İsa oradan ayrılıp Yahudiye’nin Şeria Irmağı’nın karşı yakasındaki topraklarına geçti. Çevresinde yine kalabalıklar toplanmıştı; her zamanki gibi onlara öğretiyordu. Yanına gelen bazı Ferisiler O’nu denemek amacıyla, “Bir erkeğin, karısını boşaması Kutsal Yasa’ya uygun mudur?” diye sordular. İsa karşılık olarak, “Musa size ne buyurdu?” dedi. Onlar, “Musa, erkeğin bir boşanma belgesi yazarak karısını boşamasına izin vermiştir” dediler. İsa onlara, “İnatçı olduğunuz için Musa bu buyruğu yazdı” dedi. “Tanrı, yaratılışın başlangıcından ‘İnsanları erkek ve dişi olarak yarattı.’ ‘Bu nedenle adam annesini babasını bırakıp karısına bağlanacak, ikisi tek beden olacak.’ Şöyle ki, onlar artık iki değil, tek bedendir. O halde Tanrı’nın birleştirdiğini insan ayırmasın.” Öğrencileri evde O’na yine bu konuyla ilgili bazı sorular sordular. İsa onlara, “Karısını boşayıp başkasıyla evlenen, karısına karşı zina etmiş olur” dedi. “Kocasını boşayıp başkasıyla evlenen kadın da zina etmiş olur.”
İsa’nın bu sözleri, Tanrı’nın evliliği ne kadar önemli gördüğünü bize gösteriyor. Kutsal Kitap’ın daha ilk bölümlerinde, Yaratılış kitabında Adem ve Havva’nın Tanrı tarafından nasıl yaratıldıklarını okuyoruz. Ve oradaki ayetlerden anlayabiliyoruz ki Tanrı kadını ve erkeği birbirleri için yaratmıştır. Kadın ve erkek birbirini tamamlar. Evet, bazı insanlarda “bekarlık armağanı” diyebileceğimiz bir nitelik vardır ama çoğu insan için yaşam ancak evlilik bağı içinde daha kolay, daha anlamlı ve doyurucu olur.
Tanrı’nın evliliğe ne kadar önem verdiğinin Kutsal Kitap’taki bir başka örneği de İsa ile Kilise arasındaki ilişkinin bir evliliğe benzetilmesidir. Elçi Pavlus, Efeslilier Kilisesi’ne yazdığı mektupta bu durumu şöyle açıklar:
Ey kocalar, Mesih kiliseyi nasıl sevip onun uğruna kendini feda ettiyse, siz de karılarınızı öyle sevin. Mesih kiliseyi suyla yıkayıp tanrısal sözle temizleyerek kutsal kılmak için kendini feda etti. Öyle ki, kiliseyi üzerinde leke, buruşukluk ya da buna benzer bir şey olmadan, görkemli biçimde kendine sunabilsin. Amacı kilisenin kutsal ve kusursuz olmasıdır. Aynı biçimde kocalar da karılarını kendi bedenleri gibi sevmelidir. Karısını seven kendini sever. Hiç kimse hiçbir zaman kendi bedeninden nefret etmemiştir. Tersine, onu besler ve kayırır; tıpkı Mesih’in kiliseyi besleyip kayırdığı gibi. Çünkü bizler O’nun bedeninin üyeleriyiz. (…) her biriniz karısını kendisi gibi sevsin. Kadın da kocasına saygı göstersin. (Efesliler 5:22-32)
Görüyoruz ki, evlilik Tanrı’nın gözünde sıradan bir durum değildir. Yaşamını bir başka insanla birleştirmen, artık hayatta tek başına olmadığın anlamına geliyor. Hayatınla ilgili önemli kararları verirken sadece kendi önceliklerini hesaba katman yeterli değildir. Senin için neyin daha iyi olabileceği değil, sizin için, eşin ve senin için neyin en iyisi olduğu önemlidir artık.
Bu hem çok güzel hem de çok zor bir şey, değil mi? Eşler ne kadar uyumlu olusa olsun zaman zaman farklı düşünebilirler. Olaylara farklı açılardan bakabilirler ki kadın ve erkek arasındaki biyolojik ve duygusal farklılıkları da hesaba katarsak çoğu zaman böyle olur. Dolayısıyla ideal uyum her zaman kolaylıkla sağlanamaz. Bu nedenle her konuda olduğu gibi evlilik konusunda da Tanrı’nın rehberliğine her zaman ihtiyacımız var.
Sevgili kardeşim, eşimiz bize Tanrı’nın verdiği armağandır. O, yaşamını sana adamış, seni kendi yaşamının merkezine yerleştirmiş yegâne insandır. Öyleyse evlilik ilişkisini keyfi nedenlerle bitirmeye hakkın yok. Eşimizi sudan gerekçelerle terk edip ondan boşanmak şöyle dursun, Tanrı bizden her zaman eşimize çok büyük bir sevgi ve şefkatle yaklaşmamızı istiyor. Eşimizi kendimiz gibi sevmeli, ona kendimize saygı duyduğumuz gibi saygı göstermeliyiz. Burada anahtar kelime ise, “sadakat” tir.
Tanrı’nın evlilik bağına sadık kalma gereğine verdiği büyük önemi On Emir’de de görüyoruz. “Zina etmeyeceksin” buyruğu, On Emir’den biridir. Malaki kitabında da eşimizi aldatmamızın Tanrı’yı ne kadar öfkeledirdiğini okuyoruz:
RAB seninle gençken evlendiğin karın arasında tanıktır. O yoldaşın ve evlilik antlaşmasıyla karın olduğu halde ona ihanet ettin(…) Onun için kendinize dikkat edin, hiçbiriniz (…) karısına ihanet etmesin(…) RAB, “Ben boşanmadan nefret ederim” diyor, “Giysisinin üstüne bir de zorbalığı kuşanan kişiden de nefret ederim.”(…) kendinize dikkat edin ve ihanet etmeyin. (Malaki 2. Bölüm)
İşte Tanrı’nın evlilik antlaşmasına saygısızlık gösteren kişiler hakkındaki duyguları böyle. Bugünkü metnizimizde Rab İsa, öğrencilerinin ayrıntılı açıklama istemeleri üzerine şöyle söylüyor: “Karısını boşayıp başkasıyla evlenen, karısına karşı zina etmiş olur.” “Kocasını boşayıp başkasıyla evlenen kadın da zina etmiş olur.” Rab’bin bu sözlerini Matta Müjdesi’nde de okuyoruz. Orada bu sözler daha da ayrıntılıdır ve bir istisna belirtilir. Şöyle ki:
“Karısını fuhuştan başka bir nedenle boşayıp başkasıyla evlenen, zina etmiş olur. Boşanan kadınla evlenen de zina etmiş olur.” (Matta 19:9)
Yani boşanmak ve yeniden evlenmek ancak, eşin “fuhuş” (zina) yapmış olması şartına bağlıdır. Bunun dışında bir sebeple, yani eşimiz bize sadık kaldığı halde, keyfi bir nedenle onu boşamamıza ve başka biriyle evlenmemize Tanrı onay vermiyor. Eşimize saygı duymamız ve onu sevmemiz, elbette zina etmemek dışında, ona kaba davranmamak, ona sözlü ve fiziksel şiddet uygulamamak gibi davranışları da beraberinde getirecektir. Çünkü hiç kimse kendisine, kendi bedenine bunları yapmaz.
Şunu da belirtmek gerekir ki İsa bize, zina söz konusu ise mutlaka boşanmamızı söylemiyor. Eşler birbirlerine sadık kalmayı gerçekten istiyorlarsa, affedici olmak her zaman Tanrı’nın istediği davranıştır.
Az önce, Kilise ile Mesih arasındaki ilişkinin karı koca arasındaki evlilik ilişkisine benzediğini okuduk. Ama biz her zaman O’na sadık kalmıyoruz. Bazen dünyanın, bazen kendi benliğimizin, bazen de Kötü Olan’ın ayartmalarına uyarak Tanrı’yı ikinci plana atıyoruz. Peki İsa bizi terk ediyor mu böyle yaptığımız için? Kilisesi’ni, deyiş yerindeyse, boşuyor mu? Çok şükür ki, hayır. O bize olan sevgisi gereği, bizim bütün günahlarımıza ve sadakatsizliğimize rağmen bizi sevmeye, bizimle bir arada olmaya devam ediyor. Kilisesi’ne Kutsal Ruh’unu vermeye, onu korumaya devam ediyor. Pişmanlığımıza, tövbemize, af dileyişimize kayıtsız kalmıyor. İsa bize hiçbir zaman ihanet etmiyor, bizi sevmekten, korumaktan hiçbir zaman vazgeçmiyor. Tıpkı ideal bir eş gibi. Tanrı’mız, Kilise’si ile arasındaki bu sevgi ve bağlılık ilişkisine her zaman sadık kalıyor.
Sevgili kardeşim, Tanrı, yaşamında senin de olmanı istiyor. Seni kendi birliğine dahil ediyor. Senin kendisinden kopmana, ayrılmana gönlü razı olmuyor. Tanrı’nın sana olan bu sonsuz sadakati ve sana verdiği bu güvence, bizim de evlilik ilişkimizdeki rehberimizdir. O’nun sadakati ve sevgisi senin yaşamının her alanını olduğu gibi evliliğini de aydınlatır, seni ve eşini Mesih’in birliğinde tutar.
Dua Edelim: Göksel Baba. Bizlere verdiğin bütün armağanlar için olduğu gibi evlilik armağanı için de şükredebilmemizi sağla. Mesih’te kalmamıza ve evliliğin gerektirdiği sevgi, bilgelik, sadakat ve fedakârlığa uygun yaşamlar sürmemize yardım et. Amin.