Minarşizm, Minimal Devletçilik Nedir?
Minarşizm nedir sorusu, siyaset felsefesinin bir sorusudur ve şöyle cevaplanabilir: Minarşizm; minimal devletçilik, küçük devlet ya da sınırlı devlet liberteryenizmi olarak da bilinen felsefe akımıdır.
Minarşizm, devletin tek kabul edilebilir işlevinin bireyleri saldırganlıktan, toplumsal sözleşmelerin ihlalinden, hırsızlıktan, dolandırıcılıktan ve benzeri taşkınlıklardan korumak olduğunu ve devlet kurumlarının sadece kolluk güçleri, yargı ve yasamadan ibaret olması gerektiğini savunan liberteryen siyaset felsefesidir.
Minarşizm liberteryen değerler ve ilkelerden hareket etmekle birlikte, devletin ahlaken meşru olduğu veya özgürlüklerin korunması için gerekli olduğu sonucuna ulaşan, ancak her türlü devletin değil, sadece minimal bir devletin meşru olduğunu ileri süren anlayışı tanımlamada kullanılmaktadır.
MİNARŞİZM
Harvardlı bir profesör olan Robert Nozick 1974 yılında Anarşi, Devlet ve Ütopya adlı eseriyle minarşizm akımına önemli katkılarda bulunmuştur. Bir agorist olan Samuel Edward Konkin III de devletin zorunluluğunu savunan liberteryenlerin tanımlanması amacıyla minarşizm terimini icat etmiştir. Terim sınırlı devlet liberteryenizminin alternatif kullanımıdır. Kelime görünüşte şöyle oluşturuldu: min(minimal)+ archy (hükümet) + ism (sistem) – minimal hükümet sistemi.
Minarşistler genel olarak devleti, saldırganlık ilkesine uymanın mantıklı bir sonucu olduğu gerekçesiyle haklı çıkarırlar Anarşizmin pratik olmadığını iddia ediyorlar çünkü saldırganlık ilkesini zorlamak için yeterli değil. Bunun, anarşizm altındaki yasaların uygulanmasının rekabete açık olduğunun savunucusudur. Diğer bir yaygın gerekçe, özel savunma ve mahkeme firmalarının, onlara yeterince ödeme yapanların çıkarlarını temsil etme eğiliminde olacağı yönündedir.
Bazı minarşistler, bir devletin kaçınılmaz olduğunu savunuyorlar, bu nedenle anarşinin boşuna olduğuna inanıyorlardı. Anarşi, Devlet ve Ütopya’da minimal bir devlet fikrini yayınlayan Robert Nozick, bir gece bekçisi devletinin, temel bireysel haklara saygı duyan herhangi bir politik sisteme izin veren ve dolayısıyla bir devletin varlığını haklı bir şekilde haklı çıkaran bir çerçeve sunduğunu savundu.
Bazı minarşistler vergilendirmeyi desteklerler. Minarşistler genellikle laissez-faire yaklaşımının ekonomik refahı arttıracağını düşünür.
Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf “Felsefeye Giriş” ve 3. Sınıf “Çağdaş Felsefe Tarihi” Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Açık Öğretim Felsefe Ders Kitabı