"ABD'de Sistematik Bir Irkçılık Var"
Baltimore’da belediye başkanı siyah, polis şefi siyah, başsavcı siyah... Irksal ve sınıfsal açıdan ele aldığımızda durum nedir?
Tabii, elbette. ABD Başkanı da siyah. Obama seçildiğinde birçok kişi “Artık ırkçı bir ülke değiliz, siyah bir başkan seçtik” dedi. Ama yapısal ırkçılık böyle işlemiyor. Siyah belediye başkanı olabilir, siyah polis şefi, siyah savcı... Ama polisin kimi hedef alıp kime şiddet uygulayacağı her zaman kimin belediye başkanı olduğu ile alakalı değil. Bunu belirleyen, ülkede yıllardır nasıl polislik yapıldığı. O yüzden evet, siyah belediye başkanı, siyah polis şefi, bu 30-40 yıl önce mümkün bile olamazdı, orası doğru.
Ama örneğin Oklahoma’da bir polis ondan koşarak kaçan bir adamı sırtından vurdu. Ama ona yardıma gelen polis ise Afro-Amerikalıydı. Baltimore’daki polislerin bir kısmı da Afro-Amerikandı. İnsanların aklı Afro-Amerikanların da ayrımcı davranışlarda bulunabileceğini bir türlü almıyor. Afro-Amerikan oldukları için böyle bir şey olmayacağı anlamına gelmiyor. Obama’nın seçilmesi çok iyi bir örnek. Obama seçildi ancak bu tür olaylar hâlâ ABD’de yaşanıyor. Nasıl olur da siyah bir başkan varken Afro-Amerikan halka karşı bu seviyede şiddet uygulanabilir? Çünkü kimin başkan olduğu insanların polislik yapma tarzını etkilemiyor, bu on yıllardır devam eden bir düzen. Belediye başkanı ya da başkan Afrikalı-Amerikalı diye bir gecede değişecek diye birşey yok.
Baltimore'u çok iyi bilen David Simon ile bir röportaj okuyordum. Simon, uyuşturucuya karşı açılan savaşın polis ile siyahlar arasında güveni zayıflattığını söylüyor. Siz ne düşünüyorsunuz?
Amerikan hükümeti ve savcılarının azınlıkları orantısız bir şekilde hedef alışına iyi bir örnek bu.
Baltimore hakkında uzman değilim. Ama uyuşturucu savaşlarından başka bir örnek ele alalım. Bu uyuşturucu sorunu, ırk meselesinin nasıl olayı değiştirdiğine dair iyi bir örnek.
1980'lerde ABD’deki büyük uyuşturucu sorunlarından biri kokaindi. İki tür kokain var: Biri ‘crack’ kokain, diğeri ise toz kokain. Crack kokain son derece ucuz, kristal formda satılan ve özellikle yoksullar, çoğunlukla Afro-Amerikalılar tarafından kullanılan bir uyuşturucuydu. Toz kokain ise çok daha pahalıydı ve özellikle zengin insanlar tarafından kullanılıyordu.
Kullanmaktan ya da bulundurmaktan dolayı yargılandığınızda, crack kokainin cezası toz kokainin cezasının 100 katıydı. Şimdi, ikisi de kokain, ikisi de yasadışı uyuşturucu, ama çok ucuz olan diğer toz kokainden çok daha ağır cezalandırılıyor. Şimdi mantık bunun neresinde diye sorabilirsiniz. Ama birçok insan için son derece açık bir mantığı vardı: Crack kullanan insanlar fakir, çoğunlukla azınlık mensubu kişilerdi; toz kullananlar ise beyaz, orta-üst sınıf gençler ya da Wall Street bankacılarıydı... İşte bu da uyuşturucuyla savaşıp da bu uyuşturucunun şu uyuşturucudan çok daha farklı muamele göreceğine, kimin kullandığına bakarak karar vermenin çok iyi bir örneği. Kokain kullanımı 1980'lerde zenginler arasında çok yaygındı ama uyuşturucu savaşı asıl olarak yoksullara karşı açılmıştı. Mesela marijuana kullanımı. Afro-Amerikanlar marijuana kullanımı yüzünden orantısız olarak tutuklanıyor, halbuki beyaz Amerikalılar siyahlardan çok daha fazla kullanıyor. Yani uyuşturucuya karşı değil, uyuşturucuyu kimin kullandığına karşı bir savaş durumu söz konusu. Uyuşturucuya karşı olduğu farzedilen bu savaş aslında daha çok toplumun belirli bir kesimine karşıydı.
Polise verilen ‘durdur ve ara’ emri uygulamalarında siyahlara ayrımcılık yapıldığı şikayet konularından biri. Yetkililer bunun suçu engellemek için işe yaradığını düşünüyor. Sizce de öyle mi?
Biliyorsunuz Amerika’da polisin kullandığı çok büyük bir güç var. Bu çok açık. İnsanları hemen vuruyorlar. Hatta bir polis memuruna dokunan bile vurulabiliyor. Durdurma, arama kurallarının suç oranını düşürmeyle ne ilgisi olduğunu bilmiyorum. Soru, kimin insanları durdurup aradığı. Eğer Baltimore ve New York gibi kentlerde Afro-Amerikan toplumla polislerin ilişkisine bakarsak ortada bir ırksal bir ayrımcılık olduğunu görüyoruz. Yani kimin potansiyel olarak su işleme eğilimi olabileceği ve bununla mücadele yöntemlerinde ırklara göre profiller oluşturmaktan söz ediyorum. Azınlıkları orantısız bir şekilde durdurup arıyorsanız, bu otomatik olarak azınlıklarla polis departmanı arasında bir gerilim doğuracaktır. Aynı şekilde birçok masum insan sırf siyah oldukları için polis tarafından durdurulup aranıyor. Evet, cinayet oranını düşürdüler, bu doğru. Ama bunun arayıp-durdurma sayesinde olup olmadığından emin değilim. İnsanların hangi kriterlere göre durdurulup arandığını çok net bir şekilde açıklamaları gerekiyor.
Amerika’da geçen yıl 458 kişi polis kurşunuyla ölmüş. Onu Almanya izliyor, orada bir yılda 8 kişi ölmüş.
Çok uzun zamandır ülkede şiddet kültürü var. Buna ek olarak hoşgörüyle bakılan bir silah kültüründen söz etmeliyiz. Polisin silahına davranma hızı ki yani şu an onu görüyoruz zaten, hatta son görüntüler uluslararası toplumun Amerikan polisinin birini vurmaya ne kadar hevesli olduğunu görmesini sağladı. Avrupa’da mesela İsveç’te polisin silaha başvurması için mutlak hayati bir tehlike söz konusu olması lazım. Eğer saldırgan silahını size doğrultmuş veya bıçağı boğazınıza dayamışsa belki o zaman polis silah kullanabilir. Amerika’da ise polis ise trafik sorununda bile silah kullanıyor. Yani bir sürücü kaçarken bile vurulabiliyor. Mesela Ferguson’da ne olduğunu bilmiyoruz ama Michael Brown’ın silahsız olduğunu biliyoruz. Ama ne zaman böyle bir şey olsa polis hemen ‘Silahına uzanıyordu, kendimi tehdit altında hissettim’ savunması yapıyor. Ve mahkemede bu gayet mantıklı bir savunma gibi görünüyor. Bunun tersini nasıl kanıtlayacaksınız? Neredeyse imkansız çünkü adam (Michael Brown) ölmüş. Sonuç olarak polis şiddeti silaha ulaşımın kolaylığıyla da ilgili. Irkçı bir sistemde Afro-Amerikanların vurulması da gayet kabul edilebilir oluyor. Bu çok açık.
CommonDreams’teki yazınızda yapısal bir ırkçılığın olduğunu, bunu da medyanın Baltimore ve Ferguson’u haberleştirme tarzından görebildiğinizi söylüyorsunuz. Bunu biraz açıklar mısınız?
Ferguson’da bir olay gerçekleştiğinde biz vurulan kişiye, polise ve ayaklanmaya odaklanıyoruz. Sonra haberler birden ortadan kayboluyor. Balitmore’u örnek alalım; biri gözaltına alınıyor, öldürülüyor.
- "AK Parti Sistemi Tartıştırırsa Referandumdan Evet Çıkabilir"Andy-Ar araştırma şirketinin sahibi Faruk Acar, 15 Temmuz sonrasında, başkanlık sistemi yanlılarının ilk kez karşıtlarının önüne geçtiğini söyledi.
- David Hearst: Halep Düşerse Felluce OlurDavid Hearst, Suriye ve Irak özelinde Ortadoğu’nun güncel meselelerini değerlendirdi.
- Çöpten Çıkan Eşyalarla Suriyeli Muhacirlere Evler Kuruyor!Çöpten çıkan eşyalarla Suriyeli ailelere evler kuran Tolga Dalel ile neyin çöp olup olmadığıyla ilgili çarpıcı bir röportaj...
- 'Topraksız' IŞİD Ne Yapar?IŞİD üzerine çalışmalar yapan Doç. Dr. Haldun Yalçınkaya, Musul ve Rakka'dan çıkarılması durumunda topraksız kalacak örgütün, Türkiye ve dünya için gelecekte de tehdit olacağını savundu.
- Cihada Herkesin Katılması Zorunlu mudur?Abdülhakim Beyazyüz, Cihad ve kıtal/savaş ile bağlantısı üzerine kaleme aldığı yazı dizisinin bu bölümünde "Cihad herkese zorunlu mudur?" sorusuna cevap arıyor.
- Vahye Uy ve Aklını KullanAkla sunulan bilgiler beşerden ise onun ilk adımı “şüphe ve araştırma” olacaktır; bu yüzden Allah Teâlâ yanılan kullarına “akıllarını niçin kullanmadıklarını, niçin şüphe edip araştırma yapmadıklarını soruyor, bunu yapmayanları kınıyor.
- Kur'an-ı Kerim’in Zahir ve Batın Anlamı Olabilir mi?Faruk Beşer, bugünkü yazısında Kur'an'ı Kerim'in ya zahir ya da batın anlama indirgendiğinde ortaya çıkabilecek tehlikelere dikkat çekmiş.
- Kurbanın Tarihçesi, Anlamı ve Bazı Hükümleriİbrâhim (a.s.), yakılmayı göze alacak derecede tehlikelere göğüs gererek putperestlere karşı mücadele verdiği gibi evladını kurban etme buyruğuna da tereddütsüz boyun eğmiş.
- 15 Temmuz; Nedenleri, Getirdikleri, Götürdükleri ve Sonrası…
- Sınırların Yeniden Çizilmesi Bahsi
- Venezuela'da Maduro Destekçileri Meclisi Bastı
- Gülen'in Iki Yeğeni İzmir’de Gözaltına Alındı
- Mehmet Görmez: “İslam Hocaların Tartıştığı Kadar Zor Değil”
- Musul’dan Kaçan Çocuklara Şii Milislerden İşkence
- Bursa’da ''15 Temmuz Direnişi ve Sorumluluklarımız'' Konuşuldu
- IŞİD Hiç Beklenmedik Bölgeden Saldırdı
- İtalya İsrail'den Özür Diledi: Bir Daha Tekrarlanmayacak
- Esed Ordusunun Halep'teki Üssü Geri Aldığı İddia Ediliyor
- Sivas Özgür-Der'de "Direniş ve Sabır" Konusu İşlendi
- Dünyadaki Tüm Evleri Çadır Sanıyorlar!
- Musul’dan Kaçan Çocuklara Şii Milislerden İşkence
- Darbe Geleneğinin Yeni Halkası 15 Temmuz
- İtalya İsrail'den Özür Diledi: Bir Daha Tekrarlanmayacak
- Halep Katliamı Londra'da Protesto Edildi
- Mehmet Görmez: “İslam Hocaların Tartıştığı Kadar Zor Değil”
- Sivas Özgür-Der'de "Direniş ve Sabır" Konusu İşlendi
- Tuğba Denizhan ve Ahmet Yasir Gökçe Kardeşlerimiz Evlendi
- ETKİNLİK TAKVİMİ
- Musul Tiyatrosu
- HDP Sarıkamış İlçe Başkanı Seyat Dere Tutuklandı
- Irak'tan Musul Konusunda Türkiye Anlaşmasına Yalanlama
- Meslekten İhraç Edilen Hâkim Eşi: Youtube Yasağını Ben Kaldırdım