Endonezya’da Perşembe günü yapılacak parlamento seçimleri öncesinde gözler ülkedeki İslami partilere çevrilmiş durumda. Ülkede yapılan kamuoyu yoklamalarına göre, İslami partilerin durumu iyi görünmüyor.
Seçim stratejilerini değiştiren İslami partiler ise daha çok laiklik konusunu ön plana çıkardı. Ülkede radikal Müslümanlar ile Hristiyanlar arasında geçtiğimiz yıllarda sık sık yaşanan çatışmalar, bu seçimleri daha da önemli hale getiriyor.
Batı Java’nın vilayet merkezi Bandung'daki büyük El Uhuv Vah camisinde, vaiz Athian Ali Dai Cuma namazında konuşuyor. Vaiz, İslami kuralların sadece Müslümanlar için değil tüm insanlık için iyi olduğunu söylüyor:
"Müslümanlar, Endonezya'da çoğunlukta. Bu yüzden, İslami hukuk kurallarına yani şeriata sahip olmamız gerektiğini düşünüyorum. Sadece dini konularda değil, hayatın her alanında. Ne yazık ki bu pek çokları tarafından anlaşılmıyor. Şeriat sadece Müslümanlar için değil, herkes için iyidir. Bu toplumumuz için bir hediyedir.“
Müslüman ve Hristiyanla r arasında çatışma
Endonezya’nın diğer vilayetlerinde olduğu gibi Batı Java’da da geçen yıllarda radikal İslamcılarla Hristiyanlar arasında şiddetli çatışmalar yaşandı. Geçen yılın sonunda onlarca kilise ve binanın yakılması nedeniyle askerler Molukken’e gönderildi.
Çok sayıda kilise ve Katolik üniversitesinin bulunduğu Bandung’da da İslami Savunma Cephesi gibi İslami gruplar, Hristiyan okullarına ve kilise cemaatine saldırdı. Pek çok Müslüman bölgesinde kiliselerin kapatılması istendi. Bandung’daki Presbiteryan topluluğunun rahibi Albertus Patty, artan şiddetten şikâyetçi:
"2003 ve 2009 yılları arasında bütün Batı Java genelinde toplam 283 kilise, radikal İslamcıların saldırısına uğradı ve kiliselerin kapatılması istendi. Polis de olaylara müsaade etti. Bazen de araçlarını hazır ederek Müslümanları destekledi. Müslümanlar, burada çoğunlukta olduklarını ve bu nedenle sadece onların izniyle bir kilise inşaa edebileceğimizi söylüyorlar. Bunu kolaylıkla reddedebilirler. Bize ikinci sınıf vatandaş muamelesi yapıyorlar.“
Halk ın ilgi alanı ekonomi
Ancak 230 milyon nüfuslu Endonezyalıların çoğu Müslüman olduğu halde, parlamento seçimlerinde İslami partilere çok az şans veriliyor. Cakarta'daki Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’nden Sunny Tanuwidjaja, seçmenlerin din ve İslam kurallarından çok ekonomiyle ilgilendiğini belirtiyor:
"İslami partilerin, insanların gerçek problemlerine verecek cevapları yok. Aynı zamanda onlar, çok sayıda seçmeni çekebilecek gerçek politikacılara da sahip değil.“
İslami partilerin şansı daha az
Açıklanan bir kamuoyu yoklamasına göre, Birleşik Kalkınma Partisi (UDP), Uyanış Partisi (PKB), Milli Vekalet Partisi (PAN) ile Refah ve Kalkınma Partisi (PKS) gibi İslami partiler, toplamda yüzde 24'ten daha az oranda oya ulaşabiliyor. Ulusal laik partiler ise dört kat daha fazla. Cakarta’daki Liberal İslam Birliği Koordinatörü Lütfi Assyaukani, İslami partilerin ekonomik koşullar altında kazançlı olamayacaklarını belirtiyor:
"İslami partiler oy oranlarını artıramaz. Yüzde 14 ila 18’den daha fazla oy almayacaklardır. Hiçbir koşulda yüzde 20’den daha fazla olmayacaktır ve bu benim için sürpriz olmaz. Şimdi seçim stratejilerini değiştirdiler ve şeriat gibi İslami temaları hiçbir şekilde merkeze yerleştirmiyorlar. Daha çok laiklikle ilgili konuları ön plana çıkarıyorlar. İslami kartları ortaya koyarlarsa, oylarını kaybedeceklerini biliyorlar.“
Endonezya'daki İslami partilerin seçimden güçlü bir şekilde çıkması beklenmese de ülkede kurulacak olası bir koalisyon hükümeti için anahtar rol oynayabilecekleri görüşü yaygın.
Bernd Musch-Borowska/ Çeviren: Başak Sezen
Editör: Hülya Köylü