Kedilerde idrar sorunları çok yaygın bir sorun ve sıklıkla kumlarının dışına tuvaletlerini yapabilirler. Ebeveynler için bazen can sıkıcı olsa da kedilerin tuvalet alışkanlıkları ile ilgili bilmeleri gereken birkaç başlık olduğunu düşünüyoruz. Lütfen kedini çiftleştirme yoluna gitmeden önce yazımızı okumaya devam et.
Kediler Neden Kum Kabının Dışına İşer?
Kum kabının dışına işeme durumunu düzeltmeye başlamadan evvel, dostunun neden uygunsuz bir biçimde tuvaletini yaptığını anlaman çok önemli. Bir kedi, iki genel nedenden dolayı çişini tuvaletinin dışına yapar. Bunlar; tıbbi sorunlar ve davranışsal nedenlerdir.
1. Tıbbi Sorunlar
Kedin uygunsuz bir biçimde işiyorsa, ilk yapman gereken veterineri ziyaret etmek. Veteriner, tüylü dostunun fiziksel muayenesini yaparken, idrar örneğini kontrol edecektir. Ayrıca sonuçlara göre kedine uygun tedavi yöntemini önerecek ve çabucak iyileşmesini sağlayacaktır.
✦ Mesane Taşları: Bazı kedilerde mesanede tahrişe ve hatta tıkanmaya neden olabilecek gerçek taşlar oluşur. Kristaller, mesane taşlarına eşlik edebilir veya taş oluşumunun habercisi olabilir. Veterinerin mesane taşlarından şüpheleniyorsa, taşların boyutunu ve miktarını belirlemek için X ışınlarına ihtiyaç duyulacaktır. Daha küçük mesane taşları özel bir diyetle eritilebilir ancak daha büyük taşların cerrahi olarak çıkarılması gerekebilir. Bazı durumlarda antibiyotik tedavisi hastalığın geçmesinde büyük rol oynar.
✦ İdiyopatik Sistit: Nedeni bilinmeyen mesane iltihabı anlamına gelen ‘idiyopatik sistit’ kedilerde sıklıkla görülür. İdrarında kan olan kediler, sadece mikroskobik olarak tepist edilebilir ve idrar örneği ile karşılaştırılması mühimdir. İdiyopatik sistit, genellikle beslenme değişikliği ve çevresel faktörlerin iyileştirilmesi kombinasyonu ile tedavi edilir. Aynı zamanda ağrı ve antianksiyete ilaçları da kullanılabilir.
✦ Metabolik Hastalıklar: Kronik böbrek hastalığının belirtileri arasında idrara çıkma artışı sayılabilir. Kedinin ürettiği idrar miktarını artırabilecek diğer metabolik hastalıklar; karaciğer hastalığı, diyabet ve tiroid sorunlarıdır. Kedin daha fazla su içiyorsa veya kendinizi daha sık tuvalet temizleme ihtiyacı hissediyorsanız, veterinerin bu sorunları kontrol etmek için biraz kan tahlili yapmak isteyebilir.
✦İdrar Yolu Enfeksiyonu: İdrar yolu enfeksiyonları yavru kedilerde nadir görülür, ancak yaşlı kedilerde tek başına veya üriner sistemi etkileyen diğer tıbbi durumlarla birlikte idrar sorunları yaygın olarak görülür. Bu enfeksiyona, idrardaki bakteriler neden olur. İdrar yolu enfeksiyonunu tedavi etmek için antibiyotikler kullanılır. Veterinerin, enfeksiyonun geçtiğinden emin olmak için antibiyotikler bittikten sonra muhtemelen takip testi önerecektir.
İdrar Sorunları Neden Olur?
İdrar sorunları özellikle erkek kedilerde ciddi bir idrar tıkanıklığına yol açar. Kedin idrar sorunları yaşıyorsa, veterinere gitmeyi erteleme. Kedin idrar yapmak için poz veriyorsa ve çok az idrar çıkıyorsa veya hiç çıkmıyorsa, kedinizde bir tıkanıklık veya kısmi tıkanıklık olabilir. Bu durumda, hayati tehlike oluşturabileceğinden, kedini hemen bir veterinere götür.
Bazı durumlarda, bir kedinin idrarla ilgili olmayan bir sağlık sorunu olduğunda uygunsuz idrara çıkma meydana gelir. Dostun, vücudunun herhangi bir yerindeki ağrı veya rahatsızlıktan dolayı kutunun dışına işiyor olabilir. İlk muayene veya idrar tahlili sırasında herhangi bir sağlık sorunu bulunmazsa, veterinerine kapsamlı bir laboratuvar çalışması yapmasını önerebilirsin. Laboratuvar çalışması, diyabet veya böbrek hastalığı gibi ciddi sağlık sorunlarını ortaya çıkararak, veterinerinin hemen tedaviye başlamasını sağlar.
2. Davranışsal Nedenler
Kedinin uygunsuz idrara çıkması için tıbbi bir neden bulunamazsa, bu şekilde davranmasına hangi faktörlerin neden olduğunu belirlemek önemlidir.
✦Kirli Kum Kabı: Kedilerin tuvalet alışkanlıkları konusunda hassas olduğunu biliyor musun? Kum kabı, kedinin tuvaletini yapması için çok kirli mi? Acaba kutu kedinizin rahatça kullanması için çok küçük ya da kedinizin sevmediği bir yerde mi? Kapalı tuvalet kabı kullanıyorsan belki de kedin bundan rahatsızdır? Kumdaki yoğun koku patilerinde rahatsız edici bir his bıraktığından, kapalı kum kabını değiştirmeyi deneyebilirsin.
✦Stres: Kedin evde stresli olduğunun sinyallerini sana verdiyse ve anlamadıysan, bu da idrarını başka yere yapmasına neden olur. Evdeki başka bir hayvandan memnun olmayan kedin, diğer hayvana mesaj göndermek için bölgesini işaretliyor.
Kediler, ortamlarında oluşan en küçük değişikliklere karşı bile hassastır. Stresin kaynağı ne olursa olsun, kedinin kaçabileceği sessiz bir alanı olması önemli. Yeni hayvanın veya insanların bu sığınma yerine erişimi olmaması gerek.
✦Eski İdrar Kokusu: Kedin yanlış bir yere tuvaletini yaptıysa, kazayı temizledikten sonra bile koku kalır. Unutma, bir kedinin koku alma duyusu seninkinden çok daha iyi. Evinde eski idrar kokuları kalırsa, kedinin koku nedeniyle bölgeye geri dönme olasılığı çok yüksek.
Uygunsuz Tuvalet Yapmayı Nasıl Önlersin?
Kedilerin uygunsuz idrara çıkmalarının en yaygın nedeni, kum kabından hoşlanmamalarıdır. Kedin her yere işiyorsa ve tıbbi sorunları elediysen, kullandığı kum kabını değerlendirmenin zamanı geldi.
Tüylü dostunun kum kabının mümkün olduğunca temiz olduğundan emin olarak başlamalısın. Mümkün olan en büyük çöp kutularını seç ve üstünü açık tutmaya çalış. Büyük veya tüylü bir kedi kapalı bir kutunun içinde sıkışık hisseder.
Tuvalet kabını evin sessiz ama erişilebilir bir alanına yerleştir. Dostunun yemek yediği alana yerleştirmesen iyi olur. Kedinizin mahremiyeti ve kendi dekorunuz için, kedi kumu alanını diğer alanlardan ayırmak için dekoratif bir paravan kullanabilirsin. Ayrıca, evin her katında bir kum kabı olsa iyi olur.
Senin İçin Birkaç Öneri Daha:
-Yaşlı bir kedin varsa, tuvalete girmesi kolay olmalı. Geniş bir kum kabı almayı ve içerisine girmeyi kolay hale getirsen iyi olur.
-Dostunun sevdiği bir kum bulmalısın. Örneğin; kokusuz ve kolay topaklanan.
-Birden fazla kum kabı bulundurmalısın. Çünkü, bazı kediler tuvaletlerini idrar ve dışkı olarak ayrı ayrı kullanmayı sever. Bir diğer sebep ise, evde birden fazla kedi varsa, rekabeti azaltır.
-Evinin kedin için mutlu bir yer olduğundan emin olmalısın. Ortamı en uygun hale getirmek için tırmalama direği gibi oyuncaklar ile zenginleştirebilirsin. Kedinle oynamayı ve çeşitli oyuncaklar sağlamayı da ihmal etme. Çevresel faktörler etkili olmazsa, veterinerin ile stres ve kaygıyı azaltmak için görüşmelisin.
-Kokuyu tamamen yok etmek için kedinin idrarını yaptığı uygunsuz alanları enzimatik temizleyiciler ile iyice temizlemelisin. Aksi takdirde kedin oraya işemeye devam eder.
Genel olarak, kedilerde uygunsuz idrara çıkmayı durdurmanın veya bundan tamamen kaçınmanın anahtarı; sorumlu, özenli bir kedi sahibi olmak. Kedini sağlıklı tut ve rutin bakımında sorunlar ortaya çıkar çıkmaz veterineri ziyaret edin. Kedini ortamındaki kaygıyı en aza indir ve kedi dostu stressiz bir ev tutmaya çalış.
Senin kedin tuvaletini uygunsuz yerlere yapıyor mu? Kedilerin tuvalet alışkanlıkları hakkında söylemek istediğin şeyler var mı?. Tecrübelerini dinlemeyi çok isteriz!