- Hışıltılı yada hırıltılı solunum nefes alıp verme esnasında akciğerlerden kedi hırıltısına benzer bir sesin ya da bazı hastalarda daha müzikal karakterde ıslık ya da düdük sesine benzer bir sesin duyulmasıdır. Bu ses hastayı muayene eden hekim tarafından stetoskop ile dinleme sırasında duyulabildiği gibi hasta ve çoğu kez aynı odada bulunan hasta yakını tarafından da rahatlıkla duyulabilir.
- Koyu yapışkan bir balgam, ödem, tümör dokusu gibi nedenlerle daralmış havayollarından (yani bronşlardan) geçen sesin yüksek akım hızına ulaşması nedeniyle ortaya çıkan bu ses, birçok akciğer hastalığında görülmektedir.
- Astım, KOAH gibi tıkayıcı akciğer hastalıklarında daha çok nefes verme sırasında havayollarının daralması ile oluşurken üst hava yollarının tümör ya da yabancı cisim ile daralması halinde çoğunlukla nefes alma sırasında oluşur.
- Yine tüm bronş sistemini ilgilendiren tıkayıcı hastalıklarda her iki akciğerde yaygın olarak duyulan bu seslerin sadece akciğerin belirli alanında lokalize olarak duyulması o bölgeye giden bir bronşun tümör ve benzeri yer kaplayıcı bir lezyonla daralmış olabileceğini akla getirmelidir.
- Hışıltılı solunum, solumanız sırasında tiz bir ıslık sesi çıkmasıdır. Siz nefes verirken daha açık duyulur ama şiddetli durumlarda nefes alırken bile duyulabilir. Nedeni daralmış havayolları ve/veya enflamasyondur.
- Hışıltılı solunum bir tıbbi tanı ve sonrasında tedavi gerektiren ciddi bir solunum probleminin bir belirtisi olabilir.
Hışıltılı solunuma neden olan hastalıklar
- Astım, hışıltılı solunumun en sık nedenidir.
- KOAH, Kronik bronşit, bronşektazi,
- Enfeksiyonlar: Akut bronşit, üst solunum yollarında darlığa neden olan enfeksiyonlar,
- Hava yolları tümörleri: Bronş kanseri, akciğer absesi, bronş içinde yabancı cisim bulunması, bronş içi iyi huylu tümörler, Gırtlak kanseri, Gırtlak tüberkülozu, nazofarenks tümörler
- Aşırı büyümüş tiroid (guatr) bezinin ana hava yoluna baskı yaparak onu daraltması,
- Bronş tüberkülozu,
Riskler
Hışıltılı solunum herkeste olabilir. Ancak hışıltılı solunum gelişmesi olasılığınızı arttıran bazı risk faktörleri olabilir. Astım gibi kalıtsal hastalıklar bazı hallerde daha sıktır. Hışıltılı solunum şunlarda da oluşabilir:
- alerjileri olan kişiler
- kanserli kişiler
- kreşteki çocuklar
- sigara içenler (geçmişte ve şimdi)
- Sigara içmek gibi risk faktörlerinin kontrolü hışıltılı solunumu azaltmaya yardımcı olabilir. Eğer hışıltılı solunuma neden oluyorsa polenler ve diğer alerjenler gibi tetiklerden kaçının.
- Bazı faktörler kontrolünüz dışındadır yani hedef genel sağlık kalitenizi arttırmak için belirtilerinizi tedavi etmektir.
Tedavi
- Hışıltılı solunum tedavisinin iki hedefi vardır. Önce havayolu enflamasyonu kontrol edilmelidir. Reçeteli antienflamatuar ilaçlar havayollarınızdaki enflamasyonu ve aşırı mukusu azaltabilir. Bunlar tipik olarak inhalerler olarak verilir ama uzun etkili tabletlerde kullanılabilir. Küçük çocuklarda şuruplar kullanılır.
- İkinci adım hava yollarınızı hızlı etkili ilaçlarla açmaktır. Genellikle hışıltılı solunumu tedavi etmek ve öksürüğünüzü azaltmaya yardımcı olmak için bronkodilatörler kullanılır. Bunlar solunum yollarınızı çevreleyen düz kasları gevşeterek çalışırlar. Doktorunuz eğer hışıltı KOAH veya astım gibi uzun dönemli bir hastalıkla ilişkiliyse hem antienflamatuar hem hızlı etkili ilaçlar önerebilir.