Florence Nightingale ( Lambalı Kadın ) Kimdir?
Florence Nightingale, 12 Mayıs 1820'de ismine ilham veren İtalya'nın Floransa kentinde doğdu. Ailesi tüccarlık yapan zengin ve soylu bir ailenin kızı olan Nightingale, Almanca, Fransızca ve İtalyanca ile birlikte matematik çalışmaları da dâhil olmak üzere klasik bir eğitim aldı. Nightingale, küçük yaşlardan itibaren hayırseverlik konusunda aktif olarak, ailesinin malikânesine komşu köydeki hasta ve fakir insanlara hizmet ediyordu. Nightingale sonunda hemşireliğin onun arayışı olduğu sonucuna vardı; mesleğin ilahi amacı olduğuna inanıyordu. Bu doğrultuda bütün ihtişamlı hayatını geride bıraktı ve hayatını değiştiren bir karar alarak insanlara yardım adına gönüllü hemşire oldu. Dünya’ya onu duyuran ise 1853’lü yılında yapılan Kırım savaşı oldu. Bir İngiliz üs hastanesinin sağlıksız koşullarını iyileştirerek ölüm sayısını büyük ölçüde azalttı. Devam eden süreçte, 1860'da St. Thomas Hastanesini ve Nightingale Hemşire Eğitim Okulunu kurdu. Nightingale, 13 Ağustos 1910'da Londra'da öldü.
Kırım Savaşı
Nightingale, 1850’li yılında Harley Street hastanesinde hasta hükümdarlara bakmak için hemşire görevine geldi. Etkili performansı ona kısa sürede görevde terfi almasına sebep oldu. Aynı zaman aralığında Middlesex hastanesinde gönüllü çalışmalar yaptı. Burada kolera salgının hızla yayılmasına sebep olan sağlıksız hijyen koşullarını ortadan kaldırmaya ve ölüm oranını en aza indirmeye çalıştı.
Ekim 1853'te Kırım Savaşı çıktı. Müttefik İngiliz ve Fransız kuvvetleri, Osmanlı topraklarının kontrolü için Rus İmparatorluğu'na karşı savaş halindeydiler. Erzakların hızla azaldığı Karadeniz'e binlerce İngiliz askeri gönderildi. 1854'e gelindiğinde, askeri hastanelere en az 18.000 asker kabul edilmişti.
O zamanlar Kırım'daki hastanelerde görevli kadın hemşire yoktu. Alma Muharebesi'nden sonra İngiltere, sadece hastanelerin yetersiz kadrosu nedeniyle yeterli tıbbi bakımdan yoksun olmakla kalmayıp aynı zamanda korkunç derecede sağlıksız koşullarda çürümüş olan hasta ve yaralı askerlerinin ihmaliyle ilgili bir kargaşa içindeydi.
Nightingale, 1854'ün sonlarında, Savaş Bakanı Sidney Herbert'ten Kırım'daki hasta ve şehit düşen askerlere bakmak için bir hemşire grubu oluşturmasını isteyen bir mektup aldı. Operasyonun tam kontrolü verildiğinde, çeşitli dini tarikatlardan neredeyse üç düzine hemşireden oluşan bir ekibi hızla topladı ve onlarla birlikte sadece birkaç gün sonra Kırım'a gitti.
Oradaki rezil koşullar konusunda uyarılmış olmalarına rağmen, Nightingale ve hemşirelerini İstanbul’daki İngiliz üs hastanesi Scutari'ye geldiklerinde gördüklerine hiçbir şey hazırlayamazdı. Hastane, suyu ve binanın kendisini kirleten büyük bir fosseptik havuzunun üstüne oturdu. Hastalar, koridorlara serpilmiş sedyelerin üzerinde kendi dışkılarında yatarlar. Kemirgenler ve böcekler yanlarından hızla geçti. Bandajlar ve sabun gibi en temel malzemeler, hasta ve yaralıların sayısı giderek artarken giderek azaldı. Suyun bile temizlenmesi gerekiyordu. Savaşta meydana gelen yaralanmalardan çok tifo ve kolera gibi bulaşıcı hastalıklardan daha fazla asker ölüyordu.
Nightingale, çabucak işe koyuldu. Yüzlerce sert fırça temin etti ve hastalığı hafif olan hastalardan hastanenin içini baştan aşağıya fırçalamalarını istedi. Nightingale, ayakta olduğu her dakikayı askerlere bakarak geçiriyordu. Akşamları, karanlık koridorlardan geçerken yanında bir lamba ile dolaşıyor, hastaya bakıyordu. Onun bu hareketlerinden sonra askerler, ona "Lambalı Kadın" demeye başladılar. Çalışması hastanenin ölüm oranını üçte iki oranında düşürdü.