Son 40 yılda, ortalama her iki yılda bir göçmen yasası çıkaran Fransa'da hükümet, yine bir göç yasası geçirmek için düğmeye bastı. İçişleri Bakanı Gerald Darmanin, göçmen kabulünü zorlaştıran ve sığınma başvuruları reddedilen göçmenlerin sınırdışı edilmesini hızlandıran, suç işleyen göçmenlerin ise "her ne koşulda olursa olsun derhal sınırdışı edilmesini" düzenleyen yeni bir "Göç Yasası" getirdi.
Hükümet, yeni Meclis aritmetiğini göz önünde bulundurarak yasanın Senato'daki görüşmelerini 2 ay erteleyerek, önce konuya ilişkin parlamenter tartışma yapılmasını istedi.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un ilk seçildiği 2017 yılında hazırlanan ve 2018'de Meclis'ten geçen Göç ve Göçmen yasasının ardından, ikinci Macron iktidarında hükümet, yeniden bir Göç Yasası getirdi.
Bakanlar Kurulu'nda görüşüldükten sonra Senato'ya gönderileceği açıklanan yasayla, göçmen kabulu zorlaştırılıyor; yasadışı göçle mücadele ve suça bulaşan yabancıların sınırdışı edilmesine ilişkin zorlu kriterler getiriliyor.
Yasayla, ülkede oturum hakkı alma izni "Fransızca'ya hakim olma ve Cumhuriyet değerlerini tartışmasız kabul etme" şartına bağlanıyor. Ayrıca, sığınma başvurularının reddedilmesi sonrası, ülkeyi terketmenin önündeki yasal garantiler kaldırılarak, "ülkeyi terketme" zorunlu hale geliyor. Yasada, sınırdışı etme kararı için “iltica başvurusu reddedilir reddedilmez uygulanır” ifadesi yer alıyor.
Sığınma ve oturum izni başvuruları için valilikler önünde oluşan kuyrukların sona ermesi için "göçmen adaylarının dosyalarının kayıtlarının hızlandırılması", mesleğe veya sektöre göre "ek kotalar" oluşturulması gibi bir takım yeni düzenlemeler de yasada yer alıyor.
Yasanın en çok dikkat çeken düzenlemesi suç işleyen yabancıların derhal sınırdışı edilmesinin önündeki engelleri kaldıran madde. Ancak yasada, "ciddi suç işleyen bir yabancının, 13 yaşından önce ulusal topraklara gelmesi durumunda, sınırdışı edilemeyeceği" ifadesi de var.
İçişleri Bakanı Gerald Darmanin yeni düzenlemeyi, "bu ve benzeri hukuki engelleri tümüyle kaldırarak, yabancıların ulusal topraklarda bulunma durumlarına bakılmaksızın, mahkemeler tarafından ciddi bir eylemden suçlu bulunan herhangi bir yabancının sınırdışı edilmesine izin vermek istiyoruz” sözleriyle açıklıyor.
Yeni parlamento aritmetiği korkusu
Fransa'da Haziran ayında yapılan genel seçimlerde Ulusal Meclis'te "mutlak çoğunluğu" kaybeden iktidar partisi ve hükümet, yasanın geçmesi için sağ ve aşırı sağ milletvekillerine güveniyor.
Yasa tasarısı sol ve radikal sol gruplar tarafından "göçmenlerin yeniden siyasi amaçlarla iktidarın emellerine alet edildiği" sözleriyle eleştiriliyor.
Sağ ve aşırı sağ muhalefet ise hükümeti "samimi olmamakla ve gereken önlemleri almak yerine kendi reklamını yapmak amacıyla yetersiz bir düzenleme getirmekle" suçluyor.
Meclise büyük bir grupla girmeyi başaran aşırı sağ parti Ulusal Bütünleşme (RN) Başkanı Jordan Bardella, BFM TV'de yaptığı açıklamada, “Sığınma başvuruları reddedilen yabancıların yüzde 90'ı, Fransa topraklarını terk etme yükümlülüklerini yerine getirmiyor. Yani bugün herkes ülkemize giriyor ama kimse gitmiyor" diyerek, hükümetin mevcut yasaları uygulayacak iradeye sahip olmadığını öne sürdü.
İçişleri Bakanı Darmanin, eleştirilere karşı, 2020'nin Ekim ayından bu yana 2 bin 500 oturma izninin geri alındığını, 70 bin kişinin de sığınma ya da oturma izni talebinin reddedildiğini açıkladı. Darmanin, kamu düzenini bozan ya da suça bulaşan 2 bin 751 failin de uzaklaştırıldığını açıkladı.
Ancak konu üzerinde parlamentoda ciddi kavga ve bölünmelerin yaşanması riskini göz önünde bulunduran Başbakan Elisabeth Borne, Eylül ayı başında Senato'da görüşülmesi planlanan yasanın erteleneceğini duyurdu.
Hükümet, konuya ilişkin tüm tarafların, sosyal kurumların ve derneklerin katılacağı büyük bir tartışmanın ardından yasanın Ekim ayı başında Meclis'e geleceğini belirtti.
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un son kez seçilmesi nedeniyle, sağda liderlik yarışına giren İçişleri Bakanı Gerald Darmanin ve diğer bazı isimlerin "göçmen" konusunu siyasi amaçlarla kullandığı eleştirileri de güçleniyor.
Fransız Uluslararası İlişkiler Enstitüsü'nün (IFRI) göç ve vatandaşlık bölümü başkanı Matthieu Tardis, Le Monde gazetesine verdiği söyleşide yasa tasarısını, "Göç yasası, 2015'teki son reformun etkilerini henüz ölçmeden gelen 2018 yasası gibi bir siyasi fırsatçılığın ilanıdır. 67 milyon nüfuslu bir ülkede sadece birkaç bin kişiden bahsediyoruz” sözleriyle eleştirdi.
Göçmen Destek ve Bilgilendirme Grubu (Gisti) Onursal Başkanı Avukat Stephane Maugendre, “Mevcut yasalarla suç işleyen yabancıların sınırdışı edilmesinin önünde çok az engel var. Yasayla tek korunan kitle, reşit olmadan önce, 13 yaşından önce Fransa'ya gelenler. Bu yasayla Fransa, AİHM tarafından yargılanma riskini alır" diyor.
Gisti Başkanı Vanina Rochiccioli de, "Hükümette, aşırı sağ söyleme yaklaşan kademeli bir değişim hissediyoruz. Kanunlarla, uygulamalarla, atılan bu adımlarla insanların zihineri bulandırılarak, bir süre sonra bütün yabancıların suçlu olduğunu düşündürecek bir gidiş söz konusu. Yeniden göçmenlerin güçlü bir şekilde hedef alındığını görüyoruz" uyarısında bulundu.