Daha önce bilinmeyen bir yok olma olayı, 19 milyon yıl önce köpekbalığı popülasyonlarının çökmesine neden oldu.
Getty
Yaklaşık 252 milyon yıl önce Dünya’nın sıcaklıkları yükseldiğinde ve okyanustaki oksijen seviyeleri düştüğünde, gezegendeki yaşamın çoğu yok olmaya mahkûmdu. Bazı tahminler, Büyük Ölüm olarak bilinen bir kitlesel yok oluş olan yok olma olayının tüm kara türlerinin %70’ini öldürdüğünü, ancak deniz hayvanlarının etkiyi daha da büyük hissettiğini öne sürüyor. Dünya okyanuslarındaki tüm türlerin %96’sı telef oldu.
Ama köpekbalıkları değil. Derinlerin ince sinsi sinsileri sebat etti. Yale Üniversitesi’nde paleobiyolog ve oşinograf olan Elizabeth Sibert, “Onlar hayatta kalanlar” diyor. Triyas döneminin sonundaki bir sonraki yok olma olayı onları öldüremedi ve yaklaşık 66 milyon yıl önce dinozorların saltanatını sona erdiren asteroit de öldüremedi.
Science dergisinde Perşembe günü yayınlanan yeni bir araştırmaya göre, köpekbalıklarının uzun ömürlülüğü efsanevidir, ancak bir zamanlar inandığımızdan çok daha yakın bir şekilde yok olmaya yaklaşmış olabilirler. Sibert liderliğindeki araştırma, daha önce bilinmeyen bir yok olma olayının, 19 milyon yıl önce köpekbalıklarını uçurumun eşiğine getirdiğini ve açık okyanustaki her 10 köpekbalığından sadece birinin hayatta kaldığını gösteriyor.
Sibert, “Onların %90’ını bir gecede deviren bir şey oldu” diyor. O şeyin ne olduğu belirsizliğini koruyor, ama kesinlikle yıkıcıydı. Dinozorları yok eden asteroit, tüm köpekbalığı türlerinin sadece %30 ila 35’inin yok olmasına neden oldu – bu olay iki ila üç kat daha kötüydü.
Laboratuvardan gelen kutunuza. Her hafta CNET’ten en son bilim hikayelerini alın.
New York Eyalet Üniversitesi Çevre Bilimleri ve Ormancılık Koleji’nde doktora öğrencisi olan Sibert ve yardımcı yazarı Leah Rubin, bu esrarengiz deniz ölümünü nasıl buldular? Bazı derin deniz dedektif çalışmaları ve bir dağ mikrofosil içermesi biraz sürpriz oldu.
Gömülü hazine
Bir deniz hayvanı öldüğünde, kalıntıları uçuruma iner ve tüm canlıdan kendisini oluşturan parçalara ayrışır. Bir köpekbalığı üzerinde bulunan pullar (dişler) ve balık dişleri gibi düşen küçük parçalar okyanus tabanına yağar ve zamanla tortuda yığılır.
Sibert, “Okyanus tabanı temelde su sütununun herhangi bir yerinde yaşayan tüm yaşam için bir mezarlıktır” diyor.
Her diş veya diş küçük bir mezar taşı gibidir. Tortuya gömüldükleri için fosilleşmiş bir yaşam kaydı bırakırlar. Bu fosiller “iktiyolit” olarak bilinir. Ve dişler de bir köpekbalığı öldüğünde tortu tarafından kapsanmaz. Rubin, “Tüm yaşamları boyunca dişlerini dökerler” diyor. “Bu onları gerçekten bol bir fosil yapar.”
Silindirik bir tortu çekirdeği çıkarmak, bilim adamlarının içine gömülü olan iktiyolit türlerini analiz etmelerini sağlar – onlara okyanus ekosisteminin derin zaman boyunca nasıl göründüğü için iyi bir vekil verir. Ne kadar derine inersen, zamanda o kadar geriye gidebilirsin.
Çalışmada kullanılan tortu çekirdekleri, biri kuzey diğeri güney olmak üzere Pasifik Okyanusu’ndaki iki yerden geliyor ve 40 milyon yıllık bir zaman dilimini kapsıyor. Deniz tabanını delebilen bir araştırma gemisi olan JOIDES Resolution tarafından yüzeyin yaklaşık 3,5 mil altından toplandılar.
Derin deniz tortullarından keşfedilen çok çeşitli diş dişleri.
Leah Rubin
Bununla birlikte, her bir çekirdek numunesindeki iktiyolitleri analiz etmek kolay bir başarı değildir. Parçalar inanılmaz derecede küçük, bazen bir insan saçının yarısından daha küçük ve baş döndürücü, güzel bir şekil ve boyutta geliyorlar.
Sibert, bir mikroskop altında kuru tortuyu eleyecek ve bu proje için dişleri ayıracaktı, çalışmalarında okyanus kirinden neredeyse 200.000’i seçtikten sonra iyi hale geldiği bir görev. Dişleri izole ettikten sonra, özelliklerini tanımlamaya ve tanımlamaya yardımcı olmak, onları birbirinden ayırt etmek Rubin’in işiydi.
Diş dişleri ışık altında parıldar, maviler, yumuşak yeşiller ve portakallar saçar ve daha hayali “Balina Darbesi” ve “Kırışık Uçurtma” için “İki Büyük Lob” (iki büyük lob içeren bir diş eti için) kadar açıklayıcı isimler verilir. ” Sağdaki resimde bunlardan bir seçki görebilirsiniz.
Dişler hikayeyi anlatır. Çalışmada 85 farklı geometrik şekle sahip yaklaşık 1.300 tane var. Sibert ve Rubin tarafından tanımlananların çoğu 19 milyon yıl öncesine aittir ve o zamandan sonra tortu çekirdeklerinde sadece birkaç düzine bulunmuştur. Diş dişleri kayboluyor… peki köpekbalıklarına ne oldu?
yok olma X
Dişler, yaklaşık 19 milyon yıl önce köpekbalığı sayısında ve çeşitlilikte bir düşüş gösteriyor ancak olayın arkasında belirgin bir neden yok. Sibert, “Şu anda gerçekten, gerçekten bir gizem, ne olduğunu bilmiyoruz” diyor.
Gizemi çözmenin anahtarı, köpekbalıklarının neredeyse ortadan kaybolduğu süreyi anlamak olacaktır. “Miyosen” olarak bilinir ve Sibert bunu Dünya için bir “geçiş dönemi” olarak tanımlar. Köpekbalıklarının gizemli yok olma olayından yaklaşık 15 milyon yıl önce, Dünya yavaş yavaş bir “buzdan ev” gezegeni haline geliyordu ve Antarktika üzerinde kalıcı bir buz tabakası büyüyordu. Buna rağmen, gezegen bugün olduğundan çok daha sıcaktı.
“Sana bir harita gösterseydim,” diyor Sibert, “her şeyi tanırsın, ama genel olarak, biraz tuhaf görünür.”
Ton balığı, kılıç balığı veya deniz kuşları gibi şeyler bulamasanız da, zamanın okyanusları bugünün okyanuslarından o kadar da farklı değildi. Balinalar ve yunuslar da henüz evrimleşmemişti. Ne yazık ki, Dünya tarihinde bu zamana ait çok fazla yüksek kaliteli kayıt yok – bilim adamları buna çok fazla zaman ayırmadılar ve ayrıca sondaj programları tarafından toplanan derin deniz çökellerinde kötü bir şekilde korunmuş gibi görünüyor.
Yani köpekbalığı katilini yakalamak için pek fazla kanıt yok, tabiri caizse, ama araştırılacak yollar var. Dünya tarihinin bu olağanüstü döneminde Extinction X’i keşfetmek, buzdağının sadece görünen kısmı.
Rubin, “Bu makale kesinlikle cevaplarından çok daha fazla soru sunuyor” diyor.
Köpekbalığının düşüşüne neden olan çevresel bir itici güç olabilir mi? Söylemesi zor. Karbon ve oksijen seviyeleri olağandışı sapmalar göstermiyor ancak bilim adamları bu zaman noktasında çok daha fazla veri kullanabilirler. Bu, tüm dünya okyanuslarında ve diğer deniz yaşamında meydana geldi mi? Sibert bunun küresel bir olay olduğunu düşünüyor ama daha fazla kayda ihtiyacımız var.
Peki ya diğer su kütleleri? Göller ve kıyı çökelleri yine farklı bir fenomen gösterebilir. Bu süre zarfında kara hayvanları nasıl yaşadı? Çevrenin onlar için nasıl olduğunu bize anlatabilecek başka kimyasal vekiller var mı?
Sibert, sayıların azalmasından virüs gibi bir patojenin sorumlu olabileceğini bile öne sürüyor, ancak durumun böyle olduğunu göstermek çok daha zor olacak.
Sibert için yok olma ön plana çıkıyor. Köpekbalıklarının 400 milyon yıl veya daha uzun süredir var olduğu ve birden fazla kitlesel yok oluş olayından sağ çıktığı göz önüne alındığında, gerçekten önemli bir şeyin olması gerektiğine ve köpekbalıklarının erken Miyosen sırasında Dünya sistemindeki daha büyük değişiklikleri anlamak için bir kapı olabileceğine inanıyor. Rubin, “Bulmayı bekleyen daha fazla veri var” diyor.
En önemli hususlardan biri, popülasyonların bu olaydan asla geri dönme şansının olmamasıdır. Fosil kayıtlarında bu tarihi bulmak, kırılganlığı veya deniz ortamını ve türlerin neslinin tükenmesinin eşiğine geldiğinde toparlanmasının ne kadar zor olabileceğini vurgular.
Sibert, “Biyoloji bize bir şey söylemeye çalışıyor ve bence dinlememiz gerekiyor” diyor.