İçindekiler
GTİP Kodları vs HTS Kodları : Fark Nedir? HS kodları, HTS kodları ve Program B kodları arasındaki farkı biliyor musunuz? Gündelik konuşmada, ihracatçılar bu terimleri birbirinin yerine kullanma eğilimindedir; çoğunlukla, bunların ürün sınıflandırmalarını temsil eden kodlar olduğunu anlarlar.
Bunları gündelik konuşmalarda birbirinin yerine kullanmak yanlış olmasa da, farklılıkları anlamak önemlidir – aksi takdirde başınız belaya girebilir ve gönderiniz de olabilir!
İhracat belgelerini tamamlarken, ticari fatura gibi uluslararası olarak kullanılan tüm belgeler, daha uzun bir kod yerine altı haneli GTİP kodunu göstermelidir. 10 basamaklı bir kod kullanırsanız, sayılar ithalat ülkesi için doğru olmayabilir.
Fark Neden Önemli?
Dört basamaklı fark, uluslararası ihracatınızın sınıflandırmasını değiştirebileceğinden, HS sayılarındaki HTS ve Çizelge B kodlarındaki farklılıkları anlamak önemlidir. Dışa aktarma için, bir HS numarası yerine yalnızca bir HTS veya Çizelge B numarası kullanamazsınız.
Yukarıdaki şemsiye örneğini düşünün: Şemsiye parçaları ihraç ettiğinizi düşünün. Amerika Birleşik Devletleri’nde, 6603.20.3000 HTS Kodu ile tanımlanırlar. Bunları Almanya’ya ihraç ediyorsanız ve ticari faturayı bu kodun 10 hanesinin tamamını kullanarak doldurursanız, Alman ithalatçının evrakları reddedilir; Almanya’da doğru sayı 6603.20.000’dir.
Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP)
GTİP (ya da gtip, veya G.T.İ.P./g.t.i.p.), Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu’nun kısaltmasıdır. Ülkemizde, GTİP Gümrük Tarife Cetveli’nde 12’li koda verilen isimdir.
Tüm dünyada, her ülkenin tarife cetvelinin esasını Armonize Sistem oluşturmaktadır. Resmi adı Armonize Mal Tanımı ve Kodlama Sistemi (The Harmonized Commodity Description and Coding Systems) olan Armonize Sistem, uluslararası ticarete konu olan tüm mallar için kullanılan uluslararası bir ticari sınıflandırma sistemidir. Armonize Sistem’de ticarete konu tüm ürünler belirli bir mantık ve sistematik çerçevesinde sınıflandırılmıştır.
Uluslararası düzeyde Armonize Sistem ile ilgili düzenlemeler, Dünya Gümrük Örgütü tarafından yapılmaktadır. Türkiye’de, tarife cetveli ile ilgili sorumlu kurum Gümrük ve Ticaret Bakanlığı’dır. Gümrüklerde, ürünler bu kodlar üzerinden işlem görmektedir. Her bir eşya/eşya grubu için bir GTİP bulunmaktadır.
Armonize Sistem (Tarife Cetveli) 21 bölüm ve 96 fasıldan oluşmaktadır. Fasıllar 2’li kodlara, her bir fasıl 4’lü kod olan pozisyonlara ve her bir pozisyon ise 6’lı kod olan alt pozisyonlara ayrılmıştır. Her ülkenin tarife cetvelindeki 2’li, 4’lü ve 6’lı kodları tüm dünyada aynıdır. Diğer bir ifadeyle, bu kodlar tüm dünyada aynı ürünü ifade etmektedir. Örneğin, tüm ülkelerin gümrüklerinde, 0409.00 GTİP Kodu (HS Code) denildiğinde “tabii bal” anlaşılmaktadır.
Armonize Sistem’de 6’lı koddan sonraki bölümleri, ülkeler kendi ihtiyaçlarına (detaylı istatistik almak ve gümrük vergilerini daha detay ürün bazında uygulamak için) göre detaylandırabilmektedir. Türkiye’de ürünler en detay bazda 12’li kodla sınıflandırılmaktadır. Türkiye, Avrupa Birliği ile Ortak Gümrük Birliğine sahip olmasından dolayı, Türkiye’nin 8’li bazdaki kodları ve ürün grupları Avrupa Birliği ülkeleri ile aynıdır.
Türk Gümrük Tarife cetvelinde 10’lu baz olan “Milli alt açılım kodu” farklı vergi uygulamalarımız için açılan pozisyonlar olmakla birlikte pratikte kullanılmamaktadır. Bu nedenle, ülkemizde gümrük vergileri 12’li bazda belirlenmektedir. Tarife cetvelinde, 12’li kod olan GTİP, ülkemizde ürünlerin en detay bazda sınıflandırıldığı, ürünlerin gümrük vergilerinin uygulandığı ve istatistiksel amaçlarla kullanılan koddur.
Özetle,
-
- İlk 4 Rakam Eşyanın Pozisyon Numarasını,
- İlk 6 Rakam Dünya Gümrük Örgütü’ne üye tüm ülkelerce kullanılan Armonize Sistem Nomanklatür kodunu,
- 7-8 inci rakamlar Avrupa Birliği ülkeleri tarafından kullanılan Kombine Nomanklatür kodunu,
- 9-10 uncu rakamlar farklı vergi uygulamaları nedeniyle açılan pozisyonları gösteren kodları,
- 11-12 inci rakamlar ise Gümrük Tarife İstatistik (GTİP) kodlarını