

Amerika Birleşik Devletlerinin otuz üçüncü Devlet Başkanı. 8 Mayıs 1884te Missouri eyâletinin Lamar şehrinde John ve Martha Trumanların çocuğu olarak dünyâya geldi. 1890da Independence kasabasına yerleşti. Truman, babasının mâlî sıkıntıları sebebiyle normal bir eğitim göremedi. Yine aynı sebepten çok istediği Askerî Akademiye de giremedi. Birkaç sene demiryolu işçisi ve bankacı olarak çalıştı. Yirmi iki yaşında tekrar doğduğu eyâlete döndü. Müteâkip on bir senesini Grandviewde çiftçi olarak geçirdi. Hayâtın zorlukları geniş bir tecrübe kazanmasına yardım etti. Bu arada Demokrat Partiye sempati duymaya başladı.
Birinci Dünyâ Harbinin başlaması, önüne yeni imkânlar çıkardı. Millî Muhâfız Ordusuna girerek kısa zamanda yüzbaşı oldu. Savaş boyunca Fransadaki Amerikan topçu birliklerinde vazife yaptı. Savaştan sonra işçi hareketine yardımcı oldu. 1922de Jackson Kontluğu Mahkemesi Hâkimliğine seçildi. 1924 ve 1930da aynı makâmı tekrar elde etti.
1934te Missouriden Demokrat Senatör adayı oldu. Herkesin seçilme şansı tanımadığı seçim kampanyası sonunda senatör oldu ve bütün Amerikayı şaşırttı. Senatörlüğünün ilk yıllarında hava ve kara taşımacılığı konusunda hazırladığı halkın faydasına tekliflerin kabul edilmesi, ününü iyice arttırdı. İkinci defâ senatoya girdikten sonra dış politikaya da ağırlığını koydu. Bunun yanında önayak olduğu senato soruşturma komisyonlarıyla, toplanan vergilerin yerinde ve israf edilmeden harcanmasına çalıştı. Özellikle Millî Savunma Komisyonundaki göreviyle verimliliği teşvik etti. 1944te Başkan Yardımcısı oldu. 12 Nisan 1945te Roosvelt ölünce de onun yerine geçti. Roosveltin politikasından ayrılmadı. İkinci Dünyâ Harbinin çabuk bitirilmesi konusundaki diğer çözümlerin yanında Hiroşima ve Nagasakinin bombalanmasını tercih etti.
İkinci Dünyâ Harbinden sonra Batı Avrupanın Rus propagandasından korunması için kesif bir gayret gösterdi. Sosyalist hareketlerin mevcut olduğu Fransa, İtalya ve Yunanistan gibi devletlere büyük miktarlarda yardım yollatarak, bunların geçici olarak da olsa Rusyadan uzaklaşmalarını temin etti. Türkiyenin askerî ve ekonomik problemlerinin çözümlenmesi için yardımda bulundu. Tâkip ettiği akıllıca dış politika içte yıkılan îtibârını tekrar kazanmasını sağladı. 1948 seçimlerinde tekrar Başkan seçildi. İkinci dört yıllık dönemin mühim bir bölümünü Asyanın problemlerini çözmeye çalışarak geçirdi. Komünist ve Milliyetçi Çinlileri birleştirmeye çalıştı. Ancak başarısızlıkla neticelenen bu politika, milliyetçi lider Chiang Kai-Shekin anavatandan sürülmesine yolaçtı. 1952de yerine General Dwight D. Eisenhower geçti. Truman başkanlıktan çekildikten sonra gözlerden kayboldu. 1955 ve 1956da hatıralarını neşretti. 26 Aralık 1972de öldü ve Truman Kütüphânesi bahçesine gömüldü.
Truman Doktrini: Başkan Truman 12 Mart 1947de kongrede yaptığı konuşmada başta Türkiye ve Yunanistan olmak üzere, Avrupa ülkelerinin ekonomik sıkıntıda olduğuna dikkat çekti. Bu ülkelere yardım yapılmasını istedi. En büyük yardımı 400 milyon dolarla Türkiye ve komşusu Yunanistana ayırdı. Truman Doktrini olarak bilinen bu yardım sistemi Truman baştayken kısmî olarak muvaffak oldu. Yunanistanın Rusyaya kayması geçici olarak önlendi. Türkiye ile dostane münâsebetler kuruldu. Ancak diğer Avrupa ve Asya devletleri üzerinde müessir olunamadı.