Transkript
1 GNU/Linux Nedir? Linux Kullanıcıları Derneği Kaya Oğuz
2 GNU 1980'lerin başı ve MIT'in AI Labları... Xerox ve hediyeleri... Stallman Özgür Yazılım felsefesini duyurdu... GNU GNU's Not Unix
3 Özgür Yazılım Felsefesi Özgür Yazılım Felsefesi: Özgürlük 0: Programı her türlü ihtiyaç için çalıştırma Özgürlük 1: Programı ihtiyaçlarına göre değiştirebilme Özgürlük 2: Arkadaşlarınızla paylaşabilme Özgürlük 3: Değiştirdiğiniz halini tekrar paylaşabilme
4 GNU Projesi Başladı GNU Projesi, tamamen özgür bir işletim sistemi için kolları sıvadı. Özgür bir işletim sistemi için gereken programları derleyebilmek için, önce özgür bir derleyici gerekiyordu. GNU C Compiler yazıldı. 90'lara kadar işletim sisteminin birçok kısmı tamamlanmıştı. Tek eksik: Çekirdek (kernel)
5 Çekirdek Nedir? Çekirdek, işletim sistemi trafiğinin ortasındaki trafik polisidir! Sistemin donanımına ve süreçlere güvenli erişim sağlayan bir yazılımdır.
6 O Sıralarda... (1991) Helsinki Üniversitesinden hevesli bir genç olan Linus Torvalds Minix benzeri bir çekirdek yazıp, internete koymuştur... Çok büyük bir şey beklememektedir... Sonra birden bire e- posta kutusu dolmaya başlar...
7 Linux Hakkında Linux, özgürce dağıtılabilen, çok görevli, çok kullanıcılı UNIX işletim sistemi türevidir. GNU GPL Lisanslıdır Liinuks veya Lihnuks diye okunur. İngilizce kökenli olmadığı için Laynıks, Layneks, Laynaks gibi okunuşlar tamamen yanlış! Linux, resmi olarak olmasa da UNIX'tir Başta X86 olmak üzere birçok mimarida çalışır: Alpha, Sparc, PPC, S/390...
8 GNU/Linux'a Merhaba Sistemin merkezinde Linux çekirdeği otursa bile etrafında GNU araçları ile bir işletim sistemi haline geliyor. Bu yüzden Linux değil, GNU/Linux denilmesi daha doğru olsa da Linux daha kısa ve daha yaygın olarak kullanılıyor. İlk günlerde kurulumu pek kolay değil. Kurulumu ve sistem yönetimini kolaylaştırmak için dağıtımlar ortaya çıkıyor.
9 Dağıtım Nedir? Dağıtım, bir GNU/Linux sistemini kurmayı ve yönetmeyi kolaylaştırmayı amaçlayan yazılımlar bütünüdür. Bazı dağıtımlar aynı zamanda teknik destekte sağlamaktadırlar. İlk dağıtımlar (1992 civarı) MCC Interim Linux (University of Manchester) TAMU (Texas A&M University) SLS (Softlanding Linux System) 1993 yılında çıkan Slackware ve Debian hâlâ devam eden iki eski dağıtımdır.
10 Dağıtımlar Neler İçerir? Bir kurulum programı Sisteme paket kurup kaldırmak için bir paket yöneticisi Sistem yönetimi ve yapılandırılması için yazılımlar Popüler paket yöneticileri RPM RedHat Packet Manager DEB Debian TGZ Slackware
11 Popüler Olmak DistroWatch.Com en popüler dağıtımlar: Ubuntu Linux SuSE Mandriva (eski Mandrake) Fedora (Red Hat) MEPIS Damn Small KNOPPIX Debian Slackware Gentoo
12 Türkiye'de Nerede Linux Var? Kamu: Yargıtay, Tapu ve Kadastro, Milli Piyango İdaresi, Merkez Bankası, Sağlık Bakanlığı, İstihbarat Daire Başkanlığı, M.E.B., Tübitak... Özel Sektör: Paşabahçe, Şişecam, Hunca... Üniversiteler: ODTÜ, İTÜ, İÜ, Hacettepe, COMU, İzmir Ekonomi... Türk Silahlı Kuvvetleri
13 Türkiye'de Çalışmalar Red Hat 5 tabanlı Turkuaz Dağıtımı Gelecek Linux 1,2,3 Yerelleştirme Çalıştırmaları Türkçe en yüksek çeviri oranlarından birine sahip Linux Kullanıcıları Derneği E-posta listeleri LinuxNet Dergisi Turkix gibi Live CD'ler... Son olarak, Aralık sonunda çıkan: Pardus
14 Uludağ / Pardus Adını Anadolu Pars'ının Latincesinden aldı 2003'ten beri geliştiriliyor ÇOMAR, TASMA, YALI, PİSİ gibi kendi geliştiricilerimizin elinden çıkmış, dağıtıma özel araçlar 1.0 sürümü çıktıktan sonra giderek artan kullanıcı sayısı ve etrafında güzel bir topluluk oluşması...
15 Pardus Bağlantıları Uludağ Ana Sayfası Pardus Wiki Kullanıcı Forumu sanat.pardus
16 Neden GNU/Linux? Özgür Yazılım olması Hızlı büyümesi ve gelişmesi Yazılım geliştirmek için uygunluğu Güvenilir ve güçlü olması Düşük sahip olma maliyeti Yatırımın geri dönüşü Esnek olması Herhangi bir şirkete bağımlılığın olmaması
17 Neden GNU/Linux Sunucu? Güvenli ve sağlamdır Hemen her servisi ve standardı sağlar ve destekler Açık kaynak kodlu olduğu için, güvenliği onbinlerce programcı tarafından denetlenir ve düzenlenir Uzaktan yönetimi kolaydır, fiziksel bir müdahele gerekmedikçe yaklaşmanıza gerek yoktur Yeni servis kurulduğunda tekrar başlatmanız gerekmez
18 Sunucu Çiftliği Web: Apache FTP: Proftp E-Posta: Sendmail, Postfix, Qmail... Proxy (Vekil): Squid Veritabanı: MySQL, PostgreSQL, Firebird... Dosya ve Yazıcı: Samba, NFS, CUPS... Firewall: iptables Diğer: BIND, DHCP, IRC, CVS, SSH...
19 Neden GNU/Linux Masaüstü? Değişik pencere yöneticileri ile tek görünüş ve pencere sistemine saplanıp kalmazsınız MP3, DivX, Flash gibi çoklu ortam uygulamalarını destekler Virüs yok! Virüslerden korunmak için ayrıca program kurmaya, o programa sistem kaynaklarını ayırmaya gerek yok! Çok geniş bir yelpazede hızlı geliştirilen özgür yazılım desteği var Temel masaüstü ihtiyaçları diyebileceğimiz, ofis yazılımları, internet yazılımları en iyilerinden mevcut
20 GNU/Linux Masaüstü İnternet: Web tarayıcıları, Anında Haberleşme programları, P2P araçları, e-posta istemcileri... Ofis: OpenOffice.Org, Koffice, Abiword, Kişisel yönetim araçları... Grafik: 2B ve 3B Grafik Programları, Vektörel çizim programları, Dijital Fotoğraf Makinesi desteği Çoklu Ortam: MP3 çalıcılar, DVD oynatıcılar, Audio/DVD rip araçları, MP3 ve DivX dönüştürücüleri, Ses ve video düzenleme programları Oyunlar! Yazılım geliştirme ortamları...
21
22
23 Windows Uyumluluğu Windows ile aynı bilgisayarda durabilir, açılışta istediğiniz işletim sistemini seçebilirsiniz Windows'un dosya sistemlerini tanıyor Windows ağlarına tam entegre olabiliyor, diğer Windows bilgisayarlarla Ağ Komşularında yer alabiliyor OpenOffice.Org ile MS Office belgeleri açabilir, yazabilirsiniz DOSEmu ile DOS programları çalıştırabilirsiniz Wine ile -bazı- Windows programlarını çalıştırabilirsiniz WineX ile DirectX kullanan Windows oyunlarını oynayabilirsiniz VMWare ile bir pencere altında Windows açılarak istediğiniz yazılımı kullanabilirsiniz.
24 GNU/Linux Yardımı Türkçe Linux Belgeleri Seminer Notları Türkiye Linux E-Posta Listeleri İngilizce Belge Arşivi
25 Siz sormadan... Linux ile her şeyi yapabilir miyim? Linux gerçekten hiç çökmüyor mu? Linux, Microsoft'a bir tepki mi? Linux'ta oyun yok mu? Neden tek bir Linux dağıtımı yok? Linux'ta yardımı nasıl alacağım? Linux ne zaman paralı olacak? Bu kadar iyiyse neden herkes Linux kullanmıyor? Özgür yazılımcılar aç kalmaz mı?
26 Linux'u Denemek İsterseniz... Live / Çalışan CD'ler VMware / Vmplayer Kurulu makineler Gerçek bir deneyim için: diskinizdeki bir iki GB'lık boş bölüm...
27 Sorularınız, eklemek istedikleriniz?
28 Teşekkürler! Linux Kullanıcıları Derneği Kaya Oğuz