Trabzon Tanımı Tarihi Forum Alev
Trabzon
Trabzon'un kuruluşu M.Ö.2000 yıllarına inmektedir. Erzurum'dan geçen ve İran sınırına varan, Avrupa ile Asya'yı birbirine bağlayan tarihi İpek Yolunun başlangıcında kurulan Trabzon şehrinin ilk kurucularının Ortaasya ve Kafkaslardan bölgeye gelen Turani Kavimlerden Marlar, Tibarenler ve Moskların olduğu tarih kitaplarında yer almaktadır.
Trabzon'un kuruluşundan itibaren geçirdiği devreler şöyle sıralanabilir.
I.Devir: Kuruluşundan serbest şehir oluncaya kadar geçen devir (M.Ö.2000-M.Ö.750).
Bu devir karanlık geçen bir devirdir. Bahçecik mevkiinde bulunan bazı kalıntılar bize bu bölgeye ilk defa Kafkasya'dan Mosklar, Tibarenler ve Marların gelerek tarım ve balıkçılık ile meşgul olduklarını bildirmektedir. Orta Asya'da ve Orta doğu'dan gelen ticaret yollarının denize ulaştığı yer olan Trabzon'un ticari ve stratejik önemi bu dönemde de Ege kıyıları halkınca biliniyordu.
Efsane olmakla birlikte meşhur Argonatlar Seferi bunu gösterir. "Colehide-Kolşit" denilen şimdiki Gürcistan'ın bir kısmını ve oradan batıya doğru Trabzon'a kadar uzanan sahili içine alan mıntıkanın ormanlarının zenginliği ve dağlardaki madenler daha o zamanlarda meşhurdu. Milattan çok önce geçtiği sanılan seferin gayesi Kolsşit'te asılı olduğu dilden dile dolaşan bir altın postu elde etmekti. "Altın post" un bu bölgenin zenginliğinden kinaye olduğu söylenir. Her halde buraların servetine alâmetti. Bazı rivayetlere göre madencilik sanatı bu bölgede oturan bir kavim tarafından bulunmuştur.
II.Devir: Serbest Şehir Devri (M. Ö. 750 M. S. 50).
Bu devir M.Ö.8. Yüzyıl ortalarından Miladın ilk yüzyılı ortalarına kadar süren devirdir. Bu devirde M. Ö. 756 yılında Sinop'tan kolonizatör Miletliler Trabzon'a gelmişlerdi. Zamanlarının en iyi denizci ve tüccarları olan bu kolönizatörler aslen iyonya'nın en önemli merkezlerinden Milet şehrindendirler. Buna nisbeten Miletliler veya Mileliler diye tanınırlar.
Ege kıyılarından kalkıp boğazları aşarak Karadeniz'e çıkan ve herşeyden önce ticaret fikriyle hareket ettikleri söylenen Miletliler ilkin M. Ö. 785 yılında savaşla Sinop'u'ele geçirmişlerdir. Tabii limanıyla Sinop Şehri bu insanların merkezi olmuş ve oradan Karadeniz'in her tarafına, alışverişe elverişli buldukları noktalara yayılmış ve yerleşmişlerdir.
Miletliler, Sinop'u elde ettikten 29 yıl sonra Ordu ve Giresun ile birlikte, kendilerinden önce var olan Trabzon'a da gelmişler ve ne şekilde olduğu bilinmeyen bir surette yerleşmişlerdir.
Şehirden ilk bahseden, M. Ö. 400 yılında Onbinlerin bakiyesi olan sekizbin küsür kişilik ordu ile Trabzon'a gelen Yunanlı komutan ve filozof Ksenefon'dur. Şehir O'nun zamanında Sinop'a belli bir vergi ödüyordu. Onbinler Trabzon'da kendi dilini konuşan Sinop'a mensup Miletlileri buldular. Bir ay kadar Trabzon'a misafir kaldıktan sonra memleketlerine deniz yoluyla ulaşmak istediler. Ancak, Trabzonluların gemilerinin önemli bir kısmı seferde olduğu için ordunun yanlızca bir kısmının Trabzonluların yelkenleriyle denizden, diğer kısmının ise karadan yollarına devam ettiği kaydediliyor.
Miletliler, Trabzon'dan Asya'nın göbeğine ve Ortadoğuya ulaşan ticaret yolları üzerinden akan alışveriş hareketlerinin bağlanıp çözüldüğü Trabzon'da çok büyük servetler elde etmişler ve merkezleri olan Sinop'u her sahada geride brakmışlardı. Trabzonluların yüzlerce parçalık gemileri gelen ve giden ticaret emtiasını Karadeniz'in her tarafına ve boğazları aşarak Ege kıyılarına taşıyordu.
M. S. birinci yüzyılın ortalarına kadar, bazı sarsıntılarla birlikte devam eden bu serbest şehir dönemi Roma hakimiyeti takip etti.
III. Devir: Roma Devri (50-395)
Romalılar, diğer Yunan sömürgelerine yaptıkları gibi Trabzon'a da "Serbest Şehir" ünvanı ve imtiyazını bırakmışlardı. Trabzon Romalılar için doğuda bir üs ve iaşe merkezi halini almıştı. Karadeniz'deki Yunan sömürgelerinin merkezi olan Sinop, Roma döneminin başında önemini kaybetmişti. Trabzon ise giderek güç kazanmış ve Karadeniz'in en işlek iskelesi, en canlı ticaret merkezi haline gelmişti.
Romalılar Trabzon'a konumundan dolayı özel önem veriyorlardı. Roma imparatoru Adrian M. S. birinci yüzyılda şimdiki Kalepark / Güzelhisar'ın denize doğru uzanan kayaların altını oydurarak bir liman yaptırmıştı. Osmanlı devrine kadar işe yarar halde kalmış olan bu liman sonraları kumla dolmuş ve kullanılmaz hale gelmiştir.
Latince Bella Castron limanı olarak anılan bu liman, Avrupa-Asya ve Ortadoğu ticaretinde çok önemli bir yere sahipti. İçten veya denizden gelen transit emtia deve ve gemilerden, limanın tam üstündeki etrafı surla çevrili olan ve zamanına göre umumi mağaza mahiyetinde olan bu antrepoya boşaltılır, içeriye veya taşraya gidecek olan emtia dahi oradan yüklenirdi. Burası Avrupa'dan Asya'nın ortalarına kadar ulaşan tarihi ipek yolunun deniz ucundaki basamağında kurulan bugünkü manasıyla bir serbest bölge idi.
Trabzon'un asıl şehirden bir buçuk iki kilometre doğuda bulunan bu transit limandan başka dahili ticarete mahsus bir limanı daha vardı. Bu ikinci liman şehrin denize paralel giden kale duvarının önünde ve bugünkü moloz mevkiinde idi. Doğu taraftan şehir surlarının denize uzatılmış bir kolu ve bir kulesi tarafından korunan Moloz Limanı son yıllara kadar ayakta kalabilmiş, ancak sahil yolunun açılmasıyla birlikte kalıntılarının önemli bir kısmı yok olmuştur
Trabzon; Doğu Karadeniz bölgesinde tarihi, sosyal ve kültürel, doğal zenginlikleri ile mavi ve yeşilin kucaklaştığı yerde yer alır. Bulunduğu yer itibarı ile her mevsim görülmeye ve gezilmeye değer, serin yazları, az tuzlu denizi, çeşitli balıkları ile denizden yararlanmaya imkan verirken, yeşilin her tonunu içinde barındıran ormanları ile de kıymetli bir hazine gibidir.
Tarihin eski çağlarından beri insanoğlunu barındıran bu güzel kentin zengin bir tarihi vardır.
Dünyaca ünlü gezginlerden Marco Polo ve Evliya Çelebinin uğradığı Osmanlı padişahlarından Fatih Sultan Mehmet'in fethettiği Yavuz Sultan Selim'in şehzadeliği sırasında Valilik yaptığı Kanuni Sultan Süleyman'ın doğduğu, cumhuriyetimizin kurucusu Ulu önder Atatürk'ün üç kez ziyaret ettiği ve Vasiyetinin bir bölümü yazmıştır.
Bol yağışlı iklimin sunduğu doğal güzellikler yanında insan elinin yarattığı eserler görenlerin hayranlığını çekmektedir.
Tarihsel ipek yolu üzerinde bulunması nedeni ile eski çağlardan beri önemli bir transit merkezi olan TRABZON tüm çekiciliği ile her dönem yerli ve yabancı turistlerin ilgi kaynağı olmuştur.
Kültürü, gelenek ve görenekleri, el sanatları ile de ilgi kaynağı olurken bölgeninde en büyük ticaret merkezidir. Bütün bu tarihsel ve kültürel yapısı yanı sıra Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ), uluslararası hava ve deniz limanı, serbest bölgesi, organize sanayi bölgesi, Rusya Federasyonu, İran, Gürcistan Konsoloslukları ve Panama Fahri Konsolosluğu ile de bölgede önemli bir yer tutmaktadır.
30.8.1989 tarihinde Sarp Sınır Kapısının açılması da kente önemli bir canlılık ve haraket getirmiştir. Ayrıca Avrupa kupalarındaki maçları ve başarıları olan Trabzonspor futbol takımı kentin turizminde ve tanıtımında önemli bir rol oynamaktadır.
Böylesine tarihi ile kültürü ile doğal varlıkları ile yaylaları akarsuları, florası, faunası, gelenek görenekleriyle, yöresel el sanatları, yemekleri ile ulaşımı, ticareti ile Trabzon turizmden çok şey bekleyen bir ildir.
Bu değerleri ile ''dört mevsim 12 ay turizm'' hedeflenmiş. Çalışmalar bu yönde odaklanmış. Eğitim, yatırım, teşvik, tanıtım, pazarlama gibi faktörleri içeren bir turizm politikası uygulanmaya konulmuştur. Bu politikada devletimiz lokomotif görevi üstlenmiştir.
Turizm eğitiminde,turizm sektöründe uluslararası standartlara ulaşmak,hizmetin nitelik ve niceliğini yükseltmek amacı ile yaygın eğitim çalışmaları içerisinde Trabzon ilinde Turim Eğitim Merkezi (TUREM) kurulmuş.Her yıl yüz genç öğrenci dört dalda (ön büro, servis hizmetleri, mutfak hizmetleri, kat hizmetleri) sektöre eğitilmiş vasıflı birer personel olarak yetiştirilmekte böylece ilk öğretim okulundan ya da lise ve dengi okullardan sonra okumayan gençlere kısa yoldan iş istihtamı yaratılması hedeflenmiştir. Karadeniz Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesinde Turizm Meslek Yüksek Okulu, Milli Eğitim Bakanlığınca Turizm Otelcilik ve Anadolu Meslek Lisesi eğitimlerini sürdürmektedirler.
Eğitim faaliyetleri arasında vatandaşın ve işletmecilerin turistle uyumunu sağlamaya yönelik eğitim programları kent halkına ek kazanç sağlayacak yönde eğitme programları dağlcılık ve doğa yürüyüşleri rehberlik ve yabancı dil kursaları seminer ve konferanslarla kent halkının bilinçlendirilmesi, el sanatları hediyelik eşya üretim-pazarlama kursları açarak halkın bilinçlendirilmesi sağlanmaktadır.Yatırımlar olarak planlama ve üst yapı uygulamaları çeşitli şekillerde turizmin teşvik edilmesi, yönlendirilmesi, atıl turizm potansiyelinin ortaya çıkarılması amacıyla özel proje çalışmaları başlatılmıştır.Örnek Düzköy mağarasının turizme açılması, Hıdırenebi Yayla kent, eski eserlerin onarılması vs.. gibi.
Teşvikler bağlamında yatırımcılar desteklenerek öncü-örnek olunmaktadır.
Pazarlamada ilin kültürü, tarihi, doğası, turist arzında çekiciliğini sağlamak için kamunun yanı sıra vakıflar dernekleri bölgesel seyahat acentaları ön plana çıkarak ulusal ve uluslararası platformlarda pazar sağlamaktadırlar.
Tanıtım için ilin tarihi kültürel değerlerini içeren posterler, broşürler, kit dosyaları, kent planları gibi tanıtıcı yayınlar, cd-rom, video kaseti, internette web sayfaları, multivizyon ve dia gösterileri, turizmlen ilgili ve çeşitli dergi, mecmua ve gazetelere yazılan makalelerle etkin bir tanıtım yapılmaktadır.
Kuruluşu M.Ö 2000 yıllarına dayanan Trabzon ilinde günümüze kadar gelebilen pek çok tarihsel anıt vardır. Bu anıtlar Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerine aittir.