Operasyon "İhracatçı". İngilizler Suriye'yi nasıl ele geçirdi?
İngiliz askerleri, Palmyra'daki antik Arc de Triomphe'deki Bren Carrier zırhlı personel taşıyıcısından iniyor
Seksen yıl önce İngiliz kuvvetleri İhracatçı Operasyonunu yürüttü ve Fransız kontrolündeki Suriye ve Lübnan'ı işgal etti. İngilizler, Avustralyalılar, Kızılderililer ve Özgür Fransız savaşçılarını içeren İngiliz Seferi Kuvvetleri, Fransız kuvvetlerine karşı dört haftalık düşmanlıklara başladı.
General Henri Denz komutasındaki Fransız birliklerinin sık sık karşı saldırılara geçtiği ve Fransa'nın onurunu yeterince savunduğu şiddetli savaşlar ortaya çıktı. İngilizlerin hava üstünlüğü nihayetinde kampanyanın sonucuna karar verdi. 21 Haziran'da Şam, 3 Temmuz'da Palmira düştü ve Müttefikler 9 Temmuz'da Beyrut'a ulaştı. 11 Temmuz 1941'de düşmanlıklar askıya alındı. 14 Temmuz'da Acre'de İngilizlerin Suriye ve Lübnan'ın kontrolünü ele geçirdiği bir ateşkes anlaşması imzalandı. Böylece İngiltere, Doğu Akdeniz'de Almanların Mısır'ı ve Süveyş Kanalı'nı tehdit edebileceği stratejik bir dayanak elde etti.
Dünya Savaşı ve Suriye
Osmanlı İmparatorluğu'nun yenilgisi ve çöküşünden sonra, Orta Doğu'daki mülkleri İngiltere ve Fransa arasında bölündü. Bugünkü Lübnan'ı da içine alan Suriye, Fransız kontrolüne girdi. 1930'da Suriye Cumhuriyeti kuruldu, ancak Fransız kontrolü altında kalmaya devam etti. Fransa'nın 1940'ta teslim olmasından sonra, manda altındaki bölgelerin geleceği ile ilgili soru ortaya çıktı. İlk olarak, Suriye ve Lübnan'daki birliklerin yeni komutanı General E. Mittelhauser, Levant ordusunun Müttefiklerin yanında savaşmaya devam edeceğini söyledi. Ancak, 25 Haziran 1940'ta Fransız Savaş Bakanı General Weygand, sömürgelerdeki ve manda topraklarındaki tüm birliklere Almanya ile ateşkes hükümlerine uymaları emrini verdi. Mittelhauser bu emre uydu.
Suriye'nin kendisinde, dünya savaşına karşı tutum açık değildi. Siyasi olarak aktif olan kamuoyunun bir kısmı, Mihver devletlerinin zaferinin Suriye'ye bağımsızlık vereceğini umarak Vichy rejimine desteği ve Almanya ile ittifakı savundu. Politikacıların bir başka kesimi de İngiliz işgaline karşı çıkmamış, aynı zamanda İngiltere'nin elinden bağımsızlığını elde etmeyi ummuştur. Ayrıca savaşın Birinci Dünya Savaşı sırasında olduğu gibi yeni ekonomik sıkıntılara, hastalıklara ve kıtlığa yol açacağından korkuluyordu. İngilizler ekonomik ablukayı Suriye ve Lübnan'a kadar genişletti. Özellikle, Irak'tan petrol tedarikini durdurdular ve bu da ciddi bir yakıt kıtlığına neden oldu.
Fransız Levant Komiseri ve birliklerin yeni komutanı Henri Fernand Denz, Suriyeli milliyetçilerle müzakerelere girerek, Vichy hükümetinin Suriye ve Lübnan'ı bağımsızlık arayışlarında desteklediğini, ancak bu konunun tartışılmasının uygun koşullar gerektirdiğini söyledi. Nisan 1941'de Denz, Suriye ve Lübnan'a tekrar bağımsızlık sözü verdi, ancak bu adımı bir savaşta uygulamanın imkansızlığını vurguladı.
Irak'taki ayaklanmanın Suriye milliyetçileri arasında geniş bir destek bulduğunu belirtmekte fayda var. İngiliz karşıtı ayaklanmayı desteklemek için birçok büyük şehirde gösteriler düzenlendi. Birçok milliyetçi, İngilizlerle savaşmak için Bağdat'a gitti. Üçüncü Reich'ın Suriye'deki başarısının ardından, Hitler ile ittifakın destekçilerinin sayısı artıyor.
Yakalanan Şam sokaklarında Çerkes filosunun süvarileri. Suriye sömürge ordusunun Çerkes birimleri müttefiklerin tarafına geçti ve Özgür Fransız birliklerinin bir parçası olarak Suriye'deki Vichy rejiminin bazı bölümlerine karşı savaşlara katıldı.
Ameliyattan önceki durum
Irak işgalinin bastırılmasından hemen sonra (İngiliz Ordusu'nun Irak Blitzkrieg'i) İngiliz komutanlığı, Suriye ve Lübnan'da İran ve Vichy güçlerine karşı bir operasyon hazırlamaya başladı. 1940-1941'de bir dizi yenilgi, Yunanistan'ın ele geçirilmesi İngiltere'nin Akdeniz'deki konumunu kötüleştirdi. İngilizler, Orta Doğu'da olası bir Alman dayanağını ortadan kaldırmak istediler. Almanya ve İtalya, Suriye ve Lübnan topraklarını Filistin ve Mısır'a karşı kullanabilir veya Irak'ta bir saldırı başlatabilir. İngiltere, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz'deki konumunu güçlendirmeye çalıştı, bunun için Suriye ve Lübnan'ı ele geçirmek gerekiyordu. Fransız müttefiklerinin çıkarları da dikkate alındı. Özgür Fransız hükümetinin başkanı General de Gaulle, Vichy Fransa'dan mümkün olduğu kadar çok koloniyi koparmaya ve onları kendi silahlı kuvvetlerini oluşturmak için bir üs olarak kullanmaya çalıştı.
Bölgede İngiliz yönetimine karşı bir ayaklanmanın yaşandığı Irak'taki savaş sırasında Vichy rejimi, Almanların Bağdat'ı desteklemek için Suriye'deki askeri malzemeleri kullanmasına izin verdi. Ayrıca Fransızlar, kendi topraklarından askeri kargo geçişine izin verdi ve Almanya'ya kuzey Suriye'de birkaç hava alanı sağladı. Buna karşılık, Churchill İngilizlere izin verdi. havacılık Suriye'deki Eksen hava kuvvetleri üslerini bombalıyor. Ayrıca İngilizler, Özgür Fransızlara Suriye'deki Vichy rejimine karşı bir an önce operasyon başlatmasını teklif etti. İngilizlerin Irak'ı işgalinden sonra Fransızların isteği üzerine sınırlı bir Alman birliği Suriye'den ayrıldı. Ancak Londra bu durumu bir işgal bahanesi olarak kullanmaya karar verdi.
Haziran 1941'de Londra, Vichy rejiminin Levant'taki eylemlerine karşı keskin bir protesto ile çıktı ve Mihver ülkeleriyle işbirliği politikasının Fransız-Alman ateşkes şartlarının ötesine geçtiğini belirtti. Bu nedenle İngiliz askeri güçleri, Özgür Fransız birliklerinin desteğiyle Suriye ve Lübnan'ı savunmayı amaçlıyor. De Gaulle ve İngilizler, Levant ülkelerine özgürlük ve bağımsızlık verme sözü verdiler.
Lübnan havaalanındaki Vichy Fransa hava kuvvetlerinin savaşçısı Dewoitine D.520
Tarafların güçleri
Müttefikler adına, 7. Avustralya Tümeni, 1. İngiliz Süvari Tümeni (Filistin, Ürdün merkezli, daha sonra 10. Zırhlı Tümen olarak yeniden düzenlendi), Hint Piyade Tugayı, 1. Fransız Serbest Tümeni'nin altı taburu ve diğer birimler. Müttefik kuvvetlerin sayısı 30 binin üzerindeydi. Kara kuvvetleri 100'den fazla uçak ve bir deniz filosu tarafından desteklendi. Birleşik müttefik kuvvetlerin liderliği, Filistin ve Ürdün'deki İngiliz kuvvetlerinin komutanı General Henry Wilson tarafından gerçekleştirildi. Özgür Fransız birlikleri, General J. Catroux tarafından yönetiliyordu. Saldırı üç şok grubu tarafından gerçekleştirildi: Filistin ve Transjordan'dan Beyrut ve Şam'a, Batı Irak'tan Palmyra ve Humus'a, Kuzey Irak'tan Fırat Nehri boyunca.
Vichy birliklerinin gruplandırılması 30 binden fazla kişiyi içeriyordu (diğer kaynaklara göre, 45 bine kadar). 90 akciğeri vardı tanklar ve 120 silah. Hava Kuvvetleri yaklaşık 100 araçtan oluşuyordu.
savaş
Mayıs 1941'in ortasından bu yana, İngiliz Hava Kuvvetleri Suriye'ye saldırıyor ve düşman uçaklarıyla şiddetli savaşlar veriyor. 8 Haziran 1941 gecesi, güney grubu sınırı geçti ve kuzeye bir saldırı başlattı. Vichy rejiminin zayıf olduğuna ve birliklerinin hızla teslim olacağına veya yanlarına geçeceğine inanan müttefiklerin beklentilerinin aksine, Fransızlar inatçı bir direniş sergilediler. Şu anda Fransızların çoğu, Fransız kampanyası sırasındaki davranışlarından ve Fransızların yakalanması ve yok edilmesinden dolayı İngilizleri sevmiyordu. filo... Ve de Gaulle'ün destekçileri hain olarak kabul edildi. Bu nedenle, Vichy cesurca savaştı.
Böylece 9 Haziran'da müttefikler Suriye'nin güneybatısındaki Kuneytra şehrini ele geçirdi. Ancak Vichy zırhlı araçlarını çekerek karşı saldırıya geçti ve 15 Haziran'da şehri yeniden ele geçirdi. Aynı zamanda, bir düşman taburu ele geçirildi. 9-22 Haziran tarihleri arasında, elden ele dolaşan Lübnan şehri Merjuon için şiddetli savaşlar yapıldı. İngilizler Şam'ı hareket halindeyken alamazlardı. Şam'a ulaşan Hint birlikleri karşı saldırıya uğradı ve iki gün boyunca engellendi. Sadece 21 Haziran'da, müttefiklerin ana güçleri şehre ulaştığında, Fransızlar Şam'ı teslim etti.
Batı Irak'ın çöl bölgesinden ilerleyen mekanize bir grup (Arap Lejyonu, 1. Süvari Tümeni birimleri) Suriye'nin merkezinde başarıyla faaliyet gösterdi. İngilizler dağ geçitlerini başarıyla ele geçirdi ve 3 Temmuz'da Palmira'yı işgal etti. Doğru, burada bile Vichy savaşmadan teslim olmadı. 6 Temmuz'da Filistin ve Batı Irak'tan ilerleyen müttefik gruplar birleşti. 1 Temmuz'da kuzey grubu, hızla Akdeniz'e doğru ilerleyen bir saldırı başlattı. Bu sektörde Vichy direnci zayıftı.
9 Temmuz 1941'de Damur'daki Fransız savunmasını kıran müttefikler Beyrut'a ulaştı. Bu, kampanyanın sonucunu belirledi. General Denz teslim müzakerelerine başladı. 11 Temmuz'da düşmanlıklar durduruldu, 14 Temmuz'da ateşkes imzalandı. Şu anda, Vichy kuvvetlerinin komutanı kalan tüm uçakları ve gemileri Fransa'ya göndermeyi başardı. Teslim olma şartlarına göre, teslim olan Fransız askerleri Fransa'ya dönebilir veya Özgür Fransız kuvvetlerine katılabilir. Hemen hemen herkes memleketine dönmeyi seçti.
Avustralya askerleri Suriye'deki saldırı sırasında pozisyonda
sonuçlar
Kampanya kısaydı, ancak mücadele inatçıydı. Bu nedenle, oldukça yüksek kayıplar. Müttefikler 4 binden fazla insanı, yaklaşık 30 uçağı kaybetti. Fransızların kayıpları - çeşitli kaynaklara göre, 3,5 ila 9 bin kişi öldü ve yaralandı, yaklaşık 5 bin mahkum. Yani, karşılaştırma için: 1940 Norveç kampanyası sırasında Almanya, 5 binden fazla insanı, müttefikleri - 6 binden fazla kaybetti.
Sonuç olarak İngiltere, Orta Doğu ve Doğu Akdeniz'deki konumunu güçlendirdi. Filistin, Mısır ve Irak'taki mevzilerine yönelik olası bir tehdidi ortadan kaldırdı. De Gaulle'ün "Özgür Fransa"sı, Nazilere karşı daha fazla mücadele için bir temel aldı. Suriye ve Lübnan'ın gelecekteki kaderini belirlerken, İngilizlerin bu topraklar üzerinde askeri kontrollerini kurma arzusu nedeniyle Churchill ve de Gaulle arasında anlaşmazlıklar ortaya çıktı. Nihayetinde, de Gaulle İngilizlerin askeri alanda üstünlüğünü kabul etti, ancak Fransızlar Suriye ve Lübnan üzerindeki siyasi ve idari kontrolü elinde tuttu.
27 Eylül 1941'de General Katru, Suriye'ye bağımsızlık verildiğini resmen duyurdu. Şeyh el-Hasani ülkenin cumhurbaşkanı oldu. Lübnan'ın bağımsızlığı Kasım ayında ilan edildi. Ancak savaşın sonuna kadar asıl güç Fransız yetkililer ve İngiliz ordusunda kaldı.
Fransız Halep havaalanındaki Avustralya birlikleri, Suriye, Haziran 1941
- Samsonov Alexander
- https://ru.wikipedia.org/, http://waralbum.ru/
Abone olun ve en son haberler ve günün en önemli olaylarından haberdar olun.