Yıldız Savaşları'nın Ölüm Yıldızı'na çarpıcı derecede benzeyen Satürn'ün uydusu bizden bir sır saklıyor. Gezegenin 146 uydusundan biri olan Mimas çok büyük olasılıkla buzlu kabuğunun altında bir okyanusa sahip!
Daha önceki araştırmalar bu minik uydunun yüzeyinin altında su olabileceğini öne sürmüş olsa da Paris Gözlemevi'nden gök bilimci Valéry Lainey tarafından yürütülen yeni araştırma şimdiye kadarki en ikna edici senaryoyu ortaya koyuyor. Bu da Mimas'ı Güneş sisteminde sıvı denizlere sahip olduğu düşünülen dokuzuncu yer yapıyor; tabii ki Dünya'yı da sayarsak.
Londra Queen Mary Üniversitesi'nden çalışmanın eş yazarı Nick Cooper yaptığı açıklamada, “Yakın zamanda oluşmuş bir okyanusunun varlığı Mimas'ı yaşamın kökenini araştıran bilim insanları için öncelikli bir çalışma konusu hâline getiriyor” diyor.
NASA'ya göre (en azından bildiğimiz türden) yaşamın filizlenmesi için üç temel bileşen gerekiyor: Enerji, organik moleküller ve su. Mimas, Güneş'in çevresinde giderek büyüyen okyanus dünyaları listesindeki son örnek. Diğerleri arasında Satürn'ün uyduları Titan ve Enceladus; Jüpiter'in uyduları Europa, Ganymede ve Callisto; Neptün'ün uydusu Triton ve Plüton yer alıyor.
Mimas'ın okyanusu pek çok astronoma sürpriz oldu çünkü dışarıdan bakıldığında hiçbir işaret yoktu: Lainey bu hafta SETI Enstitüsü'nün canlı yayınladığı bir röportajda uydunun yüzeyinde kırıklar, Enceladus ve Europa gibi su püskürten gayzerler veya Titan gibi kalın bir atmosfer olmadığını söylüyor.
“Bu da onu bir astronomun sıvı su bulmayı düşünebileceği ‘en beklenmedik yerlerden biri’ yapıyor. Çok sert, soğuk bir uydu gibi görünüyor. Hatta ilk bakışta ‘sıkıcı’ bile diyebilirsiniz” diye ekliyor.
Artık 250 mil (402.3360 km) genişliğindeki bu uydu astronomlara okyanus âlemlerinin erken ve ilkel evreleri hakkında yeni bilgiler verebilir. Dünya'nın denizleri yaklaşık 4 milyar yaşında, yani neredeyse gezegenin oluşumundan bu yana var oldukları düşünülüyor. Araştırmaya göre Mimas uydusundaki su ise yalnızca 5 ila 15 milyon yıldır var.
Araştırma ekibi bu yaşı Cassini uzay aracının Satürn ile ilgili önceki verilerini kullanarak tahmin etti. NASA sondası 2004-2017 yılları arasında Satürn ve uydularını araştırmıştı. Mimas’ın yörüngesindeki yalpalamaları ve hafif değişiklikleri gözlemleyen bilim insanları Nature dergisinde kısa süre önce yayınlanan araştırmada gizli bir okyanusun varlığını öne sürdü.
Bu veriler aynı zamanda derinliğini tespit etmelerine de yardımcı oldu. Lainey'in ekibi, Cassini gözlemlerini bilgisayar simülasyonlarıyla birleştirerek okyanusun kabuğun yaklaşık 20 ila 30 km altında olabileceğini hesapladı.
Mimas'ın en belirleyici ve ‘Ölüm Yıldızı’ benzetmesine yol açan özelliği devasa Herschel Krateri. Fransız gök bilimci Lainey, SETI Enstitüsü ile yaptığı röportajda bu kraterde neden su izine rastlanmadığını ise şöyle açıkladı: “Birincisi krater denizden daha sığ yüzeyde. Ama başka bir nedeni daha var, Herschel Krateri'nin okyanustan çok daha önce oluştuğu gayet açık.”
Elisha Sauers, Mashable'ın uzay ve gelecek teknolojileri muhabiri.