Karaciğer vücudumuzun en büyük organıdır ve hayati önem taşır. Peki onu ne kadar yakından tanıyoruz? İşte karaciğerle ilgili merak edilen 10 soru ve cevabı…
Son zamanlarda sosyal medyadan karaciğer hastalıkları ve karaciğere özel beslenmeyle ilgili çok fazla soru alınca karaciğerle ilgili en çok merak edilen 10 soruyu sizler için cevapladım. Bildiklerimizi hatırlayalım ve vücudumuzun en değerli organlarından biri olan karaciğerimize iyi davranalım…
- Karaciğerin görevi nedir?
Aslıdan bu sorunun cevabı ‘karaciğer ne yapmaz ki’ diye başlamalı. Kandaki toksinleri temizlemek, vücudun detoks sistemine yardımcı olmak, sindirime yardımcı olan safra salgısını üretmek gibi ortalama 500’ e yakın görevi vardır. Protein, karbonhidrat, yağ, vitaminler ve ilaçların vücutta işlem görmesine yardımcı olması ve kanın pıhtılaşmasında rol oynaması da görevleri arasındadır.
- Nerede yer alır?
Karaciğerimiz ortalama bir futbol topu büyüklüğündedir ve vücut ağırlığının ortalama % 3 ünü oluşturur. Yani cildimizden sonraki en büyük organımızdır. Vücudunuzun sağ tarafında, göğüs kafesinin altında bulunur.
- Sağlıklı bir karaciğer nasıl anlaşılır?
Karaciğerin sağlıklı olup olmadığını anlamanın yolu, kan testidir. Karaciğer fonksiyon testleri, enzim değerleri, karaciğer sağlığını kontrol etme yöntemleridir.
- Kendini yeniler mi?
Karaciğer, bir kısmı hasar gördüğünde veya çıkarıldığında kendini yenileyen ve büyüyen tek organımızdır. Bu sebeple insanlar karaciğerlerinin bir bölümü için donör olabiliyorlar ve organ bağışı yapabiliyorlar.
- Alkol karaciğeriniz için neden kötü?
Karaciğeriniz, alkolü vücuttan atabilmek için parçalar. Ancak fazla alkol tüketimi karaciğeri yorabilir ve hasara sebep olabilir ve alkole bağlı çeşitli karaciğer hastalıklarına neden olabilir. Yağlı karaciğer hastalığı, alkolik hepatit ve alkolik siroz bunlardan bazılarıdır.
- Karaciğer hasarının tek sorumlusu alkol müdür?
Daha az alkol tüketmeniz karaciğer sorunlarını önlemeye yardımcı olabilir ama tek başına sorumlu alkol değildir. Karaciğeriniz için yapabileceğiniz başka şeyler de var. Egzersiz ve dengeli bir diyetle ideal kilonuzu korumak, detoksa ve karaciğer yardımcı olacak şekilde beslenmek de önemlidir.
- Karaciğer hastalıkları belirti verir mi?
Karaciğer hastalıklarının bazıları uzun süre ciddi belirti vermeyebilir ve günlük yaşantıdaki bazı ufak belirtilerle karıştırılabilir. Çabuk yorulmak, kas ağrıları kaşıntılı deri, karında şişlik, koyu renkli idrar, zihinde bulanıklık veya gözlerin veya cildin sararması olabilir. Eğer bu gibi belirtileriniz varsa bir kan testi yaptırmanızı öneririm.
- Karaciğer yağlanması nedir?
Karaciğer yağlanması hem dünyada hem de ülkemizde oldukça yaygın bir sağlık sorunudur. Karaciğerin normal yağ içeriği yaklaşık yüzde 10’dur. Bu oranın daha fazla olmasıyla karaciğer yağlanması oluşmuş olur. Karaciğer yağlanması alkole bağlı ya da alkole bağlı olmayan olarak 2 grupta incelenir.
- Yağlı karaciğer hastalığının tek sorumlusu yağlar mı?
Son çalışmalar aşırı yağlı besinlerin yanı sıra şekerli hazır yemek tüketiminin obezite ve karaciğer yağlanmasında artışa sebep olduğunu söylüyor. İstisnalar dışında alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı temelde obeziteyle başlar.
- Karaciğere faydalı besinler var mıdır?
Badem, fındık, ceviz, avokado gibi sağlıklı yağlar, ıspanak, brokoli gibi koyu yeşil yapraklı sebzeler, yabanmersini gibi mor ve kırmızı renkli meyveler, kahve ve yeşil çay, yulaf ezmesi ve özellikle de enginar karaciğere dost besinlerdir.