

Bir düşünün bakalım:
benzin kime pahalı?
-Pasta fiyatları da çok arttı
-Kalkan balığının kilosu 150 liraya çıktı
Ya da;
100 bin lira verdim otomobil aldım, yarısından fazlası vergi
Kardeşim bir depo benzin dolduruyorum, bir hafta ya gider ya gitmez;
her seferinde ödediğim para 300 liradan fazla
Bu sözleri bir an için gözlerinizin kapalı olduğu bir durumda
dinlediğinizi düşünür müsünüz?
Diyelim ki o konuşanların kimler olduğunu bilmiyor, seslerinden de
tanımıyorsunuz.
Örneğin sıradan insanlar olduğunu düşünebilir misiniz?
Ya da: Sizce bunlar kimler olabilir?
*
Vergiler üzerine azdır-çoktur diye sohbet tabii ki her zaman ve herkes
tarafından yapılabilir, sonunda cepten çıkan para ama;
Vergicilik farklı bir iştir.
Nasıl diyelim;
Mesela davul çalmayı bilmekle bir orkestrayı idare edebilmek kadar
farklı.
Davulu çalarsınız çalmasına ama, gel şu orkestrayı idare et derseniz bu
öyle çok kolay bir iş değildir.
Çünkü davul dediğin bir tek enstrüman iken, bir orkestrada birbirinden
çok farklı ama hep birlikte aynı eseri seslendirmesi gereken onlarca
enstrüman vardır.
Bütün hepsinden uyum içerisinde bir ses elde edebilmek için kimin ve
ne zaman hangi notayı çalacağını, kimin nerede devreye girip nerede
susması gerektiğini bilmeniz ve bunların hepsini elinizdeki çubukla
idare edebilmeniz gereklidir.
Vergileme de öyledir.
Yani Vergileme toplumda bir denge gerektirir.
*
Kapitalist ya da piyasacı sistemde hükümet etmek, yani icrada bulunmak
büyük ölçüde para işidir.
Örneğin, önceki iktidarların aldığı iç-dış borçları ödersiniz,
emeklisinden halen çalıştırdıklarınıza kadar herkesin maaşlarını
ödersiniz, iyi kötü yatırımlar yaparsınız ya da yaptırırsınız, yakıttan
kırtasiyeye kadar kamu bürokrasisinin harcamalarını karşılarsınız falan
Sonuçta hepsi parayla değil mi.
Dolayısıyla bu sistemde para yoksa icraat da yoktur.
Tabii harcarken para olmasına para da; o paraları halktan toplarken
bunun adı vergidir.
Kimden alacaksınız?
Şundan şu kadar, bundan bu kadar falan
Bu iş sanıldığı kadar basit değil.
İşte vergicilikte paranın kimden ne kadar alınacağı o konunun adı,
vergi yükü dağılımıdır.
Ciddi bir ekonomik karardır
Her ekonomik karar gibi, bir yanıyla da siyasete dayanan tercihtir.
O siyaset her zaman doğru mudur, adaletli midir? Kime yarar sağlar, kimi
kollar, kimi ezer?
Bu her zaman tartışılır ve her zaman tartışılacak tarafları vardır ama
bu işin tartışmasız ve asıl bilinmesi gereken tarafı o tartışmalarda
kimin ne tarafta olması, kimin neyi savunması gerektiğidir.
Bu işte vergi yükü varsılların üzerine yüklenmişse varsılların;
yoksulların üzerine yüklenmişse yoksulların kendilerini korumaları ve
yapılanların haklı bir tarafı yoksa buna karşı çıkmaları gerekir değil
mi?
-Örneğin; sırtına bir ceket bile alamayan kişinin kürk satışları
üzerindeki vergiden şikayeti, aslında tersini savunması gerekirken bu
konuda kendi kalesine gol atması değil midir?
-Örneğin; özel otomobili olmayan birinin benzin fiyatları üzerindeki
yüksek vergiden şikayeti
Uzatmayalım:
Topladığı parayı oraya ya da buraya harcamasına itirazımız bir yana, bir
hükümet; daha fazla vergiye ihtiyaç duyup bunu bir şekilde
toplayacaksa burada yapılacak asıl tartışma bu paranın kimlerden
toplanacağı konusu değil midir? Yani bu vergi yükünün kimin sırtına
bindirilmesinin daha uygun olacağı konusu
Bunun nasıl olacağı, en başta o vergiyi koyan iktidarın sorunudur.
Sonra da karşısındaki muhalefetin
Hükümetin sorunudur; çünkü bu yükü kaldıramayacak olana yüklerse hem
hasılatı düşer hem siyaseten büyük tepki toplar.
Muhalefetin sorunudur; çünkü hükümet asıl ödemesi gerekeni bırakıp
ödememesi, korunması gerekeni vergilendirmeye kalkarsa, burada yanlışa
tepki gösterme gibi bir görevi vardır.
Peki,
Hükümet; varsıllardan ya da yoksullardan; ama nasıl olsa o vergiyi bu
toplum içinden birilerinden alacaksa ve her durumda bunlardan
birileriyle karşı karşıya gelmekten başka seçeneği yoksa ve kendisi de
bu tepkiyi göğüslemeye razı ise, muhalefetin ne yapması gerekir?
Eğer vergi yükünü dağıtmada bir yanlış seçim varsa bu tercihe,
haksızlığa uğrayan tarafın itiraz etmesi, muhalefetin de onun yanında
durması gerekmez mi?
Mazot konusunu şimdilik bir kenara bırakalım;
Örneğin; bu ülkede halkın kabaca yarısının özel araba kullanıp diğer
yarısının hiç kullanmadığı bir durumda; benzin üzerinde yüksek vergiler
varsa
Sırf muhalefet olsun diye vergi yükü neden araba sahiplerinin üzerinde,
arabalı insanlarımız niye bu kadar pahalı vergi yüklü benzin
kullanıyor der misiniz?
Diyelim ki dediniz;
Peki bunun anlamı, Siz şimdi bu vergiyi benzinden, dolayısıyla en
azından bir özel araba sahibi olanlardan yani nisbeten varsıllardan
almayın da başka bir biçimde;
-Örneğin her türlü gıda ve ihtiyaç maddesindeki KDVyi arttırarak,
-Örneğin özelleştirmelerden,
-Örneğin yeni yeni borçlanmalardan karşılayın
demek değil midir?
Muhalefetin asıl görevi, öncelikle bu toplumda altta kalanların
ekonomik çıkarını kollamak değil midir?
Tamam, özel otomobil kullanmak bu çağda bir lüks sayılmamalıdır.
İnsanlar hep iyi şeylere layıktır, onu anladık ama; bu toplumun yarısı
özel arabaya binip gezerken diğer yarısı yaya dolaşıyor ya da toplu
taşıma kullanıyorken araç sahipleri bu kadar da vergili benzin
kullanmasın, artık benzini ucuza alsın demek, ülkedeki vergi yükünün
onların sırtından alınıp biraz da diğerlerinin sırtına yüklemeye kapı
aralamak değil midir?
Eğer bu ülkede bütçe ile gereğinden fazla vergi toplanıyor, bunu biraz
kısalım demiyorsak;
Toplanan vergi gelirinin miktarına bir itirazımız yoksa;
Bu vergilerin neden özel araç sahiplerine yüklendiğinden şikayet etmek,
bunu düzeltmeyi(!) vadetmek hem teknik hem siyasi açıdan bir yanlış sav
değil midir?
Kısaca; araç sahipleri o vergileri ödemesin, onlardan almayalım da bir
başka vergi koyarak, bir başka biçimde o benzini hiç kullanmayan,
arabası bile olmayan, her gün durakta otobüs bekleyen vatandaştan da mı
alalım dersiniz?
Pahalı benzin, bütçesi sürekli açık veren bu ülkede toplanması gereken
verginin önemli bir kısmının iyi kötü varsıl yurttaşlardan
toplanmasının en doğru yolu değil midir?
Biri pahalı diyecekse; bu, öncelikle o benzini kullananların itirazı
olmak durumunda değil midir?
Haydi şimdi söyleyin:
Bu vergi yükü dağılımı tahterevallisinde benzin kime pahalı?
40 milyon arabalıya mı ?
40 milyon arabasıza mı?
Acaba duraklarda saatlerce bekleyen, sonra balık istifi seyahat etmek
zorunda kalanlar için, şu araba sahiplerinin pahalı benzin konusu kadar
itirazda bulunuldu mu bu güne kadar?
Neden toplu taşımanın peşine bu kadar düşülmedi, aksine bu alan iktidara
bırakıldı da, neden Bu memlekette vergi toplanacak tabii, ama önce şu
araba sahiplerinin üzerindeki yükler azaltılmalı deniyor?
-Bırakın bu öneriye uyulduğunda şu yürümeyen trafiği iyice
kilitleyeceğini,
-Bırakın akaryakıt ve otomobil ithalatını coşturmakla dış ticaret
açığını iyiden iyiye azdıracağını, bizi biraz daha döviz sıkıntısına
sokacağını,
Bir tek yönüne odaklanın işin;
Haydi diyelim ki öyle yaptık, peki benzinden kaldırılacak vergilerden
sonra, oradaki vergi kaybı nereden ve kimlerin sırtından karşılanmalı?
sorusunun cevabını da bir düşünsenize hazır bu konu açılmışken?

