Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) 20. yüzyıla damgasını vurmuş bir deneyimdir. Devletin 30 Aralık 1922’de kurulmasından önce Bolşevikler 1917’de Ekim Devrimi’yle iktidara gelmişlerdir. 100. yılında bu deneyim farklı açılardan yeniden ve yeniden sorgulanmaktadır. Bir asır önce deyimi yerindeyse bir avuç Bolşevik, 100 milyonun üzerinde nüfusa sahip bir devletin iktidarına soyunmuştur. Hiç kuşkusuz devrimi yapanların amacı bir devlet kurmaktan çok, Avrupa’daki proleter devrime kıvılcım (iskra) olmaktır. Fakat Avrupa proletaryası devrime sırtını dönmüş ve (birkaç kalkışma dışında) sermaye ile uzlaşmayı seçmiştir. Bunun nedenleri ve nasılı üzerine uzun açıklamalar yapılabilir. Sonuç değişmeyecektir.