

Satürn'ün Uydusu Titan'daki Su: Yaşam Belirtisi mi?


Titan'ın saklı okyanusu. Satürn'ün uydusu Titan'ın yüzeyindeki dağların ve göllerin pozisyonlarındaki tuhaf değişme için en iyi açıklama:
Yüzeyin 100 km. altında bir su tabakası olduğunu farzetmek.
Titan'ın dönüşündeki kayma, çekirdeği ve dış yüzeyi arasında, su olabileceğini gösteriyor. Bu da büyük ihtimalle, Satürn'ün en büyük uydusunda, eskiden bir yaşam olduğunun işaretidir.
Astronomlara göre Titan, Güneş Sistemi'nde, büyük bir havuzu andıran, en büyük ikinci uydudur. Ancak belki de onların, bir havuz yerine, bir su yatağı düşünmeleri daha doğru olurdu.
Geçen yıl araştırmacılar, Cassini uzay aracı tarafından oluşturulan, Titan'ın radar haritasını sundular. Cassini, Ekim 2004 ile Mayıs 2007 arasında, uydunun dış yüzeyinde işaretlenen noktalarda, 30 km. kadar bir kayma olduğunu gözlemledi.
Araştırmacılar, bu konudaki en iyi açıklamanın, Titan'ın buzlu kabuğunu, daha içteki kayalığından ayıran geniş bir yeraltı okyanusu olabileceğini söylüyorlar.
Johns Hopkins Üniversitesi'nden, Cassini hakkında uzman bilim adamı Ralph Lorenz şöyle diyor:
"Bizim düşündüğümüz yapı, global bir su tabakası üstünde oturan, aşağı yukarı 100 km'lik bir buz tabakası ve kalınlığı yüzlerce km. olabilir."
Eğer bu bilgi doğrulanırsa; Titan, Jupiter'in; Ganymede, Callisto ve Europa uydularıyla birlikte, içinde böyle bir su okyanusu olduğunu düşündüğümüz, Güneş Sistemi'ndeki 4. uydu olacak. Araştırmacılar, uydunun çekirdeğindeki radyoaktivite sonucu oluşan ısının veya çekimsel sıkıştırmanın, donmuş buz tabakasını eritmiş olabileceğine inanıyor.
Titan, Ganymede ve Callisto'da bulunan sıvı, iki buz kalıbı arasında sıkışmış olabilir. Bunlardan biri, su üstünde yüzen buz kalıbı, diğeri ise batmış buz kalıbı. Astronomlar, Europa'nın çekirdeğinin, ince bir buz tabakası altında uzanan okyanusu çevirdiğini düşünüyorlar. Onlara göre, Europa'nın çekirdeği, bu 4 uydunun çekirdekleri içinde, en geniş ve en sıcak olanı.
Saklı su tabakası, Titan'a etkileyici bir özgeçmiş kazandırıyor. Hem Dünya'nın uydusundan hem de Merkür gezegeninden çap olarak daha geniştir. Ayrıca Titan, Güneş Sistemi'nde, gerçek bir atmosferi olan tek uydudur.
Titan'ın jeolojik özelliklerindeki kayma, olağan dışıdır. Çünkü uydu, Satürn'ün etrafında eşzamanlı bir yörüngede kilitlenmişti. Bunun anlamı da, gezegene hep aynı yüzünü gösteriyor olmasıydı. Lorenz ise, bunun çok az bir ihtimal olduğunu, Titan'ın eşzamanlı olmadan döndüğünü söylüyordu.
Bu nedenle de bilim adamları, Cassini'den son gelen fotoğraflar ve verilerde, uydunun yüzeyinde varolduğu bilinen jeolojik oluşumların hareket halinde göründüğünü anlayınca şaşırdıklarını belirtiyorlar.
Bilim adamları, okyanusun derinliğini belirleyemediklerini dile getiriyorlar. Kabuğun hareketinin çok iyi anlaşılamayan faktörlere bağlı olduğunu düşünen astronomlar, bu faktörlerin mevsimsel iklim değişimleri ya da çekirdek ile kabuk arasındaki çekim kuvvetleri olabileceğini söylüyorlar.
Su olasılığı, potansiyel bir yaşam imkânı olabileceğini gösteriyor. Araştırmacılar, uzun zaman öncesinde Titan'ın, bir yaşam ya da yaşamın yapıtaşlarını barındırdığını iddia ediyorlar.
Güncelleme: 25/04/2008
Kaynak: "Signs of Hidden Ocean Underneath Titan's Crust", sciam, Çev. Şerife Bayraktar, 21/03/2008.