Sponsorlu Bağlantılar
KALP KRİZİ
Bir kalp krizi genellikle kalp kasının bir parçasını besleyen koroner arter kan damarlarının bir kan pıhtısı yoluyla bloke edilerek kan akışının durması ile oluşur. Kalbe kan akışının engellenmesiyle kalp kasının bir kısmına zarar verebilir veya yok edebilir. Kalp krizi ayrıca “miyokard infarktüsü” da olarak adlandırılır ve ölümcül olabilmektedir. İnsanlar genellikle belirtileri hazımsızlık gibi küçük bir hastalık belirtileri ile karıştırarak hastaneye gitmeyi geciktirirler. Bu yüzden belirtilerin çok geç farkına varılıp dolayısıyla tedavide de geç kalınmaktadır. Kalp krizi tedavileri son yıllarda önemli ölçüde artmıştır. Belirtileri tanıyor kalp krizi geçirdiğinizi düşünüyorsanız derhal acil yardım numarasını çevirip tıbbi yardım istemelisiniz.
Sponsorlu Bağlantılar
Sizin genel yaşam tarzınız, ne sıklıkta egzersiz yaptığınız, stresle başa çıkma yollarınız bir kalp krizini önlemede önemli rol oynamaktadır. Ayrıca, sağlıklı bir yaşam tarzı kalbiniz için kan tedarik eden koroner arterlerin daralmasına sebep olacak risk faktörlerin ortadan kalkmasına katkıda bulunacak ve kalp krizini önlemeye yardımcı olacaktır.
BELİRTİLERİ NELERDİR?
Yaygın kalp krizi belirtileri şunlardır:
- Basınç, dolgunluk hissi ile birlikte birkaç dakikadan fazla süren göğüs ortasındaki sıkma şeklinde ağrı
- Kol veya göğüs bölgesinde hatta diş, çene ve omuza doğru yayılan ağrı,
- Göğüs bölgesinde artan göğüs ağrısı,
- Üst karına doğru uzamış ağrı,
- Nefes darlığı,
- Terleme,
- Ölüm korkusu,
- Bayılma,
- Bulantı ve kusma
Ek olarak veya farklı olarak, kalp krizinin kadınlardaki belirtileri şunlardır;
- Mide yanması ya da karın ağrısı,
- Nemli cilt,
- Sersemlik veya baş dönmesi,
- Olağandışı veya açıklanamayan yorgunluk
Kalp krizi belirtileri değişebilir;
Kalp krizi tüm insanlarda belirtiler aynı olmamakla birlikte aynı derecede de olmaz. Birçok kalp krizi TV’de görüldüğü gibi dramatik değildir. Bazı insanlarda hiçbir belirti görülmez. Yine de, ne kadar çok belirti ve bulgu varsa, kalp krizi geçiriyor olma olasılığınız o kadar büyük demektir.
Kalp krizi her an gelişebilir; dinlenme durumundayken, iş başındayken, oyun oynarken ya da hareket ederken kalp krizi gelişebilir. Bazı kalp krizi aniden gelişir, ancak çoğu insanda uyarı kalp krizi işaretleri saatler, günler ve haftalar öncesinden kendini gösterir ve ben geliyorum der. Bir kalp krizinin erken uyarısı, zorlama ile tetiklenen veya dinlenmekte iken tekrarlayan göğüs ağrısı (anjina) olabilir. Anjina’ ya kalbe giden kan akışında geçici bir düşüş neden olur.
Birçok kişi kalp krizini kalbin başka bir hastalıktan dolayı aniden durması ile karıştırır. Ani kalp durmasın, kalpte kalbin pompalama işlevini bozan bir elektriklenme bozukluğunun vücudun geri kalanına akan kanın durmasına sebep olmasıdır. Kalp krizi kalp durmasının en sık nedenidir ama tek nedeni değildir.
Ne zaman bir doktora görünmeli?
Kalp krizi sırasında, hemen hareket ediniz. Bir çok insan belirtileri bilmediği ve tanımadığı için uzun süre beklemek ve zaman kaybetmek durumunda kalırlar. Şu adımları uygulamanız gerekir:
Acil tıbbi yardım çağırın. Eğer bir kalp krizi şüphesi yaşıyorsanız, tereddüt etmeyin. Hemen yerel acil durum numarasını arayın. Eğer acil sağlık hizmetlerine erişimi yoksa, birisi ile en yakın hastaneye araçla götürülmeniz gerekir. Başka bir seçenek varsa kendinizin aracı kullanmasını kesinlikle en sona bırakın. Çünkü sizin durumunuzun aniden kötüleşmesi sizin ve diğerlerinin durumunu riske atar.
Reçeteniz varsa, nitrogliserin alınız. Doktorunuz size yazmış olduğu nitrogliserin reçetesi varsa, acil tıbbi personelin gelişini beklerken nitrogliserini alabilirsiniz.
Tavsiye edilirse, aspirinin atın. Eğer kalp krizi riski hakkında endişeleriniz varsa kalp krizi belirtileri varsa bir aspirin tableti çiğnemek iyi bir fikir ise hemen çiğneyin. Bir kalp krizi sırasında aspirin pıhtıyı azaltarak kalp krizinin kalbe vereceği hasarı azaltabilir. Ancak aspirin diğer ilaçlarla etkileşime geçerek ters etki yapabilir, onun için doktor ya da acil tıbbi personelin bunu tavsiye etmesini beklemelisiniz. . En iyisi acil yardım çağrısını geciktirmemektir.
Eğer kalp krizi geçiren birini görürsem ne yapmalıyım?
Eğer düşünülen kalp krizinden dolayı bilinçdışı kalmış birisi ile karşılaşırsanız, hemen acil tıbbi yardım isteyin. Eğer acil durum prosedürleri konusunda eğitim aldıysanız, CPR’(Temel Yaşam Desteği) aktivitelerine başlayın. Bu, vücut ve beyne oksijen alımını sağlar.
Kişi eğitimli olursa ya da olmazsa, ne olursa olsun göğüs kompresyonu (kalp masajı) ile CPR’ ye başlanmalıdır. Kalp masajında dakikada yaklaşık 100 defa olacak şekilde bir tempo ile her sıkıştırma için kişinin göğsüne iki inç (yaklaşık beş santimetre) bastırılması gerekir. Eğer CPR eğitimi almış biri iseniz, kişinin solunum yolunu kontrol edin ve her 30 kalp masajından sonra hastanın ağzından nefes verin. Eğer CPR eğitimi almamışsanız, sadece kalp masajı yapmaya devam.
İlk dakikalarda gelişen bir kalp krizi, kalpte ventriküler fibrilasyon (ritim bozukluğu) durumunu tetikleyebilir. Acil tedavi olmazsa, ventriküler fibrilasyon ani ölüme yol açabilir. Otomatik eksternal defibrilatör (AED) hastaneye ulaşıldığında zamanında kullanılması ile kalp normal bir ritm içine geri getirilebilir ve zamanında kullanılması verilen şoklar ile kişiye acil tedavi sağlayabilir.
KALP KRİZİ NEDENLERİ NELERDİR?
Kalbi besleyen oksijence zengin koroner arterlerin biri veya daha fazlasının tıkanmasıyla kalp krizi meydana gelir. Koroner arterler kolesterol birikmesi sonucu zamanla daralmış bir hal alabiliyor. Bu birikim plaklar olarak bilinir ve vücuttaki diğer atar damarlarda da görülebilir, adına da “ateroskleroz” denir.
——
Kalp krizi sırasında, tıkamaya sebep olan pıhtı yeterince büyükse, bu pıhtı tamamen damar yolunu kapatarak kan akışını engelleyebilir. Eğer koroner arterleriniz ”Ateroskleroz” nedeniyle daralmışsa, bu duruma koroner arter hastalığı olarak bilinir. Koroner arter hastalığı kalp krizlerinin en temel nedenidir.
Kalp krizinin nadir bir nedeni olarak kalp kasının bir parçasına gelen kan akışının koroner arter spazmı ile kapanmasıdır. Kokain gibi bazı uyuşturucular yaşamı tehdit eden bir kalp spazmına neden olabilir. Kalp krizlerinden bazıları da kalp damarlarındaki bir yırtık nedeniyle oluşabilir (koroner arter diseksiyonu). Kalp krizinin diğer nadir nedenlerine küçük kan pıhtıları veya vücudun diğer bölgelerine (koroner emboli) yolculuk yapmış tümörler eklenebilir.
Kalp krizi genellikle birkaç saatten fazla süren bir sürecin sonucunda meydana gelir. Her geçen dakika ile daha fazla kalp dokusu kansız kalır, bozulur ya da ölür. Kan akışı zamanında düzeltilebilirse kalp hasarı azaltılabilir ve önlenebilir.
KİMLER RİSK ALTINDADIR? BURAYA DİKKAT!!!!!
Bazı faktörler kalbin atardamarları olmak üzere vücut boyunca damarları daraltır ve istenmeyen yağ birikintilerine sebep olur (ateroskleroz). Bu risk faktörlerini azaltarak ilk ya da sonraki kalp krizlerini geçirme olasılığını azaltabilirsiniz ve ortadan kaldırabilirsiniz.
Kalp krizi risk faktörleri şunlardır:
- Yaş: 45 yaşından büyük erkekler ve 55 yaşından büyük kadınların bir kalp krizine yakalanma ihtimalleri genç erkek ve kadınlara göre daha yüksektir.
- Sigara: Sigara ve sigara dumanına uzun süre maruz kalma arterlerin iç duvarlarında (kalp arterleri de dahil olmak üzere) hasarlara neden olarak kolesterol ve diğer maddelerin toplanarak kan akışını yavaşlatmalarına sebebiyet verir. Sigara içmek aynı zamanda kan pıhtılarının oluşmasına sebep olarak ölümcül kalp krizi riskini de artırır.
- Diyabet: Diyabet vücudunuzun yeterli insülin üretememesi veya insülin ihtiyacına düzenli yanıt verememesidir. İnsülin, pankreas tarafından salgılanan bir hormondur ve vücudun aldığı şeker türü gıdalardaki glikozu kullanmanıza olanak sağlar. Diyabet çocukluk çağında da ortaya çıkabilir, ancak orta yaş ve kilolu kişiler arasında daha sık görünür. Diyabet kalp krizi riskini artırır.
- Yüksek kan basıncı: Yüksek kan basıncı zamanla “Ateroskleroz” u hızlandırarak kalbi besleyecek damarlara zarar verebilirler. Yüksek tansiyon riski yaşlandıkça artar; ama çoğu insan için fazla tuzlu yiyecekler yemek, aşırı kilolu olmak ana sebepler arasında yer alır. Yüksek kan basıncı da kalıtsal bir sorun olabilir.
- Yüksek kolesterol ve trigliserid düzeyleri: Kolesterol kalp da dahil olmak üzere vücudun genelinde damar daralması ve tıkanmasının önemli bir kaynağıdır. Kanınızdaki kötü kolesterolun yüksek düzeyde olması kalp krizi riskini artırır. Düşük ya da “kötü” kolesterolun (LDL)damarları daraltma ihtimali yüksektir. Yüksek değerlerde LDL istenmeyen ve genellikle doymuş yağ ve kolesterolü yüksek bir diyetin sonucudur. Kandaki yağ türlerinden biri olan Trigliseridin de istenmeyen yüksek düzeylerde olması diyet ile ilgili bir durumdur. Ancak, vücuttaki aşırı kolesterolü temizlemeye yardımcı olan (HDL) “iyi kolestrol” ün yüksek düzeyde olması arzu edilir ve kalp krizi riskini azaltır.
- Ailede Kalp Krizi Geçmişi: Kardeşleriniz, anne veya büyükanneniz kalp krizi geçirdiyse,siz de yüksek kalp krizi riski altında olabilirsiniz. Ailede istenmeyen kan kolesterol düzeylerini yükselten bir genetik hastalık olabilir. Aynı şekilde yüksek kan basıncı da aile bireylerinde risk faktörü olabilir .
- Fiziksel aktivite eksikliği: Aktif olmayan bir yaşam tarzı yüksek kolesterol düzeyleri de obeziteye katkıda bulunmaktadır. Düzenli aerobik egzersiz yapan insanlar kalp krizi geçirme riskini azaltır daha iyi “kardiyovasküler fitnes” bakımından daha formda olular. Egzersiz aynı zamanda yüksek kan basıncını düşürmede de faydalıdır.
- Obezite: Obez insanların vücut yağ oranı yüksektir (30 veya daha yüksek bir vücut kitle indeksine sahiptirleer). Obezite kalp krizi riskini arttırır; çünkü yüksek kan kolesterolü, yüksek tansiyon ve diyabet ile ilişkilidir.
- Stres: Kalp krizinin önemli tetikleyici faktörlerindendir. Eğer stres altında iseniz kalp krizi geçirme ihtimaliniz yükselir. Stres çok fazla yemenize ve sinirsel gerginliğe sebep olabilir. Çok fazla stresin yanı sıra öfke de kan basıncını yükseltebilir.
- Yasadışı uyuşturucu kullanımı: Kokain ve amfetamin gibi uyarıcı ilaçların kullanımı kalp krizine neden olabilecek bir koroner arter spazmına neden olabilir.
KALP KRİZİ NELER YOL AÇAR?
Kalp krizi komplikasyonları sıklıkla kalp krizi sırasında oluşan kalp hasarı ile ilişkilidir. Bu hasara aşağıdaki durumlar yol açabilir:
Anormal kalp ritmi (aritmi): Eğer kalp kası bir kalp krizinden zarar görmüşse kalp elektrik devresinde “kısa devre” meydana gelebilir ve sonucunda da ölümle sonuçlanabilen ciddi anormal kalp ritimleri gelişebilir.
Kalp yetmezliği: Kalbindeki hasarlı doku miktarı o kadar büyükse eğer kalan kalp kası vücuda kan pompalamada yeterli olmayabilir. Bu durum vücutta doku ve organlara kan akışını azaltır, nefes darlığı, yorgunluğa sebep olabilir. Ayrıca ayak ve ayak bileklerinde şişlik meydana gelebilir. Kalp yetmezliği muhtemelen birkaç gün içerisinde iyileşir. Ancak, aynı zamanda kalp krizi sonrası kalp için geniş kapsamlı ve kalıcı bir hasara yol açan kronik bir durum da olabilir.
Kalpte yırtık: Kalp krizinden etkilenen kalp kası alanlarında yırtık, delik veya zedelenme de oluşabilir. Bu delikler sıklıkla ölümcüldür.
Kapakçık sorunları: Bir kalp krizi sırasında oluşan hasar kalp kapakçıklarında ciddi, hayatı tehdit eden sızıntı sorunlarına sebebiyet verebilir.
KALP KRİZİ TEŞHİS VE TESTLERİ
Eğer bir kalp krizi geçirdiyseniz veya geçirme şüphesi yaşıyorsanız sizin tanınız büyük olasılıkla acil bir şekilde gerçekleşecektir. Sizdeki belirtileri tanımlamak için kan basıncı, nabız ve sıcaklık kontrolü istenir. Bir kalp monitörü bağlanarak gerçekten bir kalp krizi geçirip geçirmediğiniz belirlenmeye başanacaktır.
Tıbbi personel, bir stetoskop ile kalp ve akciğerinizin sesini dinleyecektir. Size sağlık geçmişinizi sorup, ailenizde kalp hastalığı geçmişi olup olmadığı hakkında bilgi istenir. Testler belirtilerin ve sinyallerin, örneğin göğüs ağrısı gibi belirtilerin, bir kalp krizi veya başka bir hastalığa ait olup olmadığını kontrole yardımcı olacaktır. Bu testler şunlardır:
- Elektrokardiyogram (EKG): Bu test kalp krizi teşhis için yapılan ilk testtir. Belirtiler hakkında sorular sorulduktan sonra ve genellikle acil tıbbi hizmetlerde ilk müdahalede bu test sıklıkla uygulanır. Bu test cildinize yapıştırılan elektrotlar aracılığı ile kalbin elektriksel aktivitesini kaydeder. Darbeler bir monitörde görüntülenir ve kağıda basılmış dalgalar olarak yazdırılır. Yaralı kalp kası normal nabız değerleri oluşturmadığından kalp krizi meydana geldiği ya da ilerleme olup olmadığı görülebilir.
- Kan testleri: Kalp bir kalp krizi ile hasar görmüşse bazı kalp enzimleri yavaş yavaş kanın içine sızar. Acil servis doktorları bu enzimlerin varlığını öğrenmek için kan örnekleri alacaktır.
Eğer bir kalp krizi geçirmiş ya da geçiriyorsanız doktorlar bu durumu tedavi etmek için acil adımlar atacaklardır. Ayrıca bazı ek testlere tabi tutulur hastalar:
- Göğüs röntgeni: X-ray röntgenini doktorunuz göğsünüzü, kalp ve kan damarlarının boyutunu kontrol etmek ve akciğerlerde herhangi bir sıvı (ödem) varlığını belirlemek için isteyebilir.
- Ekokardiyogram (EKO): Bu test, kalbinize ait görüntüleri oluşturabilmek için ses dalgalarını kullanır. Ekokardiyografi sırasında ses dalgaları, göğsünüze tutulan bir dönüştürücüden kalbe yöneliktir. Yani, ses dalgaları kalbe çarptırılıp göğüs duvarından geri yansıtılır ve kalbinizin video görüntülerini bilgisayara elektronik olarak işlenir. Bir ekokardiyografi, kalbin bir kalp krizi sonucu hasar gören alanlarında normal veya yüksek kapasitede pompalama olup olmadığını belirlemeye yardımcı olur.
- Koroner kateterizasyon (anjiyogram): Koroner atar damarlarda, bacak veya kasıklardaki atardamarlarda daralma veya tıkanma olup olmadığı bu test ile görülebilir. Bir sıvı boya bacak veya kasık bölgesi arterlerinden kana enjekte edilir. Uzun ince bir tüp (katater) aracılığıyla kasık bölgesindeki atardamardan kalbteki atardamarlara ulaşılır. Tüpten damara salınan boyar madde damarları X-Ray cihazında görünür hale getirir. Bu şekilde tıkalı olan damarlar ve tıkanma oranları da tespit edilmiş olur. Kateter damar içerisinde iken, doktorunuz tıklalı damarlara gerekli müdahale işlemlerini yapabilir. Tıkalı koroner arterlere balon dilatasyonu olarak bilinen anjiyoplasti girişimi yapılarak tıkanıklık tedavi edebilir. Çoğu durumda, bir çelik kafes (stent) ile de damar belli bir ölçüde açılarak ileride yeniden daralması önlemeye çalışılır.
- Efor Testi: Kalp krizi sonrasında kalp ve kan damarların egzersize nasıl yanıt vereceğini görmek için bu test uygulanır. Efor testi EKG makinesi bağlı bir koşu bandı üzerinde yürüyerek ya da bir sabit bisiklet pedalı çevrilerek olabilir. Efor testleri doktorların sizin için en iyi uzun süreli tedaviye karar vermesine yardımcı olur. Doktorunuz eğer ayrıca egzersiz yaparken kalp görüntülerini görmek isterse, efor testine benzer ama damara bir boya enjekte edilen nükleer egzersiz testini isteyebilir.
- Kardiyak bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MRG). Bu testler kalp krizi sonrası hasarın boyutu dahil olmak üzere kalp sorunlarını da teşhis etmek için kullanılabilir. Kardiyak BT’ de makine içindeki bir X-ray tüpü vücudunuzun etrafında dönerek kalp ve göğüs görüntülerini toplar.
KALP KRİZİ TEDAVİSİ NASIL YAPILIR? İLAÇLARI NELERDİR?
Eğer kalp krizi geçiren birini görürsem ne yapmalıyım?
Eğer kalp krizinden dolayı bilinçdışı olmuş birini görürseniz, çok acil bir şekilde tıbbi yardım isteyin. Eğer, acil durum konusunda eğitim aldıysanız, CPR (Temel Yaşam Desteği) ‘ye başlayın. Bu, vücuda ve beyne oksijen temin edilmesini sağlar.
Kişi eğitimli olursa ya da olmazsa, ne olursa olsun göğüs kompresyonu(kalp masajı) ile CPR ye başlanmalıdır. Kalp masajında dakikada yaklaşık 100 defa olacak şekilde bir tempo ile her sıkıştırma için kişinin göğsüne iki inç (yaklaşık beş santimetre) bastırılması gerekir. Eğer CPR eğitimi almış biri iseniz, kişinin solunum yolunu kontrol edin ve her 30 kalp masajından sonra hastanın ağzından nefes verin. Eğer CPR eğitimi almamışsanız, sadece kalp masajı yapmaya devam.
Hastanede kalp krizi tedavisi:
Eğer durum bir kalp krizi ise, hastanenin kalp krizi tedavisi, duruma göre değişir. Durumun ciddiyeti ve kalpteki hasar miktarına bağlı olarak; ya ilaçlarla tedavi edilir ya da anjiyo ve diğer testlerin sonucuna göre stent işlemi veya ameliyat gerekebilir.
İLAÇLAR
Bir kalp krizinden sonra her geçen dakika ile daha fazla kalp dokusu oksijensiz kalır, bozulur veya ölür. Kalp hasarını önlemenin en önemli yolu hızla kalbe kan akışını sağlamaktır.
Kalp krizi tedavisi için verilen ilaçlar şunlardır:
- Aspirin. Hastaya acil tıbbi müdahale ekipleri tarafından kan akışını arttırmak ve pıhtı oluşumunu engellemek üzere verilir.
- Pıhtı engelleyiciler. Bu ilaçlar, kalbin kan akışını engelleyen kan pıhtısının çözülmesine yardımcı olur. Bir kalp krizi sonrası erken alınmış pıhtı önleyici ilaçlar krizin kalbe verdiği hasarı önemli ölçüde azaltır.
- Süper aspirinler. Acil serviste doktorlar yeni kan pıhtılaşmasını önlemek için aspirine biraz benzer daha etkili başka ilaçlar verebilir.
- Diğer kan inceltici ilaçlar. Muhtemelen kanınızda daha tehlikeli pıhtılar oluşmasın diye size Heparin gibi kan inceltici ilaçlar verilecektir. Kalp krizi sonrasında ilk birkaç gün boyunca kullanılır.
- Ağrı kesiciler. Göğüs ağrısı ve ilişkili ağrı büyük ise, rahatsızlığı azaltmak için bir ağrı kesici alabilir.
- Nitrogliserin. Göğüs ağrısı (anjina) tedavisinde kullanılan bu ilaç, geçici ve kalp kan akışını artırarak, kan damarları açar.
- Beta blokerler. Bu ilaçlar kalbin işini kolaylaştırır, kalp kasını rahatlatır,kan basıncı azaltır, kalp vuruşunu yavaşlatır. Beta blokerler kalp kasının hasar miktarını sınırlamak ve gelecekte oluşacak kalp krizlerini önleyebilir.
- Kolesterol düşürücü ilaçlar. Statinler, niasin, fibratlar ve safra asidi sekestranlarını içerir. Bu ilaçlar istenmeyen kan kolesterol düzeyini düşük tutmak için kalp krizinden hemen sonra verilmesi yararlı olur.
CERRAHİ İŞLEMLER
İlaçlara ek olarak, kalp ataklarının tedavisi için aşağıdaki aşağıdaki cerrahi işlemlerden biri uygulanabilir:
Koroner anjiyoplasti ve stent. Aanjiyoplasti işleminde doktor bacak veya kasık bölgesinden ince bir tüp(katater) ile girer. Bu katater özel bir balon ile donatılmıştır. Bu balon koroner arterleri açmak için şişirilir. Aynı zamanda çelik kafes(stent) uygulmasında da bu balondan yararlanılır. Stentler rahat kan akışı için ve damarı uzun süreli açık tutmak için yerleştirilir. Durumunuza göre doktorunuz ilaçlı veya ilaçsız stent tercih edebilir.
Koroner arter bypass cerrahisi. Bazı durumlarda, doktorlar kalp krizi sırasında acil bypass ameliyatı yapabilir. Genellikle, doktorunuz kalp krizinden sizi kurtarmak için zaman varken bypass yapmayı uygun görürler. Bypass ameliyatı ile daralan veya tıkanan arterlerin ötesinde bir yerden vücudun başka bir bölgesinden alınan damarlar eklenir.
YAŞAM TARZI DEĞİŞİKLİKLERİ VE EV İLAÇLARI
Yaşam şekliniz kalp sağlığınızı etkiler. Aşağıda sıralanmış maddelere dikkat ederek kendinizi kalp krizi risklerinden korumanız mümkündür.
Sigara içmeyin. Eğer sigara içiyorsanız, kalp sağlığınızı korumak için yapmanız gereken en temel şey sigarayı bırakmaktır. Tek başına sigaraya son vermek zor olabildiği için çevrenizden veya tıbbi destek birimlerinden yardım alabilirsiniz.
Sigara dumanından kaçının. Kalpteki arterlere zarar verebilen kimyasala maddelerin çoğu sigara dumanında bulunduğu için sigara dumanın olduğu bir çevrede kalmamaya özen göstermelisiniz.
Kolesterolünüzü kontrol edin. Kan kolesterol düzeylerinizi kan testleri ile düzenli olarak kontrol ettiriniz. “Kötü” kolesterol düzeyleri istenmeyen düzeylerde yüksek çıkarsa, doktorunuz kalp damar sağlığınızı korumaya yardımcı olmak için diyet önerebilir veya kolesterol düzenleyici ilaçlar yazabilir. Kötü kolesterol düzeyiniz ne kadar yüksekse o kadar daha sık kolesterol testi yapmanız gerekir.
Düzenli tıbbi kontrollerinizi yaptırın. Yüksek kan kolesterol, yüksek tansiyon ve diyabet gibi kalp krizi için önemli risk faktörlerinden bazıları erken dönemlerinde herhangi bir belirtiye neden olmaz. Bu nedenle bu riskleri taşıyıp taşımadığınızı kontrol etmek için düzenli olarak check up yaptırmanız önerilir.
Tansiyonunuzu kontrol edin. Kan basıncınızı her iki yılda bir kontrol ettirin. Eğer yüksek kan basıncı ya da koroner arter hastalığı öyküsünüz varsa bu ölçümü daha sık yapmalısınız.
Düzenli Egzersiz: Düzenli egzersiz yapmak, kalp krizi sonrası kalp kasının fonksiyonu artırmaya yardımcı olur. Egzersiz bir kardiyak rehabilitasyon programının önemli bir parçasıdır. Egzersiz ile diyabet, yüksek kolesterol ve yüksek kan basıncı önleyerek ayrıca sağlıklı bir kilo kontrolü sağlayarak kalp krizi önlemeye yardımcı olur. Egzersiz sıkı veya ağır olmak zorunda değildir. Örneğin, günde 30 dakika, haftada beş gün yürüyerek kalp ve vücut sağlığınızı artırabilirsiniz.
Sağlıklı kilonuzu koruyun. Fazla kilolar yüksek kolesterol, yüksek tansiyon ve diyabete sebebiyet verebilir. Kilo kaybederek kalp krizi riskini azaltabilirsiniz.
Kalp sağlığına uygun bir diyetle beslenin. Diyetinizdeki çok fazla doymuş yağ ve kolesterol ile kalp damarları daralabilir. Eğer kalp krizi geçirdiyseniz aşırı yağlı, kolesterollü ve tuzlu yiyecekleri sınırlamalısınız. Tuzlu bir diyet yüksek kan basıncını yükseltebilir. Evde ailece kalp sağlığına uygun yemekler hazırlayın. Balık kalp için sağlıklı diyetin bir parçasıdır. Kan kolesterol düzeylerini düzenlemeye yardımcı ve kan pıhtılarını önlemeye yarayan omega-3 yağ asitlerini içerir. Ayrıca meyve ve sebze yiyin. Koroner arterler üzerindeki günlük aşınma ve yıpranmayı önlemeye yardımcı besinlerdir. Aynı zamanda meyve ve sebzeler antioksidan içerir.
Stresi yönetin. Kalp krizi riskini azaltmak için, günlük faaliyetlerle stresi en aza indirmeye ve stresle başa çıkmaya çalışın.
Eğer alkol alıyorsanız, aşırıya kaçmayın. Eğer zaten alkol kullanmıyorsanız hiç başlamamanız gerekir. Aşırı içme kalp krizi riskini artırarak, kan basıncı ve trigliserid düzeylerini artırabilir.
KALP KRİZİ NASIL ÖNLENİR?
Bir kalp krizini önlemeye yönelik adımlar atmak için hiçbir zaman geç değildir. Bir kalp krizi yaşamış olsanız bile. İlaçlar almak, bir sonraki kalp krizi riskini azaltabilir ve hasarlı kalp bölgelerinde fonksiyonlu çalışmaya yardımcı olabilir.
İlaçlar
Doktorlar genellikle kalp krizi geçirmiş ya da yüksek risk altındaki hastalara ilaç tedavisi uygularlar. Kalbin çalışma fonksiyonunu arttıran ve kalp krizi riskini azaltan ilaçlar şunlardır:
Kan inceltici ilaçlar. Aspirin kanı incelterek damarda pıhtı oluşma olasılığı azaltır. Doktorlar kalp krizi geçirmiş hastalara ciddi bir reaksiyon veya yan etki olmadığı sürece günlük bir adet aspirin almalarını önerirler. Doktorlar işlem öncesi ve sonrası daralmış koroner arterler açmak için anjiyoplasti veya stent işlemi yapılan kişilere aspirin ve klopidogrel gibi bir anti-pıhtılaşma ilacı reçete edebilir.
Beta blokerler. Bu ilaçlar kalp hızını ve kan basıncını düşürerek kalp üzerindeki fazla kan talebini azaltmaya yardımcı olur. Kalp krizi geçirmiş bir çok kişi hayatının geri kalan kısmında beta blokerleri almak zorundadır.
(ACE) inhibitörleri. Bu ilaçlar, kanın kalbinizden daha kolay geçmesini sağlar ve kalp krizlerini,n bazı komplikasyonlarını azaltmaya yardımcı olur.
Kolesterol düşürücü ilaçlar. Statinler, niasin, fibratlar ve safra asidi sekestranları içeren ilaçlar çeşitli, istenmeyen kan kolesterol seviyenizi düşürebilirsiniz. Kalp krizi geçiren insanların çoğunluğu kolesterol düşürücü ilaçları almak zorundadır. Bu tip kolesterol ilaçları kalp krizi sırasında kolesterol düzeyiniz çok yüksek olmasa bile gelecekte kalp krizlerini önlemeye yardımcı olabilir.
KALP KRİZİNE KARŞI YAŞAM TARZINIZI DEĞİŞTİRİN
İlaçlara ek olarak, bazı yaşam tarzı değişiklikleri sizi kalp krizinden kurtarmaya yardımcı olabilir. Bunlar aşağıdakileri içerir:
- Sigara içmeme,
- Yüksek tansiyon, yüksek kolesterol ve şeker hastalığı gibi belirli hastalıkları denetleme,
- Fiziksel olarak aktif kalmak,
- Sağlıklı besinler yemek,
- Sağlıklı kiloyu korumak,
- Stresi azaltma ve yönetme..
Sponsorlu Bağlantılar