Onarıcı adalet, ceza yargılamasında mağdurlara önem vermeyi, tarafların cezai müdahaleye alternatif bir çözüm bulma yeteneğini tanıyarak bir adalet modelidir. Bu model 20. yüzyılın 70'lerine doğru doğdu.
Bu modelin doğma niyeti, mağdurların yargı süreçlerinde dışlanmasına cevap vermenin ve mağdurları dışlamayan ancak Devletin etkisini ortadan kaldırmayan daha dengeli bir süreç elde etmenin bir yoluydu.
Bu modele göre, Devletin rolü belirtilen taraflar arasında bir çözüme ulaşmanın mümkün olmadığı durumlarda sınırlı olacaktır. Bu adalet modeli, suçun Devlete karşı bir suç olarak görülmesi ve cezaların cezalandırılması şeklinde cezalandırılması nedeniyle hakaret eden adalet modelinden farklıdır.
Bu, restoratif adalet alanında suç eyleminin basitçe normlara karşı bir eylem olarak görülmediği, doğrudan ve dolaylı mağdurlara (örneğin, topluluk) zarar veren bir eylem olarak görülmesi anlamına gelir.
tanım
Onarıcı adalet, zarar veren ihtilaf durumlarına vurgu yapan bir adalet modelidir. Bahsedilen zararları en uygun şekilde ve sonuçları damgalamadan değiştirmek için dahil olanları dahil etmeye çalışır.
Onarıcı adaletin temel özellikleri, ihtilaflı durumun sonuçlarından, söz konusu zararların onarımından ve çatışma durumunda doğrudan ve dolaylı olarak yer alanların katılımından sorumlu olmak zorundadır.
Restoratif prosedür
Restoratif prosedür kapsayıcı bir prosedürdür; yani, çözümü bulmak için tüm ilgili tarafları içerir. Ayrıca, çatışma durumunun sonuçlarının gerçekte ne olduğunun belirlenmesine izin veren diyaloglar arar.
Bu yolla taraflar sorumluluk alabilir, ihtilafın yol açtığı zararların onarımına yol açabilir ve tazminatlara neden olmayacak şekilde bir taahhüt kurulur.
Bu prosedür, prosedürü hızlandırmayı, ilgili maliyetleri azaltmayı ve ceza sistemini sıkıştırmayı denemeyi amaçlamaktadır.
Sonrası mahkumiyet olarak bilinen başka bir usulde, bir yaptırımın daha önce kurulmuş olmasına rağmen, tarafların restoratif mekanizmalara erişimi olduğu düşünülmektedir.
Pek çok restoratif adalet cezasına çarptırma sonrası tazminat anlaşmaları sembolik olabilir ve mağdurun ahlaki tazminatını hedefleyebilir.
Ana özellikleri
Bu tür bir adaletin ortaya çıkması için bir dizi özellik yerine getirilmelidir:
- Katılanlar gönüllü olarak restorasyon prosedürüne katılmaya istekli olmalıdır.
- Sürecin bir parçası olarak verilen toplantılar gizlidir.
- Mağdur olanların çıkarlarına vurgu yapılır.
- Onarılan hasarla alaka düzeyi verilir.
- Müdahale uzmanları katılmaktadırlar (örneğin, arabulucular).
Restoratif programlar
Restoratif adaletle ilgili bir dizi restoratif program var. Bunlardan bazıları şunlardır:
- Mağdur ile fail arasında (zorunlu olarak yüz yüze olmamasına rağmen) bir arabulucunun yaptırım ve anlaşmazlığın çözülmesine ilişkin bir karara varmak için kullanıldığı arabuluculuk.
- Yeni Zelanda'daki Maori yerlilerinin çatışmaları çözmek için kullandıkları geleneksel bir modele dayanan aile ve topluluk konferansları. Davalar bir arabulucu tarafından ele alınmakta ve toplum, her iki tarafın da arkadaşları ve ailesi, faille zarar vermek ve yaptırıma karar vermek için bir araya getirilmektedir.
- Topluluk ve yargı sistemi temsilcilerinin (hakim, savcı vb.) Yanı sıra toplum ve ailelerin katıldığı çevrelerdeki cümleler. Bu sayede anlaşmazlığın nasıl çözüleceği konusunda bir anlaşmaya varılır. Bu model Kanada'dan geliyor.
Barışı teşvik eden çevreler, topluluk kurulları ve panelleri, onarıcı denetleme gibi başka birçok program var.
Restoratif yaptırım çeşitleri
Restoratif uygulamalarda yapılacak yaptırım türü konusunda anlaşmaya varılacak. Bu yaptırımlar şunlar olabilir:
tazmin
Tazminat olarak bir miktar para ödenmesi.
Topluma hizmet
Mağdurun zarar gören topluluğun yararına çalışması.
onarım
Tazminat, rehabilitasyon, tekrarlamama garantisi ve memnuniyet içerir.
Ne zaman kullanılır?
Onarıcı adalet için kullanılan prosedürler, büyük ölçüde, her ülkenin alternatif bir adalet yöntemleri sistemi olarak düzenlediklerine bağlı olacaktır.
Bu nedenle, ilk önce bu süreçler, adalet yöntemi olarak düşünüldüğü ülkelerde uygulanacaktır.
Önemli olan, tanımlanabilir bir kurban ve mağdur olması. Ek olarak, mağdurun davranışının sorumluluğunu da kabul etmesi gerekir. Daha sonra, mağdurun ve mağdurun her ikisi de, ihtilafı restoratif bir sürece sunmak için gönüllü olarak rıza göstermelidir.
İzlenecek süreç, her bir ülkenin hükümlerine, yasal dayanaklara ve tarafların neye istekli olduğuna bağlı olacaktır.
Kolombiya davası
Örneğin, Kolombiya’da, arabuluculuk adaletinin bir parçası olarak, suç arabuluculuğu, sürecin nasıl yönlendirileceğini ve hangi adımların atılacağını belirleyen bir dizi yasal dayanak tarafından oluşturulan bir süreçtir:
Ben preencuentro
Arabuluculuk talebi, arabulucunun atanması ve bir hakim tarafından kabul edilmesi.
karşılaşma
Taraflar arasında kolaylaşma, sorumluluk anı, tazminat veya tamir süresi ve yeniden entegrasyon süresi.
kapanış
Taahhüt ve iade sonrası işlem.
Gerçek restoratif adalet örneği
Restoratif bir programın bir örneği olarak, Oxfordshire'da (İngiltere) genç suçlulara uygulanan programdır. Bu program suçluların cezalarında tazminat istiyor.
Bir yandan, mağdurlarla fail arasında görüşme seçeneği var ya da mağdurlarının katılması için çeşitli seçenekler arasında seçim yapabilirler. Bu seçeneklere, mentor rolü olan bir süpervizörle karar verilir; Ek olarak, restorasyon seçenekleri topluluğa görünür olmalıdır.
Bu şekilde, onları bir kamu bülteninden ve suçlunun başarılarını vurgulamak için periyodik toplantılardan içerirler.