

Soru-(324) Vakıf malı satın almak veya satmak
Vakıf malı satın almak veya satmak
Vaktiyle vakıf olduğunu bilmeden satın aldığınız bir arsayı bugün ne yapacağınızı soruyorsunuz. Sorularınıza teker teker cevap veriyorum:
1. Burayı satıp vakfa verdiğimiz masrafı alabilir miyiz ve kalanını hayır olarak bağışlayabilir miyiz?
Cevap:
Burayı satıp masrafınızı aldıktan sonra kalanını, vaktiyle vakfedilen cihet mevcut değilse benzeri bir vakfa bağışlarsanız takvaya uygun davranmış ve sevap işlemiş olursunuz.
2. Hiç bir yere bağış yapmasak buranın parasını kullanabilir miyiz? Çünkü biz burasının vakıf olduğunu bilmeyerek para vererek satın aldık.
Cevap:
Vakfı ilk bozan ve satan ile ilk satışta bunu bilerek satın alan sorumludur. Bundan yıllarca sonra satın alan "şimdi nereye vakfedildiği belli değil, ama vaktiyle burası vakıfmış" denilerek sorumlu tutulamaz. Böyle yerlerin atıl (boş, lanetli gibi) bırakılması kamu menfaatine uygun düşmez. Satın alana "Sen parasını ver ve bunu tekrar vakıf yap" denemez; bu kişi böyle bir yükümlülük taşımaz. Eğer vakıf kaydı bulunan malların aslına çevirilmesi isteniyorsa bunu ya devlet veya bu maksatla kurulacak hayır kurumları yapabilir ve yapmalıdırlar. Bu da kısa veya orta vadede yapılamaz; çünkü Türkiye'nin neredeyse yarısı böyledir. Ayrıca her vakıf da sahih (şartlarına uygun olarak yapılmış) değildir.
(Aynı konuda bir diğer not:)
Vakıf malın satılması
Osmanlı zamanında bazı vakıflar, mülkten (vakfedenin mülkünden) olmayıp, bazı kimselere tahsis edilmiş devlet mülkünden olduğu için sahih vakıf değildir.
Sahih olarak yapılmış bir vakıf zaman içinde haklı (istibdal yoluyla) veya haksız olarak bir kere satılmış ise, satın alan sorumlu olur, ama ondan satın alan, sonra ondan alan... sorumlu olmazlar. Daha sonraki maliklere, vakfı aslına irca yükümlülüğü yüklenemez. Bunu devletin veya bu maksatla kurulmuş sivil hizmet kuruluşlarının yapmaları gerekir. Ayrıca birçok eski vakfın ciheti (gelirinin sarf edileceği yerler) de yok olmuştur. Bu vakıfların da, benzeri amaçlar taşıyan yeni cihetlere bağlanması gerekir.
Buradaki iki mavi çizgi arası içerik site editörünce konulmuştur ve rastgele çıkmaktadır. İçeriğini onayladığımız anlamına gelmez, dikkatli davranın.