Şeker tatlıdır ancak aşırısı vücudunuza acı gelebilir! Meyveler, sebzeler, süt ürünleri ve tahıllar gibi bütün yiyeceklerde doğal şeker bulunur. Vücudunuz bu karbonhidratları yavaşça sindirir. Böylece hücreleriniz düzenli bir enerji kaynağına sahip olur. İlave şekerler ise paketli yiyecek ve içeceklerden gelir. Vücudunuzun ilave şekere ihtiyacı yoktur. Aşırı şeker tüketmenin zararlarını öğrenmek için okumaya devam edin.
Aşırı Şeker Tüketiminin Zararları
1. Kilo Alımı
Şekerli içecekler, büyük bir ilave şeker kaynağıdır. Her gün bir teneke kutu içecek içiyor ve tükettiğiniz diğer gıdaların kalorisine dikkat etmiyorsanız, üç yılda fazladan 15 kilo alırsınız. Çok fazla kilo almak diyabet ve bazı kanserler gibi sorunlara yol açabilir.
2. Kalp Hastalığı
Günümüzde her 10 kişiden biri, günlük kalorilerinin 1/4 veya daha fazlasını ilave şekerden alıyor. Bir çalışma, bu kadar şeker tüketen bir kişinin kalp hastalığından ölme riskinin iki kattan daha fazla olduğunu ortaya koymuştur. İlave şeker kan basıncınızı yükseltir ve kan dolaşımına daha fazla yağ bırakır. Her ikisi de kalp krizi, felç ve diğer kalp hastalıklarına yol açabilir.
3. Diyabet (Şeker Hastalığı)
Özellikle şekerli içecekler, tip 2 diyabet riskini artırabilir. Bunun nedeni, şeker kanınızda kaldığında, vücudunuzun yediğiniz yiyeceği enerjiye dönüştüren insülin hormonunu daha az üreterek tepki göstermesidir. Fazla kilonuz varsa, 10-15 kilo vermek kan şekerinizi yönetmenize yardımcı olabilir.
3. Yüksek Tansiyon
Yüksek tansiyonun sorumlusu olarak genellikle tuz suçlanır. Ancak bazı araştırmacılar, şekerin daha tehlikeli bir suçlu olabileceğini söylüyorlar. Şekerin tansiyonu yükselttiğine inandıkları gibi, insülin seviyelerinizin çok yükselmesine neden oluyor. Bu, kan damarlarınızı daha az esnek hale getirebilir ve böbreklerinizin vücutta ödem oluşmasına neden olan su ve sodyum tutmasına neden olabilir.
4. Yüksek Kolesterol
Aşırı şeker tüketimi, kilonuzun ne kadar olduğuna bağlı olmaksızın kalbiniz için zararlıdır.
- Kötü kolesterolü (LDL) yükseltebilir ve iyi kolesterolü (HDL) düşürebilir.
- Trigliseritler denilen kan yağlarını yükseltebilir ve onları parçalayan enzimin görevini yerine getirmesini engelleyebilir.
5. Karaciğer Hastalığı
Paketlenmiş yiyeceklerin, atıştırmalıkların ve içeceklerin çoğu, meyve veya mısır gibi sebzelerden elde edilen basit bir şeker olan fruktozla tatlandırılır. Karaciğeriniz de onları yağa dönüştürür. Vücudunuza düzenli olarak fruktoz pompalarsanız, karaciğerinizde küçük yağ damlaları oluşur. Buna “non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı” denir. Teşhisten sonraki beslenme değişiklikleri, hastalığın ilerlemesinin önüne geçebilir ve nihayet tamamen iyileşmesini sağlayabilir.
6. Diş Çürümesi
Şekerin dişleri çürüttüğünü biliyorsunuz. Peki, nasıl? Şeker, ağzınızdaki bakterileri besler ve arkasında diş minesini aşındıran asit bırakır. Şekerli içecekler, kurutulmuş meyveler, şekerler ve çikolata yaygın suçlulardır. Ekşi şekerler en kötüler arasındadır. Neredeyse akü asidi kadar asidikler! Tatlı yedikten sonra, ağzınızı durulayın veya asidi nötralize etmek için biraz süt için.
7. Kalitesiz Uyku
Gün boyunca aşırı şeker tüketimi, kan şekeri seviyelerinizi bozabilir ve ani yükselmelere ve çökmelere neden olabilir. İş yerinde ya da okulda uyanık kalabilmek için mücadele etmek zorunda kalabilirsiniz. Akşamları bir kase dondurma ya da kurabiye, gece uyanmanıza neden olabilecek şeker pompalayabilir. Aynı zamanda derin uykuda olduğunuz süreyi kısaltabilir. Yani dinlenmiş hissederek uyanamayabilirsiniz.
8. Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB)
Bağlantısı kanıtlanamasa da, şekerin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu semptomlarını kötüleştirdiği düşünülmektedir. DEHB’ye neyin yol açtığını tam olarak bilmiyoruz ancak muhtemelen genler önemli bir rol oynamaktadır.
9. Ruh Sağlığı Sorunları
Moralsiz mi hissediyorsunuz? Aşırı şeker tüketimi bu sorunun bir parçası olabilir. Bazı çalışmalar şeker ve zihinsel sağlık problemlerini birbiriyle ilişkilendirilmiştir. Son çalışmalardan biri, günde 66 gramdan fazla şeker tüketen erkeklerin, 40 gram ya da daha az şeker tüketen erkeklerden daha fazla anksiyete ya da depresyon tanısı koyulma ihtimalini %23 artırdığını göstermiştir. Aşırı şeker tüketimi, beyninizde şişkinlik veya iltihaplanma oluşmasına bağlı depresyona neden olabilir.
10. Böbrek Taşı
Böbrek taşları, idrardaki kimyasalların katı kristallere dönüşmesi sonucu oluşur. Vücudunuz bazı böbrek taşlarını çok fazla acı çekmeden temizler. Diğerleri böbreklerinize ya da idrar yollarınızın başka bir bölümüne takılabilir ve idrar akışını engelleyebilir. Aşırı sofra şekeri, yüksek fruktozlu mısır şurubu (çoğu hazır tatlı gıdada kullanılıyor) veya işlenmiş gıdaların tüketimi böbrek taşı oluşumu riskini artırır.
Ne Kadar Şeker Aşırı Olarak Kabul Edilir?
Uzmanlar, kadınlar için günde 6 çay kaşığı (25 gram), erkekler için 9 çay kaşığı (36 gram)’dan fazla ilave şeker tüketimini tavsiye etmiyor. Ancak ortalama bir kişi günde 22 çay kaşığı (88 gram) ilave şekerden fazlasını tüketiyor. Yalnızca 330 ml bir teneke içecekte 10 çay kaşığı şeker vardır ve beslenme açısından hiçbir faydası yoktur.