Son birkaç haftadır tahtakurusu istilası gözlemlerinin arttığı doğru. Bu aslında onlarca yıldır artarak devam eden bir sorun.
Marsilya'daki devlet hastanesinde görevli entomolog (böcek bilimci) Jean-Michel Berenger, Fransa'nın bu konudaki en önde gelen uzmanı.
"Her yaz sonu tahtakurusunda büyük bir artış görürüz" diyor.
Resmi verilere göre her 10 kent sakininden birinin son beş yıl içinde tahtakurusu istilasından payını aldığı Paris'te son veriler ister istemez kaygıyı iyice artırıyor.
Sinemalarda da tahtakurusu görüldüğü yolundaki son haberler henüz kanıtlanmadı ama ciddiyetle inceleniyor. Aynı şekilde insanlar tren seyahatlerinde ısırıldıklarını bildiriyorlar.
Konu bilhassa da 2024 Paris Olimpiyatları öncesinde o kadar ciddiye alınıyor ki hem Paris Belediyesi hem de hükümet "sosyal medyanın yarattığı bir panik" deyip geçiştirmek yerine, eylem çağrısı yaptılar.
Ama tahtakurusu istilası gerçek bir sorun olsa da, boyutları konusundaki algıda sosyal medya paylaşımlarının da payı var.
Dehşet verici tahtakurusu hikayeleri internette o kadar hızlı yayılıyor ki, eski günlerde olsa gazetelerde ancak olaysız bir günde yer bulacak bir haber ulusal bir alarma dönüşebiliyor.
Sinema sahipleri şimdiden müşterilerinin azaldığından yakınıyorlar. Metroda sık sık insanların oturacakları koltukları iyice yokladığı gözleniyor. Birçok kişi oturmamayı tercih ediyor.
İnsanların sorunun farkında olması iyi bir şey ama uzmanlar tahtakurularının son 20 ila 30 yıldır ve sadece Fransa değil dünyanın her yerinde daha hızlı ürediğine işaret ediyor.
Bunda rolü olan birkaç faktör var. Biri gerek ticaret, gerek turizm gerekse göç boyutlarıyla küreselleşme. İklim değişikliğinin etkili olması ihtimali daha az. Tahtakurusu, latince adıyla cimex lectularius "evcil bir böcek". Yani hava sıcaklığını değil insanları izliyor.
İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra tahtakuruları ve benzeri birçok insana gelen haşere DDT kullanımı ile büyük ölçüde kontrol altına alındı. Fakat yıllar içerisinde DDT ve benzeri bir çok zehirli kimyasal madde, insanlar üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle yasaklandı.
O esnada, tahtakurusu nüfusunun genetik yapısı da değişti. DDT ilaçlamalarıyla ölmeyen haşereler daha dayanıklı olan bugünkülerin ataları ve yok edilmeleri çok daha zorlaştı.
Üçüncü bir önemli faktör ise, evlerin daha korunaklı ve temiz hale gelmesiyle hamam böceklerinin azalması oldu. Hamamböcekleri tahtakurularını yiyerek onların sayısını kontrol altında tutuyordu.
Uzmanlar tahtakurusu paniğine yol açan şeylerden birinin gelişmiş ülkelerde insanların haşerelerle ilgili kolektif hafızayı kaybetmiş olması olduğuna da dikkat çekiyor. Dünyanın tahtakurularının hep yaygın olarak varolduğu ülkelerde bu bir paniğe dönüşmüyor.
Elbette tahtakuruları çok tatsız ve rahatsız edici zararlılar. İnsan kokusu aldıklarında keyifle hareketleniyorlar ve bir yıl hiç bir şey yemeden hayatta kalabiliyorlar. Fakat fiziksel tehditleri aslında sınırlı. Hastalık yaymıyorlar ve ısırıkları çabuk iyileşiyor.