Anlaşmalı boşanmada eşin soyadını kullanma hakkında madde bulunması mümkündür. Bilindiği üzere anlaşmalı boşanma davasında eşler, öncelikle boşanma konusunda anlaşmış olmalıdırlar. İkincil olarak ise boşanmanın sonuçları üzerine uzlaşmaya varmış olmalıdırlar. Örneğin; nafaka, velayet, tazminat gibi konular anlaşmalı boşanma protokolünde açığa kavuşturulmuş olmalıdır. Bu noktada kişilerin aklına bir soru daha gelmektedir. Anlaşmalı boşanma protokolü soyadı değişikliği hakkında bir hüküm içerebilir mi?
Türk Medeni Kanunu’nun 173.maddesine göre; “Boşanma hâlinde kadın, evlenme ile kazandığı kişisel durumunu korur; ancak, evlenmeden önceki soyadını yeniden alır.” denmektedir. Ancak bu durumun istisnasını aynı maddenin ikinci fıkrası oluşturmaktadır. İlgili madde hükmüne göre; “Kadının, boşandığı kocasının soyadını kullanmakta menfaati bulunduğu ve bunun kocaya bir zarar vermeyeceği ispatlanırsa, istemi üzerine hâkim, kocasının soyadını taşımasına izin verir.” Bu makalemizde anlaşmalı boşanma davası ile kadının kocasının soyadını kullanmayı talep edip edemeyeceği konusuna açıklık getireceğiz.
Anlaşmalı Boşanmada Eşin Soyadını Kullanma Mümkün Mü?
Anlaşmalı boşanmada eski eşin soyadını kullanma mümkündür. Bunun için önemli olan kanunda yer alan şartların mevcut olmasıdır. TMK m.173’e göre bir kadının boşandığı kocasının soyadını kullanması için iki temel şart aranmaktadır. Bunlar:
- Kadın, eski kocasının soyadını kullanmakta menfaati olduğunu ispat etmelidir,
- Kadın, eski kocasının soyadını kullandığı takdirde bu durumun eski eşine zarar vermeyeceğini ispat etmelidir.
Söz konusu şartların varlığı durumunda kadın, eski eşinin soyadını kullanabilir. Anlaşmalı boşanma davası söz konusu ise ve boşanmak isteyen eşler, soyadı meselesi üzerinde de anlaşmış ise hakim bu konudaki kararını boşanma kararı ile verebilir. Burada önemli olan, protokolün ilgili maddesi gereğince hakimin hüküm kurmasıdır. Eğer anlaşmalı boşanma davasında taraflar, boşanma protokolünde kadının, eski eşinin soyadını hiçbir suretle kullanamayacağına dair karara varmış ise sonradan dava açarak değişiklik talep edilmesi mümkün değildir.
Anlaşmalı boşanmada eşin soyadını kullanma mümkün olmak ile beraber bu hak sınırsız değildir. Şöyle ki; eski eş, kadının bir menfaati kalmadığı veya bu durumun kendisine zarar verdiğinden bahisle dava açarak soyadının kullanılması kararını kaldırtabilir.
Anlaşmalı Boşanma Protokolü Soyadı Değişikliği Hakkında
Anlaşmalı boşanma protokolü soyadı talebiyle ilgili bir hüküm içerebilir. Eşler, boşanma durumunda kadının kocasının soyadını kullanmaya devam edeceği yönünde anlaşabilirler. Ancak boşanma protokolünde veya çekişmeli boşanma davasında kadın, bu talepte bulunması dahi daha sonra yeniden dava açarak talebini öne sürebilir. Bunun için önemli olan yasal süreye riayet edilmesidir. Kadının eski eşinin soyadını kullanması için boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 1 yıl içinde dava açma hakkı vardır. 1 yıllık süre hak düşürücüdür. Sürenin geçirilmesi durumunda dava açmak mümkün olmayacak; açılsa da davanın reddi ile karşılaşılacaktır.
Dolayısıyla bir kadın eski eşinin soyadını kullanma talebini gerek boşanma davası ile gerekse sonradan açacağı bir dava ile ileri sürebilir. Anlaşmalı boşanmada eşin soyadını kullanma talebinde önemli olan hakimin bu konuda hüküm kurmasıdır. Her ne kadar taraflar boşanma protokolünde buna dair bir madde hazırlamış olsalar dahi hakim, hüküm kurmaz ise kadın bekarlık soyadını alacaktır. Dolayısıyla bu noktada dikkatli olunması gerekmektedir.
Anlaşmalı boşanmada eşin soyadını kullanma davası, 2023 ücreti ve süreç hakkında detaylı bilgi için iletişim bölümünden bize ulaşabilirsiniz.