Diktatörden korkan mimar
Diktatör Stalin hakkında fazla yazmaya gerek yok.
1920'lerin başında ele geçirdiği devlet yönetimini
Öldüğü 1953 yılına kadar
demir yumrukla ve gaddarca sürdürmüştür.
Haksız yere veya sudan nedenlerle öldürülen insanların sayısı
Milyonlarla ifade edilir.
***
Stalin 20'li yılların sonundan itibaren
Moskova'ya sovyet mimarisini de ortaya koyan
görkemli bir otel yaptırmak istemektedir.
Bu otel hem yurtdışından gelecek olan misafirlerin konaklayabilecekleri
hem de üst düzey toplantı ve eğlencelerin yapılabileceği
bir mekân olmak durumundadır.
Adını da Moskova oteli ( hotel moskva) koyarlar.
***
Dönemin en ünlü Sovyet mimarı olan Aleksey Şusev; iki alternatif proje yapar.
Bunlarda orta kısım ve otelin girişi aynı ama her iki versiyonda da
Kanatlar belirgin olarak farklıdır.
İnşaat başlamadan önce, bu birbirinden farklı olan iki projeyi tek kâğıda yapar ve girişi aynı olduğundan- tek bir kâğıda çizerek, diktatörün hangi projeyi onaylarsa- onu yapacağını belirterek, Stalin'in yardımcılarına verir.
Her zamanki gibi çok yoğun olan Stalin projeye bakar ve "tam ortasına" onaylama anlamında imzasını atar.
Onaylanan proje mimara geldiğinde,
ortada bir problem vardır:
Stalin hangi tip kanadı tercih edeceğini belirtmemiş ve
tam ortaya imzasını atmıştır.
Her zaman yoğun olan ve
sudan bahanelerle hemen birisinin idamına karar veren diktatöre
korkudan kimse projeyi yeniden götüremez.
***
İki arada bir derede kalan mimar da, aynen Stalin'in onayladığı gibi, sağ ve sol kanadı birbirinden çok belirgin farklı olan otelin inşaatını, Diktatör
yoldaşın - öyle veya böyle- onayladığı şekilde yani asimetrik/ yamuk olarak bitirmek durumunda kalır.
Hotel Moskva böylece 1935 yılında açılır ve Stalin de oteli çok sever.
2014'deki restorasyon sonrası aynı şekilde asimetrik kanatlarla "Hotel Four Seasons" olarak yeniden açılmıştır.
Ali Rıza Sığırcı
Yazının orjinalini okumak için tıklayın