Amerika’da başkanlık önseçimlerinin ikincisi bugün New Hampshire’da yapılıyor.
'Durmaksızın Kampanya'
Son kamuoyu yoklamaları, Demokrat Parti'den Barack Obama ile Cumhuriyetçi Parti'den John McCain’in önde gittiğini gösteriyor.
Anketlere göre, Senatör McCain, eski Massachusetts Valisi Mitt Romney’e karşı 5 puan, Senatör Obama ise Senatör Clinton’a karşı 10 puan ilerde gidiyor.
Cumhuriyetçi Parti’de Iowa önseçimini kazanan eski Arkansas valisi Mike Huckabee ise sadece yüzde 14’lük bir destekle üçüncü sırada yer alıyor.
Yarısı gazetecilerden oluşan, yaklaşık 200 kişilik kalabalık, New Hampshire eyaletinin Bedford kasabasında, karla örtülü müstakil bir evin önünde, Demokrat Partili başkan aday adayı John Edwards’ı bekliyor. Geçen hafta Iowa önseçimlerinden sürpriz bir şekilde ikinci çıkan Edwards, New Hampshirelı seçmenlerden umutlu. Ama kamuoyu yoklamaları onu, Barack Obama ve Hillary Clinton’ın arkasından, üçüncü sırada gösteriyor.
Kuzey Carolina eski Senatörü John Edwards, iki otobüslük ekiple tüm New Hampshire eyaletini karış karış geziyor. Önseçimlerden bir gün önce, toplamı 36 saat süren otobüs turunun yarısına gelen Edwards, yorgun bir şekilde seçmenlerin önüne çıkıyor. John Edwards New Hampshire’da ulaşabildiği kadar seçmene ulaşmaya çalışıyor. Edwards yalnızca bir örnek. Demokrat ve Cumhuriyetçi partilerin tüm başkan aday adayları, aynı derecede yoğun kampanya yürütüyor. New Hampshire eyaleti, başkan adaylarını halkın belirlediği Amerika’da, iki yılı bulan seçim ve kampanya sürecinin önemli basamaklarından birini oluşturuyor. New Hampshire seçmenlerinin önemli bir kısmı kararını son ana saklıyor. Partilere kayıtlı olmayan ve bağımsız olarak adlandırılan seçmenlerin hangi adaya yöneleceği, bugün belli olacak. Bağımsızların genel seçmen kitlesine oranı yüzde 40’ı aşıyor.
Demokrat Parti’de son kamuoyu yoklamaları, Iowa önseçimlerinin galibi Illinois Senatörü Barack Obama’yı, New York Senatörü Hillary Clinton’ın yüzde 10 ilerisine taşıdı. Iowa’da sürpriz yenilgiye uğrayan Clinton, New Hampshire’da da kaybetme olasılığına rağmen, başkanlık yarışından çekilmeyeceğini açıkladı. Clinton, 5 Şubat’ta, Süper Salı olarak adlandırılan ve 22 eyalette yapılacak önseçimlerden umutlu.
Başkanlık yarışı, durmaksızın kampanya yürüten adaylar açısından da yıpratıcı bir süreç. Başından beri daima sert bir mizaç sergileyen Hillary Clinton da New Hampshire’da, önseçimlerden bir gün önce, beklenmedik bir şekilde duygusal yönünü açığa çıkardı. Ağlamaklı bir şekilde konuşan Clinton, adaylık gerekçesini açıklarken, “Gerilememizi istemiyorum. Olanların farkındayım ve bunları düzeltmek istiyorum. Seçimler, yarışı kimin önde götürüp, geride kaldığıyla ilgili değil; ülkemle ilgili, çocuklarımızın, hepimizin geleceğiyle ilgili...” diye konuşuyor.
Hillary Clinton, kamuoyu yoklamalarında önde giden Barack Obama’nın, değişim getirecek siyasi deneyime sahip olmadığını her fırsatta vurgulamaya çalışıyor. “Değişim” sözcüğü, New Hampshire’da mücadele eden gerek Demokrat, gerekse Cumhuriyetçi adayların diline dolanmış durumda.
Bir yıl öncesine kadar kamuoyu yoklamalarının gerisinde seyreden Cumhuriyetçi aday adayı, Arizona Senatörü John McCain, kendisinin de değişim getirebileceğini savunuyor. 2000 yılında da New Hampshire önseçimlerini kazanan McCain, buna rağmen başkanlık yarışını George Bush’a kaptırmıştı. Kamuoyu yoklamalarında McCain’i yakın bir farkla, komşu Massachusetts eyaletinin eski valisi Mitt Romney izliyor.
Iowa’da geçen haftaki önseçimleri kazanan adaylar, bugün New Hampshire’da zaferlerini yinelemeye çalışacak. Ama tüm adaylar için New Hampshire önseçimlerinde partililerin desteğini kazanmak önemli. Burada kazanacakları ivme, kendilerini tek adayın belirlendiği Ağustos ve Eylül aylarındaki parti genel kurultaylarına taşıyabilir. 1952’den bu yana tüm başkanlar New Hampshire önseçimlerini kazandı. Bu istisnayı 1992’de Bill Clinton, 2000 yılında da mevcut başkan Bush bozdu. İki başkan da adaylık sürecinde New Hampshirelı seçmenlerin desteğini alamadı, ama yine de parti adaylığını kazanıp başkan olmayı başardı.
Iowa ve New Hampshire’da başarılı olamayan adayların Süper Salı’yı beklemeden yarıştan çekilmesi muhtemel. Ancak bazı adaylar, bugün New Hampshire’da ne olursa olsun, yarışı devam ettirmekte kararlı olduklarını açıkladı.