Stalinist adaylar arasında ortak bir nokta var, hepsi en alttan geldiler, hepsi zeka, kararlılık ve çılgın çalışkanlıkla gücün zirvesine çıktılar. Böylece, Mogilev eyaleti, Gomel bölgesi, Rechkovskaya volost, Starye Gromyki köyünde bir köylünün oğlu Andrey Gromyko, birçok kişinin yolundan gitti. Bazıları ailesinin soylu olduğunu yazıyor, ancak Commonwealth'te toprakları ve hakları olmayan bu tür birçok soylu vardı. Rus İmparatorluğu'nda, vergiye tabi mülklere toplu olarak yeniden yazıldılar ve doğruydu, asalet de toplumda bir konumdur.
Rus diplomasisinin gelecekteki efsanesinin babası değerli bir adamdı; 1931'den beri bir parti üyesi ve öğretmen ve ardından bir kırsal okulun müdürü. Kariyer için doğru zamandı - ülke kelimenin tam anlamıyla her alanda uzmanlardan yoksundu ve çalışkan ve yeteneksiz insanlar sosyal merdiveni roketler gibi uçtu.
Daha sonra Minsk'te yüksek lisans, 1934'ten Moskova'da, Ekonomi Enstitüsü'nde bir kariyer ve Ocak 1939'dan itibaren Halkın Dış İlişkiler Komiserliği'nde çalışma vardı. Genç diplomat şanslıydı - savaş göz önüne alındığında Washington'daki büyükelçiliğe atanması kilit bir hale geldi ve Yalta ve Potsdam'ın organizatörlerinden biri olan büyükelçilik görevi sonunda Gromyko'yu SSCB delegasyonu başkanlığına getirdi. BM'ye. 1946'da bir diplomat için özünde genç olan 36 yaşındaydı.
Ve sadece on yıl sonra, Andrei Gromyko SSCB Dışişleri Bakanı oldu, bu pozisyonda 1985'e kadar kalacak ve ülkenin tüm genel sekreterleriyle birlikte görevini sürdürecek ve ayrıca kendi gücünü iktidara getirecek.
Zamanın zorlukları
Aslında anlamanız gereken, Gromyko'nun kendi politikasına değil, Genel Sekreter başkanlığındaki Politbüro tarafından belirlenen SSCB politikasına öncülük ettiğidir. Ve bu politikayla ilgili birçok sorun vardı.
SSCB, Batı'ya boyun eğmek istedi, çünkü biz üstte kapitülatörlerimiz vardı değil, çok daha pragmatik nedenlerle. 1957'de SSCB, nükleer potansiyellerin ve dağıtım araçlarının orantısızlığı nedeniyle Batı'yı savaş alanında yenemedi ve 1967'de belirli bir denkliğe ulaştıktan sonra, sadece savaşın anlamsızlığı nedeniyle olamazdı.
İdeolojiler rekabetinde de her şey parlak gitmiyordu, daha dün bir tarım ülkesinin ne Batı ile karşılaştırılabilir kaynakları ne de daha yüksek yaşam kalitesi örnekleri vardı. Savaş da rolünü oynadı - maddi kayıplar muazzamdı, insan kayıpları ise tüm nesilleri devirdi. Sovyet modeli üçüncü dünya ülkelerini ilgilendiriyordu, küresel ekonomide rol dağılımına geç kalanlar, besin zincirinin başındakiler buna ihtiyaç duymuyordu. Büyükelçi Dubinin'in şunları hatırlamasına şaşmamalı:
"Dış politikamızın mutlak önceliği, ABD ile doğrudan askeri çatışmaların ve özellikle nükleer savaşın önlenmesiydi."
Bu hedefin Gromyko tarafından gerçekleştirilmesi kuşkusuz parlak bir şekilde başarılı oldu. O Berlin, o Anadyr operasyonu, o Prag ve Polonya, tüm keskin köşeleri aşmayı başardı. Ancak böyle bir politika başlı başına bir çıkmaza yol açtı, çünkü GSYİH'nın çoğunu harcadık ve silahlı kuvvetlerde onlardan daha fazla adam işgal ettik. Ve bu ekonomik bozulmadır. Ek olarak, bilimimizin yaptırım mekanizmaları yoluyla dünya biliminden yalıtılması, yalnızca zamanla büyüyen bir teknolojik gecikmeye yol açtı.
Müzakere etmek gerekliydi, sorun şu ki, NATO bloğunda SSCB'de kimseyi görmediler, ancak pazarlık edilebilir bir ortak görmediler. Ve burada savaşı hatırlayarak, onlar da kabul etmek istemediler:
“Savaşın sonucunu değiştirecek kadar deli değilim. Onlara teslim olursak, işkence gören ve öldürülenlerin hepsi tarafından lanetleneceğiz. Almanlarla pazarlık yaparken arkamdan bir fısıltı duyuyorum: “Vazgeçme Andrey, pes etme, bu senin değil, bizim…”
Hayır, biz daha güçlüyken... bizimle pazarlık ettiler. Biz geri kalmaya başlar başlamaz Batı tırmandı. Alternatif bir ekonomik sistemin varlığı, dünyanın iyi bir üçte birinin kapalı pazarlarının ABD ve Avrupa için yaptığı gibi bir anlaşma şansı bırakmadı.
Yine de bir görev vardı, bir yerine getirme vardı. Ve uzlaşmaz olanı uzlaştırma görevini alan Gromyko çok çalıştı. Batı'da ona "Bay Hayır" lakabı takılmıştı ama sonunda sesi hala "evet" geliyordu.
Helsinki'de "Evet", oyunun ortak kurallarını kabul etmek ve tanıtmak için samimi bir girişimdir.
Helsinki'nin Gölgesi
Kağıt üzerinde her şey güzel:
I. Egemen eşitlik, egemenliğin doğasında bulunan haklara saygı
II. Kuvvet kullanmama veya kuvvet tehdidi
III. Sınırların dokunulmazlığı
IV. Devletlerin toprak bütünlüğü
V. Anlaşmazlıkların barışçıl çözümü
VI. İçişlerine karışmama
VII. Düşünce, vicdan özgürlüğü de dahil olmak üzere insan haklarına ve temel özgürlüklere saygı,
din ve inanç
VIII. Eşitlik ve halkların kendi kaderlerini kontrol etme hakkı.
II. Kuvvet kullanmama veya kuvvet tehdidi
III. Sınırların dokunulmazlığı
IV. Devletlerin toprak bütünlüğü
V. Anlaşmazlıkların barışçıl çözümü
VI. İçişlerine karışmama
VII. Düşünce, vicdan özgürlüğü de dahil olmak üzere insan haklarına ve temel özgürlüklere saygı,
din ve inanç
VIII. Eşitlik ve halkların kendi kaderlerini kontrol etme hakkı.
Ve aslında, 1975 tarihli bu yasa uyarınca, 1977 Brejnev Anayasası düzeltildi.
Ama "ama"lar vardı.
Birincisi, içişlerine müdahale o kadar muğlak bir şeydir ki, bu konudaki sınırları net bir şekilde belirlemek, özellikle daha zayıf bir konuma sahip taraf için imkansızdır. İşte NATO'nun Polonya'da hoşnutsuzları desteklemek için yaptığı eylemler - bu bir müdahale mi değil mi? Peki Moskova ve Kiev'deki Helsinki grupları ne olacak? Kiev bölgesinin aslında Ukrayna'nın bağımsızlığı için olduğunu göz önünde bulundurarak, sınırların dokunulmazlığı ile ilgili maddeyi umursamamakla birlikte, resmen halkların kendi kaderlerini kontrol etme hakkı ve insana saygı ile ilgili maddeye güvenerek. Haklar?
Sonuç olarak, anlaşma, sosyalist kampın hemen vurulan bir dizi kırılganlığını ortaya çıkardı, ancak Moskova karşılık veremedi, Avrupa Komünist Partileri ne gerekli yetkiye ne de buna karşılık gelen memnuniyetsiz yüzdesine sahipti. Hayır, taktiksel olarak her şey, o zamanın konumundan hiç de korkutucu görünmüyordu: muhalifler, tüm hikayelere rağmen, iç birliğe bile sahip olmayan küçük marjinal gruplardı, oysa SSCB'de milliyetçilik esas olarak günlük düzeydeydi ve organizasyonel temel ve sağlam yapı yoktur.
Ancak bir değişim çağında, SSCB altındaki Helsinki Yasası tarafından döşenen bu mayınlar, Belovezhskaya Anlaşmalarının imzalanması da dahil olmak üzere, eski SSCB'nin tüm cumhuriyetlerinin kolayca itiraz edebileceği büyük bir soruna dönüştü. Sınırların dokunulmazlığı ile ilgili madde.
Sonuç olarak, bu anlaşmaların zaten büyük ölçüde anlamsız olduğu ortaya çıktı, birliklerin Afganistan'a girmesinden sonra Soğuk Savaş'ın yeni bir turu başladı. Ve Gromyko'nun askerlerin getirilmesindeki rolü oldukça önemlidir, ancak altı ay önce buna itiraz etmesine rağmen, sonunda çoğunluğun tarafını tuttu, sonuçta ikinci kez “evet” dedi. Dedi ve önceki çabalarına karşı çıktı, dedi, ancak bunun tüm yumuşama sistemini yok edeceğini anlamış olsa da. Ancak ne kendisinin ne de ülkenin fazla seçeneği yoktu, görüldüğü gibi o günlerde Afganistan'ı ABD'ye kimse vermek istemiyordu.
Üçüncü “evet” bir kariyerin yamacında geliyordu.
"Sadece Gorbaçov'u değil, büyük değişiklikleri de destekledim."
Ve büyük değişiklikler geldi.
Perestroyka'nın neye benzediği ve gerçek hedeflerinin ne olduğu uzun süre tartışılacak, ancak benim alçakgönüllü bakış açıma göre, aralarındaki anlaşmayı basitleştirmek için sistemleri birbirine yaklaştırmaya yönelik bir girişimdi. Amaç asildir, ancak ne SSCB Yüksek Sovyeti başkanı olarak Gromyko ne de Gorbaçov'un kendisi ne iç politik, derin toplum reformu deneyimine ne de kardinal ekonomik yeniden yapılanma deneyimine sahip değildi. Nihai - bir noktada, CPSU kontrolü kaybetti ve ülke bir kuyruk dönüşüne girdi.
Andrei Gromyko artık bunu görmedi, 1988'de istifa etti, 2 Temmuz 1989'da, tüm hayatı boyunca hizmet ettiği devletin nihai çöküşünden önce öldü.
Оценки
"A. A. Gromyko, hiç abartısız, dünya çapında bir şahsiyetti. Bugün, modern dünyayı inşa etme koşullarında, devletlerimizin diplomatik hizmetinin gelişimine paha biçilmez katkısı özellikle açık hale geliyor.
Ayrıca Kruşçev-Gorbaçov döneminde SSCB Dışişleri Bakanlığı'nı fiilen kurmuş ve bugün Rusya Federasyonu'nun dış politikasını yürüttüğü ilkeleri ortaya koymuştur. Bir diplomat olarak, onun hakkında sadece en üstün sıfatlarla konuşulabilir. Ama siyasete gelince...
Bağımsız bir figür değildi, ancak Gorbaçov etrafında bir ekip oluşturma ve reformların çarkını başlatma girişimi, kontrolsüz bir tepkiye ve çöküşe yol açtı. Diplomat Gromyko'nun ve adam Gromyko'nun savaş tehdidini ortadan kaldırma çabalarını memnuniyetle karşılayabiliriz, ancak bu büyüklükteki politikacı Gromyko'nun hata yapmaya hakkı yoktu.
Her durumda, Andrei Andreevich yaratanlardan biridir. tarih ülkemizi ve onu anladığı ve yaşam tecrübesinin anlattığı gibi insanların çıkarları için yarattı. Ve XNUMX. yüzyılda Dışişleri Bakanlığı'nın tüm başkanlarını hatırlayarak, onun kadar etkili bir uzman bulmak zor.