Batı'nın Ukrayna gerekçesiyle Rusya'ya benzeri görülmemiş yaptırımlar uygulamasının rekor düzeyde yükselen enerji fiyatlarının normalleşmesi ihtimalini azalttığını belirten The Wall Street Journal (WSJ), bunun küresel ekonomik büyümeyi vuracağını, özellikle de büyük enerji ithalatçısı Avrupa'nın yara alacağını öngördü.
Gazete, enerji fiyatlarının ilkin 2021'de pandemiden çıkış sürecinde, ardından Rusya'nın Ukrayna operasyonuna Batı'nın en ağır yaptırımlarla karşılık vermesiyle tırmandığını, zira en büyük ihracatçılardan birinden petrol ve doğalgaz tedarik edilemeyeceği endişesinin doğduğunu hatırlattı.
Ufukta Rusya'nın operasyonunun sonu gözükmezken, ekonomistlerin enerji fiyatlarının bu yıl önemli ölçüde düşmesini beklemediğini, hatta daha da yükselebileceğini düşündüğünü aktaran WSJ, Batı'nın yeni yaptırımlar getirmese bile Rus petrol ve gazından kaçınarak erişebileceği küresel hidrokarbon arzını daralttığını belirtti. Bunun enflasyonun beklenenden daha uzun süre yüksek kalmaya devam edeceği, hanelerin tüketim gücü üzerinde baskı oluşturup üretim maliyetlerini artıracağı anlamına geldiğini vurguladı.
WSJ'ye konuşan Shell CEO'su Ben van Beurden "Yüksek enerji fiyatlarının beraberinde getirdiği tüm zorlukların farkındayız. Geçinmek çok pahalılaştı. Bu, çok sayıda insan için ıstırap verici" dedi.
JPMorgan'ın ekonomistlerinin tahminine göre, ABD'de Rusya'nın Ukrayna operasyonu sonrası benzin fiyatlarındaki yüzde 20 artış, diğer mal ve hizmetlere yönelik harcamalarda ayda 9.6 milyar dolarlık azalmaya yol açtı.
İşletmelere kredi verme alanında uzman İsveç bankası SEB, önceki günkü açıklamasında, ABD için bu yılki ekonomik büyüme tahminini yüzde 3.5'ten 2.6'ya çekerken, Euro Bölgesi için tahminini yüzde 4'ten 2.1'e düşürerek neredeyse yarıya indirdi.
Fransa'nın tüm dünyada faaliyet gösteren en büyük süpermarket zincirlerinden biri olan Carrefour SA, fiyat artışlarını mümkün olduğu kadar uzun süre sınırlamak veya ertelemek için tedarikçilere güvendiğini söyledi. Carrefour SA CFO'su Matthieu Malige, “Müşterilerimizin satın alma gücünü korumak için elimizden gelen her şeyi yapıyoruz" dedi.
Avrupa Merkez Bankası ekonomistlerinin tahminine göre 2021'in son 3 ayında, yüksek enerji fiyatları yoluyla Euro Bölgesi'nden harcama gücünün transferi, gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH) yüzde 1.3'üne eşdeğer. Üstelik fiyatlar o zamandan beri, özellikle Rusya'nın operasyonundan bu yana daha da arttı.
ECB'nin baş ekonomisti Philip Lane, geçen hafta yaptığı bir konuşmada "Petrol ve gazı en çok Euro Bölgesi ithal ettiğinden, bu, büyük bir olumsuz ticaret haddi şoku oluşturarak Euro Bölgesi'nin toplam reel gelirini azaltıyor" dedi.
Enflasyonla mücadele için faizleri yükselterek enerji fiyatlarındaki pahalılık yüzünden zaten yavaşlayan ekonomiye soğuk duş yaptıran İngiltere Merkez Bankası (BoE) da aynı ikilemle boğuşuyor.
BoE Para Politikası Kurulu, perşembe günü üst üste dördünce kez politika faizini yükseltirken, aynı zamanda Britanya ekonomisinin gelecek yıla uzanan süreçte durgunluğun eşiğine geleceği uyarısını yaptı. Bu kasvetli tahmin, büyük ölçüde nisanda yüzde 54 artan ve ekimde yüzde 40 artması beklenen enerji fiyatlarından kaynaklanıyor. BoE Başkanı Andrew Bailey, "Bunun Birleşik Krallık'taki pek çok kişi, özellikle de düşük gelirliler için çıkardığı zorlukların farkındayım" dedi.
Durgunluğun ilk belirtileri kendini göstermeye başladı. ABD ve diğer büyük ekonomilerden farklı olarak Britanya'da her ay için GSYİH rakamları açıklanıyor. Almanya'nın en büyük bankası Deutsche Bank'ın ekonomisti Sanjay Raja, yeni açıklamanın, Britanya ekonomisini mart ayında 'mortu çektiğini' göstermesini beklediğini, hazirana kadarki üç ayda daralma gerçekleşmesinin muhtemel olduğunu söyledi.