İhtiyati haciz ne demek sorunun cevabını söylemek gerekirse; alacaklıların alacaklarını korumak ve tahsilatını sağlamak için başvurdukları bir yöntemdir. Bir borçlu, alacaklıya olan borcunu ödemeyi reddettiğinde veya ödeme yapma konusunda şüphe uyandırdığında, alacaklının haklarını korumak için mahkemeden ihtiyati haciz talep edebilir. İhtiyati haciz, borçlu tarafından yapılan ödemelerin veya varlıkların dondurulmasını sağlayarak alacaklıya güvence sağlar. Bu sayede alacaklı, borçlunun varlıklarının mahkeme kararıyla el konulabileceği bir durum yaratır ve alacağının güvence altına alınmasını sağlar.
İhtiyati haciz genellikle şu durumlarda kullanılır:
- Borçlunun, alacaklıya olan borcunu ödemeyi reddettiği veya alacaklıyı aldatmaya çalıştığı durumlarda.
- Borçlunun mal varlığının hızla azaldığı veya mal varlığının kaybolma riski olduğu durumlarda.
- Borçlunun mal varlığının başka birine devredilmek istendiği durumlarda.
- Borçlunun yargılama sonucunda alacaklıya olan borcunu ödememesi durumunda.
İhtiyati haciz talebi, alacaklının mahkemeye başvurmasıyla başlar. Alacaklı, mahkemeden ihtiyati haciz kararı alabilmek için haklı bir sebep ve alacağının varlığını kanıtlamalıdır. Mahkeme, alacaklının talebi üzerine ihtiyati haciz kararını verir ve bu karar, borçlunun mal varlığının dondurulmasını sağlar. İhtiyati haciz, genellikle taşınır ve taşınmaz mallar, banka hesapları, hisse senetleri, araçlar ve diğer varlıklar üzerinde uygulanabilir. Mahkeme kararına uymayan borçlular hakkında yaptırım uygulanabilir ve mal varlıklarına el konulabilir. Ancak ihtiyati haciz, alacaklının talep ettiği miktarın üzerinde mal varlığına el koymaz. Mahkeme, ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklının talebine uygun bir şekilde karar verir ve gerekli görürse borçlu ve alacaklı arasında bir uzlaşma sağlamak için arabuluculuk sürecine başvurabilir. İcra avukatı İzmir ili ve çevresi için aranıyorsa büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
İhtiyati Haciz Şartları
Türk Hukuku’nda ihtiyati haciz, alacaklının alacağını koruma ve tahsilatını sağlama amacıyla başvurduğu bir hukuki prosedürdür. İhtiyati haciz uygulamak için belirli şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. İşte Türk Hukuku’nda ihtiyati haciz şartları:
- Haklı Bir Sebep: İhtiyati haciz talebi için alacaklının haklı bir sebebi olmalıdır. Alacaklı, borçlunun ödemeyi reddetmesi, alacak miktarının netleştirilmemesi, borçlunun alacaklıyı aldatmaya çalışması veya borcun ödenme konusunda şüphe uyandıran diğer durumlar gibi haklı gerekçelerle ihtiyati haciz talebi başvurusunda bulunabilir.
- Alacağın Varlığının Kanıtlanması: İhtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı, alacağının varlığını ve miktarını kanıtlamalıdır. Alacaklı, mahkemeye borçlu ile aralarında yapılmış sözleşme, fatura, çek, senet veya diğer belgeleri sunarak alacağının delillerini sunmalıdır. Alacak miktarı açık ve net olarak belirlenmelidir.
- Acil Durum veya Risk: İhtiyati haciz talebi, acil bir durumun varlığı veya alacaklı için risk oluşturan bir durumun bulunması halinde yapılabilir. Örneğin, borçlu mal varlığını hızla azaltıyor veya kaybolma riski varsa, mal varlığını başkasına devretmek istiyorsa veya alacaklının haklarını ciddi şekilde tehlikeye attığı durumlarda ihtiyati haciz talep edilebilir.
- Uygun Teminat: Türk Hukuku’nda ihtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı, mahkemeden uygun bir teminat sunmalıdır. Bu teminat, borçlunun ihtiyati haciz nedeniyle oluşabilecek zararlarını karşılamaya yönelik bir güvence sağlar. Teminat, talepte bulunan alacaklının belirleyeceği bir miktar veya taşınır veya taşınmaz mal üzerine konulabilir.
- Haksız Haczin Zararları: İhtiyati haciz kararı alındığında, borçlu üzerinde haksız bir şekilde haciz uygulandığı durumlarda, borçlunun bu haksız haczin neden olduğu zararları mahkemece tazmin edilebilir. Bu durumda, alacaklının teminatı bu zararları karşılamaya yönelik olmalıdır
- Makul İhtimal: İhtiyati haciz talebinde bulunan alacaklı, alacağının tahsilatının makul bir ihtimal olduğunu göstermelidir. Yani, borçlunun mal varlığı üzerindeki haciz uygulamasıyla alacaklının alacağını tahsil etme şansının olduğu bir durumun varlığı gösterilmelidir. İhtiyati haciz talebinde bulunmak için sadece alacağın varlığı yeterli değildir, alacağın tahsilatının gerçekleşmesi için makul bir ihtimal olması gerekmektedir.
- İhtiyati Haciz Kararı İçin Mahkeme Kararı: İhtiyati haciz talebi üzerine karar verme yetkisi mahkemelere aittir. Alacaklı, ihtiyati haciz talebi başvurusunda bulunur ve mahkeme, talebi değerlendirerek karar verir. Mahkeme, ihtiyati haciz kararını verirken yukarıda belirtilen şartların yerine getirilip getirilmediğini değerlendirir.
İhtiyati Haciz Süresi
İhtiyati haciz kararı verildikten sonra, alacaklının bu kararın yerine getirilmesi için icra dairesine başvurması gerekmektedir. Alacaklının, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren 10 gün içerisinde icra dairesine başvurarak kararın uygulanmasını talep etmesi zorunludur. Bu süre içerisinde başvuru yapılmazsa, ihtiyati haciz kararı kendiliğinden geçersiz hale gelebilir. İcra dairesine yapılan başvuru ile birlikte, alacaklı gerekli belgeleri ve taleplerini sunmalı ve ihtiyati haciz kararının yerine getirilmesini istemelidir. İcra dairesi, başvuruyu değerlendirerek gerekli işlemleri gerçekleştirir ve ihtiyati haciz kararının uygulanmasını sağlar. Bu sayede alacaklının talebi üzerine borçlunun mal varlığına el konulabilir ve alacak güvence altına alınabilir. Alacaklı, ihtiyati haciz kararının uygulanması için icra dairesiyle aktif bir iletişim içerisinde olmalı ve gerekli adımları atmalıdır. Bu şekilde ihtiyati haciz kararı etkili bir şekilde uygulanabilir ve alacaklının hakları korunabilir. Bu denli teknik konular için İzmir icra avukatı taleplerinizi büromuza iletebilirsiniz.