Dünya nüfusunun sadece yüz binde 1'i hava kirliliği açısından güvenli sınırda yaşıyor.
Avustralya ve Çin'den bilim insanlarının yürüttüğü ortak araştırmada dünya nüfusunun sadece çok az bir bölümünün ince parçacık (PM2,5) kirliliği limitleriyle uyumlu yaşadığı ortaya çıktı.
Bilim insanları, 2,5 mikrometreden küçük partikül ya da ince parçacık kirliliğinin, motorlu araç egzozları, enerji santralleri ile diğer tesislerde yakılan yakıtlar ve orman yangınlarından kaynaklandığını belirtti.
Hesaplama nasıl yapılıyor?
Prof. Yuming Guo, dünya çapında ince parçacık kirliliğini daha doğru şekilde ölçmek maksadıyla geleneksel hava kalitesi gözlemleri, uydu tabanlı meteoroloji ve hava kirliliği dedektörleri ile istatistiksel ve makine öğrenimi yöntemlerini bir araya getirerek yeni bir metot geliştirdiklerini açıkladı.
Kirliliğe en az maruz kalan bölgeler
Araştırma sonucunda, verilerin değerlendirildiği yaklaşık 20 yıl içinde yıllık ince parçacık kirliliği oranı ve yıl içinde yüksek kirliliğe maruz kalınan günler, Avrupa ve Kuzey Amerika'da düşüş gösterirken Asya, Avustralya, Yeni Zelanda, Latin Amerika ile Karayipler'de ise arttığı tespit edildi.
Bunun yanı sıra Güney ve Doğu Asya ile Kuzey Afrika'da yıl içindeki günlerin yüzde 90'ında yüksek ince parçacık kirliliğine maruz kalındığı, en düşük kirlilik yoğunluğunun Avustralya ve Yeni Zelanda'da olduğu, sonrasında Okyanusya'nın kalan bölgelerinin ve Güney Amerika'nın geldiği açıklandı.
Araştırmada, dünya nüfusunun sadece yüz binde 1'inin DSÖ'nün 2021 limitlerine uygun ince parçacık kirliliği değerlerinin altında (ortalama 5 mikrogram/m3) yaşadığı, dünya karasal alanının sadece binde 18'inin söz konusu seviyeyle uyumlu olduğu belirlendi.
AA