Rehabilitasyon ve İnşaat Etki Azaltma Önlemleri Kontrol Listesi
“Kamu binaları” rehabilitasyon çalışmaları gibi düşük riskli topolojiler için, ECA koruma önlemleri ekibi yaygın olarak kullanılan “tam metin” ÇYP formatına bir alternatif geliştirmiştir. Bunun hedefi, küçük rehabilitasyon işleri veya küçük ölçekli bina inşaat çalışmaları için daha fazla etkinleştirilmiş bir yaklaşıma yönelik bir fırsat sunmaktı. Buradaki amaç, bu ÇYP kontrol listesinin, Banka tarafından finanse edilen projeler kapsamında yüklenicilere yönelik ihale dokümanlarının ayrılmaz bir parçası olarak kullanılmasıdır. ÇYP kontrol listesi tarzı format, etki azaltmaya yönelik “iyi uygulama” örnekleri sunmak için geliştirilmiştir ve kullanıcı dostu olacak ve Dünya Bankası koruma önlemi gerekliliklerine uygun olacak şekilde tasarlanmıştır. ÇYP kontrol listesi tarzı format, yerel etkileri olan yapım işleri sözleşmelerine ilişkin tipik temel etki azaltma yaklaşımlarını kapsamayı amaçlamaktadır. Bu formatın, OP 4.01 kapsamındaki Dünya Bankası Çevresel Değerlendirme gerekliliklerini karşılamak için bir Çevresel Yönetim Planının (ÇYP) temel unsurunu sunması öngörülmektedir.
Süreç bakımından, spesifik topolojilerin ve/veya sahaların bilinmediği projelerin hazırlık aşamasında, OP 4.01 Ek C uyarınca bir kısa Çevresel Yönetim Çerçevesi hazırlanacaktır.1 ÇYP kontrol listesi Çevresel Yönetim Çerçevesinin ekinde yer alacaktır ve kapsam belirleme aşamasında belirlendikten sonra bireysel alt faaliyetler için Çevresel Yönetim Planı (ÇYP) olarak kullanılması tavsiye edilmektedir. Tipolojiler belirlendikten sonra, ÇYP kontrol listesinin uygulamasına başlanacaktır. Rehabilitasyona ve/veya yıkım ve yeniden inşaya tabi olacak spesifik binaların/sahaların belli olduğu her bir alt faaliyet için, ÇYP kontrol listesi doldurulacaktır. Kontrol listesinin üç bölümü bulunmaktadır:
Bölüm 1; fiziksel konum, kurumsal düzenlemeler ve ilgili yasal hususlar bakımından projenin özelliklerini açıklayan, teknik proje içeriğini açıklayan, potansiyel kapasite oluşturma ihtiyaçlarını ortaya koyan ve kamuoyu bilgilendirme sürecini kısaca açıklayan bir açıklayıcı bölüm içermektedir. Bu bölümün uzunluğu iki sayfayı geçmemelidir. Gerekli olması halinde, ilave bilgiler ek şeklinde sunulabilir.
Bölüm 2; potansiyel sorunların ve etkilerin, basit bir Evet/Hayır formatında takip edilebileceği ve devamında belirli bir faaliyetin etki azaltma önlemlerinin yer aldığı çevresel ve sosyal taramayı içerir. Şu anda liste potansiyel sorunların ve etkilerin örneklerini sunmaktadır. Liste, spesifik saha sorunlarını ve/veya etkileri içerecek şekilde genişletilebilir.
Bölüm 3; projenin inşaat ve uygulama aşamalarındaki faaliyetlerine ilişkin izleme planını içerecektir. Mevcut ÇYP’ler ile aynı formata sahiptir. Bu kontrol listesi, Bölüm 2 ve Bölüm 3’ün yüklenicilere yönelik ihale dokümanlarına dahil edilmesini amaçlamaktadır.
ÇYP kontrol listesinin pratik uygulaması, ilgili tüm saha özelliklerinin elde edilmesi ve belgelenmesi için Bölüm 1’in doldurulmasını içerecektir. Bölüm 2’de, öngörülen çalışmaların türü kontrol edilecektir; doldurulan ÇYP tablosu yapım sözleşmesinin ayrılmaz bir parçası olarak ekte verilecek ve sözleşme taraflarınca imzalanan tüm teknik ve ticari koşullara uygun olacaktır. ÇYP kontrol listesinin Bölüm 3’ü, yani izleme planı, Yüklenicinin koruma önlemlerinin gerekli şekilde uyumlu olup olmadığını izlemek için inşaat kontrolörüne yönelik olarak hazırlanmıştır. Bu plan sahaya özgü olarak ve gerekli ayrıntı düzeyinde geliştirilmelidir; ve yapım sözleşmesine dahil edilebilecek, inşaat sahasındaki çevresel uygulamaların durumunu yansıtacak ve yapım işleri sırasında kontrolör tarafından gözlenebilecek/ölçülebilecek/nicelleştirilebilecek/doğrulanabilecek açık kriterleri ve parametreleri tanımlayacaktır. Dolayısıyla, Bölüm 3, uyumun sağlanabilmesi için yapım işleri sırasında ve sonrasında kontrol edilebilecek kilit izleme kriterlerini belirlemek için tasarım sürecinde doldurulacaktır. Uygulama aşamasında, çevresel uyum ile birlikte diğer kalite kriterleri PUB’nin yetkili saha kontrolörü tarafından sahada kontrol edilecektir.
Çevresel Yönetim Planı
Etki Azaltma ve İzleme Planı
İnşaat ve Rehabilitasyon Faaliyetlerine İlişkin Kontrol Listesi
BÖLÜM 1: KURUMSAL VE İDARİ
Ülke
Proje Adı
Proje ve Faaliyetin Kapsamı
Kurumsal Düzenlemeler
(İsim ve İrtibat
Bilgileri)
DB
(Proje Ekip Lideri)
Proje Yönetimi
Yerel Muhatap ve/veya Alıcı
Uygulama
Düzenlemeleri
(İsim ve İrtibat
Bilgileri)
Koruma Önlemi Denetleme
Yerel Muhatap Denetleme
Yerel Müfettişlik Denetleme
Koruma Önlemi Denetleme
SAHA AÇIKLAMASI
Saha Adı
Saha yerinin açıklaması
Ek 1: Saha Haritası [ ] E [ ] H
Arazi kime ait?
Coğrafi açıklama
MEVZUAT
Proje faaliyeti için geçerli olan ulusal ve yerel mevzuatı ve izinleri belirtiniz
KAMUOYU BİLGİLENDİRME
Kamuoyu istişare sürecinin nerede / ne zaman gerçekleştirildiğini belirtiniz
KURUMSAL KAPASİTE OLUŞTURMA
Herhangi bir kapasite oluşturma olacak mı?
[ ] H veya [ ] E -Evet ise, Ek 2 kapasite oluşturma programını içerir.
BÖLÜM 2: ÇEVRESEL/SOSYAL TARAMA
Saha faaliyetleri aşağıdaki potansiyel konulardan ve/veya etkilerden herhangi birini içerecek mi?
Faaliyet ve potansiyel konu ve/veya etki örnekleri
Durum
Herhangi bir madde için “evet” ise
İlave referanslar
Bina rehabilitasyonu
Sahaya özgü araç trafiği
Yıkım ve/veya inşaat çalışmalarından kaynaklanan toz ve gürültü artışı
İnşaat atığı
[ ] Evet [ ] Hayır
Bakınız aşağıdaki Bölüm B
Yeni inşaat
Kazı etkileri ve toprak erozyonu
Alıcı su ortamlarında çökelti yüklerinde artış
Sahaya özgü araç trafiği
Yıkım ve/veya inşaat çalışmalarından kaynaklanan toz ve gürültü artışı
İnşaat atığı
[ ] Evet [ ] Hayır
Bakınız aşağıdaki Bölüm B
Bireysel atık su arıtma sistemi
Alıcı su ortamlarına atık su ve/veya diğer deşarjlar
İYİ UYGULAMALAR – ETKİ AZALTMA ÖNLEMLERİ KONTROL LİSTESİ
A. Genel Koşullar
Bildirim ve İşçi Güvenliği
Yapılacak faaliyetler yerel inşaat ve çevre teftiş kurumlarına ve yerel topluluklara bildirildi
Halk, medyada ve/veya herkesin ulaşabileceği yerlerde yapılan duyurular yoluyla (çalışmaların yapılacağı saha da dahil olmak üzere) yapılacak çalışmalar hakkında bilgilendirildi
İnşaat ve/veya rehabilitasyon çalışmaları için yasal olarak gerekli tüm izinler alındı (arazi kullanımı, kaynak kullanımı, atık boşaltma, sıhhi teftiş izni dahil olmak ancak bunlarla sınırlı olmamak üzere)
Tüm çalışmalar, komşu yerleşim alanları ve çevre üzerindeki etkiler en aza indirilecek şekilde, güvenli ve disiplinli bir biçimde gerçekleştirilecek.
İşçilerin kişisel koruyucu teçhizatları uluslararası iyi uygulamalara uygun olacak (her zaman başlık kullanılacak, gerektiğinde maske ve koruyucu gözlük, emniyet halatı ve koruyucu botlar kullanılacak)
Sahaya yerleştirilecek uygun uyarı işaretleri işçileri uymaları gereken temel kurallar ve düzenlemeler hakkında bilgilendirecek.
B. Genel Rehabilitasyon ve/veya İnşaat Faaliyetleri
İnşaat makineleri sahada gereksiz yere fazla çalıştırılmayacak
Gürültü
İnşaat gürültüsü sadece izinde belirtilen saatler ile sınırlandırılacak.
Çalışmalar sırasında, jeneratörlerin, hava kompresörlerinin ve diğer elektrikli ekipmanların motor kapakları kapalı tutulacak ve ekipmanlar konut alanlarında mümkün olduğunca uzakta tutulacak
Su Kalitesi
Sahada uygun erozyon ve çökelti kontrol önlemleri uygulanacak –örneğin çökeltilerin sahadan uzaklaşarak yakındaki derelerde ve akarsularda aşırı bulanıklığa yol açmasına engel olmak için saman balyalarının ve/veya silt çitlerinin kullanılması.
Atık Yönetimi
Yıkım ve inşaat faaliyetlerinden kaynaklanması beklenen tüm önemli atık türleri için atık toplama ve bertaraf yolları ve sahaları tespit edilecek..
Madencilik ile ilişkili inşaat ve yıkım atıkları sahada tasnif yoluyla genel çöplerden, organik, sıvı ve kimyasal atıklardan ayrılacak ve uygun konteynırlar içinde depolanacak.
İnşaat atıkları lisanslı toplayıcılar tarafından düzgün şekilde toplanacak ve bertaraf edilecek
Atıkların tasarlandığı gibi uygun şekilde yönetildiğinin kanıtı olarak, atık bertaraf kayıtları tutulacak.
Mümkün olduğu durumlarda, yüklenici uygun malzemeleri tekrar kullanacak veya geri kazanımını sağlayacak (asbest dışında)
C. Bireysel Atık Su Arıtma Sistemi
Su Kalitesi
Lağım atıklarının ve bina sahalarından (kurulum veya yeniden inşa) kaynaklanan atık suların yönetimi ile ilgili yaklaşım yerel makamlarca onaylanmalıdır
Bireysel atık su sistemlerinden çıkan atık suların alıcı su ortamlarına deşarj edilmesinden önce, atık su kalitesi, ve atık su arıtma ile ilgili ulusal kılavuzlarda belirtilen asgari kalite standartlarını karşılayacak şekilde arıtılması gerekir.
Yeni atık su sistemlerinin izleme faaliyetleri gerçekleştirilecek (önce / sonra)
D. Tarihi Bina(lar)
Kültürel Miras
Binanın onaylanmış bir tarihi yapı olması, böyle bir yapının çok yakınında yer alması veya onaylanmış bir tarihi alan içerisinde yer alması halinde, ilgili yerel makamlara bildirim yapılacak ve gerekli izinler/ruhsatlar alınacak; tüm inşaat çalışmaları yerel ve ulusal mevzuata uygun olarak gerçekleştirilecek.
Kazı veya inşaat çalışmaları sırasında rastlanılan tarihi eserlerin veya buluntuların kayıt altına alınması, ilgili görevlilerle temas kurulması ve bu gibi durumlarda inşaat işlerinin durdurulması veya değiştirilmesi için gerekli hükümlerin oluşturulması sağlanacaktır.
E. Arazi Edinimi
Arazi Edinim Planı/Çerçevesi
Arazi kamulaştırmasının beklenmemesi ancak daha sonra gerekli hale gelmesi halinde, veya arazi yasal veya yasadışı olarak kullananların gelir kaybının beklenmemesi ancak gerçekleşecek olması halinde, Banka’nın Görev Ekibi Liderine bu hususta danışılacaktır.
Onaylanan Arazi Edinim Planı/Çerçevesi (projenin gerektirmesi halinde) uygulanacaktır.
F. Zehirli Maddeler
Asbest Yönetimi
Proje sahasında asbest bulunması halinde, uygun şekilde tehlikeli madde olarak işaretlenecektir.
Mümkün olduğu durumlarda asbest uygun şekilde kontrol altına alınacak ve riski azaltmak için mühürlenecektir.
Uzaklaştırılmasının gerekmesi halinde, asbest uzaklaştırılmadan önce asbest tozumasını en aza indirmek amacıyla ıslatılacaktır.
Asbest nitelikli ve deneyimli uzmanlar tarafından taşınacak ve bertaraf edilecektir.
Asbestli malzemenin geçici olarak depolanması halinde, atıklar kapalı konteynırlar içerisinde uygun şekilde saklanacak ve uygun şekilde işaretlenecektir.
Uzaklaştırılan asbest tekrar kullanılmayacaktır.
Zehirli / Tehlikeli Madde Yönetimi
Tehlikeli veya zehirli maddelerin sahada geçici olarak depolanması güvenli konteynırlar içerisinde yapılacak ve üzerine bileşimi, özellikleri ve kullanma bilgileri yazılacaktır.
Tehlikeli madde konteynırları, dökülme ve sızıntıları önlemek amacıyla sızdırmaz konteynırlar içerisine yerleştirilecektir.
Atıklar özel olarak ruhsatlandırılmış taşıyıcılar tarafından taşınacak ve lisanslandırılmış bir tesiste imha edilecektir.
Zehirli içeriğe sahip boyalar veya solventler veya kurşun bazlı boyalar kullanılmayacaktır.
G. Etkilenen Ormanlar ve/veya Koruma Altındaki Alanlar
Koruma
Çalışma sahasının yakınındaki kabul edilmiş tüm doğal yaşam alanları ve koruma altındaki alanlar korunacak ve kötü niyetli olarak kullanılmayacaktır. Personelin avlanması, yiyecek araması, ağaç kesmesi veya başka türlü zarar verici faaliyetlerde bulunması kesinlikle yasaklanacaktır.
İnşaat sahasının yakınındaki büyük ağaçlar işaretlenecek ve etrafı çit ile çevrilecek, kök sistemleri korunacak ve ağaçlara zarar verilmesi önlenecektir.
Saman balyaları ve silt çitleri gibi yöntemlerle uygun erozyon ve çökelti kontrol önlemleri alınarak, yakındaki sulak alanlar ve dereler inşaat sahasından gelecek akıntılardan korunacaktır.
Özellikle koruma altındaki alanlar olmak üzere, yakın çevrede ruhsatsız malzeme ocağı, taş ocağı veya atık sahaları açılmayacaktır.
H. Tıbbi Atıkların Bertarafı
Tıbbi Atık Yönetim Altyapısı
Yüklenici, ulusal mevzuata uygun olarak yeni inşa edilen ve/veya rehabilite edilen sağlık tesislerinde tıbbi atıkların yönetilmesine ve bertarafına yönelik yeterli altyapının olmasını sağlayacaktır. Bu altyapı aşağıdakileri içerir, ancak bunlarla sınırlı değildir:
Diğer atıklardan ayrıştırılmış tıbbi atıkların (kirli malzemeler, kesici malzemeler, insan dokuları ve sıvıları dahil olmak üzere) bertarafına yönelik özel tesisler:
Klinik atıklar: sarı torbalar ve konteynırlar
Kesici malzemeler– özel delinmeye dayanıklı konteynırlar/kutular
Evsel atık (organik olmayan): siyah torbalar ve konteynırlar
Tıbbi atıklar için uygun depolama tesislerinin mevcut olması; ve
Faaliyetin tesis bazlı arıtma içermesi halinde, uygun imha seçeneklerinin mevcut ve faal olması
I Trafik ve Yaya Güvenliği
İnşaat faaliyetlerinin trafik ve yayalar üzerinde yol açabileceği doğrudan ve dolaylı tehlikeler
Yüklenici ulusal mevzuata uygun olarak, inşaat sahasının uygun şekilde güvenliğini sağlamaktan ve inşaat ile ilişkili trafiğin düzenlenmesinden sorumludur. Bu önlemler aşağıdakileri içerir, ancak bunlarla sınırlı değildir:
Trafik tabelaları, uyarı işaretleri, bariyerler ve servis yolları: saha açık bir şekilde görülebilir olmalıdır ve halk potansiyel tehlikeler konusunda uyarılmalıdır.
Özellikle sahaya erişim ve saha yakınındaki yoğun trafik için olmak üzere personelin eğitimi ve trafik yönetim sistemi. İnşaat trafiğinin müdahalesinin olduğu yerlerde yayalar için güvenli geçitlerin ve yaya geçitlerinin sağlanması.
Çalışma saatlerinin yerel trafik düzenine göre ayarlanması; örneğin işe gidiş ve işten dönüş saatlerinde veya hayvan sürülerinin hareket saatlerinde büyük nakliye işlerinden kaçınılması
Halkın güvenli ve uygun geçişinin sağlanması için gerekli olması halinde, sahada eğitimli ve görünür personel tarafından aktif trafik yönetimi.
Yenileme çalışmaları sırasında binaların halka açık kalmaya devam etmesi halinde, ofis tesislerine, mağazalara ve konutlara sürekli ve güvenli erişimin sağlanması.
PART 3: MONITORING PLAN
BÖLÜM 4: İZLEME PLANI
Aşama
Ne
(İzlenecek parametre ne?)
Nerede
(Parametre nerede izlenecek?)
Nasıl
(Parametre nasıl izlenecek?)
Ne Zaman
(Sıklık derecesini belirtiniz / ya da sürekli mi?)
Neden
(Parametre neden izleniyor?)
Maliyet
(proje bütçesinde yer almıyorsa)
Kim
(İzlemeden kim sorumlu?)
Faaliyetin hazırlanması sırasında
Faaliyetin uygulanması sırasında
Faaliyetin denetlenmesi sırasında
1 Çevresel Yönetim Çerçevesi (ÇYÇ) : Giriş (Arka Plan, Proje Amacı, Proje Açıklaması); Politika, Yasal ve İdari Çerçeve; İlgili Dünya Bankası Politikaları; Uygulama Düzenlemeleri; Çevresel Tarama, Değerlendirme ve Yönetim; ve İzleme ve Raporlama
2 Arazi edinimi; insanların yerinden edilmesini, geçim kaynaklarının değiştirilmesini ve özel mülklere girilmesini içerir; ve satın alınan / devredilen arazinin, arazi üzerinde yaşayan ve/veya gecekondusu bulunan ve/veya bir işletmesi (büfesi) bulunan insanları etkilemesi halinde geçerlidir.
3 Zehirli / tehlikeli maddeler; asbest, zehirli boya, kurşunlu boyanın çıkarılmasını, vs. içerir, ancak bunlarla sınırlı değildir.