Tüp Bebekte Hamilelik Haftası Hesaplama
Tüp bebek tedavisi, maddi ve manevi birçok emek gerektiren süreçlerdendir. Bu süreç sonucunda pozitif bir gebelik testiyle karşılaşmak, kısırlık problemi yaşayan tüm çiftlerin en büyük hayalidir.
Her hamilelik benzersiz ve farklıdır. Hamilelik esnasında gelecek dönemleri planlamak, karar verme sürecine rehberlik etmek için bilinen faktörleri ve tarihi verilerin hesaplanması önemlidir. Tipik olarak hamilelik yaklaşık 40 hafta, 280 gün sürmektedir. Ancak, tüp bebekte hamilelik haftası hesaplama yöntemleri farklıdır.
Hamilelik haftası nasıl hesaplanır?
Her adet döngüsü sırasında, bir kadının yumurtalıklarından yumurta salınır. Bu sürece yumurtlama denir. Yumurtlama günü, adet döneminden 14 gün çıkarılarak kolay bir şekilde tahmin edilebilir. Bu nedenle, 28 günlük normal bir yumurtlama döngüsünde, yumurtlama günü 14. gündür. Döngü uzunluğu 30 gün ise, yumurtlama günü 16 olarak hesaplanır. Folikül, adetin başlangıcından 12 ile 14 gün sonra belirli bir süre boyunca östrojen ve progesteron üretebilen korpus luteum içinde gelişir. Bu hormonları üretmeye devam etmek için, korpus luteumun insan koryonik gonadotropin (HCG) adı verilen başka bir hormon tarafından tetiklenmesi gerekir. HCG hormonu, plasenta ile embriyo implantasyonundan itibaren üretilir. Eğer hamilelik oluşmamışsa, korpus luteum yumurtlamadan 12-14 gün sonra hormonları üretmeyi durduracak ve adet kanaması başlayacaktır. Hamilelik halinde ise döllenen yumurta hücresi rahim içerisine implante olacak, beklenen adet tarihi gecikecektir. Adet dönemi ve yumurtlama haftası, hamileliğin ilk iki haftası olarak kabul edilir.
Doğal olarak oluşan hamilelik süresi, adet döngüsünün ilk gününden itibaren hesaplanır ve bu tarihten 280 gün sonrası tahmini doğum günü olarak belirlenir. Ancak, yumurtlama daha erken veya daha geç olabileceğinden bu tarih yüzde yüz kesin değildir. Hamilelik haftası hesaplamalarına göre beklenen adet tarihi esnasında, kadının yaklaşık 4 haftalık gebe olduğu ifade edilir.
İlginizi çekebilir: Tüp Bebekte HCG Değerleri Kaç Olmalıdır?
Hamilelik haftası neden hesaplanır?
Bebeğin kaç haftalık olduğunu ve ne zaman dünyaya geleceğini tahmin etmek, planlama ve hazırlık yapma sürecine yardımcı olur. Her hamileliğin dönüm noktası son tarihe dayanmaktadır. Doktor randevuları, yapılacak tetkikler, ultrason görüntülemeleri, gelişim aşamaları, doğum izninin ne zaman başlayacağı, doğum hazırlıkları gibi birçok etken hamilelik haftası hesaplama sonucunda belirlenen tarih aralıklarına göre şekillenir. Her hamilelik haftasında hem anne hem de bebek için birçok gelişme yaşanır. Hangi haftada olduğunun bilinmesi, bebeğin büyüklüğü ve ağırlığı gibi önemli bilgilerin değerlendirilmesinde de önemlidir.
Tüp bebekte hamilelik haftası hesaplama nasıl olur?
Hamilelik haftası hesaplaması yapmak için gebeliğin ne zaman başladığını bilmek önemlidir. Doğal gebeliklerde sperm ile yumurtanın hangi gün rahime yerleştiği bilinemeyeceği için, başlangıç tarihi son adet günü temel alınarak hesaplanır. Ancak, tüp bebek tedavisinde embriyonun hangi gün rahime geçiş yaptığı bilinir ve tahmini doğum tarihi embriyo transferinin yapıldığı tarihe 266 gün eklenerek belirlenir. Bu tahmin, doğal gebeliklerde hesaplanan doğum tarihinden daha doğru sonuç vermektedir.
Tüp bebekte tedavisinde sırasıyla yumurtalık stimülasyonu, yumurta toplama, döllendirme ve embriyo transferi aşamaları gerçekleştirilir. Embriyo transferi aşaması, adet tarihinin başlangıcından 2 hafta sonra uygulanır. Bu süreçte doğal bir gebelikte yaşanan olaylar, birçok laboratuvar prosedürü ile meydana gelir. Hamilelik testi pozitif sonuçlanan bir kadın, embriyonun nakledilmesi esnasında 2 haftalık gebe sayılır. Transfer gününden yaklaşık 14 gün sonra yapılması planlanan gebelik testinin pozitif çıkması halinde, gebeliğin 4.haftasına ulaşılmıştır.
Tüp bebek tedavisinde gebelik haftası hesaplanırken yumurtlama günü, döllenme tarihi, blastosist transferi günü gibi diğer tarihler de kullanılabilir.
Dondurulmuş embriyo gebelik hesaplama nasıl yapılır?
Bazı durumlarda tüp bebek tedavisi döngüsünden birden fazla sağlıklı embriyo oluşmaktadır. Çoğul gebeliği önlemek amacıyla genellikte tek embriyonun transferi yapılır. Böyle durumlarda sağlıklı embriyoların daha sonra kullanımı için dondurulması, daha sonra yapılabilecek döngülerde tedavi sürecinin ve prosedürlerinin hızlı bir biçimde ilerlemesine yardımcı olacaktır. Dondurulmuş embriyo, aynı zamanda kendi yumurta ve spermlerinin döllenme için yetersiz olduğu çiftler için embriyo bağışı yapılarak da kullanılabilir.
Detaylarıyla anlattık: Embriyo Dondurma Hakkında 7 soru
Tüp bebek tedavisinde dondurulmuş embriyoların kullanılıyor olması halinde, embriyonun transfer aşaması sırasında yaklaşık 2 haftalık gebelik süreci de tamamlanmış sayılabilir. Yumurtalık stimülasyon aşaması için çeşitli ilaçlar kullanılarak tüp bebek tedavisi uygulanmış ise bu devir süresinin ve yumurta toplama zamanının hamilelik süresi üzerinde herhangi bir etkisi yoktur. Bu aşama her zaman 14 gün olarak kabul edilecektir. Klasik tüp bebek döngülerinde olduğu gibi gebelik testinin pozitif sonuçlanmasıyla birlikte 4.gebelik haftasında olduğu kabul edilir. Ancak, transfer edilen embriyonun kaç günlük blastosist aşaması esnasında dondurulmuş olduğuna göre tahmini doğum tarihinden 3 veya 5 gün eksiltilmelidir.
Tüp bebekte hamilelik haftası hesaplama çoğul gebeliklere göre değişir mi?
Çoğul gebelikler her zaman için normal gebeliklere oranla riskli kabul edilir. Bu nedenle, çoğu durumda tek bir embriyonun transferi gerçekleştirilmektedir. Ancak, istenilen verimliliğe sahip embriyoların oluşturulamaması durumda gebelik şansını arttırmak için birden fazla embriyo nakledilebilir. Birden fazla embriyonun rahime yerleşmesi halinde çoğul gebelikler meydana gelir.
Çoğul gebeliklerde hamilelik haftası hesaplamaları, tüp bebekte hamilelik haftası hesaplama yöntemlerinden farklı değildir. Fakat bu tür gebeliklerde doğumun gerçekleşme süresi daha kısadır. İkiz bebekler, 280 günlük hamilelik sürecinden yaklaşık 21 gün önce dünyaya gelmektedir. Üçüz bebekler de ise tahmini doğum tarihi 49 gün daha erkendir.