Yeni bir çalışma, 2011 yılında Japonya'nın Fukushima nükleer felaketine neden olan gibi, Alaska sahillerindeki sismik bölgenin sözde ölümcül tsunamilerini tetikleyebilir.
Bilim adamları, diğer sismik bölgeleri - sarsıntı ve deprem gibi sismik aktivitelerde yüksek bir bölge - bu özelliklerle tanımlamak, araştırmacıların felaket dalgaları yaratabilecek alanları tespit etmelerine yardımcı olabilir.
Tsunamiler, 100 metreden (30 metre) fazla yüksekliğe sahip olabilen canavar dalgalarıdır. Bunlar genellikle depremlerden kaynaklanır; Örneğin, 2004 Banda Aceh depremi ve tsunami Endonezya'da yaklaşık 250.000 insanı öldürdü ve Japonya'nın offshore saldırısına uğrayan 2011 Tohoku depremi ve tsunami, yaklaşık 20.000 insanı öldürdü ve Fukushima nükleer felaketini tetikledi. [Yıkımın Dalgaları: Tarihin En Büyük Tsunamisi]
Binbaşı tsunamiler genellikle yitim zonlarının sığ kısımlarına, Yerkürenin yüzeyini oluşturan tektonik plakalardan birinin diğerinin altına daldığı alanlara yol açar. Bu çarpışma bölgeleri tehlikeli derecede aktiftir ve bu tektonik etkileşimler dünyanın en büyük depremlerine ve en kötü tsunamilere neden olabilir.
Son 20 yılda, araştırmacılar, tsunamiye yol açan sismik bölgelerin genellikle üç temel özelliğe sahip olduğunu keşfettiler. İlk olarak, tektonik plakaların buluştuğu sınır, pürüzsüz yerine genellikle serttir. Bu, plakaların birbirlerinden kolayca kaymasını engelleyerek, plakalar arasında enerji birikmesini sağlar. Bu yerleşik enerji nihayet serbest bırakıldığında, araştırmacılara göre büyük bir deprem tetikleyebilir.
İkincisi, bu tehlike bölgeleri, deniz tabanının yakınındaki ve plaka sınırının her iki tarafında sedimentten ziyade sert kayaya sahip olabilir. Araştırmacılar, bu daha güçlü tsunamiler için bir depremin deniz tabanının yakınında meydana gelmesine izin verebileceğini söyledi.
2011 Tohoku depreminde görülen üçüncü bir anahtar özellik, plaka sınırında kökleşmiş bir dizi çatlak veya faylanmadır. Bu hatalar, plaka sınırının sığ kısımlarında özellikle aktif olduğunu ve tsunamiler üretmeye daha yatkın olduğunu düşündürmektedir. Bu çalışma, Columbia Üniversitesi'nin New York Palisades'deki Lamont-Doherty Dünya Gözlemevi'nde deniz jeofizikçisi olan çalışma yazarı yazar Anne Bécel.
Şimdi, bilim adamları, Alaska sahillerindeki yitim zonunun bir bölümünün de tsunami bağlantılı özelliklerin bu ölümcül üçlüsünü taşıdığını buluyorlar. Yeni çalışmasına göre, jeolojik yapısı 2011 Tohoku tsunami için suçlanan türden benziyor.
Araştırmacılar, Alaska yarımadasından güneybatıya uzanan Alaska yarımadasındaki 120 mil uzunluğundaki (200 km) Shumagin sismik boşluğunu gösterdi. Araştırma gemisi Marcus G. Langseth, ses dalgaları üretmek için bir dizi hava tabancası kullanmış ve daha sonra Shumagin boşluğunun jeolojik özelliklerinden yansıyan ses dalgalarını tespit etmek için iki mil uzunluğunda (8 km) sismik sensör dizisi kullanmıştır.
Bécel ve meslektaşları, Shumagin sismik boşluğun yapısının, 1788 yılında kendi bölgesinde meydana gelen tsunami üreten depremi açıkladığını tespit etmiştir. Shumagin boşluğunun yönlendirilmesiyle ilgili olarak, ondan gelen büyük bir tsunami "Hawaii'ye ve muhtemelen diğer adalara ulaşacaktır." Pasifik - örneğin, Marquesas ve Austral Adaları, "Bécel WordsSideKick.com söyledi. Ortaya çıkan tsunamiler muhtemelen Anchorage, Alaska gibi şehirlere ulaşmayacaktı; Vladivostok, Rusya; Seattle; ya da Vancouver, British Columbia, diye ekledi.
Bécel, Shumagin açığının 150 yıl içinde güçlü bir deprem yayınlamadığını belirtti. Shumagin boşluğu hareketlerinin GPS verilerinin izlenmesinin, kendi başına büyük bir deprem üretecek kadar zorlanmadığını öne sürdü.
Bununla birlikte, araştırmacılar, Shumagin boşluğuna komşu olan Semidi segmenti olarak bilinen sismik zonun, her 50 ila 70 yılda bir gerilmeyi ve gerilmeyi gözlediğini belirtmiştir. Bécel, Semid segmentinin bir depremden vazgeçmesi durumunda, enerjisinin Shumagin boşluğuna gidebileceğini ve büyük bir tsunami oluşturabileceğini kaydetti.
Bécel, benzer özelliklere sahip diğer sismik bölgelerin, Rus sahilindeki Kuril dalma bölgesini ve potansiyel olarak Unimak'ın Alaska kıyılarını kesen kısmını kapsayabileceğini söyledi. Bu alanların daha fazla analizi, araştırmacıların "büyük tsunamiler üretebilen bölgeleri tahmin etme yeteneklerini" artırabildiğini ekledi.
Bilim adamları bulgularını Nature Geoscience dergisinde 24 Temmuz'da ayrıntılı olarak anlattılar.
Canlı Bilim ile ilgili orijinal makale.