Sorularla Kıbrıs Tiyatrosu
Kıbrıs, hepimizin olmasa bile birçoğumuzun canı ciğeri, kalbi yaşamı, gözyaşlarıyla büyütülmüş Akdeniz'in göbeğindeki küçücük cennet parçası, ama o küçük cennet parçası o dönemin en güçlü ülkesi, akdenizin göbeğindeki küçücük cennet parçası. Ama o küçük cennet parçası, dönemin en güçlü ülkesi, krallığı, imparatorluğu kimse onun tarafından yönetilmiş ilkçağdan beri, Mısır, Hitit, Roma, Luzinyan, Venedik, osmanlı, Büyük Britanya akla ilk gelenler.
Şimdi gelelim esas konuya, neden Kıbrıs hiç yerli halk tarafından yönetilmemiş? Veya daha da açalım soruyu, ileride yönetilebilir mi?
Cevap belli esasında ama beyin jimnastiği yapalım biraz cevabı düşünmeden, nedir bu adanın önemi? Neden bu küçücük ada bu kadar önemli? Çok değil biraz tarih biraz coğrafya bilgisi olanlar soruyu cevaplar. Eski çağlarda en büyük silah, en önemli ticaret aracı gemilerdi, Akdeniz'in göbeğinde tüm Doğu Akdeniz'i kontrolü altına alacak olan koskoca bir liman, Kıbrıs. Haçlılar, seferlerini yaparken üs olarak kullanmışlar adayı. Araplar, seferleri engellemek ve erken haber almak için üs olarak kullanmışlar, Mısır, Hitit, Roma, Venedik, hem kritik askeri üs hem de ticaretin şekillendiği ticari gemilerin boşalıp dolduğu merkez olarak kullanmışlar. Lüzinyanlar döneminde Akdeniz'in en zengin yeriymiş bu küçük ada, Osmanlı döneminde Doğu Akdeniz'i, güney sahillerini korumak amaçlı, prestij merkezi olarak kullanmışlar. İmparatorluklar ise Akdeniz'in anahtarı olarak seçmişler hep Kıbrıs'ı, önemi olmasa koca İngiliz İmparatorluğu gelir miydi adaya? Hindistan, Afrika, Avrupa, Avusturalya, Amerika kıtasının bir kısmı yetmemişmiydi ki küçücük adayı sömüreceklerdi. Kıbrıs, Ortadoğu, Doğu Akdeniz'in kilidi, bir de imparatorluk olan her büyük devletin pastasının üzerindeki krema olmuş tarihte.
Şimdi uçaklar var, uydular var, teknoloji var, kıtadan kıtaya füzeler var, kim ne yapsın Kıbrıs'ı diyen bazı cahil kesimlere cevap olsun: Günümüzdeki Kıbrıs açılımı, Kıbrıs neden önemli? Dünyanın petrol kaynakları nerede? Ortadoğu'da, peki Ortadoğu'ya hakim en yakın stratejik nokta? Kıbrıs. Şu an Ortadoğu'nun süper gücü kim? İsrail, peki o israil'in büyük İbrani hayalindeki haritada (bu harita hergün gerçeğe biraz daha yaklaşıyor) Kıbrıs'ın işi ne? Bilmeyenlere duyurulur, o haritada da var bazılarının önemini kavrayamadığı yada kavramanın işine gelmediği bu ada. Bu ada önemsizsse, şu an İngiliz'in burada işi ne? Ada topraklarının neden % 2'si İngiliz? Adada yaşayan veya gelen herkes bilir, o koca uydular, haber alma cihazları kilometrelerce öteden görülür. Şimdi bir de petrol ve doğalgaz belası çıkmasın mı Kıbrıs'ın başına, ada çevresi ve hatta ada topraklarının belli bölümlerinde petrol ve doğalgaz rezervleri tespit edilmiş, sanki bilmiyorlardı, çıkma zamanı gelmiş demek ki rezervlerin ki artık açıkladılar.
Peki kim çıkaracak bu rezervleri? Amerika, israil, ingiltere firmaları ve devletleri yarışta petrol için, doğalgaz kısmını Almanlar kimseye kaptırmamakta kararlı, Türkiye'nin duruşu ne peki? Amerika tarafından biçilmiş ılımlı İslam modeliyle, Ortadoğu'nun lider devleti masalıyla kandırılan bizimkiler tabiki Amerika'nın yanında. Petrol, Amerika abinin olsun diyorlar, bize de pay verir belki. Aman bizi Ortadoğu'nun lideri olacağız Museviler çıkarmasın petrolu diyorlar, tam o sırada Alman başkanı gelip demez mi Kıbrsılı Rumlar mağdur, git Türkiye! Bunu diyen şahıs bir de referandum sonrası Türklere haksızlık ettik diyenle aynı şahıs olunca şaşırıyor kurmaylar. Petrol Amerika'nın bunlar ne istiyor, sonradan ortaya çıkıyor ki büyük sosyalist halkçı Hristofyas destek karşılığı 40 yıl bedava doğal gazı çıkarma öneriyor Almanlara. Bunu öneren kim olsa mağdur tabi ki Almanın gözünde, doğalgazla Almanya'nın mağdur diye düşündüğü taraf bir anda Rumlar oluyor. Bizim Ortadoğu lideri Ankara Hükümeti napıyor bu arada? Petrol Amerika abinin, eğer doğalgazı da isterlerse kınarız Almanya'yı diyorlar. Şimdilik Amerikan ve Alman doğalgaz devi şirketler, pazarlıkta da bizim ılımlı İslamcılar kınamadı daha. Bu tiyatro böyle sürer gider.
Romantikler Kıbrıs Kıbrıslılar'ındır hayaliyle yaşar, kapitalistler acaba pastaya nasıl ortak olurum diye hayal kurar, sosyalistler paranı istemiyoruz ama daha çok para ver diye bağrır, milliyetçiler Kıbrıs Türktür ama barış istiyoruz, ılımlı İslamcılar da, tam dengede tutayım piyonları ki, bu halde Amerika abi anlaşsınlar derse zaten bıktırdım hepsini evet derler; yok Amerika abi anlaşma istemezsse Kıbrıslı soydaşlarımızın haklarını Ruma yedirtmeyizlerle çıkarız sahneye diye beklerler.
Bu arada iflas bayrağını çekmiş olan Yunanistan abisi de Rumlar'ın elam diye bir örgüt kurar kilise desteğiyle, adada her ihtimale karşı elenizminde petrol, doğalgaz gibi menfaatleri olmasa olur mu? İşte 60 bin üyeli elamda, kilise kitapları ve bütçesiyle aniden belirir tarih sahnesinde, tesadüfen petrol ve doğalgaz haberleri sonrası. Sanırım en başta sorduğumuz sorunun cevabı ortada, yeni sorularla devamı yarın…