Gürcistan'a Kafkas destekli hattından gelmeden önce bile, çar valisi birçok dağ yöneticisiyle - Şalkhal Tarkovski, Avar ve Talysh hanları ve diğer yöneticilerle dostluk anlaşmaları imzalayarak çok sayıda diplomatik çalışma yaptı. Tsitsianov, Kafkasya meselelerini çözerek daima şiddetten uzak durdu. Kendisine harika bir diplomat gösterdi. Beks, prens ve hanlara Rus subayları verildi, hazineden daimi maaş ödendi, emirler verildi, hediyeler verildi.
Tsitsianov, Gürcistan topraklarını Lezbiyenlerin baskınlarından koruma sorununu derhal çözmeye çalıştı. Bu amaçla, Gürcistan başkentini kapsayan üç tahkimat yapıldı. Bu tahkimatlar, yeni edinilen topraklarda imparatorluğun kaleleri haline geldi.
Doğu Gürcistan'ın kendisinde, Tsitsianov derhal sert önlemler aldı: Kartli ve Kakheti bir Rus eyaleti oldu, monarşi burada kaldırıldı ve kraliyet ailesi Voronej'e gönderildi. Böylece kökündeki ayrılıkçılık için tüm olasılıkları derhal durdurdu. Dul Tsarina Maria Georgievna (Tsitsianova’nın kuzeni kendisi idi) ve çocukları Voronej’e gönderildi. Bu gibi konularda karışıklığa neden olabilecek şey, Gürcü tahtını iddia eden Tsarevich Alexander Iraklievich'in bir örneğini göstermektedir. O ve yoldaşları Lezgins'e kaçtı. Sonra Perslerin "müttefiki" oldu. Ardından Gürcistan'daki Perslere ve onlar tarafından yönlendirilen Yaylalılara rehberlik etmek için otuz yıl harcadı ve statükodan memnun olmayan soylularla temas kurdu.
Tsaritsa Maria Georgievna'nın kovulması sırasında çok üzücü bir olay meydana geldi. Bu kişi her yönden ayrılma zamanını erteledi, görünüşe göre politik durumdaki bir değişikliğin kaçmasını ya da beklemesini umuyordu. Tsitsianov, kendisini defalarca Rus İmparatorluğuna gitmeye ikna etmesi için General Lazarev'i yolladı. Kraliçe bir kez daha reddettiğinde, sağlığa işaret etmiyordu. Lazarev, subaylara kraliçeyi kanepeye taşımasını emretti. Ancak kadınlar hançerlerle silahlandı ve direnmeye başladı. Lazarev, olayların görgü tanığının ifadesine göre, Binbaşı General Sergei Tuchkov odaya girdi. Kraliçe onu görünce şöyle dedi: “Merakla benimle nasıl başa çıkıyorsun? Ne kadar hasta olduğumu gör. Ne ateşim var! ”Ve ona sol elini verdi, götürdüğü anda, hançerle sağa doğru çarptı ve onu deldi. Lazarev öldü. Bu savaş generalin ölümü son derece utanç verici oldu. Kraliçe Maria, Voronej Belogorsk Manastırı'nda hapsedildikten sonra 81 yılında öldüğü Moskova'ya bırakıldı.
Yerel nüfusun kendi kendini yönetme hakkından mahrum kalan yerel soyluların memnuniyetsizliğine rağmen, birçok dağ feodal efendisi, Kafkas nüfusunun çoğunluğu için, Rus gücünün bir nimet olduğu, yırtıcı baskınlar yapma fırsatından mahrum bırakıldığı belirtilmelidir. İlerlemeyi, birçok olumsuz olgunun ortadan kaldırılmasını sağladı. İnsanlar sürekli istila tehdidi olmadan baskınlar yaparak insanları köleliğe sokan barışçıl bir hayat yaşama fırsatı buldu. Sıradan insanlar, otokratik feodal beylerin yönetimi altında çok zor zamanlar geçirdiler. Kafkas valisi Yermolov'un 1817'ta yazdığı gibi, Kafkas feodallarının davranışını gören, nüfusun öfkesinin sebeplerinden birini ortaya koyuyor: “Bizi varlıklarıyla utandıran hanlıklar bana işkence ediyor. Yönetim hanami, toplumun ilk eğitiminin bir görüntüsüdür. İşte saçma, kötü niyetli otokrasi ve insanlığı mahveden tüm sefillere bir örnek… ”
Kafkasya'da Rus varlığının genişlemesi. İran, Türkiye, Fransa ve İngiltere’ye karşı tazminat
Tsitsianov, Mingrelia'nın Rusya'ya katılımını zahmetsizce başardı. 1803’te Prens George Dadiani “yalvarma maddeleri” ni imzaladı. 1804'te, bu noktalar İmereti Solomon II Kralı ve Guria hükümdarı Prens Vakhtang Gurieli tarafından imzalandı. Aynı zamanda, Kuzey Azerbaycan’ın küçük devlet oluşumlarının Rusya’ya katılım süreci de devam ediyordu. İran'a büyük ölçüde bağımlı olan bazıları, gönüllü olarak Rusya İmparatorluğu'nun koruması altına girdi.
Doğu Transkafkasya'da Rusya, Türkiye gibi, Gürcistan, Azerbaycan, Ermeni, Kuzey Kafkasya topraklarının Rus devletine dahil edilmesini tanımak istemeyen Perslere direnişle karşı karşıya kaldı. Persler'in direniş nedeni basitti. Hem Persler hem de Osmanlı İmparatorluğu için Kafkaslar, yüzyıllar boyunca yırtıcı baskınlar ve kampanyalar yapılan, on binlerce insanın köleliği dönüştürmek ve satmak için gönderildiği bir “avlanma alanı” idi. Çok para, çok karlı bir işti. Ayrıca, soygun, "kâfirlere" karşı mücadele sloganıyla gerçekleştirildi, Hıristiyanlar, tanrısal bir iş yapmış gibi görünüyorlardı.
Ne Persler ne de Türkiye, Kafkas bölgelerine ve milletlerden Rusya'ya katılma eylemlerini tanımak istememiş, Rus birliklerinin Terek için geri çekilmesini talep etmiştir. Bu taleplerde, Orta Doğu’da kendi çıkarları olan Fransa ve İngiltere’nin tam desteğini buldular. Rusya'nın güneydeki her adımı Londra'da büyük endişe yarattı.
Tsitsianov ısrarla, adım adım, Pers toprakları altında toprağı Azerbaycan'dan aldı. Ve Araks Nehri'nin ötesinde Güney Azerbaycan vardı, zaten Perslerin mülkiyeti uygun. 1803’in başından itibaren, Rus birlikleri, yerel gönüllü güçlerin desteğiyle - Kafkas milisleri, Hanlığı, Araks Nehri’nin kuzeyinde bulunan St. Bu, Kafkasya'daki Pers varlığını baltaladı ve daha önce Müslüman komşularının baskınlarından zarar gören Gürcistan'ın güvenliğini sağladı.
Ganja'nın fethi
Sadece daha önce Gürcü krallarına ait olan feodal mülkiyete sahip olan Ganja hanlığı ciddi bir direniş göstermişti. Elverişli bir konuma sahipti - Kura'nın sağ kıyısında Alazani Nehri'nin ağzına. Doğu ve güneydoğuda, güneydeki Karabağ (Şuşa) Hanlığı ile sınırlandı - Erivan'da. Kuzeyde Kura Nehri, Ganja'nın eşyalarını Kakheti'den ayırdı. Bu kadar stratejik açıdan önemli bir konum bu Hanlığı, Kuzey Azerbaycan ve Kuzey Ermenistan (Erivan Hanlığı) için bir anahtar haline getirdi.
Hanlığın hükümdarı zekâ Javad Handı. Büyük güçler arasında manevra yapmaya çalıştı ve ondan kâr etti. 1796'e geri döndüğünde, Valerian Zubov komutasındaki Pers kampanyası sırasında gönüllü olarak Büyük İmparatoriçe Catherine'ye olan bağlılığına yemin etti ve sadakat yemini aldı. Rus birlikleri gittikten sonra derhal bu yemin etmekten vazgeçti ve Gürcistan topraklarına yapılan saldırılar sırasında, İran’ın askeri ganimetlerdeki payını unutmadan, İran’daki müfrezelerine yardım etmeye başladı. Dahası, Javad Khan, Tsitsianov'un gücü kesti ve onları emperyal meşruiyet çerçevesine koyarak, yerel yöneticilerin Rusya karşıtı entrikalarını destekledi.
Başlangıçta, Tsitsianov konuyu dünya ile çözmeye çalıştı ve Javad Han'ın entrikaını durdurmasını istedi. Ancak, olumlu bir cevap yoktu. Gürcistan'daki az sayıdaki Rus kuvvetinin farkında olan Han, kendisini yana bırakan aşırı özgüven gösterdi. Tsitsianov böyle bir iflasa tahammül etmedi ve kişisel olarak Ganja'yı zorla ele geçirmek için askeri bir sefer başlattı. 17'inci Jäger Alayı, Kafkas kadınları taburu, Sevastopol Silahşör Alayı'nın iki taburu, Narva Dragoon Alayı'nın üç filosu 11 silahları ile birlikte ayrıldı. 22 Kasım 1803, kadro yerel gönüllülerle doldurulan bir konuşma yaptı.
28 Kasım'ında Tsitsianov Shamkhor'a geldi ve Javad Khan'a bir mektup göndererek Rus vatandaşlığını kabul ettiğini ve yemin ettiğini söyledi. Sonra şehri teslim etmek isteyen ültimatom geldi, aksi takdirde "ateş ve kılıç" sözü verdi. Mektupta ayrıca, Gence ve ilçesinin daha önce Gürcistan'ın yetkisi altında kabul ettiği Gürcistan ve Rusya'ya ait olduğu bildirildi. Javad Khan, zamanı geciktiren, Doğu diplomasisinin en iyi geleneklerinde belirsiz bir cevap verdi.
Rus avant-garde - iki tabur bekçisi, Kafkas grenaerleri taburu, 7 silahlarında bir ejderha filosu, Tsitsianov'un komutasındaki komutan Asistanı S. Portnyagin, Ganja'ya gitti ve ilk darbeyi vurdu. Kale duvarlarının önünde sıcak bir kavga yaşandı. Neredeyse iki saat süren savaş sırasında düşmanın direnişi kırıldı ve han savaşçıları kale duvarlarının arkasına çekildiler. Düşman sadece 250 insanını kaybetti ve yüzlerce kişi Ruslara gitti (birçoğu Ermeni idi). Rus takımı 100 yüzünden öldü ve yaralandı.
Eteklerini ele geçiren Tsitsianov kuşatmaya başladı. Her zamanki mühendislik işleri yapıldı: hendekler açıldı, düşman saldırılarında pusu hazırlandı, silah pozisyonları yapıldı. Gence Nehri'nin sol kıyısında (Kura'nın bir kolu) bulunan kale, 3,5 çevre sınırlarına kadar altıgen şeklinde ve Kafkasya'daki en güçlülerden biri olarak kabul edildi. Duvarlar çift idi: yükseklik - kısaltmalar 6-8, kalınlık - 4. Dışında bir kil duvarı vardı, içeride - taştan bir duvar. Duvarlarda atıcılar için boşluklar vardı. Kale, 6 kuleleri ile güçlendirilmiştir. Kalenin içinde iç sur bulunur - kale.
Düşman tahkimatlarının tam gücünü gören Tsitsianov, Gence'ye yapılan saldırıyı erteledi ve Han'a teslim olmak için birkaç kez müzakerelere başladı. 2 Ocak 1804, askeri konseyde genel bir saldırı yapmasına karar verildi. Saldırıya, ertesi gece, sabah, gardiyanın uyanıklığının köreltileceği bir saatte gitmek zorunda kaldı. Rus birlikleri iki saldırı sütununa bölünmüş, geçmiş vahşetlerinden dolayı Javad Khan'ın intikamını almak isteyen yüzlerce yerel halkı içeriyorlardı. Hafif Müslüman süvari, Han'ın öznelerinin kaçışını önlemek için kaleyi her yönden korudu. Kafkas milislerinden gelen izciler tarafından desteklendiler. Tsitsianov, özgürlüğe çok sorun yaratabilecek olan Han'ı özlemek istemedi. Tüm savaşçılara, kadınlara ve çocuklara dokunmama, soygun yapmama konusunda kesin bir emir verildi.
3 Ocak 1804, Ganja kalesinin ünlü fırtınası, 5 30 maden saatinde başladı. 857 askerlerinin bir parçası olarak Portnyagin’in ilk saldırı konvoyunda acele ejderhalar, Kafkaslar ve Sivastopol grenadiers, Karabağ kapısından saldırıya doğru yürürlerdi. İkinci sütuna Narva Ejderhalarının komutanı Albay Karyagin (Koryakin) emri verildi. 585 erkesinde, iki tabur bekçisi. İkinci sütun Tiflis Kapısı'ndan saldırgan bir saldırı yapmaktı. Her sütunun rezervi bir tabur piyade grubundan ibaretti. Tsitsianov 'un ana rezervi Binbaşı Belavin' deki bir tüfek taburundan, iki yüz Kazak 'dan ve topçudan oluşuyordu.
Saldırganlar farkedilmeden duvarlara girmeyi başardılar. Kalede bir alarm çaldı, silahlar vuruldu, silah sesi başladı, oklar patladı (yaylar Khan'ın birimleriyle çalışıyordu), taş çığları düştü. Saldırının en başında Karyagin’in sütunu merdiven boyunca dış duvarı başarıyla geçti. Ancak iki duvar arasındaki dar bir koridorda, Rus askerlerinin sıkı olması gerekiyordu. Yağa batırılmış taşlar ve çeşitli paçavralar üzerine düştü. Hokkabazlar korkmadı ve ikinci duvara saldırmaya başladı. Taş duvara tırmanan ilk cesur Binbaşı Lisanevich'ti. Arkasındaki avcılar bir süngü ile duvarı temizledi ve en dıştaki kuleleri ele geçirdi. Bunlardan birinde, Khadzhi-Kale, avcılar Javad Khan'ı korumalarla karşıladı. Şiddetli bir savaşta Khan ve savaşçıları öldürüldü.
Portnyagin’in sütunu, çamur duvarındaki kazıklar ve kazayağı ile büyük bir ihlal gerçekleştirdi. Ancak derhal ikinci duvara geçmek mümkün olmadı. Sadece üçüncü saldırı sırasında, Rus askerleri duvarlara girdi ve kuleler için savaşmaya başladı.
Bu arada, “yanlış” saldırısı çok etkili olan kaleci Karyagin, kalenin içindeki duvarlardan aşağıya inerek Tiflis Kapısı'nı açtı ve onları barajdan temizledi. Komutanlarını kaybetmiş olan Han'ın savaşçıları, Rus tüfeğinin duvardan inip kapılarını açtığını görünce dehşete düştüler. Kalede binlerce kadın ve çocuk koştu, Rus komutanları onları ele geçirmiş kulelere götürme emri verdi.
Bu şiddetli direnişin tam kalesinde, duvarlarda olduğu gibi yoktu. Sadece Han'ın camisinde, birkaç yüz Müslüman savaşçı son savaşı aldı ve sert bir el ele savaşta, hepsi bire düştü. Gerisi teslim olmayı tercih etti. Bunu kısmen yaptılar çünkü Rusların ailelerine karşı tutumlarını gördüler. Sonuna kadar savaşmanın bir anlamı yoktu, han öldürüldü, rezalet ve kölelik kadınlar ve çocuklar için tehdit edilmedi. Saldırı sırasında hanın orta oğlu da öldü, ancak en büyüğü ve en küçüğü kaçabildi. Öğlen, kale tamamen ele geçirildi, kalenin üstünde bir Rus pankartı kaldırıldı.
Ganja'yı ele geçirmenin sonuçları ve anlamı
- Han ordusu kaybetti sadece 1750 kişiyi öldürdü, 18 hakkında binlerce asker ortaya koydu silâh ve esarete teslim oldu. Kalede 12 top, 9 bayrak, büyük miktarda silah, mühimmat ve yiyecek ele geçirildi. Rus takımı 244 adamını kaybetti ve yaraladı.
- Rusya için, Güney Azerbaycan'ı geride bırakan Arakların kıyılarına doğrudan bir yol açtı.
- Çar Çar'ın valisi, vasiyeti üzerine, İmparatoriçe Elizabeth'in onuruna Ganja'yı Elizavetpol olarak yeniden adlandırdı. Hanatın kendisi tasfiye edildi ve Elizavetpolsky bölgesi olarak Rusya'ya eklendi. Bu karar, acımasız hükümdardan kurtarılan yerel halkın direnişine uymadı.
- Başkentte, Tsitsianov'un kazandığı zaferi takdir ettiler. Tam bir genel rütbesi aldı ve piyade generali oldu. Başhemşire Portnyagin, St. George 3. Derece, Binbaşı Lisanevich, Albay Karyagin ve Teğmen Albay Simanovich Emri, Aziz George 4-derece derecesini aldı. Köşesi ilk olarak düşman kalesine giren Karyagin, başka bir onursal ödül aldı ve 17'inci Chasseur Alayı başkanlığına atandı. Muzaffer saldırının katılımcıları, alt rütbelere göre, yakında 33 mm çapında bir hatıra gümüş madalya yapacaklar. Yüzünde, İmparator Alexander Pavlovich'in tuğrası vardı. Arka tarafta şu yazı vardı: “Genvore 3'ten Ganzha'yı almak için iş ve cesaret için. 1804 şehir. " Madalya, St. Alexander Nevsky Nişanı'nın şeridine takılmıştı.
Madalya "Gence almak için emek ve cesaret için."