UTHealth Houston’ın yeni araştırmasına göre, beynin iki farklı bölgesi, okuma sırasında anlamsal bilgilerin bütünleştirilmesi açısından kritik öneme sahiptir; bu, afazili kişilerin anlambilimde neden zorluk yaşadıklarına daha fazla ışık tutabilir.
UTHealth Houston’daki McGovern Tıp Fakültesi Vivian L. Smith Nöroşirürji Bölümü’nde doktora sonrası araştırma görevlisi olan ilk yazar Elliot Murphy, PhD ve kıdemli yazar, profesör ve başkan Nitin Tandon tarafından yürütülen çalışma bugün yayınlandı.
Dil, büyük ölçüde, olaylara ve nesnelere göndermeler ve gerçeğin ifadeleri de dahil olmak üzere anlamsal kavramları türetmek için birden fazla kelime arasındaki kelime dağarcığının bütünleştirilmesine bağlıdır. Ancak insanların okurken anlamsal bilgiyi nasıl entegre ettikleri henüz belirlenmedi.
“Genellikle farklı kelimelerden parçalar alıp ayrı bir anlam çıkarıyoruz. Örneğin, çalışmamızdaki tanımlardan biri ‘yuvarlak kırmızı bir meyve’ydi; ‘elma’ kelimesi bu cümlede geçmiyor ama biz Murphy, hastaların bu çıkarımı nasıl yaptığını bilmek istediğini söyledi. “İnsan beyninin anlamsal bilgiyi nasıl bütünleştirdiğinin dinamiklerini ve hangi alanların farklı aşamalarda çevrimiçi hale geldiğini ortaya çıkarabildik.”
Bunu ortaya çıkarmak için araştırmacılar, ortak bir nesneye gönderme yapan veya gönderme yapmayan yazılı kelime tanımlarının yanı sıra tutarlı ifadeler (“sirkteki sizi güldüren bir kişi”) okuyan 58 epilepsi hastasında intrakranyal kayıtları incelediler. Veya tutarsız (“okyanusların alışveriş yaptığı bir yer”). Cümleler ekranda tek tek gösteriliyordu ve araştırmacılar analizlerini cümledeki son kelimenin sunulduğu zaman aralığına odakladılar.
Genel olarak, dil ağının farklı alanlarının, hızla basamaklanan aktivitenin küçük bir penceresindeki anlama karşı duyarlılık gösterdiğini buldular. Spesifik olarak, iki alanda anlamsal entegrasyon için tamamlayıcı kortikal mozaiklerin varlığını keşfettiler: arka temporal korteks ve alt frontal korteks. Posterior temporal korteks, semantik entegrasyon sürecinde erkenden aktive edilirken, alt frontal korteks, özellikle derin sulkal bölgelerde veya beynin kıvrımlarındaki oyuklarda, anlamın tüm yönlerine karşı özellikle duyarlıdır.
Murphy, bu bulguların, kişinin yazılı ve sözlü dili ifade etme ve anlama yeteneğini etkileyen bir bozukluk olan afazinin iç dinamiklerini aydınlatmaya yardımcı olabileceğini söyledi. Felç veya kafa travmasından sonra aniden ortaya çıkabilir veya büyüyen bir beyin tümörü veya hastalığından dolayı yavaş yavaş gelişebilir.
Afazili kişiler genellikle anlamsal bütünleşmede zorluk yaşarlar; bu da tek tek kelimeleri anlayabildikleri halde ek anlamsal çıkarımlar yapamayacakları anlamına gelir.
Murphy, “Hem ön hem de arka temporal korteksler, çeşitli afazileri olan bireylerde meydana geldiğini gördüğümüz anlamsal entegrasyonu bozuyor” dedi. “Bu karmaşık tasarımlı mozaik yapının, insanların ön vuruşlardan sonra deneyimlediği çeşitli anlamsal eksikliklerden bir anlam çıkardığını düşünüyoruz.”