Gazların davranışlarını belirleyen temel özellikler
Gazların davranışlarını belirleyen temel özellikler nelerdir bu konuda sizlere kısa bilgiler vereceğiz.
Bir bisikletin tekerleği fazla şişirildiğinde, bir sprey kabı ateşe atıldığında patlayabilir. Helyum gazıyla doldurulmuş lastik balon ya da sıcak havayla doldurulmuş sıcak hava balonu havada yükselir. Bir tüp gazın içine propan ve bütan gazları ancak belirli bir hacme kadar sıkıştırılabilir. Bir gaz kaçağının olup olmadığı asla ateşle araştırılmaz. Tüm bu örnekler, gazların davranışlarıyla yakından ilişkilidir. Gazların davranışlarını dört temel özellik belirler. Bu özellikler basınç, sıcaklık, hacim ve miktardır. Şimdi, bu özellikleri inceleyelim.
Gazların davranışlarını belirleyen temel özellikler şunlardır:
- Basınç
- Sıcaklık
- Gaz miktarı
- Gazın hacmi
Basınç: Gazlar içine konuldukları kabın şeklini alır, kaptaki gaz molekülleri kabın duvarlarına çarparak basınç uygular. Böylece basınç gazın davranışını etkiler. Formüllerde basınç "P" harfiyle gösterilir.
Sıcaklık: Sıcaklık kavramı gaz için çok önemlidir. Gazların hacmi ve basıncı sıcaklıktan çok etkilenir. Sıcaklığın derecesini ayarlamak için termometreler üretilmiştir. Termometreler sayesinde gaz için uygun sıcaklık bulunur.
Hacim: Gazlar bulundukları kabın hem hacmini hem de şeklini alan maddelerdir. Kap ne kadar hacimdeyse gaz da o hacimdedir.
Gaz Miktarı: Gazın yoğunluğunu ayarlamak gazın davranışını etkileyen özelliklerden biridir. Gazın yoğunluğuna gaz miktarı denir.
Hava gazlardan oluşan bir karışımdır, yaklaşık olarak hacimce %79’u azot gazı, %21’i oksijen, % 0.93’ü argon ve kalan miktar diğer soygaz ve gazlardan oluşmaktadır. Gazların sıkıştırılabilmesi veya genleştirilebilmesi gaz davranışı olarak adlandırılır.