İsrael genç bir ülke ve sinema genç bir sanat biçimidir. Ancak İsrail sineması ve kuruluşu arasındaki ilişki çoğu kez huzursuz bir ilişki olmuştur. Bununla beraber, İsrail sinemasının tarihi, İsrail'in tarihini yansıtmaktadır.
İlk filmlerden biri Osmanlı Filistin'de Fransız Lumiere kardeşler tarafından çekildi. Kudüs'te (1896) popüler olarak Tren İstasyonu olarak bilinir. Egzotik, panoramik görüşleri bugün Avrupalı bir seyirci kitlesine ilk sefer tarandıkları vakitki gibi akıp gidiyor.
Eretz Yisrael (İsrail Ülkesi), İngiliz Mandası döneminde film yapımcılarının odak noktası olarak kaldı. İbranice'deki ilk uzun metrajlı film Oander the Wanderer (1933) idi. Okul gezisinde sınıf arkadaşlarından ayrılan genç bir sabra'yı (İsrail topraklarında doğan Musevi) betimliyor. Tipik bir didaktik gayrette film, araziyi çalışmanın ve onunla Musevi irtibatını yine kurmanın ehemmiyetini vurguluyor.
İsrail devletinin evvelki ve ilk senelerinde yapılan çoğu prodüksiyon, bunları ve diğer Siyonist idealleri vurguladı. Ortak bir umut, Musevi liderlerin kahramanlığıydı, yalnızca toprağın yerleşmesinde değil, bu arada hayatta kalmak için savaşırken de.
Bu türün en bariz İsrail tezahürü muhtemelen Hill 24 Don't Not (1955). Oranla pahalı bir bütçeyle filme alınan film, Kurtuluş Savaşı'nda değişik geçmişlere sahip dört savaşçının hikayelerini anlatıyor. Can verirler, ancak ölümleri boşuna değildir - görevleri bitirir ve isimsiz tepe İsrail'e verilir.
Ephraim Kishon’un ilk filmi Sallah Shabbati (1964), kahramanlık, asalet ve fedakarlık içeren bu standart prodüksiyonlardan kökten farklı. Tüm gişe rekorlarını kırdı ve hala İsrail'deki ulpanim [İbranice eğitim] 'de sıkça gösteriliyor. Sallah, hem İsrail'de hem de İsrail filmlerinde bu kadar yaygın olan öz-spontane idealizmi çok eğlendiriyor. Bir Yüksekokul Ödülü'ne aday gösterildi ve Haim Topol'u, sistemi kendi avantajı için manipüle eden tembel ve sevecen Sefarad bir muhacir [başka bir deyişle Akdeniz topraklarından göçmen] olarak seçti.
1967] Altı Gün Savaşı İsrail'in kendi görüşünü değiştirdiği için sinemadaki gelişmeler de milli gelişmelerle paralel ilerliyordu. İsrailliler Siyonist masallardan sıkıldı ve yakın felaket ile ilgili daha az kaygılıydı. Ancak, sinema yeniliklerini başka yerlerde olduğu gibi yerleştirecek bir bağlam yoktu. Literatürde binlerce sene süresince kesintisiz bir anane vardı ve yazarlar yapıtlarına titreşim ve bağlam vermek için zengin bir kalıttan istifade edebilirler. Filmde, çağdaş bir yerli ananenin sanatsal bütünlükle dövülmesi daha zor oldu.
A.B.'nin kısa hikayesine dayanan Uri Zohar’ın Üç Gün ve Bir Çocuk (1967). Yehoshua, 1967 Cannes Film Şenliği'nde Oded Kotler'a En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazandı. Bir adamın daha önceki kız arkadaşının erkek çocuğuna bebek oturduğu üç gün boyunca belirsizliğini araştıran psikolojik bir dramadır. İsrail'in hayatını ve yurttaşlarının yaşadığı varoluşsal çelişkileri normalleştirmeye çalışmaktadır. Bununla birlikte, bu gayret, özelliğe dikkat etmeden global hiçbir şeyin ortaya çıkamayacağını ve Kudüs'ün Paris olmadığını bilen Yehoshua'nın çalışmalarından daha az başarılı olmasını sağlıyor. Tam muvaffakiyet eksikliğine karşın, film ekrana tam manasıyla sanatsal bir vizyon yansıtma gayretinde büyük ehemmiyet taşıyor.
70'ler, sözde “bourekas filmleri” nin yükselişini gördüler. Bir hayli İsrailli, bu evli büyülere (ve bir takım melodramlara) hayatlarının gerginliğinden kaçmak için baktı. Hiçbir şekilde sofistike ve isimlerini veren hamur işleri kadar iddiasız ve asılsız olan bu bourekas filmleri faturaya uyuyor.
Son olarak, 1978'de İsrail Sinemasının Kalitesini Teşvik Fonu heyetti. Kazara değil, Kayitz film yapımcılarının ikinci dalgası 70'lerin nihayetinde ve 80'lerin başında ortaya çıktı. Bu kuşağın en önemli azalarından biri, televizyon yapımı drama olan My First Sony, İsrail Film Şenliği'nde gösteriliyor olan Uri Barabash. Çalışmaları akıl hastalığı, suçluların rehabilitasyonu ve temel eğitimin baskıları gibi konuları ele almaktadır. En bilinen filmi, bir hapishanede Arap-Musevi ilişkileriyle ilgilenen ve Yüksekokul Ödülü'ne aday gösterilen Duvarların Ötesinde (1986).
1990'larda İsrail sineması bir hayli istikametten yaşlandı. Genişleyen nüfus ve ekonomi, İsrail toplumunun daha az savunmacı, insüler bakış açısıyla birlikte, filmlerin hem nicelik hem de kalitesinde bir patlamaya katkıda bulundu. Birçok İsrailli, bourekas filmleri esnasında yerli filmlere gitmeyi bıraktı ve mahalli yapımlardan kaçınmak için refleks olarak devam etti. Diğerleri tüm filmleri büyükelçi olarak görürler ve böylelikle İsrail'i olası olan en iyi ışıkta temsil etmelerini isterler.
Bu yazı 26 OCAK 2020 tarihinde yazılmıştır.
Yorum Yok..
Hemen bir tane yorum eklemeye ne dersin ?