Stanley Kubrick'in '99 yapımı filmi Eyes Wide Shut, dünya sinemasını yaklaşık 10-15 yıl geriden takip eden sinemamızın son birkaç senedir işlemeye bayıldığı "modern hayat ve lanet olası kadın-erkek ilişkileri" konusunu çoktan deşip, inceleyip ve kapamış bir film. Kendi adıma pek sevmesem de, bugün yeniden izledim.
Eyes Wide Shut, her şeyiyle görkemli ve fancy'ydi: O zamanların en gözde çifti Nicole Kidman ve Tom Cruise'u bir araya getiriyordu, yönetmen Stanley Kubrick'ti, senaryosunun ilhamını Arthur Schnitzler'den alıyordu. Buna karşın film ne yazık ki, Nicole ve Tom'un yatak odasını gözetliyormuşuz gibi saçma bir şekilde cinsellik ağırlıklı pazarlandı filan-
biliyorsunuz.
Yatakta esrar içerken William'ın Alice'e erkeklerin nasıl canlılar olduğunu söylediği sahne ve Alice'in tepkisi filmin kilit noktası. Kubrick, bu sahnede iki karakterin eşit şartlarını bozarak, filmi bir erkeğin dramına dönüştürüyor: Alice, deniz subayı ile ilgili fantezisini anlattığında William bir paranoya girdabına doğru çekiliyor. Oysa kitapta, Alice'in itirafının ardından William da genç kızla olan fantezilerini anlatırken, Kubrick bunu filmin finalini daha da anlamlı kılmak için -bilerek- es geçiyor.
O zamana kadar karısının çok sadık olduğunu düşünen William'ın dünyasına kafasında kurguladığı güvenlik kamerasıyla çekilmiş aldatma görüntüleri girince, kendisi de adeta Sadakat Belirleme Sınavı'na giriyor. Çevresindeki koşullar sanki önceden belirlenmişçesine her gittiği yerde bir kadınla karşılaşıyor (bir kadın arıyor?) Marion'layken kadının sevgilisi geliyor, fahişe Domina ile birlikteyken karısı arıyor, orgy partisinde oraya ait olmadığı ortaya çıkıyor vs.
Filmin başındaki şık parti ve yatakta esrar içtikleri sahnede Kubrick bize William'ı dürtüsel bir karakter, Alice'i ise ne kadar baştan çıksa da dürtülerini kontrol edebilen bir karakter olarak tanıtıyor. Oysa katıldıkları partide koşullar eşit: Hem William'a, hem de Alice'e kur yapan birileri var. Ancak Alice bu flörtöz durumu "evliyim" bahanesiyle de olsa "kendi" iradesiyle sonlandırırken, William gitmeye son derece istekli görünmesine rağmen, bir başkasının onu çağırmasıyla geri dönmek zorunda kalıyor.
Geçen yaz William'ı aldatmayı ve her şeyden vazgeçmeyi göze alan Alice, sürecin sonunda dürtülerini kontrol etmeyi "öğrenmiş" halde karşımıza çıkıyor. Aynı süreci birkaç günde birkaç kadınla yaşayan William da dürtülerini kontrol etmeyi "öğreniyor." Neyin gerçek, neyin hayal olduğunun farkına varamadan bir gece tıpkı Alice'in itirafında olduğu gibi, "her şeyi" itiraf ediyor. Artık şartları eşit: Sadece şimdiye odaklanmalı ve sevişmeliler. Geçmişi düşünmeye gerek yok, geleceği de...
Bu filmle ilgili "Illuminati, Illuminati" diye kafa siken tayfaya not: Bu tür örgütlerin sinemada daha önce ifşa edilmişleri için '89 yapımı Society (filmin finalindeki orgy sahnesinin benzeri hala çekilmedi) ve '68 yapımı Rosemary's Baby'yi izleyebilirsiniz...