Muhtemelen ağaçların oksijen ürettiğini duymuşsunuzdur, ancak bir ağacın ne kadar oksijen ürettiğini ve kişinin bir günlük oksijen ihtiyacını karşılaması için kaç ağaca ihtiyacı olduğunu hiç merak ettiniz mi?
Fotosentez, bitkiler ve diğer organizmalar tarafından, ışık enerjisini organizmaların faaliyetlerine enerji sağlamak için daha sonra serbest bırakılabilecek kimyasal enerjiye dönüştürmek için kullanılan bir işlemdir. Ağaçlar, bu işlem için ürettikleri oksijenin bir miktarını kullanmak zorundalar. Ancak yine de, 24 saatlik bir dönemin ortalaması alındığında, kullandıklarından daha fazla oksijen üretirler. Aksi takdirde büyümede net kazanç olmaz. Fotosentez yoluyla bir glikoz molekülü üretmek için altı CO2 molekülü gerekir ve yan ürün olarak altı oksijen molekülü salınır. Her bir glikoz molekülü altı adet karbon atomu içeriyor. Yani her bir glikoz molekülü üretiminde bir adet oksijen atomu kazanılmış olur.
Olgun bir çınar ağacı yaklaşık 12 metre boyunda, kökleri ve yaprakları dahil olmak üzere iki ton ağırlığında olabilir. Her yıl yüzde beş büyürse, yaklaşık 100 kg odun üretecek ve bunun 38 kg’ı karbon olacaktır. Oksijen ve karbonun moleküler ağırlıkları da hesaba katıldığında, her bir çınar ağacının yılda 100 kilogram oksijen ürettiği sonucuna varılmıştır.
Bir İnsan Ne Kadar Oksijen Tüketir?
Bir insan yılda yaklaşık 9.5 ton hava solur, ancak oksijen bu havanın kütlece yalnızca yüzde 23’ünü oluşturur. Bu, yılda yaklaşık 740 kg oksijen anlamına gelir. Bu da kabaca yedi ya da sekiz ağacın değerine denktir. Ancak bu hesaplamada unutulmaması gereken bir şey var. Bir ağacın ürettiği oksijen miktarı, türü, yaşı, sağlığı ve çevresi gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Bir ağaç yaz aylarında kışa göre farklı miktarda oksijen üretir. Yani tam kesin bir değer yoktur. Ağaçların sadece oksijen salmakla kalmayıp aynı zamanda karbondioksit de tükettiğini hatırlamak da önemlidir. Ancak ağaçlar gündüz saatlerinde fotosentez yaparlar. Geceleri oksijen kullanırlar ve karbondioksit salarlar.
Not olarak hatırlatalım; ağaçlar dünyadaki en büyük oksijen kaynağı değildir. Bu onur, dünyanın oksijen arzının çoğundan toplu olarak sorumlu olan okyanuslarımızdaki fitoplanktonlara aittir.
Kaynaklar ve İleri Okumalar:
- How Much Oxygen Does One Tree Produce?; https://www.thoughtco.com/
- How many trees does it take to produce oxygen for one person?; https://www.sciencefocus.com/
Matematiksel