Soru: Serbest bölgede üretilen ürünlerin Türkiye’ye satışında vergilendirme nasıl olacaktır?
Cevap: 01.01.2009 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe giren 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu'nun 5810 sayılı Kanunun 7 nci maddesi ile değişik geçici 3 üncü maddesinde;
"Avrupa Birliğine tam üyeliğin gerçekleştiği tarihi içeren yılın vergilendirme döneminin sonuna kadar;
...
b) Bu bölgelerde üretilen ürünlerin FOB bedelinin en az % 85'ini yurt dışına ihraç eden mükelleflerin istihdam ettikleri personele ödedikleri ücretler gelir vergisinden müstesnadır. Bu oranı % 50'ye kadar indirmeye ve kanuni seviyesine kadar yükseltmeye Bakanlar Kurulu yetkilidir. Yıllık satış tutarı bu oranın altında kalan mükelleflerden zamanında tahsil edilmeyen vergiler cezasız olarak, gecikme zammıyla birlikte tahsil edilir. ..."
hükmüne yer verilmiştir.
1 Seri No.lu 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu Genel Tebliğinde istisnanın uygulanmasına yönelik açıklamalara yer verilmiş olup, anılan Tebliğin" 3.1.Üretilen Ürünlerin FOB Bedeli" başlıklı bölümünde;
"3218 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesi uyarınca, 1/1/2009 tarihinden geçerli olmak üzere, serbest bölgelerde faaliyette bulunan mükellefler tarafından bölgelerde üretilen ürünlerin toplam FOB bedelinin en az % 85'inin yurt dışına ihraç edilmesi kaydıyla, istihdam edilen personele ödenen ücretler gelir vergisinden istisna edilmiştir...",
"3.5. İhraç Kaydıyla Mal Teslimi" başlıklı bölümünde;
"Serbest bölgede üretim faaliyetinde bulunan üretici firmaların ürünlerini, aynı veya başka bir serbest bölgede faaliyette bulunan ihracatçılara, yurt dışına satılması kaydıyla teslim etmeleri de yurt dışına satış olarak değerlendirilecektir....",
" 4. İstisna Uygulamasında Özellik Gösteren Hususlar" başlıklı bölümünün dördüncü fıkrasında ise;
"-Yurt içinden serbest bölgeye fason imalat kapsamında getirilen veya dahilde işleme rejimi kapsamında yurt dışından bölgeye getirilen maddelerin bölge içinde çeşitli işlemlere tabi tutulduktan sonra ülke içine geri gönderilen veya bu ürünlerden yurt dışına ihraç edilen ürün bedelleri %85 ihracat tutarının hesaplanmasında dikkate alınmayacaktır. Bölgedeki işletmelerin fason imalat yanında ayrıca bölge içinde üretim ve ihracat yapmaları durumunda ise, Kanunda belirtilen şartları taşıyıp taşımadıklarının tespitinde fason imalat dışında üretim yapılan ve ihraç edilen ürün bedelleri dikkate alınacaktır." ,
açıklamalarına yer verilmiştir.
Buna göre, serbest bölgede istihdam edilen personel ücretlerine ilişkin istisna uygulamasına yönelik olarak %85 ihracat tutarının hesaplanmasında serbest bölge içinde fason imalat dışında üretilen ve yurt dışına ihraç edilen ürünlerin bedelleri dikkate alınacaktır.
Öte yandan, şirketlerin faaliyette bulunduğu serbest bölgede veya başka bir serbest bölgede faaliyette bulunan ihracatçılara yapılan ihraç kayıtlı teslimler istisnanın uygulanması bakımından yurt dışına satış olarak değerlendirilecek olup, serbest bölgede üretilen malların Türkiye'deki bir firmaya ihraç kayıtlı satılması durumunda anılan istisnadan faydalanması mümkün olmayacaktır.
Ayrıca, serbest bölgede üretilen malların Türkiye'deki bir firmaya dahilde işleme rejimi kapsamında satılması ve satışa konu malların Türkiye'deki bu firma tarafından yurt dışına ihraç edilmesi durumunda da, yapılan satışlar işletme açısından ihracat olarak değerlendirilmeyecek ve söz konusu istisna uygulamasında yurt dışına ihraç edilen ürün bedelleri hesaplamasında dikkate alınmayacaktır.
Koray ATEŞ
SMMM-E. Öğretim Görevlisi
firstname.lastname@example.org
(02.04.2013)
Kaynak: www.MuhasebeTR.com