"11 Ekim - Akşam dualarında koroda ilk kez mumlar yakıldı. Şok oldum: Karanlık mevsimden kesinlikle kaçtığımı fark ettim." - M. R. James, "The Stalls of Barchester Cathedral."
Kuzey yarımküre karanlık mevsimine girerken, hayalet hikayelerini sevenler bir kez daha heyecanla M.R. James'in eserlerine yöneliyor. Birçok kişi tarafından İngiliz hayalet hikayelerinin ustası olarak kabul edilen Montague Rhodes James'in (1862 - 1936) eserleri, Cadılar Bayramı'nın gürültülü eğlencelerinden veya Noel'in acımasız sosyalliğinden kaçmak isteyen herkes için mükemmel bir panzehir sunuyor.birkaç saat.
Orada, akademisyenlerin, kütüphanecilerin ve antikacıların mum ışığıyla aydınlatılmış loş dünyasında, bir şeyler gizleniyor, yarı görülüyor, yarı hissediliyor. "Kont Magnus" öyküsündeki karakterlerden birinin sözleriyle, "yürümemesi gereken insanlar yürüyor. Yürümemeleri, dinlenmeleri gerekiyor." Araştırmacı, bakmaması gereken yerlere -neredeyse her zaman bir erkek- biraz fazla mı derinlemesine baktı?
İster İncil'deki referanslarla, ister runik yazılarla ya da ortaçağ eserleriyle bağlantılı olsunlar, gölgelerden çıkıp gelirler, intikama aç kötü ruhlar. James'in hayaletler hakkındaki kendi görüşünü yansıtırlar: "Hayalet kötü niyetli ya da iğrenç olmalıdır: sevimli ve yardımsever hayaletler peri masallarında ya da yerel efsanelerde çok iyidir, ama kurgusal bir hayalet hikâyesinde onlara hiç ihtiyacım yok." M.R.'nin hayaletlerinin çok azıJames, "'Oh, Whistle, And I'll Come To You, My Lad'"de, artık kötü şöhretli olan "korkunç, son derece korkunç, buruşuk keten yüzü" ile birlikte, görünüşe göre hızlı bir takipte olan uzaktaki yırtık pırtık perdelerin bakışlarını kalp durdurucu bir etki için kullanmasına rağmen, klasik hayalet özelliklerini ortaya koyar.
'Oh, Whistle, And I'll Come To You, My Lad'den illüstrasyonAyrıca bakınız: Edinburgh
M.R. James hayranlarının çoğu, yazar Ruth Rendell'in şu yorumuna katılabilir: "Bazı yazarlar vardır, insan onları ilk kez okumanın keyfini yaşamak için hiç okumamış olmayı diler. Benim için M.R. James bunlardan biridir." Öte yandan, onun öyküleri hakkında dikkat çekici olan şey, kaç kez okunursa okunsun, "James sarsıntısı "nın hala şok etme gücüne sahip olmasıdır.
Gerilimin amansızca arttığı bir anda ne olacağını bilmek gerilimi azaltmıyor. Belki de bu kez Bay Dunning saatini bulmak için elini yastığının altına kaydırdığında dokunmayacak - ama işte, ilk kez okuyanlar için spoiler vermek istemiyorum.
İntikam, M.R. James'in eserlerinde önemli bir temadır ve intikam çeşitli doğaüstü yollarla gelir. Dünyevi din adamları, açgözlü hazine avcıları, dünyevi güç arzusu olanlar ve hatta aşırı meraklılar, kaçınılmaz olarak günlük yaşamın yüzeyinin hemen altında gizlenen ve modern zamanlara girmek için bir fırsat bekleyen şeytani güçleri bulacaklardır.
M.R. James
Ölümünün üzerinden 80 yıldan fazla bir süre geçmesine rağmen M.R. James'in hala büyük bir takipçisi var. Aslında, günümüz edebiyat akademisyenlerinin hayalet hikayelerinde daha derin anlamlar aradığı ve bulduğu eserleri etrafında bütün bir akademik endüstri oluştu. Patrick J. Murphy, "Medieval Studies and the Ghost Stories of M.R. James" adlı kitabında, hikayelerde M.R. James'in gerçekte tanıdığı her iki karakteri de tanıyorJames'in yaşamı ve sekülarizm ve sekülaristler hakkındaki kendi Hıristiyan görüşlerinin yansımaları.
Murphy, "Casting the Runes "daki okültist Karswell karakterinin, James'in King's College'da Dekan Yardımcısı olduğu 1890'larda Cambridge'e devam eden Aleister Crowley'i temsil etmediğini savunur. Crowley, James'ten 13 yaş küçüktü ve daha sonra bu kadar kötü bir şöhrete sahip olmamıştı."O.B" olarak da bilinen Oscar Browning'in "kötü şöhretli kişiliği" Karswell ile o kadar iyi örtüşüyor ki, bu davanın daha önce açılmamış olması şaşırtıcı".
Karakterlerin gerçekten tanıdığı insanlar olarak tanımlanması, M.R. James'in King's College'daki darmadağınık, tozlu odalarında üniversite öğrencilerine ve arkadaşlarına mum ışığında okuduğu hayalet hikayelerine yepyeni bir boyut katıyor. Bu Noel ritüeli sağlam bir şekilde yerleşti ve genellikle son dakikaya kadar onları tamamlamak için öfkeyle yazıyordu. Çemberdekilerden biri şöyle anlatıyor"Monty sonunda elinde el yazmasıyla yatak odasından çıktı ve biri hariç tüm mumları söndürüp yerine oturdu. Sonra da loş ışıkta neredeyse okunaksız olan yazısını herkesin toplayabileceğinden daha büyük bir güvenle okumaya başladı."Ayrıca bakınız: Kambula Savaşı
Çoğu yazarın aşina olduğu bir durum olan son teslim tarihine yetişme çabası, öykülerde bazı değişkenliklere neden oldu. "İki Doktor" öyküsü, "'Oh Whistle'", "The Stalls of Barchester Cathedral", "Casting the Runes" veya "Lost Hearts" gibi öykülerle karşılaştırılamaz. Ancak, bu daha az bilinen öykülerin bile kendi şok faktörleri vardır; bu durumda, bir insan yüzüBir kozanın içindeki krizalit gibi... "Bebek Evi" adlı öyküsü, gerçek bir bebek evinin - Windsor'daki Kraliçe'nin evinin - kütüphanesinde küçük bir versiyon olarak yer almak üzere yazılmıştı!
'Bir Antikacının Hayalet Hikayeleri'nden illüstrasyon
Aslında, bazı hikayeleri ilk olarak "Bir Antikacının Hayalet Hikayeleri" ve "Bir Antikacının Daha Fazla Hayalet Hikayesi" olarak yayınlanmış olsa da, bunların geleneksel hayalet hikayelerinden ziyade dehşet hikayeleri olduğu söylenebilir. James, hem Sheridan Le Fanu'nun hem de Walter Scott'un çalışmalarına büyük hayranlık duyuyordu ve korku ile birlikte hikayeleri, orijinal anlamıyla güçlü bir tuhaflık unsuru içeriyordu.Tekinsiz.
James çok genç yaşlardan itibaren tarih ve arkeolojiye ilgi ve bağlılık göstermiştir. Anılarında anlatılan ve biyografi yazarı Michael Cox tarafından yeniden aktarılan bir anekdot onun yeteneğinin boyutunu ortaya koymaktadır. 16 yaşındayken bir arkadaşıyla birlikte "apokrif bir metin olan Baruch'un Sözlerinin Geri Kalanı'nı tercüme etmişler, çünkü yeni bir apokrif metin onun için zaten 'et ve içecek'ti" ve "bunu KraliçeWindsor Kalesi'ndeki Victoria'ya 'Majestelerine, eserimizin ithafını kabul etmesi için yalvaran çok nazik bir mektup' ile..."
Bunu bir inisiyatif örneği olarak görmek bir yana, Windsor Kalesi'ndeki üst düzey yetkililer ve Eton'daki müdürü bunu küstahça bir davranış olarak değerlendirdi ve bunun için sözlü olarak azarlandı. Ancak James, daha sonra Cambridge'deki Fitzwilliam Müzesi'nin Müdür Yardımcısı ve ardından Müdürü olarak şüphecileri haksız çıkardı. Bu görevi King's College'daki Provost göreviyle aynı zamanda yürüttü.Özellikle Apokrifa üzerine yaptığı akademik çalışmalar bugün hala referans alınmaktadır.
Olağanüstü akademik yeteneği kısmen olağanüstü bir hafızaya ve aynı zamanda son derece belirsiz el yazmalarını bulma, tanımlama ve yorumlama konusundaki keskin bir içgüdüye dayanıyor gibi görünüyor. Michael Cox tarafından biyografisinde alıntılanan ölüm ilanı, bunu yapabilmesinin yanı sıra küçük yaşlara kadar devam eden inanılmaz derecede aktif bir sosyal hayatı sürdürmesinin akranları için ne kadar şaşırtıcı olduğunu özetliyor"'Her akşamı oyun oynayarak ya da üniversite öğrencileriyle konuşarak geçirmeye hazır olduğu doğru mu?' 'Evet, akşamları ve daha fazlası.' 'Ve MSS bilgisinde zaten Avrupa'da üçüncü ya da dördüncü olduğunu biliyor musunuz?' 'Bunu söylediğinizi duymak ilgimi çekti, efendim.' 'O zaman bunu nasıl başarıyor?' 'Henüz öğrenemedik."
M.R. James, 1914'te savaş patlak verdiğinde Cambridge Üniversitesi Rektör Yardımcısıydı. 1915 Ekim'inde görevinden istifa ettiğinde, "dört yüz elliden fazla Cambridge'linin öldüğünü biliyordu: en azından yüz ellisi hala lisans öğrencisi olmalıydı". 1918'de James, eski okulu Eton'a Provost olarak dönmek için Cambridge'den ayrıldı ve buradaSavaş sırasında öldürülen okulun eski öğrencileri için anıtlar oluşturdu. 1936'da koro Nunc Dimittus'u söylerken orada öldü: "Şimdi, Tanrım, söz verdiğin gibi kulunun huzur içinde ayrılmasına izin ver".
Mevcut M.R. James meraklıları, hayalet hikayelerinin TV ve radyo dizilerinden Rosemary Pardoe tarafından yaratılan "Hayaletler ve Bilginler" dergisine kadar eserleri hakkında mevcut olan zengin materyali bileceklerdir. İlk kez okuyacaklara bir kadeh şarap veya bir fincan sıcak bir şeyle rahatlamaları ve tadını çıkarmak için yerleşmeleri tavsiye edilir. Yine de gözünüz perdelerde olsun...
Miriam Bibby BA MPhil FSA Scot, at tarihine özel ilgi duyan bir tarihçi, Mısırbilimci ve arkeologdur. Müze küratörü, üniversite akademisyeni, editör ve miras yönetimi danışmanı olarak çalışan Miriam, şu anda Glasgow Üniversitesi'nde doktorasını tamamlamaktadır.