En son Donau Soja pazar raporuna göre, Fransa ve Almanya gibi önemli soya üreticisi ülkelerin ekim alanlarında bir artış bekleniyor. Artış, soya fiyatlarını etkileyen ve diğer ürünlere kıyasla daha kârlı bir alternatif sunan zorlayıcı ekonomik koşullardan kaynaklanıyor.
Son üç ayda küresel piyasa fiyatlarındaki %10-15'lik düşüşe rağmen, AB'de GDO'suz soya fiyatları direnç göstererek sabit kaldı. Söz konusu rapora göre, Şubat ortasında Bologna GDO'suz soya fasulyesi fiyatları 450 Avro/ton seviyesine gerileyerek Aralık ortasındaki son zirvesine kıyasla %3'lük makul bir düşüş kaydetti.
Ukrayna'da ekim
Önde gelen soya üreticilerinden biri olan Ukrayna'da, tarım bakanlığına göre soya ekiminin %21 gibi kayda değer bir artış göstererek 2024 yılında 2,2 milyon hektarlık rekor bir alana ulaşması bekleniyor. Çiftçilerin ilkbahar ekim niyetlerine ilişkin bir anket bu tahmini desteklerken, Ukrayna'nın önde gelen tarım piyasası araştırma şirketlerinden APK Inform biraz daha düşük bir büyüme oranı öngörüyor.
Donau Soja'nın ön tahminine göre, soya ekili alanlarda %13-19'luk potansiyel bir artış yaşanacak ve uygun hava koşulları altında 5,5-6 milyon ton verim elde edilecek. Bu yıl, Ukrayna'da soya ekiminin art arda dördüncü kez artabilir. Analistler, çiftçiler arasında ayçiçeği fiyatlarından duyulan memnuniyetsizlik ve 2023 sonbaharındaki kuraklık nedeniyle kolza ekiminin azalması gibi faktörlerin, soya ekimindeki artışa katkıda bulunduğunu bildirdi.
AB çiftçilerinin yeniden soyayı seçeceği tahmin ediliyor
AB'nin soya alanının %5-10 oranında artarak 2024 yılında 1,1-1,2 milyon hektarlık rekor bir alana ulaşacağı tahmin ediliyor. AB, üreticilerin ekimi sabit tutması ya da genişletmesi bekleniyor. Piyasa incelemesine göre, 2023'teki yüksek soya veriminden cesaret alan bazı çiftçilerin tekrar soyayı tercih etmesi muhtemel.
Soya fasulyesi mahsulü gelişiminin dinamik olduğu Almanya'da, 2024 yılında 50.000 hektara ulaşacak %5-10'luk bir artış bekleniyor. ADM Mainz'in GDO'suz soya fasulyesi işlemesi ve bölgesel GDO'suz soya fasulyesi talebinin artması gibi faktörler bu büyümeye katkıda bulunuyor. Sojaförderring tarafından LeguNet, ADM ve tohum şirketleriyle işbirliği içinde düzenlenen bilgilendirici etkinlikler soya fasulyesi ekimini daha da destekliyor.
Fransa'da soya fasulyesi ekim alanlarının bir önceki yıla kıyasla %18 oranında artması bekleniyor. Yayında, soya fasulyesi ve diğer ilkbahar mahsullerinin, kışlık tahılların büyüme döneminde karşılaşılan zorluklardan faydalanmasının beklendiği belirtildi.
Sırbistan'da artış
Sırbistan, 2023 yılına kıyasla %60-70'lik bir artışla 2024 yılında 250.000 hektara ulaşacağı tahmin edilen soya ekimiyle önemli bir büyüme adımına hazırlanıyor. Bu artış, buğday ve mısıra kıyasla uygun soya fasulyesi fiyatlarının yanı sıra bölgede sertifikalı tohumların yüksek bulunabilirliğine bağlanıyor.
Bu iyimser görünüme rağmen, soya fasulyesi işleyici firmalar, yeni AB Ormansızlaşma Yönetmeliği (EUDR) mevzuatı ve uygulaması hakkında endişelerini dile getiriyor. Yazarlar, yaklaşan ekim kampanyasına sadece aylar kala, uyum önlemleri konusunda netlik sağlanamadığını ve bunun da sektörün gidişatına bir belirsizlik kattığını belirtiyor.