'Karamazov Kardeşler' Türkçe çevirileri sansürlü
Dostoyevsky'nin dünyaca ünlü Karamazov Kardeşler romanının Türkçe çevirilerinin sansürlenmiş olduğu ortaya çıktı.
Uzun yıllar Rusya'da yaşamış olan araştırmacı Ekrem Önen <em>Karamazov Kardeşler</em> romanının Türkçe'ye aslına sadık kalınarak çevrilmediğini ortaya çıkardı. Ekrem Önen Heftenameya Bas gazetesindeki yazısında romanın Rusça aslı ile 13 farklı yayınevinin Türkçe çevirilerini karşılaştırması sonucu romanın Türkçe çevirilerde sansürlenmiş olduğunu sonucuna vardığını belirtti. Önen yazısında romanın rusça orjinalinin 48 sayfasında yer alan Türklerin zalimliğinin anlatıldığı sansürlü cümlelere de yer vermiş:
"Bu Türkler çocuklara acı çektirmekten zevk alıyorlar. Hançerle çocukların kafalarını kesmek, çocukları annelerinin rahminden çıkarmak, hatta annelerinin gözü önünde kundaktaki bebekleri havaya atıp onları süngü ucuyla tutmak gibi her tür şeyi yapıyorlar. En çok zevk aldıkları şey de, tüm bunları annelerinin gözü önünde yapmaktır." Dostoyevskî F.M.- Братья Карамазовы, s.48, Rusça aslından Kürtçeye çev. Ekrem Önen)
Rusça'da ilk kez 1880 yılında yayımlanan <em>Karamazov Kardeşler</em> romanı ilk kez 1956 yılında Türkçe'ye çevrilmiş. Türkçe'de 13 farklı yayınevi tarafından yayımlanan romanın en son çevirilerinden birini İletişim Yayınları yazar Orhan Pamuk editörlüğünde yayımlamıştı.
Sözkonusu çevirilerin sansürlenmiş çeviriler olduğunun ancak 60 yıl sonra ortaya çıkmış olması akla şu soruları getiriyor: Şimdiye dek farklı dillerden yapılmış olan Türkçe çeviri ve uyarlamalara acaba ne kadar güvenebiliriz? Hangi eser ya da belgelerin yanlış çevirileriyle yanlış bilgilendirildik ve kandırıldık? Okuduğumuz çeviri belge ve kitapların doğruluğunu ne kadar sorgulu/yabili/yoruz?