Kuantum Işınlama Teknolojisinde Rekor Kırıldı!
Kuantum ışınlanmanın tuhaf dünyasındaki mesafelerde yeni bir rekor kırıldı. Aralık 2014'te yapılan bir araştırmada, ışığın kuantum durumu (döndüğü yön) anlık olarak bir optik fiber üzerinde 25 kilometre öteye ışınlandı. Bu, bugüne kadar başarıyla en uzağa yapılan kuantum ışınlanmadır. Bu sahada yapılacak atılımlar, daha iyi internet ve iletişim sistemlerini mümkün kılabilir. Daha önemlisi, kuantum bilgisayarların önünü açabilir.
Bundan 5 yıl kadar önce, araştırmacılar yalnızca kuantum bilgiyi, örneğin bir parçacığın ne yöne doğru döndüğü bilgisini, sadece birkaç metre öteye ışınlayabiliyorlardı. Şimdiyse bunu kilometrelerce uzağa yapabiliyoruz.
Kuantum ışınlanma, bir insanın İstanbul'da kaybolup New York'ta belirebileceği ya da yerdeyken, Star Trek'ten fırlama bir uzay gemisine ışınlanıverebileceği anlamına gelmiyor. Fizikçiler henüz maddeyi anlık olarak ışınlayamıyorlar. Ancak kuantum teleportasyon yöntemiyle "bilgi" ışınlanabiliyor. Bu durum, kuantum mekaniğinin baş döndürücü özelliklerinden biri olan dolanıklık sayesinde mümkün oluyor.
Kuantum dolanıklık, aralarında ne kadar mesafe olursa olsun 2 atomaltı parçacığın birbirine bağlı kalması sonucu oluşuyor. Bu parçacıklardan biri uyarıldığında, eş zamanlı olarak dolanık olan eşini de (diğer parçacığı da) aynı şekilde uyarıyor. İki parçacığın da durumu, bizzat ölçülene kadar bilinemiyor; ancak bunlardan sadece 1 tanesinin durumunu bilmek, otomatik olarak diğerinin de durumunu öğrenmemizi sağlıyor.
Bu yeni, rekor kıran çalışmada Cenevre Üniversitesi'nden, NASA Jet İtim Laboratuvarı'ndan ve Ulusal Standartlar ve Teknolojiler Enstitüsü'nden bilim insanları süperhızlı lazerler kullanarak elektronları dışarı fırlattılar. Arada sırada bu fotonlardan ikisi dolanık hale gelirler. Araştırmacılar, dolanık olan bu çifti tespit ettiğinde, bunlardan biri bir optik fibere gönderdiler ve diğerini, kablonun diğer ucundaki bir kristal içerisine hapsettiler. Sonrasında araştırmacılar, üçüncü bir ışık parçacığını, kabloda ilerlemekte olan fotona doğru fırlattılar. Bu ikisi çarpıştığında, birbirlerini yok ettiler.
Her ne kadar çarpışma, dolanık fotonlardan birini yok ettiyse de, çarpışmaya ait bilgiler, kristal içerisinde hapsolmuş fotona aktarılarak korundu.
Kuantum bilgiler zaten onlarca kilometre boyunca ışınlanabilmişti. Ancak bu çalışma, bir fiberoptik kullanılarak yapılan en uzak ışınlanma. Diğer kuantum ışınlanma deneylerinde bilgiyi aktarmak için fiberoptikler yerine daha fazla sayıda lazer kullanılmıştı. Ancak lazer metodunun aksine, fiberoptik metodu kuantum bilgisayarlar gibi teknolojilerin önünü açma potansiyeline sahiptir. Bu bilgisayarlar, bilgiyi aşırı hızlı bir şekilde işleyebilen bilgisayarlardır. Benzer şekilde, kuantum kriptografi sayesinde süper-güvenli bilgi iletimi mümkün olabilecektir.
Evrim Ağacı'nın çalışmalarına Kreosus, Patreon veya YouTube üzerinden maddi destekte bulunarak hem Türkiye'de bilim anlatıcılığının gelişmesine katkı sağlayabilirsiniz, hem de site ve uygulamamızı reklamsız olarak deneyimleyebilirsiniz. Reklamsız deneyim, sitemizin/uygulamamızın çeşitli kısımlarda gösterilen Google reklamlarını ve destek çağrılarını görmediğiniz, %100 reklamsız ve çok daha temiz bir site deneyimi sunmaktadır.Kreosus
Kreosus'ta her 10₺'lik destek, 1 aylık reklamsız deneyime karşılık geliyor. Bu sayede, tek seferlik destekçilerimiz de, aylık destekçilerimiz de toplam destekleriyle doğru orantılı bir süre boyunca reklamsız deneyim elde edebiliyorlar.
Kreosus destekçilerimizin reklamsız deneyimi, destek olmaya başladıkları anda devreye girmektedir ve ek bir işleme gerek yoktur.Patreon
Patreon destekçilerimiz, destek miktarından bağımsız olarak, Evrim Ağacı'na destek oldukları süre boyunca reklamsız deneyime erişmeyi sürdürebiliyorlar.
Patreon destekçilerimizin Patreon ile ilişkili e-posta hesapları, Evrim Ağacı'ndaki üyelik e-postaları ile birebir aynı olmalıdır. Patreon destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi 24 saat alabilmektedir.YouTube
YouTube destekçilerimizin hepsi otomatik olarak reklamsız deneyime şimdilik erişemiyorlar ve şu anda, YouTube üzerinden her destek seviyesine reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. YouTube Destek Sistemi üzerinde sunulan farklı seviyelerin açıklamalarını okuyarak, hangi ayrıcalıklara erişebileceğinizi öğrenebilirsiniz.
Eğer seçtiğiniz seviye reklamsız deneyim ayrıcalığı sunuyorsa, destek olduktan sonra YouTube tarafından gösterilecek olan bağlantıdaki formu doldurarak reklamsız deneyime erişebilirsiniz. YouTube destekçilerimizin reklamsız deneyiminin devreye girmesi, formu doldurduktan sonra 24-72 saat alabilmektedir.Diğer Platformlar
Bu 3 platform haricinde destek olan destekçilerimize ne yazık ki reklamsız deneyim ayrıcalığını sunamamaktayız. Destekleriniz sayesinde sistemlerimizi geliştirmeyi sürdürüyoruz ve umuyoruz bu ayrıcalıkları zamanla genişletebileceğiz.Giriş yapmayı unutmayın!
Reklamsız deneyim için, maddi desteğiniz ile ilişkilendirilmiş olan Evrim Ağacı hesabınıza üye girişi yapmanız gerekmektedir. Giriş yapmadığınız takdirde reklamları görmeye devam edeceksinizdir.
Fizikçiler, kuantum ışınlanmanın güvenli kablosuz iletişimi mümkün kılacağını düşünüyor. Böylesi bir güvenliğe şu anki teknolojiler ile erişmek çok zor, çünkü dünyamız giderek dijital bir hale geliyor. Kuantum ışınlanma sayesinde bankacılık sektörü gibi hassas ve çok güvenli tutulması gereken bilgileri içeren sistemler çok üst düzey güvenlik seviyelerine erişebilir.
Bu içeriğimizle ilgili bir sorunuz mu var? Buraya tıklayarak sorabilirsiniz.
İlginizi Çekebilecek Sorular
- t' = t/sqrt(1-v^2/c^2) formülü nasıl bulundu?
- Hayvanlarda zaman algısı nasıl işliyor?
- Evrenimiz bir karadelikten mi doğdu?
- 6
- 2
- 1
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
- 0
Evrim Ağacı'na her ay sadece 1 kahve ısmarlayarak destek olmak ister misiniz?
Şu iki siteden birini kullanarak şimdi destek olabilirsiniz:
kreosus.com/evrimagaci | patreon.com/evrimagaci
Çıktı Bilgisi: Bu sayfa, Evrim Ağacı yazdırma aracı kullanılarak 25/06/2022 16:55:05 tarihinde oluşturulmuştur. Evrim Ağacı'ndaki içeriklerin tamamı, birden fazla editör tarafından, durmaksızın elden geçirilmekte, güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Dolayısıyla bu çıktının alındığı tarihten sonra yapılan güncellemeleri görmek ve bu içeriğin en güncel halini okumak için lütfen şu adrese gidiniz: https://evrimagaci.org/s/3137
İçerik Kullanım İzinleri: Evrim Ağacı'ndaki yazılı içerikler orijinallerine hiçbir şekilde dokunulmadığı müddetçe izin alınmaksızın paylaşılabilir, kopyalanabilir, yapıştırılabilir, çoğaltılabilir, basılabilir, dağıtılabilir, yayılabilir, alıntılanabilir. Ancak bu içeriklerin hiçbiri izin alınmaksızın değiştirilemez ve değiştirilmiş halleri Evrim Ağacı'na aitmiş gibi sunulamaz. Benzer şekilde, içeriklerin hiçbiri, söz konusu içeriğin açıkça belirtilmiş yazarlarından ve Evrim Ağacı'ndan başkasına aitmiş gibi sunulamaz. Bu sayfa izin alınmaksızın düzenlenemez, Evrim Ağacı logosu, yazar/editör bilgileri ve içeriğin diğer kısımları izin alınmaksızın değiştirilemez veya kaldırılamaz.
- Bilim Ağacı> Uygulamalı Bilimler> Mühendislik> Elektronik Mühendisliği> İleri Düzey Elektronik> Kuantum Elektronik
- Kuantum Dolanıklık
This work is an exact translation of the article originally published in Live Science. Evrim Ağacı is a popular science organization which seeks to increase scientific awareness and knowledge in Turkey, and this translation is a part of those efforts. If you are the author/owner of this article and if you choose it to be taken down, please contact us and we will immediately remove your content. Thank you for your cooperation and understanding.