Dışsallık Nedir?
Öyle bir ekonomik faaliyette bulunuyorsun ki, birilerine fayda sağlarken, birilerine zarar veriyorsun. Bu durum kaynakların yanlış dağılımına sebep olduğu için serbest piyasa kapitalizminde devlet dışsallığı engellemekle görevlidir.
Piyasa Başarısızlıkları
- Monopollere ve Oligopollere yol açar.
- Dışsallık yaratır: Kaynakların yanlış dağılımına sebep olur. Devlet bu durumu engellemek için ekonomik faaliyetin faydasını inceler. Sayısal fayda > Özel fayda olduğu zaman devlet sübvansiyonlarla teşvik eder. Sosyal fayda<Özel fayda olduğunda ise devlet vergi yükleyerek engeller. Coase Teoremi: Tarafların sayısı azsa, birbirine zarar veren 2 kesim anlaşarak sorunu çözebilir. Yani sorun devletin müdahalesi olmadan, piyasa içinde çözülebilir.
- Kamu Malları: Pür kamu malları azdır, pür özel mallar çoktur. Bu 2 uç arasında pek çok mal bulunur. Liberal kapitalizme yaklaştıkça daha çok özel kesim üretir. Müdahaleci kapitalizme yaklaştıkça daha çok kamu üretir.
- Tam Bilgi Eksikliği: Piyasada iletişim ve haberleşme çok iyi sağlanamaz, serbest piyasa kapitalizminde devlet bu duruma müdahil olmakla yükümlüdür.