Bu arsız ama güçlü sayı, yüzyıllarca tartışmalara neden oldu ve bildiğimiz tüm rakamlardan daha çok mutlu etti bizi.
Hindistan'da, gökbilimci Brahmagupta, 7. yüzyılda sıfırın büyüklüğe giden yolunun arkasındaki önemli bir güçtü. Hintliler buna "shunya" ismini verdi. Matematikte, shunya sadece o konumda hiçbir şeyi belirtmek için bir yer tutucu olarak kullanılamaz, aynı zamanda diğer sayılar gibi hesaplamalarda da kullanabilirsiniz. Toplayabilirsin, çıkarabilirsin, çarpabilirsin. Bölünme biraz yanıltıcı olmaya devam ediyor, ancak bu özel zorluk, daha sonra göreceğimiz gibi, yepyeni ve harika bir matematik alanını teşvik etti. Brahmagupta, bir sayıyı kendisinden çıkarmanın sıfırla sonuçlandığını gösteren ilk kişiydi. Ancak bunun bir sisteme oturması için henüz zamana ihtiyaç vardı. Bugün “şunya” kelimesi hala hem hiçliği hem de sıfırı ifade ederken kullanılır.
Sıfır, Güney Asya'da bir yer edindikten sonra, İslam alimleri tarafından savunulduğu Orta Doğu'ya geçti ve bugün kullandığımız Arapça sayı sisteminin bir parçasını yarattı. (Bazı tarihçiler, sıfırın Hindistan'daki kökenlerinin haksız bir şekilde tarihin dışına atıldığını ve buna gerçekten 'Hint-Arap' sayı sistemi dememiz gerektiğini söylüyor). Bununla birlikte, inanılmaz manevi ve entelektüel başlangıcından sonra, sıfır gerçek bir mücadeleyle karşı karşıya kaldı. İslam'a karşı Hıristiyan haçlı seferleri ile aynı zamanda Avrupa'ya geçti. Herhangi bir Arap fikri, matematikte bile, yaygın şüphecilik ve güvensizlikle karşılandı.
Sıfırı Bulan Deha: Muhammed ibn-Musa el-Khowarizmi
Dokuzuncu yüzyılda, asıl ismi Muhammed ibn-Musa el-Khowarizmi, yani bizim bildiğimiz Harezmi, sıfıra eşit denklemler veya bilindiği şekliyle cebir üzerinde çalışan ilk kişi oldu. Ayrıca, algoritmalar (adının bozulması) olarak bilinen sayıları çarpmak ve bölmek için hızlı yöntemler geliştirdi. Harezmi şifremizin türetildiği sıfıra 'sifr' adını verdi. MS 879'da, neredeyse şimdi bildiğimiz şekliyle sıfır yazılıyordu, bir oval - ama bu durumda diğer sayılardan daha küçük. Ve İspanya'nın Moors tarafından fethi sayesinde, sıfır nihayet Avrupa'ya ulaştı; 12. yüzyılın ortalarında, Harezminin çalışmalarının çevirileri İngiltere'ye doğru yol almıştı.
İtalyan matematikçi Fibonacci, Harezmi'nin 1202'de Liber Abaci veya "Abacus kitabı" adlı kitabında algoritmalarla yaptığı çalışmalar üzerine inşa etti. O zamana kadar abaküs, aritmetik işlemleri gerçekleştirmek için en yaygın araçtı. Fibonacci'nin gelişmeleri, özellikle sıfır kullanımı olmak üzere İtalyan tüccarlar ve Alman bankacılar tarafından hızla fark edildi. Muhasebeciler, varlıklarının ve borçlarının pozitif ve negatif tutarları sıfır olduğunda defterlerinin dengede olduğunu biliyorlardı. Ancak hükümetler, bir sembolü diğerine dönüştürme kolaylığı nedeniyle hala Arap rakamlarından şüpheleniyorlardı. Yasadışı olmasına rağmen, tüccarlar şifreli mesajlarda sıfırı kullanmaya devam ettiler, bu nedenle kod anlamına gelen şifre kelimesinin Arapça şifreden türetildi.
Sıfırı kullanan bir sonraki büyük matematikçi, Kartezyen koordinat sisteminin kurucusu Rene Descartes idi. Bir üçgen veya bir parabolün grafiğini çizmesi gereken herkesin bildiği gibi, Descartes'ın kökeni (0,0). Sıfır artık daha yaygın hale gelse de, kalkülüsün geliştiricileri Newton ve Lebiniz, sıfırı anlamada son adımı atacaklardı. Toplama, çıkarma ve sıfırla çarpma nispeten basit işlemlerdir. Ancak sıfıra bölme büyük beyinleri bile şaşırttı. Sıfır on'a kaç defa gider? Ya da var olmayan kaç elma iki elmaya gider? Cevap belirsizdir, ancak bu kavramla çalışmak analizin anahtarıdır. Örneğin, biri mağazaya gittiğinde, arabanın hızı asla sabit değildir, stop lambaları, trafik sıkışıklıkları ve farklı hız sınırlarının tümü, arabanın hızlanmasına veya yavaşlamasına neden olur. Ama belirli bir anda arabanın hızı nasıl bulunur? Sıfır ve analizin resme girdiği yer burasıdır.
Hızınızı belirli bir anda bilmek istiyorsanız, belirli bir süre boyunca meydana gelen hızdaki değişikliği ölçmeniz gerekir. Ayarlanan süreyi küçülterek, o andaki hızı makul bir şekilde tahmin edebilirsiniz. Aslında, zamandaki değişikliği sıfıra yaklaştırdığınızda, hızdaki değişimin zamandaki değişime oranı, sıfırın üzerindeki bir sayıya benzer hale gelir - Brahmagupta'yı şaşkına çeviren sorunun aynısı. 1600'lerde Newton ve Leibniz bu sorunu bağımsız olarak çözdüler ve dünyayı muazzam olasılıklara açtı. Sıfıra yaklaştıkça sayılarla çalışarak, matematik, fizik, mühendislik ve ekonomi ile finansın birçok yönüne sahip olamayacağımız matematik doğdu.
Günümüzde sıfır o kadar tanıdık ki onun önemi hakkında hiç konuşmuyoruz. Ancak medeniyetin ilerlemesine izin veren şey, kesinlikle bu hiçbir şeyi anlamak ve onunla çalışmaktır. Kıtalar, yüzyıllar ve zihinlerde sıfırın gelişmesi onu insan toplumunun en büyük başarılarından biri haline getirdi. Matematik küresel bir dil olduğundan ve matematik onun en büyük başarısı olduğundan, sıfır vardır ve her yerde kullanılır. Ancak, bir sembol olarak işlevi ve yokluğu ifade eden bir kavram gibi, sıfır yine de hiçbir şey gibi görünmeyebilir. Yine de, siz sıfırı önemseyi, sıfırın hikayesi bir peri masalı değildir, sizlerin de okuduğu gibi ciddi bir emek vardır.
Kaynaklar: 1
- 2
- 3
Birincisi, geleceği tahmin etmemize izin veriyor. Fakat sıfırın nedenini anlamak ve sıfırın gücünü anlamak için önce onun doğuşunu ve savaşlarını anlamalısınız, çünkü sıfırın büyüklüğe giden yolu zorlu bir yoldu. Sıfır kavram olarak, mevsimlerin geçişini hesaplamak için kullanıldığında, Babil ve Maya yazıtlarında ortaya çıkan, eski zamanlardan beri var olmuştur. Eski bilim adamları, orta konumda 10'un katları olmadığını belirtmek için 101 veya 102'de sıfırı kullanma şeklimiz gibi, bir sayının yokluğunu temsil etmek için bir sembol olarak kullandılar. Babilliler için yanlarında iki küçük ok sembolü vardı.