Aralarında ortak özellik bulunan iki kavramdan nitelik yönünden zayıf olanın güçlüye benzetilerek belirgin hale getirilmesidir.“Güzel Türkçe’miz anamın sütü gibidir.”
Bu örnekte “Türkçe”; saf, temiz, katıksız olma bakımından ana sütüne benzetilmiştir.
Tam bir benzetmede dört öge bulunur:
Benzeyen: Birbirine benzetilen kavramlardan nitelikçe güçsüz olanıdır.
Kendisine benzetilen: Benzetilen kavramlardan nitelikçe üstün ve daha güçlü olanıdır.
Benzetme Yönü: Benzeyen ve kendisine benzetilen arasındaki ortak özelliktir.
Benzetme Edatı: Benzeyen ve kendisine benzetilen arasındaki benzetme ilgisini kuran sözcüktür: Gibi, kadar, sanki
cennet gibi güzel vatan
kendisine benzetme benzetme benzeyen
benzetilen edatı yönü
Benzetme yapılırken her zaman bu dört öğenin bulunması gerekmez. Sadece benzeyen ve benzetilenle de benzetme sanatı yapılabilir. Bu tür benzetmelere “Teşbih-i Beliğ (güzel benzetme)” denir.
O eserler bugün birer definedir.
benzeyen kendisine
benzetilen
Bu dizede eserler, defineye benzetilmiş.
“Zeytin gözlüm, sana meylim nedendir.”
kendisine benzeyen
benzetilen