Endometriyum mukozasının, normal yeri olan dölyata-ğının iç yüzünden başka bir bölgede odaklar ya da kalıntılar biçiminde bulunmasıyla beliren patolojik durum. Endometriyum mukozasının dölyatağı duvarının derinliklerinde yerleştiği endometriyoz tipi, adenomi-yoz ya da iç endometriyoz olarak adlandırılır. Endometriyum mukozasının dölyatağmın bütünüyle dışında yerleşmesi ise dış endometriyoz adını alır. Yumurtalıklar, yumurtalık borusu, kann zarı, leğen bağları (pelvİs ligamanlan), bağırsak ve idrar kesesi duvarı, karın duvarı kasları ve başka yerlerde endometriyum mukozasına rastlanabilir. Endometriyoz bazen hiç bulgu vermeyebilir ve başka amaçlı bir cerrahi girişim sırasında rastlantıyla fark edilir. Daha sık olarak karında ve leğen bölgesinde âdet kanaması döneminde şiddetlenen ağrılarla belirti verir. Çok ender olarak bu mukozanın yerleştiği odaktan kötü huylu bir tümör kaynaklanabilir.