Hayal kırıklığının en ünlü araştırmacılarından biri Amerikalı psikolog Saul Rozentsveig'di (Saul Rosenzweig, 1907-2004). Vücudun hayati öneme sahip herhangi bir hayati ihtiyacın karşılanmasındaki engellere tepkisi olarak tanımladı. Bununla birlikte, çağdaşlarının birçoğu ustayı düzeltme şansını kaçırmamıştır: bu sadece “bir tür tepki” değil, olumsuz duygularla ifade edilen bir tepkidir (öfke, kaygı, panik, kıskançlık, suçluluk vb.).
Kural olarak, amaç ne kadar güçlüyse, hedefe ulaşmak mümkün olmadığında hayal kırıklığı da o kadar parlak olur. Örneğin, işe ya da bir randevuma geç kalırsak, trafik sıkışıklığına sıkışıp kaldığımızda, tahriş ve öfke yaşıyoruz. Tüm duyularımızın biriktiği bankanın iflas ettiğini haberlerini duyduğumuzda aynı duygular bizi eziyor. Bununla birlikte, ikinci durumda öfke derecesinin çok daha yüksek olduğu açıktır.
Hedeflerimize ulaşmamızı engelleyen ve hayal kırıklığına neden olan faktörler hem dış hem de içsel olabilir. Dışarısı temel olarak beklentileri karşılamayan insanlardır, örneğin, iş hayatında kariyer yapmamış olan koca veya on yıl çalıştıktan sonra piyanoyu terk eden bir kız. Olayların yanı sıra, örneğin, gecikmeli bir uçuş, kötü hava koşullarından zarar görmüş bir tatil, daha önce belirtilen trafik sıkışıklığı veya banka mücbir sebepleri. İç faktörler korku, fiziksel sınırlamalar, sosyal normlar, engellemeler vb. İçerir.
Hayal kırıklığının temel özelliği, her zaman şu anda değiştirilemeyen bir durumun bir reaksiyonu olduğudur. Basit bir örnek: mağazaya alışkanlıktan çıkma ve orada favori yoğurt bulamayan bir insan, kısa bir süre için hayal kırıklığı ve sıkıntı patlaması yaşar. Kural olarak, bir süre sonra, olumsuz çözümler ortadan kalkar, alternatif çözümlere yol açar - başka bir mağazaya gitmek, yarın ya da bir hafta boyunca yoğurt almak, süzme peynirine “aktarmak”.
Her durumda, hayal kırıklığı farklı şekilde ilerler. Bazılarının üstesinden gelmek birkaç dakika sürebilir, diğerleri birkaç yıl sürebilir (bu durumda sorun genellikle süpermarkette en sevdiğiniz yoğurtun olmamasından veya eşinizle kavga etmekten çok daha ciddidir). Sonuçta, bir insanın hayal kırıklığını ne kadar çabuk aştığı psiko-tipine, uyarlanabilir yeteneklerine, iyimserliğine ve kendi gücüne olan inancına bağlıdır.
Modern uzmanlar hayal kırıklığını olumlu bir şekilde görme eğilimindedirler - hafif bir psikolojik olanla eş anlamlı olarak, varoluşta değişiklik yapma sebebini verir. Hoş olmayan deneyimlerden tamamen kaçınmak imkansızdır, yaşam bize saldırganlık, öfke veya saldırganlık saldırılarına neden olan durumlar için her zaman cömerttir. Ancak her bireyin olumsuzluğa karşı bağışıklıklarını arttırma gücü. Bunun için psikologlar, eğitimciler ve kitapların yazarları “kendinize yardım” tarzında, hayal kırıklığı belirtilerini tanıma, ondan soyutlama ve ayrıca iletişim becerilerini geliştirme ve önleyici bir önlem olarak geliştirmeyi bize öğretiyorlar. Böylece, bir kişi, yalnızca olumsuz durumları yeniden yaşamak için değil, aynı zamanda soruna hızla alternatif çözümler bulmak için yardımcı olacak oldukça güçlü psikolojik zırh oluşturabilir. Yani, Nietzsche'ye göre, daha güçlü olmak için.