İnsandaki Bağırsak Mikrobiyotası içerisinde bulunan bakterilerin Otizm, Dehb, Hiperaktivite, Obezite, Astım, Egzama, Şeker hastalığı gibi pek çok konu ile ilişkili olduğunu biliyor muydunuz?
Otizm, dehb, hiperaktivite ve Mikrobiyota arasında dikkat çekici ilişkiler ortaya çıkıyor.
İnsan vücudu trilyonlarca mikrop veya bakteriye ev sahipliği yapar bunlardan bazıları faydalıdır ve bazıları zararlıdır. Bazı bilim adamları , vücutta insan hücrelerinden 10 kat daha fazla mikrobiyal hücre olduğunu tahmin ederken, diğerleri oranın 1: 1’e yakın olabileceğini söylüyor. Genetikteki son bilimsel gelişmeler, insanların vücuttaki mikroplar hakkında çok daha fazla şey bildiği anlamına geliyor.
İki terim mikrobiyota ve mikrobiyom genellikle aynı şeyi ifade etmek için kullanılır ve birbirlerinin yerine kullanılır. Bu makale, aralarındaki farkları ve her ikisinin de nasıl kullanıldığını ve modern tıpta araştırmayı açıklayacaktır.
İçindekiler
Mikrobiyom nedir?
İnsan mikrobiyotası, vücutta yaşayan çok çeşitli bakteri, virüs, mantar ve diğer tek hücreli hayvanlardan oluşur.
Mikrobiyom, bu mikrobiyal hücrelerin içindeki tüm genlere verilen addır.
Her insan, simbiyotik bir ilişki içinde 10 trilyon ila 100 trilyon mikrobiyal hücreyi barındırır. Bu, vücut sağlıklı bir durumda olduğu sürece hem mikroplara hem de konakçılarına fayda sağlar. Tahminler değişebilir, ancak insan mikrobiyotasını oluşturan 1000’den fazla farklı mikroorganizma türü olabilir.
Tüm insan genlerini sıralayarak insan genomunu çözmeye çalışan pek çok proje var. Benzer şekilde, mikrobiyom, tüm genetik bilgisini çözmek için yoğun çabalara maruz kalmıştır.
Aşağıdaki video Utah Üniversitesi Salt Lake City Genetik Bilimi Öğrenme Merkezi tarafından üretilen insan ekosistem hakkında, bu narin ama hayati ilişkinin bir resim oluşturmak yardımcı olacaktır.
Ön kolun kuru ortamı ile koltuk altının ıslak ve yağlı ortamı arasındaki farklar da dahil olmak üzere vücuttaki farklı mikrop türleri için habitat çeşitliliğine iyi bir giriş niteliğindedir.
Vücuttaki mikroplar o kadar küçüktür ki, hücre sayısından fazla olmalarına rağmen, insan vücudunun toplam ağırlığının yalnızca yüzde 2 ila 3’ünü oluştururlar. [S2]
Bağırsak florası ile Otizm, DEHB, Hiperaktivite bağlantısı
Otizm, Dehb ve hiperaktivite gibi nörogelişimsel farklılıklarda çevresel, hormonal ve kalıtımsal bazı sebeplerin olduğu zaman zaman öne sürülmektedir. Bunları kanıtlayacak bazı çalışmalarda mevcuttur .
Bağırsak florasının, Otizm(Otizm spektrum bozukluğu, Atipik otizm, Autism), DEHB( dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, ADHD) ve Hiperaktivite gibi nörogelişimsel yani sinir sistemindeki bazı farklılıklardan kaynaklanan durumlarda sorumlu olduğu düşünülmektedir.
Bağırsaklar ve bağırsak iç astarı olan bilinen bağırsak florası hem içindeki zararlı bakterileri sızdırarak beyne ulaşmasından dolayı ASD, DEHB ,hiperaktiviteden sorumlu tutulur. Dehb ile bağrsak florası arasındaki ilişki bu şekilde açıklanmaktadır.
Hem de dengesiz emilimden dolayı şeker, astım, obezite gibi hastalıklarla ilgili ilişkisine sıklıkla atıfta bulunulur.
İnsan mikrobiyotası, bakteriler, virüsler ve mantarlar dahil trilyonlarca hücreden oluşur.
En büyük mikrop popülasyonları bağırsakta bulunur. Diğer popüler yaşam alanları arasında cilt ve erojen bölgelerde bulunur.
Mikrobiyal hücreler ve onların genetik materyali olan mikrobiyom, doğumdan itibaren insanlarla birlikte yaşar. Bu ilişki normal sağlık için çok önemlidir.
Gastrointestinal sistem içinde yaşayan mikroorganizmalar yaklaşık 4 kilo biyokütleye sahiptir. Her bireyin kendine özgü bir tür karışımı vardır.
”Mikrobiyota beslenme , bağışıklık ve beyin ve davranış üzerindeki etkiler için önemlidir .”
Normal mikrop dengesinde bozukluğa neden olan bir dizi hastalıkta rol oynamaktadır.
Human Microbiome Project Consortium tarafından Nature’da yayınlanan bir 2012 araştırması şunları buldu
Ağız ve dışkı mikrobiyal topluluklarının örnekleri özellikle çeşitlidir
Bunun aksine, erojen bölgelerden alınan numuneler özellikle basit mikrobiyal topluluklar gösterir.
Çalışma, insan mikrobiyomunun geniş bir grup sağlıklı Batılı insanda büyük çeşitliliğini gösterdi, ancak daha fazla araştırma için sorular soruyor.
Her birimizin içindeki mikrobiyal popülasyonlar bir ömür boyu nasıl değişiklik gösterir ve faydalı mikropların kolonizasyon modelleri hastalığa neden olan mikropların gösterdiği ile aynı mıdır?
Bağırsak mikrobiyotası nedir?
Bağırsak mikrobiyotası, bağırsakların mikroflorası olarak adlandırılırdı.
Bu sıralarda, 1996 yılında, Louisiana Eyalet Üniversitesi Mikrobiyoloji ve İmmünoloji bölümünden Dr. Rodney Berg bağırsak mikrobiyotası hakkında yazarak onun “derin” önemini özetledi .
“ Yerli gastrointestinal sistem mikrofloraları anatomik, fizyolojik üzerinde derin etkileri ve konağın immünolojik gelişimini vardır,” Dr Berg Mikrobiyoloji Eğilimler yayınlanan bir makalede yazdı.
Berg şunları ekliyor:
“Yerli mikroflora, konakçı bağışıklık sistemini patojen tehdidine daha hızlı yanıt vermesi için uyarır ve bakteriyel antagonizma yoluyla, GI yolunun açık eksojen patojenlerle kolonizasyonunu engeller.”
Bu simbiyotik ilişki insanlara fayda sağlar ve bu normal floranın varlığı, aynı habitattan hemen hemen tüm hayvanlarda bulunabilecekleri çevrede bulunan mikroorganizmaları içerir.
Bununla birlikte, bu doğal mikroplar, vücudun savunma sistemlerini aşarak onları hayati sistemlerden ve organlardan ayıran zararlı bakterileri de içerir. Örnekler şunları içerir:
Özetle, bağırsakta faydalı bakteriler vardır ve daha geniş sistemlere geçebilen ve GI yolunun lokal enfeksiyonlarına neden olabilen zararlı bakteriler vardır. Bu enfeksiyonlar, gıda zehirlenmesi ve ishal ve kusmaya neden olan diğer GI hastalıklarını içerir .
Bağırsak mikrobiyotası 3 milyondan fazla gen içerir ve bu da onu genetik olarak insan vücudundan 150 kat daha çeşitli kılar.
Her bireyin bağırsak mikrobiyotası benzersizdir. Bir kişinin hastalıklarla nasıl savaştığına, yiyecekleri sindirmesine ve hatta ruh hali ve psikolojik süreçlerine büyük ölçüde katkıda bulunabilir.
İnsan mikrobiyotası neden önemlidir?
Mikroorganizmalar insanlarla birlikte gelişti ve yaşamın ayrılmaz bir parçasını oluşturarak bir dizi hayati işlevi yerine getirdi.
Hem sağlık hem de hastalıkla ilişkilendirilirler ve araştırmalar, normal veya rahatsız bakteri popülasyonları ile aşağıdaki hastalıklar arasında bağlantılar bulmuştur:
- Otizm(Otizm spektrum bozukluğu, ASD, Autism spektrum Disorder)
- DEHB( Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, ADHD, Attention deficit and hyperactivty disorder)
- Kanser
- Çölyak hastalığı
- Kolit
- Şeker hastalığı
- Egzama
- Kalp hastalığı
- Yetersiz beslenme
- Multipl Skleroz
- Obezite
- Astım
İnsan mikrobiyomuyla sağlık ilişkisi
- Beslenme
- Bağışıklık
- Davranış
- Hastalık
Beslenme
Gıdalardaki enerjiyi emmenin yanı sıra, bağırsak mikropları, insanların besinleri almasına yardımcı olmak için çok önemlidir. Bağırsak bakterileri, örneğin et ve sebzelerdeki karmaşık molekülleri parçalamamıza yardımcı olur. Bağırsak bakterilerinin yardımı olmadan bitki selülozu sindirilemez.
Bağırsak mikropları ayrıca metabolik aktivitelerini kullanarak yiyecek isteklerini ve tokluk duygularını etkileyebilirler.
Mikrobiyotanın çeşitliliği, diyetin çeşitliliği ile ilgilidir. Çok çeşitli yiyecekleri deneyen genç yetişkinler, farklı bir beslenme düzeni izleyen yetişkinlere göre daha çeşitli bağırsak mikrobiyotası sergiler.
Bağışıklık
Bir hayvan doğduğu andan itibaren mikrobiyomlarını oluşturmaya başlarlar. İnsanlar ilk mikroplarını dünyaya geldiklerinde annelerinin rahim ağzının girişinden alırlar.
Bu erken mikrobiyal misafirler olmasaydı, adaptif bağışıklık mevcut olamazdı. Bu, mikroplarla karşılaştıktan sonra nasıl yanıt verileceğini öğrenen hayati bir savunma mekanizmasıdır. Bu, hastalığa neden olan organizmalara daha hızlı ve daha etkili bir yanıt sağlar.
Mikroorganizmalardan tamamen arınmış kemirgenler bir dizi patolojik etki gösterirler ve bunların arasında az gelişmiş bir bağışıklık sistemi vardır.
Mikrobiyota aynı zamanda otoimmün koşullar ve alerjilerle de ilgilidir; bu, mikroplara maruz kalma erken bozulduğunda gelişme olasılığı daha yüksektir.
Davranış
Mikrobiyota, sindirime de dahil olan beyni etkileyebilir. Hatta bazıları bağırsak mikrobiyotasını ” ikinci beyin ” olarak adlandırdı .
Bağırsak bakterilerinin aktivitesiyle salınan küçük moleküller, gastrointestinal sistemdeki sinirlerin tepkisini tetikler.
Araştırmacılar ayrıca bağırsak mikrobiyomu ile depresyon ve otizm yani otistik spektrum bozukluğu (ASD), DEHB ve Hiperaktivite gibi nörogelişimsel bozukluklar arasında bağlantılar gözlemlediler .
Davranışları etkileyen bu farklılıkların sindirim sistemiyle olan ilgisinden dolayı çocuğun kasıtlı yaramaz olmadığı daha net olarak ortaya çıkmaktadır.
Davranış Terapileri yani ABA terapi eğitimiyle(Applied Behavior Analysis, Uygulamalı Davranış Analizi, UDA) bu farklılıkların çocuk yaşlarda kontrolünün öğretilmesi daha kolay olduğu unutulmamalıdır.
Hastalık
Gastrointestinal sistemdeki bakteri popülasyonları, Crohn hastalığı ve ülseratif kolit gibi enflamatuar bağırsak hastalıkları (IBD) dahil olmak üzere bağırsak koşullarına ilişkin bilgiler sağlamıştır . Bağırsaklardaki düşük mikrobiyal çeşitlilik, IBD’nin yanı sıra obezite ve tip 2 diyabet ile ilişkilendirilmiştir .
Bağırsak mikrobiyotasının durumu metabolik sendromla ilişkilendirilmiştir. Diyetin prebiyotikler, probiyotikler ve diğer takviyeleri dahil ederek değiştirilmesi bu risk faktörlerini azaltmıştır.
Bağırsak mikropları ve genetiği enerji dengesini, beyin gelişimini ve bilişsel işlevi etkiler. Bunun tam olarak nasıl gerçekleştiği ve bu ilişkinin insan yararı için kullanılabileceği konusunda araştırmalar devam etmektedir.
Mikrobiyotayı antibiyotiklerle rahatsız etmek , bir antibiyotiğe dirençli hale gelen enfeksiyonlar da dahil olmak üzere hastalıklara yol açabilir.
Mikrobiyota ayrıca, başka türlü hastalığa neden olacak dışarıdan getirilen popülasyonların bağırsakta aşırı büyümesine direnmede önemli bir rol oynar – “iyi” bakteriler “kötü” ile rekabet eder, hatta bazıları anti-inflamatuar bileşikler salgılar.
Mikrobiyomla ilgili yeni bulgular
Vücuttaki mikrobiyal popülasyonlar ve bunların genetiği ile ilgili araştırmalara büyük yatırımlar yapıldı ve sağlık ve hastalıkla bağlantıları araştırıldı.
Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) , genetik çalışmalardan halka açık büyük veri kümeleri üreterek insanları etkileyen mikrobiyal türleri ve bunların sağlıkla ilişkilerini tanımlamayı amaçlayan bir araştırma projesi olan İnsan Mikrobiyom Projesini 2007 yılında başlattı .
İnsanlarda yaşayan mikroorganizmaların çoğu gastrointestinal sistemde bulunur ve burası aynı zamanda yeni keşiflerin çoğunun yapıldığı yerdir.
Son gelişmeler, mikrobiyomun genel dengesini ve işlevini etkilemeden besin kullanılabilirliğini kullanarak mevcut bir mikrobiyotaya yeni bir tür ekleme yollarının daha fazla doğrulanmasını içerir. Bu, probiyotik tedaviler için potansiyeli ve bağırsak mikrobiyotasının yapısını analiz etmenin yeni yöntemlerini açar .
Bu çalışmada, birkaç farenin bağırsak mikrobiyotasını kontrol etmek için deniz yosunu kullanıldı.
Vücudun dışından gelen potansiyel patojenlerin nasıl istila etmeye başladığı ve bağırsak mikrobiyotası ile nasıl bir ilişkisi olduğu konusunda da son araştırmalar yapılmıştır. Bu, potansiyel olarak zararlı mikropların istilasını ve hastalıklara neden olan etkilerini sınırlamanın yollarını belirlemeye yardımcı olacaktır.
Bağırsak mikrobiyotası önleyici tıbbın temel taşı haline geliyor.
- Dehb
- Bağırsak florası ve otizm arasındaki ilişki
- Dehb, Dikkat eksikliği, Hiperaktivite bozukluğu temel makale
- Dehb Nedir? Dehb Belirtileri; tanı kriterleri; çocuklarda dehb; bebeklerde dehb; tedavisi, istatistikleri
- Dehb ile ilgili annelere ve ailelere uzman önerileri
- Dehb güncel istatistikleri nelerdir?
- Otizm
- Otizmde tuvalet eğitimi
- Gebelikte alınan folik asit takviyesi otizmi engeller mi?
- Kız çocuklarında gizli otizm
- 4 yaş sonrası otizmde, konuşma mümkün mü?
- 3 yaş otizm belirtileri
- Bebeklerde aylık otizm belirtileri nelerdir?
- Dünyaca ünlü otistikler, otizmli meşhur insanlar
- Kardeşlerde otizm neden sıklıkla görülüyor ?
- Otizm genetik yani kalıtsal mı?
- İstatistikler
- Otizme iyi gelen bitkisel ürünler neler?
- Otizm alternatif tedavi yöntemleri nelerdir? Duyu bütünleme, ergoterapi,; B6 takviyeleri ; Glütensiz diyetler; Şelasyon; Melatonin takviyeleri; Omega 3 takviyesi vs