İrritabl bağırsak sendromu (IBS) ya da ülkemizde bilinen adıyla huzursuz bağırsak sendromu, karnınızda tekrarlanan ağrı ve ishal, kabızlık veya her ikisi de olabilen bağırsak hareketlerinizdeki değişiklikler dahil olmak üzere birlikte ortaya çıkan bir grup semptoma (bulgu) denir. IBS ile, sindirim sisteminizde görünür bir hasar veya hastalık belirtisi olmadan da bu semptomlara sahip olabilirsiniz.
IBS, fonksiyonel bir gastrointestinal (GI) bozukluktur. Doktorların artık bağırsak-beyin etkileşimi bozuklukları olarak adlandırdığı fonksiyonel GI bozuklukları, beyninizin ve bağırsaklarınızın birlikte nasıl çalıştığıyla alakalı problemlerle ilgilidir. Bu sorunlar bağırsaklarınızın daha hassas olmasına ve bağırsak kaslarınızın kasılma şeklini değiştirmesine neden olabilir. Bağırsaklarınız daha hassas ise, daha fazla karın ağrısı ve şişkinlik hissedebilirsiniz. Bağırsak kasılmanızdaki kasların ishale, kabızlığa veya her ikisine birden yol açma şeklinde değişiklikler olabilir.
Farklı IBS türleri var mı?
Üç tip IBS, bağırsak hareketlerinizdeki veya anormal bağırsak hareketlerinizdeki farklı değişiklik modellerine dayanmaktadır. Bazen doktorunuzun hangi tip IBS'ye sahip olduğunuzu bilmesi önemlidir. Bazı ilaçlar yalnızca bazı IBS türleri için işe yarar veya diğer türleri daha da kötüleştirir. Bağırsak hareket modeliniz belirli bir türe uymasa bile doktorunuz IBS'yi teşhis edebilir.
IBS'li birçok insan bazı günlerde normal bağırsak hareketlerine ve diğer günlerde anormal bağırsak hareketlerine sahiptir.
IBS daha çok kimlerde görülür?
IBS'nin kadınlarda görülme olasılığı erkeklerden iki kat daha fazladır.¹ 50 yaşın altındaki kişilerde IBS görülme olasılığı 50 yaşın üzerindeki kişilere göre daha yüksektir.²
IBS'ye yakalanma riskini artırabilecek faktörler şunlardır:
-Aile üyelerinin herhangi birinde IBS özgeçmişi olması
-Çocukluk döneminden süregelen psikolojik sendromlar
-Sindirim sisteminde varolan ciddi bir enfeksiyon
IBS'nin kadınlarda görülme olasılığı
erkeklerden iki kat fazladır.
IBS'li kişilerin başka hangi sağlık sorunları olabilir?
IBS'li kişilerde sıklıkla başka sağlık sorunları da gözlemlenebilmektedir.
Bunlar:
-Fibromiyalji (kronik yaygın ağrı), kronik yorgunluk sendromu ve kronik pelvik ağrı gibi kronik ağrı çeşitlerini içeren belirli durumlar
-Dispepsi ve gastroözofageal reflü hastalığı gibi bazı sindirim hastalıkları
-Anksiyete, depresyon ve somatik semptom bozukluğu gibi bazı zihinsel bozukluklar
IBS ile ilgili diğer konular
Kaynak
1- Chey W.D., Kurlander J., Eswaran S., İrritabl Bağırsak Sendromu: Klinik Bir İnceleme. Amerikan Tabipler Birliği Dergisi. 2015; 313 (9): 949–958.
2- Lacy B.E., Mearin F., Chang L., Bağırsak Bozuklukları. Gastroenteroloji. 2016; 150 (6): 1393–1407.