Mevsimsel duygudurum bozukluğu mevsimlere göre gelişen ve genellikle sonbaharda ve kış başında başlayıp ilkbahar ve yaz aylarında geçen depresyon türüdür.
Yaz ile bağlantılı depresif dönemler ortaya çıkabilir, ancak kış dönemi mevsimsel duygudurum bozukluğu epizodlarına göre daha az yaygındır.
Belirti ve bulgular:
Mevsimsel duygudurum bozukluğu ayrı bir bozukluk olarak görülmez.
Yinelenen mevsimsel tekrarlayıcılık gösteren bir depresyon türüdür.
Bu tanı için insanlar, belirli mevsimlerle (kış veya yaz aylarında görünen) ve en az 2 yıl boyunca, majör depresyon için tanı ölçütleri karşılamalıdırlar.
Mevsimlik depresyonlar mevsimlik olmayan depresyonlara göre çok daha sık olmalıdırlar.
Majör Depresyon Belirtileri
Günün çoğununda moral bozukluğu
Umutsuz veya değersiz hissetmek
Düşük enerjiye sahip olmak
Bir zamanlar keyif aldığınız faaliyetlere olan ilgisini kaybetmek
Uyku sorunları
İştahınızda veya kilonuzda değişiklikler yaşamak
Halsiz veya kaygılı hissetmek
Dikkat sorunları yaşamak
İntihar düşüncelerine sahip olmak.
Kış depresyonunun daha spesifik özellikleri ise
Düşük enerjiye sahip olmak
Çok uyumak
Aşırı yeme
Kilo almak
Karbonhidratlar daha çok tüketmek istemek
Sosyal çekilme (“kış uykusu” gibi hissediyorum)
Yaz depresyonunun daha spesifik özellikleri ise
Zayıf iştah ile kilo kaybı
Uykusuzluk
Kızgınlık
Huzursuzluk
Kaygı
Şiddet davranışları
Risk faktörleri
Kadın olmak.
Kadınlarda 4 kat daha fazla
Ekvatordan çok uzakta yaşamak.
Ekvatordan çok uzakta veya kuzeyde yaşayan insanlarda daha sık görülür
Aile öyküsü.
Ailenizde diğer depresyon tipleri öyküsü olanların, Ailesinde depresyon öyküsüne sahip olmayanlara göre Mevsimsel duygudurum bozukluğu geliştirme olasılıkları daha yüksektir.
Depresyon veya bipolar bozukluk olması.
Depresyon belirtileri mevsimiyle birlikte kötüleşebilir .
Genç yaş
Genç erişkinlerin yaşlıLara göre riski daha yüksektir.
Çocuklarda ve gençlerde bile bildirilmiştir.
Tedaviler ve Terapiler
İlaç
Işık tedavisi
Psikoterapi
D vitamini
Bunlar tek başına veya kombinasyon halinde kullanılabilir.
İlaç
Seçici Serotonin Geri Alma İnhibitörleri (SSRI’lar) tedavide kullanılır. FDA, başka bir antidepresan türü olan bupropionun da tedavide kullanılmasını onayladı.
Diğer ilaçlarda olduğu gibi SSRI’lara yan etkiler de vardır. Durumunuz için bu ilacı kullanmanın olası riskleri hakkında doktorunuzla konuşun. Sorunlu yan etkilere neden olmadan belirtilerinizi geliştiren bir ilaç bulmadan önce birkaç farklı antidepresan ilaç denemeniz gerekebilir.
Işık Terapisi
Işık tedavisi, 1980’lerden beri tedavinin temel dayanak noktası olmuştur. Işık terapisinin arkasındaki fikir, parlak, yapay ışığa günlük pozlamayı kullanarak sonbahar ve kış aylarındaki azalan güneş ışığının yerini almasıdır.
Genellikle, ışık kutuları morötesi ışınları filtrelemekte ve sıradan iç mekan aydınlatmasından yaklaşık 20 kat fazla bir miktarda 10.000 lüks beyaz-beyaz floresan ışığa 20-60 dakika maruz kalmayı gerektirmektedir.
Psikoterapi
Bilişsel davranışçı terapi (BDT), etkili psikoterapi türüdür. Geleneksel bilişsel davranışçı terapi, Mevsimsel duygudurum bozukluğu ile kullanım için uyarlanmıştır.
Davranışsal aktivasyon, kişinin kış ile baş etmeyi geliştirmesi için ilgi çekici ve keyifli olan etkinlikleri, içeride veya dışarıda belirlemesine yardımcı olmayı amaçlar.
D vitamini
Halen, vitamin D takviyesi tek başına etkili bir mevsimsel duygudurum bozukluğu tedavisi olarak görülmemektedir.
Kullanımının arkasındaki nedeni, D vitamininin düşük kan seviyelerinin Mevsimsel duygudurum bozukluğu hastalarında bulunmasıdır.
Düşük seviyeler genellikle yetersiz beslenme alımından veya güneş ışığına yetersiz maruz kalmadan kaynaklanmaktadır.
Bununla birlikte, kullanımı ile ilgili kanıt karışıktır.
Bazı çalışmalar, D vitamini takviyesinin hafif terapi kadar etkili olabileceğini öne sürerken, diğerleri D vitamininin bir etkisi olmadığını bulmuşlardır.
Kaynak: