Eldiven Kullanım Talimatları ve Doğru Bilinen Yanlışlar Nelerdir?
Hastanede Eldiven Kullanımında Temel İlkeler
Hastane çalışanlarının sağlık hizmetiyle ilişkili olarak enfeksiyonların ve çapraz bulaşmaların önlenmesi için uygun eldiven kullanma yöntemlerini bilmesi gerekir. Hastanede tüm tanı ve tedavi işlemi yapılan birimleri kapsamaktadır. Hastanede çalışan tüm sağlık personeli eldiven kullanımı hakkında tam bilgiye sahip olmalıdır.
Öncelikle eldiven kullanımı el hijyeni gerekliliğini ortadan kaldırmaz, bunu bilmeliyiz. Eldiven giymeden önce ve eldiveni çıkardıktan sonra eller yıkanmalı ve el hijyeni sağlanmalıdır.
UYARI: Eldivenli ellerinizi yıkamayın veya alkol bazlı el dezenfektanı kullanmayın.
- Aynı eldiveni başka bir hastada kullanmayın, başka bir hastaya bakarken eldiveninizi değiştirmeniz gerekir.
- Hastanın vücudundaki farklı bölgelere işlem uygularken her işlemden sonra el hijyeni sağlanmalı ve eldiven değiştirilmelidir.
- İzolasyondaki hastaların bakımı ve tedavisinde eldiven mutlaka giyilmelidir ve hastanın odasından çıkmadan eldivenler uygun bir şekilde çıkarılmalıdır. (Detaylı bilgi için İzolasyon Önlemleri Nedir başlıklı haberimizi inceleyebilirsiniz.)
- Aynı zamanda sağlık çalışanlarının elinde kesik, çizik ya da çatlak olduğuna mutlaka eldiven giyilmelidir.
Sağlık Personeli Ne Zaman Eldiven Kullanmalıdır?
Hastanın kan, vücut sıvısı ve sekrasyonları gözle görülebilir seviyede kirlenmiş eşyalar ile doğrudan temas gerektiren işlemlerde;
- Tüm hastaların kan veya vücut sıvılarına temas edildiği durumlarda
- Kan alma işleminde
- Kan ve vücut sıvısı dökülen yerleri temizleme sırasında
- Serum setlerini değiştirmede ve kan setini torbasına takmada
- Hastayı aspire ederken
- İdrar torbası ve ördek boşaltılırken
- Kolostomi torbası değiştirilirken
- Hastaya verilen bakımlarda
Hastanın kan, vücut sıvısı ve sekrasyonları gözle görülebilir seviyede kirlenmiş eşyalar ile indirek temas gerektiren işlemlerde;
- Hasta sekresyonu içeren veya sekresyonla kontamine kabın boşaltılmasında
- Kullanılmış aletlerin tutulmasında ve temizlenmesinde
- Atıkların ellenmesi durumunda
- Vücut sıvı döküntülerinin temizlenmesinde
Non-Steril Eldiven Kullanılması Gereken Durumlar Nelerdir?
- İzolasyon uygulanmış hastaların odalarında girmeden
- Kan, vücut sıvıları, çıkartılarla temas öncesinde ve bütünlüğü bozulmuş cilt ya da müköz membranlarla temastan önce
- İnfeksiyöz etkenlerin yüksek düzeyde olası varlığında
- İntravenöz damar yolu takılması, çıkartılması, kan alınması, venöz hattın sonlandırılması, pelvik ve vajinal muayenede
- Kusmuk içeren kap boşaltılırken, hastada kullanılan aletlerin tutulması ve temizlenmesinde, atıkların ellenmesinde, vücut sıvı döküntülerinin temizlenmesi gibi hastanın kan, vücut sıvı ve sekresyonları, çıkartıları ile gözle görülebilir seviyede kirlenmiş eşyalarla indirek temas halinde
Steril Eldiven Kullanılması Gereken Durumlar Nelerdir?
- Herhangi bir cerrahi işlem, vajinal doğum gibi hastanın steril vücut bölgesine yapılacak işlemlerde
- İnvaziv radyolojik işlemlerde
- Santral damar yolu açılması ve kateter yerleştirilmesi gereken işlemlerde
- Kullanılacak malzemelerin sterilitesinin korunmasının gerektiği durumlarda
- Total parenteral nutrisyon ve kemoterapötik ajanların hazırlanması işleminde
- Endotrakeal tüplerin açık aspirasyon işlemlerinde
Bariyerli Eldiven Kullanılması Gereken Durumlar Nelerdir?
Kırım Kongo Kanamalı Ateşi hastaları ile HIV pozitif hastalara yapılacak invaziv işlemden önce ve HCV ya da HIV pozitif hastalarda cerrahi işlemlerde bariyerli eldiven kullanılmalıdır.
Sağlık Personelinin Eldiven Kullanmasına Gerek Olmayan Durumlar Nelerdir?
Hasta ile temas gerektiren fakat vücut sıvı ve sekresyonları ile temas ihtimalinin olmadığı durumlarda;
- Tansiyon, vücut ısıs ve nabız ölçümünde
- Subkutan ve intramüsküler enjeksiyonda
- Hasta giydirilirken ve banyo yaptırılırken
- Hasta transportunda
- Sekresyonsuz göz ve kulak muayenesi yapılırken
- Kan sızıntısının olmadığı damar yolu kontrolü yapılırken
Vücut sıvı ve sekresyonları ile temas ihtimalinin olmadığı indirek temas işlemlerde;
- Telefon kullanırken
- Hasta kartı vb. doldurulurken
- Hastaya oral tedavi verilirken
- Hastaya yemeği yedirilirken
- Hasta yatak takımı değiştirilirken
- Non-invaziv mekanik ventilasyon aletlerinin oksjien kanülünün takılmasında
- Hasta mobilyalarına temas edilirken