Bu yazıyı 3 dakikada okuyabilirsiniz.
Mihver İttifakı, II. Dünya Savaşı’nda Müttefik Güçler’in karşısında yer alan; Almanya, İtalya ve Japonya başkanlığındaki koalisyondur. İttifak, Almanya ve İtalya arasındaki bir dizi anlaşmanın sonucunda doğdu, ardından Roma ve Berlin’i bağlayan bir “Eksen (Axis)” (25 Ekim 1936) ilan edildi. Bu anlaşmayla iki güç, dünyanın bundan böyle Roma-Berlin ekseninde döneceğini iddia etmekteydi. Bunu Sovyetler Birliği’ne karşı Alman-Japon Anti-Komintern Paktı izledi (25 Kasım 1936).
1930’larda üç ülkenin saldırgan yayılmacılığı dünya savaşının tohumlarını atmaktaydı. Faşist İtalya, 3 Ekim 1935’te Etiyopya’yı işgal etti. 1931’den beri Mançurya’yı (Kuzeydoğu Çin) işgal etmiş olan Japonya İmparatorluğu, 7 Temmuz 1937’de Pekin yakınlarında Çin birlikleriyle çatışmaya girdi ve böylece orada iki ülke arasındaki büyük savaşı başlattı. Nazi Almanyası, 1936’da Renanya’yı (Rhineland) işgal etti ve iki yıl sonra Avusturya ve Südet Bölgesi’ni (Sudetenland) ilhak etti.
13 Eylül 1936’da gözünü Sovyetler Birliği’ne dikmeye başladığında, Alman diktatör Adolf Hitler, bolşevizme karşı bir mücadelede Alman halkından emir alabileceğini söyleyerek kör itaatiyle övünmekteydi. Hitler’in bolşevizme karşı olan konuşmaları, yalnızca İspanya İç Savaşı’nda (1936-39) faşist odaklı “Falange” tarafındaki Alman müdahalesini meşrulaştırmak için değil, aynı zamanda Mançurya’yı işgalinden beri milliyetçiliğin ve militarizmin yükselmekte olduğu Japonya ile ittifak zemini hazırlamak için yapılmaktaydı. 25 Kasım 1936’da Almanya’nın Dış İşleri Bakanı Joachim von Ribbentrop ve Japonya’nın Berlin’deki büyükelçisi Kont Mushakoji, Anti-Komintern Paktı adı verilen anlaşmayı imzaladı: Moskova merkezli “Komünist Enternasyonal” veya diğer adıyla “Üçüncü Enternasyonal” ismiyle bilinen örgüt “mevcut devletleri parçalamak ve bastırmak” amacıyla var olduğundan, Almanya ve Japonya bu örgüte karşı “gerekli önleyici tedbirler konusunda birbirlerine danışmayı ve bunları yakın işbirliği içinde yürütmeyi” taahhüt ettiler.
Almanya, İtalya-Etiyopya Savaşı sırasında (1935-36) İtalya’ya karşı herhangi bir yaptırım uygulamamıştı: Avusturya’yı Almanya’ya ilhak etme konusunda kesin kararını vermiş olan Hitler, uluslararası satranç tahtasında bir sonraki hamlesini yapmadan önce İtalya’nın savaşının bitmesini bekliyordu. Ardından, Alman diplomat Franz von Papen, Mayıs 1936’da Nazi basınında Avusturya şansölyesi Kurt von Schuschnigg’e karşı yürütülen sert bir kampanyanın ardından, bir modus vivendi (geçici anlaşma) için Schuschnigg ile görüşmelere başladı. Almanya ile Avusturya arasında bir anlaşma taslağı, İtalyan diktatör Benito Mussolini’ye sunuldu: Mussolini’nin onayı 5 Haziran’da alındı. 11 Temmuz’da Berlin’de ve Viyana’da yayınlanan resmi bildiride, Alman İmparatorluğu’nun Avusturya’nın tam egemenliğini tanıdığı ve Avusturya’nın sürdürdüğü politikalarında “Alman İmparatorluğu (German Reich)” yanlısı bir tutum sergileyeceği belirtilmiştir. Mussolini’nin damadı ve İtalya Dış İşleri Bakanı Galeazzo Ciano’nun 24 Ekim’de Berchtesgaden’de Hitler’i ziyaretini, hemen sonrasında Almanya’nın “İtalya’nın Etiyopya’yı ilhakını tanıyan ilk güç” olması izledi. 1 Kasım’da Milano’da Mussolini’nin, Roma-Berlin Eksenini ilan etmesi ve komünizme şiddetle saldırmasıyla anlaşma tamamlandı.
Mussolini, 1937 Eylül ayının son haftasında İtalya adına Almanya’ya bir ziyaret gerçekleştirdiğinde muhteşem bir şekilde karşılandı. Bu ziyaretten sonra Mussolini; yaklaşan bir savaşta Nazi İmparatorluğu’nun galip geleceğine tam olarak ikna olmuş, o yılın 6 Kasım gününde Alman-Japon Anti-Komintern Paktı’na resmen üye olmuş ve 11 Aralık’ta İtalya’yı Milletler Cemiyeti’nden çekmiştir. Almanya, İtalya ve Japonya artık bir üçgen oluşturmuştu.
Mihver Güçleri arasındaki bağlantılar, Almanya ile İtalya arasındaki tam bir askeri ve siyasi ittifakla (22 Mayıs 1939’da Çelik Paktı) ve bir yıl sonra -aynı zamanda Almanya’nın Polonya’yı işgalinden bir yıl sonra- 27 Eylül 1940’ta üç güç tarafından imzalanan Üçlü Pakt (Tripartite Paktı) ile güçlendirildi. Savaş sırasında, Mihver Güçleri’nin baskılarıyla veya toprak ve koruma vaatleriyle teşvik edilen bir dizi başka ülke de Mihver’e katıldı. Bunlar arasında Kasım 1940’ta Macaristan, Romanya ve Slovakya (Çekoslovakya’nın 1939’da bölünmesinden sonra), Mart 1941’de Bulgaristan ve Yugoslavya, ve Yugoslavya’nın savaş sırasındaki dağılmasından sonra (Haziran 1941) Hırvatistan yer aldı. Finlandiya, resmi olarak Üçlü Pakt’a katılmamasına rağmen, Sovyetler Birliği’ne (Sovyetler Birliği, Finlandiya’nın 1940’ta topraklarını terk etmek zorunda kalmasının sebebidir.) muhalefeti nedeniyle Mihver İttifakı ile iş birliği yaptı ve 1941’de savaşa girdi.