Bu derlemede, çeşitli egzersiz modellerinin hipertansif bireylerde kan basıncına yüksek tansiyon ağırlık kaldırma tansiyon ağırlık kaldırma randomize kontrollü çalışmalar temelinde irdelendi. Düzenli orta-yüksek şiddette aerobik egzersizin kan basıncını düşürdüğü, izometrik statik egzersizin benzer etki yaptığı, dinamik direnç egzersizinin daha az etki gösterdiği gözlemlendi. Kardiyovasküler riski düşük-orta olan hipertansif hastaların ilk etap tedavisi fiziksel aktivitedir.
Yüksek risk profili olan hastaların yüksek tansiyon ağırlık kaldırma, farmakolojik tedaviye ek olarak fiziksel aktivite her zaman önerilmektedir. Sporcularda hipertansiyon değerlendirmesi detaylı yapılmalıdır. Ek risk faktörü ve hedef organ hasarı olmayan iyi kontrollü hipertansiyonda tüm sporlara katılıma izin verilebilir. Pre-hipertansiyon, hastalık kategorisinde kabul edilmez; ancak HT gelişimi riskinin yüksek olduğu bireyleri tanımlar. HT riskini azaltmak için bu bireylere ilaç tedavisinin yerine yaşam tarzı değişiklikleri önerilmelidir Hipertansiyon ise kan basıncı düzeylerine göre iki evreye ayrılmıştır.
Bununla birlikte, esansiyel hipertansiyonun genetik predispozisyon ve yaşam stili faktörlerinin karışık birlikteliğinin sonucu olduğuna inanılmaktadır.
Bu yaşam stili faktörleri; fiziksel inaktivite, aşırı alkol tüketimi, sigara tüketimi, kilo alımı sonuçlu yanlış beslenmedir.
Bu nedenle yeni tanı konmuş hipertansif hastaların ilk değerlendirilmesinde bu nedenler mutlaka dışlanmalıdır.
Yüksek tansiyonu ne düşürür?
Hem endotelyal disfonksiyon, hem de büyük damarların artan aterosklerozu uzamış hipertansiyona sekonder gelişebilir ve sol ventrikül kardiak hipertrofisi ve böbrek disfonksiyonunun kanıtı olabilir. Sonuçta çeşitli kardiyovasküler komplikasyonlar strok, miyokard infarktüsü hem sistolik hem de diastolik kan basıncı artımı ile meydana gelebilir Fiziksel aktivite artışı, hipertansif yüksek tansiyon ağırlık kaldırma tıbbi tedaviye ek veya tek başına yaşam stili değişikliğinin parçası olarak güçlü bir şekilde önerilir Düşük-orta kardiyovasküler riski olan hipertansif hastaların ilk etap tedavisi fiziksel aktivitedir.
Yüksek risk profili olan hastaların tedavisinde, farmakolojik tedaviye ek olarak fiziksel aktivite, her zaman önerilmektedir Fiziksel aktivitenin kan basıncına akut etkisi Fiziksel aktivitenin kan basıncına akut etkisi yüksek tansiyon ağırlık kaldırma aktivitenin tipine bağlı olduğu gibi, istirahat kan basıncı düzeyi normotansif veya hipertansif bireylerde ve şiddetine de bağlıdır.
Yeterli yoğunluktaki akut aerobik aktivite sistotik kan basıncını arttırırken, diastolik kan basıncını değiştirmez ya da sınırda arttırır. Hipertansif hastalarda, aerobik aktivite sırasında kan basıncı yanıtı abartılı olabilir Ağırlık kaldırma gibi dinamik dirençli egzersiz konsantrik, eksantriksırasında kan basıncı aerobik egzersizdeki değerlerden biraz daha fazla yükselir, bazen çok yüksek değerlere de ulaşır.
Yüksek tansiyon ağırlık kaldırma periferik dirençteki artış eşlik eder, ancak kalp hızı ve stroke-volüm daha az etkilenir 30 Fiziksel aktivitenin kan basıncına uzun dönem etkisi Fiziksel aktivitenin kan basıncı düzeylerine uzun dönem etkilerine ilişkin bir çok çalışma yapılmış olmakla birlikte, bunların çoğunda fiziksel aktivitenin kan basıncı düşürücü etkisi veya fiziksel aktif tansiyon sıcak su daha düşük kan basıncı düzeyi ilişkisi gösterilmiştir 1213 Dans 5 ve futbol 32 kullanan birkaç randomize kontrollü çalışma RCT da analizlere eklendi.
Bir kaç çalışmada orta ve yüksek şiddette aktivite birliktedir ve bunlarda benzer kan basıncı düşüşü gözlemlenmiştir. En fazla kan basıncı düşürücü etki, haftada en az üç sefer sıklığında dk süreli seanslarda gösterilmiştir. Çalışmaların çoğu bisiklet ergometresinde yapılmıştır ki; bu egzersiz şiddetini tanımlamayı daha olası kılar. İzometrik statik fiziksel aktivitenin kan basıncına etkileri İzometrik statik antrenmanın etkileri için, toplam 64 hastayı içeren üç RCT çalışmada 63746 bu egzersiz modelinin kan basıncı düşürücü etkisi incelendi.
Bu çalışmalarda ortalama kan basıncı düşürücü etkisi 9. İzometrik egzersizin klinikte en sık kullanılan formları izometrik el kavrama ve izometrik bilateral bacak egzersizidir. Bu üç çalışmada sadece izometrik yüksek tansiyon ağırlık kaldırma kavrama kullanılmıştır. Dinamik dirençli fiziksel aktivitenin kan basıncına etkileri Dirençli antrenman çalışmalarına bakılacak olursa, hipertansif hastalarda dinamik dirençli antrenmanı içeren hastanın katıldığı beş RCT tanımlanmıştır 9111523 Bu çalışmalarda dirençli antrenmanın çeşitli formları çalışılmıştır.
Bazı çalışmalar devirli döngülü antrenmanları içerirken 23diğerlerinde aerobik egzersizle kombine şekildedir. Çoğu çalışmada hiç, ya da anlamlı olmayan kan basıncı düşüşü gözlenmiştir Tablo 4. Sporcularda hipertansiyon Hipertansiyon, rekreasyonel ve profesyonel sporcularda en sık gözlenen kardiyovasküler durumdur 2. Daha fazla ve ileri yaştaki sporcuların çeşitli sporlarda yer alması sonucu, gelecekte sporcularda hipertansiyon sıklılığının artacağı beklenebilir.
Hipertansiyon tanısı olan sporcuda altta yatan herhangi bir kardiyovasküler anomali varlığı özellikle dışlanmalıdır.
Kan basıncı yüksek genç sporcularda aort koarktasyonu olasılığına karşı, femoral nabız palpasyonu ile birlikte kol ve bacaklardan kan basıncı ölçümü yapılmalıdır. Hipertansif sporcularda kan basıncı yüksek tansiyon ağırlık kaldırma ergojenik yardımcıların kullanımı mutlaka değerlendirilmelidir.
Anabolik steroid kullanımı titiz bir şekilde sorgulanmalıdır.
- Küçük tansiyon daha az yükselir.
- P harfi ile yüksek tansiyon ilacı
- Yüksek tansiyona sahip kişilerde, ilaçların düzenli kullanımı ve takibinin hayati önem taşıdığını vurgulayan uzmanlar; egzersizin tansiyon üzerindeki önemine dikkat çekerek, 35 yaş sonrasında yapılacak güvenli egzersizleri de sıralıyor Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Uzmanı Prof.
Steroidin olası sodyum retansiyonu yan etkisine bağlı olarak kan basıncı artışı gözlenebilir Sporcularda maksimal aerobik kapasite maxVO2 gibi egzersiz testleri sırasında aşırı kan basıncı yanıtı ile karşılaşılabilir. İstirahat kan basıncı düzeyi normal iken, test sırasında aşırı kan basıncı artış yanıtı ilerleyen yıllarda HT gelişim riski ile ilişkilendirilebilir 7.
Tansiyon nedir?
Aşırı kan basıncı yanıtı saptanması, kan basıncının düzenli takip edilmesi gerekliliğini doğurur. Hipertansiyon saptandığında ilk basamak risk sınıflandırmasıdır.
Sadece bireyin kan basıncı ölçümü değil, bireyin tüm toplam riski, var olan diğer kardiyovasküler risk faktörleri ve hedef organ hasarı varlığı ile birlikte göz önünde bulundurulmalıdır Hipertansif hastalardan egzersiz öncesi yüksek tansiyon ağırlık kaldırma ve aile anamnezi alınmalı; fizik muayene, kan basıncı izlemi, laboratuvar testleri ve EKG rutin olarak yapılmalıdır.
Bu test dispne, göğüste rahatsızlık hissi ve çarpıntı gibi semptomları olan kardiyovasküler hastalarda da endikedir 2.
Tansiyonum çok yüksek Diyette tuz tüketiminin kısıtlanması ile dirençli hipertansiyon hastalarında dahi sistolik kan basıncı yaklaşık 23 birim, diastolik kan basıncı yaklaşık 9 birim kadar azaltılabilir. Günlük sodyum alımı kan basıncı yüksekliği yaşamayan kişilerde 2. Eğer duş alacak kadar kendinizi iyi hissediyorsanız duş almanız daha faydalı olacaktır dikkat etmeniz gereken nokta suyun çok soğuk olmamasıdır. Yüksek tansiyon hastalığı konusunda en sık rastlanılan belirtileri şu şekilde sıralayabiliriz: Hafif Baş dönmesi. Kalp çarpıntısı.
Egzersize başlamadan önce mutlaka diyabet, iskemik kalp hastalıkları ve kalp yetmezliği gibi ko-morbid durumlar yeterince kontrol edilmiş olmalıdır. Egzersize aşırı kan basıncı yanıtı, iskemik kardiyak olayları provoke edebilir Bu nedenle egzersiz reçeteleri hazırlanırken minimum risk ve maksimum yarar ana hedef olmalıdır 2.
Antihipertansif ilaçların statik yüz yanıyor yüksek tansiyon performansı bozduğuna ilişkin kanıt yoktur 2. Vazodilatör ilaçlar.
Araştırma: Spor yüksek kan basıncını düşürmede en az ilaçlar kadar etkili | Euronews
Yüksek tansiyon ağırlık kaldırma aktif hipertansif bireylerin bazıları β1-selektif ajanları iyi tolere eder.
Diğer antihipertansif ilaçlardan kalsiyum kanal blokerleri, ACE inhibitörleri ve α-adrenoseptör bloker ajanların egzersiz performansına önemli bir etkileri saptanmamıştır Diüretikler, plazma volümünde azalma meydana getirmeleri sonucu sıvı ve elektrolit dengesine etkileri nedeni ile hipertansif sporcularda iyi bir seçenek olmaktan uzaktır Diüretik ve β-bloker ilaçların bazı spor branşları için doping listesinde yer aldığı da unutulmamalıdır.
Fiziksel olarak aktif kişilerde farmakolojik tedavide yeğlenecek ilaç, arteriyel kan basıncını hem dinlenmede, hem de aktivite sırasında düşürmeli; total periferik direnci azaltmalı ve egzersiz kapasitesini etkilememelidir. Bu nedenlerle, hipertansif sporcuların ilaç tedavilerinde seçim ACE inhibitörleri ACE inhibitörlerine intolerans varsa angiotensin II reseptör blokerleri ve kalsiyum kanal blokerleri yönünde olmalıdır.
Üçüncü bir ilaca gereksinim duyulursa düşük doz tiazid türevi diüretik, potasyum tutan bir yüksek tansiyon ağırlık kaldırma kombine edilip tedaviye eklenebilir 2. Sonuç Hem akut, hem de kronik kan basıncı düşüşünü sağlamada, orta şiddetli egzersiz programlarının etkili olduğu gözlenmiştir.
Kuvvet yüksek tansiyon ağırlık kaldırma daha çok ana kas gruplarına uygulanması ve izometrik egzersizlerden kaçınılması önerilir. Düşük dirençte ve çok tekrarlı kuvvetlendirme egzersizleri idealdir Amerikan Spor Hekimliği Koleji hipertansif orta yaş bireylerde büyük kas gruplarına haftada kez, 3 set, kas grubunu içeren, tekrarlı kuvvetlendirme egzersizleri önerirken; yaşlılarda büyük kas gruplarına haftada kez, tek set, kas grubunu içeren tekrarlı kuvvetlendirme egzersizleri önermektedir 12.
Egzersiz reçetesi, kişinin kardiyovasküler ve kas iskelet durumu ve de isteklerine özgül olmalıdır. Kan basıncını azaltıcı kapasitesinin ideal düzeyde olması için egzersizin şiddeti, tipi, sıklığı ve süresi titizlikle belirlenmelidir.
Exercise and physical activity for older adults Review. Med Sci Sports Exerc Exercise and hypertension Review.
J Hypertens Niger Q J Hosp Med Psychophysiology Arch Intern Med Br J Sports Med Results of a randomized controlled trial. JAMA J Am Heart Assoc 2 1 : e, Eur J Cardiovasc Prev Rehabil Georgiades A, Sherwood A, Gullette EC, et al: Effects of exercise and weight loss on mental stress-induced cardiovascular responses in individuals with high blood pressure.
Hypertension Gordon NF: Hypertension.
HİPERTANSİYON TEDAVİSİ - (Sağlıklı Yüksek Tansiyon Diyeti!) / 5 Dakikada Sağlık
Durstine JL, Ed. Champaign, IL, Human Kinetics,pp Gordon NF, Scott CB, Levine BD: Comparison of single versus multiple lifestyle interventions: are the antihypertensive yüksek tansiyon ağırlık kaldırma of exercise training and diet-induced weight loss additive?
Am J Cardiol J Sci Med Sport 6: Hoberg E, Schuler G, Kunze B, et al: Silent myocardial ischemia as a potential link between lack of premonitoring symptoms and increased risk of cardiac arrest during physical stress.
JNC: The sixth report of the Joint National Committee on prevention, detection, evaluation, and treatment of high blood pressure.
Task Force 4: systemic hypertension. Circ Cardiovasc Qual Outcomes 6: Kayıhan G, Ersöz G: Hipertansiyon ve egzersiz.
N Engl J Med Lamina S: Effects of continuous and interval training programs in the management of hypertension: a randomized controlled trial. J Clin Hypertens Greenwich Lewington S, Clarke R, Qizilbash N, Peto R, Collins R: Age-specific relevance of usual blood pressure to vascular mortality: a meta-analysis of individual data for one million adults in 61 prospective studies.
Lancet ,