İyi bir hafızam var ama zihnim hayatımdaki en önemli tarihlerden bazılarını aklımda tutmayı reddediyor. Annemin ölümü 12 Kasım’da mı yoksa 13 Kasım’da mı oldu? Evlilik yıldönümüm Mayıs ayının ilk yarısında bir yere denk geldi.
Diğer tarihler kaygan çünkü hâlâ sonlarını bulmakta zorlanıyorum. Salgını ele alalım. 40. doğum günüm olan 12 Mart 2020, bir sayısal dayanak sunuyor. Körfez Bölgesi’ndeki karantina günler sonra başladı.
Ancak kısmen beni COVID güvenlik önlemlerine uymaya zorlayan otoimmün bir hastalık nedeniyle, henüz bir pandemi “sonrasına” ulaşmadım. Ayrıca babamın ölümü de dahil olmak üzere bu zaman kaybından kaynaklanan birçok kaybı da işliyorum. Temiz bir son olmadığından, hayatımın bu dönemine başka bir kitap sonu arıyorum.
Kendimi şu anki çıkmazdan kurtarmaya çalışırken, hayatımdaki diğer önceki ve sonrakileri gözden geçirip unutamadığım tek tarihe dönüyorum: 11 Eylül 2001.
Eski kocam ve ben, birlikte olduğumuz her yıl, 20 Ekim 2001’deki ilk randevumuzun yıldönümünü kutlardık. Ama gerçek yıl dönümümüz, annemin öldüğü ilk günden beş yıl sonra, hayatımın ikinci dönüm noktası olan 11 Eylül de olabilirdi.
Eski sevgilim ve ben ilk kez Dünya Ticaret Merkezi’nin kalıntılarından birkaç blok ötedeki Brooklyn Köprüsü/Belediye Binası metro istasyonunda şahsen tanıştık. Sıfır noktasına ulaşabileceğimiz en yakın yer olan Broadway’den bir N95 maskesi satın aldım. Union Meydanı yakınlarında bir film izlemeden önce hâlâ dumanı tüten molozların etrafındaki bloklarda yürüdük.
Bu ilk buluşma sırasında bana New York Times’ın ilk baskısını satın aldı; bu gazete benim ilk “yayınımı” basmıştı; bu, küçük kız kardeşlerimin, Dünya Ticaret Merkezi’nin çöküşünden kaçarken Lise’de öğrenciyken yaşadıklarını anlatan editöre bir mektuptu. Liderlik ve Kamu Hizmeti. Okulları olay yerine o kadar yakındı ki, uçak motorlarından biri okulun çatısına düştü. Apartmanımın penceresinden kulelerin düşüşünü izlediğimde kız kardeşlerimin eve ceset torbalarıyla dönmelerini bekliyordum.
Erken bir iyimserlik ve rahatlamayla o mektupta şunu yazdım: “Yara almadan kurtuldukları için şanslıydılar.” Aylar sonra okulu bırakacaklarını, ilişkimizdeki kırılmaların yıllarca konuşmadan geçeceğini nasıl tahmin edebilirdim?
11 Eylül sonrasındaki görüntüler ve sesler, müstakbel kocamla kur yapmaya başlamamızın arka planını oluşturdu. O işi bitirdikten sonra, kazıyı izlemek için çukura doğru yola çıkıyorduk. Telefonda konuştuğumuzda ona ne söyleyeceğimin provasını yaparken, çocukluğumun oyun bahçesinin önünden soğutmalı morg kamyonları geçti. Evimin karşısındaki kilisede düzenlenen cenaze töreninin şerefine çalan çanların sesi eşliğinde kahvaltı için onunla buluşmak üzere metroya yürüdüm.
Hayatta kalmanın bir yolu olarak ilk aşkın dikkatimi dağıtmasına daldım. Eski kocam benim cankurtaran salım oldu. Geriye dönüp baktığımızda, muhtemelen olması gerekenden en az on yıl daha uzun süre birlikte kaldık. Sonlara doğru “Sen her zaman benim 11 Eylül kızım olacaksın” dedi. Bitmek bilmeyen günün nihayet bittiğini ancak 2014 yılında evliliğimizi terk edene kadar hissettim.
Hala 11 Eylül’ü sessiz bir yalnızlık günü haline getirerek onurlandırmaya çalışıyorum. Ben uçmuyorum. New York’ta olmaya çalışıyorum.
Bir zamanlar genç bir insan olarak dönüm noktası niteliğindeki bir olayın ardından toparlanmaya çalışırken, bugün mücadele eden gençler için kalbim ağrıyor. Benim gibi yaşlı insanlar da acı çekiyor. İçki ve madde bağımlılığı arttı ve 2021’den 2022’ye kadar 45 ila 64 yaş arasındaki Amerikalılar arasında intihar vakalarında %6,6’lık bir artış oldu. Pandemiden sonra hayatımı yeniden inşa etmeye çalışırken bu sıkıntıyı anlıyorum.
Pandemi sonrası bir sonuç bulmaya hevesli olsam da bunu bulduğumda kendimi yalnız bulmaktan da korkuyorum. Karantina sırasında eşim ve ben yenidünya reçeli yaptık, yürüyüşe çıktık ve birbirimizin arkadaşlığından keyif aldık. Ama rahatlığımızın altında çatlaklar vardı. Büyüdüler. Hasarın nasıl onarılabileceğini değerlendirmek için onları büyüteçle incelemeye devam ediyorum. Pandeminin başlangıcında kendini beğenmiş bir şekilde “Bunu anladık” diye düşündüm. Ama bunu yapıp yapmadığımızdan emin değilim.
Dindar biri değilim ama ölümden sonraki hayata inanıyorum. Öncekilerimden ve sonrakilerimden hayatımı yeniden canlandırabileceğimi biliyorum. Nereye gittiğimi bilmiyor olabilirim ama nerede olduğumu anlamak beni rahatlatıyor ve bana sabrın değerini hatırlatıyor. Çoğundan biraz daha uzun sürse bile salgınımı “sonra” bulacağıma inanıyorum. Her zaman öyle olur.
Stacy Torres UC San Francisco’da sosyal ve davranış bilimleri bölümünde sosyoloji alanında yardımcı doçenttir.