"fransız devriminde ideoloji, yaşayan sorunların bir ürünü idi. oysa 1920'lerin türkiyesi'nde, demokratik cumhuriyeti gerektiren koşullar yoktu. tıpkı, aynı yılların rusyası'nda, marksist bir ideolojiyi gerektiren koşulların olmadığı gibi.
fransız devrimcileri, tarihsel evrimin peşinden gitmekten başka bir şey yapmadılar. mustafa kemal ve lenin gibi devrimciler ise evrime yön verdiler, hızlandırdılar. bunun için kullandıkları silah da ideoloji ve yeni insandı.
kültür devrimleri yeni insanı yarattı. yeni insan da toplumun içinde bulunduğu koşulları değiştirdi.
yoksa, demokratik toplumun gereği olan insanın ortaya çıkması için yüzyıllar boyu beklemek gerekirdi. geri kalmışlar ve gelişmişler arasındaki mesafeyi kısaltmak olanağı kalmazdı." ahmet taner kışlalı
- atatürk'e saldırmanın dayanılmaz hafifliği