KÖPEK GENÇLİK HASTALIĞI (Köpeklerin Distemper Virus İnfeksiyonu)
Canine Distemper Virus (CDV) Morbillivirus genususna ait tek iplikçikli bir RNA virususdur.
Hastalığa her yaştan aşılanmamış köpekler duyarlıdır. Aşılı popülâsyonlarda nadir görülen hastalık, maternal antikor taşımayan, anne sütü (kolostrum) almamış, özellikle 3-6 aylık köpekler için önemli bir sağlık tehdididir. CDV infeksiyonu zoonotik olarak kabul edilmez.
Bulaşma
Üst solunum yollarından giren virüs lokal lenf yolları, tonsiller ve bronşiyal lenf nodüllerine yerleşir. Daha ileri aşamalarda deriye, ekzokrin ve endokrin bezlere, gastrointestinal ve ürogenital sisteme ve merkezi sinir sistemine hızla yayılır. Hastalığı atlatan hayvanlar birkaç yıl bağışıklık kazanır.
Klinik Bulgular
Bulgular virusun patojenitisine, çevre şartlarına ve hasta köpeğin infeksiyona verdiği bireysel yanıta bağlı olarak değişir.
Bulgular özellikle solunum, sindirim ve merkezi sinir sistem kaynaklıdır. Kuluçka süresi 14-18 gündür. Hastalık göz, burun akıntısı ve yüksek ateş ile başlar. Larenjitis, farenjitis, tonsillitis ve öksürük görülür. Durgunluk, iştahsızlık, kusma, ishale bağlı dehidrasyon, bazı hayvanlarda nadiren istemsiz idrar kaçırma ve dışkılama vardır. Dışkı kötü kokulu, sümüksü yapıda, bazen de kanlı olur. Gözde lezyonlar, keratokonjiktivitis, ani görme bozuklukları gelişir. Sinirsel bulgular diğer bulgularla eş zamanlı çıkabildiği gibi, hastalığın ilerleyen dönemlerinde de çıkabilir ve hızla ilerler. Hayvanlarda yürüme bozuklukları, istemsiz kasılmalar, romatoid arterit, topallık ve felçler görülür. Burunda, göz çevresinde, özellikle ayak tabanında hiperkeratozis vardır. Ağız bölgesinde kalıcı dişlerin gelişimi esnasında infekte olan yavrularda diş minesi ve köklerinde defektler oluşur.
Karıştığı Hastalıklar
Hastalık bakteriyel kökenli solunum yolu infeksiyonları (özellikle B.bronchioseptica),idiopatik epilepsi, kuduz, hipoglisemi, merkezi sinir sitem travması ve böbrek yetmezliği ile karışabilir.
Teşhis
Tam kan frotileri ve kemik iliği aspiratlarının incelenmesi ile distemper inklüzyon cisimciklerini görmek mümkün olabilir. ELISA ve PCR testleri tanı için kullanılır.
Tedavi
Bilinen etkin bir tedavisi yoktur. Sekonder bakteriyel infeksiyonlara karşı antibiyotik tedavisi, kusmayı engellemek için antiemetikler, sıvı kaybını önlemek için sıvı elektrolit tedavisi yapılır. Nörolojik atakları önlemek için antikonvüzyonel ilaçlar tek doz deksametazon, B vitamini, doku hasarını engellemek için A,C ve E vitaminleri kullanılır. Nörolojik bulguların ortaya çıkması ile prognoz kötüleşir ve sıklıkla ötenazi gerekir.
Namık Kemal Üniveritesi Veterinerlik Fakültesi Öğretim Görevlisi. Derneğimizin Bilim Komisyonu ve Doğanın Sesi dergisi editör kurulu üyesidir.