İsviçre saatçiliğinin en köklü markalarından Patek Philippe’in neredeyse iki asra yaklaşan tarihinde yolculuğa çıkıyoruz.
1800’lü yılların başı, Napolyon rüzgârının Avrupa’nın dört bir yanında estiği yıllar. Fransız İmparatoru’nun etkisi üzerine güneş batmayan İngiltere’yi dahi etkilemiş, Avrupa pazarındaki ağırlığı azalmıştı. Saat endüstrisi için de önemli bir pazar payı olan İngiltere’nin Avrupa’daki ticari gerilemesiyle bir saatçi şehri olan Cenevre’nin yükselişi perçinlenmişti. 19. yüzyılın ortasında 25.000 nüfuslu Cenevre halkının 5.000’i saat endüstrisinde istihdam ediliyordu. Fransız yazar Alexandre Dumas o yılların Cenevre’si için şöyle yazacaktı: “… Lüksün, altın zincirlerin, saatlerin, vagonların ve atların şehri.”
İşte tam bu yıllarda Kont Norbert Antoine de Patek, o yılların genç Patek’i saat mekanizmaları satmaya başlayarak saatçilik dünyasına girdi. 1930’lu yılların ikinci yarısında yaptığı işte başarı gösteren Patek, 1939’un Mayıs ayında kendisi gibi Polonya göçmeni olan François Czapek ile Patek, Czapek & Cie’yi kurdu. Böylece, 185 yıldır saat üreten Patek Philippe’in temelleri atılmış oldu.
“Markanın bugünkü logosu Calatrava hacı 1887’de ortaya çıktı. Calatrava, 12. yüzyılın sonlarında kurulan bir İspanyol şövalyelik tarikatının ismiydi. Bu tarikatın arması, bağımsızlık ve cesareti temsil ediyordu.”
Antoine de Patek ve François Czapek, yüksek sosyete ve kraliyet ailesi için cep saatleri üreterek başladılar. 1844’te Patek’in vefatıyla yerine oğlu Antoni Patek geçerken 1845’te markaya bir yeni isim daha katıldı: Saat ustası Jean Adrien Philippe. 1851’de Patek, Philippe and Cie adını alan marka, Philippe’in geliştirdiği elle kurmalı sistemi kullanarak cep saatleri üretti. Bu yıllarda ağırlıklı olarak Czapek işin ticari yanıyla, Philippe ise üretim yanıyla ilgiliydi. Marka, 1851’de Londra’daki Great Exhibition’da cep saatlerini sergiledi. Beğeni toplayan Patek, Philippe and Cie saatlerinin alıcılarından biri de Kraliçe Victoria olacaktı. Kraliçe o sergiden arka kapağı mavi mine, üzerine elmaslarla işlenen bir çiçek deseni işlenmiş olan cep saati aldı. Aynı sene Amerika’ya giden Patek, bu seyahatte Charles Lewis Tiffany ile tanışarak Tiffany & Co. ile çok uzun yıllar boyu sürecek ortaklığın ilk adımlarını da o senelerde atmış oldu. Marka 1868’te ilk İsviçre kol saatini üretti; saat, Macaristan Kontesi Koscowicz içindi.
“Patek Philippe’in kadın saatleriyle olan ilişkisi markanın kuruluşunun ilk yıllarına kadar uzanıyor. 1939’da Madam Goscinska, Patek Philippe’in ilk müşterisiydi. Broşlara ya da zincirlere takılan kolye tarzında üç saat satın almıştı. Markanın ürettiği ilk saatler göz alıcı mineleme ve mücevher kullanımlarıyla dikkat çekiyordu. Saatler her ne kadar Cenevre’de üretilse de Polonya göçmeni iki kurucusunun Avrupai estetik anlayışlarının etkisini de taşıyordu.”
Antoine Patek’in 1877’de vefat etmesiyle Adrien Philippe oğlu Emile Joseph’i eğitmek için yanına aldı. Uzun ve verimli yaşamıyla saatçilik dünyasına önemli katkıları olan Adrien Philippe ise 1883’ye hayata gözlerini yumdu. Mirası oğlu Joseph Philippe devraldı. Joseph Philippe, zengin bir Amerikalı banker ve saat meraklısı Henry Graves Jr. ile uzun yıllar boyunca çalışarak saat üretmeye devam etti. Graves’in ticari işbirliğiyle marka, Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra girilen Büyük Buhran yıllarında da ekonomik krizde ayakta kalabildi. Bu yıllarda Patek Philippe’e kadran tedarik eden Stern kardeşler Jean ve Charles Henri Stern 1932’de markayı satın aldı. Marka, 1932’den bu yana Stern ailesinin yönetiminde.
- 1889 – Cep saatlerinde yıllık takvim mekanizması için patent alındı.
- 1902 – İlk çift kronograf patenti alındı.
- 1916 – İlk komplike kadın kol saati (No. 174 603) üretildi.
- 1925 – Marka bünyesindeki daimi takvimli ilk kol saati (No. 97 975) tanıtıldı.
Stern kardeşlerin markayı satın aldığı 1932 yılı Patek Philippe için bir başka önemli tarihi de işaret ediyordu. Markanın en önemli koleksiyonlarından Calatrava da aynı sene duyuruldu. Bugüne neredeyse 100’e yakın patent başvurusunda bulunan Patek Philippe, kurulduğu günden bu yana yüksek saatçiliğe sayısız yenilikle katkıda bulundu. 1941’de daimi takvimli kol saatlerinin düzenli üretimine başlayan markanın yönetimine 1958’de Henry Stern geçti. Marka Henry Stern yönetimindeyken ikonik koleksiyonları Golden Ellipse ve Nautilus’u sırasıyla 1968 ve 1976 tarihlerinde tanıttı. Duyurulduğu ilk zamanlar çok talep görmeyen Nautilus, bugün rüya saatlerden biri.
1989’da 150. yıldönümünü kutlayan Patek Philippe, Kalibre 89’u duyurdu. 33 komplike fonksiyon ve 1.702 parçadan oluşan Kalibre 89, markanın ilk yıllarda ürettiği meşhur Henry Graves cep saatini geçerek markanın en karmaşık ikinci modeli oldu. Henry Graves için tasarlanan iki kadranlı saat 1925-1933 yılları arasında tasarlanmıştı. 2014’te, 175. yıldönümü içinse o zamanlar üretimde olan en komplike saat Grandmaster Chime duyuruldu. Grandmaster Chime, aynı zamanda üretilen en pahalı Patek Philippe saati oldu.
Bugün hâlâ devam eden Stern yönetimini, 1993’te Philippe Stern, 2009’da ise Thierry Stern devraldı. Patek Phillipe, Thierry Stern’ün bir röportajında söylediği gibi, yalnız saatleri değil şirketi de bir sonraki kuşağa aktaran sayılı saat markalarından beri. Devraldıkları köklü saatçilik mirası Stern ailesi döneminde de geliştirilerek sonraki kuşaklara aktarıldı. Marka bugüne dek kadran kasaya, denge yayından silikon eşapmana pek çok yenilikle saatçiliğe katkı sundu. Markanın saatleri ve parçaları markanın kendi fabrikasında üretiliyor ve hepsi elle tamamlanıyor. 2001’de Cenevre’de açılan Patek Philippe Müzesi, markanın ve yüzlerce yıla dayanan saatçiliğin miraslarını yaklaşık 2.500 saati ve 8.000’den fazla yayını saat meraklılarıyla buluşturuyor.
Bu yazı, Nicholas Foulkes’in kaleme aldığı Patek Philippe: The Authorized Biography kitabı ve markanın internet sitesindeki tarihçe kaynak alınarak hazırlanmıştır.