İster bir blog yayınını gözden geçir, ister iş için dosyalarını incele, ister bir kitaba göz at, her gün birçok okuma yaparız. Ancak bu metinleri okumak zaman alır, zihinsel olarak kafamızı yorabilir ve gözlerimizi zorlayabilir. Okuduğumuzu anlamaya devam ederken daha hızlı okumak istiyorsan, bu yedi ipucuna bir göz at derim.
1. METNİ ÖNİZLEYİN.
Filmi izlemeden önce bir filmin fragmanını izlemek size bir fikir sunar ve ne izleyeceğinizi bilmenizi sağlar. Aynı şekilde, bir metni okumadan önce de önizlemek, sizi okumak üzere olduğunuz şeyi hızlıca anlamanıza hazırlar. Bir metni önizlemek için başından sonuna kadar tarayın, başlıklara, alt başlıklara, kalın veya büyük yazı tipindeki herhangi bir şeye ve madde işaretlerine özellikle dikkat edin. Büyük bir resim anlayışı elde etmek için, giriş ve sonuç paragraflarını gözden geçirin. Geçiş cümlelerini tanımlamaya, görüntü veya grafikleri incelemeye ve yazarın metni nasıl yapılandırdığını anlamaya çalışın.
2. OKUMANIZI PLANLAYIN.
Bir metne stratejik yaklaşmak, metnin ana fikrini ne kadar verimli sindirebileceğiniz konusunda büyük bir fark yaratacaktır. İlk olarak, hedeflerini düşün. Karşındaki metni okuyarak ne öğrenmek istiyorsun? Sonunda cevaplamak istediğin bazı soruları not al mesela. Ardından, önizlemene göre yazarın metni yazma hedefini belirleyebilirsin. Örneğin, yazarın amacı Antik Roma’nın tüm tarihini tanımlamak olabilirken, senin amacın sadece Romalı kadınların siyasetteki rolü hakkında bir soruyu cevaplamak olabilir. Hedefin kapsam olarak yazarınkinden daha sınırlıysa, yalnızca ilgili bölümleri bulmayı ve okumayı planlayabilir, böylece vakit kazanabilirsin.
Benzer şekilde, okuma planınızı okumak üzere olduğunuz metnin türüne göre değiştirebilirsin. Konusu derin yasal veya bilimsel bir metin okuyacaksan, belirli bölümleri bir roman veya blog okumandan daha yavaş ve dikkatli bir şekilde okuyacak şekilde planlamalısın.
3. KONSANTRE OLUN.
Anlayarak, hızlı bir şekilde okumak, ciddi odaklanma ve yüksek konsantrasyon gerektirir. Dış gürültüyü, dikkat dağıtıcı unsurları en aza indir ve düşüncelerini okurken dağıtmamaya çalış. Metne odaklanmak yerine bir sonraki öğününüzü hayal ettiğinizi fark ederseniz, zihninizi önünüzdeki metne yavaşça geri getir. Birçok okuyucu pasif olarak, odaklanmadan birkaç cümleyi okur, sonra geri dönüp tekrar okuduklarından emin olmak için zaman harcarlar. Yazar Tim Ferriss’e göre, bu alışkanlık seni önemli ölçüde yavaşlatacak ve metne bir bütün olarak bakabilmeni zorlaştıracak.
4. CÜMLE CÜMLE OKUYUN.
Okuma hızını arttırmak için gözlerine dikkat et. Çoğu insan, yazı tipi boyutuna ve metin türüne bağlı olarak, genellikle her biri üç ila beş kelime içeren 2,5 cmlik parçalar halinde tarayabilir. Her kelimeyi ayrı ayrı okumak yerine, gözlerini bir tarama hareketiyle hareket ettirebilir, bir parçadan (üç ila beş kelimeden) sonraki kelime grubuna atlayabilirsin. İlk ve son kelimelerden ziyade kelime bloklarına odaklanarak, her satırın başını ve sonunu okumayı hızlandırabilirsin.
Her kelime grubuna parmağınla veya bir kalemle takip etmek, gözlerini metnin üzerinde hızlı bir şekilde taşımayı öğrenmene yardımcı olacaktır. Ve okuduğunda iç seslendirmesiz devam etmeni teşvik edecektir. İç seslendirme veya okuduğun gibi kafandaki her kelimeyi sessizce telaffuz etmen seni yavaşlatır ve yazının ana temasından uzaklaştırır.
5. HER BÖLÜMÜ OKUYUN.
Dartmouth Kolejinin Akademik Beceri Merkezi’ne göre, öğrencilerin bir ders kitabının veya makalenin her bölümünü okuması eski moda bir efsanedir. Çok önemli bir şey okumuyorsan, amacınla ilgili olmayan bölümleri atlayabilirsin. Seçerek okumak, sadece bir metnin tamamını okumak için zamana sahip olmak yerine, birçok metnin ana noktalarını sindirmeni mümkün kılacaktır.
6. ÖZET YAZIN.
Sayfadaki son kelimeyi okuduğunuzda işin bitmemelidir. Okumayı bitirdikten sonra, okuduklarını özetlemek için birkaç cümle yaz ve okumaya başlamadan önce sorularını yanıtla. Ne öğrenmeyi umduğunu belirledin mi? Düşünmek, bilgileri sentezlemek ve öğrendiklerini yazmak için okuduktan birkaç dakika sonra zihnindeki metni yazarak somutlaştırmak, daha sonra hatırlamak için daha iyi olacaktır. Daha görsel veya sözel biriysen, bir zihin haritası özeti çizebilir veya birisine ne öğrendiğini anlatabilirsin.
7. OKUMA PRATİĞİ YAPMALISIN.
Bir metne stratejik olarak yaklaşmak, aktif olarak okumak ve etkili bir şekilde özetlemek pratik gerektirir. Okuma hızını artırmak istiyorsan, dakikada kaç kelime (veya sayfa) okuyabileceğini test etmek için bir zamanlayıcı kullanabilirsin. Daha hızlı ve daha hızlı okuyabildiğiniz için anlama seviyenden memnun olduğundan emin olmak için kendini periyodik olarak kontrol etmelisin.