|Glomerülonefrit|
|Diğer adlar||Glomerular nephritis|
|Kresentik glomerülonefritli bir kişiden alınan böbrek biyopsisinin fotomikrografisi, bir glomerulus içinde belirgin fibrosellüler hilal oluşumu ve orta derecede mezangial proliferasyon görünüyor. Hematoksilen - eozin boyama.|
|Uzmanlık||Nefroloji|
Glomerülonefrit (GN), birkaç böbrek hastalığına (genellikle her iki böbreği etkileyen) atıfta bulunmak için kullanılan bir terimdir. Hastalıkların çoğu, böbreklerdeki glomerüllerin veya küçük kan damarlarının iltihaplanması ile karakterizedir, ancak tüm hastalıkların mutlaka bir enflamatuar bileşeni yoktur.[1]
Kesinlikle tek bir hastalık olmadığından, spesifik bir hastalığın varlığına bağlıdır: izole hematüri ve/veya proteinüri (idrarda kan veya protein) ile veya nefrotik sendrom, nefritik sendrom, akut böbrek yetmezliği veya kronik böbrek hastalığı ile birlikte ortaya çıkabilir.[2]
Bunlar, genel olarak proliferatif olmayan veya proliferatif tipler olarak kategorize edilen birkaç farklı patolojik modele ayrılır. Sonuç ve tedavi farklı tiplerde farklılık gösterdiğinden, glomerülonefrit tipinin teşhis edilmesi oldukça önemlidir. Ana nedenler böbrekle alakalıdır. İkincil nedenler ise belirli enfeksiyonlar (bakteriyel, viral veya parazitik patojenler), ilaçlar, sistemik bozukluklar (SLE, vaskülit) veya diyabet ile ilişkilidir.
Glomerülonefrit çeşitleri[değiştir | kaynağı değiştir]
Glomerulonefritin birçok farklı tipi vardır, bunlar arasında şunlar bulunur:
- Poststreptokokal glomerülonefrit: Streptokokal bir enfeksiyona bağlı olarak ortaya çıkan en yaygın tipidir. Genellikle boğaz enfeksiyonu veya cilt enfeksiyonu sonrasında gelişir.
- İmmün kompleks glomerülonefrit: Vücudun bağışıklık sisteminin glomerüllerde biriken immün kompleks adı verilen antijen-antikor komplekslerine tepki olarak gelişir. Bu kompleksler, inflamasyona ve glomerüler hasara yol açar.
- Hızlı ilerleyen glomerülonefrit: Belirtileri hızla ilerleyen ve böbrek fonksiyonlarını hızla bozan bir tipdir. Bazı otoimmün hastalıklarla ilişkilidir.
- IgA nefropatisi: IgA antikorları glomerüllerde birikerek iltihaplanmaya yol açar. Bu durum en yaygın glomerülonefrit tiplerinden biridir.
Glomerulonefrit tanısı, idrar testleri, kan testleri, böbrek biyopsisi ve görüntüleme yöntemleri gibi çeşitli testler kullanılarak konulur. Tedavi, temelde altta yatan nedenin tedavisi, inflamasyonun kontrol altına alınması, kan basıncının yönetimi ve böbrek fonksiyonlarının korunması için tedavi yöntemlerini içerebilir. İmmünosupresif ilaçlar, kortikosteroidler ve idrar söktürücüler gibi ilaçlar sıklıkla kullanılır. Ayrıca diyet değişiklikleri ve düzenli tıbbi takip önemlidir.