Polonyalı kurtarıcı unutulmadı
94 yaşındaki Esfira Maiman, Polonyalı kurtarıcısının yakınlarına ulaşabilmek için Uluslararası Raoul Wallenberg Vakfına başvurdu. Vakıf yetkilisi Danny Rainerin gazetemize gönderdiği bilgiyi aktarıyoruz
Uluslararası Raoul Wallenberg Vakfı yaklaşık on yıl kadar önce ABD Kongresi Üyesi Tom Lantos ve Arjantinli bir işadamının ortak çabası ile kuruldu. Tom Lantos, İsveçli Diplomat Raoul Wallenberg tarafından Holokosttan kurtarılan kişilerden biridir.
Bindiği gibi İsveçli Diplomat Raoul Wallenberg, yaşamını tehlikeye atarak birçok Yahudiyi Holokosttan kurtarmıştı. Ancak savaşın son dönemlerinde Ruslar tarafından tutuklanan Wallenbergin bir daha izine rastlanmadı.
Bir saygınlık ifadesi olarak Raoul Wallenberg adının verildiği vakıf, Holokostta insan kurtaranların anısını yaşatırken, toplumlararası dayanışma konusunda eğitim programları geliştiriyor. Onursal üyeleri arasında Nobel Ödüllü birçok kişinin yer aldığı vakfın, New York, Kudüs, Buenos Aires ve Berlinde merkezleri bulunuyor.
Geçtiğimiz mart ayında İsrailde yaşayan 94 yaşındaki Esfira Maiman, Raoul Wallenberg Vakfına başvurdu. Arzusu, II. Dünya Savaşında kendisini Nazilerden kurtaran Stanislawa Stacha Slawinskanın hayatta olan yakınlarını bulmaktı. Esfira Maiman, İsrail ekonomisinin önde gelen kişilerinden biri olan bir erkek çocuk ve bir kız çocuk sahibi.
Esfira Maimanın adı o dönemde Esfira Rappoporttu. Birinci eşi Roman Domb, Naziler tarafından öldürülmüştü.
Esfira Maiman, 1943te Varşova Gettosundan kaçtığını ve Stanislawa Stacha Slawinskanın evinde gizlendiğini vakıf yetkililerine anlattı. Bu ev, Grodzisk Mazowieckide Maja Street 3 numarada yer alıyordu.
Stanislawa Stacha Slawinska, evinde Yahudi gizlemenin tehlikeli olduğunun ve Nazilerce yakalanması durumunda cezasının ölüm olacağının bilincindeydi. Fakat bu tehlike onu korkutmadı, savaşın son günlerine dek evinde on Yahudiyi koruması altına aldı.
Savaş sona erdiğinde Esfira, Grodziski terk ederek, ikinci eşi ile tanıştığı Almanyada bir buluşma kampına gitti. 1948e kadar kaldığı Almanyadan göç ettiği Peruda 1972ye dek yaşadı. O dönemden beri İsrailde yaşıyor.
Almanyada yaşadığı süreçte Esfira, Stanislawa Stacha Slawinska ile ilişkisini devam ettirdi ve ona gıda ve para yardımında bulundu. Ona Perudan da mektuplar yazdı, paketler gönderdi. Fakat Komünist rejim nedeniyle gönderilenlerin hiçbiri Stanislawa Stacha Slawinskanın eline geçmedi.
Esfira Maiman, Raoul Wallenberg Vakfı yetkililerine Stanislawa Stacha Slawinskanın çocuk sahibi olmadığını Roman (Romek) Slawinski adlı bir yeğeni bulunduğunu anlattı. Roman o dönemde küçük bir çocuktu ama teyzesinin Yahudileri gizlediği sırrına ortak oluyor, henüz bir çocuk olmasına rağmen Polonyalı direnişçilere yardım ediyordu.
Vakıf, üç hafta süren bir araştırma sonucunda Romanın halen Grodziskte yaşadığını öğrendi ve ona ulaştı. Roman, Esfirayı unutmamıştı. Romanın izinin bulunmasından birkaç gün sonra Esfira ile Roman büyük bir heyecanla telefonda konuşarak anılarını paylaştılar.
Şimdilerde Raoul Wallenberg Vakfı ve Casa Argentina en Israel Tierra Santa kuruluşunun çabalarıyla Stanislawa Stacha Slawinska ve yeğeni Romanı onurlandırmak üzere etkinlikler düzenlenecek.
Varşovada gerçekleşecek bir törene, hükümet yetkilileri ve Katolik Kilisesi mensupları davet edilecek. Onların öykülerini konu alan eğitim programları yapılacak. Kız çocuğu bekleyen anne adaylarının bebeklerine Stanislawa adını koymaları yönünde Polonyada bir kampanya başlatılacak.
Stanislawa Stacha Slawinskanın Uluslararası Dürüst payesi ile onurlandırılmasını sağlamak üzere Polonyalı kurtarıcı hakkında tüm bilgiler Yad Vaşem Holokost Enstitüsüne ulaştırıldı.