GİRİŞ ve AMAÇ: Eritropoietin (EPO), hematopoezi düzenlemenin yanı sıra insan endometriyumu da dahil olmak üzere çeşitli dokularda rol oynayan glikoprotein bir hormondur. Rekombinant EPO, kronik böbrek yetmezliği olan hastalarda anemi tedavisi için yaygın olarak kullanılmaktadır. Rekombinant EPOnun kronik böbrek yetmezliği olan postmenapozal kadınların endometriumu üzerindeki etkisi, bu çalışmanın amacı olarak belirlendi.
YÖNTEM ve GEREÇLER: Prospektif olarak tasarlanmış bu çalışmaya Şubat 2017- Ocak 2018 tarihleri arasında üçüncü basamak bir merkezin nefroloji kliniğinde renal sorunları nedeniyle eritropoetin tedavisi planlanan, histerektomi yapılmamış postmenopozal kadınlar dahil edildi. İlk EPO enjeksiyonlarından önce (0. gün) ve sonraki 3., 30. ve 90. günlerde transvajinal ultrasonografi ile endometrial kalınlık ölçümleri yapıldı.
BULGULAR: 62.290±8.410 IU EPO alan 14 hastanın transvajinal endometriyal kalınlık ölçümleri 0. gün: 2.98±1.07, 3. gün: 5.01±1.51, 30. gün: 4.41±2.01 ve 90. gün: 3.79±1.42 idi. 3. ve 30. gün ziyaretlerinde endometriyal kalınlıkların bazal ölçümlere göre anlamlı olarak yüksek olduğu ve 90. günde kademeli olarak azaldığı görüldü (Tekrarlanan ölçümler varyans analizi, post-hoc Tuckeys test, p<0.01).
TARTIŞMA ve SONUÇ: Sonuç olarak, kısa süreli rekombinant EPO tedavisi menopoz sonrası endometrium üzerinde geri dönüşümlü bir proliferatif etkiye sahiptir. Bu çalışmada, EPOnun kısa vadede geri dönüşümlü proliferatif etkisi gözlenmiş ve bir hastada benign endometrial polip gelişmiştir. Daha büyük prospektif çalışmalar, kronik EPO tedavisi alan hastalarda neoplazi riskine cevap verebilir. Çalışmamız EPO tedavisi alan hastalar hakkında farkındalık yaratarak endometrial hiperplazi veya neoplazinin erken tanısına katkı sağlayabilir.
INTRODUCTION: A glycoprotein hormone called erythropoietin (EPO) regulates hematopoiesis, but also affects many other tissues, such as the human endometrium. Patients with chronic kidney disease (CKD) are frequently treated for anemia using recombinant EPO. The aim of this preliminary study was to evaluate the impact of recombinant EPO on the postmenopausal endometrium of individuals with CKD.
METHODS: This prospectively designed study, non-hysterectomized postmenopausal women who were scheduled for Epoetin alpha treatment for their renal conditions in a nephrology clinic of a tertiary centre were included to the study between February 2017 and January 2018. To assess endometrial thickness measurements by transvaginal ultrasonography before (day 0) and at the 3rd, 30th and 90th days after the first EPO injections.
RESULTS: Endometrial thicknessess of the study participants who received EPO (50-150 IU/kg/week) were 2.98±1.07 mm at day 0, 5.01±1.51 mm at day 3, 4.41±2.01 mm at day 30, and 3.79±1.42 mm at day 90. Endometrial thicknessess were significantly higher at 3rd and 30th day visits, when compared to the basal measurements and declined gradually at the 90th day (Repeated measures analysis of variance, post-hoc Tuckeys test, p<0.01).
DISCUSSION AND CONCLUSION: Short term recombinant EPO treatment has a reversible proliferative effect on postmenopausal endometrium. In this study, short term reversible proliferative effect of EPO was observed and in one patient a benign endometrial polyp developed. Larger prospective studies could answer the risk of neoplasia in patients on chronic EPO treatment. Our study may contribute to the early diagnosis of endometrial hyperplasia or neoplasia by raising awareness about patients receiving EPO treatment.