Bir bilim insanı için, yürüttüğü çalışmanın bir bilimsel dergi tarafından reddedilmesi o çalışmaya harcadığı aylardan veya yıllardan çok daha büyük bir kayıp hissidir.
Fakat, dünyanın en ünlü araştırmacılarının bile yayınlanamadan reddolmuş oldukça fazla araştırması söz konusudur. Hatta bu çalışmaların bazıları daha sonradan Nobel Ödülü’ne bile aday gösterilmiştir.
Bu durum yayın sisteminin eksik ya da başarısız olduğu anlamına gelmiyor. Aslında reddedilme işlemi belli açılardan iyidir, çünkü araştırmanın daha sağlıklı bir “peer-review” sürecine tabi olmasına sebep olur.
“Peer-review”, bir grup bağımsız araştırmacının bilimsel dergiye gönderilen her makaleyi okuyup, sonuçların ve araştırma yöntemlerinin sağlamlığını değerlendirmesini içerir. Eğer söz konusu bilimsel araştırma daha fazla çalışmayı gerektiriyorsa ya da bilimsel dergiye uygun değilse, makale reddedilebilir ve/veya araştırmanın yürütücülerine bir revizyon yapılması önerisinde bulunulabilir.
Reddedilme sürecinin ardından, gerekli revizyonlara tabi tutulan çalışmalar genellikle ilk halinden daha iyi bir hale gelir ya da en azından bilimsel dergide yayımlanabilecek bir ürüne dönüşmüş olur.
Şimdi gelin hep beraber; reddedilmenin bir son olmadığını, aslında bir başlangıç olduğunu gösteren, alanında devrim yaratan ünlü çalışmalardan birkaçına göz atalım.
Zayıf etkileşim, ilk olarak Enrico Fermi tarafından Alman bilim dergisi Zeitschrift für Physik ‘de 1933 yılında yayımlanan “An attempt of a theory of beta radiation” başlıklı araştırmasında tanımlanan doğanın dört temel (ya da beş olma ihtimali söz konusu) kuvvetinden birisidir.
Fakat bu çalışma, “gerçeklikten çok uzak olduğu” gerekçesiyle ilk olarak Nature dergisi tarafından reddedildi.
Bu makale Fermi’ye 37 yaşındayken, 1938 yılında Fizik Nobel Ödülünü kazandıran; nötron ışınlaması tarafından üretilen yeni radyoaktif elementlerin varlığının gösterilmesi ve yavaş nötronlar tarafından meydana getirilen nükleer reaksiyon keşfi çalışmasının temelini oluşturdu.
Evet, sonradan ders kitabı olarak okutulan bilim insanları bile bir zamanlar reddedilmiştir. Krebs’in çalışmasında yanlış olan bir şey yoktu, ancak Nature bir zamanlar inceleyemediği çalışmaları kenarda bekletiyordu.
Daha sonradan Krebs bir anısında şöyle yazmıştı;
“Bu durum, 50’den fazla makale yayınladığım kariyerimde bir ilkti ve ben reddedilmiştim ya da “yarı-reddedilmiştim.”
“Hayvan dokularında ara metabolizmadaki sitrik asidin rolü” başlıklı makale daha sonra Hollanda bilim dergisi Enzymologia yayımlanmış ve 1953 yılında Krebs’e “sitrik asit döngüsü keşfi” için Tıp alanında Nobel Ödülü kazandırdı.
Physical Review Letters‘dan hep nefret ettiğimi söylemeliyim ve neredeyse 20 yıl önce bir karar verdim; bu dergiye bir daha asla yayın göndermeme kararı aldım. Fakat 1953 yılında kendimi alışveriş için uygun fiyat arayarak etrafta dolaşan bir pozisyonda buldum.” –Murray Gell-Mann, Strangeness
Bazen reddedilen makalenin içeriği değil, başlığı da olabilir.
Sonunda, başlığın ne olduğunun bir önemi kalmıyor ve 1969 yılında “temel parçacıkların ve etkileşimlerinin sınıflandırılmasını ele alan keşfi ve katkılarından” dolayı Gell-Mann, fizik alanında Nobel Ödülü aldı.
1977 yılında Fizyoloji ve Tıpta Nobel Ödülü kazanmasından yıllar sonra, Rosalyn Yalow bu ret mektubunu gururla gösterir.
Mektup, The Journal of Clinical Investigation tarafından gönderilmişti, çünkü gözden geçirenler insanların insülin gibi şeylere tutunabilecek kadar küçük antikorları üretebileceği noktasında şüphe duyuyorlardı.
Rosalyn Yalow onlara hatalı olduklarını gösterdi ve radioimmünoassay artık vücuttaki antikor seviyelerini belirlemekte kullanılan yaygın bir teknik haline geldi. (Teknik, bir radyoizotop ile etiketlenmiş bir antijenin salınması ve vücutta takip edilmesi şeklinde çalışıyor.)
Bu durumun bir tanım kazanması biraz vakit aldı, fakat Higgs modeli üzerine 1966 yılında yazdığı ufuk açıcı çalışmasından sonra, CERN araştırmacılarının ATLAS ve CMS deneylerinde Higgs bozonuna dair deliller elde etmelerinin ardından Higgs 2013 yılında Fizik alanında Nobel Ödülü kazandı.
Higgs’in orijiinal makalesi Physical Review ‘de “Spontaneous symmetry breakdown without massless bosons” başlığıyla yayımlandı.
NMR spektrosopisi hakkında pek fazla şey duymamış olabilirsiniz, ancak kimyagerler ve biyokimyagerler için oldukça kullanışlıdır ve moleküllerin dinamikleri ve yapıları hakkında detayları ortaya çıkarmada kullanılır.
Söz konusu teknolojinin anahatlarını belirleyen ilk makale “Application of Fourier Transform Spectroscopy to Magnetic Resonance” zamanında oldukça az bir ilgi gördü. Ancak 1991 yılında Richard Ernst’e, kimya alanında Nobel Ödülü kazandırdı.
Kuazikristaller sıralı ancak periyodik olmayan yapılardır. Dan Shechtman 1984 yılındaki “The Microstructure of Rapidly Solidified Al6Mn” başlıklı makalesinde bu tuhaf yapıları ilk kez ileri sürdüğünde, makale Physical Review Letters tarafından metalurji araştırmacıları için daha uygun olacağı gerekçesiyle reddedildi.
Makale bir yıl sonra Metallurgic Transactions A ‘de yayımlandı ve Shechtman 2011 yılında Nobel Ödülü kazandı.
Kary Mullis, polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) yöntemine dair keşfi ile 1993 yılında kimya alanında Nobel Ödülü –ortak– kazandı.
PCR tekniği, DNA sarmallarını genişletmek için her gün dünyanın her yerindeki laboratuvarlarda kullanılan bir tekniktir. Fakat bu tekniği tanımlayan ilk makale Science tarafından reddedildi. Söyleyecek çok bir şey yok ancak, derginin bir şeyleri gözden kaçırdığına şüphe yok.
Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.
Bu dergilerdde tubitak gibi önce reddediyorlar sonra bi yerlerden ödül geliyor.