1. Dünya Savaşı'nın asıl nedenleri ve görünürdeki nedenleri...
Dünyanın en büyük ilk savaşı olarak kabul edilen 1.Dünya Savaşı'nın temeldeki asıl nedenlerini ve savaşı başlatan görünürdeki nedenleri kaleme aldık.
1. Dünya Savaşı'nın Görünür Nedeni
Araştırmacılar ve analistler 1. Dünya Savaşı'nı uykusuzken otobanda araç kullanan birinin önündeki araca çarpmasıyla arkadan gelen araçların da kazaya dahil olduğu bir zincirleme olay şeklinde tanımlar.
Bu bakış açısı 1. Dünya Savaşı'nı tesadüfi bir savaş yapmaz. Nitekim altta yatan nedenlerle birlikte incelendiğinde savaşın kökenleri çok daha eskiye dayanır. Dolayısıyla savaşın kıvılcımını ateşleyen olaylar sürpriz durumlardır.
Bu kapsamda Saraybosna Suikastı sürpriz bir olaydır.
Kökleri çok eskiye giden bu savaşın cephe süreci, Franz Joseph'in yeğeni Avusturya Veliahdı Arşidük Franz Ferdinand ve eşi Sophie von Hohenberg, Avusturya-Macaristan Ordusu'nun manevralarını izlemek üzere geldiği, nüfusunun 1/3'ünü Sırpların oluşturduğu Saraybosna'da 28 Haziran 1914 günü "Karael" örgütüne üye Gavrilo Princip adında bir Sırp milliyetçisi tarafından öldürülmesiyle doruk noktasına ulaşmıştır.
Bu olay 1. Dünya Savaşı'nın başlangıcına neden olmuştur.
Franz Ferdinand, Sırbistan'a karşı kesin savaş isteyen ve bu savaşı da etkin şekilde hazırlayan militarist grubun önderi konumundadır.
Sophie vo Hohenberg'in soylu olmamasından dolayı bazı devlet liderleri Avusturya Veliahdı Arşidük Franz Ferdinand'ın cenazesine katılmaya gerek görmemişlerdir. Devlet liderlerinin cenazeye katılmaması savaşı önleyecek ihtimalleri ortadan kaldırmıştır.
Suikasten tam 1 ay sonra 28 Temmuz'da, Avusturya'nın Sırbistan'a ve müttefiki Rusya'ya savaş ilan etmesiyle 1. Dünya Savaşı başlamıştır.
1.Dünya Savaşı'nın Asıl Sebepleri
- İngiltere ve Almanya ekonomik alanda rekabetinin derinleşmesi
- Hammadde ile sömürge arayışı
- Silahlanma yarışının hız kazanması
- Fransız ihtilallerinin milliyetçilik akımını yayması
- Fransızların Alsals-Loren kömür yatakları bölgesini Almanya’dan geri almak isteği
- Devletlerarası bloklaşma
- Avusturya ve Rusya’nın Balkanlardaki çıkar çatışmaları
- Siyasi birliği geç tamamlanan Almanya ve İtalya’nın siyasi dengelerin değiştirilmesi
- Almanya, Avusturya ve İtalyan Antantı'na karşı; İngiliz, Fransız ve Rus İttifakı'nın kurulması
- Almanya'nın Fransa'yı işgal etmesi halinde Avrupa'daki güç dengesinin bozulacağına duyulan inanç
- Almanya'nın güçlenmesine karşı Fransa ve Rusya'nın yaşadığı güvenlik ikilemi sorunu
- Rusya ve Almanya arasında daha önce yapılan anlaşmaların devam ettirilememesi
- Rusya'nın Balkanlar'da oluşturduğu Slav-Ortodoks temelli parçalama siyaseti
- İtalya'nın Osmanlı toprakları üzerindeki baskısı nedeniyle Osmanlı'nın Avusturya'yla yakın ilişkiler kurması
- İngiliz-Alman askeri deniz gücü rekabetinin oluşması
- Devletlerin geçmişte kaybettiği prestiji bu savaşla yeniden kazanacağına inanması
1.Dünya Savaşı'nda Savaşan Devletler ve Taraflar
İttifak Devletleri:
Almanya, Avusturya, Macar İmparatorluğu, 1915’e kadar İtalya, Bulgaristan, Osmanlı Devleti
İtilaf Devletleri:
İngiltere, Rusya, Fransa, 1915’den sonra İtalya, Sırbistan, Japonya, Romanya, Portekiz, ABD, Brezilya, Yunanistan