Ermenistan ve Azerbaycan arasındaki çatışmadan bahsederken, şimdi kimin haklı kimin yanlış olduğunu düşünmeyeceğiz. Her iki tarafın da kendi argümanları ve itirazları olacaktır. Ermenistan / Dağlık Karabağ-Azerbaycan / Türkiye çatışmasının tamamen askeri yönüyle ilgileniyoruz.
Geçen yılki makalede "Venezuela'nın ABD silahlı saldırısına direnme şansı var mı?" ne düşündük silâh Nispeten zayıf bir devlet için, daha güçlü bir düşman düzenine dayanabilmesi için optimal olarak kabul edilebilir. "Zayıfa karşı güçlü" durum oldukça sık gelişir: ABD Irak'a karşı, ABD Yugoslavya'ya, ABD Vietnam'a karşı. "Zayıfa karşı güçlü" tipi askeri harekatlara ikinci katılımcının neredeyse her zaman ABD olması karakteristiktir.
Daha zayıf bir düşmanın zafere güvenmesini sağlayan en önemli faktörlerden biri, silahlı kuvvetlerin, halkın ve ülkenin liderliğinin ahlaki dayanıklılığıdır. Bu tür bir dirençliliğin en çarpıcı örneği, ABD'nin İkinci Dünya Savaşı sırasında Almanya'dan 2,5 kat daha fazla bomba attığı Vietnam olarak düşünülebilir.
Bununla birlikte, zaferin en önemli faktörü, rakipler tarafından kullanılan silahlar ve silahlardır: zafer, yalnızca ruhla savaşarak elde edilemez. Dünyanın çoğu ülkesinin askeri bütçesi oldukça sınırlıdır ve devlet ve ekonomik yetenekleri ne kadar küçükse, silahlı kuvvetlerin gelişimine, özellikle de doğrudan ve açık bir savaş tehdidinin olduğu koşullarda yaklaşmak o kadar sorumlu olacaktır.
Fırsatların oranı
Her iki ülke, Ermenistan ve Azerbaycan, tartışmalı topraklar üzerinde askeri bir çatışma riskinin farkındadır, bu nedenle her iki ülkenin silahlı kuvvetleri daha fazla ilgi görmektedir: GSYİH yüzdesi olarak savunma harcamaları benzerdir.
Bununla birlikte, Azerbaycan, Ermenistan'a kıyasla önemli ölçüde daha yüksek bir GSYİH'ya sahiptir, bunun birincil olarak uygulanması, Ermenistan'ın askeri bütçesini parasal olarak önemli ölçüde aşan bir askeri bütçeye sahip olmasına izin veren önemli miktarda petrol ve gaza sahip olması nedeniyle.
Azerbaycan'ın askeri bütçesi, Ermenistan'ın askeri bütçesinden 4-7 kat fazla
Ermenistan ve Azerbaycan'ın askeri yetenekleri, Türkiye'nin askeri çatışmasına olası bir doğrudan katılım bağlamında tamamen kıyaslanamaz hale geliyor. Türkiye tarafından Ermenistan'ın doğrudan askeri işgaline gelmese bile, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Erdoğan'ın bu çatışmadaki saldırgan ve kışkırtıcı konumu ve açıkça kendisi tarafından yapılan Azerbaycan'a istihbarat verileri, silahlar, askeri teçhizat ve mühimmat temini büyük olasılıkla şu anda aktif olarak devam ediyor. Azerbaycan'a tam ve koşulsuz destek beyanları.
Dolayısıyla, askeri bütçesi yaklaşık 500 milyon dolar olan Ermenistan, aslında toplam askeri bütçesi yaklaşık 10-20 milyar dolar olan Azerbaycan ve Türkiye'ye karşıdır.
Türkiye, Suriye ve Libya'daki çatışmalara dahil olması, Yunanistan ile çatışma potansiyeli ve Irak'taki Kürtlere yönelik cezai operasyonlar göz önüne alındığında, tüm güçlerini Ermenistan'a atamayacak, ancak Türk silahlı kuvvetlerinin kalan kaynakları Ermenistan için önemli bir tehdit oluşturacaktır.
Yukarıdakilerin tümü, Ermenistan'ın askeri bütçeyi olabildiğince verimli ve verimli bir şekilde harcamasını gerektiriyor. Soru şu ki, bu gerçekten öyle mi? Ve esasen ilk olan ikinci soru: Ermenistan'ın Azerbaycan ve Türkiye ile başarılı bir şekilde yüzleşmek için ne tür silahlara ihtiyacı var?
Флот
filo Ermenistan değil. Ve Ermenistan'ın denize çıkışı yoksa nereden geliyor? Yine de bir kısmının Ermenistan'da olması zarar vermez.
Her şeyden önce sivil gemi kılığına giren, muhtemelen satın alınan veya kiralanan ve diğer ülke bayrakları altında çalışan istihbarat gemilerinden bahsediyoruz. Hazar ve Karadeniz'de bulunan bu gemiler, Azerbaycan ve Türkiye Deniz Kuvvetlerinin (Deniz Kuvvetleri) eylemlerini izleme işlevini yerine getirebilir ve radyo istihbaratı yapabilir.
Elbette Hazar Denizi'nde bu ancak Hazar Denizi'ne erişimi olan Rusya, Kazakistan, Türkmenistan veya İran gibi bir veya birkaç ülkenin açık veya daha doğrusu zımni rızasıyla mümkündür. Karadeniz'de fırsatlar daha geniştir, Karadeniz havzasındaki ülkelere ek olarak Ermenistan bu konuda doğal Türk düşmanlarıyla, örneğin Yunanistan ile işbirliği yapabilir.
Tabii ki, denizde keşif yapma görevi Ermenistan için bir öncelik değil, ancak ikinci olasılık bağlamında çok daha acil hale geliyor - savaş yüzücülerinin keşif ve sabotaj birimlerinin oluşturulması.
Hazar Denizi’nde Azerbaycan’ın füze botları, devriye gemileri ve tekneleri, mayın tarama gemileri ve çıkarma gemileri ve hatta cüce denizaltıları içeren bir donanması var. Azerbaycan'ın, Hazar Denizi'nin sahanlığında bulunan petrol ve gazın arama ve üretimindeki ulusal çıkarlarını savunması için filoya ihtiyacı var.
Üssünde konuşlanmış Azerbaycan donanma gemilerinin yanı sıra gaz ve petrol üretim tesislerinin güvenliğinin ne kadar iyi olduğunu söylemek zor, ancak bu Ermenistan'a potansiyel olarak bu tesislere karşı sabotaj önlemleri alma fırsatı veriyor. Buna ek olarak, Hazar Denizi'nden faaliyet gösteren keşif ve sabotaj birimleri, Azerbaycan'ın büyük ölçüde korunduğu sınır olan Ermenistan topraklarından mümkün olandan çok daha fazla sayıda nesneye erişim sağlayabilir.
Hazar Denizi'nden yürütülen keşif ve sabotaj faaliyetlerinin asıl görevi, düşmanın askeri gücünün imhası değil, Azerbaycan'ın silahlı kuvvetlerini güçlendirmek için kullanılabilecek önemli mali kaynakların alınmasını sağlayan petrol ve gaz sektörünün nesneleri olacaktır.
Türkiye'ye karşı böyle bir şey yapmak çok daha zor olacak çünkü onların deniz kuvvetlerinin teçhizat seviyesi ve personel eğitimi Azerbaycan donanmasınınkinden çok daha yüksek, ancak bu ihtimal tamamen göz ardı edilemez.
Ermeni deniz kuvvetlerinin bu formatta inşa edilmesi mali açıdan külfetli olmayacaktır, ancak aynı zamanda oldukça etkili bir etki aracı haline gelebilir. Düşman (Azerbaycan) bunu öğrense bile, keşif ve sabotaj birimlerinden gelen eylem tehdidine karşı koyma maliyeti, Ermeni tarafının yaratılması için maliyetini önemli ölçüde aşacaktır.
Havacılık
Ermenistan'da 4 Su-30SM savaşçısı var, 8 birlik daha sipariş edildi. Ermenistan'ın boyutları (kabaca) 150x300 kilometredir. Neden 4000 kilometre menzilli savaşçılara ihtiyaç duydukları büyük bir sırdır. Hayır, elbette, Su-30SM grubunun Azerbaycan topraklarının derinliklerine inme şansı var, ancak büyük olasılıkla, Ermenistan'ın gökyüzü tamamen Türk AWACS uçakları tarafından kontrol ediliyor ve tüm Su-30SM'ler en iyi ihtimalle doğrudan Ermenistan toprakları üzerinden vurulacak ( en azından pilotların kaçma şansı var), başka bir varyantta Türk tarafının önceden uyardığı Azerbaycan hava savunması (hava savunması) tarafından imha edilecekler.
Yerde güdümlü silahlarla bu uçakların imha edilme senaryosu daha az gerçekçi değildir, bu kadar küçük bir ülkede onları havaalanında saklayacak hiçbir yer yoktur.
Rus Silahlı Kuvvetleri (AF) için bir Su-30SM'nin maliyeti yaklaşık 50 milyon dolar, yani. 14 uçağın maliyeti yaklaşık 600 milyon dolar olacak - Ermeni Silahlı Kuvvetlerinin yıllık bütçesinden daha fazla. Bu, onlar için silahların maliyetini, yer ekipmanlarının maliyetini ve işletme maliyetini saymaz.
Ayrıca, Ermeni Hava Kuvvetlerinin 12 Su-25 uçağı var ve bunların Azerbaycan ile çatışmada kullanılmasının da imha edilmesine yol açması muhtemel. Şu aşamada Ermenistan için en iyi çözüm, güvenliği sağlamak için onları dost bir ülkenin topraklarına götürmek olacaktır. Aynısı, hala uçuyorsa, mevcut tek MiG-25 önleme avcı uçağı ile yapılmalıdır. Benzer şekilde, Ermenistan gökyüzünün Türkiye tarafından tam olarak kontrol edilmesi nedeniyle yukarıdakilerin tümü çok geç değilse, mevcut 15 Mi-24 helikopterinin başka bir ülkeye götürülmesi veya en azından kamufle edilmiş hava alanlarına dağıtılması tavsiye edilir.
Azerbaycan ve Türkiye ile çatışmada, Ermenistan'ın "klasik" hava kuvvetleri yıkıma mahkumdur.
Ermeni Hava Kuvvetleri için ne tür uçaklara ihtiyaç var? Bunlar İHA'lar (insansız hava araçları), İHA'lar ve yine İHA'lar.
Her şeyden önce bunlar küçük ve ultra küçük uçaklar. İlki, topçu ateşini ayarlamak ve yarı aktif bir lazer güdümlü kafa ile yüksek hassasiyetli mühimmat hedeflemek ve ikincisi, gökyüzünde başka "gözlerin" yokluğunda silahlı kuvvetlere en azından bazı istihbarat bilgileri sağlamak için gereklidir.
Ultra küçük Rus İHA'ları "Eleron-3" ve "Orlan-10", topçu ateşini keşif ve ayarlama için etkin bir şekilde kullanılabilir.
Küçük İHA'lar "Orion-30", yarı aktif lazer kılavuzluğuyla yüksek hassasiyetli mermileri yönlendirebilir
Bu türden birkaç yüz İHA, Ermeni Silahlı Kuvvetlerine ağır Su-30SM savaşçılarından ve mevcut diğer tüm savaşçılardan çok daha fazla fayda sağlayacaktır. авиация.
Büyük derinliklerde vurmanın bir yolu olarak, en iyi çözüm, ünlü Amerikan UAV MQ-9 Reaper'a ("Reaper") benzer bir dizi orta büyüklükte İHA satın almak olacaktır. Sorun şu ki, Rusya'da bu tür İHA'ların geliştirilmesinin sadece son aşamaya giriyor olması. Orta boy Rus İHA'lar ve onlar için silahlar henüz geliştirilmedi, seri üretim konuşlandırılmadı.
İsrail, Azerbaycan'a İHA tedarik ediyor ve Ermenistan'la çalışmayı kabul edeceği bir gerçek değil. İHA'nın yönünü aktif olarak geliştiren Çin de var. Özellikle hava bombaları ve havadan yere füzelerle vurabilen orta büyüklükteki İHA Wing Loong seri üretildi.
UAV Wing Loong ile kullanılabilen Çin güdümlü füzeler AKD-10 (üstte) ve BRM1 (altta)
Reuters'e göre, bir Wing Loong İHA'nın maliyeti 1 milyon dolar. Gerçek maliyet birkaç kat daha yüksek çıksa bile, Ermenistan bu tür bir düzine uçağı kolayca karşılayabilir.
Aslında, Ermeni Hava Kuvvetleri için karşılayabildiği kadar yararlı olabilecek tek şey budur.
Bir sonraki yazımızda, Ermenistan'ın hava savunma ve kara kuvvetleri için Azerbaycan ile çatışmada etkili olabilecek silah örneklerini ele alacağız.