Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi Dış ilişkiler Komisyonu'nun 1915 olaylarının soykırım olarak tanınmasını öngören karar tasarısını kabul etmesi dünya basınında geniş yer buldu.
Times gazetesi olayla ilgili haberine tam sayfa ayırdı.
"Obama yönetimi tasarının Temsilciler Meclisi Genel Kurulu'nda da kabulünü hala engelleyebilir. Ancak dünkü karar bile tek başına, Amerika'nın en yakın Müslüman müttefiki ile ilişkilerini zehirleyebilir" yorumunu yapan gazetenin haberinde şu ifadeler yer aldı:
"Washington Kuzey Irak'a ulaşım konusunda Türkiye'ye bağımlı. İran'ı bölgesinden izole etme çabalarında da öyle. NATO'nun tek Müslüman üyesi olan, İncirlik'te bir Amerikan üssüne ev sahipliği yapan Türkiye'nin, Amerika'nın sorunlu F35 savaş uçakları gibi kilit önemdeki savunma projelerine de dahil olduğu düşünülürse, elinde oynayabileceği birçok kart var.
Ancak bu tür kararların geri tepebileceğini ifade ederek NATO müttefiklerini sürekli tehdit eden Türkiye'nin, Ermeni soykırımını öteden beri kabul eden Rusya ile ilişkileri hiç bu kadar sıcak olmamıştı. Türkiye'nin bir numaralı doğal gaz tedarikçisine yakınlaşmada gösterdiği bu pragmatizm, Amerika Birleşik Devletleri'ne gösterdiği yüksek perdeden tepkiyi gölgede bırakıyor."
TÜRKİYE'Yİ RİSKE ATMAYA DEĞER Mİ?
Guardian'da Stephen Kinzer imzası ile çıkan makalede ise şu ifadeler yer alıyor:
"ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu'nun kararı, eğer modern tarihin tüm büyük vahşetlerini ele alsaydı, kabul edilebilir ve değerli olurdu. 20. yüzyılın tüm katilleri arasında bir tek Türklerin öne çıkarılması, farklı bir şey. Bu oylama duyguların, etnik lobicilik falliyetlerinin, ve Amerika'nın yüz yıldır oynamaya çalıştığı ahlak yargıçlığı rolünün zaferidir.
Son yıllarda Türkiye, Ortadoğu'da yeni ve iddialı bir role soyundu. Türkiye, ABD'nin giremediği bölgelere giriyor, farklı fraksiyonlar ile konuşuyor ve ABD'nin sağlayamayacağı anlaşmaları sağlıyor. Ve bunu, Batı değerleri ve stratejik hedefleri ile uyumlu olarak yapıyor. Hiçbir ülke Türkiye kadar, ABD'nin bu coğrafyada yönünü bulmasına yardım edecek donanıma sahip değil.
Ahlaki beyanda bulunmak için tüm bunları riske atmaya değer mi?"
ERMENİ BASINI: GENEL KURUL'A GELMEZ
Ermenistan'da yayımlanan gazeteler ise haberlerinde, tasarının Kongre Genel Kurulu'na gelip gelmeyeceği sorusuna yanıt aradı. Aykanak Jamanak gazetesi, "2000, 2005 ve 2007 yıllarında da benzeri kararlar çıktı. Ama devamı gelmedi. Dün çıkan kararı da benzeri ‘talihsilik’ bekliyor" yorumunu yaptı.
AZG gazetesi ise, "Barack Obama 24 Nisan’da soykırım ifadesini kullanmazsa, tasarı Senato’dan zor geçer. Ancak tersi durum Ankara’ya zor anlar yaşatır ve tasarının Senato'dan geçmesi engellemez."
OBAMA SON DAKİKAYA KADAR SESSİZ KALDI
Amerikan gazeteleri ise, Obama yönetiminin tasarının geçmemesi yönündeki son dakika çabasının sonuçsuz kaldığına vurguda bulunuyor.
New York Times, "Kararın Türkiye'yi gücendirmesi ve Türkiye-Ermenistan normalleşme sürecini tehlikeye atması muhtemel" yorumunda bulunurken, Wall Street Journal "Tasarının Kongre'deki geleceği belirsiz. Obama yönetimi, benzer tasarılara açıkça karşı çıkan Bush ve Clinton yönetimlerinin aksine bir duruş sergiledi. Son dakikaya kadar sessiz kaldı" ifadesini kullandı.
AZERİ BASINI: ABD'DEN TÜRK DÜNYASINA İHANET
Azeri Yeni Müsavat gazetesi, "Amerika'dan Türk dünyasına ihanet" başlığıyla verdiği haberde, "ABD soykırım tasarısını gündeme taşıyarak Ankara’yı Dağlık Karabağ sorunu koşulundan vazgeçerek Ermenistan sınırını açmaya zorluyor. Ancak Türkiye’nin sert tepkisi Amerika’nın planlarını bozabilir." ifadelerini kullandı.
FT: 'MODEL ORTAKLIK' EN BÜYÜK SINAVINI VERİYOR
İngiliz Financial Times (FT) gazetesi, sözde 'Ermeni soykırımı' iddialarının ABD Temsilciler Meclisi'nin Dış İlişkiler Komitesi'nde bir oy farkla kabul edilmesine geniş yer ayırdı. Gazete, ABD Başkanı Barack H. Obama'nın geçtiğimiz yıl Ankara ve İstanbul ziyaretlerinde ortaya koyduğu 'Model Ortaklık' düşüncesinin, Türkiye'nin Washington büyükelçisini geri çekmesiyle birlikte en büyük sınavdan geçtiğini yazdı.
Haberinde, 'Vote undermines Obama's Turkey strategy' (Oylama, Obama'nın Türkiye stratejisinin altını kazar) başlığını kullanan gazete, Ankara ile Washington arasındaki ilişkilerin, Obama yönetimi stratejisinin kalbinde olduğunu, ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton ile diğer diplomatların önemli bir vaktini kapsadığını bildirdi.
WALL STREET JOURNAL: YASANIN GELECEĞİ BELİRSİZ; ANCAK YİNE DE İLİŞKİLERE ZARAR VERECEK
-ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'nin sözde Ermeni Soykırımını kabul eden yasayı onaylamasına ilişkin haberinde, yasanın geleceğini belrisiz olduğuna dikkat çekiyor. Benzer yasaların daha önce de komite tarafından kabul edilmiş olduğunu belirten Wall Street Journal, Ermeni yasasının bir oy farkla geçtiğine dikkat çekiyor; ancak yasanın Kongre'deki geleceğinin ise belirsiz olduğunu kaydediyor.
Ancak ne olursa olsun yasanın yine de Türk-Amerikan ilişkilerine zarar vereceğini kaydeden WSJ, yasanın kabulünün özellikle de Lockheed Martin, Boeing, Raytheon, United Technologies ve Northrop Grumman gibi savunma şirketlerini endişelendirdiği bilgisini veriyor. Türkiye ile iş yapan büyük silah şirketlerinin, şimdi işlerini kaybetme riskiyle karşı karşıya olduklarını vurguluyor.
CHİCAGO TRİBUNE: YASANIN SENATO'YA GELMESİ ZOR, OBAMA ERMENİLERİ HAYAL KIRIKLIĞINA UĞRATTI
Amerikan Chicago Tribune gazetesi, sözde Ermeni Soykırımı tasarısının ABD Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi'nde kabul edilmesine rağmen Senato'ya gelmesinin zor olduğunu belirtirken, Ermenilerin de Obama yönetiminin tutumundan hayal kırıklığına uğradıklarını aktarıyor.
Gazete, Ermeni tasarısının kabulüne Türkiye'nin çok hızlı bir şekilde cevap verdiğini ve Ankara'nın, ABD ile ilişkilerin zarar göreceği uyarısında bulunduğunu belirtti. Ermeni tasarısını destekleyenlerin uzun süren tartışmaların ardından yasanın resmen kabul edilmesinin önündeki bir engeli daha aştıklarını yazan gazete, ancak yasanın Senato'ya gelmesinin daha da zor olduğuna dikkat çekiyor.
Yasanın bir oy farkla geçtiğine dikkat çeken Chicago Tribune, Türkiye'nin ise hızlı bir tepki gösterdiğini, Büyükelçisini çektiğini ve ilişkilerin zedeleneceği uyarısında bulunduğunu aktarıyor.
Kaynak:ntvmsnbc / Star
h