Epifiz, omurgalıların (insan yada hayvan ) beyninde yer alan mercimek tanesi büyüklüğünde bir bezdir. Uyku paternini ve mevsimsel fotoperiyotları düzenleyen melatonini salgılar. Diğer ismi pineal bezdir. Epifiz bezi genel olarak ruh ve beden arasındaki bağı kurar.
Eskiden, epifizin, büyük bir organın işlevini kaybetmiş kalıntısı olduğu düşünülürdü. Halbuki boyutu gereğiyle oldukça küçük ama işlevi büyük bir organdır. 1917’de inek epifiz ekstrelerinin kurbağa derisinin rengini açtığı bulundu. 1958’de Yale Üniversitesi’nden araştırmacılar deri hastalarında kullanmak üzere epifiz ekstreleri elde ettiler ve melatonin hormonunu izole ettiler.
Bu madde belki başta planlanan etkiyi sağlamadı ama pek çok başka gizemin çözülmesine katkı yaptı. Örneğin, farelerde epifizin çıkartılması overlerde büyümeye neden oluyordu, düzenli ışık altında tutulan hayvanlarda epifiz ağırlıkları azalıyordu ve aynı zamanda overler büyüyordu.