Tchaikovsky, 1 Numaralı Piyano Konçertosunu bestelemeye 1874 yılının son aylarında başlar. Eser tamamlandığında takvimler Şubat 1875’i göstermektedir. 1879 ve 1889 yıllarında konçerto gözden geçirilir. Tchaikovsky, bu eserini, Moskova Konservatuvarının o dönem yöneticisi olan Nikolai Rubinstein’a ithaf eder. Ancak, Rubinstein konçertoyu beğenmez.
Tchaikovsky ve Rubinstein arasında geçenleri, bestecinin Nadezhda von Meck’e yazdığı mektuptan öğrenmekteyiz: Tchaikovsky, mektubunda, kendisinin bir piyanist olmadığı için, eserini o dönem Moskova’nın en iyi piyanisti olan Rubinstein’a dinletmek ve fikrini almak istediğini yazar. 1874 yılının Noel akşamında davet edildikleri bir partiden hemen önce Moskova Konservatuvarı’ndaki bir sınıfta Tchaikovsky piyanonun başına geçer, ilk bölümü çalar. Rubinstein’dan hiç ses çıkmaz. Tchaikovsky, yine de eseri tamamlar. Ardından ayağa kalkar ve “Ne düşünüyorsunuz?” diye sorar. Rubinstein, konçertoyu değersiz, çalınması mümkün olmayan, müzikal açıdan banal sözleriyle eleştirir. Tchaikovsky, kendisini profesyonel bir müzisyene, yazdığı kötü eserlerini beğendirmeye çalışan sıradan bir müzisyen gibi hisseder. Bestecinin hayal kırıklığını anlayan Rubinstein, konçertonun bu haliyle çalınmasının mümkün olmadığını, bazı bölümlerinin tamamen değiştirilmesi gerektiğini ve belirli bir tarihe kadar değişiklikler yapıldığı takdirde eseri icra edebileceğini söyler. Tchaikovsky’nin tepkisi ise şu sözlerle olur: “Tek bir notasını bile değiştirmeyeceğim ve eseri bu haliyle yayınlatacağım”. Dediğini de yapar.
Amerika’da prömiyer: Tchaikovsky, yaşadığı bu olaydan sonra konçertoyu, Alman piyanist Hans von Bülow’a adar. Von Bülow, eseri çok beğenir ama onu, müzik alışkanlıkları açısından tutucu olan Alman seyirci önünde çalmaktansa Amerika turnesinde, Amerikalı izleyicilere çalmaya karar verir. 25 Ekim 1875 tarihinde Boston’da Tchaikovsky’nin 1 numaralı piyano konçertosunun dünya prömiyeri yapılır ve eser, çok sevilir. Dwight’s Journal of Music, konçertoyu “son derece zor” ve “ultra modern” olarak nitelendirir.
Platin plak ödülü: 1958 yılında piyanist Van Cliburn, Tchaikovsky’nin 1. Piyano Konçertosunun LP kaydını yapar. Bu plak, 1 milyon satan ilk klasik müzik plağı olur ve “Platin Plak Ödülü” ile taçlandırılır.