Birçoğumuz pandemi başladığından beri daha az hareket ediyoruz. Ancak birçok yaşlının da dahil olduğu bir grup insanın daha fazla hareket etmeye başladığı gözüküyor. Peki ya sizin egzersiz rutininiz koronavirüs salgınından nasıl etkilendi?
Birleşik Krallık’ta fiziksel aktiviteye odaklanan yeni bir araştırmaya göre, çoğumuz -beklendik bir şekilde – pandemi ve karantina dalgaları başladığından beri fiziksel olarak daha az aktifiz. Bununla birlikte bazı insanların eskisinden daha fazla egzersiz yaptığı gözlemlendi ve şaşırtıcı bir biçimde bu aşırı aktif insanların büyük bir yüzdesi 65 yaşın üzerinde. Bulgular henüz hakem denetiminden geçmedi ama tam olarak tahmin edildiği şekilde olmasa da koronavirüsün hareketimizi yeniden şekillendirdiğine dair dünyanın dört bir yanından gelen sağlam bir dizi kanıtın üstüne ekleniyorlar.
Son altı ay içindeki karantinalar, diğer caydırıcılık önlemleri ve sayımlar; işimizi, ailemizi, eğitimimizi, ruh halimizi, beklentilerimizi, sosyal ilişkilerimizi ve sağlığımızı etkiledi. Kısacası hayatımızın neredeyse her yönünü değiştirdi. Bu nedenle salgının egzersiz yapıp yapmadığımızı, ne zaman ve nasıl yaptığımızı değiştirmesine şaşırmamalıyız. Bununla birlikte bir dizi yeni araştırmaya göre, bu değişikliklerin doğası oldukça kafa karıştırıcı ve değişken. Bu araştırmalardan birinde, Amerika Birleşik Devletleri’nde ve diğer ülkelerde pandemi sebepli karantinalar başladıktan sonraki ilk birkaç hafta içinde “egzersiz” kelimesiyle alakalı Google aramalarının arttığı ve birkaç ay boyunca da bu artışın devam ettiği tespit edildi. Birçok kişinin bu aramalar aracılığıyla öğrendiği bilgileri daha fazla egzersiz yaparak kullandığı görünüyor.
Koşu ayakkabılarını inceleyen bir şirket tarafından 139 ülkede yapılan çevrimiçi bir anket, sağlık krizinden önce egzersiz yapan insanların büyük bir çoğunluğunun krizden sonraki ilk haftalarda daha sık egzersiz yapmaya başladığını belirtti. Yaklaşık 1500 yaşlı Japon yetişkine yapılan başka bir ankette; çoğu Japon yetişkin, karantinanın ilk haftalarında fazlasıyla hareketsiz olduklarını ancak Haziran ayından itibaren her zamanki kadar yürüyüş ve egzersiz yaptıklarını belirtti. Buna karşın iç karartan bir Haziran araştırması, akıllı telefonlar için olan bir adım sayar uygulamasının 450,000’den fazla kullanıcısının anonim verilerini kullanarak sokağa çıkma yasakları başladıktan sonra adım sayılarının önemli ölçüde azaldığı sonucuna vardı. Ortalama günlük adım sayısı, karantinadaki bir ülkede ilk 10 gününde yaklaşık yüzde 5.5 ve ilk ayın sonuna doğru yaklaşık yüzde 27 oranında azaldı.
Ancak bu araştırma ve anketlerin çoğu, insanların egzersiz alışkanlıklarıyla ilgili güvenilmez olabilecek anılarına ya da yaş, sosyoekonomik grup, cinsiyet ve salgın sırasında insanların egzersiz alışkanlıklarının nasıl değiştiğini ortaya çıkarabilecek diğer faktörler olmaksızın bir araya getirilen toplam bir sonuca dayanıyor. Bu sebeple hakem denetimi bekleyen bir biyoloji ön baskı sitesinde yayınlanan yeni araştırma için Londra Üniversitesi Akademisi’ndeki araştırmacılar, Birleşik Krallık ve bazı diğer ülkelerde kullanılan ücretsiz aktivite takibi yapan bir akıllı telefon uygulamasına dikkatini verdi. Uygulama GPS ve benzeri teknolojileri kullanarak insanların yürümeye, koşmaya veya bisiklete binmeye kaç dakika harcadığını takip ediyor ve kullanıcılarına para ödülü ya da diğer ödüller için kullanılabilecek egzersiz puanları biriktirmesini sağlıyor. (Araştırmanın yazarlarından biri uygulamanın yapımcısı için çalışıyor ama araştırmanın diğer yazarlarının söylediğine göre şirket araştırmanın sonuçlarına veya analizine herhangi bir bilgi aktarmamış.) Araştırmacılar, Birleşik Krallık’ta yaşayan ergenlik çağındaki gençlerden tutun yaşlı yetişkinlere kadar 5,395 uygulama kullanıcısından anonim veri topladı. Pandemi bu ülkeye yayılmadan önce kullanıcıların hepsi uygulamayı en azından Ocak 2020’den beri kullanıyordu. Araştırmacılar, insanların ocak ayında ne kadar egzersiz yaptıklarını öğrenmek amacıyla insanları yaş ve yaşadıkları bölgelere göre bölmek için kullanıcıların uygulamadaki doğum tarihi ve posta kodu bilgilerini kullandılar. Daha sonra, önce Birleşik Kralık’ın çeşitli bölgelerindeki sosyal mesafe kısıtlamalarının ilk günlerini, daha sonra takip eden daha sıkı sokağa çıkma yasaklarını ve son olarak çoğu sokağa çıkma yasağının hafifletildiği yaz ortası tarihlerini karşılaştırmaya başladılar. Şaşırtıcı olmayan bir biçimde, pandemi başladıktan sonra neredeyse herkesin egzersiz alışkanlığının değiştiğini ortaya koydular.
Çok büyük bir çoğunluk, cinsiyetlerine ve sosyoekonomik konumlarına bakılmaksızın özellikle sokağa çıkma yasakları tam olarak başladıktan sonra daha az antrenman yapmaya başladı. Antrenmanlardaki bu düşüş en çok pandemiden önce en aktif olan insanlar ve 40 yaşının altındaki insanlar arasında belirgindi (Bu insanlar her seferinde değişiklik gösteriyordu). Sokağa çıkma yasakları kaldırıldıktan ya da hafifletildikten sonra, çoğu insan biraz daha sık egzersiz yapmaya başladı ancak genel olarak sadece 65 yaş üstü eskiden yaptıkları sürede egzersiz yapmaya devam etti ya da eski antrenman sürelerini aştılar.
Yeni çalışmayı denetleyen Londra Üniversitesi Akademisi’nde fiziksel aktivite ve sağlık doçenti olan Abi Fisher, “Özellikle yaşlı grubun yüzde 50’si 70 yaş ve üstü olduğu için.” çalışmayı şaşırtıcı bulduğunu söylüyor.
Tabii ki bu yaşlı insanlar, çalışmadaki diğer erkek ve kadınlar gibi egzersiz uygulamasını indirdi ve kullandı, ki bu da onları bu tür uygulamalar kullanmayan dünyanın dört bir yanındaki insanların büyük bir çoğunluğundan ayırıyor. Ayrıca bu araştırma sadece yürüme, koşma ya da bisiklet sürme gibi “bilindik” aktiviteleri göz önünde tutup, aynı şekilde sağlığa fayda sağlayabilecek ve büyük olasılıkla pandemi sırasında değişmiş olan gezinme ya da bahçıvanlık gibi daha hafif aktiviteleri göz önünde bulundurmadı.
Araştırma, büyük ihtimalle bazı koşulların ve psikolojik faktörlerin birleşiminden kaynaklı olmasına rağmen, bize insanların egzersiz alışkanlıklarının pandemi sırasında neden değiştiği ile ilgili hiçbir bilgi vermiyor. Fisher, yaşlı insanların muhtemelen pandemi sırasında çocuk bakımı, iş ve diğer sorumlulukları olan genç yetişkinlere göre daha fazla boş zamana sahip olduklarını, ayrıca bağışıklık sistemleri ve genel sağlıkları hakkında daha büyük endişeler edinmiş olabileceklerinden ötürü, bunun onları kalkıp hareket etmeye motive etmiş olabileceğini söyledi. Ayrıca pandemi sırasındaki egzersizler hakkında çok daha büyük ölçekli ve uzun vadeli bir araştırmaya ihtiyaç olduğunu da belirtti. Ancak şimdilik, mevcut araştırmanın mesajı, yeteri kadar egzersiz yaptığımızdan emin olmak için ne kadar hareket ettiğimizi takip etmek istememiz.
Fisher, “Sokağa çıkma yasaklarının insanların egzersiz kalıplarını bozması şaşırtıcı olmasa da yasaklar kalktıktan sonra herkesin eski haline geri döneceğini varsayamayız. İnsanların düzenli egzersiz yapmaya geri dönmelerine yardımcı olmalıyız, tabii ki pandemi yasakları dahilinde.” dedi.
Kaynak: NY Times
Yazar: Gretchen Reynolds
Çeviren: R. Cankat Karakaş
Düzenleyen: Dilara Güzel