Yapma Cennetler
Charles Baudelaire
Telos Yayıncılık
197
'Ortak bir yanları olduğu için, aynı makalede hem şaraba hem de esrara değinmeyi düşündüm: İnsanın aşırı sanatsal gelişimi. Sağlıklı ya da tehlikeli olsun, kişiliğini çoşturan bütün maddelere karşı insanın taşıdığı çılgın eğilim, onun yüceliğini gösterir. O, her zaman umutlarını kızıştırmak ve sonsuzluğa yükselmek için can atar. Ama sonuçları göz önünde tutmak gerekir. 'Şarap iradeyi coşturur; esrar hiçe indirir. Şarap fiziksel bir destektir; esrar bir intihar silahı. Şarap insanı iyi yapar ve topluma karıştırır; esrar soyutlar yalnız yaşatır. Biri çalışkandır; öbürü özünde tembeldir (gerçekten, bir çırpıda cenneti ele geçirdikten sonra, çalışmak, çift sürmek, yazmak... neye yarar, kaç yazar) . Şarap halk içindir ve onu içmeye layık olan içindir; esrar yalnızlık sevinçleri sınıfına girer, işsiz güçsüz sefiller için yaratılmıştır. Şarap yararlıdır, verimli sonuçlar sağlar; esrar yararsızdır ve tehlikelidir'
Fransız yazınının aykırı, ama aynı zamanda önemli köşetaşlarından biri olan Baudelaire, Yapma Cennetler adlı eserinde insana dair hazları dert edinerek, kendine özgü bir uslupla tartışır ve yukardaki sonuçlara ulaşır.
1947 yılının Haziran başlarında, beş-on İngiliz turist, Girit adasında yeni keşfedilmiş Cefalu labirentini dolaşmak üzere, Yunan rehberin önderliğinde labirente giriyorlar. Ama beklenmedik bir göçük sonucu bir mağarada kapalı kalıyorlar. Kazadan kurtulanlar için bir çıkış yolu arayışı başlıyor. Labirentin o karanlık, bilinmeyen yeraltı dünyasındaki ürkünç yolculuk, parlak Yunan güneşinin altındaki aydınlık dünyada son bulduğu zaman, simgesel bir anlam kazanıyor. Labirentten çıkış yolunu bulan bir karı-koca, önlerinde hiç hazır olmadıkları, tuhaf ama yepyeni bir hayat seçeneği buluyorlar. Lawrence Durrell hayranlarının severek okuyacakları bir roman. Durrell’in yazarlık hayatının ilk döneminde, 1947 yılında, "Dörtlü"den çok önce kaleme alınmış "Labirent", ama "İskenderiye Dörtlüsü"nün , "Avignon Beşlisi"nin daha o zaman yazılmaya başlandığı görülüyor. İzlekleri, kişileri, soruları, savları, biçemiyle aslında Durrell’in başından beri tek bir roman yazmış olduğunu düşündürüyor. Yine gizem dolu, gerilimli, sürükleyici, yanardöner bir öyküyle büyülüyor bizi.