Mükemmeliyetçi Ebeveyn, Mutsuz Çocuk
Arkadaşlar Therapia sitesinde yayınlanan yazıyı sizlerle paylaşıyorum.
Mükemmeliyetçiliğin ortaya çıkmasında ve günümüzde giderek artmasındaki en önemli etkenlerden biri ebeveyn tutumlarıdır.
Özellikle de hata konusunda hassas olan, aşırı eleştirel ve talepkar ebeveynlerin çocukları, mükemmeliyetçi bir tutum geliştirme riskine daha açıktır. Bu çocuklar aynı zamanda kendi değerlerinin performansları ile bağlantılı olduğuna inanır ve koşullu olarak sevildikleri kanısına varır. Mükemmeliyetçi çocuklar, hata yapmaktan korkma, yüksek standartlara sahip olma, ebeveyn beklentileri ve eleştirilerine karşı hassasiyet, kendi becerileri hakkında şüphe duyma ve düzen takıntısı gibi özelliklerle karakterizedir.
Mükemmeliyetçiliğe itilen çocuklar kendilerini zorlayacak deneyimlere karşı direnç gösterir ve risk almaktan kaçınır. Bunun sonucunda gelişimleri olumsuz yönde etkilenir; yaratıcı ve yenilikçi yönleri gelişemez. Mükemmeliyetçilik aynı zamanda asla bitmeyen bir karne gibidir; çocukları sürekli olarak kendilerine yönelik değerlendirme yapmalarını zorlayarak kaygıya ve depresyona sürükler.
Çocuğunuzu mükemmeliyetçiliğe iterek ona zarar vermek istemiyorsanız aşağıda yer alan maddeleri dikkate alabilirsiniz:
• Çocuğunuza birincilik dışında hiçbir başarının yeterli olmadığını söylemeyin.
• Çocuğunuza daha iyi bir performans göstermesi için neye ihtiyacı olduğunu sorun.
• Hem sözel hem de sözel olmayan şekilde destek verin. Örneğin çocuğunuz zorlandığında, ‘Bu aslında gerçekten zor bir ödev/görev değil mi?’ diyebilirsiniz.
• Yalnızca sonuçları değil gösterdiği çabayı da ödüllendirin.
• Çocuğunuz bir derste başarılı olduğunda “Akıllı oğlum/kızım!” gibi ifadeleri kullanmaktan kaçının. Onu dersin konusuna göre takdir edin. Çocuğun zekasına yönelik takdirler, zayıf not aldığında zeki olmadığını düşünmesine, dolayısıyla çaba sarf etmekten vazgeçmesine neden olabilir