Telefon Nedir ve Nasıl Çalışır?
Telefon bir alıcı ve vericiden oluşur. Ağız kısmında ses alıcısı, kulaklık kısmında da ses vericisi bulunur. Elektrik hattıyla birbirlerine bağlı telefonlar arasında ses iletişimi yapılabilir. Peki nasıl?
Kısaca anlatacak olursak; telefon cihazı, iletilmek istenen ses titreşimlerini alıcı mikrofon yardımıyla alarak elektrik titreşimine dönüştürür, hattın diğer ucunda bulunan verici hoparlör de gelen elektrik titreşimlerini ses titreşimlerine çevirerek sesi karşı tarafa iletir.
Telefonun Tarihçesi?
Seslerin bir ip, tel veya kablo ile başka noktalara aktarılabileceği 16. yüzyıldan beri bilinmekteydi. O tarihlerden beri çok sayıda kişi tarafından çeşitli denemeler yapıldı.
Telefonun tarihçesi için öncelikle elektrik hattı ile ses iletişimim bulunmasına gitmek gerekir.
Adım Adım Telefonun İcadı?
ABD’li Joseph Henry (1797-1878), 1830 yılında elektrik akımı yardımıyla uzaktaki bir zili çaldırmayı başarmıştır. Bu o dönemlerde büyük bir buluştu ve hemen ardından, elektrikli telgrafın doğuşunu getirdi.
1832 yılında ABD’li ressam Samuel Finley Breese Morse (1791-1872), aynı zamanda bir mucitti. Bir okyanus yolculuğu sırasında tanıştığı yolcu elektromıknatısla ilgili duyduklarından bahsetmişti. Zaten telgraf üzerine çalışmaları bulunan Morse, elektromıknatısı telgrafta kullanabileceğini düşünerek çalışmalarına başladı.
Üç yıllık bir çalışmanın ardından 1835 yılında, Samuel Morse ilk elektromıknatıslı telgrafı icat ederek iletişim çağında bir devrim yarattı. Ancak sistem tam anlamıyla başarı sağlayamadı. Bunun üzerine Morse ve yardımcı Vail icatları üzerinde geliştirmeler yaparak alfabe kodlama sistemine geçtiler. Yeni kodlama sisteminin adı Mors alfabesiydi ve tüm dünyada kabul görerek kullanılmaya başlanmıştı.
Charles Wheatstone (1802-1875), mucit arkadaşlarının da katkısıyla ilk çift yönlü iletişim sağlayan telgrafı icat etti.
Elektrik ampüllerinin ünlü mucidi Thomas Alva Edison (1847-1931), çift yönlü telgrafı geliştirerek quadruplex, sextuplex ve multiplex özellikli telgraflar üreterek gelen mesajların otomatik olarak kağıtlara yazabilen cihazlar üretti (1872 – 1876). Ancak bu cihazlar yalnızca Mors alfabesi kodlarını yazabiliyordu. Okunması için biri tarafından kodların alfabeye dönüştürülmesi gerekiyordu.
David Edward Hughes (1831-1900), Mors alfabesinin yerine, günümüz alfabesini kullanan bir klavyeli telgraf üretme çalışmalarına başladı. Ancak bunu tam anlamıyla başaramayan Hughes, bir telgraf teknisyeni olan Fransız Emile Baudot’un (1845-1903) yardımıyla cihazı üretmeyi başardı.
Sesli İletişime Geçişin Doğuşu:
Amerikalı Charles Grafton Page (1812-1868), 1840 yılında yumuşak demir parçacıklarını hızla mıknatıslamak ve mıknatıslığını gidermek yoluyla sesleri cızırtı halinde alıp veren bir cihaz yapmayı başarmıştır. Hemen ardından Page’nin cihazını Cenevreli fizikçi Auguste Arthur de la Rive (1801-1873) cihazın ses iletişimi biraz daha iyileştirdi.
Alman fizikçi Johann Philipp Reis (1834-1874), 1861 yılında insan kulağının iç yapısı ile sesi nasıl duyduğunu iyi biliyordu. Bu nedenle insan kulağından esinlenerek zarın titreşimiyle ses üreten bir cihaz yapmayı başardı. Bu gerçek telefonun icadındaki en büyük adımdı. 50 adet yapıp sattığı cihaz sonradan pek ilgi görmedi. Müzikler anlaşılabiliyor fakat insan sesleri anlaşılamayacak kadar kötüydü.
İskoç Alexander Graham Bell (1847-1922), Bell 1876 yılında sesi anlaşılabilir şekilde iletebilen ilk telefonu üretti. Daha sonra Thomas Edison icat ettiği mikrofonu, telefona takmasıyla çok net ses kalitesine ulaşan ilk modern telefonu üretilmiş oldu.
Alexander Graham Bell’in hayatı:
3 Mart 1847 yılında İskoçya’nın Edinburg şehrinde doğdu. İki kardeşini veremden kaybedince, babası ve annesi kalan tek oğullarının sağlığını düşünerek Kanada’ya göç etti. Annesi doğuştan işitme engelliydi. O yıllarda babası ve dedesi işitme engellilerin duymasalar bile konuşabilmeleri için çalışmalar yapıyorlardı. Babasının ölümünün ardından yaptığı çalışmalarını tanıtmak ve yaymak için çabalayan Bell Amerika’ya gitti. İşitme engellilere öğretmen yetiştiren bir okulda eğitmen olarak işe başladı ve hemen ardından kendi okulunu kurarak büyük başarı elde etti.
Bell, İngiltere’deki Oxford Üniversitesi’ne konuk öğretmen olarak çağrıldı. Bilimsel kitaplar okuyarak araştırmalarına devem eden Graham Bell, müzik sesinin bir tel aracılığı ile aktarılabilineceği düşüncesi üzerinde yoğunlaştı.
Bir süre sonra İngiltere’den dönen Bell, Boston Üniversitesi İnsan Sesi Fizyolojisi dalı profesörlüğüne getirildi. Bilimsel çalışmalarını Thomas Watson adlı bir elektrik mühendisi ile birlikte yapmaya başladı. Maddi yönden çok sıkıntı çeken Bell ve Watson 1875 yılında sesi tel üzerinden başka bir yere gönderen ilk cihazlarını yaptılar. Ses anlaşılmayacak kadar kötüydü ama önemli bir adımdı. O yıllarda bir kaç mucit tarafından ses aktarımı yapabilen cihaz üretmişti. Graham Bell ve diğer mucitlerden Elisha Gray 14 Şubat 1876 patent başvurusunda bulundu. Başvuru sonucunda Bell 7 Mart 1876’da istediği patenti aldı.
10 Mart 1876 günü Bell, cihazını geliştirmek için denemeler yaptığı sırada, telefonu çalıştırmak için kullandığı bataryadan pantolonuna asit döküldü. Telaşla Watson’ı şu sözlerle yardıma çağırdı:
“Mr. Watson —Come here —I want to see you” (“Bay Watson. Buraya gelin. Sizi görmek istiyorum.”)
Watson, Bell’in sesini duyamayacak kadar çalışıyordu, fakat sesi duyarak hemen gelmişti. Farkında olmadan yaptıkları ses testi telefondan iletilmişti. Ancak cihazın hala geliştirilerek sesi daha alabilir ve iletebilir hale getirilmesi gerekiyordu. Bir yıl sonra çalışmalarına maddi manevi destek veren bir ailenin işitme engelli kızı Mabel ile evlendi.
Kısa bir süre sonra ses kaydedebilen ilk cihazı yani “Gramofon”u da icat ederek tüm dünyada büyük yankılar uyandırdı. Fransız hükumeti insanlık adına yaptığı hizmetlerine karşılık onur ve para ödülleri verdi. Aldığı ödülleri ve cihazlarından kazandığı tüm paraları İşitme Engelliler Kurumu’na harcadı.
Bell, telefon çalışmalarını dört yılda tamamlayabildi. 1880 yılında yardımcısı Tainer ile radyofon adını verdikleri cihazı denediler. Uzak bir yerdeki okulun çatısına çıkan Trainer, telefonu kullanarak Bell’e seslendi “Bay Bell. Bay Bell. Beni duyabiliyorsanız lütfen pencerenin önüne gelip şapkanızı sallayın.” Bell cama gelerek şapkasını salladı. Artık telefon gerçek anlamda üretilmişti. Sekiz yıl sonra Amerika’nın Connecticut eyaleti dünyanın ilk telefon şebekesine sahip eyaleti oldu. Ardından Amerika’nın New York şehri ve tüm dünyaya yayılan telefon şebekeleriyle, telefon vazgeçilemez bir cihaz haline gelmiştir. Graham Bell babası ve dedesi gibi kendini işitme engellilerin eğitim ve öğretimine adamıştır. Hayatı boyunca telefon ve diğer icatları ile ilgili çalışmalarını sürekli geliştirmeye devam etmiştir. Bell, 2 Ağustos 1922, Baddeck Kanada’da yaşamını yitirmiştir.
Bu yazı bilgimanya.com‘a aittir. Link bağlantılı kaynak göstermek suretiyle faydalanabilirsiniz. Hatalı veya eksik bir bilgi olduğunu düşünüyorsanız firstname.lastname@example.org e-posta adresinden bize ulaşabilirsiniz.
Alexander Graham Bell’in Ürettiği Tüm Telefonlar Kendi Adını Taşıyan Müzesinde – YouTube Videosu: