“Westminster’daki Eye Cadısı” olarak bilinen Margery Jourdemayne, Gloucester düşesi Eleanor ve dükün malikanesinde yaşayan üç bilim adamıyla birlikte 1441’de vatana ihanet etmekle suçlananların başında yer almaktadır. Margery’nin kocası William, Acton’da yaşayan Middlesex’li çiftçi bir aileden gelmektedir. Westminster Abbey’nin Ebury (Eye) malikanesinde ise resmi görevli olarak çalışmaktadır.
On beşinci yüzyılın ortalarının en sansasyonel olaylarından biri, Gloucester düşesi Eleanor’un büyücülükle yargılanmasıydı. Eleanor kralın amcası ve kraliyet dükü Gloucester’in eşi olmakla beraber aynı zamanda kral VI.Henry henüz evli olmadığı için de krallıktaki ne kıdemli hanımlardan birisiydi.
1441 yılında kralı büyü kullanarak öldürme teşebbüsünden dolayı yargılanırken yanında Oxford’lu tanınmış bir akademisyen ve Eleanor’un kişisel kâtibi olan Üstat Roger Bolingbroke, papaz John Home ve Aziz Stephen Şapeli’nin kanonu olan Üstat Thomas Southwell de vardı. Dördüncü yandaşı ise kronikçiler tarafından “Westminster’daki Eye Cadısı Margery Jourdemayn” olarak tanımlanan düşük sosyal konumda olan bir kadındı.
… Kurnaz cadı Margery Jourdain,ve
Sihirbaz Roger Bolingbroke ile mi?
Ve onlar benim iyiliğimi garanti edecekler mi?…
Eleanor’un düşünde rolü ne dereceydi bilinmeyen bu kadın yazarların her zaman ilgisini çekmiştir. İçlerinde en meşhurlarından birisi de 1559 tarihli “The Mirror for Magistrates” adlı eserdir. Yazar eserinde Eleanor için ölümcül bir cazibe olduğunu kanıtlayan Margery’ nin özelliklerini şu şekilde anlatmaktadır:
Eye cadısı denen bir kocakarı vardı.
Komşuları ona yaşlı anne Madge derdi
Ülkede sapkınlıkla mucizeler yaratır
Kötü ruhlar ve periler onun büyüsüne itaat eder
Ve mezardan ölüleri kaldırabilir.
Öyle büyülü güçlere sahip,kendi zamanında eşi benzeri olmayan bir kadındı.
Margery, 1441’ de tutuklandığı zaman büyücülükle ilgili belirsiz bir suçtan on yıl önce Windsor Şatosunda aylarca gözetimde kaldığı ifşa olmadan önce bile zaten kralın konseyinin dikkatini çekmişti. İlginçtir ki 1430’ da İngiltere’nin farklı yerlerinden yedi cadı, genç kral Henry’nin ölümünü planlamakla suçlanarak Londra’da tutuklanmış ve ardından Fleet’de hapsedilmişlerdi. Muhtemel ki olaya Margery karışmıştı. Eleanor duruşmasında, Margery’nin kendisine hamile kalması için doğurganlık büyüsü yaptığını ifade etmiştir. Margery’nin saraydaki kadınlara ve erkeklere, aşk iksirleri, tılsımlar vermiş olabileceği ve birçok kişiye büyü yapmış olabileceğinden şüphe duyulmaktadır. Eleanor’un planlarına katılımı, onu yetkililerin hoşgörüsünden muaf olmaya itmiştir. Bunda belki de düşük sosyal statüsü etkili idi. Konumu yüzünden daha kolay bir günah keçisi olmuş olabilir.
Arkeoloji ve Sanat Tarihi Dergisi: Arkhe Dergisi
Margery’ye yöneltilen suçlamalar ihanet, sapkınlık ve büyücülük içermesine rağmen, büyücülük uygulamasından vazgeçmeye yemin ettiği için sadece diğer iki suçtan dolayı yakılarak öldürülmüştür.
Seçilmiş Kaynakça
Freeman, Jessica; “Sorcery at Court and Manor: Margery Jourdemayne, the Witch of Eye next Westminster”. Journal of Medieval History, 30,2004. ss. 343–357.
L.B. Campbell (ed.), The Mirror for Magistrates, New York, 1960.
George Lyman Kittredge, Witchcraft in old and New England, Harvard University Press, 1929.
William Shakespeare, Henry VI: Part II, John Cawthorn, 1813.