James Cook (14 Şubat 1779), İngiliz deniz haritacısı ve kaşif. Özellikle Büyük Okyanus’ta gerçekleştirdiği keşif gezileri ile tanınan İngiliz kaşif, denizci, haritacı, asker ve bu gezilerde yaptığı ada keşifleri ile ünlüdür. HM Bark Endeavour adlı gemisiyle üç büyük Pasifik gezisi düzenlemiş.
James Cook 27 Ekim 1728’de İngiltere Yorkshire’de doğdu. Kilise kayıtlarında ise doğum tarihi 7 Kasım 1728 dir. 5 kardeş olan Cook ailesi ile Great Ayton’daki Airey Holme çiftliğine taşındı ve burada okula gitti. 13 yaşında babasına çiftlikte yardım etmeye başladı. 18 yaşında Whitby limanından yola çıkan Free Love adlı kömür gemisinde miço olarak ilk deniz yolculuğuna adım attı.
James Cook’un yaptığı keşifler ve başarıları
Kaptanlık için gerekli cebir, trigoometri, denizilik ve astronomi çalışan Cook, kısa zamanda dikkat çekti. 24 yaşına geldiğinde ikinci kaptanlığa kadar yükselmişti. 1755’te gönüllü olarak Kraliyet Donanmasına katıldı ve İngiltere ile Fransa arasında patlak veren Yedi Yıl Savaşları sırasında Quebec City kuşatmasına katıldı. Haritacılık konusunda başarısı dikkat çekti; kaptanlığa yükseldi. 1760’ta Kanada’daki görevi sırasında St. Lawrence Kanalı’nın haritasını çıkarak 200 ingiliz gemisinin kayıp vermeden Quebec Koyu’na demirlemesini sağladı. 1763 ve 1767 yılları arasında ise Newfoundland adayısla Labrador Yarımadasının haritalarını çıkarmayı başardı.
James Cook, kendisni dünyanın en büyük denizcileri arasına sokacak olan yolculuklarının ilkine, 1768 yılında başladı. 1768 yılı Mayıs ayında Cook, Büyük Okyanus’u keşfetmekle görevlendirildi. Cook’un yolculuklarının tarihteki önemli etkilerinden biri Avrupa ülkelerinin Büyük Okyanus’ta kurduğu sömürgelere öncülük etmesi oldu. 1778’de Hawaii Adaları’na ulaşan ilk Avrupalı oldu.
Haritaları 20. yüzyıla kadar kullanılmıştır. Yanına aldığı bilim adamları sayesinde birçok bitki ve hayvanın da keşfini sağlamıştır.
Yeni Zellanda, Avustralya, Haiti çevresini dolaşan ve bunların adalar olduğunu kanıtlayan kaşiftir. Daha sonra Afrika’nın güney ucunu dolaşarak, Hint Okyanusu’na yöneldi. Kuzey Amerika’yı keşfetmek üzere doğuya yöneldiğinde bilmeden Juan de Fuca Boğazı’nı geçti. Kuzey Buz Denizi’ne ulaşmayı hedeflediğinde dev buz kitleleri yolunu kesti ve Hawaii’ye geri döndü. Geminin teknelerinden birinin çalınması üzerine yerlilerle çıkan tartışmada Cook 14 Şubat 1779 yılında öldürüldü.