Chancellorsville Muharebesi (30 Nisan-6 Mayıs 1863), İç Savaş sırasında Konfederasyon ve General Robert E. Lee için büyük bir zafer olmasının yanısıra Konfederasyon Generali Thomas “Stonewall” Jackson‘ın olduğu ve öldüğü savaş olmasıyla da ünlüdür.
Virginia’nın Spotsylvania İlçesinde savaşan Lee’nin kendi ordusunu ikiye bölerek kendisinin iki katı büyüklüğünde bir kuvvet olan Birlik Generali Joseph Hooker‘ın Potomac Ordusu ile karşı karşıya gelme kararı, Chancellorsville Muharebesi’nin Lee’nin en önemli taktik zaferi olarak tarihe geçmesini sağladı.
Chancellorsville Muharebesi Başlıyor
Chancellorsville Savaşı’ndan önce, Fredericksburg Savaşı’nı kaybeden General Ambrose Burnside‘ın yerini General Joseph Hooker almıştı. Hooker ilk iş olarak bahar boyunca adamlarını Konfederasyon birlikleriyle başka bir karşılaşmaya hazırlanmak için eğitmekle geçirmişti. Bu sefer kazanmayı umuyordu. Amacı, Konfederasyon başkenti Richmond, Virginia’yı ele geçirmekti.
Chancellorsville Savaşı’na giren sayılar da Hooker’ın tarafındaydı: Yaklaşık 115.000 adama komuta ederken, Lee’nin askerleri sadece 60.000 askerden oluşmaktaydı. Bu belki de İç Savaş’ta görülen en büyük Birlik avantajıydı. Ayrıca Konfederasyon Ordusu’nun iki bölümü yoktu ve Güney Virginia’da General James Longstreet komutasında hizmet veriyordu .
27 Nisan 1863’te, bir önden saldırı numarası yapmak için kuvvetlerinin üçte ikisini Fredericksburg’un önüne koyan Hooker, daha sonra Potomac Ordusunun diğer üçte birini Rappahannock Nehri boyunca yönetti. Fredericksburg yakınlarındaki Konfederasyon siperlerinin arkasına gelip düşmanı gafil avlamayı umuyordu.
Chancellorsville Muharebesi: Lee’nin Saldırısı
Hooker’ın kumarı, General Robert E. Lee‘nin hızlı bir şekilde buna aymasıyla aşıldı. Lee de gücünü böldü ve ordusunun geri kalanını Hooker ile kafa kafaya savaşmak ve Batıya doğru ilerlemeden önce Fredericksburg‘u tutması için de Jubal Early liderliğindeki 10.000 askeri elinde tuttu .
İki ordu, 1 Mayıs 1863’te Chancellorsville’in batısındaki bir orman olan Wilderness’in hemen ötesinde açık bir alanda çarpıştı. Üstün sayılarına rağmen, Hooker adamlarını savunma pozisyonlarına geri döndürdü ve Lee’nin en parlak fikirlerini şapkadan çıkardığı kariyerinin hücum planını uyguladı.
Lee ordusunu tekrar böldü ve sağ kolu Thomas J. “Stonewall” Jackson’ı, Birlik’in sağ kanadına saldırması için gönderdi, burada Tümgeneral Oliver Otis Howard komutasındaki Birlik XI Kolordusu ile çatıştı ve Birlik hattını çökertti.
Stonewall Jackson: Ölümü
Lee ve Jackson’ın en ünlü zaferi de Jackson’ın ölümüne yol açtı. 2 Mayıs’ta Jackson, Hooker’ın açıktaki kanadına saldırmak için 28.000 askeriyle yaklaşık 25 km yürüdü. Sonunda Birlik kuvvetlerine büyük bir zayiat verdi ve Hooker’ın kuvvetlerinin yarısı yok edildi.
Ancak Jackson’ın zaferi onun son zaferi olacaktı. Gün batarken, Jackson adamlarını ormanda keşif yapmaya yönlendirdi. Bir Kuzey Carolina alayı onları düşman süvarileriyle karıştırdı ve ateş açtı. Bir kurşun Jackson’a isabet etti ve sol omzunun üstündeki kemiği kırdı. Doktorlar Jackson’ın sol kolunu keserken General JEB Stuart komutasını devraldı.
Lee, bir sahra hastanesindeki Jackson’a şunları yazdı: “Olayları kontrol edebilme fırsatım olsa ülkenin iyiliği için sizin yerinize engelli olmayı seçerdim.” Jackson, 39 yaşındayken 10 Mayıs 1863’te zatürreden öldü.
Konfederasyon Zaferi
3 Mayıs 1863’te, Hooker, kendisini General Lee’nin saldırılarını savuştururken buldu. Lee, Hooker’ın geride bıraktığı 27.000 askerin arkasında hareket ederek bir kez daha onu alt etti.
5 Mayıs 6 Mayıs arasında, Hooker ve yağmurla ıslanmış birlikleri, geri çekilmek zorunda kaldılar. Hooker’ın geri çekildiğini duyan Başkan Abraham Lincoln, “Tanrım! Tanrım! Ülke bu habere ne diyecek?” Diye haykırdığı söylenir.
Lee’nin 12.826’sına karşılık 17.278 kayıp vermişti. Ancak isyancıların aksine kayıplarının yerini alacak insan gücüne sahipti. Daha da önemlisi, yıkımdan kurtulmuş ve başka bir gün savaşmak için yaşamıştı. Chancellorsville’den sadece iki ay sonra, genellikle savaşın dönüm noktası olan Gettysburg olarak adlandırılan savaşta Lee ile tekrar buluşacaktı. Savaş kazanılsa da tam bir Pirus Zaferi etkisinde olacaktı.
Benzer içerikte yazıları okumak için tıklayın.
Tarihte meydana gelmiş 5 Büyük Pirus Zaferi için tıklayın.
Kaynak ve detaylı bilgi için;