kendisi latince olup medeni hukuk külliyatı manasındadır.
romalıların hukukun babası olmasının sebeblerinden biridir.
imparator iustinianus'un istemiyle 528-534 yılları arasında tamamlanan kanunname. bu kanunnamede esas itibari ile imparator emirnamelerinin toplanması (codex), klasik hukukun derlenmesi(digesta) ve hukuk öğrenimi için bir hukuka giriş kitabı(institutiones) yapılmıştır. ayrıca iustinianus döneminde çıkarılmış olan emirnameler de sonradan ilave edilmiştir(novellae)
bu kanunnamenin en büyük önemi kara avrupa hukukuna kaynaklık etmesidir. günümüz medeni hukuk'un da hala çok büyük etkileri görünür.
roma hukuku'nun günümüze ulaşmasındaki en önemli etkendir. imparator ıustinianus döneminde bizzat imparatorun emri ile düzenlenmiştir.