Laktat: Sebepleri Nelerdir? Nasıl Kurtuluruz?
Fiziksel aktivite esnasında oksijen eksikliği olduğunda vücut, laktat üretir. Laktik asit ise glikoz tüketildikten sonra oksitlendiğinde üretilir. İkisinin arasındaki fark laktik asidin hidrojen iyonları açığa çıkarması ve bu iyonların pirüvatı laktata dönüştürmesidir.
Fiziksel aktivite yaparken vücut, kullandığından daha fazla laktat üretir. Fazladan asit kanda birikir ve farklı rahatsızlıklara yol açar.
Mide bulantısı, kramp, kas ağrısı gibi rahatsızlıklar, vücuda dinlenmesi için uyarı sinyali gönderen belirtilerden bazılarıdır. Bu yan etkilerin anlık olduğunu belirtmemiz önemli. Günler sonra ortaya çıkan bir rahatsızlığın bunlarla hiçbir ilgisi yoktur.
Laktat: Nasıl Kurtuluruz?
Laktatı vücuttan atmanın veya dönüştürmenin pek çok yolu vardır. Hatta bunlardan bazıları doğal yöntemlerdir.
1. Metabolizma
Kalp, enerji elde etmek için laktata ihtiyaç duyar. Laktatı antrenman boyunca ve antrenmanın hemen sonrasında tüketir. Kişinin antrenmandan 30-60 dakika sonrası fiziksel açıdan doğal haline dönmesi mümkündür.
Aynı şekilde, karaciğer de laktatı yok etmede önemli bir role sahiptir. Karaciğer, laktatı glikoza veya protein yapmak için gerekli olan amino asitlere dönüştürür.
2. Vücudu susuz bırakmamak
Bir fiziksel egzersiz rutini süresince ve sonrasında su içmek çok önemlidir. Susuz bırakılmamış bir vücut oksijenin yokluğuna daha dayanıklıdır. Böyle bir vücutta kas ağrısı oluşma ihtimali de azalmış olacaktır.
3. Antrenman yoğunluğunu yavaş yavaş artırın
Sağlıklı bir fiziksel rutin için yavaş yavaş ilerlemelisiniz. Ritm, güç ve egzersizlerin süresi yavaş yavaş artmalı.
Böylece vücudun daha fazla toleranslı olması için gereken süreyi elde etmesini sağlamış olursunuz. Eşiğinizi yükseltmeniz ve çok fazla laktat nedeniyle oluşabilecek semptomlardan kaçınmanız önemlidir.
4. Bilinçli ve yeterli nefes alma
Derin ve bilinçli bir şekilde nefes alıp vermek, vücudun oksijen seviyesini dengede tutar. Bu denge var olduğu sürece laktik asit kan akışına giremez.
5. Egzersiz sonrası esnemeye özel ilgi gösterin
Antrenmandan sonra kasları dikkatli bir şekilde esnetmek laktatın yok edilmesini hızlandırır. Hafif masajlar da laktik asit nedeniyle oluşabilecek yanma, kramp veya ağrı gibi sorunları önler. Ayrıca kan akışını destekler ve kas gerginliğini azaltır.
6. Takviyeler
Beta-alanin gibi laktatın varlığını dağıtmaya eğilimli olan takviyeler vardır. Amaç, oksijenin emilimini bozmadan asidozla savaşmaktır. Her zaman olduğu gibi bu tip bir takviyeyi almadan önce doktora danışmanız tavsiye edilir.
Beslenme ve Laktat Arasındaki İlişki
Bazı yiyecekler laktik asidin vücuttan atılımını kolaylaştırırlar. Sağlıklı ve dengeli beslenmek önemlidir.
Yağ asitleri
Tohumlar, somon, mısır ve bu tür diğer yiyecekler şiddetle tavsiye edilir. Bunun sebebi bu tür yiyecekler tüketildiğinde, vücudun, laktik asite ihtiyaç duymadan glikozu daha iyi bir şekilde parçalayabilmesidir. Böylece yorgunluk ve diğer semptomlar ertelenir.
Magnezyum, önemli bir mineral
Kuru baklagiller, şalgam, ıspanak ve magnezyum açısından zengin diğer yiyecekler laktatın birikmesini önlemek için harika yöntemlerdir. Bu besinler harika enerji kaynaklarıdır ve antrenman için kritiktirler. Böylece kaslar laktik asit olmadan ihtiyaçlarını elde etmiş olurlar.
Ayrıca günlük rutininize dahil edebileceğiniz doğal takviyeler de vardır. Vücudunuzun ihtiyaç duyduğu miktarı bilmeniz önemlidir. Böylece sonuçlar sıkıntı çekmenize yol açmaz.
B vitamini
Vücutta B vitamini bulunması kasların enerjiyi yeterli düzeyde dağıtmasını garanti altına alır. Et, balık, yumurta, tahıl, yeşillik ve yapraklı sebzeler laktik asidin ortaya çıkışını geciktirirler.
Laktatın pozitif tarafı
Laktatın varlığı, yüksek fiziksel performans için önemli bir enerji kaynağı haline gelebilir. Miktar, yaptığınız spor türüne ve özellikle de antrenman yaptığınız süreye göre değişir.
Laktat, vücuttaki kaslar için temel bir enerji kaynağıdır. Aktif olduğunuzda, kaslarınız laktatı oksijene gerek duymadan, ihtiyaç duydukları enerjiyi karşılamak için kullanırlar. Kaslarınız, oksijen ihtiyaçlarını azaltarak hızlı bir şekilde eksikliklerini düzeltirler.
Ayrıca laktik asit, potasyumun hücrelere ulaşması için de çok faydalıdır. Potasyumun hücrelere girmesini engelleyen klorür isimli maddeyi yok eder.
HATIRLATMA: Laktat, spor yaptıktan günler sonra ortaya çıkan kas ağrısının nedeni değildir.