Asch deneyi nedir?
Hepimiz toplum içindeyken verdiğimiz kararlarda, yalnızken verdiğimiz kararlara nazaran bazı farklılıklar tespit etmişizdir. Mesela sokak satıcılarının bir şeyi almamız konusunda baskı yaptığı zamanlarda yanımızdaki arkadaşımız aldıysa, bizim de bu davranışa uyma konusu en az bir kez aklımızdan geçmiştir ya da sınav çıkışında bir soruya birçok arkadaşımız bizden farklı cevap vermiş ise bizim cevabımızın yanlış cevap olduğunu düşünmeye başlarız.
Solomon Asch 1955 yılında yaptığı bu deneyle insan doğasının bir parçası olan sosyal uyumu test etmek istiyor
Swarthmore College’dan 50 erkek öğrenciyi laboratuvar ortamında ‘görsel algı’ testine tabii tuttu. Öğrencilerin deneyden haberi yoktu ve odadaki diğer kişileri de kendisi gibi katılımcı sanıyorlardı. Odadaki 7 kişi ise deneyden haberi olan ve deney boyunca aynı yanlış cevapları veren kişilerdi. Denek, diğerlerinin cevabını duyduktan, onların cevaplarından etkilendikten sonra karar vermesi için masanın en sonuna oturtulmuştu. Deneklere soldaki karton üzerindeki standart çizginin A, B veya C çizgisinden hangisi olduğu soruldu ve standart çizgi her kısımda değiştirildi. Deney sürecinde ilk iki etapta herkes aynı cevabı verdi. Üçüncü etaba geçildiğinde ise denek haricindeki herkes yanlış cevabı söyledi. Örneğin, standart çizgi üçüncü çizgi olmasında rağmen herkes standart çizginin ikinci çizgi olduğunu emin bir şekilde söyledi. Denek herkesin yanlış yanıtı verdiğini düşünse bile gruba uyum sağlayarak aynı şekilde yanlış yanıtı verdi.