Hemoroid
İnsan vücudunda anal kanalın içini döşeyen kan damarlarının şişmesi durumuna “Hemoroid” adı verilmektedir. Daha açık ifade ile toplar damarların zamanla anormal bir şekilde genişleyerek kırmızı ve mor torbalar (memeler) şeklinde dışarı sarkması, bazen de aşınıp delinerek dışkılama esnasında sık sık, parlak kırmızı kanamalara yol açması; bu memelerin aniden pıhtı ile dolup şiddetli ağrı, ödem, iltihaplanma, yaralanma ve ağrı yapmasıdır. Halk arasında basur olarak da bilinir.
Hemoroidin Nedenleri Nelerdir?
- En sık neden kabızlıktır
- İshal, tenezm ya da tuvalette fazla kalmak
- Ailesel yatkınlık
- Karın içi basıncını artıran olaylar (Gebelik veya asit)
- Kolit, proktit, enterit gibi barsak enfeksiyonları
Hemoroidin Belirtileri Nelerdir?
- Makatta meydana gelen şişlik
- Rektal kanama
- Ağrı
- Akıntı, makatta ıslaklık hissi
- Kaşıntı
Hemoroid Nasıl Tedavi Edilir?
Ikınmaya neden olan etkenin (Kabızlık veya ishal) yok edilmesi ve dışkının yumuşatılması hedeflenir. Liften zengin besinlerin tüketilmesi, sıvı miktarının fazlalaştırılması ve gerekli durumlarda barsak hareketlerinin düzenlenmesine yardımcı olacak ilaçların kullanılması tedavide yardımcı faktörlerdir. Aşırı ishal oluşturarak dışkılama sağlayan ilaçlardan uzak durulmalıdır. Ağrı ve kaşıntının ortadan kaldırılmasında, kortizon ve lokal anestezik içeren merhemler ve suppozituarlar (fitiller) fayda gösterir. Hemoroidal damarlardaki tonüsü fazlalaştırarak hemoroidlerin küçülmesine ve ağrının azalmasına destek sağlayacak ağız yoluyla alınan ilaçlar denenebilir. Ilık suda oturma banyosu bir dereceye kadar rahatlama sağlayabilir. Akut ve ağrılı olgularda anal kanala soğuk uygulama genelde iyi sonuç verir (Anocryo). Gerektiğinde uygun olan vakalarda hemoroidlerin bağlanması (lastik band ligasyonu), sklerozan madde enjeksiyonu (skleroterapi) ve infrared koagülasyon gibi tedavi yöntemleri denenebilir. Bu tedavilere yanıt vermeyen durumlarda cerrahi tedavi yöntemlerinin devreye girmesi gerekmektedir.
Anal Fissür
Anüsün iç kısmında mukozada yukarı doğru uzanan 0,5- 1,5 cm uzunluğunda bir çatlak oluşması durumuna “Anal Fissür” denilmektedir. Anal fissürü meydana getiren mekanizma büyük hacimli ve sert dışkı kütlesinin gerçekleştirdiği travmadır.
- Düzensiz dışkılama alışkanlığı (şiddetli ıkınma vb.)
- Kronik kabızlık
- Kronik ishal
- Gebelik
- Travma
- Anatomik yatkınlık
- Anal cerrahi
- İnflamatuar barsak hastalığı
Anal Fissürün Belirtileri Nelerdir?
- Makatta ağrı
- Dışkıda kan
- Kabızlık
Anal Fissür Teşhis ve Tedavisi
Anal Fissür hastalığında anüsün dıştan muayenesi ile yırtık görülebilir. Yırtığın miktarını tespit etmek için anoskopi uygulanabilir. Ilık tüpler (anal kanalı genişleten ısıtılmış, çapları değişik derecelerde bujiler).
Tedavi için;
- Günde birkaç defa, yaklaşık 10'ar dakika yapılacak sıcak su oturma banyoları
- Gaita yumuşatıcıları
- Krem ve fitiller ağrıyı hafifletir.
- Birçok fissür birkaç haftada iyileşecektir. Fakat belirtiler kendini göstermeye devam ederse ameliyat gerekebilir. Ameliyat tedavisi genellikle anal kanaldaki adalelerin bir kısmını kesmeye dayanmaktadır. Bu işlem fissürü meydana getirecek basıncı azaltır ve iyileşmesini sağlar. Kuşkusuz en iyi tedavi korunmadır. Bol lifli, kepekli diyet düzenli barsak hareketlerine neden olarak rahat dışkılamayı sağladığından en önemli yeri teşkil eder.
Anal Fistül
Anal fistül; perianal derideki bir dış ağzın rektum ya da anal kanaldaki bir iç ağızla normalde olmayan bir kavite aracılığıyla birleşmesiyle meydana gelir. Yani anüsün iç kısmı ile anüs çevresindeki deri arasında oluşan tünel şeklinde bir kanaldır. İç deliği rektumda dış deliği deridedir. Genellikle makat içindeki bezlerin iltihaplanmasından dolayı oluşurlar.
Belirtileri
- Anal apse
- Anal kanala bitişik şişlik
- Makatta şiddetli ağrı ve ateş
- Makatta kızarıklık, kaşıntı
- Akıntı
Anal Fistül Teşhis ve Tedavisi
Anal Fistül genel cerrahi uzmanının gerçekleştireceği fizik muayene ile kolaylıkla teşhis edilebilir. Anoskopik muayene çerçevesinde fistülün makat içerisindeki ağzı görülebilir; fakat komplike fistüllerde radyolojik (fistülografi ve rektal ultrasonografi) gibi metotlardan yararlanılabilir.
Anorektal fistüllerin kendi kendine iyileşme göstermesi nadir durumlar dışında çok zordur. Tedavisi cerrahidir. Tedavi edilmeyen vakalarda kronik apse ve karmaşık fistül yolları gelişme gösterir. Anorektal fistüllerin tedavisinde üç temel cerrahi teknik kullanılır:
- Fistülotomi
- Seton kullanımı,
- Anorektal ilerletme flepleri