirdeklerini kırılmasınlar diye dikkatlice soydu, sonra bir meslektaşının fırına kaydırdığı metal bir tepsiye koydu. Çalışan Marie-France Kozoro’nun çikolata olacak bir sonraki partiyi hazırladığı bu sahil kasabasındaki küçük dükkânı kavrulmuş fasulye kokusu doldurdu.
Dünyanın en büyük kakao üreticisi olan Batı Afrika ülkesi Fildişi Sahili’nde yaklaşık altı milyon insan kakao endüstrisine güveniyor. Ancak çoğu, tatlı gıda haline gelen gevrek, ekşi fasulyelerin işlenmesinde yer almaz.
Bunun yerine, Avrupa’ya bağlı ham kakao çekirdeklerini yetiştirmeye, hasat etmeye ve satmaya odaklanıyorlar ve kazançlı çikolata endüstrisinin ürettiği finansal faydaları büyük ölçüde kaçırıyorlar. Ham kakao değil, yabancı yapımı çikolata en karlı olanıdır ve para daha büyük yabancı üreticilere akar.
Ancak son yıllarda, yeni nesil Fildişili çikolatacılar denklemi değiştirmeye çalışıyor. Kısmen hükümet ve uluslararası yardım kuruluşları tarafından finanse edilen çikolatacılar, Fildişi Sahili’nde yerel bir çikolata endüstrisi geliştirme umuduyla kakao çekirdeklerini kakao tozu, içecek, çikolata ve diğer ürünlere dönüştürüyor. . Kozoro.
Bayan Kozoro’nun çalıştığı zanaat atölyesi Choco+’da düzinelerce işçi, diğer ürünlerin yanı sıra çikolata ezmesi ve kakao çayı yapmak için kakao çekirdeklerini kavurup öğütüyor.
Eskiden bir Çin restoranında uzun saatler çalışan bekar bir anne olan 30 yaşındaki Bayan Kozoro, “Kakao sayesinde yavaş yavaş geçiniyoruz” diyor. Choco+’da, ülkenin aylık asgari ücreti olan yaklaşık 94 dolardan yüzde 50 daha fazla kazanıyor ve vardiyası, 3 yaşındaki kızını sokağın karşısındaki okuldan makul bir saatte almasına izin veriyor.
Yerel çikolata endüstrilerini canlandırmak için benzer çabalar, Gana ve Nijerveya dahil olmak üzere diğer Batı Afrika kakao üreten ülkelerde geliştirildi.
Avrupa ile karşılaştırıldığında, bölgedeki kakao tüketimi küçük kalıyor – Fildişi Sahili’nde, yılda kişi başına yaklaşık bir pound olduğu tahmin ediliyor – ancak bir dizi kakao bazlı ürün için artıyor.
Çikolata barları yabancılar tarafından tercih edilirken, Batı Afrikalılar kakao pralinleri, kakao yağı, kakao tozu ve çikolata sürme gibi diğer lezzetleri tercih ediyor. Girişimciler ilaveten kakao aromalı bira, likör ve baobab ağacının meyvesinin suyu olan sirke ve buye ile karıştırılmış bir çikolata içeceği üretiyorlar.
Choco+ yöneticisi Hervé Dobinou, “Fildişi Sahili’ndeki kakao ile ilgili mesaj her zaman ihracat, ihracat ve ihracat olmuştur” dedi. “Ama burada kakao tüketimi hakkında hiçbir zaman iletişim olmadı.”
Fildişi hükümeti, çeşitli kakao bazlı ürünler üreten Choco+ gibi daha fazla işletmenin yanı sıra yerel çikolata endüstrisinin kurulmasına yardımcı olabilecek daha büyük sanayi şirketlerini teşvik etmek için çalışıyor.
Kakao üreticilerini temsil eden kar amacı gütmeyen bir kuruluş olan Fildişi Sahili Adil Ticaret Ağı koordinatörü Frank Coman, “Fildişi Sahili’nde fasulye işlemek, Fildişi Sahili’nde daha fazla gelir, daha fazla iş ve yeni pazarlar anlamına geliyor” dedi.
Daha iyi ücrete duyulan ihtiyaç büyüktür: Dünya Bankası’na göre Fildişi Sahili’ndeki yaklaşık bir milyon kakao çiftçisinden yaklaşık 550.000’i küresel yoksulluk sınırının altında yaşıyor ve çoğu hiç çikolata tatmadı.
Fildişi Sahili’nin merkezindeki Bouafle kasabası yakınlarında yakın zamanda bir öğleden sonra, Sylvain Kofi Kona’daki bir kakao çiftliğini gezdi ve onu yaprak ve kakao kabuklarından temizleyen iki genç işçiye ödeme yaptı. Dört yıl önce bir motosiklet kazası bir kolunu sakatlamış ve onu sakat bırakmış.
Bay Kona ve ekibi, onlarca yıldır aynı şekilde kakao yetiştiriyor. Küçük tarlalarda, ilkbahar ve sonbaharda kakao ağaçlarının olgun kabuklarını keserler, ardından branda veya muz yaprakları üzerinde kuruduktan sonra kahverengiye dönen beyaz fasulyeleri çıkarırlar. Fasulyeleri yerel kooperatiflere veya yakındaki pazarlardaki alıcılara satıyorlar.
İş sıkıcı ve otomatik hale getirilemeyecek kadar karmaşık. Verimlilik düşüktür. Fildişi Sahili’nde kakaonun fiyatı, talebin değişmesi ve endüstrinin daha büyük şirketlerinin başarılı anlaşmaları da dahil olmak üzere bir dizi faktör nedeniyle geçen yıl 70 sentten bu yıl pound başına 56 sente düştü. Ancak, Bay Kona gibi birçok çiftçi, ülkenin kırsal kesimlerinde banka bulmak kolay olmadığı için çek yerine nakit teklif eden alıcılara daha düşük fiyata satıyor.
Bu yaz kolundaki ağrı dayanılmaz hale geldiğinden, Bay Kon, yaklaşık 100 kilo kakao çekirdeğini kilosu yaklaşık 35 sente, piyasa fiyatının çok altında sattığını ve böylece hemen ilaç alabileceğini söyledi.
Birçok çiftçi, manyok ve mısır gibi diğer mahsulleri yetiştirmenin daha kolay ve daha karlı olduğunu ve ailelerini daha iyi beslemelerine yardımcı olabileceğini söylüyor. Ama ulusal bir gurur duygusuyla kakaoya yapışırlar.
Kakao çiftçisi ve Bay Conan’ın arkadaşı olan Francois d’Assise Mbra, “Kakaonun içine doğduk, bu kanımızda var” dedi. “Bundan kaçınamazsınız. Kakao sizi cezbeder.”
Kakao çiftçilerinin gelirlerini artırmak için Fildişi hükümeti, endüstrinin yeniden yapılandırılmasına yaklaşık 1,6 milyar dolar yatırım yapmayı planlıyor. Bunun bir kısmı, çekirdekleri kakao bazlı ürünlere dönüştüren işletmeleri finanse edecek.
Ülkenin ekonomi bakanı Adama Coulibaly, Fildişi Sahili’nin bağımsızlığından 60 yıldan fazla bir süre sonra, kakao üretiminin yüzde 70’inin ülkeyi ham kakao çekirdekleri olarak terk ettiğini ve kazanabileceği gelirin çoğunu kaybettiğini anlamak için mücadele ettiğini söyledi.
Fildişi Sahili, dünya çapında üretilen kakaonun yaklaşık yüzde 45’ini oluştursa da, metadan küresel gelirin yalnızca yüzde 7’sini alıyor.
Bay Coulibaly, çiğ fasulyeyi ihraç edilebilecek ve yurt içinde de satılabilecek daha karlı ürünlere dönüştürmenin, ulusal yoksulluk oranını yaklaşık yüzde 40 oranında azaltabileceğini de sözlerine ekledi.
Yerel firmalar daha fazla yerel müşteri çekmek için çekici pazarlama argümanlarına başvuruyorlar: Kakaonun kardiyovasküler sistem için iyi olduğunu ve çekirdeklerinin afrodizyak olduğunu söylüyorlar. Araştırmalar, her iki iddianın da bir miktar haklı olabileceğini göstermiştir.
Geçenlerde Choco+’da 55 yaşındaki müşteri Benjamin Nd, kakao çayı, kakao yağı ve birkaç ons kavrulmuş fasulye satın aldı. Şeker hastası bir fizik profesörü olan Bay Nda, son birkaç aydır günde beş fasulye yemenin kan basıncını düşürmeye yardımcı olduğunu söyledi.
O ve karısı başka faydalar da kaydetti. Bir gece, karısı fasulye yedikten sonra o da bir tane yedi. Sonra ikisi de beş fasulyeye çıktılar, dedi Bay Nda gülümseyerek.
“İnan bana,” diye ekledi heyecanla, “olağanüstüydü.”
Loukouman Coulibaly Abidjan, Fildişi Sahili’nden bildirildi. Mady Camara Dakar, Senegal çalışmaya katkıda bulundu.