2017 yılının başında, HVAC hava filtrelerinin test edilmesine ve sınıflandırılmasına ilişkin bir yeni standart yürürlüğe girdi. ISO 16890, geride bıraktığımız EN 779 standardının etrafındaki bütün kaygıları ele alıyor ve gerçek dünyada bir filtrenin performansı konusunda daha doğru bir bakış sunmayı amaçlıyor.
Başından beri ISO 16890 standardının geliştirilmesinde yer aldık. Burada standarttan neler bekleyeceğimize ilişkin kısa bir genel bakış sunuyoruz..
Yeni standart nedir?
ISO 16890, genel havalandırmada kullanılan hava filtrelerinin sınıflandırılmasına ilişkin standartlaştırılmış bir süreç sunuyor; bir başka deyişle, HVAC filtrelerinin performansına dayalı olarak gruplandırılmalarına ilişkin yeni bir yöntem diyelim.
EN 779’ün neyi yanlış?
EN 779, kalite standartlarının endüstrinin bütününde iyileştirilmesi için çok şey yaptı ve filtrelerin seçilmesine ilişkin bir genel yöntem sağladı. Fakat etrafımızdaki havaya ilişkin bilgilerimiz, standardın çıkmasından bu yana korkunç arttı ve standardın kısıtlı yanları kendilerini belli etmeye başladılar.
Bu kısıtlılıklar arasında en önde geleni, EN 779’un sadece bir filtrenin performansını tek bir parçacık boyutuna göre (0.4 µm) test etmesidir. Parçacık madde (PM), boyut veya şekil olarak birörnek değildir; bu yüzden, bir filtrenin test sırasında tek bir parçacık boyutuna maruz bırakılması, çalışırken karşılaşacağı koşulları yansıtmamaktadır.
ISO 16890’ın EN 779 standardından farkı nedir?
Yeni ISO 16890 standardı farklı, çünkü bir filtrenin tehlikeli bölgelerdeki farklı boyutta parçacıkları, vücudumuz dahilindeki savunma sistemlerinin koruyamayacakları kadar küçük parçacıkları yakalama kabiliyeti üzerinde yoğunlaşıyor.
ISO 16890 standardı çerçevesinde yapılan bir test işleminde, bir filtreyi 0.3 µm’den 10 µm boyutuna kadar parçacıklara maruz bırakıyor. Bu ise filtrelerin gerçek yaşama çok daha benzer koşullarda test edilmesi ve sizin beklediğiniz performansa sahip bir ürün edinmeniz anlamına geliyor.
Bu teste dayalı olarak, filtreler PM10, PM2.5 ve PM1’deki, yani sırasıyla 10 µm, 2.5 µm ve 1 µm7den küçük çapa sahip parçacık maddelere göre verimlilikleri itibarıyla sınıflandırılıyorlar.
Bu parçacık boyutları dört ISO 16890 grubu için temel oluşturuyorlar: ePM1, ePM2.5, ePM10 ve Kaba. Grup adındaki ‘e’ harfi, verimliliği ve rakam ise Parçacık Madde (PM) boyutunu ifade ediyor. Her grupta yer alan filtre o PM boyutunda %50 verimliliğe sahip olmak zorundadır. Dolayısıyla, ePM1 olarak sınıflandırılan bir filtre, test sırasında tabi tutulduğu PM1 kirleticinin en azından yarısını yakalamış demektir. PM10 ile yapılan testte %507nin altında bir verimlilik gösteren filtreler ise Kaba grubuna dahil ediliyorlar.
Filtreler test edildiklerinde en yakın %5’e yuvarlanmış olarak bir verimlilik notu veriliyor. İşte bu yüzden örneğin ePM10 %70 ve ePM2.5 %95 olarak tanımlanmış filtreler göreceksiniz. Bu, birinci filtrenin PM10’da %70 ve ikinci ürünün ise PM2.5’te %95 verimliliğe sahip olduğu anlamına geliyor.
ISO 16890 standardı ne zaman çıktı?
ISO 16890 standardı 2017 yılının başında çıktı, fakat birçok ülkede 18 aylık bir geçiş dönemi olacak ve bu süre zarfında EN 779 standardı yeni standartla birlikte geçerliliğini sürdürecektir. Burada amaç nihai kullanıcılara, dağıtımcılara ve imalatçılara yeni sisteme adapte olmaları için zaman vermektir.
Yine bir F7 satın alabilecek miyim?
ISO 16890, herhangi bir geçiş dönemi sona erdiğinde, EN 779’dan bildiğimiz G ve F sınıflarından farklı bir gruplandırma yöntemi kullanır. Eski filtre sınıfları ile yeni gruplar arasında doğrudan bir karşılaştırma yapmak kolay değil çünkü EN 779 standardı ISO 1680’ın incelediği performans verilerinin çok küçük bir bölümünü inceliyor. Benzer dönüşümler yapılması da ISO 16890’ın sağladığı faydaların çoğunun gözden çıkarılması anlamına geliyor.
16890 standardı bütün diğer hava filtresi standartlarının yerini alıyor mu?
Hayır, pek değil. ISO 16890 standardı sadece genel havalandırma uygulamalarına yöneliktir; bu nedenle, EN 1822 standardına göre sınıflandırılan daha yüksek verimli filtreler (EPA, HEPA ve ULPA filtreleri gibi) yeni standarttan etkilenmiyorlar.
Ayrıca ISO 16890 standardı şu anda sadece EN 779 standardını benimsemiş ülkeleri etkiliyor, bu nedenle, başka düzenlemelerden (ASHRAE gibi) yararlanan bölgelerde şimdilik değişiklik olmuyor. Gerçek anlamıyla bir küresel standart yaratmak için ISO 16890 standardının bu piyasalara sokulmasına ilişkin tartışmalar devam ediyor.
ISO 16890 standardına ilişkin ek bilgiler ve bunların sizin için ne ifate ettiğine ilişkin bilgi edinmek için müşteri kılavuzumuzu okuyun veya ISO uzmanlarımızdan birine danışın…