Yağız'ın 'Neden AK Parti?' sorusuna Aydın'dan cevap
Devlet Bakanı Mehmet Aydın, ''Partinin kısaltılması, tüzükte 'AK Parti' olarak belirtildiğinden, böyle bir adlandırma, kısaltmalarla ilgili kurallara aykırılık göstermiyor'' dedi.
Aydın, DSP İstanbul Milletvekili Süleyman Yağız'ın, Adalet ve Kalkınma Partisi'nin kısaltılışının, Türk Dil Kurumu kurallarına göre, ''AKP'' olması gerekip gerekmediğine ilişkin soru önergesine yazılı yanıt verdi.
Kısaltmanın; bir kelime, terim, özel adın, içerdiği harflerden biri veya birkaçıyla daha kısa olarak ifade edilmesi, sembolleştirilmesi olduğunu belirten Aydın, ihtiyaca göre her zaman kısaltma yapılabileceğini kaydetti.
Önemli olanın, yapılan kısaltmanın benimsenmesi, yaygınlaşması ve tutunması olduğunu vurgulayan Aydın, ''Kısaltmalarda herkesçe uyulan genel bir sistem bulunmamakla birlikte dilimizde bazı kuralların yerleştiği de görülmektedir'' dedi.
Türk Dil Kurumunun 2005'te yayımladığı Yazım Kılavuzunun ''Kısaltmalar'' bölümünde, ''Kuruluş adlarının kısaltmaları genellikle her kelimenin ilk harfinin büyük olarak yazılmasıyla yapılır'' kuralı bulunduğuna işaret eden Aydın, bu kuraldan ve bugüne kadar oluşan gelenekten hareketle, parti adlarının kısaltmalarında da aynı yolun izlendiğini bildirdi.
-''HECELERLE DE KISALTMA YAPILABİLİR''-
Aydın, ancak bazen adı oluşturan baş harfler yerine, addaki hecelerle de kısaltma yapıldığının görüldüğünü belirterek, açıklamasında şu görüşlere yer verdi:
''Kurumlar, kuruluşlar, dernekler adlarını belirledikleri gibi adlarının kısaltmalarını da belirleme özgürlüğüne sahiptir. Bu adlar ve kısaltmaları, ilgili yasal mevzuat gereğince yasa, yönetmelik ve tüzüklerde yer almaktadır. Bu türden kısaltmalarda açık adı oluşturan sözlerin baş harfleri alınarak kısaltma yapılabildiği gibi açık addaki sözlerin ilk heceleri alınarak da kısaltma yapılabilmektedir. Açık addaki ''ve'' bağlacını kısaltmaya dahil etmeme gibi bir tutum olsa da kimi kuruluşlar ve şirketler hecelendirme yoluyla yapılan kısaltmalarda bağlaçlara da yer verebilmektedirler.''
-''TBTAK DEĞİL, TÜBİTAK''-
Kısaltmaların, baş harfler yerine hecelerden oluştuğuna dair örnekler de veren Aydın, ''Örneğin Anavatan Partisinin ilk kısaltması olan ANAP, partinin açık adıyla farklılık göstermektedir. 'Ana Vatan Partisi' adında geçen 'vatan' sözüne kısaltmada yer verilmemiştir. Türkiye Bilimsel Teknik ve Araştırma Kurumunun adı da 'TBTAK' biçiminde değil, ilk iki sözün ilk heceleri alınarak 'TÜBİTAK' biçiminde kısaltılmıştır. Bu uygulama da kısaltmaların bir türü olarak kurallaşmıştır'' dedi.
Adalet ve Kalkınma Partisinin kısaltması da addaki ilk iki sözün baş harfleriyle bir hece oluşturularak yapıldığına, bu kısaltmanın, partinin tüzüğünde de yer aldığına işaret eden Aydın, şunları kaydetti:
''Partinin adı Adalet ve Kalkınma Partisi olduğuna göre ve bağlacı da bu adda yer almaktadır. Kısaltmaya ve bağlacının dahil edilmesi de edilmemesi de mümkündür.
Başka pek çok örnek gözönünde bulundurulduğunda açık adı Adalet ve Kalkınma Partisi olan kuruluşun kısaltmasının, tüzükte 'AK Parti' olarak belirtildiğinden böyle bir adlandırmanın, kısaltmalarla ilgili kurallara aykırılık göstermediği görüşüne varılmıştır.''