ZEPPELIN, Ferdinand (1838-1917)
Alman, mucit. Kendi adıyla anılan güdümlü hava gemilerini geliştirmiştir.
Graf von Ferdinand Zeppelin 8 Temmuz 1838’de Baden bölgesindeki Konstanz’da doğdu, 8 Mart 1917’de Berlin yakınlarındaki Charlettenburg’da (bugün DAC’de) öldü. Çoğu soylu aile çocuğu gibi askeri öğrenim gördü ve önce Wittemburg ve Prusya, Alman birliğinin gerçekleşmesinin ardından da Alman ordusunda görev aldı. İlk kez İç Savaş sırasında Federal Ordu safında gözlemci olarak bulunduğu ABD’de güdümlü balon yapımcılığına ilgi duymaya başladı. 1891’de tuğgeneral rütbesiyle emekli olduktan sonra tüm zamanını ve servetini güdümlü balon yapımı için kullandı. 1900’de “zeplin” olarak bilinen güdümlü hava gemilerinin ilk örneğinin yapımını tamamladı. Sonraki yıllarda Alman hükümetinin desteğiyle çeşitli modeller geliştiren Zeppelin, yaşamının son yıllarında, I.Dünya Savaşı sırasında kullanılan hava gemilerinin yapımıyla uğraştı.
Montgolfier kardeşlerin ilk gaz balonunu geliştirmelerinden sonra balona motor ve pervane ekleme düşüncesine dayanan hava gemisi teknolojisi hızla ilerlemiş, buhar ya da elektrik motoru taşıyan bazı hava gemileri yapılmış ve Santos-Dumont tarafından geliştirilen içten yanmalı gaz motoru taşıyan bir hava gemisiyle Eiffel Kulesi çevresinde yarım saatlik bir uçuş gerçekleştirilmişti.
Zeppelin’in bu alandaki en önemli katkısı, balon bölümünün yapısını yassı oval biçime getirerek aerodinamik sorunları aşması ve metal omurgalardan yararlanmayı başlatmasıdır. 1898’de patentini aldığı ve 1900’de yapımını tamamlayarak Konstanz Gölü yakınlarında havalandırdığı ilk hava gemisi LZ-1, 120 m uzunluğunda ve 10 m çapındaydı. LZ-l’in omurgasında 40 alüminyum çubuk kullanılmıştı ve 16 kesitten oluşan, yumuşak keten kaplı balon bölümü yaklaşık 10.000 m3 hidrojen gazı alıyordu. Omurgasının ana kirişine herbiri 16 BG gücünde içten yanmalı iki gaz motoru eklenmişti. Burnunun aşağı ve yukarı hareketlerini (yunuslama), omurgaya yerleştirilen ve ileri geri hareket edebilen bir ağırlık, yatay dengesi-niyse kuyruk bölümünde bulunan kanatlar sağlıyordu. Bu gemiyle saatte 30 km’lik bir hıza ulaşmayı başaran Zeppelin, daha sonraları dev hava gemileri geliştirdi.
En ünlüleri 1928’de geliştirilen “Graf Zeppelin” ile 1936’da yapılan “Hindenburg” olan ve okyanus aşırı taşımacılık ve iletişim görevlerinde kullanılan, bu arada birçok büyük kazaya da yol açan dev zeplinlerin yapımına II.Dünya Savaşı sonrasında son verildi.
Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi