Theodore Kaczynski
- Meslek : Yaptığı bombalı saldırılarla tanınan modern teknoloji karşıtı matematikçi
- Doğum : 1942
- Ölüm : -
Esasen bir matematikçi olan ancak anarşist ideolojiye sahip olması ve bu yönde teoriler üretmesiyle ve modern teknolojiye olan karşıtlığı ile bilinen Theodore Kaczynski, birçok laboratuvara bombalı mektuplar yollamasıyla tanındı. Bulunması için FBI’ın tam on yedi yıl çalıştığı Kaczynski, Unabomber adıyla bilinmektedir. Chicago’da doğdu. Liseyi on beş yaşındayken bitirdi ve üniversite eğitimini Harvard’da aldı. Matematik eğitimini tamamladıktan sonra Michigan Üniversitesi’nde doktorasını tamamladı. Burada ona bir matematik dehası gözüyle bakılıyordu. İki yıl boyunca Berkeley’deki California Üniversitesi’nde dersler verdikten sonra aniden istifa etti. Montana’daki Lincoln yakınlarında küçük bir baraka inşa etti ve oraya taşındı.
Dünyaya bakışı tamamen değişen Kaczynski, sonraki yirmi yıl boyunca profesörlere, hava yollarına, bilgisayar şirketi sahiplerine bir düzineden fazla bombalı mektup gönderdi. Bombalı saldırılarda bir bilgisayar mağazası sahibi, bir reklam şirketi yöneticisi ve kereste sanayi için lobi yapan bir kişi hayatını kaybetti. Diğer kurbanlar saldırılarda parmaklarını kaybettiler veya benzeri kalıcı yaralanmalar yaşadılar. Bombalar tamamen el imalatı olduğundan FBI herhangi bir ize ulaşamadı. Kaczynski mektupları yollamak için farklı şehirler arasında seyahat ediyor ve böylece araştırma yapanların kafasını iyiden iyiye karıştırıyordu. 1995 yılında yetkililere uzun bir makale yolladı. Bu makalenin büyük bir gazetede basılmasını istiyordu. Aksi halde öldürmeye devam edecekti. Kaczynski’un makalesi modern teknoloji karşıtı bir manifestoydu. Eylül ayında New York Times ve Washington Post’a yayınlandı. Bombacının taleplerini yerine getirmenin doğruluğu konusunda tartışmalar vardı. Ancak yetkililer makaleyi yayınlarsa birilerinin onun yazı stilini tanıyabileceğini umuyordu. Öyle de oldu. Küçük kardeşi David, Kaczynski’nin yazısını tanıdı ve FBI’ya başvurdu ve Kaczynski 3 Nisan 1996 yılında barakasında bomba malzemeleriyle yakalandı. 1998 yılında ölüm cezasından kurtulmak için suçunu kabulendi ve pişmanlık belirtti. Ömür boyu hapis cezası aldı.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
David S. Kidder, Noah D. Oppenheim, Entelektüelin Kutsal Kitabı, Maya Kitap, 2011
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Abdülbâkî Baykara
Erken yaşta eğitim hayatına başlayan Abdülbaki, dört yaşında dedesinden bed-i besmele yaptıktan sonra Muallim Musa Dede’den Kur’an okudu; Darüttahsil adlı özel mektebe başladı ve 1897 yılında Davud Paşa Rüşdiyesi’ni bitirdi. Ayrıca devrin tanınmış alimlerinden de dersler aldı ve kendini yetiştirmeye ilk olarak babasından Mesnevi okuyarak başladı. Ardından sarf, nahiv, mantık, meani, kelam, akaid, Farsça, ve Mesnevi dersleri alarak devam etti. Bu devrenin sonunda Mesnevi’den ve ilmiyeden icazetnameleri alan Abdülbaki, babasının vefatı üzerine boşalan şeyhlik makamına asaleten tayin edildi.
-
Turan Yazgan
Türk dünyası devletleri ve üniversitelerinden birçok akademik ödül alan ve “yeni yüzyılın Gaspıralı’sı ve çağımızın Dede Korkut’u” unvanı ile anılan Turan Yazgan’ın ailesinin soyu Eğridir’i yurt tutan Türkmenlere dayanır. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’ne kaydolan Yazgan fakülteyi bitirinceye kadar ayrıca muhasebe işlerinde çalıştı. Yedek subaylık hizmetinden sonra İmar ve İskân Bakanlığı Marmara Bölge Planlama Dairesi Başkanlığı’nda araştırmacı oldu. İktisat Fakültesi Sosyal Siyaset Kürsüsü ’ne asistan olarak girdi. Daha sonra Güneydoğu Anadolu Bölge Planı’nın genel koordinatörlüğü görevini üstlendi. Bölgede ekibiyle beraber yaptığı araştırmaların sonucu olan yedi ciltlik “Güneydoğu Anadolu Gelişme Planı’nı Başbakanlık Tarım ve Toprak Reformu Müsteşarlığı’na sundu. 1979 yılında profesör oldu. Türk dünyası ve meseleleriyle yakından ilgilenen, kurduğu vakıfla bu işin bir kurumca ele alınmasını sağlayan Yazgan’ın düşüncelerini, Nihal Atsız’ın Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor adlı romanları şekillendirdi. Türk Dünyası Araştırmaları Vakfı’nı kurunca burada Gaspıralı İsmâil Bey’in idealine bağlı kalarak “dilde, fikirde, işte birliği” oluşturmak için vakfın davetiyle Türk dünyasından gelenler için Türkiye Türkçesi kursları açtırdı. Vakfı aracılığıyla neşriyatta bulundu ve süreli yayınlar çıkardı.
-
Abdullah bin Zübeyr
Emeviler’le savaşarak Mekke’de halifeliğini ilan eden Arap komutan ve devlet adamı olarak tanınan Abdullah b. Zübeyr Medine’de dünyaya geldi. Babası Kureyş kabilesi soylularından Zübeyr, annesi ise Hz. Muhammed’in üçüncü eşi Ayşe’nin kız kardeşidir. Babası ile birlikte 635 yılında Bizanslılar’a karşı savaşa katılan Zübeyr, bu savaştan üç yıl sonra yine babasıyla birlikte, Mısır’ı alan Amr İbnü’l-As’ın ordusunda bulundu. İslam tarihinin önemli olaylarından Cemel Vakası’nda teyzesi Ayşe’nin piyade komutanıydı. Emevi hanedanının kurucusu Muaviye’nin oğlu Yezid’in veliahtlığını tanımayan Zübeyr, Muaviye’nin ölümü üzerine yerine geçen oğluna karşı çıktı. Yezid, Abdullah b. Zübeyr’in ortadan kaldırılmasını emretti. Bunu öğrenen Zübeyr, kendisi gibi Yezid’in halifeliğini tanımayan Hz. Ali’nin ikinci oğlu Hüseyin ile birlikte Mekke’ye kaçtı. Yezid’in gönderdiği kardeşi Amr b. Zübeyr’i yendi.
-
Sabatay Sevi
Mesihlik iddia ederek en büyük mesihçilik hareketlerinden birine yol açan ve Müslüman olduktan sonra dönme cemaatini kuran Yahudi mistik olan Sabetay Sevi, küçük yaştan itibaren dini ve mistik konularda eğitim gördü. Şehrin en tanınmış hahamlarından Yosef Escapa’dan dersler alarak on sekiz yaşına geldiğinde hahamlık icazeti almaya hak kazandı. Ancak hahamlık yapmayarak kendini mistik konulara adayan Sevi, okuduklarının etkisiyle kendisinin Yahudilerin yüzyıllardır beklediği mesih olduğuna inanmış ve 1648 yılında İzmir’de mesihliğini ilan etmiştir. Kendisinin kurtarıcı olduğunu düşünen ve garip davranışlar sergileyen Sevi, Yahudi cemaati tarafından eleştirilere maruz kaldıi, bir süre sonra da İzmir’den uzaklaştı. Böylece ölümüne kadar devam edecek seyahatlerine başlamış oldu ve Selanik, İstanbul, Halep, Kudüs ve Kahire gibi şehirlerde yaşayarak buralardaki mistiklerle görüşmeler yaptı. Sabatay Sevi’nin çalışmaları göstermiştir ki, hem teosofik Lurianik geleneği hem Doğu ve Bizans Yahudi kabalistlerinin mensup olduğu pratik Kabala’yı kendi düşüncesinde birleştirmiştir. İzmir’e döndüğü 1655 yılında inziva süresi bittikten sonra sokaklarda dolaşmaya başladı, bu davranışından dolayı bazı modern tarihçiler ‘manik-depresif’ olduğuna kanaat getirildi. Zira İzmir başhahamıda Yahudileri Sabatay’a karşı uyardıysa da netice değişmemiş ve cemaat ikiye bölünmüştür.
-
İsmail Hakkı İzmirli
Osmanlılar’nın son döneminde yetişen ve yeni ilm-i kelâm hareketini temsil eden din bilgini İzmirli İsmail Hakkı, İzmir’de dünyaya geldi. İzmir Rüşdiyesi’nde eğitim gördükten sonra 1894 yılında İstanbul’da Yüksek Muallim Mektebi’nden mezun olan İsmail Hakkı, bu arada medrese eğitimi gördü ve Şezali Tarikatı’ndan icazet aldı. Bir süre Darülfünun’da okuyan İsmail Hakkı, Mülkiye Mektebi’nde fıkıh, 1911’de Darülfünun Edebiyat Fakültesi’nde felsefe, Hukuk Fakültesi’nde fıkıh okuttu. 1915 yılında Edebiyat Fakültesi’nde İslam felsefesi tarihi müderrisi, 1933’teki Üniversite Reformu’ndan sonra ordinaryüs profesör oldu ve bu görevden emekliye ayrıldı. Maarif Encümeni üyeliği, İlahiyat Fakültesi dekanlığı ve Şer’iye Vekalet İslam İncelemeleri Kurulu başkanlığı gibi önemli görevler icra etti.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun