Azo boyar maddeler, renklendirme azo fonksiyonunu (N=N-) içeren organik bileşiklerdir. Azo fonksiyonu genellikle aromatik halkaya bağlanır ve boya daha sonra aromatik bir amin, arilamine parçalanabilir. Bazı Azo boyar maddeler ayrıca ışık ve yüksek sıcaklık nedeniyle depolama sırasında arilaminlere parçalanır. Bazı arilaminler kanserojendir, en iyi bilineni anilin’dir.
Azo boyar maddeler tekstil elyaflarının, pamuğun, ipeğin, yünün, viskoz ve sentetik elyafların boyamasında kullanılır. Kullanımı kolay, ucuz ve güçlü renkler sağladığı düşünülmektedir.
Piyasada yaklaşık 2000 azo boyar madde vardır. Azo boyar maddelerinin çoğu suda çözünür ve bu nedenle vücudun absorbe etmesi kolaydır. Maruz kalma, solunması, yutulması ve cilt ile temasıyla olur ve vücutta birikir. Arilaminlerin bazıları alerjeniktir, gözleri tahriş edebilir, ayrıca solunduğunda ve yutulduğunda toksik olabilir.
Azo boyar maddeler sudaki organizmalar için toksiktir ve su ortamında uzun süreli olumsuz etkilere neden olabilir.
REACH’te Azoboyar maddeler ayakkabıların tekstil ve deri kısımlarında limiti 30 ppm olacak şekilde sınırlandırılmıştır.