PCR testi, tıbbi tetkiklerde uzun zamandır kullanılan, tanı koyma amacıyla çalışılan bir uygulamadır. Moleküler tanı testi olarak da bilinen PCR testi polimeraz zincir reaksiyonu anlamına gelir. İnsan vücudunda bulunan en az sayıda virüsü bile gösterebilen PCR testi, günümüzde en çok covid-19 tanısı için kullanılmaktadır.
Covid-19 virüsü, coronavirüslerin bir türevidir. Coronavirüsler patolojik canlılardır ve ölümle sonuçlanan hastalıklara yol açabilir. PCR testi, coronavirüslerin varlığını vücutta tespit edebilir. PCR testi sonrası coronavirüs varlığı tespit edilirse gerekli önlemler alınır.
PCR Testi Nedir?
Yazı İçeriği
- 1 PCR Testi Nedir?
- 2 PCR Testi Nasıl Yapılır?
- 3 PCR Testi Sonucu Kaç Saatte Çıkar?
- 4 PCR Testi Sonuçları Ne Anlama Gelir?
- 5 PCR Testi Her Zaman Doğru Sonuç Verir Mi?
- 6 Ne Zaman PCR Testi Yaptırılmalı?
- 7 Hızlı Tanı Testi Nedir?
- 8 Antikor Testi Nedir?
- 9 Sıkça Sorulan Sorular
- 9.1 Antikor testi mi, PCR testi mi, hızlı tanı testi mi daha güvenlidir?
- 9.2 PCR testi yapılırken dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?
- 9.3 PCR testi öncesi herhangi bir hazırlık yapmak gerekir mi?
- 9.4 PCR testi esnasında acı hissedilir mi?
- 9.5 PCR testinin sağladığı avantajlar nelerdir?
- 9.6 Hamileyim, PCR testi yaptırabilir miyim?
- 9.7 PCR testi sonuçları aynı gün çıkar mı?
- 9.8 PCR testi kimlere yapılır?
- 9.9 Bebeklere PCR testi yapılabilir mi?
PCR testi (polymerase chain reaction) tıpta, adli işlemlerde, babalık testi uygulamalarında, genetik hastalıkların teşhisinde, HIV ve hepatit virüsü, Covid19 virüsü ve bakteri etmenlerinin vücutta varlığını tespit için kullanılır. PCR, tıpta sıkça kullanılan ve etkili sonuç veren bir uygulamadır. Hastalık etmeninin geninde var olan özgün bölgeyi enzimatik olarak arttırmak için kullanılır. Bu sayede varlığı tespit edilebilir.
PCR Testi Nasıl Yapılır?
PCR testi covid-19 virüsünün varlığını tespit etmek için son günlerde sıkça kullanılmakta. PCR testi, boğazdan ya da burundan alınan sürüntü örneği ile yapılır.
Örnek çubuğu boğaza ya da buruna sokularak az miktarda sürüntü alınır ve özel bir kaba konulur. Ardından incelenmek üzere laboratuvara gönderilir.
Hastalığın hangi evrede olduğuna göre örnek alma işlemi farklı şekilde gerçekleşebilir. Semptomların görüldüğü ilk evrelde boğaz ve burundan alınana sürüntü örneği tercih edilirken hastalığın ilerlemiş olduğu vakalarda boğazdan ya da burundan sürüntü almak doğru sonuç vermeyebilir. Hastalık ilerledikçe boğazda ve burunda virüs kalmayabilir. Bu nedenle havayollarından örnek alınması gerekebilir. Bunun için balgam örneği yada solunum yollarından, akciğerden örnek kullanılır. Hastadan alınan az miktarda numune, özel kaba konularak laboratuvara gönderilir ve incelenir.
PCR Testi Sonucu Kaç Saatte Çıkar?
Covid-19 virüs tespiti için yapılan PCR Testinde genellikle öğleden önce alınan numunelerde sonuç aynı gün içinde verilir.
Örnek alma süresine göre bu zaman değişebilir. Numune teslimi kısa sürdüğünde aynı gün içinde sonuç almak mümkündür. PCR testi sonuçlarını TC kimlik numaranız ile e-nabız sitesinden öğrenebilirsiniz.
İhtiyacınıza göre laboratuvarımızda PCR Testinizi uygulayıp sonucunuzu 4-6 saat arasında da verebilmekteyiz.
PCR Testi Sonuçları Ne Anlama Gelir?
PCR testi, pozitif ya da negatif şekilde sonuçlanır. Sonuç pozitif ise, covid-19 virüsü varlığı vücutta tespit edilmiştir. Sonuç negatif ise covid-19 virüsü varlığı vücutta tespit edilmemiştir.
Sonucun negatif çıkması hastalık etmeninin bulunmadığına işaret eder. Sonuç pozitif çıktığında hemen tedavi süreci başlar. Gerekli önlemler alınır. Hastaya karantina ve dezenfeksiyon kuralları öğretilir.
Sık sık el hijyeni sağlanması gerekir. Hasta bireyle temasın önüne geçilir. Hastanın temas ettiği yüzeylerin sık sık temizlenmesi gerekir. Covid-19 teşhisi konulmuş hastalarla temas edilmemelidir. Hastalığın yayılması önlenmelidir. Bu nedenle maske, mesafe, hijyen kurallarına uyulmalıdır.
PCR Testi Her Zaman Doğru Sonuç Verir Mi?
PCR testi, doğru zamanda doğru şekilde yapıldığı takdirde her zaman doğru sonuç verir. Bu sebeple mutlaka sağlık bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş laboratuvarlarda yapılması tavsiye edilmektedir. Laboratuvarımız T.C Sağlık Bakanlığınca PCR Testi yapmakla yetkilendirilmiş özel laboratuvar statüsündedir.
Bu bağlamda güvenilir bir test olduğunu söylemek mümkündür. Ayrıca numune alımı tekniği ve numunenin laboratuvara ulaştırılması son derece titizlikle yetkilendirilmiş uzmanlar tarafından gerçekleştirilmelidir.
Ne Zaman PCR Testi Yaptırılmalı?
Covid-19 virüsü için, enfeksiyon belirtileri başladığında PCR testi yaptırmak gerekir. Buna ek olarak; iş yerleri, okullar, toplu etkinliklerde PCR testi istenebilir. Virüs ile bulaş gerçekleştiğinde hastada birtakım semptomlarla kendini belli eder. Ancak hastalık çocuklarda ya da bebeklerde asemptomatik yani semptomsuz seyredebilir. Bu nedenle, uzman gözleminde ve isteminde belirli aralıklarla PCR testi yaptırmak sağlık açısından gerekli olabilir. Bu belirtiler kişiden kişiye değişebilir. Belirtilerin hepsi gözlenebileceği gibi yalnızca bir tanesi görülebilir ya da hiç biri görülmeyebilir. Bu belirtiler;
Ateş, kuru öksürük, tat ve koku duyusunda kayıp, ishal şeklinde görülebilir.
Ancak hastalık ilerlediğinde belirtiler daha şiddetli şekilde seyredebilir ve ağır klinik tablo meydana gelebilir. Bu vakalarda şiddetli göğüs ağrısı, hareket etmekte zorlanma ve zamanla hareketlerde kayıp, soluk alıp vermede ciddi zorlanma görülebilir.
Hızlı Tanı Testi Nedir?
Hızlı tanı testi, kart testi/kaset testi olarak da duyacağınız test kiti ile tanı yöntemidir. Az miktarda alınan kan örneği ile 10-15 dakika gibi kısa sürede sonuç verir. Hızlı tanı testi alınan kan örneğinin tıpkı hızlı gebelik testleri gibi kartta değerlendirilmesi ile yapılır. Genelde tarama testi olarak kullanılır. Hızlı tanı testlerinin PCR testi ile desteklenmesi önerilir. Doğru sonuç verse bile yanılma payı göz önünde bulundurulmalıdır.
Antikor Testi Nedir?
Vücut, hastalık etmenine karşı savunma mekanizması olarak antikor üretir.
Antikorlar virüs ile enfekte olunduktan sonra oluşabildiği gibi aşılanma sonucu da koruyucu antikorların oluşması beklenir. Antikor testi, bu antikorların gelişip gelişmediğini yani vücudun etmenle karşılaşma sonrası edindiği bağışıklığı inceler.
Antikor testlerinde IgG ve IgM araştırılır.
IgM Antikoru , yakın tarihte vücudun etmenle karşılaştığını ve halen taşıyor olabileceğini gösterir.
IgG Antikoru ise bu etmenle karşılaşan vücudun bağışıklık geliştirip geliştirmediğini gösterir.
Aşı sonrası beklenen antikorların oluşup oluşmadığını öğrenmek için de antikor testi yapılır.
Antikor testinin aksine PCR ve hızlı tanı testleri, antijen testleridir. Dolayısıyla yalnızca etmenin varlığı sorgulanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Antikor testi mi, PCR testi mi, hızlı tanı testi mi daha güvenlidir?
Üç test de oldukça güvenlidir. Ancak hızlı tanı testi sonrası kesinlik açısından PCR ya da antikor testinin yapılması önerilir. PCR testi ve antikor testi de birlikte kullanılabilir.
PCR testi yapılırken dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?
PCR testi yapılırken doğru zamanda doğru yöntem uygulandığına emin olmak gerekir. Çünkü yanlış zamanda yanlış teknikle yeterince hijyenik koşulların sağlanmadığı ortamlarda alınan örnek yanlış sonuçlanabilir.
PCR testi öncesi herhangi bir hazırlık yapmak gerekir mi?
PCR testi öncesi herhangi bir hazırlık yapmaya gerek yoktur.
PCR testi esnasında acı hissedilir mi?
PCR testi, antikor testi ya da hızlı tanı testlerinin hiç birinde büyük bir acı hissedilmez. PCR testi sürüntü örneği ile yapılan bir test olduğu için sürüntü alınırken irrrite edici bir his yaşanabilir. Antikor testi ve hızlı tanı testi kan örneği alınarak yapılır. Bu nedenle hafif bir acı hissedilebilir. Ancak kısa sürede acı geçecektir.
PCR testinin sağladığı avantajlar nelerdir?
PCR testinin covid-19 virüsü için sağladığı en büyük avantaj, hastalığın yayılmasının önüne seri şekilde geçmektir. PCR testi sonucu pozitif çıkan bireyler, gerekli tedavi planı uygulanırken karantinaya alınır. Bu sayede bulaş riskine karşı önlem alınmış olur.
Hamileyim, PCR testi yaptırabilir miyim?
Evet. Hamilelerde PCR testi yaptırabilir. PCR testi bebek ya da anne sağlığı için herhangi bir tehlike oluşturmamaktadır.
PCR testi sonuçları aynı gün çıkar mı?
PCR testi sonuçları genelde 24 saat içinde çıkmaktadır. Öğle saatine kadar teslim edilen numuneler için aynı gün sonuç verilebilirken laboratuvarımızda yapılan testinizde ihtiyaç durumunda 4 saat içinde dahi sonuç verilebilmektedir.
PCR testi kimlere yapılır?
PCR testi vücuttaki minimum virüs varlığını bile tespit edebilir. Dolayısıyla covid-19 için semptomları taşıyan herkese PCR testi uygulanır.
Bebeklere PCR testi yapılabilir mi?
Evet. Gerekli görüldüğü takdirde uzman eşliğinde bebeklere de PCR testi uygulanabilir. Ancak bunun için doktorunuz uygun görmesi tavsiye edilir.
Bu makale tıbbi tavsiye olarak yorumlanmamalıdır. Sağlıklı yaşam rutininizde herhangi bir değişiklik yapmadan önce lütfen doktorunuzla görüşün..