Yabancı bir cismin boğaz veya nefes borusuna sıkışması sonucu hava akışını engellemesi ile boğulmalar meydana gelir. Erişkinlerde çoğunlukla besin parçası, küçük çocuklarda ise küçük nesnelerin yutulması neden olmaktadır. Boğulmalar beyne giden oksijeni kestiği için mümkün olduğunca çabuk ilk yardım uygulanması önemlidir.
Sponsorlu Bağlantılar
Boğulmanın evrensel bir işareti ellerin boğazı kavramasıdır. Bunun dışında;
- Konuşamamak
- Nefes darlığı ya da hırıltılı solunum
- Güçlü şekilde öksürememe
- Cilt, dudaklar ve tırnakların maviye veya koyu renge dönmesi
- Bilinç kaybı
Boğaz veya nefes borusunda boğulma belirtileri görülmeye başlandığında “5 ve 5” yaklaşımı önerilir:
- Sırta 5 defa vurulması. İlk olarak, elinizin iç kısmıyla kişinin omuz kemikleri arasına beş defa vurunuz.
- Karın bölgesine 5 defa bası uygulayınız (hemlik manevrası). Karın bölgesine bası bebeklere zarar verebildiği için bunun yerine hafifçe göğüs kompresyonu uygulanır.
- Omuz arasına ve karın bölgesine 5’er defa uygulamaları dönüşümlü şekilde devam ettiriniz.
Eğer kurtarıcı konumunda sadece siz varsanız önce sırt ve karın bölgesine “5 ve 5” i uygulayınız daha sonra acil yardım çağırınız. Yanınızda başka birisi daha varsa siz ilk yardım müdahalelerini yaparken o da 112 acil servisi arayabilir.
Sponsorlu Bağlantılar
Bazı sağlık otoriteleri sadece karın bölgesine uygulanan basıyı önermektedir bazıları da hem sırt hem de karın basısını önermektedir. Her ikisi de kullanılabilir.
Başka birisi üzerinde hemlik manevrası gerçekleştirmek için;
- Kişinin arkasında durun. Beline kollarınızı sarın ve hafifçe öne eğilmesini sağlayın.
- Elinizin birini yumruk yapınız ve kişinin göğüs kafesinin hemen altına konumlandırın.
- Diğer elinizle de yumruk yaptığınız elinizi kavrayın ve karna doğru sert ve hızlı bir itme kuvveti uygulayınız.
- Gerekirse 5 li karın basısı uygulayınız. Eğer blokaj devam ederse “ 5 ve 5” döngüsü tekrarlanır.
Kendinize Hemlik manevrası uygulamak için;
Yalnız başına iken boğulma tehlikesi yaşarsanız, hemen 112’ yi arayınız. Normal Hemlik manevrasında olduğu gibi yumruğunuzla kendinize basınç uygulayamazsınız fakat karın bölgesinde bası oluşturabilirsiniz.
- Göbeğin üst bölgesine bir yumruğunuzu yerleştirin.
- Öte yandan diğer elinizle yumruğunuzu kavrayın ve tezgah, sandalye gibi sert bir yüzeye dayayınız.
- Bu sert yüzey yardımıyla ileri ve geri hareketlerle bası uygulayınız.
Hamile kadınlarda ya da obez kişilerde solunum yolunu açmak için:
- Ellerinizi normal hemlik manevrasında olduğundan daha yükseğe, göğüs kaburgalarının hemen altına yerleştirin.
- Hızlı itme kuvveti ile göğüs bölgesine sert bası uygulayarak hemlik manevrasına devam edin.
- Besin veya diğer nesneler çıkana kadar veya kişi bilincini kaybedene kadar tekrarlayınız.
- Kişiyi düz bir sırt üstü yatırınız.
- Daha sonra solunum yolunu temizleyiniz. Eğer cisim veya gıda maddesi boğazın üst kısmında ve görünür yerde ise bir parmağınızla dikkatli şekilde kavrayıp çıkarınız. Bunu yaparken cisim veya yiyeceği daha da derine itmemek için dikkatli olmak gerekir. Özellikle çocuklarda aşağı kaçması daha kolay olmaktadır.
- Kardiyopulmoner resüsitasyon’a (CPR) başlayın. Eğer yukarıdaki tüm işlemlere rağmen kişinin boğulur gibi hali devam ederse ve sıkışan yiyecek veya nesne çıkarılamadıysa CPR prosedürlerine geçilir. CPR de uygulanan kalp masajı nesneyi yerinde çıkarabilir. Kalp masajı esnasında ara ara boğazını da kontrol ediniz.
1 yaşından daha küçük bebeklerde solunum yolunu temizlemek için:
- Sandalye gibi bir yere oturun ve bebeği yüz üstü olacak şekilde kolunuzun üstüne alınız.
- Elinizin başparmağını kullanarak bebeğin sırtının orta bölgesine yavaş bir hareketle ama sıkı bir şekilde beş kez vurunuz. Yerçekiminin katkısı ve sırttan gelen itme kuvveti ile birlikte nesnenin çıkması muhtemeldir.
- Yukarıdaki işlem işe yaramadıysa bebeği yine kollarınızda bu sefer yüzü yukarı çeviriniz. İki el parmağınızı kullanarak bebeğin göğsünün tam ortasına beş defa hızlı şekilde vurunuz.
- Nefes alış verişi devam etmiyorsa sırt ve göğüs bölgesine uyguladığının işlemi tıbbi destek alana kadar devam ediniz.
- Eğer bu iki teknikten birisi ile nesne çıkmış fakat bebek nefes almıyorsa CPR işlemine başlayın.
Çocuk 1 yaşından büyük ise yalnızca karın bölgesine uygulama yapınız.
Bu tür beklenmedik acil durumlara kendinizi hazırlamak için sertifikalı bir ilk yardım eğitim kursunda “hemlik manevrası” ve “CPR prosedürlerini” öğreniniz.
Sponsorlu Bağlantılar