Toplum nüfusunun yüzde 10’u bu hastalıktan şikayetçidir. Peki bu hastalığın nedenleri nelerdir?
Başta şiddetli baş ağrısı olmak üzere çeşitli semptomları vardır. Ancak bir migren atağı, kötü bir baş ağrısından çok daha fazlasıdır. Belirtiler kişiden kişiye değişir; ancak şunları içerebilir:
– şiddetli baş ağrısı
– mide bulantısı
– kusma
– seslere duyarlılık
– kokulara duyarlılık
– ışığa duyarlılık
– görme değişiklikleri
Migren ağrısı olanlar baş ağrısına eşlik eden bu rahatsızlıklar nedeniyle günlük işlerini tamamlamakta zorlanırlar. Yine de tam bir migren tanısı konulması için uzun bir süreç ve uzman doktor kontrolü çok önemlidir. Migren epizodik veya kronik olabilir. Ayda 14 gün veya daha az migren ağrısı yaşıyorsanız, doktorlar durumu epizodik olarak sınıflandırır.
Ağrıyı ayda 15 gün veya daha fazla yaşıyorsanız ve bu günlerin çoğunda başka migren semptomlarınız varsa, doktorlar bunu kronik migren olarak değerlendirir.
Migrenin Nedenleri Nelerdir?
Migrene sebep olan nedenler belirsiz olsa da yapılan araştırmalar sonucunda aşağıda verilen faktörlerin etkili olduğu belirlenmiştir.
– Genetik
– Çevresel faktörler
– Vücuttaki serotonin seviyeleri
– Beyindeki elektriksel aktivite
Migreni Neler Tetikler?
Uzmanlar, belirli faktörlerin migren epizodunu tetikleyebileceğine inanıyor. Migren ataklarını önlemenin en iyi yolu, tetikleyicilerinden kaçınmaktır. Bunlar kişiden kişiye değişebilir ve migreni olan çoğu kişinin birkaç tetikleyicisi vardır.
Genellikle, aşağıdakiler dahil, yiyecek ve içecekler söz konusudur:
– Alkol, özellikle kırmızı şarap
– Peynir ve diğer süt ürünleri
– Çikolata
– Kahve
– Kurutulmuş etler
– Güçlü bir kokusu olan herhangi bir yiyecek
– Aspartam, daha iyi MSG olarak bilinen monosodyum glutamat ve genellikle işlenmiş etlerde bulunan nitratlar gibi koruyucular ve tatlandırıcılar
Diğer yaygın tetikleyiciler şunları içerir:
– Öğün atlamak: Öğünleri tamamen atlamak veya uygun vakitlerde yemek yememek migren atağına neden olabilir.
– Egzersiz yapmak: Yoğun bir egzersiz seansı, özellikle bir süredir aktif değilseniz, migren ataklarını tetikleyebilir.
– Duyusal uyarım: Alışılmadık derecede parlak ışıklar, yüksek sesler veya güçlü kokular migren epizodunu tetikleyebilir. El fenerleri, parlak güneş, parfüm, boya ve sigara dumanı yaygın tetikleyicilerdir.
– Hormonal değişiklikler: Migrenli kadınların yüzde 75’i atakların adet dönemleri civarında geliştiğini bildiriyor. Diğerleri hamilelik veya menopoz sırasında migren ataklarını bildirir. Uzmanlar, bu zamanlarda östrojen ve progesteron seviyelerindeki dalgalanmaların migren ataklarını tetikleyebileceğine inanıyor.
– Hormon ilaçları: Örneğin doğum kontrolü ve hormon replasman tedavisi de migren ataklarını tetikleyebilir veya kötüleştirebilir. Ancak bazen bu tedaviler aslında migren baş ağrılarını azaltabilir.
– Diğer ilaçlar: Yüksek tansiyon veya kalp yetmezliği gibi durumları tedavi etmek için kullanılan nitrogliserin gibi vazodilatörler migren ataklarını tetikleyebilir.
– Stres: Stres, migren hastalarının neredeyse yüzde 70’i için bir tetikleyici olabilir. Duygusal stres işteki veya evdeki taleplerden kaynaklanabilir. Örneğin aşırı efordan veya cinsel aktiviteden kaynaklanan fiziksel stres de migren ataklarını tetikleyebilir.
– Düzensiz uyku: Çok fazla veya çok az uyumak tetikleyici olabilir. Rutin bir uyku programınız yoksa, daha fazla migren atakları yaşayabilirsiniz.
– Hava değişiklikleri: Fırtınalar, yoğun ısı dalgaları ve barometrik basınçtaki değişimler migren ataklarını tetikleyebilir.
– Ekran zaman aşımı: Birçok kişi bilgisayar başında çok zaman geçirmenin migren ataklarını tetikleyebileceğini düşünüyor.
Migren Nasıl Tedavi Edilir?
Migren için iki ana tedavi türü vardır: Akut ve önleyici tedavi.
Bir kişi, migren atağı sırasında semptomları hafifletmek ve daha da kötüleşmesini önlemek için akut tedavi alır. Seçenekler reçetesiz satılan ağrı kesiciler, reçeteli ilaçlar ve cihazları içerir. Bu cihazların çoğu, beynin elektrik sinyalini etkileyen uyarım sağlar.
Önleyici tedavi, migren ataklarının sıklığını, şiddetini ve süresini başlamadan önce azaltmayı amaçlar. Seçenekler ilaçlar ve prosedürlerin yanı sıra yaşam tarzı değişiklikleri ve davranış terapisini içerir.
Önleyici tedavi, sadece onu alan kişilerin yaklaşık yüzde 40’ında işe yarar. İşe yaradığında migren ataklarının sıklığını en az yüzde 50 oranında azaltmaya yardımcı olur.
Hazırlayan: Gözde Kılınç