Dünya basını Türkiye-ABD krizini nasıl görüyor?
ABD ve Türkiye arasında yaşanan kriz dünya basınında gündem oldu. Rahip Brunson meselesi ile tırmanan politik gerginliğin ekonomiye yansıması ve ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'ye uygulanan çelik ve alüminyum gümrük vergilerini artırması, Türk lirasının ABD doları karşısında değer kaybetmesine sebep oldu. İki ülke arasında yaşanan ekonomik ve politik gerginlik ise dünya basınında geniş yer aldı.
Amerikan Medyasında tepkiler "karışık"
Amerikan medyası, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'ye yönelik ek vergi uygulama kararını tartışırken, New Yorker dergisi söz konusu kararın "yasal dayanağının olmadığı" ve "Amerikalı üreticileri zora soktuğunu" yazdı.
Amerikan medyasında, kararın "son dönemdeki Türk-Amerikan ilişkilerinin gidişatı" ile ilgili olduğuna işaret edilirken, Türkiye'de yargı süreci süren ABD'li din adamı Andrew Brunson konusuna vurgu yapılarak ayrı bir paragraf açıldı.
ABD'nin önemli dergilerinden New Yorker'da yer alan "Trump'ın Türkiye'ye vergi kararı neden yatırımcıları endişelendiriyor" başlıklı makalede ise söz konusu ilave vergilerin kayda değer bir gerekçeye dayanmadığı belirtildi.
Makalede, "Başkan Trump, herhangi bir geçerli nedeni olmamasına karşın Amerika'nın Türkiye'ye uyguladığı metal gümrük vergilerini 2 katına çıkaracağını açıkladı." ifadesine yer verildi.
Eric Levitz imzalı makalede, söz konusu kararın, Brunson ile ilgili olduğu ancak Trump yönetiminin bu konuda ekonomik bir aparatı kullanması "yanlış yöntem" şeklinde yorumlandı.
Söz konusu yazıda, "Fakat bu durum, yine de Trump'ın son ticari adımı için iyi bir gerekçe değil, çünkü bu adım yasal değil. Konuyu ulusal güvenlik gerekçesine bağlamak, Trump'ın ABD kanunlarını ve Dünya Ticaret Örgütünün (DTÖ) kurallarını aşmasının yegane yoluydu." değerlendirmesinde bulunuldu.
Amerikan CNN kanalında yer alan haberde ise Beyaz Saray'ın konuyla ilgili açıklamasında söz konusu ilave vergi kararının "ABD'nin ulusal güvenliği" ile nasıl ilgili olduğunun izah edilmediğine dikkati çekildi.
Washington Post gazetesi de ABD yönetiminin Brunson konusunda elini güçlendirmek için her şeyi yaptığı ancak kararın ilişkileri daha da olumsuz etkilemekten başka bir işe yaramayacağı değerlendirmesini yaptı.
Makalede ayrıca söz konusu kararın ilgili Amerikalı üreticilere zarar verdiğine ve üreticileri güçlendirmeyi vaat eden Trump yönetiminin bu kararının anlaşılamaz olduğuna işaret edildi.
Rusya: Yatırımcılar endişeli
Merkezi Rusya'da olan ve devlet desteği ile uluslararası yayın yapan Russia Today yayın kuruluşu ise krizi, "Dow (Dow Jones Borsası Endüstri Endeksi) 200'e düştü, Gelişmekte olan pazarlar çöktü" başlığı ile servis etti. ABD borsasının Türkiye ve ABD arasındaki krizden etkilendiğini belirten yayın, "Wall Street kıyım yapmaktan kaçınamıyor. Yatırımcılar dünya üzerindeki belirsizlik sebebi ile endişeli." ifadelerini kullandı.
İngiltere: Tatilcilerin yeni gözdesi
İngiliz menşeli The Guardian ise krize farklı yaklaştığı haberinde, Türk lirasının Dolar ve Euro karşısında değer kaybetmesi üzerine, İngiliz tatilcilerin tatil için Türkiye'yi tercih etmeye başladığını aktardı. The Guardian, "Sterlin Euro ve Dolar karşısında ısrarla zayıf kalmaya devam ederken, İngiliz tatilciler paraları ile Türkiye'de daha çok şey yapabileceklerini anladı. Tur şirketleri Türkiye için rezervasyonların arttığını aktardı" ifadelerine yer verdi.
Birleşik Krallık'ta kraliyet beratı altında ve devletin parasal desteğiyle yayın yapan BBC, ABD - Türkiye krizini, "Türk lirasında rekor değer kaybı" başlığı ile verdi. Türkiye'nin beş yıl önce yatırımcıların dikkatini çektiğini belirten BBC, TL'nin son durumu hakkında yabancı yatırımcıların artık bölgeye eskisi kadar olumlu yaklaşmadığını ileri sürdü.
Al Jazeera: Türk ekonomisi saldırı altında
Katar merkezli yayın kuruluşu Aljazeera haber kanalı, ABD-Türkiye arasında yükselen ekonomik gerginliği, "Erdoğan, Türkiye ekonomisinin Trump'ın vergi saldırısı altında olduğunu söyledi" başlığı ile verdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarına ve Türk ekonomisinin içerisinde olduğu savaşı yeneceği yönündeki telkinlere geniş yer veren Aljazeera, "Hükümetin açıkladığı verilere göre, Türkiye geçen 7.4 ekonomik büyüme ile geçen sene dünyanın en çok gelişen ülkelerinden biri oldu" ibaresine yer verdi.
ABD Başkanı Trump, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, "Türk lirasının ABD doları karşısında hızla düştüğünü" ifade ederek, Türkiye'den gelen çelik ve alüminyum üzerindeki gümrük vergilerinin 2'ye katlanmasına onay verdiğini duyurmuştu. Trump, "Alüminyumda bu oran artık yüzde 20, çelikte de yüzde 50 olacak. Türkiye ile ilişkilerimiz bu dönemde iyi değil." ifadelerini kullanmıştı.
Trump'ın açıklamalarına tepki gösteren Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Hami Aksoy da "ABD Başkanı Donald Trump'ın, çelik ve alüminyum ihracatımıza ek vergi uygulama kararını devlet ciddiyetiyle bağdaştırmak mümkün değildir." değerlendirmesinde bulunmuştu.