SÜRÜŞ DÜZELTME VE DESTEK SISTEMLERI
Araca göre, aşağıdakilerden oluşurlar:
- ABS (ABS fren sistemi) ;
- ESC (dinamik sürüş kontrolü) ile savrulma kontrolü ve antipatinaj sistemi ;
- Acil fren destek sistemi;
- rampada yokuş kalkış yardımı;
- yokuş iniş kontrol (HDC).
Bu fonksiyonlar, aracın tutumunu sürücünün isteğine uygun hale getirmeyi sağlamak için kritik sürüş koşullarında ilave yardımlardır.
İşlevler, sürücünün yerine müdahalede bulunmaz. Aracın sınırlarını zorlamaya ve daha hızlı sürmeniz konusunda sizi teşvik etmeye çalışmaz. Dolayısıyla, manevra yapıldığı sırada hiçbir durumda sürücünün dikkatini ve sorumluluğunu üstlenemez (sürücü, her zaman sürüş sırasında aniden meydana gelebilecek olaylara karşı dikkatli olmalıdır).
ABS (fren sistemi)
Ani bir fren durumunda, ABS tekerleklerin kilitlenmesini önlemeyi yani durma mesafesini kontrol etmeyi ve aracın kontrolünü muhafaza etmeyi sağlar.
Bu şartlarda, frenlemede engelleme manevraları mümkündür. Ayrıca, bu sistem uygun olmayan zeminde bile durma mesafelerini en iyi duruma getirmeyi sağlar (ıslak zemin...).
Her tertibatın çalıştırılması, fren pedalının titremesi ile kendini gösterir. ABS, hiçbir durumda lastik - zemin yol durumuna bağlı « fizik » performanslarının iyileştirilmesini sağlamaz. Bu yüzden, her zaman tedbirlere (araçlar arasında emniyet açısından verilen mesafe vs...) uyulması zorunludur.
Acil bir durumda, fren pedalına kuvvetli ve sürekli bir şekilde basınız. Fren pedalına art arda basmak (pompalamak) gerekmez. ABS, fren sisteminde uygulanan gücü değiştirir.
® ikaz ışığı, güvenliğiniz için trafik kurallarına uygun olarak derhal durulmasını zorunlu kılar. Motoru durdurunuz ve yeniden çalıştırmayınız. Bir Marka Yetkili Servisi’ne danışınız.
Sadece kısmen frenleme yapabilirsiniz. Bununla birlikte aniden fren yapmak tehlikelidir, trafik kurallarına uyarak hemen durunuz. Bir Marka Yetkili Servisi’ne başvurunuz.
Çalışma arızaları:
- Gösterge tablosunda ©ve x yanarken “ABS kontrol ettirin”, ”Fren sistemini kontrol ettirin”ve”ESC kontrol ettirin” mesajları görüntüleniyor: ABS, ESC ve acil fren desteğinin devre dışı olduğunu gösterir. Frenleme her zaman sağlanır;
- x, D, © ve ® gösterge tablosunda yanar, bunlara “Fren sistemi arızası” mesajı eşlik eder: bu durum fren sistemlerinde arıza olduğunu gösterir.
İki durumda da Marka Yetkili Servisi’ne başvurunuz.
Savrulma kontrollü ve ESC antipatinaj sistemli dinamik sürüş kontrolü
Dinamik sürüş kontrolü ESC
Bu sistem, « kritik » sürüş koşullarında (bir engelden kaçma, virajda yere tutunma kaybı...) araç kontrolünü muhafaza etmeyi sağlar.
Çalışma prensibi
Direksiyon simidindeki bir kaptör, sürücü tarafından talep edilen yörüngeyi tespit eder.
Araçtaki diğer yerlere yerleştirilmiş algılayıcılar gerçek yörüngeyi tespit eder.
Sistem, sürücünün isteğini aracın gerçek gidiş yönüyle karşılaştırır ve gerekiyorsa bazı tekerleklerin fren sistemine ve/veya motor gücüne müdahale ederek gidiş yönünü düzeltir, sistemin çalışması durumunda, ikaz ışığı gösterge tablosunda yanıp söner.
Savrulma kontrol sistemi
Bu sistem, belirgin bir savrulma (ön lastiklerin yere tutunma kaybı) halinde, ESC sisteminin çalışmasını mümkün olan en iyi duruma getirir.
antipatinaj sistemi
Bu sistem, tahrik tekerleklerinin patinajını sınırlamaya ve ilk harekete geçme, hızlanma veya yavaşlama durumlarında aracı kontrol etmeye yardım eder.
Çalışma prensibi
Tekerleklerdeki kaptörler sayesinde sistem her an tahrik tekerleklerinin hızlarını ölçer bunları karşılaştırır ve dengelemeye çalışır. Eğer bir tekerlek patinaj yapma eğilimi gösterirse sistem, çekiş gücü tekerleğin yere tutunabileceği seviyeye inene kadar tekerleği frenler.
Sistem aynı zamanda, gaz pedalı üzerine uygulanan etkiden bağımsız olarak, tekerleklerin yola tutunabilmesini sağlamak için motor devrini ayarlar.
Çalışma arızaları
Sistem bir çalışma arızası algıladığında, “ESC kontrol ettirin” mesajı, © ikaz ışığı ve ikaz ışığı gösterge tablosunda belirir.
Bu durumda, ESC ve antipatinaj sistemi devre dışı kalır. Bir Marka Yetkili Servisi’ne danışın.
fonksiyonunun devre dışı bırakılması
(araca göre)
Bazı durumlarda (çok yumuşak zeminde sürüş: kar, çamur... veya zincir takılmış tekerleklerle sürüş) sistem, patinajı engellemek için motor gücünü düşürebilir. Eğer böyle bir etki yapması istenmiyorsa butona (1) basarak bu fonksiyonu devre dışı bırakmak mümkündür.
Sizi uyarmak için “ESCkontrol ettirin” mesajı gösterge tablosunda gösterilir.
antipatinaj sistemi ek bir güvenlik getirdiğinden, fonksiyon çalışmadığında aracı sürmemeniz tavsiye edilir. Butona (1) yeniden basarak mümkün olan en kısa sürede bu durumdan çıkınız.
Not: Kontağın açılması ile veya yaklaşık 40 km/h bir hız geçildiğinde, fonksiyon otomatik olarak yeniden devreye girer.
Acil fren destek sistemi
Aracın durma mesafesini azaltmaya yardımcı olan, ABS sistemine ilave bir sistemdir.
Çalışma prensibi
Sistem acil durum frenlemesi gereken durumların algılanmasını sağlar. Bu durumda, frenleme yardımı anında maksimum güce ulaşır ve ABS sistemini devreye sokabilir. ABS frenleme, fren pedalı serbest bırakılana kadar devam eder.
Dörtlü flaşörlerin yanması
Araca göre, ani yavaşlama durumunda yanabilirler.
Bu fonksiyonlar, aracın tutumunu sürücünün isteğine uygun hale getirmeyi sağlamak için kritik sürüş koşullarında ilave yardımlardır.
İşlevler, sürücünün yerine müdahalede bulunmaz. Aracın sınırlarını zorlamaya ve daha hızlı sürmeniz konusunda sizi teşvik etmeye çalışmaz. Dolayısıyla, manevra yapıldığı sırada hiçbir durumda sürücünün dikkatini ve sorumluluğunu üstlenemez (sürücü, her zaman sürüş sırasında aniden meydana gelebilecek olaylara karşı dikkatli olmalıdır).
Rampada kalkış yardımı
Yokuş eğimine bağlı olarak bu sistem bir rampada kalkış sırasında sürücüye yardımcı olur. Sürücü, gaz pedalına basmak için ayağını fren pedalından kaldırdığında frenlerin otomatik olarak kilitlenmesini sağlayarak aracın geriye kaçmasını engeller.
Sistemin çalışması
Sadece vites kolu, boştan farklı bir konumda (otomatik vites kutulu araçlar için N veya P konumlarından farklı bir konum) ve araç tamamen duruyorken (fren pedalı basılı) devreye girer.
Sistem aracı yaklaşık 2 saniye hareketsiz tutar. Daha sonra frenler serbest kalır (araç rampaya göre hareket eder).
Rampada kalkış yardımı sistemi her türlü durumda (aşırı eğimli yollar...) aracı tamamen hareketsiz kılmayı sağlayamaz.
Sürücünün tüm durumlarda fren pedalına basmaya ve aynı şekilde aracın geri kaçmasını önlemeye hazır olması gerekir.
Rampada kalkış yardımı uzun süreli duruşlar için kullanılmamalıdır: onun yerine fren pedalını kullanınız.
Bu fonksiyon aracın sürekli olarak hareketsiz kılınması için tasarlanmamıştır.
Gerekli olduğunda aracı durdurmak için fren pedalını kullanınız.
Kaygan zeminli veya yol tutuşunun zayıf olduğu yollarda sürücünün özellikle dikkatli olması gerekir.
Ağır yaralanma riskleri.
Yokuş iniş kontrol (HDC)
Bu işlev, fren pedalına basmaya gerek kalmadan araç hızını (dik bir yokuştan aşağı inerken) sınırlandırma olanağı sağlar.
Yokuş iniş kontrol (HDC), 5 ve 30 km/sa. arasında çalışır.
Not: Aracın hızı 60 km/sa. üzerindeyse, sistem devre dışı bırakılır ve gösterge lambası söner.
Sistemin devreye alınması / devreden çıkarılması
- Etkinleştirme: 30 km/sa. altındaki normal etkinleştirme koşullarında 2 düğmesine basınız. gösterge lambası, gösterge tablosunda yanar.
- Devre dışı bırakma: 2 düğmesine tekrar basınız. İkaz ışığı () söner.
Sistemin Çalıştırılması
Araç yokuş aşağı 30 km/sa’ in altında bir hızla ileri veya geri viteste sürüş halindeyken (otomatik vites kutusu bulunan araçlar için D veya R konumu).
Yeterli bir eğim algılandığında, ikaz ışığı gösterge tablosunda yanıp söner.
Yokuş iniş kontrolü (HDC) etkinleştirilmesi sırasında, iniş hızı gaz pedalıyla arttırılabilir veya fren pedalıyla düşürülebilir.
Sistem uyarı mesajı
- Dahili arıza
- Araç hızı 30km/sa.dan fazla
- Gaz pedalına sert bir şekilde basınız
Bu durumda, gösterge tablosunda «HDC kullanılamıyor» mesajı görünebilir.
Bu sistem, otomatik vites kutusu bulunan araçlarda vites kolu P konumundaysa veya araç düz bir zeminde sürülüyorsa çalıştırılmaz.
Araçta Yokuş iniş kontrolü (HDC) işlevinin arızalanması durumunda, aracı durdurmak için fren pedalını kullanınız.
Kaygan zeminli veya yol tutuşunun zayıf olduğu yollarda sürüş sırasında sürücünün özellikle dikkatli olması gerekir.
Ağır yaralanma riski.