Bu Yazıda Neler Var?
İyonik Bağ Nedir? Kovalent Bağ Nedir?
İyonik Bağlar daha çok metal ve metal olmayan atomlar arasında oluşur, Metal olmayan atomların arasındakiler ise kovalent bağlardır. Birleşme değeri, bir atomun oluşturduğu bağların sayısıdır.
Bir elementin atomlarından her birindeki elektron sayısı çekirdeğindeki protonların sayısına eşittir. Protonların pozitif yükü, elektronların negatif yükünü dengeler böylece atom enerji yüklü olmaz. Elektronlar çekirdeğin etrafında kabuk adı verilen yörüngeler çizer. Her kabuğun taşıyabileceği elektron sayısı sınırlıdır.
Çekirdeğin en yakınındaki ilk kabukta en fazla 2 elektron yer alır. İkinci kabukta en fazla 8, üçüncü kabukta 18 elektron yer alabilir. Periyodik cetvelin sıralarındaki elementler atomik sayılarının (elementin atomundaki protonların sayısı) artışına göre dizilir. Her sıra, en dıştaki kabuğunda sadece bir elektron bulunan elementle başlar. Her sıranın sonunda, en dıştaki kabuğunda bir elektron kümesinin tamamı olan soy gaz yer alır. Atomların bu şekilde dizilişi hayret verecek şekilde dengelidir. Soy gazlar bu nedenle çok nadir tepkir.
Sodyum klorür kristalindeki iyonların her biri zıt enerji yüklü iyonlarla çevrilidir. İyonlar, kübik bir örgü şeklinde düzenlenmiştir ve her tuz kristalinin şekli kübiktir.
Ayrıca Bunu da Okuyabilirsiniz: Element Nedir? Elementlerin Özellikleri ve Çeşitleri
İyonik Bağ Ve Kovalent Bağ Nasıl Oluşur?
Kimyasal tepkimelerde, atomlar elektron verip alırken, arada bağlar oluşur. Bu değişimlerin sonucunda, bir bileşimdeki atomların her birinin dış kabuğu elektronlarla doludur. Her elemente atomik sayısı en yakın olan soy gazlardaki dengeli elektron düzenlenişi böyledir.
Bir elementin birleşme değeri, bir soy gaz düzenlemesine sahip olmak için oluşturması gereken bağların sayısıdır. Metallerin dış kabuğunda genelde bir ya da 2 elektron vardır. Bu elektronları kolaylıkla kaybettikleri için, bir sonraki kabuk, tamamen bir dış kabuk görevi görür. Periyodik cetvelin en sonundaki metal olmayan elementlerin sadece bir ya da 2 elektronları eksiktir. Bu yüzden diğer elementlerin atomlarından gelen elektronları kolaylıkla kabul ederler. Bu elementlerin birleşme değeri, tamamlanmış bir kabuk oluşturmak için almaları ya da kaybetmeleri gereken elektron sayısıdır.
Periyodik cetvelin ortasındaki ana blokta yer alan elementlerin dış kabuklarında 3 ya da 4 elektron eksiktir. Buna bir örnek karbondur: 8 elektron kapasiteli dış kabuğunda 4 elektron vardır. Buna karşın, negatif yükler birbirini fazlaca iteceği için çok nadir olarak 4 elektronu kabul eder. Bunun yerine, karbon atomları diğer atomların kabuklarıyla, dış kabuklarının üzerine biner ve tam sayıyı elde etmek için 4 elektronu paylaşır. Karbonun birleşme değeri 4’tür.
Ayrıca Bunu da Okuyabilirsiniz: Bileşik Nedir? Bileşiğin Özellikleri Ve Organik Bileşikler
İyonik Bağ Nedir Ve Özellikleri
Metal ve ametal elementler arasında meydana gelen bağa İyonik bağ denir. 2 ya da daha fazla elementin atomları, iyonlar oluşturmak için elektron alışverişi yaptığında, iyonik bileşimleri meydana gelir. İyonlar soy gazlar gibi düzenlenmiştir ve bileşimin enerji yüklü olmaması için yükleri birbirini dengeler. Sodyum atomunun 11 elektronu vardır. Bunların 2’si ilk kabukta, 8’i ikinci kabuktadır. Sonuncu (11’inci) elektron, 18 elektron kapasiteli bir kabukta tek başınadır.
Klor atomunun dış kabuğunda bir elektron eksiktir. Klor atomları çiftler halinde bağlanarak Cl2 moleküllerini meydana getirir. Bu moleküllerde, paylaşılan elektron çiftleri dış kabuğu oluşturur. Sodyumla temas ederse, klor atomları kendilerine ait bir elektron olması için bu düzenden vazgeçer. Sodyum atomlarının her biri 11’inci elektronunu kaybeder ve pozitif yüklü sodyum iyonuna (Na+) dönüşür. Aynı zamanda, klor atomlarının her biri bir elektron alır ve klorür iyon (CI–) halini alır. Bu 2 tür iyonun zıt yükleri birbirini çeker. İyonlar, kristal örgü adı verilen bir düzende birbirine bağlanır.
Magnezyum da, iyonik klorürü meydana getirir. Sodyumun aksine, magnezyumun dış kabuğunda 2 elektronu vardır. Atomları bu 2 elektronu kaybedip 2 katı klor atomu alır. Magnezyum iyonları (Mg2+), MgCl2 formüllü tuzu oluşturur. Magnezyumun birleşme değeri 2’dir.
Kovalent Bağ Nedir Ve Özellikleri
İyonik bileşimler daha çok periyodik cetvelin solundaki metaller ile sağındaki metal olmayan(ametal) maddeler arasında meydana gelir. Sadece ametal elementleri içeren bileşimler, moleküllerde atomlarının elektron eşlerini paylaşmasıyla tutulur. Buna, kovalent bağ adı verilir.
Karbondioksit (CO2), bir kovalent bağlara örnektir. Karbon ile oksijenin birleşme değeri 4 ve 2’dir. Çünkü her karbon atomu dış kabuğunu doldurmak için 4, oksijen atomu ise 2 elektrona ihtiyaç duyar. Karbondioksitte, bir karbon atomu, 2 oksijen atomuyla bir çift elektronu paylaşır.
Karbondioksit CO2) molekülündei her oksijen atomu merkezi karbon atomuna, paylaşılan 2 çift elektrondan oluşan çift eşdeğerli bağ ile bağlanır. (kimyasal bağlar ve özellikleri)