-
mutasavvıf abdülkadir geylani
'nin ayrı ayrı 62 meclis/cemiyet ile müteşekkil; müridlerine verdiği derslerden/vaazdan yola çıkarak derlenen (anonim) bir eseri: -her kap içindekini sızdırır. yaptığın iş inancına delildir. dışın, içini gösterir. bazı büyükler: -dış, için örneğidir- derler.
-
ey evlâd!
sakın ha sakın, dünya zevki için kimse ile çekişmeyesin.
o zevkler verilir, alınır, geçer gider...
fakat sen arada yok olursun.
zelîl ve rüsvay olursun.
dünyalık bir şey için çekişme, bu sana ne kazandırır?
ilâhî hüküm geçmişte verilmiştir, bozulmaz.
çekişecek olursan, hakk ile çekişmiş olursun.
bu da seni, o'nun gözünden düşürür.
dolayısıyla bütün bildiklerin elinden gider.
boşa yorulursun...
allah, senin gibilere "boşa yorulanlar" damgası vurur.
şuanda tevbe et, allah'a dön, hatasız insanlar zeki olur.
hakk sana bir belâ verirse, kalkması için o'na kızma.
ibâdet et, kendiliğinden gitmesini bekle.
hiçbir zaman ümidsiz olma.
bir ânın tecellîsi öbürüne uymaz.
bir ân darlık, diğer ân ferâhlık duyarsın.
o, her ân başka bir tecellîde olur.
bir topluluğu bir ân içinde başka yapar.
allah ile sabret. kaderine boyun eğ.
bilemezsin, şu hâlinden sonra bambaşka bir hâl tecellî eder.
sabredersen belâ hafifler, kurtuluş yolunu görürsün.
o seni sever, sen de o'nu seversin.
bağırır çağırırsan derdin artar;
o'na i'tiraz ettiğin için azâb gelir.
fethu'r-rabbani
-
abdülkadir geylani'nin asırlar önce yaptığı sohbetlerinin ve vaazlarının, müridleri tarafından derlenmesinden oluşan, altın nasihatler içeren bir kitap. insanın hatalarını farketmesini, gerçekleri görmesini sağlayacak ve insanı engin huzura kavuşturacak, ruhun dostu olabilecek sırlarla dolu bir kitap.
insan kendini geliştirdikçe ve tekrar tekrar kitabı okudukça öğrendikleri ve anladıklarının da değişeceğini düşünüyorum.
"ey cemaat ! kötü heveslere kapılmayın. aklınızı mantığınızı çalıştırın. hisle hevesle hareket etmeyin; bunlarla olan yolda kalır. size bir hal olmuş. hep duygularınızla hareket etmektesiniz. mantığınız ve aklınız çalışmaz olmuş. önce bilgilerinizi geliştirin. ilim kaynaklarına kendinizi kavuşturun. ilme ererseniz işleriniz kolay olur. varlığınızı koruyabilirsiniz. mücerret ve muayyen bilgi ile yetinmeyin. her gün bir başkasını öğrenin. sipsivri bir bilgi sizi kurtaramaz. siyahla beyazı seçme kabiliyetini gösterebilecek bilgiyi elde etmeye bakınız. kendi varlığınızda istiklalini ilan edecek şeyi öğrenin. müftünün fetvası ile değil, iç aleminizden kopan buyrukla hareket edin. bu bilgiyi allah duygusu sağlayabilir. hak irfana sahip olan, tam bilgi sahibidir. akan suların miktarını ölçen ve toprak kalınlığını hesap eden, alim değildir. gerçi bu da bir ilimdir ama bu ilimle birlikte yüce ve ulvi şeyleri de bilmek gerekir. ilk başta hak ilimle ruhunuzu bezeyin. sonra, bu bilginin gerektirdiği gibi dış varlığınızı da allah’ın emrine göre düzeltiniz. allah size neyi öğrenin diyorsa onu belleyin. ilk işiniz bu olsun, sonra diğerleri…. gün gün, ay ay, o’nun yolunda iş tutun. böyle olursanız, yaptıklarınızın iyi meyvesini alabilirsiniz. aksi halde bir serab uğruna yokluğa gömülürsünüz; size yazık olur. "
abdülkadir geylani