Temettü Nedir? Temettü Hisseleri Nasıl Seçilir?
- Temettü Nedir?
- Temettü Nasıl Alınır?
- Temettü Oranı ve Temettü Verimi Nedir, Nasıl Hesaplanır?
- Temettü Dağıtma Oranı Nedir, Nasıl Hesaplanır?
- Temettü Hissesi Ne Demek? Temettü Hissesi Nasıl Seçilir?
- Temettüden Hisse Değerine (Temettü Değerleme Modeli)
- Temettü Dağıtmayan Şirket Başarısız Mı Sayılır?
- Temettü Yatırım Stratejileri
- GCM Yatırım Farkıyla, Borsa İstanbul’da Yatırım Yapın
"Bireysel bir yatırımcının başarısı için tek yol temettü olmayabilir, ancak daha iyisi varsa, onu henüz bulamadım."
-Josh Peters
Yukarıdaki alıntının sahibi Josh Peters, “The Ultimate Dividend Playbook” kitabının yazarıdır. Konu temettü yatırımcılığı ya da temettü hisseleri seçimi olduğunda, Peters’in bu tespiti gerçekten de dikkate değerdir.
Yerli yatırımcıların yaygın bir biçimde gayrimenkul yatırımı tercih etmelerinin sebebini kurcaladığınızda, bunun arkasında çoğunlukla “Hem satarken aldığımdan daha pahalıya satıyorum, hem de aradaki zaman zarfında düzenli kira geliri elde ediyorum.” türünde bir düşünce tarzının yattığını görürsünüz.
Aslına bakacak olunursa, temettü yatırımcılığının arkasında da, fazlasıyla buna benzer bir yatırım mantığı gizlidir: Hem alım-satımdan sermaye kazancı, hem de dönemler itibariyle temettü geliri…
Temettü hisseleri seçmenin en büyük avantajlarından biri, elinizdeki hisseleri satmadan da, yatırımlarınızdan nakit akışı sağlayabiliyor olmanızdır.
Temettü Nedir?
Bir şirket neden kurulur? Hep bir ağızdan “Elbette, kâr elde etmek için…” dediğinizi duyar gibiyim.
Finansal sağlığı yerinde olan bir şirket ise, elde ettiği kârı iki şekilde kullanabilir:
- Büyüyüp gelecekte daha fazla kâr elde etmek için elde ettiği kârı sermayesine ekler. (Otofinansman)
- Ya da elde ettiği kârı, ortaklarına temettü olarak dağıtır.
Esasında “Temettü Nedir?” sorusunun cevabı da, bu son maddeyle birlikte kendini yeterince açığa vurmuş oldu. Buna göre bir şirketin, hissedarlarına yaptığı kâr payı ödemesi temettü olarak tanımlanır. Bu ödemeler genellikle nakden yapılır, ancak bazen şirketler bedelsiz sermaye artırımı yoluyla hisse senedi olarak da temettü dağıtabilir. Hisse senedi temettüleri, hisse bölünmesi olarak da bilinir.
Bazı şirketler temettü dağıtımını bu iki yöntemin karışımı şeklinde de yapabilir. Ayrıca tüm bunlara ilaveten, hisse geri alımlarını da dolaylı yoldan bir tür temettü dağıtım yöntemi olarak, burada, zikredebiliriz.
Temettü Nasıl Alınır?
Bana zevk veren tek şey ne biliyor musunuz? Temettülerimin geldiğini görmek…
John D. Rockefeller
Bir ortağın temettü olmaya hak kazanması için, temettü dağıtacak şirket hissesini, temettü dağıtım tarihinden yalnızca bir gün öncesinde satın alması yeterlidir. Çünkü temettü ödemesi, temettü günü hisseyi elinde bulunduran ortağa yapılmaktadır.
Nakit ya da bedelli sermaye artırımı yoluyla yapılan temettü dağıtımında, temettü ödemesinden gelen nakit ya da hisseler, hisseyi elinde bulunduran yatırımcının hesabına otomatik olarak aktarılır.
Bu noktada “Peki, ben hisseyi 1 senedir elimde tutuyorum da, neden bir gün önce sattım diye, temettüyü diğer yatırımcı alıyor?” diye düşünebilirsiniz. Fakat bu noktada temettü dağıtıldığı gün, ilgili hisse fiyatının brüt temettü miktarınca düşeceğini de bilmek gerekiyor. Diğer bir ifadeyle, bu durumda temettüyü alan asıl kişi, temettü beklentisi hisse fiyatının içine dâhil olmadan hisseyi elinde bulunduran yatırımcı olmuş oluyor; ki bu son derece makul. Bu yüzden temettü yatırımcılığının özü itibariyle, dünden bugüne bir bakış açısıyla yapılan bir yatırım olmaktan ziyade, uzun vadeli bir yaklaşımla uygulanan bir yatırım stratejisi olduğunu da akılda tutmak gerekiyor.
Temettü Oranı ve Temettü Verimi Nedir, Nasıl Hesaplanır?
Temettü verimi, temettü ödeyen hisse senetlerinin göreceli çekiciliğini karşılaştırmanın kolay bir yoludur. Hisse seçerken temettü verimine bakan bir yatırımcı, bu sayede bir hisse senedi satın alarak bekleyebileceği getiri üzerinde bir fikir sahibi olabilir.
Temettü verimi, bir hisse senedinin yıllık temettü ödemesi ile mevcut hisse senedi fiyatı arasındaki ilişkidir ve şu formülle hesaplanır:
Herhangi bir hissenin temettü verimi, hisse fiyatının değişimine bağlı olarak sürekli değişim gösterebilir. Benzer şekilde dönemden döneme dağıtılan temettü miktarındaki değişim de, temettü verimi oranının farklılaşmasına sebep olur.
Temettü oranı dediğimiz hesaplama ise dağıtılacak brüt ya da net toplam temettü tutarının, toplam hisse senedi adedine bölünmesi ile bulunur ve bu yolla hisse başına düşen brüt ya da net temettü tutarına ulaşılır.
Temettü Dağıtma Oranı Nedir, Nasıl Hesaplanır?
Temettü ile ilişkili yukarıda sözünü ettiğimiz oranlara ilaveten, temettü dağıtma oranı dediğimiz bir oran daha var; ki bu bazen temettü oranıyla karıştırılabiliyor. Temettü oranı, biraz önce de sözünü ettiğimiz gibi, hisse başına düşen temettüye karşılık gelen değeri bize veriyor.
Fakat temettü dağıtma oranı ise -temettü oranından farklı olarak- bir şirketin dağıttığı temettünün net kârına oranı bize gösterir. Diğer bir ifadeyle, şirketin elde ettiği net kârın ne kadarını temettü olarak dağıttığını, temettü dağıtma oranına bakarak görebiliriz. Temettü dağıtma oranının formülü ise şöyle:
Temettü Hissesi Ne Demek? Temettü Hissesi Nasıl Seçilir?
Öncelikle “Bu hisse, kesinlikle bir temettü hissesidir” diye net bir yaftalama yapabileceğimiz mutlak bir sınıflandırma kriterinin olmadığını akılda tutmakta fayda var. Bununla birlikte yıllar itibari ile istikrarlı ve öngörülebilir bir şekilde tatmin edici oranlarda temettü ödeyen şirketlerin, temettü yatırımcıları için iyi birer temettü hissesi adayı olabileceği söylenebilir.
Ancak her yatırımcının temettü hissesi seçme kıstasının aynı olması da beklenemez. Örneğin kimi yatırımcılar geçmişte düzenli temettü dağıtan fakat temettü büyüme oranı düşük hisseleri tercih edebilirken; kimi yatırımcılar ise nispeten düşük temettü verimi olan fakat temettü oranını her geçen dönem arttırma potansiyeli taşıyan şirket hisselerine yönelebilmektedir.
Temettüden Hisse Değerine (Temettü Değerleme Modeli)
Temettü bir yatırımcı için doğrudan bir nakit akışı demektir. Bu yüzden gelecekte ödeyeceği temettüler öngörülebilir olan olgun şirketler için, temettü beklentisinden yola çıkarak hisse değerlemesi yapılabilir. Bu değerleme yönteminin adı ise temettü iskonto modelidir.
Temettü iskonto modeli, bir hisse senedinin makul değerinin, şirketin ömrü boyunca dağıtacağı temettülerin bugünkü değerleri toplamına eşit olacağı varsayımına dayanan nicel bir yöntemdir.
Bu yöntem, mevcut piyasa koşullarından bağımsız olarak bir hisse senedinin gerçeğe uygun değerini hesaplamaya çalışır ve temettü ödeme faktörleri ile piyasanın beklenen getirilerini dikkate alır. Bu yöntemin varsayımına göre, yöntem neticesinde elde edilen değer, hissenin mevcut işlem fiyatından daha yüksekse, o zaman hisse senedi düşük değerdedir ve satın almaya uygundur. Elbette bunun tersi de geçerlidir.
Temettü Dağıtmayan Şirket Başarısız Mı Sayılır?
Bu sorunun cevabı çok net: Hayır!
Bir şirket başarılı bir finansal performans ortaya koymasına rağmen, temettü politikası gereğince temettü dağıtmamayı seçebilir ya da temettü dağıtım oranı çok düşük olabilir. Bu durum biraz da, şirketin yaşam döngüsü çizgisinin neresinde bulunduğuna bağlıdır. Genç, hızlı büyüyen ve bu yüzden fazlaca sermayeye ihtiyaç duyan şirketler tercihini temettü dağıtmamaktan kullanabilir.
Yine bir şirket düzenli temettü ödemesi yapmasına rağmen, konjonktür gereği bazı dönemlerde temettü ödemekten geri durabilir.
Temettü Yatırım Stratejileri
Temettü yatırımcıları, ya yüksek temettü verimi yaklaşımına ya da yüksek temettü büyüme oranı stratejisine odaklanma eğilimindedir ve her iki tarz da, farklı yatırım amaçlarına hizmet eder.
Yüksek temettü verimi yaklaşımında; nakit akışı yüksek, olgun ve dolayısıyla yavaş büyüyen şirketler ağırlıklı olarak seçilir.
Örneğin 10 lira karşılığında aldığınız hisse senedi, size senelik 1 lira temettü ödemesi yapıyorsa, temettü verimi %10’dur. Bu durum farklı bir açıdan değerlendirilecek olursa, hiç hisse satmadan, yaptığınız yatırımın 10 senelik nakit akışıyla (temettüler) kendi maliyetini çıkarması demektir.
Eğer seçim kriteriniz, yüksek temettü verimi yerine, yüksek temettü büyüme oranı ise, bu durumda odak noktanız temettü verimi düşük de olsa, hızlı büyüyen şirket hisseleri olacaktır. Bu durumda ilk yıllarda düşük bir nakit akışına sahip olsanız da, gelecekte bileşik getirinin sihirli gücü devreye girerek sizi ödüllendirebilir.
Hangi yaklaşımı seçeceğiniz, finansal beklentinizin acil ve istikrarlı bir gelir mi, yoksa uzun vadeli büyüme ve artan kâr mı olduğuna bağlıdır.
Bir strateji seçerken, ne kadar riski göze alabileceğiniz ve temettülerin istediğiniz gelir düzeyini sağlamasını ne kadar bekleyeceğiniz üzerine düşünmeye ayrıca vakit ayırmanız da yerinde olacaktır.
GCM Yatırım Farkıyla, Borsa İstanbul’da Yatırım Yapın
Geleceğinizin inşasına bugünden başlayın ve yarınlarınıza yatırımı, yarına ertelemeyin.
Öyleyse şimdi siz de GCM Yatırım’da kendinize bir Yatırım Hesabı açtırın ve tasarruflarınızı Borsa İstanbul’da değerlendirin.
Üstelik borsa hesabınız açılana kadar, dilerseniz GCM Yatırım’ın sunduğu eşsiz ayrıcalıktan siz de faydalanabilir ve kendiniz için ücretsiz bir “Demo Hisse Hesabı” oluşturarak 100.000 TL sanal parayla Borsa İstanbul’da yatırım yapmanın nasıl bir his olduğunu deneyimlemeye başlayabilirsiniz.