“’Tohum, Yem, Ot’ konsepti, ister damızlık, ister etlik veya yumurta pilici olsun, kanatlıların bağırsak sağlığını iyileştirmek için geliştirilmiş kapsamlı bir programdır. Geliştirilmiş performansı, tüm kanatlı türleri için ölçümlenmiştir; ancak üreme popülasyonunda iyi bağırsak sağlığı kurulabilirse bu, civcivlere ve dolayısıyla kanatlı performansına en büyük faydayı sağlayacaktır.”
Bağırsak sağlığı, türden bağımsız olarak kümes hayvanı üretiminde sınırlayıcı faktördür. Bağırsak sağlığının iyileştirilmesi, performansı doğrudan etkileyecektir ve sonuç olarak, üreticilerin zihninde ön planda olmalıdır. Bağırsak, geniş bir patojen dizisi için ilk giriş kapısıdır ve diğer tüm vücut sistemleriyle etkileşime girer. Bu nedenle, bağırsak sağlığını iyileştirmek için sihirli bir değnek yoktur; yönetim, genetik, beslenme ve katkı maddelerinin hepsi bir rol oynayabilir.
TOHUM, YEM, OT KAVRAMI
Çiftlikteki herhangi bir değişikliğin uygulanmasını tartışırken kârlılık anahtar unsurdur. Ticari operasyonların karşılaştığı parametrelerin bilincinde olarak ‘Tohum, Yem, Ot’ programı sürdürülebilir, bütünsel, çiftliğe özgü ve uygun maliyetli olacak şekilde tasarlanmıştır. Elde edilen sonuçlar ölçülebilirdir ve faydanın ölçülebilmesini sağlar. Bu konsept, örnek olarak mahsuller kullanılarak görselleştirilebilir; yetiştirmek istediğiniz mahsulün tohumlarını ekerek, mahsulleri optimum büyüme için gübreleyerek ve mahsulünüzün optimum şekilde büyümesini engelleyebilecek diğer bitkileri ayıklayarak.
EN UYGUN ORGANİZMALAR İLE BAĞIRSAKLARI BESLEME
Doğal bir ortamda, civcivin bağırsağı, dikey iletim yoluyla annenin GI yolundaki mikroorganizmalarla tohumlanacaktır. Ayrıca yuvada kuluçka nedeniyle, erken yaşamlarını annenin dışkısını içeren bir ortamda geçirerek mikrobiyomunun transferine ve civcivin bağırsağında kolonizasyona imkan vereceklerdir.
Modern çiftçilik uygulamaları, yumurtaları çıkarır ve onları kuluçka için yapay bir ortama yerleştirir, mikrobiyotanın transovaryal olmaya veya kabuk kontaminasyonuna geçiş fırsatını azaltır. Birçok çalışma, düşük dozlarda uygun bakterilerin bile patojen kolonizasyonuna direnci önemli ölçüde artırabildiğini göstermiştir. Bir günlük civcivin bağırsağına bir probiyotik eklenmesi, farklı bir mikroflora popülasyonunun gelişmesini sağlar ve iyi bir bağırsak sağlığı için bir çerçeve oluşturur. Yumurta kabuğu bulaşanı, civciv için ilk tohum stoğu olduğundan, dikey geçişin önemi göz ardı edilemez. Damızlık stoğunun mikrobiyomunu değiştirmek, civcivin bağırsak sağlığını etkilemek için ilk fırsattır. Mannoz Zengin Parçaların (Mannan Rich Fractions – MRF, Alltech Inc. USA) damızlık civcivlere verilmesinin, hem kendisinde hem de yavrularında mikroflorayı olumlu yönde değiştirdiği gösterilmiştir.
FAYDALI BİR ORTAMI BESLEME
Bağırsakta uygun bir mikroorganizma popülasyonu oluşturulduktan sonra, çevreleyen ortamın büyümeleri ve çoğalmaları için optimal olmasını sağlamak önemlidir. Yararlı mikrofloraların çoğu aside toleranslıdır ve bu nedenle daha düşük pH’ta en iyi şekilde büyürken Clostridia ve Campylobacter gibi potansiyel olarak patojenik organizmalar, asidik koşullara toleranssızdır. Tamponlanmış zayıf bir organik asit bileşiğinin beslenmesi, elverişsiz bakteriler için rekabetçi bir dezavantaj sağlar ve bağırsak sağlığının gelişmesi için faydalı organizmalara izin verir. Zayıf bir asit kullanmak, ön mide ve taşlıktan geçerken inaktive olmamasını sağlayarak ince bağırsağa ulaşmasını ve maksimum fayda sağlamasını sağlar. Bağırsağın uygun bakterilerle kolonizasyonu devam ederken, organizmalar epitelyal bağırsak astarına yapışır ve yüzey üzerinde birbirine bağlı bir mat oluşturarak bir bariyer oluşturur ve patojenlerin bağlanma ve kolonileşme erişimini engeller. Azalan patojen kolonizasyonu ile hastalık baskısı azalır ve bu nedenle antibiyotik kullanımına olan ihtiyaç azalır.
FAYDALI OLMAYAN ORGANİZMALARI AYIRMA
“Tohum” ve “Yem” kullanarak bağırsaklarda sağlıklı bir mikroorganizma popülasyonu oluşturabiliriz. Bununla birlikte, kuşun yaşamı boyunca, örneğin aşılamadan sonra, post seyreltme veya yumurtlama sonrası bağırsak ortamında hafif değişikliklere neden olan stres etkenleri olacaktır. Performansta düşüşe neden olan zorlukları önlemek için, kanatlının yaşamı boyunca uygun mikrobiyal tür dengesi ile uygun bağırsak koşullarını korumak hayati önem taşır. Denge, olumsuz bakterileri ortadan kaldıran MRF gibi seçici bir dışlama ürünü ile besleme yapılan ‘Ot’ prensibiyle sağlanır.
Bir patojenin hastalığa neden olması için öncelikle bağırsak epitel kaplamasına yapışması gerekir. Bunu, bağırsak hücre duvarındaki spesifik karbonhidrat moleküllerini tanıyan tip-1 fimbria projeksiyonları yoluyla yapar. Patojen bir kez bağlandıktan sonra çoğalabilir ve bu da iltihaplanmaya, villus yapısının değişmesine ve kanatlıda emilimde bir azalmaya yol açabilir. MRF ürünleri, tip-1 fimbrialara bağlanarak, patojenik bakterilerin epitelyuma bağlanmalarını önleyen rekabetçi inhibitörlerdir. Aglütine bakteriler daha sonra atılır. MRF ürünlerinin ayrıca villus yüksekliğini ve yüzey alanını artırarak ve villus/kript oranını iyileştirerek emilim kapasitesini iyileştirdiği ve performansın artmasına yol açan gelişmiş besin emilimine izin verdiği görülmüştür. MRF ürünlerini kullananlar gibi ‘ot ayıklama’ programları, antibiyotik kullanımının azaltılmasında önemli bir faktördür ve aynı zamanda mikrobiyal çeşitliliği koruyarak bağırsak sağlığını destekler.
Geçmişte antibiyotikler kanatlılardan istenmeyen organizmaları uzaklaştırmak için kullanıldı; ancak spesifik olmayan doğaları nedeniyle patojenler için ‘ot ayıklaması yapılırken’ diğer faydalı organizmalar da uzaklaştırıldı. Bağırsak, antibiyotik kullanımından sonra yeniden kolonize edildiğinden, mikrobiyal çeşitlilik büyük ölçüde azalır ve yukarıda tartışılan ve çeşitlilik eksikliğinden kaynaklanan sorunlara yol açar.
Bu ‘Tohum, Yem, Ot’ konsepti, ister damızlık, ister etlik veya yumurta pilici olsun, kanatlıların bağırsak sağlığını iyileştirmek için geliştirilmiş kapsamlı bir programdır. Geliştirilmiş performansı, tüm kanatlı türleri için ölçümlenmiştir; ancak üreme popülasyonunda iyi bağırsak sağlığı kurulabilirse bu, civcivlere ve dolayısıyla kanatlı performansına en büyük faydayı sağlayacaktır.
Kanatlı eti ve yumurtaları şu anda bir patlama yaşıyor. Üretim gereksinimlerine ayak uydurmak için, kanatlılar genellikle protein açısından zengin yemlerle beslenir. Düşük tutma süreleri nedeniyle, protein genellikle tam olarak sindirilmez, bu da besinlerin arka bağırsağa ulaştığı anlamına gelir. Bu, daha sonra istenmeyen bakterilerin çoğalması için bir substrat görevi görebilir ve disbakteriyoz ve bağırsak sağlığı sorunlarına neden olabilir. Disbakteriyoz, tüm kümes hayvanı türleri arasında son derece yaygındır ve en kolay şekilde, kümeste köpüklü sarı/turuncu çekal dışkıları aranarak fark edilir. Bağırsak sağlığını izlemenin bir yolu, üreticilerin kümesler arasında ve hatta zaman içinde hangarlardaki varyasyonları kolayca karşılaştırmasına olanak tanıyan Alltech’in yeni Online Gübre Skor Sistemini (Manure Online Scoring System) kullanmaktır.
Bahsedildiği üzere, bağırsak sağlığı performansta sınırlayıcı faktördür; bu nedenle onu iyileştirmek için dikkatli bir şekilde düşünülmelidir. Bir şeyi izlemeden önce yönetmek, son derece zordur ve bağırsak sağlığını ölçmek, izlemek ve sürdürmek için bir sistem uygulanması gerekir. Bağırsak sağlığını iyileştirmek genel sağlık durumuna fayda sağlayacaktır ve bunu yapmanın birçok yolu vardır. Havalandırma ve ısıtma gibi yönetim uygulamaları, optimal bağırsak sağlığını sağlamak için anahtardır ve Tohum, Yem, Ot gibi programlar, her şeyi kapsayan ve en önemlisi uygun maliyetli bir yöntem sunar.
Emily Marshall hakkında
Marshall Nottingham Üniversitesi Biyoloji bölümünden mezun oldu. Mezuniyetinden bu yana hem ticari hem de teknik perakende sektöründe çeşitli görevlerde bulundu ve şu anda Alltech’te Kümes Hayvanları Teknik İşler Koordinatörü olarak çalışıyor. Emily, Alltech’in Bağırsak Sağlığı Platformu’nda çalışıyor ve Alltech’in Avrupa kümes hayvanları ekibi için teknik destek sağlıyor.