Araştırmacılar, yırtıcı dinozorların imajına korkunç devler hâkimdir – aslında, bunlar dönemin tipik bir örneğiydi, çünkü orta büyüklükteki avcılar arasında biyolojik çeşitlilik özellikle düşüktü. Çalışmalarından da görülebileceği gibi, bu, görünüşe göre, Tyrannosaurus ve Co’nun genç hayvanlarının daha küçük türleri tipik ekolojik nişlerinin dışına itmelerinden kaynaklanıyordu. Bilim adamları, sonuç olarak, o zamanki biyolojik çeşitlilik modellerinin bugünün ekosistemlerinden farklı olduğunu söylüyor.
Dünyaya 150 milyon yıldan fazla bir süredir hâkim oldular ve birçok farklı tür ürettiler – ancak dinozor alemi türler bakımından nispeten fakir görünüyor. Hepsinden önemlisi, 60 kilogramdan daha hafif olan çok az temsilci vardı. Bu, günümüz hayvan dünyasının modellerinden farklıdır: Küçük ve orta boy hayvanlar genellikle farklı ekolojik nişlere özellikle iyi uyum sağlayabildikleri için, genellikle ekosistemlerde en büyük çeşitliliği üretmişlerdir. Çoğunlukla tüm büyüklük derecelerini kapsar. Ancak dinozorlarda durum böyle değildi. Albuquerque’deki New Mexico Felisa Smith Üniversitesi, “Fosil buluntularının olmamasından kaynaklanan olası çarpıtmalar hesaba katıldığında bile, sonuçta daha az dinozor türünün olduğu ortaya çıkıyor” diyor.
Düşük biyolojik çeşitliliğin izinde
Smith ve meslektaşları yaptıkları çalışmada, dinozorların oldukça düşük biyolojik çeşitliliğinin ne olduğu sorusunu sistematik olarak araştırdılar. Bunu yapmak için, önce dünyanın dört bir yanındaki 43 bölgeden yüzlerce dinozor türünün verilerini analiz ettiler. Fosiller, toplam 136 milyon yıllık bir zaman dilimi ile Jura ve Kretase dönemlerinden geldi. Paleontologlar hayvanları diyetlerine ve vücut boyutlarına göre kategorize ettiler – eski ekosistemlerin her birindeki küçük, orta ve büyük dinozor türlerinin oranlarını özel olarak analiz ettiler.
Bu şekilde, başlangıçta dinozorlar arasındaki nispeten düşük genel tür çeşitliliğinin esasen yırtıcı dinozorlar arasında daha küçük türlerin olmamasından kaynaklandığını temelde netleştirmeyi başardılar. Ayrıntılı olarak netleşti: “Tepesinde çok büyük yırtıcı dinozor türlerinin bulunduğu o zamana özgü ekosistemlerde, bu boşluk özellikle belirgindi – dikkat çekici derecede az sayıda etçil dinozor türü vardı, 100 ila 1000 kilogram arasında ağırlık vardı,” diyor ilk yazar Katlin Schroeder New Mexico Üniversitesi’nden.
Bilim adamları daha sonra bu boşluk için olası bir açıklamayı özellikle araştırdılar: “Büyük yırtıcı dinozorların yavrularının, büyüdükçe birden fazla türün rolünü üstlendikleri fikrini kontrol ettik, bu da bir ekosistemde bir arada bulunabilecek türlerin sayısını sınırladı” diyor. Schroeder. Arka plan: Dinozorlar yumurtadan çıktığından beri, T. rex gibi devler kaçınılmaz olarak küçük doğdu – yaklaşık evcil kediler kadar. Bu, bir şehir otobüsü boyutuna ulaşana ve sekiz tona kadar ağırlığa ulaşana kadar birçok aşamadan geçtikleri anlamına geliyordu. Paleontologlar, bu süreçte davranışlarını ve avlarını değiştirdiklerinden uzun süredir şüpheleniyorlar. Bu, birçok büyük yırtıcı dinozorun kafataslarının özelliklerinin ergenlik döneminde gözle görülür biçimde güçlü bir şekilde değiştiği bulgularıyla da desteklenmektedir.
Türlerin yerini genç hayvanlar aldı
Bilim adamları, T. rex ve Co’nun yavrularının çeşitli türlerin rolünü üstlendikleri teorisini kontrol etmek için, bu özel “küçük avcıları” hesaba katarak eski ekosistemleri modeller kullanarak yeniden inşa ettiler. Ek olarak, fosil bulgularına dayanarak, büyük yırtıcı dinozor türlerinin ne kadarının genç hayvanlardan oluşabileceğini hesapladılar. Schröder, bu değerlendirmelerden ortaya çıktı: “Genç hayvanlar, bir türün son derece büyük bir birey grubunu oluşturdu ve bu nedenle ekosistemlerde bulunan kaynaklar üzerinde muhtemelen önemli bir etkiye sahipti” diyor. Paleontolog, “Megatheropodların genç hayvanları, eksik orta büyüklükteki yırtıcı dinozorların boşluğuna tam olarak uyuyor”, diye özetliyor.
Araştırmacıların ayrıca bildirdiği gibi, bu boşluk Kretase ekosistemlerinde (145 ila 65 milyon yıl önce) Jura’dakinden (200 ila 145 milyon yıl önce) ilginç bir şekilde daha belirgindi. Bunun için makul bir açıklama da var, diyor Schröder: “Jura devasa yırtıcı dinozorlar çok fazla değişmedi – gençleri daha çok yetişkinlere benziyordu, bu da muhtemelen farklı etobur türlerinin gelişimi için daha fazla alan sağlıyordu. Öte yandan Kretase dönemi, gelişimleri sırasında özelliklerini önemli ölçüde değiştiren tiranozorlar ve abelisaurların tamamen hakimiyetindedir ”. Görünüşe göre, genç hayvanları, tipik olarak orta büyüklükteki yırtıcı türlerin tipik olarak işgal ettiği ekolojik nişleri, çalışmaya göre özellikle yoğun bir şekilde doldurdu.
Kaynak: New Mexico Üniversitesi, uzman makalesi