Suçu İspatlanana Kadar Masumdur: Masumiyet Karinesi
Adil yargılanma hakkının arkasındaki temel ilke, suçluluğu kanıtlanana kadar herkesin masum sayılması gerektiğidir. Hukukta bulunan “Tüm suçlular suçu ispatlanana kadar masumdur.” sözü ile karinenin anlamı arasında bir paralellik mevcuttur. Karine, tek kelimeyle bir varsayımdır. Başka bir deyişle, bazı gerçekler ışığında yapılması gereken hukuki bir çıkarımdır. Bir fikri, bir yanıtı, bir olayı onun hakkında gerçek bir bilgiye sahip olmadan kabul görmektir. Ancak bu genellikle iyi bir şey değildir. Çoğu varsayım çürütülebilir. Yani yanlış oldukları kanıtlanırsa veya kanıtlarla yeterli şüpheye düşerse reddedilirler.
Tarihçesi
Masumiyet karinesi’nin hukuka resmi olarak ilk girişi ABD’de 1894 yılında olmuştur. Daha eski tarihe gidecek olursak, Roma hukukuna kadar dayanmaktadır. Roma hukukunda da aktif olarak kullanılmıştır. Burada kural, suçlayan kişinin sanık aleyhine kanıt sunmasına ilişkindir. Sonrasında da birçok varsayım, ulusal hukuk sistemlerine dahil edilmiştir.
Masumiyet Karinesi ve Kanıt
Başta belirtmek gerekir ki cezai süreç, kanıt ve ispat yükü ile bağlantılıdır. Karineler bu sürecin ayrılmaz bir parçasıdır. “Suçluluğu ispatlanana kadar masum” veya masumiyet karinesi; popüler kültürde derinden kök salmış yasal bir ifadedir. Bu bir suçla itham edilen herhangi bir kişi için geçerlidir. Bir mahkemede suçu kanıtlanana kadar sanığın masum olarak görülmesini sağlar. Aslında bu ifade, savcıların taşıdığı yükü ortaya koymaktadır. Savcılar, sanığın masumiyetini kanıtlamak zorunda kalmasından ziyade; sanığın suçlanan suçun her unsuruyla ilgili suçluluğunu kanıtlamalıdır.
Masumiyet karinesi, yargı yetkisine dayalı olarak hemen hemen tüm modern hukuk sistemlerinde kabul edilmiştir. Amaç haksız mahkumiyete karşı doğru sonuçlara ulaşmaktır. Ayrıca mahkemenin başlangıçta kabul etmesi gereken bir önermedir. Belirli gerçeklerin kanıtlanması üzerine de mahkeme bir çıkarım yapar. Suçlu bir kişi başlangıçta masum sayılabilir ancak kanıtlar ile masumiyeti çürütülebilir.
12 Angry Men Filmi Üzerinden Masumiyet Karinesinin Değerlendirilmesi
12 Angry Men filminde masumiyet karinesi kavramını açıkça görmekteyiz. Filmde suçlu veya suçsuz olduğu bilinmeyen; ancak suçlu mu yoksa suçsuz mu olduğu müzakere edilmeye çalışılan bir sanık yer almaktadır. Jüri, sanık hakkında herhangi bir kanıtları olmadan suçlu olduğu konusunda fikirlerini ortaya koymaktadır. Ancak kişi gerçekten de suçlu mudur? Masumiyet karinesine göre herhangi bir kanıt olmadan sadece ön yargılar ile bir kişi suçlu sayılamaz.
Suçu İspatlanana Kadar Masumdur: Masumiyet Karinesi