Lam Harfinin Anlamı hakkında bilgi
Türk alfabesinde on beşinci sırada yer alan, ebced tertibindeki sırası on iki. sayı değeri otuz olan harf in adı Fenike alfabe*sinde lamd (üvendire, baston), Ârâmîceve İbrânîce'de lamed (lamad), Yunanca'da lambda ve Arapça'da lâm olup baston ve*ya üvendire biçimindeki Hiyeroglif rem*zinden doğup geliştiği kabul edilir. Ebced tertibini esas alan Fenike alfabesinden doğup gelişmeleri sebebiyle dünya al*fabelerinin çoğunda on ikinci sırada yer alır.
Lamın mahreci, dilin iki kenarı ile dilin uç kısmının temas ettiği üst damak ve azı dişlerini izleyen dört dişin üst kısımları olarak geniş bir alanı kaplar. Sahip olduğu cehr, beyniyye, istif âl, terkik, izlâk, İnhi*raf, infitâh ve zuhur sıfatlarının gereği olarak lâm sesi çıkarılırken dilin uç tarafı*nın üst damağa kuvvetle dayanmasından dilin üst kısmında nefes cereyanı hapsolur (cehr), bu sırada dilin uç kısmı üst da*mağa doğru yükselip meylederek kavisli bir hal alır (inhiraf); ancak dilin iki yanın*dan nefes akışı devam ettiğinden nefesin tam akması veya tam hapsolması söz ko*nusu değildir (beyniyye). Dilin uç tarafı dışındaki kısımları ile üst damak arasının açık olması (infitâh) ve dilin yukarıya yükselmeyerek aşağıda kalması (istifâl) sebe*biyle söylenişi kolay (izlâk), ince ve açık se*çik bir ses (terkik, zuhur) çıkar. Şarkiyat*çılara göre lam sesi sürtüşmeli (fricative), yanal (laterale).yumuşak(sonore) ve akıcı (liquide) bir ünsüz olup nefes akışı dilin iki (bilatârale) veya tek (unilatârale) yanından olabilir.
Belirlilik (mârife) takısı olan ve bu se*beple harf-i ta'rif lâm-ı ta'rif denilen takısının sadece "lâm"ı mârife har*fidir. Sakin olması sebebiyle öndeki hem*ze ona ulanarak seslendirme işlevi (vasi) görür. Halîl b. Ahmed'e göre birlikte mârife edatıdır. Hurûf-ı şemsiyye adı veri*len harf*lerinden biriyle başlayan bir kelimenin ba*şına takısı geldiğinde "lâm"ı okun*mayarak bu harflere katılır (idgâm-ı şem*siyye) ve kelimenin ilk harfi iki defa okun*mak üzere şeddelenir: nın başına dahil olup pekiştirme vazifesi görür. Her iki tür "lâm"ın harekesi üstün*dür. Cer lamının harekesi zamirlere ve nida "yâ"sının hemen ardından gelen müstegâse (yardıma çağırılan) bitişirse üstün, diğerlerinde ise esredir. Gramer kitaplarında cer harfinin istihkak, İhtisas, milk. ta'iîl, olumsuzluğu pekiştirme te-kit(olumsuz"kvn" maddesinden sonra), kasem, taaccüb, ta'diye gibi yirmiden fazla anlamı örneklerle açıklanmıştır. Zeccâcî, edat olan (harf-i ma'nâ) lamı ayrıntılarıyla inceledi*ği bir eser kaleme alarak otuz bir çeşit "lâm"dan söz etmiştir.
TDV İslâm Ansiklopedisi