“Ajami” isimli film dün geceki Ophir Ödüllerinde büyük ödülü aldı. Film 2010 Oskar Ödüllerinde İsrail adına yabancı film dalında yarışacak ve yabancı izleyicilere kendini gösterecek.
“Ajami” ismi hikayenin geçtiği Yafa şehrindeki bir mahalleden geliyor. Filmin karmaşık hikayesi İsrail edebiyatı ve sinemasındaki popüler anlatımı örneklendiriyor. Film Arap ve Yahudi bir ikili tarafından yazılıp yönetildi, Ajami'de yaşayan Scandar Copti ile Yaron Shani.
Ophir Ödülü, Cannes ve Kudüs Film Festivallerinden alınan övgüler “Ajami”nin yolunun yakın zamanda çıkan diğer Oskar adayı İsrail yapımı filmler olan “Beaufort” ve “Waltz with Bashir”e benzeyebileceğini gösteriyor. Şu zamana kadar “Ajami” Ophir Ödüllerinde En İyi Film, En İyi Yönetmen, En İyi Senaryo, En İyi Düzenleme ve En İyi Kompozisyon Ödülleri ile Cannes Film Festivalinde Camera D'or-Özel Seçim ve 2009 Kudüs Film Festivalinde Wolgin En İyi Film Ödüllerini kazandı.
Filmin fragmanı YouTube'da İbranice ve Arapça altyazılarla izlenebilir (İngilizce altyazılar şu anda yoktu). Film hakkında daha fazla bilgiye Facebook Hayran sayfasından erişilebilir.
OCCUPIED sayfasının yazarı Yudit hikayenin anlatıldığı mahallede yaşıyor ve filmle çok şey paylaşmış. Şunları yazıyor:
Ajami kelimenin tam manasıyla suratınıza tokat indiriyor. Çok güçlü. Ve evet, burası benim yaşadığım yer, benim mahallemle ilgili. Bu tarafsız bir film eleştirisi olmayacak. Neredeyse tüm aktörleri, hayır neredeyse değil, hepsini en azından sima olarak tanıyorum ve bazıları çok iyi arkadaşlarım. Aktörler eğitildiler ama profesyonel değiller, benim komşularım ve neredeyse kendilerini oynadılar, bildikleri durumlarda doğal tepkilerini verdiler, sanki hikaye gerçekmişçesine. Hepsi gerçek olabilirdi.
“Ajami” aynı zamanda Yudit'in blog sayfasının da alt başlığı. Bunu şöyle açıklıyor:
Ajami, Agami ya da Adjami. Nasıl yazarsanız yazın, bu benim evim. Herşeye rağmen. “Ev” kelimesi birçok anlam ifade eder. Benimkisi Yafa'da, bir zamanlar (1948'den önce) “Denizin Gelini”, şimdi Tel Aviv'in güney varoşu.
Kishkushim'den Carmia ise “Ajami”yi şöyle anlatıyor:
Ajamideki kaosun insanı içine çeken hikayesi: Yahudi ve Arap komşuların ilişkileri, Batı Şeria ve İsrailli Araplar ile Hristiyanlar ve Müslümanlar, ve aradaki herkesin birbirleriyle olan ilişkileri.
Midnight East'den Ayelet Dekel ise Kudüs Film Festivali'nde izlediği filmle ilgili duygularını anlatıyor:
Eğer filmin hikayesini bana birisi anlatsaydı ilgilenmeyebilirdim, çünkü filmde geçen olaylar sevdiğim konularda değil. Ama Ajami anlattığı hikayeden çok daha fazlası, karakterler doğdukları durumdan ve yaşamlarındaki olaylardan çok daha fazlasını temsil ediyorlar.
Dekel aynı zamanda filmden sonra tanıştığı Malek rolünü oynayan İbrahim Frege'nin gerçek yaşamına da ışık tutuyor:
19 Yaşındaki Frege aktör olmanın aklının ucundan bile geçmediğini söylüyor. Okuldayken arkadaşları vakit geçirmek için onu “Barış Çocuk İsrail” (tiyatro ve sanat aracılığıyla birlikte yaşamayı öğretmeyi amaçlayan David Gordon ve Yael Drouyannoff tarafından 1988'de kurulan bir dernek) derneğinin atölyelerine çağırdılar. Frege bir sene boyunca tiyatro atölyesine katıldı ve bir filmde oynamak isteyip istemediğini soran bir telefon aldı. Frege'ye göre Nablus'a, oynadığı karakterin memleketine uygun bir aksan aranıyordu.
Son olarak, Cinemascope blogundan film eleştirmeni Yair Raveh Ajami'nin Oskar alıp alamayacağına ilişkin yorumları:
Ajami son üç yılda (“Beaufort” ve “Waltz with Bashir”in ardından) üçüncü kez En İyi Yabancı Dil oskar adayı olabilir mi? Üzülerek söylemeliyim ki, sanmıyorum. Ajami harika bir film ve birçok yönden İsrail sineması için bir dönüm noktası ama fazlasıyla gerçekçi ve Oskara oy verenler için fazla kafa karıştırıcı olabilir. Ve geçen sene “Waltz with Bashir”in oluşturduğu ve şimdi “Lebanon”un sahip olduğu heyecan eksik. Ama kim bilebilir ki?
Önerilen Okumalar
İsrail: Bir Film Kapatılmış Gazze'nin Problemlerini gösteriyor (Maya Norton). İsrailli blogcular Yoni Goodman tarafından çekilmiş “Closed Zone” adlı filmi eleştiriyorlar.
Lebanon: Lübnanlı blogcular İsrail yapımı Lebanon adlı filmi tartışıyorlar (Antoun Issa). Lübnan'daki iç savaş sırasında (1975-1990) askerlerin yaşadıklarını anlatan İsrail yapımı filmi tartışıyorlar. “Lebanon” İsrailli yönetmenlerin “Waltz with Bashir”in ardından aynı konuyu işleyen ikinci filmleri.
Cannes Film Festivali: Bölünmüşlüğün Ortasında Umut Kaynakları (Joan Dupont, New York Times). Cannes Film Festivalinde İsrail ve Filistinlilerle ilgili 3 tane film ortaya çıktı. Dupont Ajami'nin yönetmenleri Copti ve Shani ile röportaj yaptı.