Belirtileri: Rahatsızlık duygusu, iştah kaybı, kusma ve seyrek olarak da kanamadır.
Tedavi: Nedenin saptanması halinde, ondan kaçınılmasıdır. Alkalen köpü-rücü tozlar ve manyezi sütü, uygun ilaçlardır.
Kronik gastrit: Nedenler, akut gastritin-kilerle aynıdır. Kişi, bu tahriş eden maddeleri kullanmaya devam ettiğinden, akut gastrite ilişkin değişiklikler, kalıcı olur. Bazı vakalarda ise, belirli bir neden bulunamaz.
Belirtileri: Hiçbir belirti olmayabileceği gibi, iştah kaybı ve sindirim güçlüğü de görülebilir. Mide iç yüzeyi mukozasındaki değişiklikler sonucu, hid-roklorik asit ve B^ emilimini sağlayan intrinsik faktör salgısıyla birlikte, diğer mide salgıları da azaldığından, kronik gastritin doğurduğu en önemli durum, pernisyöz anemidir.
Tedavi: Tahriş eden yiyecek ve içecekler alınmamalıdır. Pernisyöz anemi varlığında, adale içi zerkler şeklinde, B12 vitamini verilir. Demir eksikliği ya da basit anemi de görülebileceğinden, bunlar da, örneğin demir alarak tedavi edilmelidir.
Mide ve duodenum ülseri (Gastrik ve peptik ülser): Nedeni tam olarak bilinmemektedir. Duodenum ülserlerinin sıklığı, midedekilerden on kere fazla olmakla beraber, iki hastalık da burada, eşdeğer olarak anlatılmıştır. Duodenum ülserlerine daha çok, işadamı, doktor gibi, az hareketli iş dallarında rastlanırken, mide ülserleri en sık el işçilerinde görülmektedir. Duodenum ülserleri, en çok erkeklerde belirir: Burada erkek-ka-dın oranı 4:ldir. Kadınlarda, mide ülseri daha fazla görülür. Duodenum ülserlerinin, üzüntü, endişe ve düzensiz öğünlerle ilişkisi olduğu iddia edilmekteyse de, bu hususta tam bir kam yoktur.
Belirtileri: Mide ülseri: Klasik belirtiler, ağrı, kusma ve seyrek olarak da kanamadır. Genellikle, mide ülseri ağrısı, vücut orta çizgisinin solunda ve hemen yemekten sonra hissedilir. Duodenum ülseri: Başlıca belirti, ağrıdır. Sağda ya da karın üst bölümünde, ortada, kaburgalarm altında hissedilir ve yemeklerden bir iki saat sonra belirir. Ağrının bir özelliği de, hastayı, sabaha karşı saat iki dolaylarında uyandırmasıdır. Herhangi bir yiyecek yiyerek (örneğin, bir bisküvi), biraz süt ya da alkali madde içerek, ağrıyı gidermek mümkündür. Kusma da ağrıyı yok eder ve durumun kendiliğinden iyileştiği görülebilir.
Tedavi: Sorunlara yol açmamış bir mide ülserinin tedavisi, başlangıçta tıbbîdir. Hasta yatırılmalı ve düzenli bir surette, sık ve az yedirilmelidir; gereken, midenin hiçbir zaman tamamen boş bı-rakümamasıdır. Kızarmış, baharatlı yiyeceklerin ve alkolün ağrıyı uyardığı gerçektir. Sigara içmekten vazgeçenlerde, ülserin daha çabuk iyileştiği görülür. Alkaliler yararlıdır ve bunlardan bazen ufak doz atropinle birlikte kullanılan alüminyum hidroksit ve magnezyum trisilikat, en değerlileridir. Meyan-kökünden elde edilen bir madde olan karbonoksolon, mide ülserlerinin iyileşmesini çabuklaştırır. Ülserleri kendi başına tedaviye yeltenmek, yanlıştır. Komplikasyonlar: Mide ülserlerinin kom-plikasyonları, delinme, iyileşme sonucu oluşan kabuk dokusunun mide iç yüzeyini bozması (bkz. Kum Saati Mide) ve akut kanamadır. Duodenum ülserinin komplikasyonlarıysa, delinme, kanama ve kabuk dokusuyla pilor ve duodenu-mun daralması sonucu, tıkanmadır.
Komplikasyonların tedavisi: Kanama, pilor tıkanması ve delinme halleri, ameliyat gerektirir. Mümkünse, mide ülserinde, midenin bir bölümünün alınması ameliyatı uygulanır. Duodenum ülserinde, ya aynı ameliyat yapılır veya plastik ameliyatla birlikte, mideye gelen vagus sinirleri kesilip, pilorun genişlemesi ve midenin bu suretle çabuk boşalması sağlanır. Midenin yarısının alınması ve vagus sinirlerinin kesilmesi ameliyatları sonucu, mide asit salgısı yarıdan fazla azalacağından, iyi bir cerrahın bu müdahaleleri yapması, aktif ülserin taşınmasından daha iyidir.
Mide kanseri: Sık rastlanan bir kanser tipidir.
Nedeni: Ender vakalarda, kronik gastriti izler, fakat kanserin sıklıkla, normal bir midede oluştuğu da görülür. Tek bir basit mide ülserinin kansere dönüşebileceğine ilişkin bir fikir birliği yoktur. Bir iddiaya göre, kanserleşmiş bir ülser, başlangıçtan beri habistir. Belirtileri: Sinsi seyreden sindirim güçlüğü, yavaş ilerleyen kilo kaybı, iştah azalması, halsizlik ve zamanla beliren bulantıyla kusmadır. Ülser ağrısını andıran sancı ya da devamlı ağrı duyulabilir.
Tedavi: Mümkünse, kanserli bölümün, cerrahî yoldan çıkartılmasıdır.
Midenin incelenmesi: Mide hastalıklarının hepsi de aynı yöntemlerle incelenir: Baryum içirilmesinden sonra çekilen mide ve duodenumun röntgen filmleri, gastroskopi (mide içinin gastroskop (bkz.) adlı aletle incelenmesi) bu yöntemlerdendir. Bazı vakalarda, mideyi açıp bakmadan teşhis konamaz.
Yayınlanma Tarihi : 15.08.2013 05:26:25