Beyin kanaması bir tür inmedir. Beyindeki atar damarın patlaması sonrasında çevresindeki dokularda lokal kanamaya neden olur. Bu kanama beyin hücrelerini öldürür.
Beyin kanamalarına serebral kanamalar, intrakraniyal kanamalar veya intraserebral kanamalar da denir. İnmelerin yaklaşık % 13'ünü oluştururlar.
Beyin Kanaması Sırasında Ne Olur?
Travma sonrasında oluşan kan, beyin dokularını tahriş ettiğinden şişmeye neden olur. Bu beyin ödemi olarak bilinir. Biriken kan, hematom adı verilen bir kitleye neden olur. Bu koşullar yakındaki beyin dokusu üzerindeki baskıyı arttırır ve bu da hayati dokulara kan akışını azaltır ve beyin hücrelerini öldürür.
Kanamalar, beynin içinde, beyin ve onu kaplayan zarlar arasında, beynin örtüsünün katmanları arasında veya kafatası ve beynin zarının arasında meydana gelebilir.
Beyinde Kanamaya Neden Olan Nedir?
Beyin kanamalarının çeşitli risk faktörleri ve nedenleri vardır. En yaygın olanları aşağıdaki gibidir:
Kafa travması: Yaralanma sonucunda olur, 50 yaşından küçükler için beyinde kanamasının en yaygın nedenidir.
Yüksek tansiyon: Bu kronik durum, uzun bir süre boyunca kan damarı duvarlarını zayıflatabilir. Tedavi edilmeyen yüksek tansiyon, beyin kanamalarının önlenebilir başlıca nedenidir.
Anevrizma: Bu, şişen bir kan damarı duvarındaki zayıflamadır. Patlayarak beynin içine kanayabilir ve felce yol açabilir. Halk arasında baloncuk olarak tarif edilir.
Kan damarı anormallikleri: (Arteriyovenöz malformasyonlar) Beyindeki ve çevresindeki kan damarlarındaki zayıflıklar doğumda mevcut olabilir, burada damarlarda anormal yumaklaşma söz konusudur ve sadece semptomlar gelişirse teşhis edilebilir.
Amiloid anjiyopati: Bu, bazen yaşlanma ve yüksek tansiyon ile ortaya çıkan kan damarı duvarlarının anormalliğidir. Büyük bir kanamaya neden olmadan önce birçok küçük, fark edilmemiş kanamalara neden olabilir.
Kan veya kanama bozuklukları: Hemofili ve orak hücre anemisinin her ikisi de kan trombosit düzeylerinin düşmesine katkıda bulunabilir.
Karaciğer hastalığı: Bu durum genel olarak artan kanama yatkınlığı ile ilişkilidir. Burada kanın pıhtılaşmasını sağlayacak maddelerin karaciğer tarafından yeterli üretilememesi söz konusudur.
Beyin tümörü: Beyin tümörlerindeki damar yapıları anormal olup normal beyin dokusuna nazaran kanamaya meyillidirler.
Beyin Kanamasının Belirtileri Nelerdir?
Beyin kanamasının belirtileri değişebilir. Kanamanın beyindeki konumuna, kanamanın şiddetine ve etkilenen doku miktarına bağlıdır. Semptomlar zamanla gelişebilir ve giderek kötüleşebilir ya da aniden ortaya çıkabilirler.
Aşağıdaki belirtilerden herhangi birini gösterirseniz, beyin kanaması olabilir. Bu hayatı tehdit eden bir durumdur ve 112'yi aramalı veya derhal bir acil servise gitmelisiniz. Semptomlar şu şekilde olabilir:
Ani şiddetli baş ağrısı
Daha önceden olmayan bir epilepsi nöbeti geçirmek
Kol veya bacakta kuvvetsizlik
Mide bulantısı ya da kusma
Uyanıklıkta azalma, uyku hali; letarji
Görme değişiklikleri
Karıncalanma veya uyuşma
Konuşma veya konuşmayı anlamada zorluk
Yutma güçlüğü
Yazma veya okuma güçlüğü
El titremesi gibi ince motor becerilerin kaybı
Koordinasyon kaybı
Denge kaybı
Anormal bir tat hissi
Bilinç kaybı
Bu semptomların çoğunun genellikle beyin kanamaları dışındaki durumlardan da kaynaklanabileceğini unutmayın.
Beyin Kanaması Nasıl Tedavi Edilir?
Doktorunuz sizi muayene ettiğinde, belirtilerinize göre beynin hangi bölümünün etkilendiğini belirleyebilir.
Doktorlar, iç kanamayı veya kan birikimini Bilgisayarlı beyin tomografisi ya da MRI gibi çeşitli görüntüleme testleri ile ortaya koyabilirler. Nörolojik muayenede göz dibi bakılarak optik sinirin şişmesi görülebilir. Tehlikeli olabileceği ve işleri daha da kötüleştirebileceği için genellikle bir lomber ponksiyon gerçekleştirilmez ama anevrizmaya bağlı olan subaraknoid kanamalarda lomber ponksiyon yapılabilir.
Beyindeki kanama tedavisi, kanamanın konumuna, nedenine ve derecesine bağlıdır. Şişliği hafifletmek ve kanamayı önlemek için cerrahi gerekebilir. Bazı ilaçlar da reçete edilebilir. Bunlar arasında ağrı kesiciler, kortikosteroidler veya şişmeyi azaltmak için diüretikler ve nöbetleri kontrol etmek için antikonvülzanlar bulunur.
İnsanlar Beyin Kanamalarından Kurtulabilir mi ve Olası Komplikasyonlar Nelerdir?
Bir hastanın beyin kanamasına ne kadar iyi tepki verdiği, kanamanın büyüklüğüne ve şişlik miktarına bağlıdır.
Bazı hastalar tamamen iyileşir. Olası komplikasyonlar arasında inme, beyin fonksiyon kaybı veya ilaçlardan veya tedavilerden kaynaklanan yan etkiler bulunur. Ölüm mümkündür ve acil tıbbi tedaviye rağmen hızla ortaya çıkabilir.
Beyin Kanamaları Önlenebilir mi?
Beyin kanamalarının çoğu spesifik risk faktörleriyle ilişkili olduğundan, riskinizi aşağıdaki yollarla en aza indirebilirsiniz:
Yüksek tansiyonu tedavi edin. Çalışmalar, serebral kanama hastalarının % 80'inde yüksek tansiyon öyküsü olduğunu göstermektedir. Yapabileceğiniz en önemli şey diyet, egzersiz ve ilaçlarla tansiyonunuzu kontrol etmektir.
Sigara içmeyin.
Uyuşturucu kullanmayın. Örneğin, kokain beyinde kanama riskini artırabilir.
Dikkatli araç sürün ve emniyet kemerinizi takın.
Motosiklet sürüyorsanız daima kask takınız.
Kanamadan müdahale yaptırın. Anevrizmalar gibi anormallikleriniz varsa, ameliyat gelecekteki kanamayı önlemeye yardımcı olabilir.
Kumadin'e dikkat edin. Varfarin olarak da adlandırılan bu ilacı alırsanız, kan seviyelerinizin doğru aralıkta olduğundan emin olmak için doktorunuzu düzenli olarak takip edin.