Yumurtalık, Fallop Tüpü ve Periton Kanseri Hakkında Bilgi
“Yumurtalık kanseri” terimi genellikle yumurtalık, fallop tüpü ve peritondaki hücrelerden başlayan kanserleri tanımlamak için kullanılır. Bu kanserler yakından ilişkilidir ve aynı şekilde tedavi edilir. Bu tür kanserler, bu alanlardaki sağlıklı hücreler değiştikçe ve kontrolden çıktıklarında başlarlar ve tümör adı verilen bir kitle oluştururlar.
Bir tümör kanserli veya benign olabilir. Kanserli bir tümör habis olup, büyüyebilir ve vücudun diğer bölgelerine yayılabilir, demektir. İyi huylu bir tümör, tümör büyür ancak yayılmaz, anlamına gelir.
Bilimsel araştırma çalışmaları, çoğu yumurtalık kanseri için kullanılan yüksek dereceli seröz kanserin (HGSC) çoğu durumda fallop tüplerinin distal ucunda (fimbria) başladığını ve yumurtalıkların yüzeyine yayılım gösterdiğini ileri sürer. Bu anlayışa dayanarak, bazı doktorlar bir kadın iyi huylu bir hastalık için ameliyat geçirdiğinde ve gelecekte gebe kalmak istemiyorsa, tüplerin bağlanması veya bantlanması yerine fallop tüplerinin çıkarılmasını önermekteler.
Yumurtalıkların ve peritonun yüzeyleri aynı hücrelerin tiplerinden oluştuğu için, iki hastalık da mikroskop altında benzer görünür. Yumurtalık çıkarıldıktan sonra periton kanseri (karın zarı kanseri) halen gelişebilir. Tıpkı yumurtalık kanseri gibi, bazı peritoneal kanserler fallop tüpünde başlayabilir.
Vücudun bu bölgesindeki nonkanseröz (kansersiz) tümörler ve kistler de olabilir. Yumurtalık veya tümörün bulunduğu yumurtalık kısmının çıkarılması, kanserli olmayan bir yumurtalık tümörünü başarıyla tedavi edebilir. Yumurtalık yüzeyinde yumurtalık kisti oluşur ve kanserli olmayan bir tümörden farklıdır. Basit bir yumurtalık kisti, bir kadının normal adet döngüsü sırasında ortaya çıkabilir ve genellikle tedavisi olmadan ortadan kaybolur. Basit yumurtalık kistleri kanser değildir.
- Yumurtalıklar bir kadının üreme sisteminin bir parçasıdır. Her kadının rahminin her iki yanında birer tane olmak üzere iki yumurtalık vardır. Badem şeklinde olup, yaklaşık 4 cm uzunluğundadır. Bu bezler yumurta da denilen germ hücreleri içerir. Yumurtalıklar östrojen ve progesteron hormonlarının birincil kaynağıdır. Bu hormonlar göğüs büyümesini, vücut şeklini, vücut tüylerini etkiler ve menstruasyon döngüsünü ve gebeliği düzenler. Menopoz döneminde, yumurtalıklar yumurtaları bırakıp belirli hormonlar üretir.
- Fallop tüpleri kadın üreme sisteminin bir parçasıdır. Bunlar bir kadının yumurtalıklarını uterusuna (rahim) bağlayan küçük kanallardır. Tipik olarak, her kadının uterusun her iki yanında 1 adet olmak üzere 2 fallop tüpü vardır. Bir kadının aylık ovulasyonunda genellikle bir yumurta bir yumurtalıktan salınır ve bir fallop tüpü vasıtasıyla uterusa gider.
- Periton, karnı ve karnın içindeki organların çoğunu saran bir dokudur. Doku rahim, mesane, rektum ve yumurtalıklar ile fallop tüplerini kaplar. Periton sıvısı adı verilen bir sıvı dokunun yüzeyini örter. Bu sıvı, organların karın içinde hareket etmesine yardımcı olur ve birbirlerine yapışmasını önler.
Yumurtalık Kanseri Çeşitleri
1) Epitelyal karsinom: Yumurtalık kanserlerinin %85 ila %90’ını oluşturur. Epitelyal tümörlerin ana histolojik tipleri seröz, endometrioid, berrak hücreli, müsinöz, mixed tümörler ve Brenner ve transizyonel hücreli kanserler de dahil olmak üzere nadir görülen maligniteleri içerir.
Epitelyal kanserlerin büyük çoğunluğu serözdür ve bu kanserler ya yüksek dereceli seröz karsinom (HGSC) ya da düşük dereceli seröz karsinomdur (LGSC).
HGSC’ler yukarıda belirtildiği gibi yumurtalık, fallop tüpü ve peritonun malignite tipinin en sık görülen histolojik türüdür. LGSC daha az yaygındır.
2) Germ hücreli maligniteler: Yumurtalık kanserlerinin bu nadir tipleri yumurtalıklarda yumurta üreten hücrelerde gelişir. Germ hücreli maligniteler tipik olarak 10 ile 29 yaş arasındaki dişilerde görülür.
Germ hücreli tümör tipleri, embriyonal karsinom içeren disgerminomalar, olgunlaşmamış (immature) teratom ve endodermal sinüs tümörleri (EST ve yumurta sarısı tümörleri) olarak adlandırılır.
3) Stromal maligniteler: Yumurtalık kanserinin nadir tipleridir, yumurtalıkları bir arada tutan bağ dokusu hücrelerinde gelişir. Bu doku bazen kadın hormonları östrojen ve progesteron yapar. Bu stromal tümörlerin %90’ından fazlası granüloza hücreli tümörlerdir ya da yetişkinler veya çocukluk çağı türleridir.
Granüloza hücreli tümörler (GHT) östrojen salgılarlar ve tanı anında olağandışı vajinal kanamalara neden olabilirler. Diğer tipler theca hücre maligniteleri ve bu iki tip karışımıdır.
Fallop Tüpü Kanseri Çeşitleri
Fallop tüpü kanserinin nadir olduğu düşünülüyordu. Ancak şimdi daha önce “yumurtalık kanseri” olarak tanısı konmuş kanserlerin çoğunun fallop tüpünde başladığını biliyoruz. Fallop tüpünde ortaya çıkan kanserlerin çoğu epiteldir ve tübün distal (dış) ucunda, tübün açılmasının bulunduğu fimbria yakınında başlar ve yumurtalardan salınan yumurtaların döllenmesi için girmesi gerekir. Hemen hemen hepsi seröz kanserlerdir ve çoğu seröz kanser yüksek derecelidir (HGSC).
Fallop tüpü kanserinin diğer çok nadir türleri fallop tüpünün düz kasından kaynaklanan leiomyosarkoma ve fallop tüplerini bağlayan diğer hücrelerde ortaya çıkan transizyonel hücreli kanserdir.
İlginizi Çekebilir: