Dil ve Konuşma Terapistleri Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) için Neler Yapabilir?
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, kişinin dikkat toplamasını ve dikkatini vermesini zorlaştıran ve ömür boyu süren bir beyin hastalığıdır. Bu bozukluğu olan kişiler davranışlarını kontrol etmekte ve hareketsiz oturmada zorluklar yaşarlar.
Nedenleri
DEHB’nin nedeni kesin olarak bilinmemektedir. Yapılan çalışmalarda genetik, güçlü neden olarak düşünülmektedir. DEHB’ ye sahip çocukların çoğunun ailesinde bu bozukluğun öyküsü vardır.
Belirtileri
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan bir kişi aşağıdaki belirtilerden bazılarını gösterebilir:
Dikkatsizlik
- Konsantre olmakta zorlanır.
- Başka şeyler hakkında düşünür.
- Verilen görevlere odaklanma problemi yaşarlar.
- Dinlemiyor gibi görünür.
- Verilen bazı görevleri akranlarından daha iyi yapar.
- Verilen görevleri zamanında bitirme, düzenleme, planlama gibi konularda sorunlar yaşar.
- Yeni şeyler öğrenmekte zorluk çekerler.
Hiperaktivite
- Oturamıyor gibi görünür.
- Huzursuz ve kıpır kıpırdır.
- Bir etkinlik bitmeden diğerine geçebilir.
- Aynı anda birden fazla şey yapmaya çalışır.
- Dürtüsellik yaşar.
- Düşünmeden hareket edebilir.
- Oyun oynarken sırasını beklemekte zorlanır.
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğunun Değerlendirilmesi
Değerlendirmeyi çocuk ve ergen psikiyatristi yapar. Doktorunuzun sizden ve çocuğun öğretmen, bakıcı vs. bilgi alması gerekir. Değerlendirme, çocuğun okulda, sınıfta ne gibi yardıma ihtiyacını olduğunu görmek için yapılır. Dil ve konuşma terapisti ise çocuğun dil, konuşma ve sosyal sorunları olup olmadığını değerlendirir.
Dil ve Konuşma Terapistinin Yapabilecekleri
- Çocuğun arkadaşlarıyla ve öğretmenleriyle nasıl etkileşime girdiğini izler.
- Çocuğun diğer aile üyeleri ile nasıl konuştuğunu dinler.
- Konuşma ve dil gelişimi hakkında aileye bilgi verir.
- Çocuğun dil ve konuşma becerilerini test eder.
- Çocuğun bir hikayeyi nasıl anlattığını ve bir olay hakkında nasıl konuştuğunu gözlemler.
- Çocuğun sosyal becerilerini test eder.
- Çocuğun görevleri planlama, düzenleme gibi becerilerini ve ayrıntılara ne kadar dikkat ettiğini gözlemler.
- Çocuğun sahip olduğu problemin ne kadar farkında olduğu hakkında çocukla konuşur.
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğunun Tedavisi
DEHB sahip her çocuğun farklı ihtiyaçları vardır. Doktorunuz dikkatini toplamasına yönelik ilaç yazabilir.
DEHB olan bazı çocuklarda aynı zamanda öğrenme güçlüğü de görülür. Diğerlerinin ise sosyal becerilerinde zayıflık vardır. Dil ve Konuşma Terapisti, dil, sosyal ve konuşmada görülen sorunlar üzerinde çalışır. Çocuğunuzun görevleri nasıl planlayacağını ve düzenleyeceğini öğrenmesinde yardımcı olur. Çocuğunuzun başkalarıyla etkileşime girerken kullanacağı iletişim becerilerini ve dikkat becerilerini öğrenmesi gerekir. Terapist ayrıca öğretmeni ile birlikte çalışarak sınıfta çocuğunuza yardım eder. Çocuğunuzun öğrenmesini olumlu yönde etkilemek için sınıf düzenlemesi yapılması gerekebilir. Aynı zamanda terapist tarafından kontrol listeleri veya planlayıcılar hazırlanabilir. Terapist, bozukluğu gidermek için sınıfta çalışabilir.