Bu yazımızda Eflatun Cem Güney'in derlediği Tasa Kuşu adlı masalını tema, konu, olağanüstülükler, masaldaki kişilerin özellikleri bakımından incelemeye çalıştık...
TASA KUŞU
Masalın Planı:
Masallar; döşeme, serim, düğüm, çözüm ve dilek bölümlerinden oluşur:
Döşeme: Tasa Kuşu masalında “Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde...“ gibi kalıplaşmış sözlerle (tekerlemelerle) başlayan bölüm döşeme bölümüdür. Tekerlemeler dinleyicilerin ilgisini çekmek ve masala hazırlık yapmak için kullanılır.
Serim: Tasa Kuşu “Bir memleketin birinde...” gibi ifadelerle olaya giriş yapılmıştır.
Düğüm: Tasa Kuşu masalında tasa kuşunun Sülün kızı kanatlarının arasına almasıyla gelişen olaylar düğüm bölümünü oluşturur.
Çözüm: Masalda Oh dedenin, Sülün kızın dileğini yerine getirmesi çözüm bölümünü oluşturur.
Dilek: “Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine”, “Darısı yurdumuzun güzelleri başına” gibi iyi dilek bildiren kalıplaşmış sözlerle biten bölüm dilek bölümüdür.
- Tasa kuşu diye bir varlığın olması
- Tasa kuşunun Sülün kızı kanatları altına alıp bir bahçeye götürmesi
- Sülün kız tasalanınca kuşların dilinin tutulması
- Ağaçların Sülün kıza meyvelerinden vermemesi
- Sülün kız susayınca bütün bütün ırmakların kuruması
- "Oh dede" diye ak saçlı birinin ortaya çıkması, sonra bir anda yok olması
- Oh dedenin Sülün kızın dileklerini gerçekleştirmesi