18 Mayıs 2017 tarihinde Kırım Tatar halkının Sovyet yönetimi tarafından vatan Kırım'dan sürgün edilişinin 73. yıldönümü anıldı. 1944 yılında Nazilerle işbirliği yapmakla suçlanan Kırım Tatarları Orta Asya ve Sibirya'ya sürgün edildi.
Avrupa Halkları Federal Birliği'nin (FUEN) Kırım Tatar Soykırım Kurbanlarını Anma Günü münasebetiyle yayınladığı açıklamada, "Büyük bölümü Özbekistan'a olmak üzere yaklaşık 238 bin 500 kişi sürgün edildi. Yerleşim ve geçim kaynaklarının olmaması, yeni iklim koşullarına adapte olamama ve hastalıkların hızlı şekilde yayılmasının Kırım Tatarlarının sürgününün ilk yıllarında güçlü demografik etkisi oldu." ifadelerine yer verilirken, günümüzde Kırım Tatarlarının yeni hak ve özgürlük ihlalleriyle karşı karşıya kaldığı kaydedildi.
Açıklamada, "Hak ihlallerine sessiz kalınmamalı ve durdurulmalı. Kırım konusu Avrupa dünyası için mutlak önceliklerden biri olarak kalmalı." denildi.
FUEN, Avrupa’daki yerli ve ulusal azınlıklar/halk gruplarının çatı kuruluşu durumunda. FUEN'in yaklaşık 90 üye kuruluşu var.
1949 yılında Paris’te kurulan FUEN, Avrupa azınlıklarının taleplerini bölgesel, ulusal ve bilhassa Avrupa seviyesinde savunuyor. FUEN, bunları yaparken Avrupa Birliği, Avrupa Konseyi, Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (OSCE), Birleşmiş Milletler ve Avrupa azınlıklarının diğer menfaat temsilcileri ile birlikte çalışıyor.
Sovyet Hükümeti, 18 Mayıs 1944’te Kırım’daki tüm Kırım Tatarlarını sürgün etti. Sürgün sırasında Kırım Tatar erkeklerinin büyük çoğunluğu Kızıl Ordu’da Nazi Almanyası'na karşı savaşıyordu. Orta Asya ve Sibirya’ya sürgün edilen Kırım Tatarlarının yüzde 46’sı yolda veya gittikleri yerlerde açlık, susuzluk ve hastalık gibi çeşitli sebeplerden dolayı hayatını kaybetti. Kırım Tatarları, 1989’un sonuna kadar sürgün yerlerinde zorla tutuluyordu. Anavatan Kırım’a geri dönme teşebbüsleri hapisle ve yeni sürgünle cezalandırılıyordu. Kırım Tatar adı yok edilmişti. Bunun sonucunda Kırım Tatar halkı büyük kayıplar yaşadı. Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla birlikte Kırım Tatarları vatana dönmeye başlarken 150 bini maddi yetersizlik ve yasal engeller nedeniyle Orta Asya’da kaldı.
2015 yılında Ukrayna Parlamentosu Kırım Tatar Sürgünü'nü Soykırım olarak kabul etti ve 18 Mayıs tarihini Kırım Tatar Soykırım Kurbanlarını Anma Günü olarak ilan etti.
QHA