Hangi çağda yaşıyoruz? Bilim insanlarına göre insanlık 4.200 yıldır "Meghaliyen Çağı"nda yaşamaktadır. Meghaliyen (Meghalayan) resmi olarak Dünya'nın en son jeolojik dönemidir. Dünya'nın 4,6 milyar yıllık tarihini yukarıdan aşağıya doğru devir, zaman, dönem, bölüm, ve çağ olarak ayırıyoruz. Şu anda Senozoik Zaman'dayız. O da üç alt döneme ayrılıyor ve biz Kuvaterner Dönem'de yaşıyoruz. Kuvaterner'in ikinci bölümü olan Holosen 11.700 yıl önce başladı. Peki, şimdi Holosen'in hangi çağındayız?
Meghaliyen Çağı Nedir?
Holosen, buzulların erimeye başladığı son Buzul Çağı'nın bitişiyle başlar. İnsanlar bu dönemde çiftçiliği öğrendi, kentler kurdu ve hatta sonunda Ay'a iniş yaptı. İnsanlığın gelişimi yönünden Holosen'in başını ve sonunu bir tutmak anlamsız gelebilir ancak jeolojik yönden değişen fazla bir şey olmadığına inanılıyor.
Uluslararası Stratigrafi Komisyonu 2018'de Holosen'in üç yeni alt çağını resmi olarak duyurdu. Meghaliyen'i de içeren bu çağlar Dünya'nın coğrafyasındaki fiziksel değişimlere göre belirleniyor. Artan sıcaklık ve azalan buzullar 11.700 yıl önce de geçerli bir durumdu ancak jeolojik kayıtlarda artık bazı yeni değişiklikler var.
Meghaliyen Çağı yaklaşık 4.200 yıl önce başlayan ve etkisi iki yüzyıl sürerek dünya çapında medeniyetlerin çöküşüne neden olan yıkıcı bir kuraklığı baz alıyor. Kuraklık okyanus ve atmosfer döngüsündeki değişimlerle tetiklendi. Mısır'a piramitler diken Eski Krallık'ı, bugünkü İran-Irak topraklarını kaplayan Akad İmparatorluğu'nu, Hindistan'ın İndus Vadisi Uygarlığı'nı ve Çin'deki Liangzhu uygarlığını yıktı.
Bu kuraklık hem insan uygarlığını baştan şekillendirdi hem de kayaçlarda fiziksel izler bıraktı. Bir dönemin jeolojik zaman olarak belirlenmesi için kayaçlarda binlerce hatta milyonlarca yıl gözlenebilen değişimler yaratması gerekiyor. Meghaliyen Çağı'nı oluşturan kuraklık buna tam olarak uyuyor.
Kuraklık sonucu azalan yağmurlar kendisini Hindistan dikitlerindeki oksijen izotopu değişimlerinde gösterir. Düşen yağmurlar %30 kadar azalmıştır. Dikitteki çizgi (üstte), Meghaliyen Çağı'nın başlangıcını gösterdi.
Çağ adını dikitlerin olduğu Krem Mawmluh Mağarası'nın bulunduğu Megalaya kentinden aldı. Kuraklığın küresel boyutta olması, kaya katmanlarında kalıcı izler bırakması ve Dünya'daki yaşamı kalıcı olarak etkilemesi Dünya'daki bu olayın tarihte yeni bir çağın başlangıcı olduğunu gösterir.
Meghaliyen'den Önceki Yeni Çağlar
Meghalayan veya Meghaliyen, Uluslararası Stratigrafi Komisyonu'nun açıkladığı tek yeni çağ değil: 11.700 yıl öncesinden 8.200 yıl öncesini kapsayan Grönlandiyen, Holosen'in ilk çağıdır. Bu çağ Grönland'daki buz çekirdekleriyle belirlendi. Ardından 8.300 yıl önceden Meghaliyen'e dek süren Nortgripiyen Çağı başladı. Bu çağda Dünya aniden soğdu. Nedeni Kanada'dan eriyen buzul sularının Kuzey Atlantik'e akması ve okyanus akıntılarını bozmasıydı.
Bu yeni jeolojik çağlar Dünya'nın ve insanlığın köklü değişimler geçirdiği çağları daha iyi anlamamızı sağlıyor. Yine de tüm bilim insanları jeolojik dönemler konusunda hemfikir değil. Örneğin, insanlığın artık Holosen'den sonra 1950 itibariyle Antroposen'e geçtiğini savunanlar var. Antroposen şimdilik resmileşmeyi veya reddedilmeyi bekliyor.
Dünya'nın yeni Meghaliyen Çağı ve diğer Holosen çağları hızlı bir şekilde resmiyete kavuşurken Antroposen önerisi henüz kabul görmedi. Bununla birlikte Antroposen resmileşse bile altındaki Meghaliyen gibi yeni çağlar büyük olasılıkla etkilenmeyecek.