“Uluslararası Petroglifler, Genel Tamga ve Eski Türk Mektupları”Kitap, dünya çapında bulunan petroglifler, genel tamgalar ve eski Türk mektupları üzerine bir araştırmadır.
Kitap, üç ana bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, petrogliflerin tanımı, tarihçesi ve çeşitleri incelenmektedir. İkinci bölümde, genel tamgalar ve anlamları ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde ise, eski Türk mektupları ve özellikleri hakkında bilgi verilmektedir.
Kitap, konuyla ilgili kapsamlı bir kaynak niteliğindedir. Petroglifler, genel tamgalar ve eski Türk mektupları hakkında bilgi edinmek isteyenler için önemli bir başvuru kaynağıdır.
Kitabın bazı önemli bulguları şunlardır:
- Petroglifler, dünyanın her yerinde bulunmuş olup, farklı kültürlere ait olduğunu göstermektedir.
- Genel tamgalar, eski Türk toplulukları tarafından kullanılan sembollerdir.
- Eski Türk mektupları, Göktürk, Uygur ve Orhun alfabelerini içermektedir.
Kitap, Türk tarihi ve kültürü açısından önemli bir eserdir.
İşte kitabın bazı önemli bölümleri hakkında daha ayrıntılı bilgi:
Petroglifler
Petroglifler, kayalara oyulmuş resim ve yazılardır. Dünyanın her yerinde bulunmuş olup, farklı kültürlere ait olduğunu göstermektedir.
Petroglifler, genellikle av sahneleri, dini motifler ve hayvan tasvirleri içermektedir. Bazı petrogliflerde ise, yazılar ve tamgalar bulunmaktadır.
Genel Tamgalar
Genel tamgalar, eski Türk toplulukları tarafından kullanılan sembollerdir. Bu semboller, genellikle hayvan figürleri ve geometrik şekillerden oluşmaktadır.
Genel tamgalar, farklı anlamlara gelebilir. Bazı tamgalar, bir kabile veya topluluğun kimliğini temsil ederken, bazıları da dini veya siyasi bir anlamı ifade edebilir.
Eski Türk Mektupları
Eski Türk mektupları, Göktürk, Uygur ve Orhun alfabelerini içermektedir.
Göktürk alfabesi, 3. yüzyılda Orta Asya’da ortaya çıkmış bir alfabedir. Bu alfabe, 48 harften oluşmaktadır.
Uygur alfabesi, 8. yüzyılda Orta Asya’da ortaya çıkmış bir alfabedir. Bu alfabe, 38 harften oluşmaktadır.
Orhun alfabesi, 7. yüzyılda Orta Asya’da ortaya çıkmış bir alfabedir. Bu alfabe, 38 harften oluşmaktadır.
“Uluslararası Petroglifler, Genel Tamga ve Eski Türk Mektupları” adlı kitap, Türk tarihi ve kültürü açısından önemli bir eserdir. Kitap, konuyla ilgili kapsamlı bir kaynak niteliğindedir.
Hollanda’da Amsterdam kentinde YEE Koordinatörü Adil Akaltun’un ev sahipliğinde Türkiye’nin Lahey Büyükelçiliği ile Uluslararası Türk Kültürü ve Mirası Vakfı işbirliğinde “Uluslararası Petroglifler, Genel Tamga ve Eski Türk Yazıtları” başlıklı sergi davetlilere tanıtılmıştı.
Tamgalı’daki Ortaçağ Petroglifleri Tamgalı’daki petroglifler, konumlarına göre 50’den fazla gruptan oluşmakta ve oldukça geniş bir alana dağılmış durumdadır. Bu gruplardan en yoğun ve çok sayıda petroglife sahip olan ilk beşi en önemlileri olarak kabul edilmektedir. Tamgalı’daki petrogliflerin sayıca büyük bölümünün Tunç ve Demir Çağ’larına ait olduğu belirtilmektedir. Ortaçağ petroglifleri ise büyük çoğunlukla 4. ve 5. grup petroglifler arasında yer almakla birlikte tüm bölgelere dağılmış halde bulunmaktadır (Harita 3) ve sayıları 300’ü geçmemektedir (Rogozhinski, 2011, s. 201). Tamgalı’daki Ortaçağ petrogliflerinin az sayıda olan kısmı ve en dikkat çekici örnekleri ise Tamgalı’nın dış sınırına yakın çevre bölgelerindeki patikalar ve tepeler arasındaki geçitlerde konumlandırılmıştır (Rogozhinski, 2011, s. 201). Tamgalı, coğrafi olarak oldukça engebeli arazi üzerindeki birçok kanyon ve vadilere sahiptir (Foto. 1, Harita 2). Söz konusu vadilerin yamaçlarında yer alan kayaların parlak yüzeyleri üzerinde petroglifler bulunmaktadır. Araştırmalara göre Tamgalı Dağı’nın zirvesi yaklaşık 983 m olarak ölçülmüştür. Tamgalı’da bulunan birçok tepenin yüksekliği 950-990 m aralığında değiştiği belirtilmektedir (Aubekerov, 2011,s. 160). Tamgalı Koruma alanının topografik haritasına bakıldığında ise tepelerin yüksekliğinin 920-983 m arasında olduğu söylenebilir (Harita 3). Ortaçağ petroglifleri ve özellikle bunların içerisinde Göktürk Dönemi’ne ait petroglifler kendisinden önceki dönemlere ait petrogliflerden gerek sanat üslubu gerekse kompozisyonlardaki konu ve figürlerinin özgünlüğüyle apaçık şekilde ayırt edilmektedir. Tamgalı petroglifleriyle ilgili İngilizce yayınlarda Göktürk Dönemi “Turkic Period” olarak geçmektedir. Göktürk Dönemi’ne tarihlenen petroglifler sahip oldukları kendine özgü teknik ve sanat üslubu nedeniyle sadece Göktürk Devleti’nin hâkim olduğu dönemde değil Göktürk devleti sonrası dönemde de kaya yüzeylerine kazınmaya devam edilmiştir (Rogozhinski, 2011, s. 201). Bu nedenle Türk dönemi olarak adlandırılan dönem, özgün sanat üslubu ve figür çeşitliliğiyle I. Göktürk Kağanlığı ile (6. yüzyıl) başlayarak Mogol istilasına (13. yüzyılın başlarına) kadar süren yaklaşık 700 yıllık zaman dilimini içine almaktadır.
Haber:Kamalia Ceylinova- Life24