Çarpıntı nedir? Kalp çarpıntı ne zaman tehlikelidir, neden olur? Kalp çarpıntısının teşhis ve tedavi edilmesi, önlemek için ipuçları.
Kalp çarpıntısı, kalbinizin bir vuruşu atladığı veya fazladan bir atış eklediği hissidir. Ayrıca kalbinizin yarışıyor, vuruyor veya çırpınıyormuş gibi hissedebilirsiniz.
Kalp atışınızın aşırı farkında olabilirsiniz. Bu his boyun, boğaz veya göğüste hissedilebilir. Çarpıntı sırasında kalp ritminiz değişiyor olabilir.
Bazı kalp çarpıntı türleri zararsızdır ve tedavi edilmeden kendi başlarına çözülür. Ancak diğer durumlarda, kalp çarpıntısı ciddi bir durumu gösterebilir. Genellikle, “ayaktan aritmi izleme” adı verilen bir tanı testi, iyi huylular ile daha kötü huylu aritmilerden ayırmaya yardımcı olabilir.
Kalp çarpıntısının nedenleri
Kalp çarpıntısının olası nedenleri şunlardır:
- yorucu egzersiz
- aşırı kafein veya alkol kullanımı
- sigara ve puro gibi tütün ürünlerinden nikotin
- stres
- kaygı
- uyku eksikliği
- korku
- panik
- susuz kalma
- hamilelik dahil hormonal değişiklikler
- elektrolit anormallikleri
- düşük kan şekeri
- anemi
- aşırı aktif tiroid veya hipertiroidizm
- kandaki düşük oksijen veya karbondioksit seviyeleri
- kan kaybı
- şok
- ateş
- soğuk algınlığı ve öksürük ilaçları, bitkisel takviyeler ve besin takviyeleri dahil reçetesiz ilaçlar
- astım inhaleri ve dekonjestanlar gibi reçeteli ilaçlar
- amfetamin ve kokain gibi uyarıcılar
- kalp hastalığı
- aritmi veya düzensiz kalp ritmi
- anormal kalp kapakçıkları
- sigara içmek
- uyku apnesi
Bazı kalp çarpıntıları zararsızdır, ancak aşağıdaki durumlarda da altta yatan bir hastalığı gösterebilir:
- konjestif kalp yetmezliği
- teşhis edilen kalp rahatsızlığı
- kalp hastalığı risk faktörleri
- arızalı bir kalp kapağı
Acil tıbbi yardım ne zaman alınmalı?
Kalp çarpıntısı ve teşhis edilmiş bir kalp probleminiz varsa hemen tıbbi yardım alın. Ayrıca, aşağıdaki gibi diğer semptomlarla ortaya çıkan çarpıntılarınız varsa tıbbi yardım alın:
- baş dönmesi
- zayıflık
- bayılma
- bilinç kaybı
- bilinç bulanıklığı, konfüzyon
- nefes almada zorluk
- aşırı terleme
- göğsünüzde ağrı, basınç veya sıkışma
- kollarınızda, boynunuzda, göğsünüzde, çenenizde veya üst sırtınızdaki ağrı
- dakikada 100 vuruştan fazla dinlenme nabız hızı
- nefes darlığı
Bunlar daha ciddi bir durumun belirtileri olabilir.
Kalp çarpıntısının nedenini teşhis etme
Kalp çarpıntısının nedenini teşhis etmek çok zor olabilir, özellikle de çarpıntılar doktorun ofisinde olduğunuzda veya giydiğiniz aritmi monitörüne takılmadıysanız ortaya çıkmaz.
Doktorunuz bir nedeni belirlemek için kapsamlı bir fizik muayene yapacaktır. Aşağıdakilerle ilgili soruları cevaplamaya hazır olun:
- fiziksel aktivite
- stres seviyeleri
- reçeteli ilaç kullanımı
- reçetesiz ilaç ve ek kullanımı
- sağlık koşulları
- uyku düzenleri
- kafein ve uyarıcı kullanımı
- alkol kullanımı
- adet tarihi
Gerekirse, doktorunuz sizi kardiyolog adı verilen bir kalp uzmanına yönlendirebilir. Bazı hastalıkları veya kalp problemlerini dışlamaya yardımcı olan testler şunları içerir:
- kan testi
- idrar tahlili
- stres testi
- Holter monitörü denilen bir makineyi kullanarak kalbin ritminin 24 ila 48 saat boyunca kaydedilmesi
- kalbin ultrasonu veya ekokardiyogram
- elektrokardiyogram
- Göğüs röntgeni
- kalbinizin elektriksel işlevini kontrol etmek için elektrofizyoloji çalışması
- kanın kalbinizden nasıl aktığını kontrol etmek için koroner anjiyografi
Kalp çarpıntısı tedavisi
Tedavi çarpıntılarınızın nedenine bağlıdır. Doktorunuzun altta yatan tıbbi durumları ele alması gerekecektir.
Bazen, doktor sebebini bulamayabilir. Çarpıntılarınız sigara içmek veya çok fazla kafein tüketmek gibi yaşam tarzı seçimlerinden kaynaklanıyorsa, bu maddeleri kesmek veya ortadan kaldırmak tek yapmanız gereken olabilir.
İlacın neden olabileceğini düşünüyorsanız, doktorunuza alternatif ilaçlar veya tedaviler hakkında bilgi alın.
Kalp çarpıntısını önleme
Doktorunuz tedavinin gerekli olmadığını düşünüyorsa, çarpıntı riskini azaltmak için aşağıdaki adımları atabilirsiniz:
- Tetikleyicileri belirlemeye çalışın. Faaliyetlerinizin yanı sıra yediğiniz yiyecek ve içeceklerin bir kaydını tutun ve çarpıntı olduğunda not alın.
- Endişeli veya stresli iseniz, rahatlama egzersizleri, derin nefes alma, yoga veya tai chi’yi deneyin.
- Kafein alımınızı sınırlayın veya durdurun. Enerji içeceklerinden kaçının.
- Sigara içmeyin veya tütün ürünleri kullanmayın.
- Bir ilaç çarpıntıya neden oluyorsa, doktorunuza herhangi bir alternatif olup olmadığını sorun.
- Düzenli egzersiz yapın.
- Sağlıklı bir diyete sadık kalın.
- Alkol alımını en aza indirin.
- Kan basıncınızı ve kolesterol seviyenizi kontrol altında tutmaya çalışın.
Kaynak – 2
Çarpıntı, kalbin normal dışında hızlı, güçlü ve düzensiz atışının belirtisidir. Göğüste kalp bölgesinde kalbin vuruşları hissedilir. Güç harcanmasını gerektiren hareketler sırasında kalp atışlarının hızlanması ve hareket sonrasında birkaç dakika kalbin “küt küt” atışının hissedilmesi olağandır ve bunda endişe verecek bir durum yoktur.
Ancak kalbin olağan zamanlarda anormal atışından doğan çarpıntılar hissediyorsanız üzerinde düşünmeniz ve ilgilenmeniz gerekir. Çoğunlukla bu tür çarpıntılar fazla sigarayla alınan nikotinden ve çok içilen kahvedeki kafeinden kaynaklanır. Çaydaki ve kotadaki bir madde de fazla alındığında bazı bünyelerde çarpıntıya neden olabilir. Ayrıca aşırı endişe ve gerilim de kalp çarpıntısı yapabilir. Bunlara karşı önlem alındığında, bu tür kalp çarpıntıları zamanla azaltılmış ve önlenmiş olur.
Kalp çarpıntılarının tümünün yukarıda sayılan nedenlerden ileri geldiğini kabul etmek yanlıştır. Kalp çarpıntılarının bir bölümünün gizli bir hastalığın habercisi olabileceğini de düşünmelidir. Birkaç gün içinde yineleyen ve aynı anda acı ve solunum sıkıntısı da veren kalp çarpıntısında hemen bir doktora başvurulmalıdır.