28 Ekim 2020 – Ürdün'ün Zaatari Mülteci Kampı’nda ilk COVID-19 vakasının doğrulanmasından bir ay sonra, uluslararası tıbbi insani yardım kuruluşu Sınır Tanımayan Doktorlar’ın (MSF) kamptaki COVID-19 tedavi merkezine şu ana kadar yedi hasta kabul edildi.
MSF’nin Ürdün Sağlık Bakanlığı, yerel makamlar, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) ve kamptaki diğer kuruluşlarla işbirliği içinde yürütülen 30 yataklı merkezinde, hafif ve orta şiddette seyreden vakalara tedavi sağlanıyor. Ağır ve kritik durumdaki hastalar ise Sağlık Bakanlığı'nın belirlediği hastanelere sevk ediliyor.
Yoğun nüfuslu bir mülteci kampında, el yıkama, maske takma ve fiziksel mesafe gibi basit tedbirlerin uygulanması çok zor olabiliyor.
Ürdün, ilk doğrulanmış COVID-19 vakasını Mart 2020'de kaydetti. Hükümet, virüsün yayılmasını engellemek için hızlıca bazı katı tedbirleri hayata geçirdi. Kara, deniz ve havaalanlarının trafiğe tamamen kapatılmasının yanı sıra haftalarca süren tecrit ve uzun süreli sokağa çıkma yasakları uygulandı. Ancak Haziran ayında bu önlemlerin aşamalı olarak gevşetilmesiyle ülke genelinde teyit edilen vakalar istikrarlı bir şekilde artmaya başladı. Son olarak Zaatari Kampı’nın bulunduğu Mafrak vilayetine ulaştı.
MSF’nin Ürdün'deki faaliyetlerinden sorumlu olan Gemma Dominguez, "Salgın, kamp ortamında hızlı bir şekilde yayılabilir. Bu nedenle Mart ayından beri Zaatari'deki insanların sağlık durumunu takip ediyoruz", diyor. "Yoğun nüfuslu bir mülteci kampında, el yıkama, maske takma ve fiziksel mesafe gibi basit tedbirlerin uygulanması çok zor olabiliyor."
2012 yılında kurulan Zaatari Mülteci Kampı, Ürdün'ün Suriye ile kuzey sınırına yakın bir yerde bulunuyor. Kampta, Suriye’de devam eden şiddetten kaçıp Ürdün’e sığınan 76 bine yakın Suriyeli mülteci yaşıyor.
Zaatari Kampı’nda yeni COVID-19 virüsünün ortaya çıkması ve salgının başında - virüsün yayılmasını sınırlamak için - getirilen kısıtlamalar, yıllardır ülkelerinden uzakta yaşayan kırılgan durumdaki mültecilerin hayatını daha da zorlaştırdı. Hareket kısıtlamaları ve sokağa çıkma yasakları nedeniyle dükkânlar zorunlu olarak kapandı. İnsanların çalışmak için kamptan çıkamaz hale gelmeleri geçim kaynaklarının da kesintiye uğramasına neden oldu.
Kampta yaşayan insanlar, virüse yakalanmaları durumunda bunun yaşamları üzerinde yaratacağı kaçınılmaz etki konusunda endişeliler.
Zaatari'de çalışan MSF ekibinden Dr. Ahmed Sabah hastaların kaygılarını şöyle özetliyor: "COVID-19'a benzer semptomlar gösteren bazı kişiler semptomlarından bahsetmeyip sessiz kalmayı tercih ediyorlar. Karantinaya alınmak ve ailelerinden ayrılmaktan endişe duyuyorlar. Örneğin, dört çocuğu olan bir anne, karantinaya alınacak olursa çocuklarına ne olacağını, onlara kimin bakacağını sorguluyor."
Kampta, Suriye’de devam eden şiddetten kaçıp Ürdün’e sığınan 76 bine yakın Suriyeli mülteci yaşıyor.
Zaatari Kampı’nda yaşayan 23 yaşındaki Suriyeli bir hasta olan Majd, günler boyunca sürekli ateş ve sebebi belirlenemeyen bir baş dönmesi yaşamış. Sonunda MSF'nin tedavi merkezine gelen Majd şimdi merkezde kalıyor ve COVID-19 testinin sonucunu bekliyor.
“İki gündür MSF hastanesindeyim. Öksürük ya da burun akıntım yoktu. Sadece sürekli bir ateşim vardı, o da geçti. Şimdi, test sonucumu bekliyorum. Negatif çıkarsa eve gidebilirim, pozitif çıkarsam burada kalıp tedavi görmem gerekecek. Testim pozitif çıkarsa yapacak bir şey yok, ama inşallah iyileşirim."
Sınır Tanımayan Doktorlar'ın (MSF) Ürdün'deki faaliyetleri
MSF, Ürdün'de 2006 yılından beri faaliyet gösteriyor. Suriyeli mülteciler ve kronik hastalıkları olan Ürdünlüler için Amman'da bir rekonstrüktif cerrahi hastanesi ve İrbid vilayetinde iki klinik işletiyor. Amman Onarım Cerrahisi Hastanesi, savaşta yaralanan hastaları ve komşu ülkelerde dolaylı olarak şiddete maruz kalmış kişileri tedavi etmeye devam ediyor.
MSF ekipleri 2020 yılında, hem Suriyeli mülteciler hem de kırılgan durumdaki Ürdünlüler olmak üzere 5.000'den fazla hastaya 13.517 muayene gerçekleştirdi. Kronik hastalıklar için ilaç dağıtımı ve 1.654 hane ziyareti yapıldı. MSF ayrıca Ürdün Tabipler Birliği'ne bağış yaptı ve eğitimler düzenledi. MSF’nin tüm sağlık tesislerinde hem hastaların hem de çalışanların korunması için sıkı enfeksiyon önleme ve kontrol önlemleri uygulanıyor.