Ragdoll Kedisi - Dr. Orhan Yılmaz
Ragdoll kelimesi ’oyuncak bez bebek’ anlamına gelir. Bu kedi ırkı, ismini, kucağa alındığında bir oyuncak bebek gibi hareketsiz durmasından almıştır. Kucağa alındığında, adeta bir hamur parçası gibi hareketsiz kalır ve kucağa yayılır.
Ragdoll kedisi, mavi gözlü ve vücudunun belirli yerlerinde renk koyulaşması olan bir kedi ırkıdır. İri ve kaslı bir vücut yapısına sahiptir. Tüyleri orta uzunlukta olup, dokunulduğunda yumuşak ve ipeksi bir his verir. Çok uysal ve sakin bir karektere sahiptir. Sahibine çok bağlı ve sevecendir.
Kökeni
Ragdoll kedisinin kökeni, 1960’lı yıllarda ABD’de yaşamış uzun beyaz tüylü ve şeceresiz yetiştirilen Josephine ismindeki bir ev kedisinin yavrularına dayanır. Josephine, dış görünüş olarak Ankara ve İran kedisini andırıyordu.
Josephine gebe iken, ona bir araba çarptı ve Kaliforniya Üniversitesi bünyesinde bir veteriner kliniğine kaldırıldı. Burada bir müddet tedavi gördü ve tedavisi esnasında yavru doğurdu. Daha önce Burma ve Birmanya kedilerine benzeyen birkaç erkek ile çiftleşmiş ve yavrular vermişti. Verdiği yavrular genellikle kendisine benziyordu. Fakat araba çarpması olayından sonraki doğumda yavrulardan biri, dış görünüş olarak Siyam kedisine benziyordu.
Sahibi, Josephine’in hastanede yattığı süre içinde, hükümet tarafından uygulanan bazı genetik deneylere maruz kaldığını ve bu yüzden bu yavrunun farklı göründüğünü iddia etti. Josephine’in huyları bile, tedaviden sonra değişmiş ve kucağa alındığında yumuşak başlı ve sakin bir kedi olmuştu. Ayrıca acıya karşı da bağışıklık kazanmıştı.
Josephine’in daha sonraki doğumlarında yine Ragdoll benzeri yavrular dünyaya geldi. Josephine’in sahibinin, Ann Baker isminde bir kadın komşusu vardı. Tecrübeli ve tanınan bir kedi yetiştiricisi olan Ann Baker, bu yavrulardan bir kısmını satın aldı ve bunları yetiştirmeye başladı. Günümüzde Ragdoll kedisinin bilinen ırk vasıfları birkaç nesil sonra oturdu. Böylece, seneler süren ıslah çabaları sonucunda iri bedene, sakin mizaca, kucağa alındığında kendini serbest bırakıp hareketsiz kalma özelliğine ve Siyam kedisininkine benzer renkli (Seal color) kısımlara sahip olan bir kedi ırkı meydana geldi.
Josephine’in; Fugianna ve Buckweat ( Esmer Buğday) isimli dişi yavruları, Ann Baker’a ait Daddy Warbucks isimli erkeklerle çiftleşti ve bütün Ragdoll kedileri bu çiftleşmeden meydana gelen yavrulardan türedi.
Tanınma
Ann Baker, yetiştirdiği kedileri Kedi Yetiştiricileri Birliği’ne (Tradational Cat Breeding Association) kayıt ettirmeyi reddetti. Ragdoll ismini ise kendi üstüne ticari bir marka olarak tescil ettirdi ve Uluslararası Ragdoll Kedileri Birliği’ni ( International Ragdoll Cat Association - IRCA) kurdu. Böylece bu kediyi yetiştiren herkese kendi standartlarını kabul ettirebilirdi.
1975 yılında Danny Dayton’un önderliğini yaptığı bir grup Ragdoll kedi yetiştiricisi, Uluslararası Ragdoll Kedileri Birliği’nden ayrılarak kendi standartlarını geliştirdi. Bu grubun geliştirdiği standartlar birçok büyük kedi yetiştiri birliği tarafından kabul gördü.
1994 yılında, bir başka yetiştirici grubu da Uluslararası Ragdoll Kedileri Birliği’nden ayrıldı. Bu grup kedinin ırk standartlarını daha da yükseltti ve katı kurallar getirdi. Ann Baker, Ragdoll ismini kendi üstüne tescil ettirdiğinden, bu grup da kendi kedisine Ragamuffin adını verdi ve ayrı bir yetiştirici birliği kurdu. Ann Baker, 2005 yılında Ragdoll isminin tescil işlemini yenilemediği için, bu tarihten sonra bu ikinci grup da Raggamuffin isminden vazgeçti ve Ragdoll ismi ile yetiştiriciliğe devam etti.
IRK ÖZELLİKLERİ
Huy
Ragdoll kedisi, yine uysallıklarıyla bilinen İran e Birmanya kedilerinden daha yumuşak ve sakin bir tabiata sahiptir. Bu huyun genetik bir mutasyon sonucu meydana gelip, gelmediği konusunda bazı görüşler mevcuttur. Normalden çok daha uysal olan bazı Ragdoll kedilerinin bu özelliği, bu kedilerin acıya duyarsız oldukları kanısını uyandırmıştır. Bu yüzden bazı yetiştiriciler, ‘bir kedi için iyi bir özellik olmayabileceği’ düşüncesi ile, aşırı uysallığın bertaraf edilmesi yönünde bir seleksiyon yapmakta ve bu kedileri biraz daha hareketli ve acar hale getirmeye çalışmaktadır. Irk standartlarına göre bu kediler; sakin, sevecen, akıllı, uysal ve kolayca sevilebilir kedilerdir.
Vücut Yapısı
Ragdoll kedisi, dayanıklı ve iri vücut yapısına uyumlu bacakları ile en iri evcil kedi ırklarından biridir. Yetişkin bir dişi 3,6 - 6,8 kilogram, yetişkin bir erkek ise 5,4 - 9,1 kilogram ağırlığa sahip olabilir. Kulak, yüz, ayaklar ve kuyruktaki koyu renk birikimini etkileyen gen ile mavi göz geni birlikte faaliyette bulunur. Irk gösterileri ve yarışmalarında genellikle gözlerde mavinin koyu tonlarına sahip kediler tercih edilir.
Post
Ragdoll’un postu, uzun kıllar ve bunların altında daha sık ve kısa kıllardan meydana gelen iki tabakalı bir yapıya sahiptir. Ragdoll kedileri sık sık Birmanya kedileri ile karıştırılır. Bu karışıklığın önüne geçmek için kedinin cüssesi ile çenesindeki kılların rengine bakılır. Ragdoll daha iri cüsselidir; ayrıca çenedeki tüyler Ragdoll kedisinde beyaz, Birmanya kedisinde renklidir. Usta kedi yetiştiricileri, iki ırkı kafa ve kemik yapısından da ayır edebilirler.
Post rengi olarak 6 ana renk bulunur. Seal (kulak, yüz, kuyruk ve bacaklardaki koyu renk, diğer bölgelerde beyaz veya açık renk), çikolata, kırmızı-kahverengi, mavi, leylak ve krem ana renkleridir. Ayrıca İngilizce’de “tortoiseshell pattern” olarak bilinen ve beyaz, siyah ve kırmızı-kahve renklerinin vücutta parçalı olarak beraber bulunduğu üç renkli kediler de bulunur. Bütün Ragdoll kedi yavruları beyaz renkli doğar; 8 - 10 haftalıkken renkleri belli olur ama post renginin tam oturması 3 - 4 yılı bulabilir.
Kedilerin postunda 3 farklı renk deseni bulunabilir.
1- Pointed: Kulak, yüz, kuyruk ve bacaklarda koyu renk, diğer bölgelerde beyaz veya açık renk bulunur.
1-Mitted: Pointed tipe benzer, fakat ondan farklı olarak pençeler ve karın bölgesi beyazdır.
3- Bicolor: Bu renkte bacaklar, karın, bazen sırt bölgesinde beyaz ren bulunur. Ayrıca yüzde, beyaz renkli bir üçgen bölge seçilebilir. Çenenin her iki yanından başlayan beyaz bölge, gözlerin altından yukarı ilerleyerek, burnun üst kısmında birleşir