Donma Durumunda İlk Yardım
Donma nedir? Donma belirtileri nelerdir? Donma durumunda ilk yardım nasıl olur, Donma durumunda ne gibi önlemler alınmalıdır? Donma Hakkında Bilgi...
Donma olayı, soğuğun şiddeti, nem oranı, soğukta kalma süresi, kişinin fizik direnci ve korunma donatımına göre daha çok çabuk veya geç başlayabilir.
Önce deri beyazlaşır, karıncalanmalar, kızarmalar, yanmalar hissedilir, sonra da donan bölgede bir duyarsızlık baş gösterir. Hücrelerdeki su giderek donmaya başlar; bu da hücresel düzensizlikler yaratır. Ancak bu düzensizlikler hemen değil, bazen olaydan iki ay sonra bile ortaya çıkabilir.
Bu tür dokusal donukları, çok çeşitlidir: Basit kabarcıklardan, reanimasyon gerektiren şok hallerine kadar geniş çaplıdır.
Donma, üç dereceden geçer: Uyuşma (genellikle el ve ayak uçlarında karıncalanma hissi), belirleşme (donan kısımların hissizleşmesi) ve kangren (ani ve hızlı bir ısıtma sonucu ortaya çıkabilir). Bu olay, korkunç acılar verir.
Yardım, elbette donmanın derecesine göre değişir, fakat hiç değişmeyen kural şudur:
Bir donma olayı hiçbir zaman kazazedeye friksiyon yaparak veya bir ısı kaynağının yanına oturtarak tedavi edilmez.
Donmada ilkyardım üç aşamasına göre aşağıdaki biçimlerde yapılır.
Uyuşma
Ayaklarınızın uçlarında karıncalanma varsa, bir uyuşukluk hissediyorsanız, derhal ayakkabılarınızı çözüp, gevşetin; ayaklarınızla yere vurun, tepinin, el ve ayak parmaklarınızın uçlarının yeniden “canlandığını” hissedene dek, ovuşturun.
Donma
El ve ayak uçları çok çabuk (birkaç saat içinde) donabilir ve özellikle hissizleşir: Şiddetle çimdikleseniz de, hissedemezsiniz.
Isınmak için sürtmeyin, hele karla kesinlikle ovmayın, çünkü nemliliği daha da artırmış olursunuz. Sıcak banyo da yaptırmayın. Yardım gelip kazazede hastaneye kaldırılana dek, donan yerlerini vücudun koltuk altları, karın gibi sıcak yerlerine sokun. Olanak varsa donan kişiyi bir battaniyeye sarın.
Kangren
Kötü bir ısıtma girişiminden sonra ortaya çıkabilir. Dayanılmaz şiddette ağrılara, hatta şok haline bile neden olabilir. Acil yardım istedikten sonra, kazazedeyi bir battaniyeye sarın. Bilinci yerindeyse, kendisine sıcak ve şekerli içecekler verebilirsiniz.