Her şey enerji tasarrufu ile ilgili.
Günümüzde uçaklar için bizlere sıradan gelebiliyor, hatta birçok deniz kuşu için de okyanus ötesi uçuşlar olağandır.
Kuşların, yiyecek, yaşam alanı veya daha elverişli hava koşulları ararken kıtalar ve okyanuslar arasında gruplar halinde uçtuğunu biliyoruz (göç olarak bilinen mevsimsel bir hareket). En az 4.000 türün veya dünyadaki toplam kuş sayısının %40’ının düzenli göçmen olduğu tahmin edilmektedir. Bahçenizdeki bazı kuşlar bile göçmen olabilir.
Uzun mesafeli göçler sırasında kuşlar, yılın geri kalanında yaşadıklarından farklı birçok zorlukla karşılaşabilirler . Bu, özellikle açık denizde uçmak zorunda olan kara kuşları için daha çetin bir süreçtir. Söz konusu kara kuşları olduğunda deniz kuşlarının aksine onlar gibi suda dinlenemez veya beslenemezler.
Almanyadaki MAX PLANC enstitüsünde, Elham Nourani koordinasyonunda yürütülen yeni bir araştırma bunun nasıl olduğuna dair soru işaretlerini gideriyor. Sıcak hava rüzgarları gibi dinamik atmosferik hava koşullarını rotalarını tayin etmekte ve bunlar ile enerji tasarrufu yaparak daha uzun mesafeleri kat etmede faydalandıklarını ve bunu yaparken hangi değişken parametrelere karşı nasıl davrandıkları hususundaki incelemeleri yayımlandı.
Kuş gözlemcileri, kara kuşlarının açık okyanusa girmekten kaçınarak yalnızca 100 kilometreden daha kısa deniz geçişleriyle baş edebileceklerini düşünürdü. Bununla birlikte, son araştırmalar, GPS verilerine kayıtlı birçok kara kuşunun, yıllık göçlerinin bir parçası olarak açık okyanusta binlerce kilometre uçtuğunu gösterdi.
Göçmen kara kuşlarının bunu nasıl başarabildiğini anlamak, bilim insanları için büyük bir soru oldu. Kanat çırpmak çok fazla enerji gerektirir ve bunu sürekli olarak, uzun mesafelerde yapmak mümkün olmaz. Araştırmalar balık kartalının, enerji tasarrufu yapmak ve açık deniz üzerinde uçmak için yukarı kaldırma olarak bilinen yükselen termal hava akımlarını ve yatay rüzgarları kullandığını ileri sürdü.
Yeni bir çalışmada, Max Planck Enstitüsü ve Konstanz Üniversitesi’nden Alman araştırmacılar, atmosferin birçok kara kuşunun açık deniz üzerinden göçünü kolaylaştırmada kilit bir rol oynadığını buldular. Araştırmacılara göre, birçok göçmen kuş, uçuş sırasında enerji maliyetlerini azaltmak için hem rüzgarı hem de termal akımları kullanıyor, bazı durumlarda rotalarını atmosferik koşullara göre değiştiriyor.
Baş yazar Elham Nourani yaptığı açıklamada: “Yakın zamana kadar, deniz yüzeyinde yükselmenin zayıf olduğu veya olmadığı varsayıldı. Durumun böyle olmadığını gösteriyoruz.” dedi. “Bunun yerine, göçmen kuşların deniz üzerinde uçarken en iyi rüzgar ve yükselme koşullarından yararlanmak için uçuş rotalarını ayarladıklarını görüyoruz. Bu, yüzlerce kilometre boyunca uçuşu sürdürmelerine yardımcı oluyor.”
Kara kuşlarını anlamak
Araştırmacılar, çalışmaları için uzun deniz yolculukları(30 kilometreden uzun) gerçekleştiren beş yırtıcı kuş türü için veri topladılar. Bunlar;Doğu bal şahini (Pernis ptilorhynchus), gri yüzlü şahin (Butastur indicus), balık kartalı (Pandion haliaetus), alaca doğan (Falco peregrinus) ve Eleonora şahini (F. eleonorae) gözlem altına aldı .
İncelenen kuş türleri, büyüklük, morfoloji ve durma stratejileri ve uzun mesafeleri kat etmek için süzülen uçuşa genel bağımlılıkları bakımından uçuş parametreleri farklılık gösteren türlerdir. Araştırmacılar, çalışmadaki tüm türler ve bireyler arasında ortak bir uçuş amacı sağlamak için göç sırasında denizden geçme davranışlarını incelediler. Rotalarını deneyimlerine göre seçtikleri için sadece yetişkinleri dahil ettiler.
Bulgular, kuşların yolculuklarını tamamlamak için gereken zaman ve enerjiyi azaltmak için kuyruk rüzgarı desteğini en üst düzeye çıkardıklarını doğruladı. Araştırmacılar, deniz geçişini daha az zorlu hale getiren yükselmenin yaygın olarak kullanıldığını buldular. Kuşların su üzerinde uçarken rüzgar desteğinde uzun vadeli yüksek değişkenliğe sahip alanlardan kaçınmaları ve böylece göç için gereken enerjideki belirsizliği azaltmaları bu hipotezi doğrulandı.
Nourani, “Bulgularımız birçok kara kuşunun, açık deniz üzerindeki göçlerini tamamlamak için atmosferik desteğe bağımlı olduğunu ve Dünya’nın atmosferik dolaşım düzenlerindeki herhangi bir değişikliğe karşı savunmasız olduklarını gösteriyor.” dedi. “Bunun gibi ortak çalışmalar, göçmen kuşların hava modellerine nasıl bağlı olduğuna dair genel kalıpları ortaya çıkarmak için önemlidir.”
Yayımlanan makalede, bu çalışmada ortaya çıkarılan matematiksel verinin günümüzdeki uçuş rotaları vb. taşımacılıkta verimliliği arttırmada faydalanılabileceği savunuldu.
Kaynaklar: