Yatırımları frenlemek için yeni kurallar bu ay yürürlüğe girdi, ancak ülkenin insan hakları komisyonu birbirini takip eden hükümetlerin Yeni Zelandalıları başarısızlığa uğrattığını söylüyor.
Wellington, Yeni Zelanda – Hükümetin ülkedeki kötüleşen konut kriziyle mücadele çabalarının bir parçası olarak, bu ay Yeni Zelanda’da emlak yatırımcıları ve spekülatörler için daha katı kurallar yürürlüğe girdi.
Yeni yasaya göre, emlak yatırımcıları artık ipotek faizini vergilendirilebilir gelirlerinden düşemeyecekler.
Hükümet, konutun bir finansal varlıktan ziyade bir ev olarak birincil rolünü yeniden oluşturmaya ve ülkenin konut sıkıntısı, yükselen emlak fiyatları ve evsizliği ele almaya odaklanmaya çalışıyor.
Emlak Enstitüsü Yeni Zelanda’ya göre, bu hareket, son 10 yılda ev değerlerinde yüzde 145’lik bir artışı takip ediyor. Yeni Zelanda İstatistiklerine göre kira oranları da son 10 yılda yüzde 37 arttı.
2018 itibariyle, ülkede 42.000 kişi barınma olmadan ya da geçici veya ortak konaklamada yaşıyordu ve Sosyal Kalkınma Bakanlığı rakamları 23.000’den fazla kişinin toplu konut kaydında olduğunu gösteriyor.
Korkunç durum, Ağustos ayında konut konusunda ulusal bir soruşturma yürütme planlarını açıklayan İnsan Hakları Komisyonu’nun ilgisini çoktan çekti.
İnsan Hakları Baş Komiseri Paul Hunt, son 50 yılda birbirini izleyen hükümetlerin Yeni Zelanda halkını yüzüstü bıraktığını söyledi.
1970’lerde, sadece 10 yıl sonra dağıtılan bir ulusal konut konseyinin kurulmasına yol açan, konutla ilgili bir Kraliyet Araştırma Komisyonu vardı.
“Geriye dönüp baktığımızda bu, büyüyen sorunu denetleyen önemli bir kurumdu” dedi. “Gözü toptan çektik ve her şeyi piyasa güçlerine bıraktık.
“İnsan Hakları Komisyonu kamuya açık veya özel bir yaklaşımı desteklemiyor – buna günün hükümetinin karar vermesi gerekiyor, ancak hangi yaklaşım seçilirse seçilsin gerçekleştirmesi gerekiyor ve son yıllarda başarısız olduğu konusunda hiçbir şüphe yok.”
Geleneksel olarak, Yeni Zelanda – insana yakışır bir ev hakkı da dahil olmak üzere – uluslararası insan hakları yasalarının hazırlanmasında aktif olmuştur, ancak bu hakları eve geri getirmekte o kadar iyi olmamıştır, diyor.
“Bu anlaşmalar onaylandı, bu yüzden yasal olarak bağlayıcılar ama bir şekilde politikacılar ve yetkililer Pasifik üzerinden evlerine döndüklerinde bir hafıza kaybı saldırısı oluyor” dedi.
“Güvenli, emniyetli ve nezih bir eve sahip olma hakkı, refah için kritik öneme sahiptir. Düzgün bir yuva olmadan insanların toplumun aktif üyeleri olmaları çok zor.”
Al Jazeera, bazı Yeni Zelandalılarla ev bulma deneyimleri hakkında konuştu.
Jim
Jim*, Al Jazeera onunla konuştuğunda Yeni Zelanda’nın başkenti Wellington sokaklarında yaşıyordu. İki haftadan fazla bir süredir evsizdi ama ülkenin başka bir yerine ailesinin yanına taşınmayı umuyordu.
Jim, beş yıl önce kafasına baltayla vurulduğundan beri hastalık parası alıyor, diyor. Hayatta olduğu için şanslı olduğu söylenen bir hastanede uyanmak dışında kazaya yol açan koşulları hatırlamıyor.
Kazadan beri toplu konutlara girip çıkıyor, ancak kalıcı mali yardım sağlamak zor oldu çünkü kafa travması asla çalışamayacağı anlamına geliyor.
Jim, yarı yolda bir evde bir görev sona erdikten sonra başının üstünde bir çatı olmadan buldu.
Sokaklara ilk çıkışıydı, ancak insanların yardımcı olma eğiliminde olduğunu söyledi – yiyecek sağlamak, günlük duşlar ve evsizler topluluğu misafirperverdi.
“Gerçekten yalnız kalmak ve taciz edilmemek istiyorsun. Günden güne alıyorum. İyi ayakkabılarım, battaniyem var ve olabildiğince rahatım.”
Benjamin Duyvesteyn
25 yaşındaki mühendis Benjamin Duyvesteyn, iki yıllık bir süre için Yeni Zelanda’nın Kuzey Adası’ndaki Raglan’a taşındı, ancak Nisan 2020’de erkek kardeşiyle ilişkisi bozulunca bir çadıra taşındı.
Raglan’da boş oda olmadığı için bir dizi garip işte çalışarak, geceliği 15 Yeni Zelanda doları (10.40 $) karşılığında bir kamp alanında yaşamanın, ülkenin en büyük şehri olan Auckland’a taşınmaktan ve arasında ödeme yapmaktan daha mantıklı olduğunu söylüyor. Haftada 200 ve 250 Yeni Zelanda doları (138.65 dolar ve 173.33 dolar) onun “ayakkabı kutusu” olarak tanımladığı yerde yaşıyor.
Duyvesteyn, 10 ay boyunca tuvalin altında yaşadı.
“Harika değildi. Hayatımda kesinlikle daha iyi zamanlar geçirdim” dedi. “Kamp alanında herhangi bir yıkama ekipmanı veya sıcak su yoktu. Kış boyunca donuyordu. Giysilerimi yıkamak için şehirdeki bir çamaşırhaneyi kullanırdım. Telefonumu şarj etmek için bir pil takımı kullanırdım. Yağmur yağarsa, yatmadan önce kuruyamam.
“Kedi büyüklüğünde fareler vardı. Bir keresinde çadırımın içinde bir fare buldum, bu yüzden temelde süpermarketin dışında yaşar ve her gün her öğünü alırdım. Ama yapmam gereken bir şeydi. Tam zamanlı çalışıyordum, bu yüzden biraz para biriktirdim.”
Duyvesteyn, 2021’in başlarında arkadaşlarının yanına taşındı.
Kelly-Jayne Feribotu
Kelly-Jayne Ferry ve iki kızı, mülk müdürleri kendilerine 42 gün boyunca kira sözleşmesinin yenilenmeyeceğine dair bildirimde bulunduğunda, başkent Wellington’un Mount Victoria bölgesinde üç yıldır yaşıyorlardı.
Ferry, Al Jazeera’ya “Evimizi terk ettiğim için çok üzgünüm” dedi. “Yıllarca kiraladıktan sonra, aklımın bir köşesinde, yakında tekrar taşınmamız gerekebileceğine dair sürekli bir korku var, bu da bir yeri güzelleştirmek için hiçbir zaman gerçekten yatırım yapmadığım anlamına geliyor.
Uygun, uygun fiyatlı ve kız okuluna yakın yeni bir yer arayışının ayık olduğunu söylüyor.
Ferry, Al Jazeera’ya “Fiyatlandırma ve kalite arasındaki uyum eksikliği beni mahvetti” dedi. “Depresif. Boyası dökülmüş, duvarları pis, 50 yıldır hiçbir şey yapılmamış, güneş ışığı az olan bir evi görebilirsiniz. Ve sonra güzel bir okyanus manzaralı daire olan bir yere bakıyorsunuz ve aynı fiyat. Hat nerede ve bu nasıl çalışıyor?”
Ferry çok az mülk buldu ve teklif edilenlerin genellikle bir evde veya küçük bir dairede bir oda için haftada 300 Yeni Zelanda dolarına (208.89 $) kadar ödeme yapabilen genç profesyoneller için tasarlandığını söyledi.
Ferry, ev sahiplerinin genellikle elde edebileceklerinin sınırlarını zorlayacaklarını söylüyor.
“Yasanın ne olduğunu bilmeyen ya da sesini yükseltecek özgüvene sahip olmayan insanlar için gerçekten üzülüyorum. Ama sesiniz yükselse bile, her zaman sağlığınızı ve bir ev sahibi olmanın güvenliğini tehlikeye atma şansınız var çünkü onlara meydan okuyarak sizi kovmaları için bir sebep vermiş oluyorsunuz” dedi.
Ferry’nin taşınması COVID-19 nedeniyle ertelendi, ancak o ve çocukları şimdi Wellington’un bir banliyösü olan Roseneath’de sıcak ve kuru bir ev buldular.
“Yani hayat güzel, bir dahaki sefere taşınmamız gerekene kadar!”
Rachel Lydia Barker’ın fotoğrafı.
26 yaşındaki serbest video editörü Rachel Lydia Barker, yetişkin hayatını daire veya ev kiralayarak geçirdi, ancak COVID-19’un bir sonucu olarak şimdi Wellington’da ailesiyle birlikte yaşıyor.
Barker orta sınıf, oldukça zengin bir geçmişe sahip.
Büyükanne ve büyükbabasından bir miktar para miras aldı ve ebeveynleri doğduğundan beri biriktiriyor, ancak “büyük miktarda yardıma” rağmen, ev fiyatlarına göre yaşam maliyeti, şehirde bir ev satın almaya gücü yetmiyor.
Barker, bir ipoteğe hizmet vermenin kiralamaktan daha ucuz olacağını söylüyor, ancak depozito için yeterli parayı biriktirmesinin hiçbir yolu yok. “Elbette, herhangi bir noktada yerinden edilme olasılığıyla aynı tutarı kiraya ödemek yerine ipotek ödemeyi tercih ederim.”
Melbourne’de yeni bir daire satın alan kız kardeşine katılmak için Avustralya’ya gitmeyi planlıyor. Barker’ın kız kardeşi yurtdışında önemli ölçüde daha fazla kazanacağını fark etti ve iki buçuk yıl sonra ailesinden de yardım almak için bir depozito aldı.
“Ailem oldukça üzgün. İngilizler ve daha iyi bir yaşam kalitesi için Yeni Zelanda’ya taşınmaya karar verdiler. O zamanlar sekiz yaşındaydım ve Yeni Zelanda bir sığınaktı. Hâlâ birçok yönden öyle ama New York veya Londra gibi şehirlerden daha fazla olmasa da yaşam maliyeti giderek benzer – ve bu şehirlerin sunduğu bazı avantajlar olmadan. ”
Nigel Mander
Altmışlı yaşlarında eski bir profesyonel palyaço olan Nigel Mander, 12 yıl önce annesi vefat ettiğinden beri ev kiralıyor.
Dünyayı dolaştıktan sonra terkedilmiş bir dükkana taşındı ve orada beş yıl yaşadı. Ofsayta girmek istemediğim için çok fazla duyurmadım. [municipality]. Kablolar ve su hasarı vardı, çatı sızdırıldı, ancak ucuzdu ve sahibi beni dışarı atana kadar işe yaradı.”
Mander, çeşitli ev sahipleri ve arkadaşlarının insafına kalmış geçici bir hayat sürdüğünden beri, ama hiç pişman olmadığını söylüyor.
“Yaşam durumum pek istikrarlı değildi ve beni altta yatan güvensizlik duygularıyla baş başa bıraktı ama bunun beni hayal kırıklığına uğratmasına izin vermiyorum. Rüzgara karşı dikkatli olma eğilimindeyim ve ne olursa olsun basıyorum. Hiçbir zaman çok koruyucu olmadım ve çok seyahat ettim.
“İnsanların konut konusundaki tutumlarını değiştirmemiz gerekiyor. Bu, kendi kalenize sahip olmak ya da yatırım olarak mülk sahibi olmakla ilgili olmamalı, bunun yerine boş bir odanız veya boş bir eviniz varsa, size minnettar olacak insanlar – ve şirketi kullanabilecek yalnız insanlar – olabilir. konaklama. Cemaat yönü eksik bence.
“Kesinlikle etrafta dolaşacak yeterince ev var, ancak açgözlülük devreye girdiğinde, insanların 20 eve sahip olmaya karar verdiği ya da onları kiralamaktan daha az güçlük çektiği için onları boş tutmaya karar verdiğinde, işte bununla ilgili bir sorunum var.”
Murdoch Stephens
40 yaşındaki yazar Murdoch Stephens, 18 yaşından beri kiralık bir evde yaşıyor.
2019 baharında, Wellington’un daha zengin banliyölerinden biri olan Victoria Dağı’ndaki bir daireyi beş kişiyle paylaşıyordu ve bölge “canavar fareler” tarafından istila edildikten sonra manşetlere çıktı.
O sıralarda daire sıkıntısı çekiyordu – kira yüzde 18 artmış ve altyapı sorunları vardı ama ev sahibiyle görüşememiş. Belki de ev sahibinin bahçede yaşayan dev bir sıçan olduğu ve kitabı Rat King Landlord’un öncülü haline geldiği şakaya dönüştü.
“Konuşmadığımız şey, konut krizinin ince sonuçları; yaşam durumlarını değiştirmekten korkmamaları gereken ilişkilerde kalan insanlar veya örneğin insanlar banliyöden banliyöye mekik dokudukları için parçalanmış topluluklar.
“Bir yazar olarak, en iyi zamanlarda fazla para kazanmıyorsunuz, ancak özellikle yaratıcı kariyer yapma fırsatı bulamayan genç insanlar için endişeleniyorum çünkü yaşam maliyeti bunun bir seçenek olmadığı anlamına geliyor.”
Stephens, ev sahiplerini, politikacıları küçümsemek veya konuyu kişiselleştirmekle ilgilenmiyor. Barınma sorununun yapısal olduğunu ve düzeltmek için düşüncede bir paradigma kayması gerekeceğini söylüyor.
“Bu ortamda herkes kısa sürelidir. Bunu değiştirecek dile veya kolektif bir tepkiyi dile getiren herhangi bir dile sahip değiliz.”