Okul ve Eğitim ve Her Telden Eğitim Konuları Forumunda Fonksiyonalist Teori İçindeki Farklılaşmalar Konusunu Okuyorsunuz..
-
19 Kasım 2012 23:12
Asel
Bayan Üye
Fonksiyonalist Teori İçindeki Farklılaşmalar
Fonksiyonalist Teori İçindeki Farklılaşmalar Hakkında
Fonksiyonalizmin ana çerçevesi içinde yer alan yaklaşımların çokluğu ve çeşitliliği, alt gruplar halinde sınıflandırılmalarını gerekli kılmıştır. M. Abrahamson bu alt grupları, Durkheim ve Pareto tarafından temsil edilen, geniş ölçekli yapılar ve kurumlar üzerinde -makrososyolojik- incelemeler yapan toplumsal fonksiyonalizm, Malinowskinin temsil ettiği, bireyin te mel fizyolojik ihtiyaçlarından yola çıkarak sosyal yapı ve kurumlan inceleyen bireyci fonksiyonalizm ve bu iki yaklaşımın ortasında bulunan, sosyal yapının kişiler arasındaki kalıplaşmış ilişkilerle şekillendiğini ileri süren Radcliffe-Brownun temsil ettiği kişilerarası fonksiyonalizm olmak üzere üç başlık altında toplamaktadır. Görüldüğü üzere buradaki esas farklılaşma Malinowski ile Radcliffe-Brown arasında ortaya çıkmaktadır.
Malinowski, Durkheimin, her sosyal olgunun bir fonksiyon üstlendiği, zamanla bu fonksiyonu kaybedebileceği ve bu durumda varlığını sürdüremeyip yok olacağı düşüncesini kabul etmiş; ama fonksiyonu kalmayan bir sosyal kurum yaşayamaz şeklinde ifade edilen bu ilkenin tersinin de doğru olduğunu, yani bir sosyal kurum varlığını sürdürüyorsa, onun mutlaka üstlenmiş olduğu bir fonksiyonun var olduğunu bu yaklaşıma ilave etmiştir. Malinowskiye göre insan, doğal bir varlık olduğundan öncelikle biyolojik ihtiyaçlarını karşılama çabası içindedir. Bu çabayı gösterirken gelişmiş zihin yapısı nedeniyle kültür adı verilen bir varlık alanı -kurumsal bir sistem- oluşturmaktadır. 0 halde sosyal/kültürel sistem, ferdin ihtiyaçlarını karşılama görevini üstlenir ve bunu yaparken ferde bir dizi sosyal sorumluluk yükler. Sistem çalışmazsa, ihtiyaçlar karşılanamadığı için fertler ölür ya da çoğalamaz. (Bu noktada Malinowskiye bazı fertlerinin ihtiyaçlarını karşılayamasa bile sistemin varlığını sürdürebileceği şeklinde bir itiraz getirilmiştir.) Görüldüğü üzere, Malinowski için esas olan beslenme ve çoğalma ihtiyacı dır. 0 sevgi, güven, gruplaşma ve hareket özgürlüğü gibi psiko-biyolojik ihtiyaçların varlığını da kabul etmiş, ama ikincil ihtiyaçlar olarak gördüğü bu ihtiyaçlara öncelik vermemiştir.
Radcliffe-Brown ise öncelikle yapı üzerinde durmuştur. Ona göre, belli bir yerleşme bölgesinde akrabalık sistemi ve siyasal birlik halinde örgütlenmiş grupların karşılıklı ilişkileri sosyal yapıyı (sosyo-kültürel sistem) oluşturur. Bu sistem, teknik/ekonomik, sosyal/yapısal ve ideolojik/kültürel olmak üzere, birbirinden bağımsız olarak incelenmesi mümkün üç alt-sisteme ayrılır. Bu alt-sistemlerin en önemlisi sosyal/yapısal ait-sistemdir. Sosyal/yapısal ilişkiler ekonomik ve kültürel alt-sistemleri belirler ve onlar tarafından desteklenir.
Görüldüğü üzere Malinowski de, Radcliffe-Brown da, ilhamını Durkheimden almaktadır. Malinowski fonksiyona verdiği önemle Durkheime yaklaşıp, bireye yaptığı vurguyla ondan uzaklaşmaktadır. Radcliffe-Brown ise hem yapıyı vurgulaması hem de bireyin ihtiyaçlarını, sosyal kurumları belirleyecek ölçüde özerkliği olan bir faktör olarak görmemesi nedeniyle Durkheime daha yakın bir yere yerleşmektedir.
Kısacası, Radcliffe-Brown, tarihi metodu reddetme, toplumu doğal bir sistem olarak görme, sistem yaklaşımı, sistemin parçalardan oluştuğu ve parçalar arasındaki fonksiyonel ilişkinin varlığı hususlarında Malinowskiyle beraberdir. Ama yapıyı bireyin önüne yerleştirerek, yapının parçalarının aynı ağırlıkta olmadığını ve bu parçaların birbirlerinden bağımsız incelenebi leceğini kabul ederek ondan ayrılmaktadır. Bir örnek vermek gerekirse, Trobriand yerlilerinde büyü olayının analizinde Malinowski bunu temelde tehlikeli hallerde doğa üstü güçlere sığınmak gibi psikolojik faktörlere bağlarken, Radcliffe-Brown daha farklı bir açıklama getirir. Ona göre neyin tehlikeli olduğunu ve bu tehlikeden nasıl uzaklaşılacağını öğreten toplumdur. Görüldüğü üzere Radcliffe-Brown yapının önemini vurgulamaktadır.
Bu farklılıklar nedeniyle bazı antropologlar başta olmak üzere kimi sos yal bilimciler fonksiyonalizm terimini dar anlamıyla ve Malinowskinin yaklaşımı için kullanmakta, Radcliffe-Brownun yaklaşımı için strüktüralizm terimini tercih etmektedirler. Ama genelde Radcliffe-Brown da fonksiyonalizmin içinde anılmakta ve sık sık yapısal fonksiyonalizmden (structuro-fonctionnalisme) söz edilmektedir.
-
Sponsor Bağlantılar
Bugün
Fonksiyonalist Teori İçindeki Farklılaşmalar isimli yazıya yorum yazın.