1. Plasenta nedir?
Hamileliğin süresince bebeğinle arandaki besin alışverişini sağlayan organa plasenta denir. Halk arasında “bebeğin eşi” olarak da bilinir.
2. Plasenta nasıl oluşur?
Plasenta, trofoblastik hücreler ile oluşmaya başlar. Bu hücreler, annedeki kan damarları duvarlarına doğru büyürler. Bebek, hızlı bir şekilde kilo alırken plasenta da hızlı bir oranda büyür.
3. Plasenta ne işe yarar?
- Bebeğin oksijen ve karbondioksit dengesini sağlar.
- Bebeğe besin taşır, işe yaramayan maddeleri dışarı atar.
- Hamileliğin 7. ve 8. haftasında östrojen ile progesteron hormonlarını üretir.
Hangi trimester'de miniğini neler bekliyor, öğren: Pratik Gebelik Takibi: Hamilelikte Bebek Gelişimi Tablosu
4. Plasenta ne zaman yukarı çıkar?
Gebeliğin erken döneminde bazı hamilelerde plasenta, rahmin alt kısmına ağza yakın olarak yerleşebilir. Hamileliğinin ilerleyen dönemlerinde rahmin büyümesiyle beraber üst kısımlara doğru yerleşir. Bunun için de hamileliğin 24. haftasına kadar beklemek gerekir.
6. Plasentanın görünümü nasıldır?
- Yuvarlak veya oval biçimde olan plasenta yassıdır, keke benzer bir görünümü vardır.
- Çapı 15 ila 20 cm, en kalın kısmı 2 ila 3 cm’dir.
- Plasentanın rahim duvarıyla birleşen bölümü etli ya da süngerimsi, fetal bölümü düzdür.
- Kırmızı ya da kırmızımsı kahverengidir. Doğuma yaklaştıkça üzerinde kalsiyum depoları olan beyaz kısımlar olabilir.
7. Plasenta previya nedir?
Bazı gebeliklerde plasenta rahmin altına yerleşir ve rahim ağzını kısmen ya da tamamen kapatır. "Önde gelen plasenta" olarak da adlandırılan bu durum, doğum öncesinde ve sırasında aşırı kanama yapma riskinden dolayı hem sana hem bebeğine tehlike yaratabilir.
Daha fazla bilgi için: Plasenta Previa Ne Demek? Belirtileri, Riskleri ve Tedavisi Neler?
8. Plasenta akreata nedir?
Bebeğin eşinin rahmin duvarına yapışmasına plasenta akreata denir. Genelde plasenta previa ile birlikte görülür ve gebelik sırasında herhangi bir belirti göstermez. Çok nadiren kanama yapabilir. Ultrasonla yapılan incelemelerde MRI incelemesiyle kesin tanı koyulur.
Bu yapışıklığın;
- Kas tabakasına kadar ulaşmasına; plasenta inkreata
- Rahim duvarının tamamını tutup mesaneye kadar uzanmasına; plasenta perkreata denir.
Plasenta akreatayı önlemek pek mümkün değil. Tanı koyulduğunda gebelik devam ediyorsa doğum öncesinde mutlaka anne adayının grubuna uygun kan hazırlatılması gerekir. Eğer normal doğum yapıldıysa küretaj ile rahim içerisinde kalan parçalar ya da bebeğin eşi temizlenebilir.
Küretaj: Vücuttaki boşluklar içerisinde bulunan yabancı cisimleri ya da zararlı dokuları kazıyarak alma işlemi.
Plasenta akreata tekrarlar mı?
Önceki gebeliğinde plasenta akreata durumu yaşadıysan bir sonraki gebeliğin için de risk var. Ancak plasenta akreata tekrarlanacak diye kesin bir kural yok. Bu, tamamen bir sonraki hamilelikte plasentanın yerleşeceği konumla alakalı.
9. Plasenta kireçlenmesi nedir?
Plasenta yaşlanması olarak da isimlendirilen bu durum, bebeğin eşinde yer alan beyaz alanların genişlemesi sebebiyle meydana gelir. Özellikle hamileyken sigara içenlerde görülme ihtimali daha yüksek.
Plasentanın gebeliğin son aylarına doğru yaşlanması normal kabul edilse de bunun daha erken zamanda görülmesi hem bebeğin hem senin için çeşitli riskler taşır. Bunlar;
- Doğum sonrası şiddetli kanama,
- Plasenta dekolmanı,
- Düşük veya erken doğum,
- Bebeğin ölümüdür.
Her şeyi öğren: Hamilelikte Düşük Nasıl Olur, Belirtileri ve Nedenleri Neler?
10. Plasenta dekolmanı nedir, neden olur, belirtileri nelerdir?
Bebeğin eşinin doğumdan önce rahmin iç duvarından ayrılmasına “plasenta dekolmanı” ya da “plasenta ayrılması” denir. Bu durum, plasenta yırtılması olarak da adlandırılır.
Plasentanın erken ayrılması hamileliğin ikinci ve üçüncü trimester dönemleriyle ilgili en ciddi problemlerden biri. Normal şartlarda plasenta, bebeğin doğumuna kadar rahimden ayrılmaz. Nedeni tam olarak bilinmese de bazı durumlar bunu yaşama ihtimalini artırabilir.
Plasenta yırtılması neden olur?
- Araba kazası ya da kötü bir düşme sonucu fiziksel olarak yaralanma,
- Göbek kordonunun kısa olması (Hamilelikte Yaşanan Göbek Kordonu Sorunları Neler?),
- Rahim boyutundaki ani değişim,
- Hipertansiyon (Preeklampsi Hakkında Merak Ettiğin Her Şey!),
- Beslenme yetersizliği (Hamilelikte Beslenme Hafta Hafta Nasıl Olmalı?),
- Rahimle ilgili anormallik (plasentanın rahatça birleşemediği bir doku veya yara),
- Daha önce rahim ameliyatı (miyomların çıkarılması) veya düşük için kürtaj olmak,
- Folik asit yetersizliği, plasenta dekolmanı görülme ihtimalini artıran sebeplerdir.
Okumadan geçme: Hamilelikte Folik Asit Kullanımı Hakkında Merak Ettiğin Her Şey
Plasentanın erken ayrılmasını işaret eden belirtiler
- Vajinal kanama,
- Sırt ağrısı,
- Rahimde ve karında duyarlılık,
- Rahimde sancı ve kasılma,
- Erken doğum sancısı.
Bu belirtiler geniş ölçüde değişebilir. Her zaman kesin olarak sonuç sağlamasa da ultrason, problemin teşhisinde yardımcı olabilir.
Yoğun kanama sebebiyle bebeğinin doğurtulması gerekebilir. Miniğinin sağlığı için bu belirtileri yaşadığında doktorunla hemen iletişime geçmeyi ihmal etme.