Muhtemelen McDermitt Caldera ismi size pek tanıdık gelmiyor. Bu isim enteresan bir biçimde 16 milyon yıl önce patlayan sönmüş bir yanardağa ait. Ancak söz konusu dağ, lityum avcıları için adeta bu yüzyılın en büyük “altın madeni” keşfi. 2020'de bilim insanları, şoke eden bir keşfe imza attı ve McDermitt Caldera'nın dünyanın muhtemelen en büyük miktardaki lityum yatağını keşfetti; linyit, yatakta illit adı verilen olağandışı bir tür kil içinde hapsolmuş bir vaziyette durmakta.
Son araştırmalar bir adım daha ileri gitti. Ağustos ayında araştırmacılar, Thacker Geçidi adı verilen McDermitt Caldera'nın güney kısmındaki illitin ortalama yüzde 1.8 lityum içerdiğini bildirdi. Chemistry World'ün aktardığına göre bu miktar, bugün lityum için çıkarılan ana kil türü olan magnezyum smektitte bulunan lityumun neredeyse iki katı.
Onlarca yıl boyunca küresel talebi karşılayabilir
Bu, birkaç anlama geliyor. Jalopnik'in bildirdiğine göre, Nevada-Oregon sınırında yer alan McDermitt Caldera, 132 milyon tonun üzerinde lityum içeriyor olabilir ki bu miktar, onlarca yıl boyunca küresel talebi karşılamaya yetecek seviyede.
Bahse konu potansiyel keşiften önce, en büyük lityum yatağının Bolivya'daki bir tuz düzlüğünün altında olduğu düşünülüyordu.
Ortaya çıkan bu tablo aynı zamanda yalnızca tek bir aktif lityum madenine sahip olan ABD'nin, lityumunun büyük bir kısmı için artık diğer ülkelere güvenmek zorunda kalmayacağı anlamına da geliyor.
Minerals Make Life'a göre ABD, topraklarında tahminen 8 milyon metrik ton lityum gömülü olarak dünya çapında en fazla rezerve sahip ilk beş ülke arasında yer alıyor, ancak ülke küresel lityum üretiminin yalnızca yüzde 1'ini oluşturuyor.
Elektrikli araçlarda kullanılan şarj edilebilir pillerin temel bileşeni olması nedeniyle lityuma olan talebin küresel ölçekte artması bekleniyor.
ABD'nin elektrikli araçlara yönelik tedarik zincirlerine ayak uydurabilmek için de daha fazla lityuma ihtiyacı var. Ve McDermitt Caldera bu kaynak olabilir.
'Dinamikleri değiştirebilir'
KU Leuven Üniversitesi ve Belçika'nın Tervuren kentindeki Orta Afrika Kraliyet Müzesi'nden jeolog Anouk Borst, Chemistry World'e konuşurken "Bu, lityumun fiyat ve arz güvenliği açısından ve jeopolitik açıdan küresel dinamiklerini değiştirebilir" ifadelerini kullanıyor. The Guardian ise konuyu incelediği haberinde Thacker Geçidi'nin yerliler için geleneksel ilaçlarını, yiyeceklerini ve kutsal törenler için malzemelerini topladıkları kutsal bir yer olduğunun altını çiziyor.
Thacker Geçidi ve civarındaki bölgede yaşamını sürdüren ve federal olarak tanınan Paiute-Shoshone kabilesinin bir mensubu olan Gary McKinney, Al Jazeera'ye yaptığı açıklamada “Orada mezar alanları var. Orada ilaçlar ve kökler var, ekosistemler var; orada hala hayat var ve sözde iklim krizini düzeltmek için her şey feda ediliyor” ifadelerini kullanıyor.
MicKinney aynı zamanda Thacker Geçidi'ndeki lityum madenciliğine karşı çıkan yerli grup People of Red Mountain'ın da bir parçası.
'Irkçılığın devamı...'
Lakin federal mahkeme, ihtiyati tedbir taleplerini reddetti ve Mart ayında Lithium Americas şirketinin işçileri sahada sondaj yapmaya ve altyapı inşa etmeye başladı. McKinney, NPR'a verdiği demeçte “Dünyanın bu lityum madenciliğinin ve lityum madenciliğinin bu denli hızlı ilerlemesinin Paiute ve Shoshone halklarına yönelik ırkçılığın bir devamı olduğunu bilmesi gerekiyor” diye konuşmakta.
Earth.org'a göre lityum çıkarma yöntemleri su kirliliğine, arazi bozulmasına ve potansiyel yeraltı suyu kirliliğine yol açabilir. MSCI Sürdürülebilirlik Enstitüsü'ne göre, ABD'deki lityum rezervlerinin tahmini yüzde 79'u Kızılderili rezervasyonlarının yaklaşık 55 kilometre çevresinde bulunuyor.
Kaynak: Business Insider / Metin Aktaşoğlu tarafından yerelleştirildi.