Londra’da Shacklewell Lane camii olarak da bilinen, Mescid-i Ramazan'ın yöneticisi Erkin Güney, yeterli cemaat ve geliri olmadığı için caminin yıl sonuna kadar ev yapımı için müteahhite verilebileceğini söyledi.
İngiliz Guardian gazetesinde Sami Geçsöyler imzasıyla yer alan haberde, caminin tek gelirinin cenaze hizmeti olduğu, bunun da giderlerini karşılamadığı ifade edildi.
İŞTE GUARDIAN’IN CAMİYLE İLGİLİ HABERİ:
'Faturalarımız üç katına çıktı': İngiltere'nin ilk Türk camisi Londra'da hayatta kalma mücadelesi veriyor
Sahibi, gençlerin geliştiricilerin tekliflerini kabul etmek zorunda kalabilecek Dalston camisine gitmeyi yavaş yavaş bıraktığını söylüyor
Londra'nın kuzeydoğusundaki Dalston'da kebap dükkanları, Karayip paket servisleri ve yeni inşa edilmiş gösterişli apartmanlar arasında yer alan İngiltere'nin ilk Türk camisi burada bulunuyor. Londra'nın bu son derece soylulaştırılmış bölgesindeki köklü topluluklar tarafından ve onlar için inşa edilen pek çok şey gibi, bu da hayatta kalma mücadelesi veriyor.
Shacklewell Lane camii olarak da bilinen Mescid-i Ramazan'ın sahibi ve yöneticisi olan 59 yaşındaki Erkin Güney, "Faturalarımız üç katına çıktı, binanın bakım maliyetleri arttı ve yeterli parayı toplayamıyoruz" dedi. Caminin önümüzdeki Ramazan ayına kadar kapılarını kapatmak zorunda kalabileceğini söyledi.
Aylık maliyetler yaklaşık £4.000 sterlin civarındadır. "Eğer şanslıysak haftada yaklaşık 200 ila 300 sterlin alıyoruz" dedi. Yakın zamanda £17.000 sterlin tutarında bir elektrik faturası aldı.
Guardian geçen Cuma camiyi ziyaret ettiğinde cenaze töreni yapılıyordu. Bu caminin ana gelir kaynağıdır. Geri kalanı sürekli şekilde azalan bağışlardan karşılanıyor. Sevilen birinin ölümü yalnızca toplum için bir darbe olmakla kalmaz, aynı zamanda düzenli bir bağışçının kaybı anlamına da gelir.
Güney, caminin bulunduğu arsanın sahibidir. Caminin yıl içinde müteahhitlerin tekliflerine boyun eğmek zorunda kalabileceğini söyledi. On yıl önce 13 milyon sterlinlik bir teklif aldı ve son yıllarda 18 milyon sterlinlik bir teklif aldı. “Orayı yıkıp apartmana çevirmek istiyorlar. Bu trajik” dedi.
Arazinin müteahhitlere satılması halinde mevcut binanın yıkılacağı ve yerine “karma kullanımlı bir caminin” yapılması umuluyor. “Eğer yeniden geliştirmemiz gerekiyorsa, zemin katında bir cami ve bazı perakende satış mağazaları, üst katında ise dairelerimiz olur. Aynı enerjiye sahip olmaz” dedi Güney.
Cami ilk olarak 1903 yılında inşa edilmiş ve başlangıçta Yahudi cemaatinin sinagogu olarak kullanılmıştı. 1970'li yıllara gelindiğinde bina terk edilerek Erkin'in babası Ramazan Güney tarafından devralındı ve bina İngiltere'nin ilk Türk camisine dönüştürüldü. “O günlerde gelişiyordu, insanlarla ve desteklerle dolup taşıyordu. O zamanlar maddi sıkıntı yoktu” dedi Güney.
Güney, son yıllarda camiye giden Kıbrıs Türk cemaatinin "vefat ettiğini, taşındığını veya buraya gelemediğini" söyledi.
Dalston, 2000'li yıllardan bu yana yoğun bir yenileştirme sürecinden geçti ve kampanyacılar yakındaki Ridley Road pazarını geliştiricilerin uzak tutmak için mücadele etti. Bununla birlikte, kiralar hızla yükseldi ve uzun zamandır bölgede yaşayan pek çok kişi bölgeden ayrılmak zorunda kaldı.
Güney şunları söyledi: “Toplumun büyük bir kısmı bölgede yaşamayı karşılayamadıkları için göç etti. Var olmayı göze alamadıkları için taşındılar. Camiamızı kaybettik."
Güney, Britanyalı genç nesil Kıbrıslı Türklerin de "batılılaşmış ve kopuk" oldukları için camiye gitmeyi bıraktıklarını söyledi. “Onlara ulaşmaya devam ediyoruz ve onları geri dönmeye teşvik ediyoruz. O köprüyü kurmaya çalışıyoruz ama çok zor” dedi.
Mescid-i Ramazan'ın açılmasından bu yana bölgede yaklaşık 10 caminin açılmasıyla yerel olarak da rekabet arttı. Artan maliyetler camide ibadet edenleri de etkiliyor. Güney, "Buralarda cemaat güçlü değil, herkes ekmeğinin peşinde" dedi. Bazı kişiler yardım kutusuna para yerine düğme koyma yoluna gitti.
Güney, yaklaşık 12 yıl önce caminin yönetimini devraldı. Bundan önce bir gece kulübü sahibiydi. "Bir gün 'Artık bunu yapmayacağım' dedim ve kapıları kapattım" dedi. Caminin bakımına yardım eden “iyi Hıristiyan çocuk” Michael, baştan sona Güney'in yanındaydı. "John McVicar'dan Gandhi'ye geçti" dedi.
Eskiden gece kulübündeki müzik ses sistemi artık camide duruyor. Bazen, Müslümanların ezan sesi aşağıdaki sokaklarda çalınırken hoparlörler çatıya konuluyor. Güney, "Ben sıradan bir cami başkanı değilim" dedi.
Caminin ayakta kalması için düzenli bağış çağrısında bulunuyor. "Eğer 100 kişi bize ayda bir beş ya da on pound verirse, bu külfeti ortadan kaldırır" dedi. Güney, ayrıca tarihi binanın onarımı için para topluyor. Geçtiğimiz günlerde caminin çatısındaki kırık bir pencerenin tamiri £2.000 sterlinden fazlaya mal oldu.
Güney, şunları söyledi: “Ben para için burada değilim, olsaydım binayı satar giderdim. Camidir, satılmamalı, müdahale edilmemelidir. Burası kutsal bir yer."
Guardin Gazetesindeki haberin linki: https://www.theguardian.com/uk-news/2024/mar/21/turkish-mosque-fights-survive-east-london-bills-soar