

TRANSİLVANYA'NIN OSMANLI DÖNEMİ
Bugünkü Romanya’yı iki Osmanlı padişahı fethetti. Eflak ve Boğdan dediğimiz güney Romanya ve Moldova Cumhuriyeti, Fatih Sultan Mehmet tarafından Osmanlı imparatorluğuna katıldı. Üçüncü parça olan Transilvanya -ki aslen Macarların elindeydi- yarı bağımsız bir krallık olarak, Macarcada olduğu gibi Erdel adıyla Kanuni Sultan Süleyman’ın fethiyle Osmanlı mülküne girdi.
Bu üç mümtaz eyaletin statüsü Kırım Hanlığına benzerdi. Müstahkem bir bölgede ve kalede yeterince yeniçeri ve topçu bekler, ülkenin içinde ise top ve topçu bulundurulması yasaklanırdı. Ama öte yandan bu ülkelerin dış dünya ile elçi teati ettiğini hatta Osmanlının aksine daimi elçilikleri olduğunu biliyoruz.
Kırım Hanlığı imtiyazlıydı, hâkimiyet hep bir hanedanın elindeydi. Eflak ve Boğdan’a yerli hanedanlardan birer voyvoda tayin edilirdi. Erdel Krallığına da Kanuni’yi destekleyen Zapolyai ailesinden bir kral tayin edildi.
Erdel yani Transilvanya yeşil ovaları, sık ormanları, zengin madenleri ile herkesi besleyecek bir yerdi. Ne var ki; içerdeki derebeylerinin çatışması, Macar, Alman müdahalesi de Osmanlı hâkimiyetini celp etti. Erdel halkı üç unsudan oluşuyordu: Macarlar, Almanlar ve Romenler.
20. yüzyıl başında dahi Romenler burada çoğunluk değildi. Nüfuslarını çoğaltarak Erdel’i ele geçirdiler. 1. Dünya Savaşından sonra da İtilaf Devletleri, Macarlardan kopararak bu bölgeyi Romanya’ya verdiler. Sorun bununla bitmedi, nitekim hâlâ sürüyor.