İsveç Bağımsızlık Tarihi konusuna tam da tarihindeyken sitemizde yer vermemiz gerektiğine karar verdik. İsveç Bağımsızlık Savaşı ya da diğer adlarıyla Gustav Vasa’nın İsyanı ve İsveç’in Ayrılması, 1521-1523 yılları arasında İsveç soylusu Gustav Vasa’nın isyan edip iç savaş çıkarmasıdır. Gustav Vasa, başarılı bir şekilde II. Christian’ın liderliğini yaptığı Kalmar Birliği’nden ayrılmayı başardı.
Kral ve birlik yanlısı bir soylu ailenin çocuğu olan Başpiskopos Gustav Trolle, soyluların içindeki ayrılıkçı parti olan Sture’yi Stockholm Katliamı’yla yok etmeye çalıştı. Kral, nefret edilmekteydi. Çoğu İsveç kalesinin Alman soyluları ve halktan insanlarının kontrolünde olması, İsveç halkını isyana sürükleyen nedenlerden biriydi.
Savaş, Ocak 1521’de Gustav Vasa’nın Dalarna’nın kuzey kısmının delegeleri tarafından hövitsman (komutan) olarak atanmasıyla başladı. Gustav Vasa, Västerås’ı ve Kopparberg’deki bakır madenin yağmaladıktan sonra, komutasındaki asker sayısı arttı. 1522’de Hansa Birliği üyesi Lübeck, İsveçli asilerle müttefik oldu. Haziran 1523’te Stockholm’ün ele geçirilmesinden sonra, İsveç etkili bir şekilde kontrol edilmekteydi. 6 Haziran’da Gustav Vasa, Strängnäs’da İsveç Kralı ilan edildi. Eylül’deyse, Österland de Vasa’nın destekçileri tarafından kontrol edilmekteydi. 1 Eylül 1524’te imzalanan Malmö Antlaşması’na göre İsveç, Kalmar Birliği’nden ayrıldı. Böylelikle İsveç Bağımsızlık Tarihi hemen hemen başlamış oldu.
520’de Gustav Vasa, Kralın gözcülerinden saklanmak için çiftçi kılında Dalarna’ya gitti. Aralık’ta Mora kentine vardı ve burada halkın II. Christian’a ayaklanarak kendisine yardım etmesini istedi. Halk bu isteğini geri çevirdi. Gustav Vasa,kendisini desteklemeyecek insanlar bulmak için daha kuzeye gitti. Oradan ayrılmasından kısa bir süre sonra, bazı sığınmacılar Mora’ya vardı ve II. Christian’ın çiftçilere yaptığı zulümlerden bahsetti. Haberden sonra Mora halkı, Gustav Vasa’nın isyanını desteklemeye karar verdi ve onu aramak için iki dağcı gönderdiler. Sälen’de ona yetiştiler.
İsveçlilerin isyan ettiği haberi II. Christian’ın kulağına ulaşınca, kral oraya bir miktar Landsknechten askeri gönderdi. Nisan 1521’de birliğin askerleri, Gustav Vasa’nın adamlarıyla Brunnbäck’ta karşılaştı.Kralın ordusu mağlup edildi. Bu da Gustav Vasa’nın adamlarına büyük bir moral verdi.
İsveç tarihinde 6 Haziran günlerinde yaşanan ve ülkeyi şekillendiren iki çok önemli tarihsel olay bugüne ulusal bir renk ve anlam kazandırmıştır.
İsveç’te milli bayram günü olarak kutlanan 6 Haziran’ın bir diğer adı “İsveç Bayrağı Günü” dür. (Svenska Flaggans Dag)
Bir başka adı da “Bağımsızlık Günü” ya da “Gustav Günü” dür. (Gustavsdagen)
1. Tarihi olay; Gustav Vasa İsveç kralı oluyor.
İsveçli Gustav Vasa, İsveç üzerindeki hükümranlığını pekiştirmek için 1520’de Stockholm Katliamı’nı yapan Danimarka kralı II. Christian‘a başkaldırmış, 1521 de bir kurtuluş savaşı başlatmış ve 1523 de bu savaşı kazanarak İsveç’i Danimarka’nın boyunduruğundan kurtarıp, kendi hanedanlığında bağımsız bir krallık yapmıştı.
2. Tarihi olay; Yeni Anayasa kabul ediliyor.
Bugünkü modern İsveç’in, özgürlükçü demokrasisi ve hukuk devletinin temelini atan, kralın yetkilerini sınırlayan yeni İsveç Anayasası‘da yine bu gün de, 6 Haziran 1809‘da kabul edilmişti.
6 Haziran’a ulusal gün göndermesinde bulunan ilk kutlama töreni, İsveç’in dünyaca ünlü açık hava müzesi Skansen’in kurucusu Artur Hazelius’un 1893’te Skansen’de düzenlediği Bahar Festivali’nin finalini 6 Haziran günü görkemli bir “Bayrak Geçidi” ile kapatmayı tercih ederek günün milliliğine vurgu yapmasıyla başladı.
KAYNAKÇA: taneryildizblogg.wordpress.com, tr.wikipedia.org