İKİNCİ BEYAZIT (1481-1512)
İkinci Bayezıt, Fatih'in ölümünden sonra devşirme kökenli devlet adamlarının yardımıyla padişah oldu. İkinci Bayezıt Dönemi, İstanbul'u fetheden babası Fatih ve Mısır'ı fetheden oğlu Yavuz gibi iki fetihçi padişah arasında olmasından dolayı, yükselmenin içerisinde fetihler açısından sönük bir dönem olarak görülür.
Dönemin Olayları
Cem Sultan Olayı (1481-1495)
İkinci Bayezıt padişah olunca, Türk kökenli devlet adamlarının desteğini alan kardeşi şehzade Cem'in isyanıyla karşılaştı.
Konya sancağında bulunan Cem Sultan, Karamanoğullarından da aldığı destekle isyan etti, başarısız oldu.
Cem Sultan, Mısır'a giderek Memlüklere sığındı. Burdan aldığı yardımla ikinci kez isyan etti. Yine başarısız oldu. Cem Sultan bu kez de Rodos şövalyelerine başvurdu. Ancak Rodos şövalyeleri Cem Sultan'ı esir aldılar, Fransa aracılığıyla Papalığa teslim ettiler.
Cem Sultan'ın Rodos şövalyelerine gitmesi, bu olayın Osmanlı'nın bir iç meselesi iken, devletlerarası boyut kazanmasına neden oldu.
Cem Sultan, 1495'e kadar Roma'da papa tarafından tutuldu. Papanın Hıristiyan olma, Haçlı ordularının başına geçme teklifini reddedince zehirlenerek öldürüldü (1495).
|İkinci Beyazıt|
Osmanlı - Memluk ilişkileri
Osmanlı-Memluk Savaşları (1485-1491)
Nedenleri :
Fatih Döneminden bu yana devam eden Hicaz su yollarının tamiratı meselesi
Memlukların Cem Sultan olayı sırasında Cem'e destek vermeleri
Güneydeki Dulkadiroğulları ve Ramazanoğulları üzerinde hakimiyet kurma düşüncesi
1485'de Çukurova Bölgesi'nde meydana gelen bu savaşlara Ağaçayırı Savaşları da denir. 6 yıl süren savaşların başlangıcında Memluklar üstün geldiyseler de savaşlar sonuçsuz kaldı.
Sadrazam Davut Paşa tarafından Yeniçeri Ocağına ilk kez bu savaşlar sırasında ateşli silahlar (tüfek) dağıtıldı.
1492'de yapılan antlaşmayla, Fatih Dönemindeki sınırlara dönüldü.
Osmanlı-Venedik Savaşları (1499-1501)
Ege Denizi ve Mora'daki hakimiyet yüzünden tekrar Osmanlı-Venedik savaşları başladı. Bu savaşlar sırasında Modon, Koron, İnebahtı ve Navarin kaleleri alındı. Ayrıca Karadeniz Bölgesi'nde Kili ve Akkerman kaleleri de alındı. Böylece Karadeniz'in batı kıyılarındaki Osmanlı egemenliği sağlanmış oldu. Karadeniz'in kuzeyinde bulunanOsmanlı toprakları Kırım ile karadan birleşti.
Osmanlı-İran ilişkileri
Şahkulu isyanı (1511)
Şah İsmail, 1501'de Akkoyunluları yıkarak İran'da Safevi Devleti'ni kurmuştu. Anadolu'da müridleri aracılığı ile Şii propagandası yapmaya başlamıştı. Şahkulu da bunlardan biriydi. Antalya Bölgesi'nde (Teke Yarımadası) Şii propagandası yaparak isyan etti. İsyan bastırıldı. Ancak Şah İsmail'in Anadolu'daki faaliyetleri karşısındaki İkinci Bayezid'in yumuşak tavrı, Trabzon Sancağı'nda bulunan Şehzade Selim'in isyanına neden oldu.
Sancağını terkederek Rumeli'ye geçen Şehzade Selim, Çorlu yakınlarında babasıyla yaptığı savaşı kaybetti. Bununla birlikte Yeniçeriler, Şehzade Selim'in savaş alanındaki maharetini gördüler ve Selim taraftarı bir siyaset izlemeye başladılar. İkinci Bayezit, çaresiz oğlu Şehzade Selim'i İstanbul'a çağırarak tahtı devretti. İkinci Bayezit, Edirne'ye giderken yolda öldü.
İkinci Bayezit Dönemi, fetihler açısından sönük geçmesine rağmen, Osmanlı, bu dönemde teşkilatlanmasını ve kurumlaşmasını tamamlayarak Cihan imparatorluğu olmuştur.
İspanya'daki Müslüman ve Yahudilere engizisyon mahkemelerinde Katolikler tarafından baskı uygulanıyordu. Endülüs'teki (İspanya'daki) Müslümanlar Osmanlı'dan yardım istediler. Osmanlı Devleti, Cem Sultan olayından dolayı bu yardım isteğini tam olarak yerine getiremedi. Yine de Kemal Reis İspanya'ya gönderildi. Kemal Reis komutasındaki gemiciler İspanya'daki Müslümanları Kuzey Afrika'ya; Yahudileri de İstanbul ve Selanik'e taşıdı (1505).
Fatih Sultan Mehmet sayfasına da bakabilirsiniz.