Haber: Meltem Suat – İstanbul / Kapak Fotoğrafı: Depophotos
Toplumsal cinsiyet odaklı podcast nedir?
Toplumsal cinsiyet odaklı bir podcast, toplumsal cinsiyetin farklı yönlerini ve cinsiyet eşitliğiyle ilgili konuları ele alan bir podcast yayınıdır. Bu tür podcastler, kadın hakları, cinsiyet rolleri, cinsiyet eşitliği, cinsel yönelimler, cinsiyet kimlikleri ve benzeri konuları ele alarak toplumda bilinç yaratmayı ve dönüşümü teşvik etmeyi amaçlar. Toplumsal cinsiyet odaklı podcastler, genellikle akademisyenler, aktivistler, araştırmacılar, uzmanlar veya deneyimlerini paylaşmak isteyen bireyler tarafından sunulur. Bu podcastler, cinsiyetle ilgili güncel konular, toplumsal cinsiyet normlarına meydan okuma, cinsiyet eşitsizliğiyle mücadele stratejileri, kadınların liderlik rollerine erişimi, cinsel sağlık ve daha fazlası hakkında konuşulabilir. Toplumsal cinsiyet odaklı podcastler, cinsiyet eşitliği ve toplumsal değişim hakkında farkındalık yaratmada etkili bir araç olabilir. Dinleyiciler, bu podcastleri dinleyerek, farklı bakış açılarını keşfedebilir, cinsiyetle ilgili sorunları daha iyi anlayabilir ve kendilerini eğitebilirler. Ayrıca, toplumsal cinsiyetle ilgili deneyimleri paylaşan insanların hikâyelerini duymak, toplumsal dönüşüm için ilham kaynağı olabilir.
Toplumsal cinsiyet odaklı podcast hazırlarken nelere dikkat edilmeli?
Podcast hazırlama sürecini yapım süreci, bölüm hazırlığı ve içerik üretimi gibi başlıklara bölebiliriz. Önce ilk aşama olarak yapım sürecinden başlayalım.
Yapım süreci:
Konsept ve Format Oluşturma: Sürecin en önemli aşaması yapım sürecinden geçiyor. Bu süreçte podcastinizin adını, amacını, formatını ve yayın sıklığını belirleyin. Belirli bir konukla mülakat yapacak mısınız yoksa kendi sunuculuğunuzu mu yapacaksınız? Belirli bir yapıya mı bağlı kalacaksınız yoksa farklı segmentler mi olacak? Ben konuklu bir podcast hazırladığım için özellikle konu ve konuk eşleştirmesini büyük bir titizlikle yapıyorum. Eğer tek başınıza bir podcast yapacaksanız içeriği ve formatı buna göre ayarlamanız gerekiyor.
Konu ve Hedef Kitlenizi Belirleyin: Toplumsal cinsiyetle ilgili hangi konuları ele almak istediğinizi belirleyin. Feminizm, cinsiyet eşitliği, cinsel yönelimler gibi geniş bir alanda mı odaklanacaksınız yoksa belirli bir konuya mı odaklanacaksınız? Hedef kitlenizi de tanımlayın (örneğin, gençler, ebeveynler, aktivistler, akademisyenler).
Araştırma Yapın: Toplumsal cinsiyetle ilgili güncel konuları ve tartışmaları takip edin. Bu konuda önde gelen uzmanların çalışmalarını, raporları ve kitapları okuyun. Benzer konuları ele alan diğer podcastleri dinleyin ve içeriklerini analiz edin.
İçerik Üretimi:
Bölüm Konuları: Çeşitli toplumsal cinsiyet konularını ele alın. Örneğin, cinsiyet rollerinin sorgulanması, kadınların liderlikteki rolü, cinsel eğitim ve cinsel sağlık, LGBTQ+ hakları gibi konuları ele alabilirsiniz. Her bölümde net bir amaç ve mesaj belirleyin.
Konuklar: Özellikle konuklu podcast yapmayı düşünüyorsanız en dikkat etmeniz gereken kısım burası konu ve konuk eşleştirmesini çok iyi yapmanız gerekiyor. İlerleyen bölümlerde çift konuk almayı düşünüyorsanız konuklarınızın birbirinden haberdar olmasını sağlayın ve aralarındaki ilişkiye dikkat edin. Kayıt sırasında konuğun cümlelerini sık sık kesmeyin rahatça kendisini ifade etmesini sağlayın. Konuk hakkında iyi bilgi sahibi olun hazırladığı çalışma ve araştırma vs. gibi kaynakları mutlaka okuyun ve yayında bunlardan söz edin. Konuklu podcastin en büyük avantajı ana akım medyada sesini duyuramayan bireylere söz hakkı tanınması ve böylelikle kadın odaklı haberciliğe katkı sağlayabilmesi.
Röportajlar ve Araştırmalar: İlgili konuları araştırın ve röportaj yapmak istediğiniz kişileri belirleyin. Röportajlara hazırlıklı olun ve sorularınızı önceden planlayın.
Hikâye Anlatımı: Podcastinizde hikâye anlatma becerisini kullanın. Örnekler, kişisel hikâyeler ve gerçek yaşam olaylarıyla konuları daha ilgi çekici hale getirin.
Kayıt Ekipmanları: Bir podcast kaydı için ihtiyaç duyulan temel ekipmanları ise şöyle aktarabiliriz:
- Bir bilgisayar
- XLR veya USB mikrofon
- Kulaklıklar
Podcast’i cazip kılan en önemli özelliklerinden birisi kaydetmenin ve yayınlamanın video yayıncılığına göre son derece kolay olmasıdır. Bir podcast kaydı oluşturmak için cep telefonunuz ve telefon kulaklığınız bile yeterli olabilir. Eğer online kayıt yapacaksanız yani konuğunuzla fiziken aynı ortamda bulunmayacaksanız Zencastr, Streamyard gibi yayıncılık ve kayıt platformlarını kullanabilirsiniz.
Podcast’inizi Platformlara Yükleyin: Podcast’inizin konusunu belirlediniz, kayıt almak için gerekli ekipmanlara sahip oldunuz ve kaydınızı aldınız. Şimdi, kaydettiğiniz bu içeriği yükleyip paylaşabilirsiniz. Bunun için yapmanız gereken Spotify, Soundcloud, Apple Podcast gibi mecralarda podcast hesabı açıp yayınınızı yüklemek. Her platformun işlem sırası farklı olduğu için konu hakkında daha detaylı bilgi almak adına uygulamaları inceleyebilirsiniz. Eğer podcast yayınlarınızın daha fazla kitleye ulaşmasını istiyorsanız mümkünse her mecradan içeriğinize ulaşılmasını sağlamalısınız.
Bölümler yayınlandıktan sonra dinleyicilerden gelen geri bildirimleri takip edin. İyi veya kötü geri bildirimlere açık olun ve podcastinizi geliştirmek için bu geri bildirimleri değerlendirin. Aynı zamanda, dinleyicilerden konu önerileri de alabilirsiniz. Ben belirli konularda özellikle sosyal medya hesaplarımdan anket oluşturarak dinleyicilerin fikirlerini ve deneyimlerini öğreniyorum ve bu şekilde dinleyicinin programla bir bağ kurmasını sağlıyorum.
Unutmayın, toplumsal cinsiyet odaklı bir podcast yaparken çeşitliliğe, kapsayıcılığa ve duyarlılığa önem vermek çok önemlidir. Farklı bakış açılarını ve deneyimleri kucaklamak, toplumsal cinsiyet konularında daha geniş bir anlayış ve farkındalık oluşturmanıza yardımcı olacaktır. Bu alanda hazırladığınız her bölüm hak odaklı haberciliğin geliştirilmesine ve dezavantajlı olarak kabul edilen grupların seslerini duyurabilmelerine yardımcı olacak. Programı hazırlarken bu hususu mutlaka göz önünde tutun. Kayıt esnasında kesinlikle ayrımcı/ötekileştirici söylemlere yer vermeyin. Bölüm başlık ve açıklamalarında bu ifadeleri kullanmaktan kaçının.