Wenn bağlacı, “şayet, eğer, ise, -se, -sa” anlamına gelir. Türkçede olduğu gibi Almancada da şart cümleleri iki kısımdan meydana gelir. Birinci kısım bir şart bildiren kısımdır, ikincisi ise o şart olduğu takdirde hasıl olacak durumdur.
Wenn: -se, -sa Bağlacı
“Hastalık belirtileri gösterirsem test yapacaklar.”
Bu cümlede de görüldüğü gibi şartı gösteren kısım “Hastalık belirtileri gösterirsem”dir. Bu olayın olması halinde test yapılacak, olmaması halinde ise test yapılmayacaktır. Test yapılması işi hastalık belirtilerinin görülüp görülmemesine bağlıdır. Şu halde bir şart cümlesinde biri şartı ileri süren ve yan cümleciği teşkil eden, diğeri de esas olan iki cümleciğin olması gerekir.
Yukarıdaki örnekte “Hastalık belirtileri gösterirsem” yan cümlecik, “test yapacaklar” ise esas cümleciktir. Genel kurallar ise;
1- Yan cümlecik ve esas cümlecik birbirlerinden bir virgülle ayrılırlar.
2- Yan cümleciğin fiili özneye göre çekimlenerek en sonda yer alır.
3- Yan cümlecikte haben, sein, werden veya können, wollen,… cinsinden bir yardımcı fiil varsa bu özneye göre çekimlenerek yan cümleciğin en sonunda, yan cümleciğin esas fiilinin arkasında yer alır.
4- Yan cümleciğin fiili ayrılabilen bir fiil ise bunun takısıyla esas fiil kısmı birbirinden ayrılmadan en sonda yer alır.
5- Yan cümlecik önce de gelebilir. O zaman virgülden sonra esas cümleciğin fiili yer alır. Cümlenin Türkçe anlamında bir değişiklik olmaz.
|Wenn ich gehe, sehe ich meinen Bruder. |
Gidersem erkek kardeşimi görürüm.
|Ich sehe meinen Bruder, wenn ich gehe. |
Gidersem erkek kardeşimi görürüm.
|Wenn sie die Zimmer aufräumt, kann sie gehen. |
Odaları toplarsa gidebilir.
|Sie kann gehen, wenn sie die Zimmer aufräumt. |
Odaları toplarsa gidebilir.
|Wenn mein Freund nicht in fünf Minuten kommt, gehe ich allein ins Kino.|
Arkadaşım beş dakika içinde gelmezse yalnız sinemaya giderim.
|Ich gehe allein ins Kino, wenn mein Freund nicht in fünf Minuten kommt.|
Arkadaşım beş dakika içinde gelmezse yalnız sinemaya giderim.
Esas Cümlecik Emir veya Soru Cümlesi Olduğunda
Esas cümlecik yerine bir soru cümlesi veya bir emir cümlesi de gelebilir. O zaman bunu en başta kullanmak doğru olur. Başa gelen bu soru cümlesinde veya emir cümlesinde hiçbir değişiklik olmaz. Şartı gösteren ve wenn ile başlayan yan cümlecik bunun arkasına eklenir. Aralarına bir virgül konur.
|Was machst du, wenn dein Freund nicht kommen kann?|
Arkadaşın gelemezse ne yaparsın?
|Wo kann der Student wohnen, wenn er in der Stadt keine Bekannten hat?|
Şehirde tanıdıkları yoksa öğrenci nerede oturabilir?
|Von wem kannst du Geld bekommen, wenn dein Vater dir kein Geld schickt?|
Baban para göndermezse kimden para alabilirsin?
|Schreibe die Übungen noch einmal, wenn du sie falsch geschrieben hast!|
Alıştırmaları yanlış yazdıysan bir kere daha yaz!