Alopesi Areata (Saçkıran) Tedavisi
Bazen bir dermatolog alopesi areata’yı saç dökülmesine bakarak teşhis edebilir. Eğer saç dökülme yaması genişliyorsa, doktor birkaç kıl çıkarabilir. Bunu tüyleri mikroskop altında incelemek için yapacaktır.
Bazen dermatolog, hastalığın alopesi areata olduğunu teyit etmek için deri biyopsisi de isteyebilir. Deri biyopsisi yapmak için dermatolog, küçük bir cilt parçasını çıkararak mikroskopta incelenmesini sağlar. Dermatolog, hastanın başka bir otoimmün hastalığı olabileceğini düşünmesi durumunda kan testlerini de gerekli görebilir. (1)
Alopesi areata nasıl geçer? Alopesi areata için herhangi bir tedavi yöntemi bulunmamaktadır. Saç sıklıkla kendi kendine büyür. Tedavi, saçların daha hızlı büyümesine yardımcı olabilir. Dermatolog, saçların daha hızlı büyümesine yardımcı olmak için aşağıdakilerden birini veya birkaçını reçete edebilir:
Kortikosteroidler: Bu ilaç bağışıklık sistemini bastırır. Dermatolog, ilacı saç dökülmesi olan yerlere enjekte ederek verebilir. Bazen cilt üzerine topikal olarak da uygulanır. Krem, losyon veya merhem de yardımcı olabilir. Daha seyrek olarak, hastalar kortikosteroid hapları alırlar.
- Alopesi areata’lı yetişkinler için, bu enjekteler genellikle denenmiş ilk tedavi yöntemidir. Hastalar 3-6 haftada bir enjekte alır. Saç ekimi, son enjekteden yaklaşık 4 hafta sonra başlar. Bazen daha uzun sürer.
- Topikal kortikosteroidler enjektelerden daha az etkilidir. Bu genellikle çocuklar için en iyi tedavidir.
- Kortikosteroid hapları ciddi yan etkilere neden olabilir. Bu nedenle dermatologlar onları düzenli olarak reçete etmemektedir. (2)
Minoxidil: Saçı yeniden büyütmek için, minoxidil bazı hastaların saçlarını yeniden büyütmesine yardımcı olabilir. Hem çocuklar hem de yetişkinler bunu kullanabilirler. Hastalar günde iki kez kafa derisine, kaşlarına veya sakallara uygulayabilirler. Yeni saçlar yaklaşık 3 ay içinde büyümeye başlayabilir. Hastalar sıklıkla bu ilacı başka bir tedavi ile kullanmaktadır.
Antralin: Bu ilaç cildin bağışıklık fonksiyonunu değiştirir. Dermatolog hastanın cildine katran benzeri bir madde sürer ve 20 ila 60 dakika boyunca bırakır. 20 ila 60 dakika sonra cildin tahriş olmasını önlemek için antralin yıkanır.
Difenfron: Bu ilaç kel olan derisine uygulanır. Küçük bir alerjik reaksiyona neden olur. Reaksiyon meydana geldiğinde, hastada kızarıklık, şişme ve kaşıntı görülür. Dermatologlar, bu alerjik reaksiyonun bağışıklık sistemini kandırarak, kafa derisinin yüzeyine beyaz kan hücrelerini göndermesine neden olduğuna inanmaktadırlar. Bu durumda iltihapla savaşılmaktadır. Ayrıca, saç foliküllerinin uyku halini almasını ve saç dökülmesine neden olmamasını sağlamaktadır. Difenfron ile saçın yeniden büyümeye başlaması 3 ay sürebilir. (3)
Diğer tedaviler: Hastalar bir seferde genellikle 1’den fazla tedavi alırlar. 2 veya daha fazla tedavinin bir karışımı genellikle başarıyı artırır.
Olası yan etkileri (ilaçlardan kaynaklanabilecek sağlık sorunları) konusunda dermatoloğunuzdan bilgi alın. İlaca kötü tepki verirseniz derhal dermatoloğunuzu arayın.
Araştırmacılar, alopesi areata tedavisinde ilerlemek için çalışmaktadırlar. Hastanın bağışıklık sistemi üzerinde çalışan diğer ilaçları araştırmaktadırlar. Ayrıca lazerler ve ışık temelli tedavilerle ilgili araştırmalar da devam etmektedir. (4)
Tedavilerin Sonuçları
Alopesi areata tedavisine vücut olumlu tepki verdiğinde saçların yeniden büyümesi başlayacaktır. Bazı durumlarda tedaviler sonuç vermemektedir. Hatta bazı durumlarda tedaviler saç dökülmesini de artırabilmektedir. Her şey tamamen bağışıklık sisteminin tepkisine bağlıdır.
Aşağıdakiler, neler olabileceğini açıklamaktadır:
Saçların yeniden büyümesi: Saçın tedavi olmadan da büyümesi muhtemeldir. Yine de dökülme devam da edebilir. Çoğu hasta, hastalık iyiye gitmeden önce bir kereden fazla saçlarını kaybeder. Kafa derisi ve vücudundaki tüm saçları kaybeden insanlarda bile saçlarının yeniden büyümesi mümkündür. Saç dökülmesi yaygın olduğunda, saçların yeniden büyümemesi daha büyük bir olasılıktır.
Saçlar yeniden yetiştiğinde, başlangıçta beyaz veya ince olabilir. Kişinin kendi saç rengi ve dokusu genellikle daha sonra geri gelir.
Ne kadar sürer: Bu durum kişiden kişiye gör değişir. Bazı insanlar için hastalık geri dönmez. Bazı insanlar için ise saçlar uzun yıllar sonra yeniden büyür. Saçın ne zaman yeniden büyüyeceğini kimse tahmin edemez. Bu kontrol yetersizliği, hastalığı sinir bozucu hale getirebilir. (5)
Alopesi Areata (Saçkıran) Hastalığı Nedir?
Alopesi areata, saçlı deri üzerinde, genellikle yamalar halinde saç dökülmesine neden olan bir deri hastalığıdır. Genellikle, bu saç dökülmeleri aniden ortaya çıkar ve yalnızca sınırlı bir alanı etkiler. Saç 12 ay veya daha kısa bir sürede büyür. Bununla birlikte, bazı insanlar için, problem daha uzun sürer ve daha şiddetli hale gelir. Saçın tamamında oluşan dökülme yani kellik (alopesi totalis) veya vücuttaki tüm kılların dökülmesi (alopesi universalis) gibi durumlara da neden olabilir.
Alopesi areata’nın nedeni muhtemelen bir otoimmün reaksiyonudur. Bu durum bağışıklık sisteminin vücudun kendi hücrelerine yanlışlıkla saldırdığı anlamına gelir. Alopesi areata durumunda saldırı altındaki hücreler kıl foliküllerinde (saçları büyüten yapılar), özellikle de saçlı derideki foliküllerde bulunur. (6)
Alopesi Areata (Saçkıran) Belirtileri
Alopesi areata başlangıcında saç dökülmesi genellikle tek semptomdur. Bazı kişiler yanma hissi veya kaşıntı da hissedebilir.
Alopesi areata nasıl anlaşılır? Alopesi areata genellikle bir ile iki yerde saç dökülmesi sorunu ile başlar. Saç dökülmesi çoğunlukla kafa derisinde görülür. Bazı insanlardaki dökülme sakal, kaşlar, kasık kılı ve kollarda veya bacaklarda da görülebilir.
Saçların döküldüğü yamalar düz ve yuvarlak şekildedir. Şeftali renginde olabilirler. Kırılmış gibi görünen tüyler bazen dökülme olan yamanın kenarlarında görülür.
Alopesi areata saçın tamamen dökülmesine yol açarsa, semptomlar ilk başladıktan sonra genellikle 6 ay içinde ortaya çıkar. (7)
Alopesi Areata (Saçkıran) Tedavisi
Saç dökülmesi yaygın değilse, saç genellikle birkaç ay içinde tedavi edilmeyecektir.
Daha şiddetli saç dökülmesi durumunda bile, hastanın tedaviye ne kadar yanıt vereceği ya da kaç tane tedavi yönteminin ne kadar süre uygulanacağı kesin değildir.
Alopesi areata nasıl geçer? Alopesi areata için genel tedaviler şunları içerebilir:
- Deri yüzeyinin altına steroid enjeksiyonu
- Kortikosteroidler, immünoterapi ve minoxidil dâhil olmak üzere cilde uygulanan ilaçlar
- Ultraviyole ışık tedavisi
Peruk da saç dökülme yerlerini gizlemek için kullanılabilir. (8)
Alopesi areata için hangi doktora gidilir: Dermatologlar alopesi ya da saçkıranın bulaşıcı bir cilt durumu nedeniyle olup olmadığını belirlemede tanı koyabilir ve tedaviye yardımcı olabilirler. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları uzmanı ise hormona bağlı saç dökülmesi teşhisinde daha iyi bir seçenek olabilir. (9)