Bir hayvan veya bitki öldüğünde, kalıntıları genellikle çürüyüp yok olur. Ancak bazen şartlar uygun olduğunda ve kalıntıları hızla gömüldüğünde fosilleşebilir. Peki fosilleşme nasıl oluşur? Fosillerin oluşmasının birkaç yolu vardır. Gelin bu oluşumu beraber inceleyelim…
Fosilleşme Nasıl Oluşur?
Fosiller farklı şekillerde oluşur, ancak çoğu bir bitki veya hayvanın sulu bir ortamda ölmesi ve çamur ve alüvyona gömülmesiyle oluşur. Yumuşak dokular, sert kemikleri veya kabukları geride bırakarak hızla ayrışır. Zamanla tortu, üstte birikir ve sertleşerek kayaya dönüşür. Taştaki bu sırlar bize erozyon süreçleri hakkında bilgi vermektedir.
Fosil Kelimesi Ne Anlama Geliyor?
Fosil, geçmiş yaşamın izi anlamına gelmektedir. Fosiller, bitki, kabuk, diş veya kemik gibi bir organizma kalıntısı olabilir. Fosillerin izini sürmek için, ayak izleri, yuvalar ve dışkı gibi bir organizmanın aktivitesine ait olabilir.
Fosilleşme Oluşmasının Yolları
Bir hayvan ölür, iskeleti deniz tabanına yerleşir ve tortu tarafından gömülür.
Bir hayvan ölür ve vücudu deniz tabanına düşer. Hayvanın yumuşak kısımları çürür ve geriye sadece iskeleti kalır. İskelet, yukarıdaki okyanustan düşen tortu (çamur veya kum gibi) tarafından gömülür. Deniz tabanı fosilleşme için ideal bir yerdir, bu da birçok fosilin neden denizel olduğunu açıklar (denizde yaşayan hayvanlardan). Kara hayvanları ölebilir ve aynı şekilde gömülmek üzere denize süpürülebilir.
İskeleti çevreleyen tortu kalınlaşır ve taşa dönüşmeye başlar.
Deniz tabanının yüzeyine tortu eklendiğinden iskelet gömülmeye devam ediyor. Deniz tabanı battıkça, tortunun alt katmanlarında basınç artar ve onu sert kayaya dönüştürür.
İskelet çözülür ve bir kalıp oluşur.
Şimdi derinlere gömülü ve taşla çevrili olan iskelet, yeraltı suyuyla çözülüyor. Bu, orijinal iskeletin şeklini koruyan bir boşluk (veya delik) bırakır. Bu boşluk doğal kalıp olarak bilinir.
Mineraller kalıbın içinde kristalleşir ve bir döküm oluşur.
Mineraller açısından zengin su kalıba girer ve boşluğu doldurur. Kalıpta biriken mineraller kalıbın bir dökümünü oluşturur. Bu alçı, orijinal iskeletle aynı şekle sahiptir, ancak iç özelliklerinden hiçbiri yoktur.
Fosil, Dünya yüzeyinde açığa çıkar.
Milyonlarca yıl sonra, iskeleti çevreleyen kaya Dünya’nın yüzeyine yükselir (bu, dağ inşası, depremler ve diğer toprak süreçleri sırasında olur). Kaya rüzgar ve yağmurla aşınmış ve fosil şimdi açığa çıkmış, bulunmayı bekliyor!