02Temmuz
İlkokul, ortaokul ve lise yıllarından "atom" kavramına aşinayız. "Ee ne var bunda canım, atomun ne olduğunu biliyoruz herhalde." demeyin. Atomu biliyoruz da gerçekten ne kadar küçük olduğunu hiç düşündünüz mü?
Peki. gerçekte bir atom ne kadar küçük? Karmakarışık sayılarla uğraşmayacağız. Şimdi, her şey hayal gücü. Bir portakalda ne kadar atom bulunur? Bunu anlayabilmek için sıradan bir portakalı düşünün. Sıradan bir portakal eğer Dünya'nın hacminde olsaydı, portakalı oluşturan her bir atom bir yaban mersini büyüklüğünde olurdu. Portakalı oluşturan atomların miktarı da Dünya'yı dolduracak kadar yaban mersinleri kadar olurdu.
Şimdi atomdan öte, daha küçük şeylere gidelim. Bildiğiniz gibi atomun merkezinde çekirdek yer alıyor. Atomun yanında çekirdeğin boyutlarını anlamak ise epey güç. Bunu anlamak için önce şu soruyu soralım. Çekirdek bir atomda ne kadar yer kaplıyor?
Fen ya da Biyoloji ders kitaplarında gördüğünüz tüm görselleri unutun. Hepsi YANLIŞ. Şimdi çekirdeği inceleyelim. Elimizde yaban mersini boyutuna getirdiğimiz bir atom var fakat çekirdeği bu boyutlardaki bir atomda bile görmek imkansız. Hala görünemeyecek kadar küçük. Çekirdeği görebilmek için elimizdeki atomu iki katlı bir ev boyutuna, bir bilye boyutunda olması için de futbol sahası boyutuna getirmemiz gerekir. Bir futbol sahası büyüklüğünde atom ve bir bilye boyutunda çekirdek mi! Üstelik atomun neredeyse tüm kütlesini bu bilye oluşturuyor. O zaman çekirdeğin yoğunluğunun epey bir fazla olması gerekir. Yoğunluğu da şöyle hayal edelim; elimizde bir koli var. Bu koliye arabalar koyalım. (Bir araba yaklaşık iki tondur.) 10, 100, 1000... Bu sayıların hiçbiri değil. Çekirdeğin yoğunluğuna ulaşmamız için tam olarak 6.200.000.000 (6.2 milyar) araba gerekir. Neredeyse dünya insan nüfusu kadar!
"Bunca şey arasında elektron nerede?" diyecek olursak da şöyle bir cevap alırız. Çekirdeğin etrafında, orbitallerde bulunur. Çekirdek ile elektronun arasında birkaç elektromanyetik alanı saymazsak tamamen boşluk bulunur. Elektron ile çekirdek arasındaki mesafeyi ile şöyle tanımlayabiliriz. Bir elmayı çekirdek varsayarsak, elektronlar onun tam 10 kilometre uzağında bulunurdu!
KAYNAKÇA,
yazar
yazar
Buraya Yazar Açıklaması Gelecek