Siz kıymetli okuyucularıma bu hafta miras hukukunda en çok merak edilen mirasçılıktan çıkarmanın şartları konusunda bilgiler vermeye çalışacağım. Öncelikle Miras hukuku, gerçek kişinin ölümü veya gaipliği halinde, bu kişinin malvarlığının kimlere ve nasıl intikal edileceğini düzenleyen hukuk dalına verilen isimdir. Miras hukukunda iki tür mirasçı vardır. Bunlar, yasal mirasçılar ve atanmış mirasçılar olarak adlandırılmaktadır. Miras hukukunda mirasçılıktan çıkarma mümkün müdür konusu sizlerden en çok gelen sorulardan bir tanesidir.
Mirasçılıktan çıkarma Türk Medeni Kanununda ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir.
Türk Medeni Kanunu, belirli şartların varlığı halinde, miras bırakana saklı paylı mirasçılarını mirastan çıkarma imkânı getirmiştir.
Miras bırakan, ölüme bağlı bir tasarrufla saklı paylı mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir:
-
Yasal veya Atanmış mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemişse,
-
Yasal veya Atanmış mirasçı, miras bırakana veya miras bırakanın ailesi üyelerine karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemişse.
Mirasçılıktan çıkarma işlemi vasiyetname ile yapılabilmektedir. Mirasçılıktan çıkarma işleminin geçerli olabilmesi için, mirasçılıktan çıkarma sebeplerinin vasiyetnamede ayrıntılı bir şekilde gösterilmesi gerekmektedir. Vasiyetnamede genel mirasçılıktan çıkarma ifadelerinin kullanılması yeterli kabul edilmemektedir. Mirasçılıktan çıkarma sebebinin gösterilmemesi veya mirasçılıktan çıkarma sebebin yeterli olmaması halinde, saklı paylı mirasçı, tenkis davası açarak saklı payını alabilme hakkına sahiptir.
Mirasçılıktan Çıkarma, vasiyetname ile yapıldığından, vasiyetnamenin iptali davası şartları bulunduğunda, iptal davası mirasçılar tarafında açılabilmektedir. Ayrıca, miras bırakanın, mirasçılıktan çıkarma sebeplerinde esaslı hataya düşmesi halinde de, iptal davası açılabilir.
Mirasçılıktan çıkarılan yasal veya atanmış mirasçı miras payı alamadığı gibi tenkis davası açma hakkı da bulunmamaktadır. Miras bırakan, mirastan çıkardığı mirasçısının miras payında tasarrufta bulunmamışsa, miras payı çıkarılanın yerini alan mirasçılara geçer.
Türk Medeni Kanununda, miras bırakana veya miras bırakanın yakınlarından birine karşı ağır bir suç işlemesi cezai mirasçılıktan çıkarma olarak kabul edilmiş olup ayrıca, koruyucu mirasçılıktan çıkarma da öngörülmüştür. Miras bırakan, hakkında borç ödemeden aciz belgesi bulunan alt soyunu, saklı payının yarısı için mirasçılıktan çıkarabilir. Ancak, bu yarıyı mirasçılıktan çıkarılanın doğmuş ve doğacak çocuklarına özgülemesi şarttır.
Miras açıldığı zaman borç ödemeden aciz belgesinin hükmü kalmamışsa veya belgenin kapsadığı borç tutarı mirasçılıktan çıkarılanın miras payının yarısını aşmıyorsa, mirasçılıktan çıkarılanın istemi üzerine çıkarma iptal olmaktadır.