Arıların Nesli Tükeniyor Ama Hangi Arıların?
Hangi Yanlış Tür Arıları Kurtarıyoruz.
Arıların Mısır ve Yunanistan’daki antik kültürlerde önemli bir rol oynadıklarına dair epey önemli kanıtlar bulunmakta. O nedenle, Dünya’daki çoğu zaman diliminde ve kültürde arıcılık yaygındı. Bal arıları, Asya, Avrupa ve Afrika’ya özgü ama günümüzde Antartika haricinde her yerde bulunuyorlar. Apis mellifera en yaygın ve üzerinde en fazla araştırma yapılmış bal arısıdır. Bilinen başka on tür daha vardır. Genel tozlayıcı lardır yani birçok bitkiye polenleri yayarlar.
Dünya çapındaki arı kovanları 1983’ten bu yana %83 arttı. Arıcılar tarafından bakıldıkları ve veterinerlerce tedavi edildikleri için bal arılarının nesillerinin tükenme riski bulunmuyor. Ancak bal arıları tek arı türü değil. Halkın çoğu, arıları bal arıları ile karıştırıyor. Aynı durum, örneğin kuşlar için de geçerli olabilir. İnsanlar, kuşlar hakkında konuştuğunuzda tavuklar hakkında konuştuğunuzu düşünebilir. Yaklaşık 20000 farklı yaban arısı türü vardır ve yaban tozlayıcıları olarak en önemlileridirler. Bunlar genellikle yalnızlardır ve bal arılarının aksine belirli bitkiler için uygundurlar, bu da onları tozlaşmada daha iyi kılar.
Bir hektar elma ağacının tozlaşması için on binlerce bal arısına ihtiyaç vardır ancak bütün bir hektarı tozlaştırmak için yaban arısından sadece yüzlercesi yeterli olur. Osmia cornuta isimli bu yaban arısı elmayı tozlaştırmada özellikle iyidir. Her çiçekli bitki, anahtar kilit prensibi uyarınca bir tozlayıcıyla sıkı sıkıya ilişkilidir. Çiçek ile tozlayıcı arasındaki bu mükemmel uyum yüzyıllardır devam eden ve halen süren birlikte evrimleşmenin bir sonucudur.
Örneğin Amerika’ya özgü kabak arıları, kabaklar ile mükemmel uyum içindelerdir. Bu arılar erken uyanırlar ve kabak çiçekleri de sadece sabahın erken saatlerinde açar. Oysa ki o saatte bal arıları hala uykudadır. Domates patates veya patlıcan da yaban tozlayıcılara ihtiyaç duyarlar; yüksek ses çıkaran Bombus arılarına. Bu mahsullerin çiçekleri polenlerini bırakmak için titreyen bir uğultuya ihtiyaç duyar. Bombus arısı bunu mükemmel şekilde sağlar. Bal arılarının bu becerileri bulunmaz.
Çok daha az tozlayıcı çeşitliliği daha az yabani bitki demek. Bu durum, bu bitkileri hem yemek hem de sığınak olarak kullanan hayvanları da etkiler. Bu aynı zamanda bizim gıdalarımız içinde kötü bir durum arz edebilir. Kültür bitkilerinin verimi, çeşitli tozlayıcılar tarafından ziyaret edildiğinde, yalnızca bal arılarının ziyaret ettiği zamana kıyasla daha yüksektir.
Elma ağaçlarının tozlaşmasını birçok yaban arı türü yapar. O nedenle, bu yaban arıları olmazsa, daha az miktarda elma hasadı alırsınız. Yaban tozlayıcılardaki azalma nedeniyle Amerika’daki mahsuller şimdiden düşmeye başladı ve küresel olarak giderek daha fazla meyve sebze ve Kanola gibi hayvan tozlaşması ihtiyaç duyan mahsulü ekliyoruz.
Ancak bal arılarının artış aynı oranda olmadı bu tozlayıcıya bağımlılığı 1961’den bu yana yüzde yetmiş oranında artırdı ve buna yaban tozlayıcılardaki azalma da eklenince bu, küresel gıda tedariği için acil bir durum anlamına geliyor.