Küba'yı yarım asır yöneten ve 'son devrimci' olarak anılan Fidel Castro, 90 yaşında öldü. Sevenleri büyük üzüntü yaşarken, ABD'ye sığınan Kübalılar ise kutlama yaptı
Küba devriminin lideri ve ülkesini yarım asır boyunca tek parti yönetimiyle yöneten Fidel Castro, önceki gece 90 yaşında hayata gözlerini yumdu. 2006'da geçirdiği bağırsak kanamasının ardından kademeli olarak devlet yönetimini kardeşine bırakan Castro, halkın karşısına nadiren çıkıyordu. Yerel saatle 22:39'da, Havana'da tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybeden Castro'nun ölüm haberini de dünyaya kardeşi ve Küba Devlet Başkanı Raul Castro duyurdu. Castro'nun ölümünün ardından ülkede 9 günlük yas ilan edildiği, naaşı yakılan Castro için cenaze töreninin ise 4 Aralık'ta düzenleneceği öğrenildi.
DIŞİŞLERİ'NDEN FİDEL CASTRO MESAJI
11 ABD BAŞKANI GÖRDÜ
Görev süresinde 11 ABD başkanı gören ve kurmaylarına göre CIA'nın 638 suikast girişiminden kurtulan Küba lideri, 1926'da İspanya göçmeni zengin bir toprak sahibi olan Angel Castro y Argiz ile çiftlik evinin çalışanı Lina Ruz Gonzalez'in evlilik dışı çocuğu olarak dünyaya geldi. Gençlik yıllarında Amerikan Beyzbol Ligi'nde oynama hayali kurmuştu. Ancak ABD'nin desteğiyle darbe yaparak yönetime gelen Fulgencio Batista'ya karşı başlayan ayaklanmada oynadığı liderlik rolü, onu 20'nci yüzyılın en çok konuşulan isimlerinden biri yaptı.
DIŞİŞLERİ 'NDEN TAZİYE MESAJI
ABD ile Rusya'yı nükleer savaşın eşiğine getiren 1961 krizinde oynadığı rol, ABD'ye karşı Domuz Körfezi'nde kazandığı zafer ve öncülük ettiği devrim sayesinde kimileri tarafından büyük bir lider ve halk adamı olarak anıldı. Kimileri ise komünist rejimi ve totaliter politikaları öne sürerek Castro'yu diktatör olarak nitelendirdi. Nitekim Küba'dan kaçarak ABD'ye yerleşen göçmenlerin yoğun şekilde yaşadığı Miami'de, Castro'nun ölümünü sevinçle karşılayan gruplar sokaklarda kutlama düzenledi. Küba'ya 150 km. mesafedeki Miami'de "Castro öldü Küba kurtuldu" pankartları açıldı.
Türk Dışişleri de Castro için bir açıklama yayımlayarak, "Küresel adaletsizliğe karşı çıkmış, daha eşitlikçi ve dayanışmacı bir dünya kurulması için çalışmıştır. 'Başka türlü bir dünya mümkündür' sözleri de, hangi siyasi görüşten olursa olsun, bugün Latin Amerika'dan Asya'ya, Ortadoğu'dan Afrika'ya, milyarlarca insanın ortak özlemini yansıtmaktadır" ifadelerine yer verdi. CHP lideri Kılıçdaroğlu da "Tarih seni asla unutmayacak Fidel Castro" mesajını paylaştı.
TÜRKİYE Zİ YARETİ NDE ATATÜRK 'Ü ÖVDÜ
Fidel Castro, 1990'da gerçekleştirdiği Türkiye ziyaretinde, kendisinin 1956 yılında Granma gemisiyle Küba'ya gelişini, Mustafa Kemal Atatürk'ün Bandırma gemisiyle Samsun'a çıkışına benzetip "Atatürk büyük bir zafer kazandı, biz de tam 40 yıl sonra ülkemizden faşistleri kovmak için gemiyle Havana'ya çıktık. Biz de zaferle kucaklaştık" demişti. Castro ülkesine bir de Atatürk büstü yaptırmıştı.
HAYATININ 15 DÖNÜM NOKTASI
13 Ağustos 1926'da
doğdu.
1945'te Havana Üniversitesi'nde
hukuk eğitimine
başladı. Burada
politik öğrenci hareketlerine
katıldı ve liderlik etti.
1952'de ise General Fulgencio
Batista askeri yönetim
ilan etti.
26 Temmuz 1953'te
, destekçileriyle
birlikte silahlı
direniş başlattı ve Mocada
kışlasını bastı. Başarısız baskında
birçok Castro yanlısı ölürken
Fidel ve Raul Castro kardeşler
ve destekçileri 15 yıl hapse mahkûm
edildi. Ancak 2 yıl sonra aftan yararlanarak
serbest bırakıldı ve Che Guevera'yla
tanışacağı Meksika'ya gitti.
2 Aralık 1956'da
Che Guevera ve 80 militanla
birlikte Granma yatıyla Küba'nın güneyine
çıktılar. Burada başlattıkları mücadele kısa
zamanda bölge halkının desteğini kazandı.
8 Ocak 1959'da
Castro ve Guevera, uzun
bir mücadelenin ardından Küba'nın başkenti
Havana'ya kutlamalarla girerken,
Batista iktidarı bırakmak ve ülkeyi terk
etmek zorunda kaldı.
15 Nisan 1961'de
ABD'nin desteklediği
sürgündeki Kübalılar, yönetimi
ele geçirmek için Domuzlar Körfezi
Çıkarması'nı denedi. Ancak Castro
güçleri bu işgal girişimini bertaraf
ederken Fidel ilk kez devrimin sosyalist
bir devrim olduğunu açıkladı
ve Küba'nın "ABD'yle ticaret yapmak
zorunda olmayan tek devlet
olduğunu" söyledi.
13 Şubat 1962'de
,
ABD'nin Türkiye'ye, Rusya'nın da Küba'ya yerleştirdiği
füzeler dolayısıyla Soğuk Savaş gerilimi
zirve yaptı. JF Kennedy yönetimi ekim ayında
nükleer savaş tehlikesini sebep göstererek
Küba'yı denizden abluka altına aldı. Moskova
yönetimi, ABD'nin adayı işgal etmeme sözü karşılığında
füzelerini geri çekti.
3 Ekim 1965'te
Küba Komünist Partisi'ni
kurdu.
1975'te
"Emperyalist zincirin en zayıf halkaları"
olarak tanımladığı Afrika ülkelerine Kübalı
askerler gönderilmeye başladı.
13 Temmuz 1989'da
, devrim hareketinin
başından beri Castro saflarında yer alan ve o
dönem Afrika'da görev yapan General Arnaldo
Ochoa'yı vatana ihanet suçundan kurşuna dizdirdi.
Bu olay tepki görmesine neden oldu.
29 Ağustos 1990'da
en büyük destekçileri
Sovyetler Birliği'nin çöküşü ve ekonomik sıkıntıların
ağırlaştığı dönemde Castro özel bir barış
zamanı ilanında bulundu. Ada devleti, turizm
sektöründen gelen kazançlarla ayakta kaldı.
18 Ma rt 2003'te
75 muhalif tutuklanıp ağır
hapis cezalarına çarptırılınca Avrupa Birliği de
Küba'ya yönelik yaptırımlar devreye soktu. Bu
tutuklular ancak 2010'da Katolik Kilisesi'nin
girişimiyle serbest kaldı.
31 Temmuz 2006'da
bağırsak kanaması
geçirdi liderliği kardeşi Raul Castro'ya devretti.
24 Şubat 2008'de
resmi olarak başkanlık
koltuğunu bıraktı.
19 Nisan 2011'de
son resmi görevi olan
Komünist Parti Genel Sekreterliği koltuğundan
da çekilen Castro, bu görevi de kardeşi Raul
Castro'ya devretti.
19 Nisan 2016'da
Küba Komünist Partisi'nin
yedinci kongresinde yaptığı konuşması adeta
veda niteliğindeydi. Bu konuşmasında "Hepmizin
zamanı sona erecek ama Küba komünistlerinin
fikirleri baki kalacaktır" ifadelerini kullandı.
PUTİN: MODERN TARİHİN SİMGESİ
Ca stro'nun
ölümünün ardından dünya liderleri de taziye mesajları yayımladı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin "Ağabeyiniz Fidel Castro'nun ölümü nedeniyle tüm Küba halkına en derin taziye dileklerimizi iletiyoruz. Bu olağanüstü devlet adamının adı haklı olarak modern dünya tarihinde bir dönemin simgesi olarak görülüyor" mesajını yayımlarken, Küba'nın bir diğer yakın müttefiği Venezüella Devlet Başkanı Nicolas Maduro da "Bayrağı taşımak bize düştü" dedi. Hindistan Başbakanı Narendra Modi, "Hindistan büyük bir dostunun yasını tutuyor", Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ise "Yoldaş Castro sonsuza dek yaşayacak" mesajlarını paylaştı.