Çocukların güven duyguları azaldığında “korku” denilen soyut bir durumla karşılaşırlar. Peki, korkulardan kurtulmanın yolları nelerdir?
İnsan varlığının en temel ihtiyaçlarından biri güvende hissetmektir. Minicik bir bebekken annenin sıcak dokunuşları ve her ağladığında yanında oluşuyla ilk tohumları atılan güven duygusu, çevreyi keşfedip tanıdıkça, yaşam tecrübesi arttıkça ve kendi gücüne inandıkça sağlamlaşır. Gelişim süresi boyunca çocuklar, güven duyguları çeşitli etkiler nedeniyle azaldığında “korku” dediğimiz elle tutulmayıp, gözle görülmeyen ama hayatlarında bir şekilde var olan soyut bir durumla baş başa kalırlar.
Korkular çocukları nasıl etkiler?
Duygusal değişimler kişinin bedenini, düşüncelerini ve davranışlarını etkiler. Korkan bir kişide kalp atışında ve soluk alışta hızlanma, kaslarda gerginlik, ellerde terleme gibi fiziksel tepkiler görülebilir. Aslında tüm bunlar, korktuğumuz zaman beynimizin “kaç ya da savaş” komutunu vermesinin ön sinyalleridir. Çocuklarda da yetişkinler gibi fiziksel tepkiler görülür. Kaçma veya savaşma kararı çocuğun güven duygusuyla ilişkili olarak verilir. Korku duygusuyla beraber eğer benliğine dair “yapamam” gibi olumsuz duygular da geliştirirse, korku davranışının daha da kalıcı olmasına ve nihayetinde öz güvenin zedelenmesine sebep olabilir.
“Karanlıktan korkuyorum; odama gidemem”
“ Soruları doğru cevaplayamamaktan korkuyorum, iyi bir not alamam”
“ Arkadaşlarımın bana gülmesinden korkuyorum, derste söz alamam”
Yukarıdaki korkuları hisseden bir çocuk gergin ve öfkeli olabilir. Korkularını bastırmak için çeşitli davranış problemleri (gece alt ıslatma, tırnak yeme, arkadaşlarına fiziksel zarar verme vb.) geliştirebilir.