Flood'un Yayınlandığı Tarih:9 Aralık 2019 @ 10:45
Şamanizm – Kam Kültürü hakkında sıradaki yazı yazı dizisi, #flood. İlgililer, yakın oturun!
- Herhalde insanlık tarihinde Şamanizm kadar hiçbir din kendisi hakkında bu kadar fırtınalı tartışmalara neden olmamıştır… Tarihi ne kadar eskidir? Şamanizm ve Yaşam kelimeleri neredeyse eş anlamlı iken, hangi halkaları bu kültür çevresinde değerlendirebiliriz?
- Şaman kimdir? Bir rahip mi, akıl hastası mı, hipnotist, sihirbaz mı? Uzman olmayan bir kişi için, şamanizm hakkında ilk olarak edebiyattan bir şeyler öğrendiğinde veya şamanları gören görgü tanıklarının hikayelerini duyduğunda, şamanın kim olduğuna karar vermek zor olabilir.
- Avrupa’da şamanlarla ilgili ilk bilgi, XVII. Yüzyılda gezginler, diplomatlar ve araştırmacıların notlarında ortaya çıkmıştır. XVIII-XIX yüzyıllar boyunca, onlar hakkındaki literatürün akışı sürekli büyüyordu. XX. yüzyılda ise, şamanizme ilgi azalmanın aksine, yoğunlaştı.
- #Rusya‘da, #ABD, #İngiltere, #Fransa, #Almanya, #Macaristan, #İtalya, #Finlandiya, #Hindistan, #Çin, #Japonya, #İsveç ve diğer ülkelerde üniversiteler bünyesinde muhakkak şamanizm konusunda uzmanların da bulunduğu bilimsel antropoloji merkezleri ve bölümleri kurulmuştur.
- Araştırmacılar ve araştırmaların bolluğuna rağmen ve belki de bu nedenle şamanizm hakkındaki tartışma durmuyor. Şamanizm çağı hakkında hala bir fikir birliği yoktur: Zaman aralığı ise Paleolitik’ten Orta Çağ’a kadardır.
- Şamanizmin coğrafyası hakkında hala tartışmalar var: bazıları bunun yalnızca Sibirya, Orta Asya, Kuzey Avrupa olduğuna inanıyor; diğerleri – neredeyse bütün dünya: bütün Asya, Kuzey ve Güney Amerika, Afrika, Kafkaslar.
- Muhtemelen, hem şamanizm araştırmacıları ve hem de şamanizm ritüellerinin görgü tanığı olanlar gördüklerinin etkisinden ömür boyu çıkamıyorlardır. Şamanın kostümü, kostume asılmış hayvanların ve kuşların metal imgeleri, hayvan ve ya kuş kafalı başlıklar gerçekten de etkileyici..
- Çizgili veya çizgisiz deri kaplı tef, metal kolyeler ile Şaman… Ve Kam yavaş yavaş kendini bir transa götürür. Ardıcıl genişleyen çıkardığı ses frekansları eşliğinde, orada bulunanların arasında gezinerek titriyor, hatta korkuya neden olan bazı anlaşılmaz sözler haykırıyor…
- Şimdi ise Şamanizm Adı ile başlayalım. Şamanizm Batı Avrupa ve Rusya kaynaklıdır.. Şamanizm ve şaman kelimeleri dünya bilimleri tarafından bilimsel terimler olarak kabul edilmektedir.
- Her millet kendi şamanlarını kendi dillerinde çağırır: Altaylar, Hakaslar, Tuvalılar ona Kam; Yakutlar – Oyun; Kazaklar, Kırgızlar, Türkmenler – Buksı veya Bakşi; Buryatlar ve Moğollar – Byö; Eskimolar – Angakok; semanganlar, Malacca Yarımadası’nın sakinleri – bir Halak;
- Kalimantan adasından melanau – orang bayoh; Kuzey Amerika’nın Comanche Kızılderilileri – Puhakut; Nepal’in Gurungları – Ben … Bu liste oldukça uzun.
Şamanizm’in ortaya çıktığı tarih- Budizm, Hristiyanlık, İslam’ın aksine, dünyada çıkış tarihi kesin olarak bellidir, çünkü kurucularının ve vaizlerinin doğum yılları malumdur,Şamanizmin böyle bir başlangıç noktası yoktur.Muhtemelen,defalarca ortaya çıkmıştır: dünyanın her yerinde.
- Fransa’da bile Garonne nehrinin havzasında, yirminci yüzyılın başında, Yukarı Paleolitik’ten (M.Ö. 40-10 bin yıl) kalma görüntüler arasında duvarlarda Üç Kardeş Mağarası (Trois-Freres) keşfedildi. Burada Tarihte bir şamanın bilinen en eski görüntüsü var —
- – omuzları üzerine dökülmüş derili pardüsüsü, başında geyik boynuzu ve at kuyruğu olan dans eden bir adam figürü. Benzer görüntüler genellikle Asya ve Afrika’da bulunur, ancak “Üç Kardeş” in mağarasındaki en eski olanıdır.
- Nasıl şamanlar olunur? Modern bilimsel literatürde “profesyonel şaman” ifadesi sıklıkla geçer. Şamanlık bir meslektir, yaşam tarzıdır. Şamanizme inananlar, şamanların atalarından özel bir armağan aldıklarına, bu ruhun ve özelliklerin daha çok anne tarafından geçtiğine inanırlar.
- Ataların ruhları veya çevredeki dağların, geçitlerin, ormanların, göllerin, nehirlerin yaşayan ruhları, insanlar arasından bir aracı olarak belirli bir kişiyi seçer – ruhlar ve insanlar arasında iletişimi sağlayacak bu kişiye Şaman denir.
- insanların bazı zorlukları, sıkıntıları (hastalık, mülk kaybı, sevilen birinin ölümü ve bazen sadece garip fenomenler) olduğunda,ya da ruhların insanlar hakkında şikayetleri olduğunda (insanlar ruhların yaşam alanlarında bir karışıklık yarattıklarında) şaman aracı olarak davranır
- Trans veya ekstaz durumu. Ruhlar ile iletişim esnasında şaman – karmakarışık bir trans halinde olur. Bir nevi ortamdan kopma, kendi kendine hipnoz olma durumudur bu.
- Şamanın bulunduğu durumu tanımlamak için başka bir terim kullanılır – ecstasy – çılgınlık, ilham – şair ve görücülere özgü özel bir ruh halidir. Şamanın davranışını gözlemleyenler, ecstasy halinde iken şamdanda kasılma, şişkin gözler, ağızda köpük ve bayılmalara da şahit olurlar.
- Bayılma, haykırışlar, düzensiz dans hareketleri gibi ”kanıtlara” dayanarak, birçok kişi şamanları akıl hastası olarak görmeye başladı. Ancak, trans sırasında, şaman, orada bulunanlarla teması koparmaz, o anda nerede olduğunu ve gözüne neler göründüğünü sık sık anlatır.
- Trans halini elde etmek için, şaman kendi kendine hipnoz prosedürlerini uygular, konsantre olur,zihinsel ve fiziksel güçlerini seferber eder. Şüphesiz,önemli bir rol,bir tokmak yardımıyla şamanın çeşitli sesler çıkardığı bir tef tarafından oynanır. Şaman ritmi kendisi de okur.
- Bazı halklarda şamanlar halüsinojenler kullanır ki bu da halüsinasyonlara neden olur ve trans başlangıcına katkıda bulunur. Güney Amerika yerlileri arasında halüsinojen madde kaynağı bir peyote kaktüsüdür, Kuzey Avrasya’nın yerli halkı arasında uçucu bir agariktir.
- Şamana ritüellerde eşlik eden zorunlu eşyalar var – bir tef, bir takım elbise, bir şaman el ağacı vs.. Her birinin kendi amacı, kendi işlevi vardır.
- Sonda bitirirken XX. yüzyıla ait, Hollandalı X.Sherrer tarafından kayda alınmış bir Şaman duası ile bitirelim.
- Ve böyle de oldu olacak olan,
Sen izin verdin kendi ruhuna,
Bizlere kadar inip ulaşmaya,
Barış nehrinin sahillerine.Başta küçümsemiştin bizi
Bu dar boğazda,
Mızraklarla çevrili köyde,
Sizlerden saklı, kendi gezegenimizde
Nefes alıyorduk özgür ruhlarla….
- 1911 yılında etnograf A.V. Anonkhin tarafından kayıtlara alınan, Teleut şamanı tarafından ”Cennet kapısının efendisine” hitap –
- Açlık kimden geldi? Senden!
bir düğümle örülü,
yakalayan hastalık kimden geldi? Senden!
Yattığı yerden kalkamadı
Büründüğü kürkten çıkamadı
Uzun gecede uyku yok
Kısa günde rahat yok
Uzun gece için uyku ver,
Kısa gün huzur ver.
Ev sahibinin huzuru için
Genç insanların sağlığı için