Popüler bilgelik, genç ebeveynlerin küçük çocuklara ayak uydurmak için daha fazla enerjiye sahip olabileceğini, daha büyük ebeveynlerin ise çocuklara bakmak için daha fazla kaynağa ve deneyime sahip olabileceğini öne sürüyor. Ebeveyn olarak yaşınızın, çocuklarınızın gelişimi üzerinde bir etkisi olabilir mi ve çocuk gelişimi için en iyi koşullara sahip olmak için çocuk sahibi olmak için gerçekten ideal bir yaş var mı?
Araştırmalar, yaşamınızda farklı yaş dönemlerinde çocuk sahibi olmanın dezavantajlarının yanı sıra potansiyel faydalarının da olduğunu göstermektedir.
Ebeveynlik Yaşları Artıyor
Sanayileşmiş dünya genelinde, aile büyüklüğünde bir azalma ve çocuk doğurma çağında gecikme yaşandı. 1970 yılında ortalama anne ilk doğum yaşı 21,4 iken 2018 yılında 26,9’a çıkmıştır.
Sadece küçük bir gecikme gibi görünse de, ebeveyn yaşının artması hem ebeveynlerin hem de yavrularının sağlığı ve esenliği için sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle, gecikmiş çocuk doğurmanın olası etkileri hem doktorlar hem de sosyal araştırmacılar tarafından inceleme altına alınmıştır. Nispeten küçük bir sayı gibi görünse de, bazı araştırmalar çocuk sahibi olmadaki bu gecikmenin gelişim ve sağlık sonuçları üzerinde bir etkisi olabileceğini öne sürdü.
İleri Baba Yaşının Etkisi
Odak noktası genellikle ileri anne yaşı ile doğum kusurları arasındaki bağlantıya odaklansa da, bazı endişe verici araştırmalar, ABD’li çocuklar arasında daha büyük baba yaşıyla ilişkili nörobilişsel sonuçlarda düşüşler olduğunu öne sürüyor. 2009’da yapılan bir araştırma, daha yaşlı bir babaya sahip olmanın hem bebeklik hem de çocukluk döneminde nörobilişsel sonuçlardaki ince bozukluklarla ilişkili olduğunu öne sürdü.
Araştırmacılar, 8 aylık, 4 yaşındaki ve 7 yaşındaki çeşitli bilişsel yetenek testleri verilen yaklaşık 56.000 çocuğa ilişkin verileri yeniden analiz etti. Bu testler, akıl yürütme, hafıza, öğrenme, konsantrasyon, anlama, konuşma ve okuma gibi düşünme becerilerine baktı. Bazı motor becerileri testleri de yapıldı.
Büyük babası olan çocuklar, motor beceriler dışındaki tüm testlerde daha düşük puanlara sahipti. Baba ne kadar yaşlıysa, baba yaşı ile düşük bilişsel test puanları arasındaki bağlantı o kadar güçlüydü. Buna karşılık, daha büyük anneleri olan çocukların bilişsel yetenek testlerinde daha yüksek puan alma olasılıkları daha yüksekti.
Erkeklerin, çocuklarının sağlığı üzerinde hiçbir gerçek sonuç olmaksızın, ileri yaşlara kadar çocuklara babalık yapmaya devam edebileceklerine uzun süredir inanılsa da, daha yeni araştırmalar bunun doğru olmayabileceğini öne sürüyor. Molecular Psychiatry dergisinde yayınlanan bir başka araştırma, otizmdeki artışın belirli bir yüzdesinin yaşlı babalarla bağlantılı olduğunu öne sürdü.
Bununla birlikte, daha yüksek baba yaşı, çocuklarda sağlık etkileriyle bağlantılıyken ve baba yaşı son yıllarda artmış olsa da, araştırmacılar bunun önemli bir halk sağlığı sorunu oluşturduğuna inanmıyorlar.
İleri Baba Yaşının Etkisi
Anne yaşının çocuk sağlığı sonuçları üzerindeki etkisi ne olacak? En belirgin biyolojik endişe, artan anne yaşının doğum kusurları, erken doğum riskinin artması ve bebeklerin düşük doğum ağırlığı ile ilişkili olmasıdır.
Bununla birlikte, araştırmalar genç annelikle ilişkili başka sağlık sorunlarının da olabileceğini düşündürmektedir. Büyük ölçekli bir çalışma, boy, obezite, kendi sağlık değerlendirmesi ve teşhis edilen sağlık koşulları açısından daha kötü sağlık sonuçları olan çocukları olan 25 yaşın altındaki genç anneler olduğunu buldu.
Psikolojik Sağlık Üzerindeki Etkisi
Ebeveyn yaşı ve çocuk sağlığı üzerindeki etkisi ile ilgili açık biyolojik endişeler var, peki ya farklı yaşlarda ebeveynliğin zihinsel etkisi? Gecikmiş çocuk doğurmanın ebeveynler ve çocukları üzerindeki psikolojik etkisini inceleyen birkaç çalışma yapılmıştır. Örneğin bir çalışma, daha sonra yardımcı üreme teknolojisi yoluyla elde edilen ebeveynliğin, çocuğun refahı üzerindeki olumsuz etkilerle ilişkili olmadığını buldu.
Daha genç ve daha yaşlı anneler arasında çeşitli faktörler açısından farklılıklar olsa da, araştırmacılar, çocuk refahı üzerindeki etkiler açısından herhangi bir anne yaş grubu için net bir psikososyal avantaj olmadığını bulmuşlardır. Çalışma ayrıca, yaşlı annelerin daha yüksek eğitim statüsüne, daha yüksek gelire sahip olma eğiliminde olduğunu ve hamilelik sırasında riskli davranışlarda bulunma olasılıklarının daha düşük olduğunu buldu.
Ebeveyn Sağlığına Etkisi
Peki ya yaşın ebeveyn sağlığı üzerindeki potansiyel etkisi?
Ruh Sağlığı Sonuçları
Araştırmalar giderek artan bir şekilde insanların ilk ebeveyn olma yaşının aslında uzun vadeli sağlık sonuçları olabileceğini gösteriyor. Örneğin, ergenliğin sonlarında ve 20’li yaşların başında anne olan kadınların ölüm oranları, daha sonra ebeveyn olanlardan daha yüksek.
Diğer araştırmalar, 22 veya 23 yaşlarında ilk çocuğa sahip olmanın, sonraki yaşamda sağlık üzerinde zararlı bir etkisi olduğunu ileri sürdü. Bu erken ebeveynlik aynı zamanda daha yüksek depresyon oranlarıyla da ilişkilendirilmiştir. Bir çalışma, ergen annelerin %16 ila %44’ünün depresyondan muzdarip olduğunu ileri sürdü.
Daha sonraki ebeveynliğin ruh sağlığı üzerindeki etkileriyle ilgili bulgular karışık olma eğilimindedir. Bazıları, artan anne yaşı ile yaşamın sonraki dönemlerinde sağlığa zararlı etkiler arasında bir bağlantı olduğunu gösteriyor. Bazı araştırmalar ayrıca 35 yaşından sonra ilk doğumlar ile depresyondaki artışlar arasında bir bağlantı olduğunu gösteriyor.
Bununla birlikte, yaşamın ilerleyen dönemlerinde ebeveyn olmak, kadınların daha yüksek eğitim seviyelerine ulaşmalarına, uzun vadeli bir ilişki kurmalarına ve daha fazla finansal güvenlik elde etmelerine olanak tanır. Bu karmaşık karışıma ek olarak, daha sonraki anneliğin preeklampsi, hipertansiyon ve gestasyonel diyabet gibi, bazıları uzun süreli sağlık sonuçları olabilen artan tıbbi komplikasyonlarla ilişkili olduğu gerçeğidir.
Ebeveynler Ne Diyor?
İleri yaşta çocuk sahibi olmanın olası biyolojik sonuçlarının ötesinde, yaşın ebeveynlik tarzları üzerinde ne gibi etkileri olabilir?
Küçük bir araştırma, 40 yaşından sonra ilk çocuğuna sahip olan ebeveynler arasında, ebeveyn olmak için en iyi zamanın beş ila 10 yıl önce olduğuna inandığını buldu.İlginç bir şekilde, 40 yaşın üzerindeki ebeveynlerin çoğu, hala daha yaşlı bir ebeveyn olmanın dezavantajlardan daha fazla avantajı olduğunu iddia etti. Yine de annelerin %80’i ve babaların %70’i çocuk sahibi olmak için en uygun yaşın 30’lu yaşlar olduğunu söyledi.
Yaşlı ebeveynlerin çoğu, en büyük avantajlarının ebeveyn olmaya duygusal olarak daha hazırlıklı olmak olduğunu öne sürdü. Bazıları, daha yaşlı olmanın onları daha bilinçli, kendine güvenen, esnek, kendini gerçekleştiren, daha iyi destek sunabilen ve bir çocukla daha fazla iletişim kurabilen kıldığını söyledi.
“20 yıl öncesine göre kendimin çok daha farkında olduğumu biliyorum. Çocuğumla daha iyi iletişim kurmak ve onlara hayatta daha fazla yardımcı olmak için daha iyi bir konumda olduğumu hissediyorum ve nasıl destekleyici, teşvik edici bir ebeveyn olunacağını anlıyorum” diye açıklıyor araştırmaya katılan babalardan biri.
Çalışmaya katılan ebeveynler tarafından belirtilen diğer birkaç avantaj, daha fazla kariyer başarısı, finansal güvenlik, daha güçlü sosyal ilişkiler, daha fazla işyeri esnekliği ve daha fazla zamana sahip olmayı içeriyordu.
Bir uyarı—çalışma küçüktü (sadece 107 katılımcı dahil) ve fazla çeşitlilikten yoksundu (çoğu evli ve ortalamanın üzerinde gelire sahip beyazlardı). Araştırmacılar, daha büyük ve daha çeşitli bir örneklemle yapılan ek araştırmaların, daha büyük popülasyonda var olanı daha fazla yansıtabileceğini öne sürüyorlar.
Bu, daha yaşlı bir ebeveyn olmanın tamamen güneş ışığı ve güller olduğu anlamına gelmez. Bu katılımcılardan bazılarının ileri sürdüğü gibi, daha yaşlı bir ebeveyn olmanın avantajları vardı, ancak dikkate değer tuzaklar da vardı. Bazı ebeveynler, aşağıdaki nedenlerle çocuklarını 30’lu yaşlarında olacaklarını öne sürdüler:
Daha fazla enerji
En sık belirtilen sebep, ebeveyn olmak için daha fazla fiziksel enerjiye sahip olacaklarını düşünmeleriydi. Daha büyük ebeveynler, her zaman hareket halinde olan çocuklarına ayak uyduracak enerjiye sahip olmadıklarını hissedebilirler.
Doğurganlık ve Yaşam Süresi Endişeleri
Bazı ebeveynler ayrıca, daha büyük bir ebeveyn olmanın olumsuz tarafları olarak, gebe kalma güçlüklerini, çocuklarını büyütecek kadar uzun yaşama endişelerini ve istediklerinden daha az çocuğa sahip olma endişelerini belirttiler.
30’lar En İyi Uzlaşma Gibi Görünüyor
Yanıt verenlerin çoğu için 30’lar, erken ebeveynliğe karşı daha sonraki ebeveynliğin potansiyel tuzakları ve faydaları arasında bir tür orta noktayı temsil ediyordu.
“30’lu yaşlarında ebeveynlik yapmanın, daha sonraki ebeveynliğin finansal ve duygusal avantajlarını en üst düzeye çıkarırken, yaşa bağlı kısırlık, istenenden daha küçük aile boyutları, enerji eksikliği, çocuklarıyla daha az ömür geçirme risklerini en aza indiren bir uzlaşmayı yansıttığı hayal edildi. ve yaşa bağlı damgalanma potansiyeli” diye yazdı çalışmanın yazarları.
Çocuk Davranışı Üzerindeki Etki
Amerikan Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Akademisi Dergisi’nde 2017 yılında yayınlanan bir çalışmada, araştırmacılar 15.000’den fazla ikiz setinden toplanan verileri değerlendirdi.Davranış, akran sorunları ve sosyal beceriler dahil olmak üzere sosyal becerilerle ilgili gelişim kalıpları incelenmiştir. Araştırmacılar ayrıca ebeveyn yaşının etkisini genetik ve çevresel faktörlerle karşılaştırdılar.
Araştırmacıların keşfettiği şey, yaş aralığının her iki ucundaki, ya çok genç ya da çok yaşlı olan babaların, gebe kaldıklarında, çocuklarındaki farklı sosyal gelişim kalıplarıyla bağlantılı olduğuydu. Verilerin analizi ayrıca, bu farklılıkların çoğunun çevresel faktörlerden ziyade genetik faktörlerle bağlantılı olabileceğini ortaya koydu.
25 yaş altı veya 51 yaş üstü babalardan doğan çocuklar, gelişimlerinin erken dönemlerinde daha olumlu sosyal davranışlar sergileme eğilimindeydiler, ancak ergenlik çağına geldiklerinde orta yaşlı babalardan doğan akranlarının gerisinde kalıyorlardı.
Araştırmanın baş yazarı Dr. Magdalena Janecka, “Sonuçlarımız, babanın gebe kalma yaşının yavruları nasıl etkileyebileceğine dair birkaç önemli yönü ortaya koyuyor” dedi. “Bu etkileri genel popülasyonda gözlemledik, bu da çok genç veya daha yaşlı babalardan doğan çocukların otizm için tanı kriterlerini karşılamasalar bile sosyal durumları daha zor bulabileceğini düşündürüyor.
“Ayrıca, daha yaşlı ama çok genç olmayan babaların çocuklarında gözlenen genetik faktörlerin artan önemi, babalık yaşının bu iki uç noktasındaki etkilerin arkasında farklı mekanizmalar olabileceğini düşündürmektedir. Her ne kadar çocuklarında ortaya çıkan davranış profilleri benzer olsa da. , nedenleri çok farklı olabilir.”
Peki, ebeveyn olmak için en iyi yaş konusunda fikir birliği nedir? Açıkçası, çocukların doğumdan yetişkinliğe kadar nasıl geliştiğini şekillendirmede birçok faktör rol oynar, ancak ebeveynlik en birincil ve yaygın etkilerden biridir. Her yaşta ebeveynliğin kendine özgü faydaları ve zorlukları vardır ve her ebeveynin durumuna ve geçmişine özgü faktörler de kritik roller oynar.
Çocuk doğurma yıllarının her iki sonunda da (20’li yaşların başında veya 40’lı yılların başında) ebeveyn olmak, hem biyolojik hem de psikososyal risk açısından en fazla olumsuz yönü sunabilir.
Genç ebeveynlerin meşgul çocuklara ayak uydurmak için daha fazla enerjiye sahip olabileceğini düşündüren eğilimler var, ancak onların çocukları sosyal gelişimde gecikme yaşayabilir ve genç ebeveynler depresyona daha yatkın olabilir. Daha yaşlı ebeveynler deneyim ve bilgiden yararlanabilirler, ancak çocuklarında olası gizli nörobilişsel gecikmeler de dahil olmak üzere bazı artan risklerle de karşı karşıya kalabilirler.
Ebeveyn olmayı hangi yaşta seçerseniz seçin, karşılaşabileceğiniz potansiyel zorlukların farkında olmak, çocuk sahibi olmanın getirdiği birçok deneme ve ödülle başa çıkmak için daha hazırlıklı olmanıza yardımcı olabilir. Bu tür bilgiler, aynı zamanda, ebeveynlik tarzınızı ve çocuklarınızın sağlıklı gelişimini etkileyebilecek herhangi bir zayıflığın üstesinden gelmek için adımlar atarken, daha yaşlı bir ebeveyn olarak daha fazla deneyime veya genç bir ebeveyn olarak daha fazla enerjiye sahip olmak gibi yaşınızın faydalarını en üst düzeye çıkarmanıza yardımcı olabilir. .