Şimdi iş başvuruları için hazırlamamız gereken özgeçmiş konusuna gelelim. İnsan Kaynakları Uzmanı İdil Türkmenoğlu şöyle ifade etmiş: “Bir şirketin insan kaynakları departmanına ulaşan binlerce CV'den farkı ne sizinkinin? Neden doğum yeri ve tarihinizi en öne yazdınız? Sizin için en önemli şeyler bunlar mı? Sizi diğerlerinden farklı kılan özellikler öne çıkartılmış mı? Sayfa düzeni göze çarpıyor mu? Kağıdınızın rengi? Özgeçmişinizi kolay algılanır ve pratik bir şekilde mi hazırladınız, yoksa işveren (müşteriniz) çok mu uğraşmak zorunda? Kendinize verdiğiniz önemi, özgeçmişinize de yansıttınız mı?” İşte bu noktalar bir İnsan Kaynakları uzmanının aklına takılan önemli unsurlar. Peki ama nasıl yazacağız? İşte önerilerimiz…
CV NEDİR?
CV, profesyonel iş hayatınızda, iş başvurularında kullanacağın ve seni mülakata kadar götürebilecek, özgeçmiş bilgilerini içeren bir belgedir.
CV bir hayat hikayesi değildir. CV'ye 30 saniye ya da daha az zamanda okunan bir satış kataloğudur da denebilir. CV hazırlamak, bir iş başvurusu için yerine getirmen gereken bir formalite de değildir.
Bu zihniyette bir yaklaşım kariyer hayatını başlamadan bitirebilir. CV'ne çok önem vermelisin çünkü o senin kariyer dünyasındaki ilk adımındır. Diğer adaylar arasından ön plana çıkmanı veya rakiplerinin arasında kaybolmanı sağlayabilir.
İyi bir önyazı yazmak
Önyazı nedir ?Önyazı, bir giriş, kendini gösterdiğin yer, ilerdeki eylemlerinin önergesidir. Okuyucuya, önyazının devamında neler geleceği konusunda bir fikir verir – bunu sadece CV'yi özetleyerek değil, geçmiş yaşantından okuyucu için en önemli olan bölümlerin altını çizerek yapar… Ayrıca, bir önyazı, yazanın düşüncelerini organize edebildiğini, kendini düzgün ve açık olarak ifade edebildiğini gösterir. Başka bir deyişle, iletişim kurma yeteneğini ve bir yere kadar da kişiliğini yansıtır. Önyazılar genelde bir sayfalık dokümanlardır. Hayattaki pek çok şey gibi, giriş, gelişme ve sonuç bölümleri vardır: Giriş bölümünde genelde kim olduğundan ve neden yazdığından bahsedersin, onu da kendini satma alanın, yani neden seni seçmeleri gerektiğini anlatman izler. En sonda da ileriki görüşmeler için adımlar önerirsin. Bu üç öğe, yaklaşık üç veya dört paragraf tutabilir, ama yine de vereceğin bilgiyi nasıl bölümlere ayıracağın konusunda katı kurallar da yoktur. Önyazılar iş bulmak isteyen biri için oldukça önemlidir. Birçok şirket önyazıları CV'lerle aynı değerde tutar. Böyle olmasının nedeni, bir önyazının senin potansiyel bir çalışan olarak en önemli yeteneklerine ışık tutmasıdır. Eğer iyi yazılmışsa, becerilerini ve niteliklerini satmaya da yarar. Şirketlerden seni mülakata çağırmalarını istiyorsun; kapak yazın bu talebi kesinleştirir, kendine dönecek bir davetiye gibidir.
Yazını kişiselleştir: Yazmaya başlarken asla “Sayın Bayan / Bay” veya “…..'nın/nin dikkatine” diye başlama; eğer mülakat yapacağın kişinin ismini bilmiyorsan şirketi arayıp öğren.
Neden bu yazıyı yazdığını belirginleştir: “Sizinle mülakat yapmak için randevu almak istiyorum” diye başlayabilirsin; bu senin gerçekten mülakata gitmek istediğni ve kendine güvenini gösterir.
Satışına başla: Kendini şirkete eklenecek kâr olarak göster. Örnek olarak; “İlanınızda verimli, organize, insan ilişkilerinde başarılı bir sekreter aradığınız yazıyor. Size yedi yıllık bir deneyimin de eklenmiş olduğu, tam istediğiniz nitelikleri sunmak için yazıyorum”.
Kendine özel niteliklerini belirginleştir: Kendine özel ve amacın doğrultusunda belirlediğin özelliklerini eklemeyi unutma.
Harekete geç: Onların seni aramasını bekleme. Mülakat randevusu almak için arayacağını belirt.
Tekrar tekrar okumayı unutma: Hiçbir eksik ve hata kalmayacak şekilde oku ve düzelt. CV ile aynı yazı karakterinde ve aynı formatta yazılmış olmasına dikkat et.
Paragraflarımızı nasıl kurmalıyız?
Paragraf 1 Bu paragrafta şunlardan bahsedilmeli:
1.Bu mektubu neden yazıyorsun?
2.Başvurduğun pozisyon
3.Bu iş hakkındaki bilgiyi nerden edindin?
Paragraf 2 Bu paragrafta şunlardan bahsedilmeli:
1.Bu pozisyonla neden ilgileniyorsun?
2.Bu şirketle neden ilgileniyorsun?
3.Bu şirket için neler yapabilirsin?
4.Akademik geçmişin
5.İş deneyimlerin – başarıların, becerilerin, vb.
Paragraf 3 Bu paragrafta şunlardan bahsedilmeli:
1.Okuyucuyu ekteki CV'ne yönlendirmelisin.
Paragraf 4 Bu kapanış paragrafın ve şunları içermeli:
1.Görüşme isteğinin belirtilmesi.
2.Görüşme için bir gün ve saat önerisi.
3.Telefon numaranın tekrar belirtilmesi.
4.Mektubu öyle bir cümle veya soru ile noktalamalısın ki bir cevabı garantilesin.
CV ÇEŞİTLERİ
Kronolojik CV
Günümüzde en çok kullanılan CV formatıdır. İş deneyimlerinin vurgulanması temel amaçtır. İş deneyimleri, en son iş deneyimi başta olmak üzere kronolojik olarak sıralanır. Başvurulan iş eğer özgeçmişteki en son çalışılan işle uyum sağlıyorsa bu CV formatı avantajlıdır. Ancak çalışmaya bir süre ara verdiysen ya da sık iş değiştirdiysen bu formatta bir CV sana dezavantaj sağlayabilir.
A. Kronolojik bir CVde neler bulunmalıdır:
1.Amaç
2.Öğrenim durumun
3.İş deneyimin
4.Faaliyetlerin / kazandığın madalyalar, belgeler
5.Becerilerin
B.Örnek kronolojik CV:
ad-soyad
adres
şehir posta kodu
cep telefonu
e-posta
AMAÇ
Hedefe yönelik ya da becerilerine yönelik
EĞİTİM
XXX Üniversitesi
XXX Bölümü
Tahmini mezun olma tarihi: May 2004
Mezuniyet ortalaması: 3.11 ( Eğer Genel Not Ortalaması 3.0' dan küçük ise ortalamanı belirtme – onun yerine mezuniyet ortalamanı kullan.)
DENEYİMİ
XXX Şirketi
Şehir
Unvan
Çalışmaya başlanılan tarih
O şirketteki sorumluluklarını buraya yaz. Şu tip kelimeler kullan: gelişmek, kolaylaşmak, eğitilmek, derlemek, güçlenmek, düzenlemek, hazırlamak vb.
Bu bölümde, en son çalıştığın şirketten başlayak, kaç yerde çalıştıysan hepsini aynı şekilde yazmalısın.
BELGELER / FAALİYETLER
XXX Organizasyon Komitesi, 1999-2000
XXX Kulübü , 1997-1999
Dekanın listesi, 1997-1998 vb.
Referanslara istek üzerine ulaşılabilir.
Fonksiyonel CV
Ağırlıklı olarak kariyer hayatına yeni başlayanların, kariyer alanlarını değiştirmek isteyenlerin ve uzun süre iş hayatından uzak kalmış adayların tercih ettikleri format tipidir. Çünkü fonksiyonel CV adayın baş
arı ve becerilerini ön plana çıkarırken, iş deneyimlerine özet olarak yer verir. Ancak bu formatın iki önemli dezavantajı vardır; birincisi ilgililerin adayın bazı bilgilerini sakladığını düşünebilmeleri, ikincisi ise fonksiyonel formatta hazırlanmış bir CV'nin kronolojik formatta hazırlanmış bir CV kadar rahat takip edilememesi, bunun sonucunda da ilgilinin dikkatinin dağılarak gerekli özeni göstermemesi.
A. Fonksiyonel bir CVde neler bulunmalıdır:
1.Amaç
2.Becerilerin arasından en çarpıcıları
3.Önemli başarıların
4.Öğrenim durumun
5.Önceden bulunduğun pozisyonların bir özeti
B.Örnek fonksiyonel CV:
ad-soyad
adres
şehir posta kodu
cep telefonu
e-posta
AMAÇ
Hedefe yönelik ya da becerilerine yönelik
EN ÇARPICI BECERİLERİNİN ÖZETİ
a. Ne kadar ilgili deneyiminin olduğu
b. Önemli bir başarının kısaca anlatılması
c. Bir ya da iki göze çarpan yeteneğin
d. Felsefen, değerlerin ve bağlılığına dair referans
(Bu bölümü takiben, çarpıcı becerilerinin daha detaylı bildirimini yapmak isteyebilirsin ve 'ilgili başarılar' başlığı altında toplayabilirsin. Bu sana başarılarını kategoriler halinde listeleme şansı verir.)
İLGİLİ BAŞARILAR
Sunum / İletişim Becerileri
a. Kolaylaştıran
b. Eğitilmiş
c. Belgelenmiş
d. Motivasyon sahibi
e. Derlenmiş
f. Prezentabl
Organizasyon / Yönetim Becerileri
a. Kendini adama özelliğine sahip
b. Yönetici
c. Düzenli
d. Gelişmiş
e. Yardımcı
f. Üretken
(Bu format becerilerin hakkında daha fazla bilgiyi açığa çıkarır. Bu detaylı bilgilendirmeyi, eğitimin ve kronolojik yazılmış iş geçmişin takip eder.)
EĞİTİM
XXX Üniversitesi
XXX Bölümü
Tahmini mezun olma tarihi: May 2004
Mezuniyet ortalaması: 3.11
İŞ GEÇMİŞİ
2002-2003 Unvan XXX şirketi
1999-2002 Unvan XXX şirketi
1998-1999 Unvan XXX şirketi
Gelelim genel CV bölümlerine
Amaç / Hedef: Eğer belirli bir iş pozisyonuna baş vurduysan, bunu belirtmek için bu bölümü eklemelisin. Bu işi neden istediğine dair ve eğitiminin, iş tecrübelerinin, kişiliğinin bu işe uygun olduğunu belirterek, bir cümlede anlatman gerek. “Küçük bir not: Karşına çıkacak işe alımcıların çoğu “hedef” cümlesini o adayın yazıp yazmadığını, hatta anlayıp anlamadığını fark edecek kadar deneyimli olacaktır” (İdil Türkmenoğlu, 14 Mayıs 2003 – www.ntvmsnbc.com/news).
İletişim Bilgileri: İlk başta adını, soyadını, ulaşılabilir telefonlarını, adresini ve e-posta adresini yanlış yapmadan yazman gerekiyor. Telefonların alan kodlarını da yazmayı unutmamalısın.
Nitelikler / İş Tecrübeleri: Bu bölüm CV'nin en önemli, en temel parçasıdır. Bu yüzden en son işinden geriye doğru, çalıştığın tarihleri düzgün olarak, pozisyonunun tam adını, genel olarak iş tanımlarını, işe kattığın değerleri, yaptığın yenilikleri ve fikirleri, başardığın görevleri ve varsa aldığın onur belgelerini belirtmen gerekiyor.
Eğitim ve Yayınlar: Bu bölümde daha önce tanımladığın tüm becerilerini ve öğrenmeye ne kadar açık olduğunu kanıtlayacaksın. Bitirdiğin en son okuldan geriye giderek, aldığın sertifikaları, katıldığın tüm seminerleri, yayınlanmış yazılarını; kısaca alınan tüm eğitimleri ve sertifikaları eklemen gerekiyor.
Ödüller: Unutma, bu bölümü eğer başvurduğun pozisyon için katkıda bulunacaksa eklemelisin. Çok fazla detaya girmeden sadece aldığın ödül varsa nereden aldığını ve hangi dalda olduğunu yazmalısın.
Sosyal Aktiviteler: Bu bölüm de 'Ödüller' bölümü gibi, fazla detaya girilmeden kısaca, en son eğitim döneminden başlayıp ortaokula kadar olan süreci içermeli. Üye olduğun kulüpleri ve dernekleri, girdiğin spor takımlarını, yaptığın sosyal aktiviteleri (Örn: spor, resim, kültürel aktiviteler, hobiler) içermeli.
Referanslar: “İstek üzerine bilgi verilecektir” yazman yeterli.
Kişisel Bilgiler: Bu bölümü en sona yazman iyi olacaktır. Nerede ve ne zaman doğduğunu, sigara içip içmediğini, askerlikle ilgili bilgilerini içermeli.
CV yazarken neler yapılmalı
Spesifik olmalı, gerekiyorsa örnekler vermeli.
İki bölüm arasına iki satırlık boşluk bırakıp; normal satır aralarında tek satırlık boşluk bırakmalısın.
Pozitif ve ilgi çekici olmalı.
CV'ni el yazısı ile değil, bilgisayar ya da daktiloyla yazmalısın.
Bir başkasına kontrol ettirmek iyi olur.
Fotoğraf: Bir fotoğrafını eklemen ilk izlenim açısından önemlidir.
Akariyer'de İdil Türkmenoğlu'nun yazısından aldığımız bilgide; “Çokça rastladığım şey, kişisel bilgiler gibi işle ilgisi son derece alt düzeylerde olan faktörlerin sayfada önce yazılması… Oysa işveren açısından düşündüğünüzde, bir özgeçmişte ilk görmek isteyeceğiniz başlık (isimden sonra tabii) iş deneyimidir. Ya da staj deneyimi. Daha sonra öğrenim bilgileri gelir, sonra alınan diğer eğitimler, beceriler… En sonda ise medeni hal, doğum tarihi gibi detaylar. Tek satır bilgi halinde en alt satıra yazılabilir” ifadesi yer alıyor.
CV yazarken neler yapılmamalı
Maaş beklentini yazma.
Cümleleri fazla uzun tutma.
Asla yalan ve abartılı yazma.
Okunması zor olan yazı karakteri kullanma.
İdeal özgeçmişin boyutu bir A4 büyüklüğüdür. Bu büyüklüğü geçmemeye çalış.
Asla olumsuz kelimeler; “sıkıcı, tutuklanma, atılma…vs.” kullanma; mülakatta açıklaman beklenir.
Yine İdil Türkmenoğlu'nun yazısından bir alıntı: “Bir başka konu zaten ne olduğu açıkça belli olan bilgilerin karşısına tanımını yazmak. Görüntü kirliliği yarattığını, zaten az olan yeri doldurduğunu düşünüyorum. Örneğin; medeni hali, iki nokta üst üste, bekar. Alt satırda: doğum tarihi, yine iki nokta üst üste, 13/11/78 yazılması gibi… Bu satırlar yerine: “13.11.78 doğumlu, bekar.” şeklinde 3 kelimeyle ifade edilebilir”.
Kaynak : Kampusce.com