Hamileliğin 38. haftasında bebeğiniz
Bebeğiniz iyice büyüdü. Yaklaşık 3 kg ve 49 cm. Cilt dökülmesi, vernix’in korunması ve tüy gibi gelişimindeki son dakika detayları neredeyse tamamlandı. Bu haftaki değişimler ufak ama çok önemli: Kilo almaya devam ediyor ve beyin ve sinir sisteminde son detaylar yapılıyor.
Sıkı bir şekilde bir şeyi kavrayabiliyor ve çok yakında ona ilk defa dokunduğunuzda buna şahit olacaksınız. Bütün organları dış dünyaya uyum sağlayacak derecede gelişti.
Bebeğiniz göz rengini mi merak ediyorsunuz? Şu anda bir şey söyleyemeyiz ama eğer kahverengi gözlü doğarsa, gözleri kahverengi kalacaktır. Gri ya da koyu maviyse gözleri, 9 aylık oluncaya kadar gri, mavi, yeşil veya elaya dönebilir. Çünkü bebeğinizin irisleri doğduktan sonra daha çok pigment kazanır.
38 haftalık bebek nasıl görünür?
Hamileliğin 38. haftasında annede meydana gelen değişiklikler
38. hafta itibariyle 11-13 arasında kilo almışsınızdır. Bazı gebe kadınlar bu orandan daha fazla alırlar. Eğer hala 11 kilo almadıysanız ve ortalama bir kiloya sahipseniz 40. haftadan önce biraz daha kilo almayı deneyebilirsiniz.
Bebeğiniz rahim dışındaki yaşama hazırlanırken vücudunuzda üzerine düşen son dokunuşları yapıyor, bunlardan biri de memelerinizdeki o muhteşem süt makinesini hazırlamak ve çalıştırmak. Sürecin ilk aşaması kolostrum üretimi ile başlar, bu ince sarımsı sıvı göğüs sütünün öncüsüdür. Kolostrum yenidoğanı en iyi şekilde beslemek ve korumak için antikorlarla doludur ve içinde çokça protein ve az miktarda yağ ve şeker bulunur.
Pek çok kadın için gelecek haftalar beklemekle geçer. Bu zamanı bebeğinizin odasını yaparken ya da doğum sonrası zamanınızı alacak hazırlıkları yapmak için kullanın. Hatta doğum sonrası kendinize çok zaman ayıramayacağınız için bol bol dinlenin, kitap okuyun ve eşinizle zaman geçirmeye çalışın.
Sık idrara çıkma
Bu günlerde sıkça tuvalete gidiyorsanız, bu bebeğinizin pelvis'e oturduğunun işaretidir ve idrarınıza yer kalmamıştır. Gebeliğiniz bitene kadar kafein ve idrar söktürücü içecekler kullanmamanızı tavsiye ederiz. Bütün sıvıları hayatınızdan çıkarmayın çünkü doğuma kadar vücudunuz yeteri kadar su almalı.
Vajinal akıntının artması
Hamileliğinizde olduğundan biraz daha fazla akıntınız olduğunu görebilirsiniz. Bu normaldir. Ancak eğer pembemsi-sümüksü, kanamaya benzer bir akıntı fark ederseniz, nişanınız gelmiş olabilir. Doğumun ilk işaretlerinden olan nişanı gördüğünüzde doktorunuza/ebenize haber vermeniz iyi olabilir. Genelde doğum nişan geldikten hemen sonra başlamaz ama siz yine de hazırlıklı olun.
İshal
Gevşeyen bağırsak hareketlerinin nedeni bebeğinize yeterli yer açılmasından dolayıdır. Eğer bu hafta ishal sorunu yaşıyorsanız sonunda doğum yaklaştı demektir. Bol bol su için ve hafif yiyecekler –et suyuna çorba, tost gibi şeyler tüketebilirsiniz. Yağlı yiyeceklerden uzak durun.
Karın kaşınması
Karın kaşıntısını sakinleştirmek için ne yaparız? Bol miktarda E vitaminli kremler kullanın. Aslında, kremlerle birlikte bol bol E vitamin kapsüllerinden de depolayın ve ileride emzirmek istiyorsanız kremler göğüs uçlarınıza da iyi gelir.
Ayaklarda ve bileklerde şişkinlik
Eğer şişen ayak ve bilekleriniz sizi geri çekiyorsa şimdi biraz destek zamanı. Diz üstü çok sıkı olmamak kaydıyla sabah, şişme başlamadan toplayıcı yüksek belli çoraplar giyin.
Uyumada zorluk çekmek
Doğum zamanı yaklaştıkça hem büyüyen bedeniniz, hem de karışan aklınız zaman zaman (bazen de çoğu zaman!) uyumanıza izin vermeyebilir. Oysaki enerjinizin tamamına ihtiyacınız var. yorgun argın ve saatlerdir uyumamışken doğum sancılarınıza yakalanmak istemeyebilirsiniz. Bu yüzden:
- İyi havalandırılmış karanlık bir odada uyuyun. Yatmadan önce alacağınız ılık bir duş sizi rahatlatarak uyumanıza yardımcı olacaktır.
- Yatmadan önce bilgisayarınızı ve telefonunuzu bir kenara bırakın. İyi bir uyku için melatonin hormonuna ihtiyacınız var ve son yapılan araştırmalar, uyumadan önce elektronik aletlerin ışığına uzun süre maruz kalmış olmanın bu hormonun salgılanmasını olumsuz etkilediğini gösteriyor.
- Derin gevşeme egzersizlerini öğrenmeniz için hala geç değil! Yavaşça nefes alırken her bir nefesinizin farkında olduğunuzdan emin olarak, ayak parmaklarınızdan başlayın ve sırayla vücudunuzdaki tüm kasları gevşeterek ağırlığınızı yatağa bırakın. Sol yanınıza yatarak dizlerinizin arasına bir yastık almayı deneyebilirsiniz, bu pozisyonda gevşemek sizin için daha rahat olacaktır.
- Meditasyonu deneyin. Birkaç dakika sessizce, sadece nefes alarak oturduğunuzda bile bedeninize ve bebeğinize “her şey yolunda” mesajı göndermiş olursunuz ve vücudunuzdaki gerginlik azalır, uyumanız kolaylaşır.
Yorgunluk veya enerji fazlalığı
Bu hafta enerji seviyelerinizdeki değişim gözle görünür şekilde artacak. Kendinizi çok fazla enerji dolu hissediyorsanız, ‘nesting’ (yuva yapma) denilen içgüdümüz iş başında olabilir! Böylece kendinizi bebek gelmeden önce oda veya ev düzenleme işlerine yoğunlaşmış bulabilirsiniz. Temizlemeye devam edin ama kendinizi çok fazla yıpratmayın. Bu enerjiyi bebeğiniz doğduktan sonraki döneme saklayın
Genişleyen göğüsler ve kolostrum
Göğüsleriniz her zamankinden daha da büyük olmakla beraber, kolostrum sızıntınız da olabilir.
Braxton Hicks kasılmaları
Bu kasılmalar şimdi daha da yoğunlaşabilir. Bu şakacı kasılmaları bedeninizin doğuma hazırlanma biçimi olarak yorumlarsanız, onlarla savaşmamayı öğrenmeniz daha kolay olabilir. Her kasılmada derin bir nefes alın ve bu doğum egzersizi fırsatını değerlendirin!
***
İpucu: Derin dondurucunuzda stok yapın!
Doğumdan çıkıp kucağınızda yavrunuzla yuvanıza döndüğünüzde biraz yorgun ve bir masaldan çıkmış gibi hissedebilirsiniz. Sıra akşam yemeğine geldiğinde dev bir soru işareti evin içini doldurabilir: Ne yiyeceğiz?
Lohusalığın ilk günleri genellikle oldukça yoğun geçer. Kendini hala sizin bedeninizin bir parçası zanneden bebeğinizle sürekli ilgilenmek durumunda kalabilirsiniz, emzirmenizde bir sorun yoksa yaklaşık iki saatte bir emziriyor olacaksınız, biberonla besliyorsanız da saati takip edip mamalar hazırlamanız gerekecek. Altını değiştir, uyut, uyu, dinlen derken mutfağa girip yemek yapmaya çalışmak her zamankinden daha zor gelebilir.
Bu yüzden şimdi dondurucunuza yemek stoklamak için harika bir zaman! Mevsim sebzelerini hazırlayın, poşetlere doldurun, buzluğa atın. Doğumdan sonra en azından yemek sorununu ortadan kaldırmış olacaksınız… Hem son günlerde oyalanmak için de harika bir bahaneniz olmuş olur.
***
Meme vermeye hazırlık
Meme vermek doğanın bebeğinize sunduğu en iyi beslenme yoludur. Bebeğinizin ilk 6 ay boyunca ihtiyaç duyacağı oranda protein, karbonhidrat, yağ, vitamin ve mineraller anne sütünde vardır. Pek çok akademik çalışma ve Dünya Sağlık Örgütü de bunu onaylıyor.
Anne sütü,
- Bebeğinizi ishal, solunum problemi ve kulak enfeksiyonuna karşı korur.
- Bebeğinizde alerji, obezite ve lösemi riskini azaltır.
- Stres seviyesini ve göğüs kanseri riskinizi azaltır.
- Kendimi emzirmeye nasıl hazırlayabilirim?
- Doğumdan hemen sonra bebeğinizi kucağınıza almak için ısrar edin ki meme verme en yakın zamanda gerçekleşsin. Sezaryen olduysanız da ameliyat biter bitmez bebeğinizin yanınıza getirilmesini isteyin. İlk denemenizde süt veremeyebilirsiniz, bunun için endişelenmeyin, çok normaldir. Eve dönmeden önce hastanedeki hemşirelerden bu konuda yardım isteyin. Her gün 8-12 kere emzirmeye çalışın.
Emzirme ile ilgili merak ettiğiniz her şey için HTHayat.com yazarı ve Emzirme Psikoloğu Pınar Ayata'nın köşe yazılarına göz atın!
***
Hamileliğin 38. Haftası ile ilgili uzman görüşü:
Medicana International İstanbul Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Mehtap Derelioğlu hamileliğin 38. haftasında vücuttaki değişimleri şöyle anlatıyor:
Verniks kazeoza denilen bebeğin vücudun dar kayganlaştırıcı özelliğe sahip olan madde çok azalmıştır. Doğumda sadece sırt omuz ve kasıklarda olabilir.
40. haftayı tamamlayana kadar hala plasentada geçen bağışıklık maddelerini almaya devam eder.
Bebeklerin başında bulunan kemikler hala sertleşmemiş ve aralarında fontonel denilen açıklıklar mevcuttur. Normal doğum kanalından geçerken başın zorlanmasını önlerler.
Bebeklerde yakalama refleksi geliştiğinden dolayı, doğum sırasında çoğu zaman etrafındakileri yapıları tutmaya çalışırlar.
Amnion mayi 1000 ml civarında plasenta 700 gram ağırlığındadır. Doğuma yakın göbek kordonu 60-75 cm arası olup, kimi zaman daha kısa kimi zamanda daha uzun olabilir. Göbek kordonunun normalden kısa veya uzun olmasının da bebek açısından bir takım riskleri söz konusudur.
Son haftalarda kordon dolanmasına ait riskler artmış olup, anne adayının bebek hareketlerini düzenli takip etmesi gerekir. 40 haftaya kadar olan takipler haftalık olup, her kontrolde bebek kalp atımları dinlenmelidir.