- Hiperparatiroidi
- Primer hiperparatiroidi
- Hiperparatiroidizmin nedeni paratiroid bezlerinin kendisinden kaynaklanır
- Sekonder hiperparatiroidi
- Kronik böbrek yetmezliği veya barsaktan emilim bozukluğu-malabsorbsiyon gibi başka bir nedene bağlı olarak ortaya çıkar
- Tersiyer hiperparatiroidi
- Primer hiperparatiroidi
- Hipoparatiroidi
- Sıklıkla tiroid cerrahisi, baş-boyun cerrahisi sonrası yaralanma, beslenmelerinin bozulması veya çıkartılması sonrası paratiroid bezi fonksiyonlarının azalmasına bağlı ortaya çıkan tabloya hipoparatiroidizm
- Kan kalsiyum düzeyi düşer ve buna bağlı el, parmak uçlarında ve ağız çevresinde uyuşma ve karıncalanmalar görülebilir. Kalsiyum düşmeye devam ettiğinde kasılmalarla devam eden ağır bir klinik tablo ortaya çıkabilir.
Primer Hiperparatiroidi
- Parathormunun aşırı salgılanmasına bağlı olarak ortaya çıkan klinik tabloya hiperparatiroidizm denir. Hiperparatirodizme bağlı olarak kan kalsiyum düzeyi yükselir (hiperkalsemi) ve buna bağlı semptomlar ortaya çıkar.
- Hastalık kemiklerde başladığı için yaygın kemik ağrıları en sık görülen yakınmadır. Daha ilerlemiş durumlarda patolojik kemik kırıkları görülebilir.
- Kaslarda myalji ve eklemlerde artralji görülebilir.
- Yüksek kalsiyum düzeyi, kalpte ileti sistemini de olumsuz etkiler. Ritim bozukluğu, çarpıntı hipertansiyon hiperparatiroidinin dikkat edilmesi gereken önemli semptomlarıdır.
- Kan kalsiyum düzeyinin yüksek olması, böbrek taşlarına, kalsiyum çökmesine ve giderek böbrek fonksiyonunun bozulmasına neden olur.
- Sindirim sisteminde de ülser ve pankreatite neden olan birden fazla sitemi etkileyen kompleks bir hastalıktır.
Primer Hiperparatiroidi Nedenleri
- Paratiroid adenomu: %80-85 (sıklıkla tek bir paratiroid bezindeki iyi huylu tümördür)
- Çoklu bez hastalığı: %10-15 (birden fazla paratiroid bezinin aynı anda görülen hastalığıdır)
- Çoklu paratiroid adenomları (birden fazla)
- Paratiroid bezlerinin hiperplazisi
- Kanser- %1-2
Primer Hiperparatiroidide Tanı
- Primer hiperparatiroidizm toplumda görülen kan kalsiyum yüksekliğinin en sık nedenidir. Kadınlarda daha sık görülür. Olguların çoğu sporadiktir, ancak bir kısmı ailesel veya diğer bazı endokrin hastalıklar ile beraber ortaya çıkabilir
- Yüksek parathormon, yüksek kalsiyum düzeyi, düşük fosfat düzeyi ile karakterizedir. Ayrıca 24 saatlik idrarda atılan kalsiyum düzeyi de yükselmiştir.
- Ultrasonografi ve paratiroid sintigrafisi ile %90 oranında paratiroid bezlerindeki patoloji ortaya konabilir.
Paratirioid bezi hastalıkları tedavisi için, Adana’da genel cerrahi uzmanı Prof. Dr. Orhan DEMİRCAN ile iletişime geçebilirsiniz.