Futbolun Dünya Kupası tarihinde, 1986’da Arjantinli Diego Maradona’nın ulaştığı zirvelere hiçbir oyuncunun ulaşamadığı tartışılabilir.
Genelde Maradona’nın şimdiye kadarki en iyisi olarak görülme arayışındaki rakibi olarak görülen Brezilyalı Pele, olağanüstü kalitede meslektaşları ile çevrili yarışmayı üç kez kazandı.
Ancak birçok futbol taraftarı, Maradona’nın 1986’daki takım arkadaşlarının çoğunu isimlendirmek için mücadele edecek.
Meksika güneşinin altında her oyunda Maradona bireysel bir deha ve kolektif bir stratejistti.
Batı Almanya’ya karşı finali kazanan pası üretti ve belki de Belçika’ya karşı yarı finalde en iyisiydi ve iki gol attı.
Ancak hayatının belirleyici anı İngiltere’ye karşı çeyrek final. Oyunun geliştirilmesinde, dört yıl önce Falkland Adaları’ndaki iki ülke arasındaki savaşın çoğu yapıldı. Arjantin açısından sembolizm çok daha derinlere indi.
On dokuzuncu ve 20. yüzyılın başlarında Arjantin, Britanya İmparatorluğu’nun gayri resmi bir parçasıydı. Futbolun tanıtımı İngiliz etkisinin bir sonucudur.
Oyun Birinci Dünya Savaşı prestijiyle dolu geldi. Sosyal ölçeğin altına indi ve yerel halk tarafından yeniden yorumlandı, düşük ağırlık merkezine sahip oyuncu için ideal olan daha balik bir spora dönüştü – küçük Maradona için çok doğru.
Ve yeniden yorumlama, uluslararası zaferlere ve dünyanın böyle bir ilgiden mahrum kalan bir kısmının tanınmasına yol açtı.
Kimse bu hikayeyi Maradona’dan daha iyi somutlaştırmadı. Kökleri İtalyan göçmenleri yerli Amerikalılarla karıştırdı. Buenos Aires’in yoksul kent çevresinde büyüdü ve “ pibe”nin enkarnasyonuna dönüştü – zekasıyla yaşamaya zorlanan sokak çocuğu.
O zamanlar, İngiltere’ye karşı 1986 çeyrek final galibiyetinde iki golünü atma biçimiyle ulusal bir fanteziyi yaşayan bir Arjantinli idi.
Birincisi, hakem Maradona’nın İngiltere kalecisi Peter Shilton’un yanından topu saptırmak için bir elini salladığını fark etmediğinde kötü şöhretli ‘Tanrı’nın eli’ golüydü.
Beş dakikadan kısa bir süre sonra, büyük solo gollerinden birini takip etti, kendi yarı sahasında topun sol ayağına bağlı görünüyordu ve eve kaymadan önce tüm İngiltere savunmasında slalom yaptı.
BBC radyosunda Bryon Butler, Arjantin kaptanıyla birlikte ivme kazanarak bunu mükemmel bir şekilde anlattı.
“Maradona,” diye başladı, “küçük bir yılan balığı gibi döner ve beladan uzaklaşır. Küçük çömelmiş adam, içeri girer [defender Terry] Kasap onu dışarıda ölüme terk ediyor [the other centre back Terry] Fenwick, onu ölüme terk eder ve o topu uzaklaştırır. İşte bu yüzden Maradona dünyanın en büyük oyuncusu. İngiltere savunmasını gömdü! “
Her iki hedef de evde sömürge ilişkisinin daha zayıf ucunda olanların intikam eylemleri olarak yorumlandı.
Tartışmalı olan ilk önce ‘resmi güce sahipler ama biz daha zekiyiz’ mesajı olarak ortaya çıktı.
Ve şanlı ikinci, karşı konulamaz ‘biz daha iyiyiz’ iddiasıydı.
Bu golleri rakibe karşı atmak, Maradona’yı bazı yurttaşlarının gözünde neredeyse bir tanrıya çevirdi – feci sonuçlarla. Sonrasını yaşamak kolay olmadı.
Oldukça zeki bir eski Arjantinli kaptan olan Roberto Perfumo, bir zamanlar ilginç bir karşılaştırma yaptı. Roma imparatorlarının arkalarında yürüyen insanlar vardı, kulaklarına sadece ölümlü olduklarını hatırlatıyorlardı. Perfumo, Arjantin toplumunun Maradona ile tersini yapma eğiliminde olduğunu söyledi.
Kulüp kariyerinin en iyi futbolunu oynadığı Arjantin ve İtalya’da sınırlar kaldırıldı. Maradona, Argentinos Juniors ile başladı ve Buenos Aires devleri Boca Juniors ile kısa ama sevgiyle hatırlanan bir büyü yaptı.
Ardından, Barselona’ya katılmak için Avrupa’ya hareket geldi. Yine de, İtalya’nın güneyindeki nüfusla ve kuzey ayrımcılığından zarar gördükleri Napoli ile daha çok evinde hissetti.
İtalyan şampiyonasının dünyanın en iyisi olduğu bir zamanda, ilham alarak Napoli’yi iki nadir lig şampiyonluğuna taşıdı. Ve tıpkı Arjantin’de olduğu gibi, şımartıldı. Napoli’de bir kokain bağımlılığı geliştirdi.
Bunlardan bazıları fiziksel acıyı silme arzusu olabilir. Maradona’nın oyun kariyeri, oyunun fiziksel gelişimiyle aynı zamana denk geldi, ancak hakemlerin yetenekli oyunculara daha fazla koruma sağlamasından önce geldi.
Hafta içi her hafta rakip defans oyuncularının acımasızca muamelesinin sonundaydı ve sıradan bir Arjantin tarafını 1990 Dünya Kupası finaline götürürken bile açıkça fiziksel gerileme yaşıyordu.
Ondan sonra sürekli olarak yokuş aşağı oldu. Kokain testi pozitif olduğu için askıya alındı ve 1994 Dünya Kupası’nda geri dönüş yapmaya çalıştığında, kilo vermesine yardımcı olmak için yasadışı bir madde aldığı anlaşıldı ve yarıştan atıldı.
Futbol disiplini olmadan hayatının ikinci yarısı kaotik bir olaydı.
Kilosu şişti ve çokça duyurulan bir dizi sağlık korkusu yaşadı.
Açık sözlü bir siyasi figür oldu; Bir zamanlar Arjantin askeri diktatörlüğüyle ve ardından sağcı başkan Carlos Menem ile bağlantı kurdu, sola kayarak Fidel Castro ile arkadaş oldu ve kendine Che Guevara imajını dövme yaptı.
Ama huzuru bulmuş gibi göründüğü futboldaydı. Bir hayran olarak, sevgili Boca Juniors’ın stadyumuna gelir, gömleğini çıkarır, başının etrafında döndürür ve ilahiyi yönetirdi.
Ve Meksika ve Orta Doğu’nun yanı sıra Arjantin’deki takımların sorumluluğunu üstlenen bir koç olarak çalışmayı seçti. 2010 Dünya Kupası’nda Arjantin milli takımına koçluk yaptı.
Çoğu kişi için kendiliğindenliği ve yanılabilirliği temyizin bir parçasıydı. Maradona, oyun sonrası kariyeri Pele’nin cilalı PR eyleminin tam tersiydi.
Hayranları, sadece tekrar ayağa kalkmak için düşeceği yolda büyüdüler. Destansı hayatı sol ayaklı top sürme gibi tembel olan bir figürü insanlaştırdı.