Vizesiz Avrupa'da karar günü
AB Komisyonu, vizesiz Avrupa için Türkiye'nin yerine getirmesi gereken 72 kriterin ne ölçüde gerçekleştirildiğine ilişkin raporunu bugün açıklayacak. Kriterleri yerine getirdiğini düşünen Ankara'nın beklentisi 'Türkler Haziran sonunda vizesiz gelebilir' şeklinde bir tavsiye kararının çıkması.
AB Komisyonu'nun bugün açıklayacağı rapor beklendiği gibi olumlu olursa Haziran ayı sonunda Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının İngiltere ve İrlanda hariç diğer AB ülkelerine vizesiz seyahatlerinin önü açılacak.
Raporda vizesiz seyahat için Türkiye'nin yerine getirmesi gereken 72 kriterin tamamlandığı belirtilirse, AB içinde de yeni bir süreç başlayacak.
AB'DEKİ ONAY SÜRECİ
Buna göre, konu öncelikle Avrupa Parlamentosu Sivil Özgürlükler, Adalet ve İçişleri Komisyonu'nda ele alınacak. Sonra da Avrupa Parlamentosu Genel Kurulu'nda görüşülecek. Parlamentodaki üyelerinin yarısının 'Türkler vizesiz gelsin' demesi yeterli.
Ancak Avrupa Parlamentosu'nda vize serbestisinin gerekli durumlarda askıya alınmasını öngören bir düzenleme önerisinin gündeme gelmesi de olasılıklar arasında.
Avrupa Parlamentosu, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için vizesiz Avrupa'yı onaylarsa, konu Avrupa Konseyi'nde ele alınacak. Burada da nitelikli çoğunluk gerekiyor. Nitelikli çoğunluk oylamaya katılan ülkelerin yüzde 55'nin 'evet' demesini gerektiriyor. Bu da AB'ye üye 28 ülkenin 16'sının 'evet' demesi anlamına geliyor. Ayrıca 'evet' diyecek ülkelerin nüfusunun AB toplam nüfusunun yüzde 65'ni temsil etmesi gerekiyor. Yani, 'Vizesiz Avrupa' sürecinde hiç bir ülkenin veto hakkı yok.
AB'nin en etkili ve en kalabalık ülkelerinden Almanya, süreci desteklediği için, Ankara, onay süreci aşamasına gelindiğinde sorun çıkmayacağını düşünüyor.
GEÇ KALMIŞ BİR HAK
AB'ye vizesiz seyahat etme hakkı diğer aday ülkelere vatandaşlarına, adaylık statüsü kazandıklarında tanınan bir hak olarak uygulandı. Ancak Türkiye 1999 yılında AB'ye aday ülke kabul edilmesine rağmen, Türk vatandaşları için vize serbestisi 2013 yılında gündeme geldi.
16 Aralık 2013'te imzalanan anlaşmayla vize muafiyeti diyaloğu başlatıldı. Bu anlaşma, geri kabul süreciyle vize serbestliğinin paralel yürümesi üzerine kuruldu.
Geri kabul süreci, Avrupa'ya Türkiye üzerinden gittiği ispatlanan ancak iltica talebi kabul görmemiş üçüncü ülke vatandaşlarının kendi ülkelerine geri gönderilmek üzere Türkiye'ye iadesini öngörüyor.
Vizesiz Avrupa sürecinde sorun çıkması durumunda Türkiye'nin geri kabul anlaşmasını feshetme hakkı da bulunuyor.