İnönü'nün, Atatürk hakkında verdiği röportajından yola çıkarılarak oluşturulmuş bir kitap. Hani hep tartışılan bir konu olmuştur ya Atatürk ile İnönü arasındaki ayrılık. İşte o konuda cevap aranıyor.
"Atatürk ile İnönü arasında ayrılık nasıl yaşanmıştı?" sorusu ilk önce İsmet İnönü röportajıyla cevap buluyor. Araştırma röportaj üzerinden derinleşiyor, işin içine başka araştırmacılar da giriyor. En sonunda da bir tarafta Atatürk cephesinden röportajlar alınıyor, bir taraftan da İnönü cephesinden.
Esas tartışılacak nokta; İnönü ile Bayar röportajları. 1937'de İnönü, başbakanlıktan ayrılınca, başbakanlığa Bayar getirilmişti. Bu iki tarafın özellikle Atatürk-İnönü tartışmalarına cevap vereceği gerçektir. Birisinin "ak" dediğini, bir diğeri "kara" diyecektir.
Röportajlar anlamında en yararlısı Şevket Süreyya Aydemir'in diyebilirim. Bir soruya bin cevap veriyor ve kitabın akıcı noktası da tam da burası. "Kahraman putlaştırıldığı zaman ölür." diyebilen birisi kendisi. Bir de "İnönü, Tanrı tarafından Türk devletinin korunmasına, muhafazasına, memur edilmiş bir insandır." diyen de birisi var. "İnönü, dünya sanat tarihinde eşine az rastlanmış, belki de hiç rastlanmamış büyük bir devlet adamıdır." diyen birisi de var. Röportaj yaparken mübalağa yapanlar da vardı bu şekilde.
Genel olarak kitap Atatürk ile İnönü arasındaki ayrılıklara dikkat çekiyordu da, içeriğinde başka isimlere de yer verilmesi, aslında konuyu saptırıyordu. Böyle olsa bile, röportajlarda verilen bilgiler değerli. Genel olarak akıcı olan bu kitap, kafadaki birçok konuda cevap verecek ve aynı zamanda da soru işareti bırakacaktır.