Araştırmacılar, diyet, egzersiz ve ortalama bir vücut ağırlığını korumak dahil olmak üzere beş yaşam tarzı faktörünü, uzun yaşamak için önemli olarak tanımladılar. Kaçınılması gereken en önemli iki şey ise; sigara içmek ve aşırı kilo.
Sigara, fiziksel aktivite, içme alışkanlıkları, kilo yönetimi ve diyet gibi yaşam tarzı seçimleri hakkında, genel yaşam süremizi ve kronik hastalıklara yakalanma olasılığımızı etkileyen çok sayıda araştırma yapıldu. Bununla birlikte, az sayıda çalışma, bu faktörlerin bir kombinasyonunun hastalıksız uzun bir yaşamla ilişkili olup olmadığını inceledi.
5 önemli sağlık faktörü
Araştırmacılar, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki yaklaşık 73.000 kayıtlı kadın hemşirenin ve yaklaşık 40.000 erkek sağlık uzmanının Sağlık Uzmanları Takip Çalışması’ndaki verilerini inceledi.
Katılımcıları kaydolduklarında, kanser, kardiyovasküler hastalık veya diyabetleri yoktu. Çalışmaya katılanlar, rutin olarak 20 yıldan uzun süreli olarak, kanser, kardiyovasküler hastalık ve tip 2 diyabetten ve ölümler açısından değerlendirildi.
Sağlıklı bir yaşam tarzı skorunu hesaplamak için kullanılan yaşam tarzı faktörleri ise şunlardı:
- Asla sigara içmemek
- Günde en az 30 dakikalık fiziksel aktivite
- Minimum alkol alımı
- Ortalama ağırlıkta olmak (25’ten az BMI olarak tanımlanır.)
- Kaliteli bir diyet
Sağlıklı yaşam sürenizi arttırmak
Yukarıdaki faktörlerden hiçbirine dikkat etmeyen kadınların 50 yaşından itibaren, kanser, kalp hastalığı ve diyabetten uzak yaşam sürelerinin 24 yıl olduğu görüldü. Faktörlerden dört veya beşine dikkat eden kadınlar için ise bu süre 34 yıl oldu.
Bu kronik hastalıklardan uzak yaşam beklentisi, faktörlere dikkat etmeyen 50 yaşındaki erkeklerde 24 yıl, dördünü veya beşini uygulayan erkeklerde ise 31 yıl olarak ölçüldü.
Diyetin önemi
Yediklerinizde seçici olmak en önemli yaşam tarzı faktörlerinden biridir.
Lif oranı yüksek gıdalar, kan basıncı düzenlemesi de dahil olmak üzere kardiyovasküler sağlık söz konusu olduğunda sağladıkları faydalarla yaşam sürenize olumlu etki eder. Ek olarak, fasulye, mercimek ve bezelye gibi baklagillerin kalp hastalığı, yüksek kolesterol seviyesi ve yüksek tansiyon riskini azalttığı kanıtlanmıştır.
Kalp işlevini ve sağlığını korumak isteyenler, şeker, tuz, doymuş yağ ve rafine karbonhidrat bakımından zengin gıdalardan kaçınmalıdır. Yüksek kolesterolünüz varsa bu yiyeceklerden kaçınmanız özellikle önemlidir.
Kalori alımını optimize etmek ve ortalama ağırlık ve bel ölçümüne ulaşmak ise diyabet riskini azaltmada öncelikli olarak dikkat etmeniz gereken faktörlerdendir.
Sigara ve obezite etkileri
Çalışmaya göre, sigara içen ve obez (BMI 30 veya daha yüksek) erkek ile kadınlar, 50 yaşından sonra, hastalıksız yaşam beklentisi açısından en düşük şansa sahipti.
Sağlıklı bir diyet, sağlıklı bir vücut ağırlığını korumak, fazla içki içmemek, sigara içmemek ve fiziksel olarak aktif olmak, hepsi önemlidir ama sigara içenler için, yapmaları gereken en önemli şey elbette öncelikli olarak sigarayı bırakmaktır.
Sigarayı bıraktıktan sonraki ilk 1 ila 10 yıl içinde kalp hastalığı ve akciğer kanseri riski düşer ve 15 yıl içinde her birinin riski sigara içmeyenlerinkine yakındır.