Çocukta inatçılık, çocuğun belli bir makul nedeni olmaksızın, bir harekette ısrar etmesi, davranışını, düşüncesini, durumunu değiştirmemesi şeklinde tanımlanabilir.
İnatçılık çocuğun duygusal gelişiminin bir sonucudur ve en çok 3-6 yaş arasında yaşanır. Bu yaşlarda inatçılık normaldir. Çocuk ben duygusunun ve özgür olma bilincinin gelişiminden kaynaklanan inatçılık gösterir. Çocuk her şeyi kendi yapmak ister. Yaptığı şeyler hoşuna gider, çevresinden gelen direnmeyi yenmeye çalışır. Kendi varlığını hissettirmeye, kabul ettirmeye çalışır. Kendince o hep haklıdır.
İnatçılığın davranış bozukluğuna dönüşmesini engellemek için uzmanlar bizlere şu noktalara dikkat etmeniz gerektiğini söylüyor;
• Çocuk yetiştirirken daha esnek, hoşgörülü, sabırlı ve paylaşımcı olursanız,
• Çocuğunuza karşı sert ve katı tavırlardan uzak durursanız,
• Çocuğunuzun kendi kişiliğini geliştirme yolundaki adımlarını engellemezseniz,
• Çocuğa “inatcı” kelimesi kullanılarak onun bu davranışını pekiştirmezseniz,
• Çocuk bağırıp çağırdığında istekleri yerine getirmezseniz,
• Çocuk bir konuda inatçı olduğunda çocuğun dikkati başka yöne çeker, inat ettiği taktirde istediğini elde edemeyeceğini çocuğa açıklarsanız,
• Çocuğunuzun tuvalet ve beslenme eğitimi döneminde, baskıcı ve ısrarcı davranmazsanız,
• Çocuğunuzun inatçı davranışları karşısında, onunla inatlaşmaya ve çatışmaya girmezseniz,
• Çocuğunuzun temel fiziksel ve duygusal gereksinimlerini karşılamada geç kalmazsanız,
• Anne-baba olarak, çocuğunuzun eğitiminde aynı yöntemleri benimser ve uygularsanız,
• Çocuk gelişimi ve psikoloji ile ilgili doğru bilgilere sahip olursanız,
• Çoocuğunuz sizinle inatlaşırken, onu cezalandırmak yerine inadının nedenini bulup, çözüm bulma yönünde çaba gösterirseniz,
•Anne-baba rollarinize ve sorumluluğunuza “anlayış ve hoşgörü” yeteneklerinizi de eklerseniz
•Çocuğunuza onu sevdiğinizi, sözlerinizle, davranışlarınızla ve dokunuşlarınızla sık sık hissettirirseniz,
•Kendi kişiliğinizin inatçı yönlerini bulup, kabullenip, çözümler ve çocuğunuzun inatçılığı gözle görülür biçimde azalıp, normal sınırlarına çekilecektir.
Son olarak, unutmayın ki çocukların inatcılık davranışları pekiştirildiğinde büyüdükleri zaman da uyumsuz davranışlar sergileyeceklerdir. Çevresindekilerle tartışan, uyum sağlamayan, daha dar görüş açısına sahip bireyler yetiştireceğimizden arkadaş ve dost çevresi daralıp, iletişimlerinde bu dönemlerinde kazandırılan davranış kalıbı onlara bir engel teşkil edecektir.
Yararlanılan kaynaklar:
Çocuğun genetik şifrelerinde mi? Sonradan mı Öğrenilme mi? İnatçılık! İlkim Öz, Çoluk Çocuk Dergisi, Sayı: 14, Mayıs 2002.
http://childparenting.about.com/od/typesofbehaviorproblems/
www.familyresource.com