İsimli konu WH 'Soru Cevap' kategorisinde, Misafir üyesi tarafından 30 Eylül 2010 tarihinde yazılmıştır.
Konu Özeti: Katlı oranlar kanunu nedir?. katlı oranlar kanunu
> Katli Oranlar Kanunu
-Sabit Oranlar Kanunu
...
Sponsorlu Bağlantılar
katlı oranlar kanunu
Sponsorlu Bağlantılar
KATLI ORANLAR KANUNU**
İki element aralarında birden fazla bileşik oluşturuyorsa, elementlerden birinin sabit miktarıyla birleşen diğer elementin miktarları arasında tam sayılarla ifade edilen katlı bir oran vardır şeklinde ifade edilebilir. Örneğin 56 gram demir ile 16 gram oksijen birleştirip demiri sabit tutarak ikinci bir bileşikte 56 gram demir ve 24 gram oksijen birleşti diyelim.Bu bileşiklerdeki katlı oranlar kanunu 16/24 yani 2/3 tür. İki elementin birden çok kimyasal bileşik oluşturması durumunda, elementlerden birinin, sabit sabit aralıkta olan öteki elementle,ağırlıkça belli basit tam sayısal oranlarda birleştiğini belirten yasa. Örneğin,azot 5 farklı oksit oluşturur ve 14 gram azotla birleşen oksijenin ağırlığı artan sıraula 8, 16, 24, 32 ve 40 gramdır.Ağırlık oranları 1, 2, 3, 4, 5'tir.İlk kez 1804'te İngiliz kimyacı John Dalton tarafından geliştirilen ve çok çeşitli bileşikler için doğrulanan bu yasa, yine Dalton'un, maddenin bölünmez atomlardan oluştuğunu öne süren atom kuramını destekleyen en önemli gerekçe oldu.
Yalnız iki element arasında birden fazla bileşik oluşmuş ise;
Bu bileşiklerde elementlerden birinin sabit miktarıyla birleşen ikinci elementin birleşen kütleleri arasında tam sayılarla ifade edilen katlı oranlar vardır.
ÖRNEK:
Fe ile O elementleri arasında;
FeO Fe2O3 ve Fe3O4
Gibi bileşikler oluşmaktadır. Bunlar arasındaki katlı oranlara bakacak olursak:
Fe2O3 ve Fe3O4
bileşiklerinde mesela Fe yi sabit tutarsak Fe2O3 yi 3 ile ve Fe3O4 ü de 2 ile çarpmamız gerekir. O zaman çarpalım bakalım Mevla’m neyler neylerse güzel eyler.
burada Fe’ ler sadeleşirse oksijenler arasındaki katlı oran
oranı elde edilir.
Bunun anlamı Fe2O3 teki 9 gram oksijene karşılık, ikinci bileşikte 8 gram oksijen vardır.
Katlı oranların uygulana bilemesi için ;
EBileşiklerde yalnız iki element olmalı
EBileşiklerdeki elementler birbirinin aynı olmalı
EBileşiklerin basit formülleri aynı olmamalı
EKatlı oran 1/1 olmamalı
ÖRNEK
NO – N2O3Katlı oranlar kanununa uyar
NO2 – N2O4Katlı oranlar kanununa uymaz
NaCl – KClKatlı oranlar kanununa uymaz
H2SO4 – H2SO3 Katlı oranlar kanununa uymaz
FeO – Fe2O3 Katlı oranlar kanununa uyar
ÖRNEK:
X ve Y elementleri arasında oluşan iki farklı bileşikten birincisinde 3 gram X, 4 gram Y ile birleşmiştir. İkincisinde 6 gram X, 6 gram Y ile birleşmiştir. Birinci bileşiğin formülü XY2 ise ikinci bileşiğin formülü nedir.
ÇÖZÜM
Bu tür soruları çözmek için şu şablon tabloyu uygulayalım;
X gram
Y gram
FORMÜL
I. BİLEŞİK
3
4
XY2
II. BİLEŞİK
6
6
?
I. YOL:
Görüldüğü gibi X’ in kütlesi iki katına çıkmış. O halde mol sayısı da iki katına çıkacak. Yani ikinci bileşikteki X2 olacak. Y’ nin kütlesi ise 3/2 katına çıkmış. Onunda mol sayısı 3/2 katına çıkıp Y3 olacak.
Bu durumda Formül X2Y3 olur.
II. YOL:
Birinci bileşikte: X = 3 2Y = 4 ise Y = 2 olur.
İkinci bileşikte :
ÖRNEK:
Grafikte X ve Y elementleri arasında oluşan iki ayrı bileşikte X ile Y elementlerin kütlece birleşme oranları verilmiştir. Birinci bileşiğin formülü XY ise ikincininki nedir?
A) X2Y
B) XY2
C) X2Y3
D) X3Y4
E) X3Y2
ÇÖZÜM
Bu tür soruları çözmek için şu şablon tabloyu uygulayalım;
X gram
Y gram
FORMÜL
I. BİLEŞİK
7
2
XY
II. BİLEŞİK
21
8
?
I. YOL:
Görüldüğü gibi X’ in kütlesi üç katına çıkmış. O halde mol sayısı da üç katına çıkacak. Yani ikinci bileşikteki X3 olacak. Y’ nin kütlesi ise 4 katına çıkmış. Onunda mol sayısı 4 katına çıkıp Y4 olacak. Yani bileşik X3Y4 olacak
II. YOL:
Birinci bileşikte: X = 7 Y = 2 olur.
İkinci bileşikte :
Bu durumda formül X3Y4 olur
İsimleri virgülle ayırın.