Dünyada en fazla tanınan formlardan birisi Coca Cola şişesinin formudur. Bu kola şişesini karanlıkta elimize aldığımızda veya şişenin kırık bir parçasına baktığımızda onun hangi ürüne ait olduğunu tanıyabiliyoruz.
Esra Gülmen'in bu eserinde bize hissettirdiği gibi. Sadece logonun şekli deforme edilerek konulmuş bu eserde, gözümüz şişeyi tamamlıyor.
Nitekim şirketin amacı da buydu. “Coca Cola’yı öyle bir ambalajda satalım ki insanlar karanlıkta ellerine aldıklarında ya da şişe kırıldığında bile bunun bir Coca Cola şişesi olduğunu fark etsinler.” İşte bu iddialı sözler yüzyıla ikon olarak damgasını vuracak bu ikonik 'Coca Cola Kontur' şişesinin tasarımını sağlayacaktı.
Coca Cola'nın Şişelenme Hikayesi
1886 yılında eczanelerde çeşme formunda bardaklarla satılmaya başlanan kola. 13 yıl sonra iki Chattannoga'lı avukat, Joseph Whitehead ve Benjamin Thomas, tarafından içeceğin şişeleme haklarını almak istediler. O dönem kolayı dışarıda tüketilmek üzere şişeleyerek kolanın popülaritesinden yararlanmak istediler.
İlk olarak 1899 yılında metal tıpalı düz kenarlı bir Hutchison şişesinde dükkanlardan satın alınabilir hale geldi.
Daha sonra 1906 yılında kabartma logolu renkli amber şişelerine geçiş yapıldı. Şişeler tipik olarak kahverengi veya şeffaf olan düz kenarlı şişelerdi. Coca Cola Şirketi, şişeleyicilerinden ünlü Coca Cola logosunu her şişeye kabartmasını istedi. Bununla birlikte Koka-Nola, Ma Coca-Co, Toka-Cola ve Koke gibi rakip markalar da Spencerian el yazısı fontunu kopyalayarak tüketiciler arasında kafa karışıklığına yol açtılar. Her ne kadar The Coca Cola Company rakipleri arasından sıyrılmak için renkli ticari markaya ait bir etiket çıkarıp farklılaşmaya çalışsa da, buz gibi soğuk su fıçılarından satılan şişeler, etiketlerin soyulmasına neden oluyordu. Zaten rakipler etiketi de taklit etmişlerdi!
Coca Cola Kontur Şişesi
Klasik kontur şişesinin ikonik görünümüyle tanınan Coca Cola Company. Başlangıçta diğer alkolsüz içecekler gibi şişelenmiş olan Coca Cola içeceğinin taklitçilerinden ve rekabetten sıyrılmasına yardımcı olacak özel bir kaba ihtiyaçlarının olduğunu fark etmişti. Bunun üzerine Coca Cola Company ''ayırt edici bir ambalaj'' çalışması için iyi bir ödenek oluşturup, ABD genelinde bir çok cam şirketinin katıldığı bir ulusal yarışma başlattı.
Root Glass Şirketi, briefi aldı ve tasarımları üzerinde çalışmaya başladı. Root ekibi C.J ve William Root, Alexander Samuelson, Earl Dean ve Clyde Edwards'tan oluşuyordu. Hikayeye göre ekip üyelerinin tasarım olanaklarını araştırmak için gittikleri yerel bir kütüphanede, ''koka'' kelimesini sözlükte ararken tesadüfen ''kakao'' kelimesini bulmuşlardı ve kakao çekirdeğinin uzun belirgin kaburgalara sahip formundan etkilenip onun üzerinden gitmişlerdi.
Yarışma sonunda Root versiyonu açık ara kazanan şişe olmuştu. Coca Cola sözcüsü Quartz, “Coca-Cola'nın kakao ile hiçbir ilgisi olmadığını biliyorlardı, ancak kakao kabuğunun çekici bir şekle sahip olduğunu hissettiler” dedi.
Dean şişenin tasarımını çizdi ve sadece 24 saat içinde kalıplanması onaylandı. Bir prototip yapıldı ve şişe Kasım 1915'te bir patent aldı. Prototip aslında hiçbir zaman üretime geçmedi çünkü orta çapı tabanından daha büyüktü, bu da onu konveyör bantlarında dengesiz hale getiriyordu. Dean bu sorunu şişenin orta çapını küçülterek çözdü ve bugünkü kontur şekli doğdu.
Şişeye ait 'kontur' referansı, Coca-Cola şişesini belirgin bir kontur şekliyle tanımlayan 1925 Fransız Dergisi La Monde'da gerçekleşti. Genel halk için şekil sadece 'Kola şişesi' dir.
Coca Cola'nın kontur şişesi yıllar boyunca değişikliklere uğramaya devam etti ama kakao çekirdeğinden ilham alınan form her yeni şişesinde devam etti ve tüm dünyanın bildiği ikonik bir form haline geldi.
Coca Cola'nın Kültürel Etkisi
Yapılan araştırmalara göre dünyada en çok kullanılan kelimelerden biri Coca Cola'dır. Coca Cola sadece kendini bir içecek olarak konumlandırmamış ayrıca baskın bir kültürün diğerleri üzerindeki etkisini de anlatmıştır.
Sanatında günlük hayattan yola çıkan Andy Warhol, modern resimlerinin bir çoğunda Coca-Cola orijinal şişeye yer vermiştir. “Yeşil Coca-Cola Şişeleri” eseri şuanda New York'taki The Whitney Museum of American Art Müzesinde sergilenen bir koleksiyonun parçasıdır.
Warhol'un 1975 tarihli Andy Warhol Felsefesi kitabından yaptığı alıntı, sanatçının kitle kültürünü temsil edecek şişe seçimini özetliyor.
"Bu ülke hakkında harika olan şey, Amerika'nın en zengin tüketicilerin en fakirlerle aynı şeyleri satın alma geleneğini başlatması. Televizyon seyrediyor ve Coca-Cola'yı izliyor olabilirsiniz ve biliyorsunuz ki başkan kola içiyor, Liz Taylor kola içiyor, ve sadece düşün, sen de kola içebilirsin. Kola koladır ve hiçbir para sana köşedeki serserinin içtiğinden daha iyi kola sağlayamaz. Bütün kolalar aynıdır ve kolaların hepsi iyidir. Liz Taylor biliyor, başkan biliyor, serseri biliyor ve siz de biliyorsunuz."
Şişeyi bir tabloya dahil eden ilk popüler sanatçı, 1943 tarihli 'Poetry of America' adlı eserinde bir şişeye yer veren Salvadore Dali'dir.Salvadore Dali, Poetry of America, 1943
1950’de Time Dergisi’nin kapağında yer alan ilk hızlı tüketim ürünü oldu.Time Dergisi, 1950
Karanlıkta ve kırıldığında bile anlaşılan Coca Cola şişesi dünyanın farklı bölgelerinde, çok kalın merceklerin kullanıldığı gözlükler Coca Cola şişesinden esinlenilerek şişe dibi gözlükler olarak anılıyor.
LÜTFEN SOĞUK İÇİNİZ!
https://www.coca-colacompany.com/company/history/the-history-of-the-coca-cola-contour-bottle https://en.wikipedia.org/wiki/Spencerian_script https://www.coca-colacompany.com/faqs/how-did-the-coke-bottle-get-its-shape https://qz.com/551682/the-coke-bottles-iconic-design-happened-by-sheer-chance/ https://www.businessinsider.com/the-story-behind-coca-cola-iconic-coke-bottle-2015-6 https://thedieline.com/blog/2009/11/17/the-evolution-of-the-coca-cola-contour-bottle.html? https://blog.retroplanet.com/iconic-coca-cola-contour-bottle-100th-anniversary/ https://www.thepackagingcompany.us/knowledge-sharing/iconic-packaging-coca-cola/ https://en.wikipedia.org/wiki/Coca-Cola https://www.themagger.com/hayraniyiz-coca-cola-tasarimlari/ https://t24.com.tr/haber/coca-cola-nin-1915-ten-kalma-ikonik-sisesi-acik-artirmaya-cikiyor,814527 https://besteonkol.wordpress.com/2011/08/27/bir-sisenin-anlattiklari/ https://whitney.org/collection/works/3253 https://en.wikipedia.org/wiki/Green_Coca-Cola_Bottles http://esragulmen.com/pier