OKUMA EĞİTİMİ İÇİN TAVSİYELER
"Büyük şiirler için büyük dinleyiciler gerekir."
Sir Walt WHITMAN
Dünya literatüründe "etkin okur kimliği" oluşturmaya yönelik altı ilke:
SOR: Okurken sorular sor; karakterlerle, olayla, duygularla ilgili sorular sor!
BELİRLE: Kelimelerin anlamlarını belirlemeye çalış!
DİNLE : Müzikaliteyi yakala; vezni, kafiyeyi,…dinle! Metnin ritmini duy!
ÖZETLE: Metnin hikâyesini özetle!
AÇIKLA: Metni kendi sözlerinle açıkla!
BURAYA GETİR: Detayları bir araya getir ve metnin ne söylemek istediğini bul!
* Etkin okuma kimliği bir seferde değil, zamanla, yavaş yavaş, sabırla ve sürekli çabayla oluşturulabilecek bir kimliktir. Fakat bir kez kazanıldıktan sonra da kişinin yaşamının olağan bir parçası hâline gelen ve bir daha bırakılmayan bir özelliktir. Bu arada okuma sabrını da öğrencilere aşılamalı ve geliştirmelidir.
BUNUN İÇİN:
1. Öğrencilerin okumayı öğrenmelerini sağlamalıdır.
Yani öğrencinin eline 4 ciltlik Savaş ve Barış'ı vermeden önce onların bu okuma için birikim, sabır ve enerji bakımından hazırlığını sağlamak gerekir. Bu da okuma alışkanlığında ve sevgisinde düğümleniyor.
Meselâ; Agatha Christie ve James Bond gibi polisiye roman düşkünlerine Dostoyevski'nin Suç ve Ceza'sı ile Budala'sını okutmak kolay olacaktır. Aynı şekilde popüler aşk romanları okumaya meraklı öğrencileri Madam Bovary'ye, Kamelyalı Kadın'a veya Anna Karenina'ya yönlendirmek zor olmasa gerek.Stephan King'in korku romanlarını okuyan bir öğrenciye Zola'nın Therese Raquin'inin okutulması zor değildir.Çünkü önemli olan bir yerden başlamaktır.
R.Nuri bir yazısında şöyle der:
"Niye kitap okumuyorlar, demek, niye piyano çalmıyorlar, demek gibi bir şeydir. Kafayı kitap okumaya alıştırmak, parmakları piyano çalmaya alıştırmaktan kolay değildir. Ona göre yetişmek, hazırlanmak lazım gelir…"
2. Okuma alışkanlığından sonra kazandırılması gereken davranış Hızlı Okuma Teknikleri'nin öğretilmesidir.