Türkiye'nin Suriye politikası çeşitli fazlardan oluşuyor. Muhalefetin (pek etkili ve pek akıllıca bir polemik zannedip) habire tekrarlayıp durduğu "ailece görüşülen, Bodrum'da birlikte tatil yapılan" dönemi kastetmiyorum elbette.
Benim farklı fazlar dediğim, muhalif gösterilerin başlamasından bu yana geçen zaman içinde değişen politikalar...
İlk dönem, muhtemelen Esed'in gücünün aşırı küçümsenmesinden kaynaklanan bir değerlendirme hatasıyla, "bu işin birkaç ayda biteceği" varsayımı üzerine kurulu, aşırı agresif ve aşırı angaje bir dönemdi.
Türkiye'nin Suriyeli muhalifleri hazırlanan mülteci kamplarına adeta ısrarla davet ettiği; Türkiye'nin adeta muhalefet hareketinin "ana üssü" haline geldiği; Amerikan New York Times gazetesi de dahil Batı medyasında sık sık Antakya'daki Hür Suriye Ordusu kampları üzerinden Suriye'deki silahlı gruplara her türlü ağır silah gönderildiği haberlerinin çıktığı; Hür Suriye Ordusu savaşçılarının Türk sınırından sızıp çatışmalara katıldıklarının yazılıp çizildiği dönem bu dönemdi.
Bu kadar fütursuzca ve açıktan destek verilmesi hem Batı'da hem Türkiye'de belli bir tepki ve huzursuzluk yaratınca, hükümet daha itidalli ve dengeli bir politika izlemeye yöneldi. Esed'e karşı muhalefeti desteklemekten geri durmadı elbette ama ilk başlardaki aceleci ve agresif tutumun yerini, müttefiklerle birlikte hareket etmeyi önceleyen, provokasyonlara gelmeyen daha soğukkanlı bir çizgi aldı.
Yine de, bu dönemde izlenen politikanın ana fikri "askeri çözüm"dü; yani ABD başta olmak üzere Batı'nın Suriye'ye yapacağı askeri bir müdahaleyle Esed'in yıkılması, daha fazla kan dökülmemesinin tek yolu olarak sürekli savunuldu.
Ne var ki, ABD böyle bir müdahaleye hiçbir zaman istekli olmadı; hatta sık sık Türkiye'yi "fazla ileri gitmekle" eleştirdi. Bu isteksizlikte başka faktörler kadar Batı'nın muhalefetin niteliği konusunda giderek artan -ve bence de haklı olan- endişelerinin de önemli rol oynadığını ekleyelim.
Müzakereye şans vermek
Bugün gelinen noktada, Erdoğan-Obama görüşmesi sonrasında verilen mesajlardan da bir kere daha anlaşılıyor ki, ABD Suriye sorununda, Rusya ve Çin'i de çözüm sürecine katmaktan ve siyasi görüşmeler yoluyla çözüm opsiyonunu sonuna kadar zorlamaktan yana...
Bu bakımdan önümüzdeki dönemde Esed'e karşı verilecek mücadelenin ağırlığının siyaset ve diplomasi alanına kayacağı açıkça görüyor. Eğer Cenevre görüşmelerinden bir sonuç çıkmayacaksa, bunun da bu görüşme süreci içinde yaşanarak idrak edilmesi gerekecek.
Değişim başlatıldı
Bu durum, Türkiye'nin de Suriye konusunda yeni bir faza geçmesini ve politikasını şimdiye kadar savunduğu "askeri çözüm" noktasından siyasi ve diplomatik görüşmelere açık bir pozisyona doğru esnetmesini gerekli kılıyor.
Aksi halde, kimsenin hazır olmadığı bir askeri müdahale için çağrı yapıp durmaktan başka bir şey yapamayan etkisiz bir unsur haline gelmesi işten bile değil.
Kaldı ki, kanın bir an önce durmasını her şeyden çok önemsediğini söyleyen Türkiye'nin, kanı geçici olarak da olsa durdurma ihtimali olan bir "ateşkes ve müzakere" opsiyonunu reddetmesi tutarlı olmaz.
Cenevre görüşmeleri, masaya kimin oturacağından geçiş hükümetinin nasıl oluşacağına, muhalefetin niteliğine ve denetimine kadar birçok noktada çetin mücadelelerin verileceği bir alan olacak.
Türkiye'nin yapması gereken de bu alanı reddetmek değil etkilemeye çalışmak olmalı.
Ben Erdoğan'ın Obama görüşmesinin ardından verdiği mesajlardan, politika değişimi ihtiyacının hükümet tarafından da fark edildiğini ve hatta değişimin başlatıldığı izlenimi edindim.
Her iki tarafın da ısrarla vurguladığı "Esed'siz Suriye" sloganı bu değişiklikle çelişmiyor. Nihai hedef Esed'siz Suriye olsa bile, Cenevre'de başlayacak müzakerelerde hangi evrelerden geçilerek "Esed'siz Suriye" hedefine varılacağını şimdiden kestirmek mümkün gözükmüyor.
- BIST 95.286
- Altın 271,677
- Dolar 5,6605
- Euro 6,2795
- İstanbul 21 °C
- Diyarbakır 22 °C
- Ankara 16 °C
- İzmir 24 °C
- Berlin 15 °C
- Kürdistan Hükümeti’nden Türkiye ve PKK’ye çağrı
- Taksim'de HDP'lilere polis engeli: 7 kişi gözaltına alındı
- Kayyum atamaları dünya basında
- PAK: Kürt halkının iradesi yok sayılmıştır
- Ankara Barosu’ndan kayyumlara tepki: Karardan geri adım atılmalı
- Elif Şafak: Ülkenin doğusu-batısı birbirine destek olmalı
- CHP: Sandığın namusuna saray darbesi yapılmıştır
- Benzin ve motorine zam
- AP Raportörü Kati Piri: Sırada Ankara ve İstanbul mu var?
- SP'den kayyum tepkisi: Halkın iradesine ipotek konulmuştur
- 27 barodan kayyum tepkisi: İdari bir darbedir
- Abdullah Gül: Demokrasimiz için doğru olmamıştır
- İdlib’de TSK konvoyuna hava saldırısı
- Davutoğlu’dan kayyum kararına sert tepki
- Diyarbakır'da kayyum protestosuna polis müdahalesi
'Askeri çözümcülük' taraftar bulamıyor
Yazarın Diğer Yazıları
- Fotoğraflarla Kürdistan’a dönen ilk hacı kafilesi
- Başkent Hewler’de huzurevi
- IŞİD’in son mevzisinden kaçış...
- Kürdistan Parlamentosu'nun yeni üyeleri yemin etti
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Arzu Yılmaz: Suriye’de Türkiye’nin hesabı tutmadıAkademisyen Arzu Yılmaz, “güvenlik koridoruna” ilişkin ABD ile Türkiye arasında yapılan görüşmeleri ve varılan mutabakata dair soruları yanıtladı.
- Kaftancıoğlu: Kürt sorunu kısa sürede çözülebilirCHP İstanbul İl Başkanı Kaftancıoğlu, katıldığı televizyon programında Kürt meselesinin çözümüne dair mesajlar verdi.
- SDG Genel Komutanı: Fırat'ın doğusu ile Afrin birbirine benzemezTürkiye-Suriye sınırı yeniden hareketli. Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) birkaç gündür Suruç ve Akçakale'ye askeri yığınak yapıyor. Birinin karşısında Kobani, diğerininkinde Tel Ebyad (Grê Sipî) var.
- Davutoğlu: Çarpık bir başkanlık sistemine geçtikYoutube'da gazetecilerin sorularını yanıtlayan Ahmet Davutoğlu, kendisinden düşük profilli başbakan olmasının istendiğini, ancak kendisinin bunu kabul etmediğini söyledi. Davutoğlu AKP içindeki "Pelikancılara" yüklendi.
ÖZEL MAKALE
- 'Newroz, topyekûn dirilişi tetikleyen ilahî bir starttır'"Abartılı gelebilir ama inancım o ki, Newroz, yaratılışa üflenen bir ruh, topyekûn dirilişi tetikleyen ilahî bir starttır. " Yazarımız Abdullah Can'ın gündeme ilişkin yazısını yeniden yayınlıyoruz.
- İlksel Yüzleşmeler"Onur. Kendisini tutsak edenlerin işkencecilerin suratına onurlu bir söz söyleyerek ölmesini gerektirir."
- Hewno Bêreng/Renksiz Rüya"Hewno Bêreng/Renksiz Rüya Filmi’nin mesajı, (benim anladığım) Ölümün, Kürtler için, hayatın sıradan bir parçası olmadığına parmak basmasıdır. Ölümü sıradanlaştıran, karışıklık oluşturan sinyallerden yani gürültüden çekip çıkarılmasıdır."
- Sünni, Şii ve Kürt okulu"Irak ile ilgili her şey şunu bize söylüyor. Üçe ayırın, zira suni bir yapıyı bir arada tutmak sadece daha fazla ölüme davetiye çıkarır. Irak’ın birliği suçuna ortak olmayın."
KÜLTÜR SANAT
- Elif Şafak: Ülkenin doğusu-batısı birbirine destek olmalıYazar Elif Şafak, Diyarbakır, Mardin ve Van'da HDP’li seçilmiş belediye başkanlarının görevden alınması ve yerlerine kayyum atanmasına tepki gösterdi.
- İsmail Beşikci yazdı: Kürdlerin TarihiSosyolog-yazar İsmail Beşikci yazdı: Kürdlerin Tarihi
- PEN üyesi Kürt yazar Gulgeş Deryaspi tutuklandıBitlis’te gözaltına alınan Uluslararası PEN üyesi yazar Gulgeş Deryaspi tutuklandı.
- Yapı Kredi Yayınları’ndan ‘Kürdistan sansürü’ açıklamasıYapı Kredi Yayınları, 2010 tarihinde basılan Seyit Ali Kahraman ve Yücel Dağlı’nın Günümüz Türkçesiyle Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi 4. kitabının 1. cildinde “Kürdistan” kelimesinin sansürlendiğine dair kamuoyunda yer alan tartışmayla ilgili açıklama yaptı.