Suat Vilgen / Diriliş Postası
18’inci yüzyılda yaşayan ünlü şair ve romancı George Gordon Byron’ın (Lord Byron) Childe Harold’s Pilgrimage (Childe Harold’ın Hac Yolculuğu) isimli şiirinde bahsedilen “göz alıcı alacakaranlık” ve “ay kadar parlak yıldız” imgelerinin sırrını bilim insanları çözdü. ABD’nin Teksas Üniversitesi’nden fizik profesörü Donald Olson, Byron’ın şiirinde “ayın yanında” ve “en az ay kadar parlak” diye tasvir ettiği yıldızın aslında güneş sisteminin en büyük gezegeni Jüpiter olduğunu söyledi.
200 YIL ÖNCESİNİ SİMÜLE ETTİLER
Profesör Donald Olson, bu bilgiye ulaşmak için Lord Byron’un el yazıları ile, şairin en yakın arkadaşlarından olan John Cam Hobhouse’ın günlüklerini inceledi. Bu araştırma sonunda vardığı kanıya göre, Lord Byron, söz konusu şiiri 20 Ağustos 1817 akşamı, La Mira’daki Brenta Kanalı’nda (bugünkü İtalya) alacakaranlıkta seyahat ederken gökyüzünü gözlemleyerek yazdı. O tarihe ait uzay kayıtlarını inceleyen Profesör Olson, o günkü gökyüzünün olası görünümünü özel bir bilgisayar yazılımı yardımıyla ve astronomik bulguları kullanarak simüle etti.
Böylece 1817 yılında bölgeden görülen gökyüzünün görüntüsüne ulaşan Olson, Byron’un anlattığı yıldızın ancak ve ancak Jüpiter olabileceği sonucuna vardı.
YANARDAĞ GAZLARININ ETKİSİ
Byron, Byron’ın da tasvir ettiği gibi Jüpiter’in o yıllarda çok parlak bir görünüme sahip olduğunu söyledi. Olson bunun nedeninin de 1815 yıılında Endonezya’da patlayan Tambora Volkanı’ndan gökyüzüne yayılan gazların etkisi olduğunu belirtti. Tarihin bilinen en büyük volkan patlaması olarak kayda geçen olayın ardından yanardağdan üst atmosfere yayılan toz ve gazların gökyüzünde uzun süreli bir etki oluşturduğu ve parlak renkli gün batımı ve alacakaranlık oluşturduğunu ifade etti.