Üzerinde güneşin hiç batmadığı Britanya İmparatorluğu’ndan önce, Cengiz Han’ın bozkırı silip süpürmesinden önce, Roma’nın nüfuzunu Akdeniz’e genişletmesinden önce Antik Asur İmparatorluğu vardı.
Asur İmparatorluğu
Tarihçiler tarafından ilk gerçek imparatorluk olarak kabul edilen Asur buluşları,
sonraki tüm süper güçlere zemin hazırladı.
En güçlü olduğu M.Ö. 7. yy’da Asur İmparatorluğu, bugünkü Irak’a, Suriye’ye, Lübnan’a İsrail’eve Türkiye’nin, İran’ın ve Mısır’ın bir kısmına kadar genişledi. Eserleri arasında çok geniş bir kütüphaneve büyük bir botanik bahçesi vardı.
Fakat Asur’un iktidara yükselişinin hikayesi asırlar öncesine dayanır, Geç Bronz Çağ’da,
Asur denilen bir şehirde.Asur, kuzey Irak’ta Dicle Nehri kıyısında bir kalay ve tekstil ticareti merkeziydi. İsmini, şehrin ve daha sonra tüm imparatorluğun vücut bulmuş hali olduğu düşünülen bir tanrıyla paylaşıyordu.
İdareci zihniyeti taşıyan Asurlular için siyaset ve din birbiriyle bağlantılıydı. M.Ö. 1300 civarında Aşur-u Ballit I isimli bir yüksek rahip kral ünvanı aldı ve askeri sefer geleneği başlattı. Bu da Asur’u şehir devletinden bölgesel devlete etkili bir şekilde dönüştürdü.
Bu, tek bir idari yapının pek çok bölgeyi, kültürü ve toplumu yönetmesi
anlamına geliyordu. Sonraki yüz elli yıl içinde Asur hakimiyet alanını genişletti ve zenginleşti. M.Ö. 12. yy.’da arkeologları hala şaşırtan gizemli bir felaket Asur’un toprağının büyük bölümünü kaybetmesine neden oldu.
Ancak bir kaç yüzyıl sonra Asur kralları yeni bir fetih dalgasına başladılar. Bu sefer idari sistemlerini nesiller boyu sürecek bir imparatorluğa dönüştürdüler.
Asurlular askeri deha ve acımasız fatihlerdi. Fetihleri esnasında kuşatma taktikleri, kazığa geçirme ve deri yüzme de dahil acımasız cezaları kendilerine karşı koyanlara uyguladılar.
İmparatorluklarının büyümesi kısmen yerli halkı yurtlarından çıkarıp farklı ihtiyaçlarda kullanmak üzere imparatorluk içine dağıtma stratejilerine bağlıdır.
Bu durum insanların vatanlarıyla bağlarını koparıp yerel gruplar arasındaki sadakati parçalıyordu.
Asurlular bir yeri fethettiklerinde oraya muntazam kraliyet yolları ile bağlı şehirler inşa ederlerdi.
Genellikle yeni bir kral başa geldiğinde yeni bir başkent inşa ederdi. Her bir hareketle yeni saraylar ve tapınaklar yapılıp cömertçe süslenirdi. Krallar mutlak gücü ellerinde
bulundursalar da geniş bir maiyetin, eyalet yöneticilerinin ve alimlerin yapılanları
etkilediğini biliyoruz.
En azından bir kadın, Sammuramat, krallığı yönetti. Asurlular askeri zaferlerini yeni inşa edilen sarayların duvarlarına işledikleri, icraatlarını gösteren temsillerle kutlarlardı. Fakat bu kayıtların işaret ettiği gibi acımasız bir savaş devleti tarifine karşın Asur kralları bölgenin kültürel geleneklerine de ilgi duyarlardı.
Özellikle güneyde ayrı bir devlet olan Babil’inkilere. Babil binlerce yıl kültürel lider olmuştu.
Bu liderlik M.Ö. 4000’e, yazının bulunmasına kadar uzanıyordu. Asur kendisini bu geleneğin varisi ve koruyucusu olarak kabul ediyordu. Asur hükümdarları tıptan büyüye kadar alanlarda uzmanlaşmış alimleri desteklediler.
Ninova gibi başkentler imparatorluğun her yerinden bitki ve hayvanı ağırlayan park ve bahçelere ev sahipliği yapıyordu. Asur’un son hükümdarlarından Aşurbanipal, Babil çapında antik edebi eserleri kopyalayıp toplamak amacıyla alimler gönderdi.
Aşurbanipal’ın kütüphanesi Akad ve Sümer dillerinde çivi yazısıyla yazılmış
kil tabletler şeklindeydi. M.Ö. 612’de Ninova’nın son yağmalanışında kütüphane yok oldu.
Fakat 19. yy. daki bir arkeolojik kazı sayesinde Gılgamış Destanı ve Babil Yaratılış Destanı gibi antik edebiyata ait pek çok başyapıt günümüze ulaşmıştır.
Asırlarca devam eden hakimiyetten sonra Asur İmparatorluğu M.Ö. 612 ve 609 arasında Babillilere ve Medlere yenik düştü. Ancak Asurluların öncülük ettiği yenilikler süregeldi. Sürekli yeniliğe, etkin yönetime ve mükemmel yapılanmaya verdikleri önem bölgedeki ve dünya üzerindeki tüm imparatorluklar için standardı belirlemiş oldu.
Kaynak/Source
Bu içerik 1487 kez okunmuştur
Sitede Ara
Ekibimize Katıl!
Son Yazılar
WK Haftalık Genel Kültür Testi #18
Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün. ...
Haftalık Yazar Kitap Eşleştirme Testi #15
Yazar Kitap Eşleştirme serimizin on beşincisi ile karşınızdayız. 10 eserin gerçek sahibini bulabilecek misin? Edebiyat severler, kitap kurtları, şiir müptelaları, ille...
Mars Keşif Projesi
Mars Araştırmalarının İnsanlığa (Olası) En Önemli Faydası Son birkaç yılda Mars’a insan gönderme konusunun aniden nasıl da gündeme...
Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz
Şekersiz Röportajı | 15 Soruda Şekersiz Wikikültür için röportaj veren Şekersiz’e teşekkür ederiz. 1) Merhaba; öncelikle grup üyelerini ve sizi...
STAR WARS Battlefront 2: Epic Games Yeni Ücretsiz Oyunu
Epic Games’in yeni ücretsiz oyunu STAR WARS Battlefront 2 oldu. 14.01.2020 Türkiye saati ile 19.00’da yayınlanacak olan oyun Epic Games’in alışagelmiş...
Orhan Veli Kanık: Şans Tanımamız Gereken Şair #12
Şans Tanımamız Gereken Şair listemizin son yazısında Cemal Süreya yer almıştı. Bu yazımızda ise sizlere Orhan Veli Kanık’ı tanıtacağız. Kendisi...
En Feci Cem Karaca Şarkısı
En Feci Cem Karaca Şarkısı Düştüm mapus damlarına öğüt veren bol olur Toplasam o öğütleri burdan köye yol olur “Eh!...
Tutkunuz Hayatınız Olsun
Tutkunuz Hayatınız Olsun Hobi kelimesini oldum olası sevmedim. Genel olarak ‘iş dışında eğlence, boş zaman uğraşı’ anlamına geliyor. Yani boş...
Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası
Kral Oidipus | Sophokles Tragedyası Yazıya başlamadan önce bilinmesini isteriz ki bu kitap özeti ders ödevi olarak hazırlanmıştır. Başka sitelerde...
Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7
Edebiyat Severlere 10 Soruluk Dil Bilgisi Testi! #7 Dil Bilgisi Testi serimizin beşincisiyle karşınızdayız. 10 sorunun doğrularını bulabilecek misin? ...
Genel Müzik Testi
Wikikültür Genel Müzik Testi ile sizlerleyiz! Her konudan müzik soruları için bağlantıya tıklayın ve müzik bilginizi ölçün. Genel kültür...
WK Haftalık Genel Kültür Testi #17
Haftalık Genel Kültür Testi ile tekrardan karşınızdayız. Her konudan genel kültür soruları için bağlantıya tıklayın ve kültür seviyenizi ölçün. ...
Mecburiyet: Bir Solukta Okunacak Kitap
Stefan Zweig’ın okuduktan sonra etkisinden çıkamadığımız bir kitabı daha. Mecburiyet: Zorunluluk, yükümlülük anlamlarına gelen bir kelime. Yaşamımızın bütününe baktığımız zaman...
İkinci Dünya Savaşı Filmleri | 5 Film
İkinci Dünya Savaşı Filmleri’nin başlı başına bir tür olduğu konusunda hepimiz hemfikiriz sanırım. Hep alt metinde aynı konunun işlendiği, Amerika’nın...
10 Soruluk Edebiyat Testi Dizeleri Verilen Şiirlerden Şairlerini Bulabilecek Misin?
10 Soruluk Edebiyat Testi Bu 10 soruluk test ile ne kadar şiir sever olduğunu öğren! Diğer testlerimiz için...
Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri
Geleceği Uzayda Arayan Uzay Şirketleri Dünyada var olduğumuz günden beri hep merak içinde olmuşuzdur. İnsanlık, ilk olarak çevresini tanımaya ve...