Gastrit nedir? Belirtileri Nelerdir?
Gastrit, midenin iltihaplanması anlamına gelmektedir. Akut (kısa süreli,belirtileri hızlıca başlayan) gastrit veya kronik (uzun süreli, tekrarlayan) gastrit olarak ikiye ayrılmaktadır. Akut gastrit her yaşta görülebilmekte olup, en sık görülen mide hastalıklarından biridir. Alkol, çay, kahve, salisilat içerikli ilaçlar, bakteriyel ve viral enfeksiyonlar, bol acılı ve baharatlı besinler tüketmek, besin zehirlenmeleri, alerjik reaksiyonlar akut gastritin nedenleri olarak gösterilmektedir. Belirtileri ise, midede sürekli doluluk hissi, midede yanma hissi, ağrı, yemek yemeye karşı isteksizlik, bulantı, kusma ve özellikle kusmaya bağlı olarak vücudun susuz kalması olarak sayılabilir. Akut gastrit tedavi edilmezse kronikleşebilir. Kronik gastrit nedenleri arasında, yetersiz ve dengesiz beslenme, genetik faktörler, alkol ve sigara kullanımı, düşük bağışıklık sistemi sayılmaktadır. Kronik gastritte, akut gastrit belirtilerine ilave olarak, ağırlık kaybı, ishal ve mide hücrelerinin kaybı sonucu anemi ve B12 eksikliği görülebilmektedir.
Helicobakter pylori Gastriti
H. pylori, midenin asidik koşullarına dayanabilen, gram negatif bir bakteridir. Mideye yerleşmesi sonucu, gastrit, ülser ve mide kanseri gelişebilmektedir. Gastrit ve ülserin en sık görülen nedenlerinden biridir. H. pylorinin sık görüldüğü ülkelerde, mide kanseri de sık görülür. Üreaz testi ile bu bakterinin varlığı test edilir. Bu enfeksiyon, kendiliğinden düzelmeyeceği için tedavi edilmesi şarttır. H. pylori tedavi edildikten sonra gastrit semptomları azalır, sindirim sıkıntıları giderilir, kanser olma ihtimali azalır.
H. pylori Olmayan Gastrit
Aspirin gibi bazı ilaçlar mideyi aşındırır. Ayrıca alkol, steroidler, tütün gibi faktörlerin uzun süre kullanımı, mideyi koruyan mukozanın bütünlüğünü bozup akut veya kronik gastrit ihtimalini arttırabilir. Yetersiz beslenme de iyileşme sürecini olumsuz etkiler.
Nasıl Beslenelim?
- Yemekler az ve sık, yavaş ve iyi çiğnenerek her gün aynı saatlerde yenmeli.
- Mideyi irrite edebileceğinden, çok sıcak veya çok soğuk besinleri tüketmekten kaçınılmalı.
- Tütün ve alkol tüketilmemeli.
- Kahve ve çayda bulunan kafein, midenin asit salgılamasını uyaracağından, kısıtlanmalıdır.
- Pul biber, Arnavut biberi ve karabiber gibi baharatların fazla tüketimi özellikle alkol ile birlikte tüketimi mide mukozasında hasara neden olabilir.
- Genellikle kronik gastriti olan kişilerde görülen B12 vitamini eksikliği tamamlanmalıdır. B12 vitamini, yumurta, ciğer, kırmızı et, süt ve süt ürünlerinde bolca bulunmaktadır.
- Ayrıca demir ve kalsiyum emilimi azalabilir. Demir eksikliğini karaciğer, kırmızı et, beyaz et, koyu yeşil yapraklı sebzeler tüketerek giderilebilir. Kalsiyum ise süt ve süt ürünlerinde, badem ve Hindistan cevizinde, haşhaş, susam, chia gibi tohumlarda, fasulye ve mercimekte bulunmaktadır.