Patlayıcılara yönelik özel bölmeler
Kapsül ve/veya kapsül tertibatı içeren patlayıcıları veya uyumluluk grubu D maddelerini ve nesnelerini
içeren ambalajlara yönelik bölmeler, ayırma yöntemiyle etkin bir bölümlendirme sağlayarak, kapsüllerden
ve/veya kapsül tertibatlarından uyumluluk grubu D maddeleri veya nesnelerine infilak aktarımı tehlikesini
ortadan kaldıracaktır. Ayırma, ayrı bölmelerin kullanımı yoluyla veya iki patlayıcı tipinden birinin özel bir
muhafaza sistemine yerleştirilmesi yoluyla gerçekleşebilir. Her iki ayırma yöntemi de yetkili makamın
onayına tabidir. Bölme için kullanılan malzeme metal ise, bölmenin komple iç kısmı, uygun bir yangın
direnci sağlayan malzemelerle kaplanacaktır. Patlayıcı bölmeleri, engebeli topraklarda oluşabilecek
darbelere ve hasarlara karşı korunacak ve araç üzerindeki tehlikeli mallarla tehlikeli tepkimeye girmesi
önlenecek ve egzozlar vb. yoluyla ateş kaynaklarından uzak kalması sağlanacaktır.
NOT: EN 13501-1:2007 + A1:2009 standardı uyarınca B-s3-d2 sınıfı altına alınmış olan malzemelerin, yangına
direnç zorunluluğunu karşıladığı kabul edilir.
Taşıma, yükleme, boşaltma ve elleçleme koşullarına ilişkin hükümler
GENEL HÜKÜMLER
Bu Bölüm ile ambalajlar içinde taşıma için Bölüm 7.2, dökme yük taşıması için Bölüm 7.3 ve tanklarla
taşıma için Bölüm 7.4'ün koşullarına göre tehlikeli malların taşınması, özel taşıma teçhizatlarının zorunlu
olarak kullanımına tabidir. Ayrıca, Bölüm 7.5'in yükleme, boşaltma ve elleçleme ile ilgili hükümleri de
dikkate alınacaktır.
Bölüm 3.2, Tablo A, Sütun (16), (17) ve (18), bu Kısmın belirli tehlikeli mallar için geçerli olan özel
hükümlerini göstermektedir.
Bu Kısmın koşullarına ek olarak; tehlikeli malların taşınmasında kullanılan araçlar, tasarımları, yapımları
ve bazı durumlarda onayları itibariyle, Kısım 9'un ilgili gereksinimlerine de uygunluk gösterecektir.
Tadil edilmiş şekliyle CSC (1972)'de veya UIC 591 (01.10.2007'deki hâli, 3. baskı) 592 (01.10.2013'teki
hâli, 2. baskı) 592-2 (01.10.2004'deki hâli, 6. baskı), 592-3 (01.01.1998'deki hâli, 2. baskı), 592-4
(01.05.2007'deki hâli, 3. baskı) kitapçıklarında verilen "konteyner" tanımına uyan büyük konteynerler,
portatif tanklar, MEGC'ler ve tank konteynerleri; büyük konteyner ya da portatif tank veya tank konteyner
çerçevesi CSC'nin veya UIC kitapçıkları 591, 592, 592-2 ve 592-4'ün koşullarını yerine getirmedikçe,
tehlikeli malların taşınmasında kullanılamaz.
Büyük bir konteyner, sadece yapısal olarak hizmet verebilir olduğunda taşımaya sunulabilir.
"Yapısal olarak hizmet verebilir" ifadesi, konteynerin örneğin alt ve üst yan rayları, kapı eşiği ve başlık,
taban çapraz kirişleri, köşe direkleri ve köşe bağlantıları gibi belli başlı yapısal bileşenlerinde önemli
kusurların bulunmaması anlamına gelir. "Önemli kusurlar", yapısal elemanlarda uzunluklarına
bakılmaksızın 19 mm derinliğinde çöküntüler ve bükülmeler; yapısal elemanlardaki çatlaklar veya kırıklar;
üst ve alt uç raylarında veya kapı başlıklarında birden fazla ya da uygunsuz ek yerleri (örneğin üst üste
binmiş ek yeri) veya herhangi bir üst veya alt uç rayda ikiden fazla ek yeri veya kapı eşiği veya köşe
direğinde herhangi bir ek yeri; sıkışmış, bükülmüş, kırılmış, eksik ya da herhangi bir şekilde çalışmayan
kapı menteşeleri ve elemanları; kapanmayan contalar ve keçeler; bir şasiye veya araca montajlanıp
sabitlenen elleçleme donanımının düzgün şekilde bir arada çalışmasını önlemeye yetecek şekilde genel
yapının herhangi bir bozukluğu anlamına gelir.
Bunlara ek olarak, konteynerin herhangi bir bileşenindeki, örneğin yan cidarlarda paslanmış metal veya
bütünlüğü bozulmuş cam fiber (fiberglas) gibi bozukluklar, yapım malzemelerine bakılmaksızın kabul
edilmeyecektir. Bununla birlikte, oksidasyon (paslanma) dahil normal aşınma, hafif çöküntüler ve çizikler
ile hizmete elverişlilik veya hava koşullarına dayanıklılık gibi özellikleri etkilemeyen diğer hasarlar kabul
edilebilir.
Konteyner, yüklenmeden önce, bir önceki yüküne ait kalıntıların bulunmadığından ve iç taban ile cidarlarda
herhangi bir çıkıntı olmadığından emin olunması için kontrol edilecektir.
Büyük konteynerler, söz konusu yük için aracın gövdesine ilişkin bu Kısımda ve bazı durumlarda, Kısım
9'da öngörülen gereksinimleri karşılayacak olup bu nedenle aracın gövdesinin bu koşulları karşılamasına
gerek olmayacaktır.
Bununla birlikte, bu gereksinimleri karşılayan ve platformları yalıtılmış ve ısıya dirençli olan araçlarda
taşınan büyük konteynerlerin bu nedenle söz konusu gereksinimleri karşılamalarına gerek olmayacaktır.
Bu koşul, patlayıcı maddelerle Sınıf 1'de yer alan nesnelerin taşınmasında kullanılan küçük konteynerler
için de geçerlidir.
7.1.5'in ilk cümlesinin son kısmının koşullarına tabi olmak kaydıyla, tehlikeli malların bir veya daha fazla
konteynerde muhafaza edilmesi, taşınan tehlikeli malların yapısı ve miktarları nedeniyle aracın karşılaması
gereken koşulları etkilemeyecektir.
AMBALAJ İÇİNDE TAŞIMAYLA İLGİLİ HÜKÜMLER
7.2.2 ila 7.2.4'de aksi öngörülmedikçe, ambalajlar:
(a) kapalı araçlara veya kapalı konteynerlere veya
(b) örtülü araçlara veya örtülü konteynerlere veya
(c) açık araçlara veya açık konteynerlere yüklenebilir.
Neme hassas malzemelerden mamul ambalajlardan oluşan ambalajlar, kapalı veya örtülü araçlara ya da
kapalı veya örtülü konteynerlerin içine yüklenecektir.
(Rezerve Edilmiş)
Bölüm 3.2, Tablo A, Sütun (16)'da bir kayıt altında gösterilmeleri halinde, aşağıdaki özel hükümler geçerli
olacaktır:
V1 Ambalajlar, kapalı veya örtülü araçların üzerine ya da kapalı veya örtülü konteynerlerin içine
yüklenecektir.
V2 (1) Ambalajlar sadece Kısım 9'daki ilgili gereksinimleri karşılayan EX/II veya EX/III
araçlarına yüklenecektir. Araç seçimi, taşınacak miktara bağlı olup bu miktar yüklemeye ilişkin
hükümlere göre taşıma ünitesi başına sınırlıdır (bkz. 22.214.171.124). Bir taşıma ünitesi, her ikisi de
patlayıcı maddeler veya nesneler taşıyan bir EX/II aracı ve bir EX/III aracından oluşuyorsa,
EX/II taşıma ünitesine uygulanan 126.96.36.199.1 miktar sınırı, tüm taşıma ünitesi için geçerlidir.
(2) Yarı römorklar hariç olmak üzere EX/II veya EX/III araçlarına ilişkin gereksinimleri
karşılayan römorklar, bu gereksinimleri karşılamayan motorlu taşıtlar tarafından
çekilebilirler.
Konteynerlerle taşıma için, ayrıca bkz. 7.1.3 ila 7.1.6.
Sınıf 1 maddelerinin veya nesnelerinin, EX/III araç(lar)ından oluşmuş bir taşıma
ünitesini gerektiren miktarlarda ve liman alanları, demiryolu terminalleri veya kalkışvarış
havaalanları arasında, çok modlu bir seyahatin parçası olarak konteynerlerle
taşınmaları durumunda; IMDG Kodu, RID veya ICAO Teknik Talimatlarının
gereksinimlerine uygun EX/II araç(lar)ından oluşan bir taşıma ünitesi kullanılabilir.
V3 Serbest halde akan toz halindeki maddeler ve havai fişekler için, konteynerin tabanı metalikolmayan
bir yüzeye veya kaplamaya sahip olmalıdır.
V4 (Rezerve edildi)
V5 Ambalajlar küçük konteynerlerde taşınamaz.
V6 Esnek IBC'ler, kapalı araçlarda veya kapalı konteynerlerde; örtülü araçlarda ya da örtülü
konteynerlerde taşınacaktır. Örtü geçirimsiz ve yanmaz bir malzemeden mamul olacaktır.
V7 (Rezerve edildi)
V8 (1) Sıcaklık kontrolüyle stabilize edilen maddeler, 188.8.131.52.17 ve 184.108.40.206'te veya 220.127.116.11.16 ve
18.104.22.168'te anılan kontrol sıcaklıkları hiçbir zaman aşılmayacak şekilde taşınacaktır.
(2) Taşıma için seçilen sıcaklık kontrol yöntemleri aşağıdakiler gibi birçok unsura
bağlıdır:
- taşınacak maddenin (maddelerin) kontrol sıcaklığı (sıcaklıkları);
- kontrol sıcaklığı ile beklenen ortam sıcaklığı arasındaki fark;
- ısı yalıtımının etkinliği;
- taşıma işleminin süresi ve
- güzergah üzerindeki gecikmeler için izin verilecek güvenlik payı.
(3) Kontrol sıcaklığının aşılmasını önlemek için uygun yöntemler aşağıda, artan etkinlik
sırasına göre listelenmektedir:
R1 Maddenin (maddelerin) ilk sıcaklıklarının kontrol sıcaklığının yeterince
altında olması koşuluyla, ısı yalıtımı;
R2 Aşağıdakilerin sağlanması koşuluyla, ısı yalıtımı ve soğutucu sistem:
- muhtemel bir gecikme payına izin veren yeterli miktarda
alevlenmeyen soğutucunun (örneğin sıvı azot veya katı karbon
dioksit) ikmal yöntemi olarak taşındığının garanti edilmesi;
- sıvı oksijen veya havanın soğutucu olarak kullanılmaması;
- soğutucunun çoğunun tükenmesi durumunda bile homojen bir
soğutma etkisinin bulunması ve
- şahısların girmesinden önce taşıma ünitesinin havalandırılması
gerekliliğinin, kapının (kapıların) üzerinde bir uyarı işaretiyle
açıkça ifade edilmesi;
R3 Acil durum sıcaklığı toplamı artı 5 °C'den daha düşük bir parlama noktasına
sahip maddeler için, maddelerden çıkan alevlenebilir buharların yanmasını
önlemek üzere, soğutma bölmesinde patlamaya dayanıklı elektrik
bağlantıları EEx IIB T3'ün kullanılması koşuluyla; ısı yalıtımı ve tekli
mekanik soğutma;
R4 Aşağıdakilerin sağlanması koşuluyla, ısı yalıtımı, kombine mekanik
soğutma sistemi ile soğutucu sistem:
- iki sistemin birbirlerinden bağımsız olması ve
- yukarıdaki R2 ve R3 yöntemlerindeki gereksinimlerin
karşılanması;
R5 Aşağıdakilerin sağlanması koşuluyla, ısı yalıtımı ve ikili mekanik soğutma
sistemi:
- dahili güç tedarik birimi dışında, iki sistemin birbirlerinden
bağımsız olması;
- her sistemin tek başına yeterli sıcaklık kontrolünü idame etme
yeteneğine sahip olması ve
- acil durum sıcaklığı toplamı artı 5 °C'den daha düşük bir parlama
noktasına sahip maddeler için, maddelerden salınan alevlenebilir
buharların yanmasını önlemek üzere, soğutma bölmesinde
patlamaya dayanıklı elektrik bağlantıları EEx IIB T3'ün
kullanılması.
(4) R4 ve R5 Yöntemleri, tüm organik peroksitler ve kendiliğinden tepkimeye giren
maddeler ve polimerleştirici maddeler için kullanılabilir.
R3 Yöntemi, C, D, E ve F Tipi organik peroksitler ve kendiliğinden tepkimeye giren
maddeler için ve taşıma sırasında beklenen azami ortam sıcaklığının kontrol
sıcaklığını 10 °C'den fazla aşmadığı durumlarda B Tipi organik peroksitler ile
kendiliğinden tepkimeye giren maddeler ve polimerleştirici maddeler için
kullanılabilir.
R2 Yöntemi, taşıma sırasında beklenen azami ortam sıcaklığının kontrol sıcaklığını 30
°C'den fazla aşmadığı durumlarda C, D, E ve F Tipi organik peroksitler ve
kendiliğinden tepkimeye giren maddeler ve polimerleştirici maddeler için
kullanılabilir.
R1 Yöntemi, taşıma sırasında beklenen azami ortam sıcaklığının kontrol sıcaklığından
en az 10 °C düşük olduğu durumlarda C, D, E ve F Tipi organik peroksitler ve
kendiliğinden tepkimeye giren maddeler ve polimerleştirici maddeler için
kullanılabilir.
(5) Maddelerin yalıtılmış, soğutulmuş veya mekanik olarak soğutulmuş araçlarda veya
konteynerlerde taşınmalarının gerektiği durumlarda, bu araçlar veya konteynerler
Bölüm 9.6 gereksinimlerini yerine getirecektir.
(6) Maddelerin bir soğutucuyla doldurulmuş koruyucu ambalajlar içinde bulunması
durumunda, bunlar kapalı veya örtülü araçlara ya da kapalı veya örtülü konteynerlere
yüklenecektir. Kullanılan araçlar veya konteynerler kapalı ise, bunlar yeterli ölçüde
havalandırılacaktır. Örtülü araçlar ve konteynerlere yan kapaklar ve bir arka kapak
monte edilecektir. Bu araçların ve konteynerlerin örtüleri geçirimsiz ve yanmayan bir
malzemeden mamul olacaktır.
(7) Soğutma sistemindeki kontrol ve sıcaklık algılama cihazları kolayca erişilebilir olacak
ve tüm elektrik bağlantıları hava koşullarına dayanıklı olacaktır. Taşıma ünitesinin
içindeki havanın sıcaklığı bağımsız iki sensör tarafından ölçülecek ve sıcaklıklardaki
değişikliklerin kolayca saptanabileceği bir şekilde kaydedilecektir. +25 °C'den daha
düşük bir kontrol sıcaklığına sahip maddeler taşınırken, taşıma ünitesi görülebilir ve
duyulabilir alarm cihazlarıyla donatılacak; soğutma sisteminden bağımsız bir güç
kaynağına sahip olacak ve kontrol sıcaklığında ya da onun altındaki sıcaklıklarda
çalışacak şekilde ayarlanacaktır.
(8) Bir yedek soğutma sistemi veya yedek parçalar mevcut olmalıdır.
NOT: Maddeler, SADT 50 °C'den yüksek olacak şekilde kimyasal inhibitörler katılarak
stabilize edildikleri zaman, bu V8 koşulu 22.214.171.124'da anılan maddeler için geçerli değildir. Bu
son duruma göre sıcaklık kontrolü, sıcaklığın 55 °C'yi aşabileceği yerlerdeki taşıma koşulları
altında gerekebilir
V9 (Rezerve edildi)
V10 IBC'ler kapalı veya örtülü araçlar ya da kapalı veya örtülü konteynerlerde taşınacaktır.
V11 Metal veya sert plastikten mamul IBC'lerin dışındaki IBC'ler, kapalı veya örtülü araçlarda ya da
kapalı veya örtülü konteynerlerde taşınacaktır.
V12 31HZ2 tipindeki (31HA2, 31HB2, 31HN2, 31HD2 ve 31HH2) IBC'ler, kapalı araçlarda veya
konteynerlerde taşınabilir.
V13 5H1, 5L1 veya 5M1 torbalarında ambalajlandıkları zaman, kapalı araçlarda veya konteynerlerde
taşınacaklardır.
V14 Bölüm 3.3, özel hüküm 327 kapsamında yeniden işleme veya imha amacıyla taşınan aerosoller,
yalnızca havalandırmalı veya açık araçlarda veya konteynerlerde taşınacaktır.
DÖKME YÜK TAŞIMAYLA İLGİLİ HÜKÜMLER
Önceki Maddeler
Sonraki Maddeler