Biyoteknoloji, genellikle ürünler veya işlemler yapmak veya değiştirmek için hücresel ve moleküler biyolojinin uygulanmasıyla ilgilidir. Genellikle DNA tekniklerini ve genetik bilginin analizini içeren, moleküler düzeyde canlı veya biyolojik olarak aktif materyali anlamaya ve manipüle etmeye odaklanan bilimsel ve endüstriyel disiplinleri içerir. Modern biyoteknolojinin sağlık, gıda, enerji ve çevre gibi birçok alanda önemli atılımlara yol açması beklenmektedir. Biyoteknoloji ile üretilen ürünlerin patentlenmesi de patent uzmanlarının ilgi noktası olmuştur. Bu konu beraberinde birçok sorunu da getirmiştir.
Patent kanunlarında öngörülen patentlenebilirlik kriterleri teknolojinin tüm alanlarındaki buluşlara aynı şekilde uygulanırken, patent kanununun biyoteknolojik buluşlara uygulanması, teknolojinin diğer alanlarında aynı şekilde mevcut olmayabilecek bir dizi özelliği ele almak zorundadır.
Bir dizi sorun, patent korumasının kapsamı ve yasal standartları ile ilgilidir. Prensip olarak, Fikri Mülkiyet Haklarının Ticaretle İlgili Yönleri Hakkında Anlaşma uyarınca , teknolojinin herhangi bir alanındaki herhangi bir buluş için patent mevcut olmakla birlikte, biyolojik materyallerin, izole edilmiş veya türetilmiş, patentlenebilirliği konusu doğal olarak oluşan canlı organizmalardan elde edilmesi yaygın tartışmaları tetiklemiştir. Bazıları bu tür biyolojik materyallerin sadece “keşifler” olduğunu ve bu nedenle patent alınamayacağını iddia ederken, diğerleri bunların insan yapımı “buluşlar” olduğunu iddia ediyor.
Endüstriyel uygulanabilirlik (faydalılık) ve açıklamanın yeterliliği ile ilgili olarak, münhasır patent hakları, yalnızca patent başvurusunda biyoteknolojik buluşun uygun düzeyde somut ve pratik kullanımının açıklanması durumunda verilebilir. Tartışma, özellikle yeniliğin erken ve temel bir aşaması veya gelecekteki uygulaması henüz belirlenmemiş yeni bir gen olduğunda, istemlerin patent başvurusunda açıklanan buluş tarafından gerekçelendirildiğinden daha geniş olmamasının sağlanmasının önemine değinmektedir. Patent verilebilirlik kriterlerinin uygulanması, lisanslama ve patentlerin kullanımıyla ilgili diğer konular üzerinde daha fazla etkiye sahiptir. Bu kapsamda patent haklarına ilişkin istisna ve sınırlamalar, özellikle araştırma ve deneysel kullanım istisnasıdır.
Ek olarak, biyoteknolojik buluşlarla ilgili bir dizi tipik sorun, biyolojik malzemenin kendini yeniden üretebilmesi gerçeğinden kaynaklanmaktadır. Bu özel nitelik, örneğin:
- Gelecek nesillerin yasal koruma kapsamı,
- Tükenme rejimleri,
- Varsa bitki ve hayvan yetiştiricileri veya çiftçiler için özel kurallar. Ayrıca, genetik mühendisliğinin gelişimi, bitki çeşitleri için patent korumasının hariç tutulduğu ülkelerde bile, bitki çeşidi ile patent koruması arasında örtüşme olasılığı ile sonuçlanmıştır.
Bu sistemlerin her biri, birbirinden farklı bir koruma ve haklar kapsamı ve sınırlamalar sağlarken, iki sistem arasındaki etkileşim inceleme altındadır. Diğer ilgili konular, biyoçeşitliliğin korunması ve biyoteknolojik buluşların korunması ve ticarileştirilmesinin etik boyutları gibi konular, örneğin Dünya Ticaret Örgütü (WTO), Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi (CBD) ve Gıda ve Tarım gibi birçok forumda tartışılmıştır. Biyoçeşitlilik ile ilgili olarak, “açıklama gereklilikleri” ve önceki teknik veri tabanları dahil olmak üzere genetik kaynaklar konusuna atıfta bulunulmaktadır.
Sonuç olarak biyoteknoloji konusu uzun tartışmalar sonucunda belirli kriterler göz önünde bulundurularak patentlenebilir olarak değerlendirilmelidir.
Efor Patent uzmanlarından patent tescili hizmeti konusunda ücretsiz bilgi alabilirsiniz. Patent ile Rekabet Gücünüzü Arttırın!