İdrar yolları rahatsızlıkları kedilerde oldukça yaygın görülen sağlık sorunları arasındadır. İdrar yolları, idrar üretimi ve atılımından sorumlu organları kapsamaktadır.
Kedilerde İdrar Yolları Sağlığı
İdrar Yolları Anatomisi
İdrar yolları rahatsızlıkları kedilerde oldukça yaygın görülen sağlık sorunları arasındadır. İdrar yolları, idrar üretimi ve atılımından sorumlu organları kapsamaktadır.
• Böbrekler; fasulye şeklinde, kandaki atıkları filtreleyen ve idrar üreten organlardır.
• Üreterler; ince tüpler halinde olan üreterler, idrarın böbreklerden alınıp, idrar torbasına taşınmasını sağlar.
• İdrar kesesi; idrarı tutan kesedir.
• Üretra; idrarın vücuttan dışarı çıkışını sağlayan tüptür.
Kedilerde yaygın olarak gözlemlenen idrar yolları rahatsızlıkları çoğunlukla alt idrar yollarında gözlemlenir ve F.L.U.T.D (Kedi Alt İdrar Yolları Rahatsızlıkları) olarak bilinir.
Kedilerin alt üriner sisteminde sıklıkla rastlanan rahatsızlıklar:
-İdrar kesesi yangısı (sistit)
-İdrar kesesinde idrar kristallerinin/taşlarının oluşumu (kristalüri veya ürolitiyazis)
-Üretranın kısmen veya tamamen tıkanması
-Bakteri kaynaklı idrar yolları enfeksiyonları
Alt idrar yolları rahatsızlıklarında semptomlar
Ne yazık ki, idrar yolları rahatsızlıklarının fark edilmesi bazen zor olabilir. Fakat kedinizin bazı davranışları sizlere idrar yolları rahatsızlıkları ile ilgili işaret olabilir. Bunlardan bazıları:
-Sık sık kum kabına gitmek
-İdrar yapma zorluğu
-İdrar yaparken acı belirtileri gösterme, bağırma
-İdrarda kan bulunması
-İdrarın az üretilmesi ya da üretilememesi
-İdrara çıkma alışkanlıklarındaki değişiklikler (örneğin: kum kabının dışına idrar yapma)
-Sık sık genital bölgenin yalanması
-Göbek masajından hoşlanmamaya başlaması
-İştahsızlık
-Fiziksel aktiviteyi ve etkileşimi reddetmek
Risk faktörleri
İdrar yolları rahatsızlıkları her yaş ve türdeki kedileri etkileyebilir, fakat bazı faktörler alt idrar yollarında rahatsızlık oluşum riski arttırır.
Bu faktörler:
-Obezite
-Hareketsizlik
-Kısırlaştırma: kediler kısırlaştırıldığında, kilo almaya daha yatkın olabilirler ve bu nedenle kısırlaştırma operasyonlarından sonra bazı idrar yolu problemlerinin geliştiği gözlemlenebilir.
-Stres: idrar kesesi yüzeyinde hasara ve hatta sistite yol açabilir.
-Su alımının azalması: bu sebeple konsantre idrar üretimi artar ve kristal / taş oluşum riski de artar
-Yaş: yaşın artmasıyla idrar yolları rahatsızlığı oranı da artmaktadır
-Cinsiyet: erkek kedilerin üretraları daha dar olduğu için idrar yolu tıkanıklığı riski daha yüksektir.
Kedinizin idrar yolları sağlığını nasıl korursunuz?
Kedinizin idrar yollarını koruyabilmek için ona yardımcı olabilirsiniz:
-Kedinizin su alımını arttırın: kedinizin, suyunun ve su kabının her zaman temiz olduğuna emin olun.
-Kedinizin günlük beslenme rutinine biraz ıslak mama ekleyin (örneğin akşam üstü).
-Su çeşmeleri kullanın: akan su kedileri cezbeder ve kedinizi daha fazla su içmeye teşvik etmek için yardımcı olabilir.
-Kedinizi, uygun mama ve beslenme miktarları ile ideal vücut ağırlığında tutun ve aynı zamanda fiziksel olarak aktif olmasını sağlayın.
-Stres faktörlerini azaltarak kedinizin stres seviyelerini düşük tutun (örneğin, çevresel değişiklikler, seyahat etmek, farklı evcil hayvanlar, vb.)
Kedinizin idrar yolu rahatsızlığı olabileceğini düşünüyorsanız ve yukarıda açıklanan belirtilerden bazılarını görüyorsanız, kontrol için hemen veteriner hekiminizle iletişime geçiniz.
Monica Laurenzano
Evcil Hayvan Beslenme Uzmanı