Lateral Kanal BPPV Tanısı için ROLL TEST
Roll Test:
Yardımcı İpuçları:
Manevraya başlamadan önce, hastanın boyun, bel veya omurga ile ilgili hali hazırda veya geçmişte problemi olup olmadığı sorulmalıdır.
Manevra sırasında olası nörolojik semptomlar ortaya çıkarsa HEMEN işlem durdurulur ve hasta nörolojik değerlendirmeye sevk edilir. Bu semptomlar şunlar olabilir: bulanık görme, kol veya bacaklarda uyuşma ya da zayıflık, konfüzyon.
Vestibüler sistemdeki sıvının viskoz olduğunu hatırlamak önemlidir. Bu nedenle, otokoniaların maksimum yer değişimini sağlamak için her pozisyonda yeterince beklemek gerekir. Bu durum, gecikmiş nistagmusun nedeni olabilir.
Bu manevrayı yaparken Frenzel gözlüğü veya VNG kullanmak yararlı olur. Hastanın fikse olması engellenerek nistagmus cevabının baskılanması önlenir. Ayrıca klinisyenin çok hafif horizontal nistagmusu bile görmesini sağlar.
Hasta hikayesini alırken genellikle hastalar hangi kulaklarının etkilendiğini ve BPPV semptomlarını doğru bir şekilde tarif ederler. Etkilenen kulağı bulmak için bu bilgiler yararlıdır.
Hastanın şikayetlerine göre bir kulak etkilenmiş görünse bile HER ZAMAN iki kulağı da test edin.
Lateral kanal BPPV hastaları çok hassastır ve sıklıkla kusma ve şiddetli baş dönmesi olur. Eğer hasta Roll Testi sırasında şiddetli reaksiyon gösterirse, hasta hemen ters yöne döndürülür ve Lempert 360º Roll manevrası uygulanır.
Yöntem:
Önce hasta muayene yatağına uzunlamasına oturtulur.
Hastaya Frenzel/VNG gözlüğü takılır.
Hasta sırtüstü yatar pozisyona getirilir. Başı hafifçe yükseltilir (yaklaşık 20º).
Hastanın başı bir yöne 90º çevrilir. Eğer hastanın servikal esnekliği yeterli değilse, otokoniaların maksimum yer değişimini sağlamak için hasta omuzunun üstüne yatırılır.
Dikkatle nistagmus olup olmadığı gözlenir. Nistagmus varsa şiddeti ve yönü saptanır.
Hasta tekrar sırtüstü pozisyona getirilir.
Hastanın başı 90º diğer yöne çevrilir (gerekirse omuz üstüne yatırılır).
Tekrar, dikkatle nistagmus olup olmadığı gözlenir. Nistagmus varsa şiddeti ve yönü saptanır.
Hasta tekrar sırtüstü pozisyona getirilir.
Sonuçlar:
Geotropik nistagmus – Hastanın başı patolojik (etkilenen) tarafa döndürüldüğünde, altta kalan kulağa doğru şiddetli horizontal nistagmus vardır. Hastanın başı sağlıklı (etkilenmeyen) tarafa döndürüldüğünde, yine alttaki kulağa doğru, şiddeti daha az nistagmus vardır. Nistagmus etkilenen tarafta daha şiddetli ve hızlı fazı yere doğrudur (altta kalan kulağa doğru). En iyi tedavi Lempert 360º Roll manevrasıdır. Alternatif diğer manevralar Gufoni manevrası ve zorunlu uzun süreli pozisyonel (forced prolonged positioning) manevradır.
Apogeotropik nistagmus –Nistagmus etkilenmeyen tarafta daha şiddetli ve hızlı fazı tavana doğru yani üstte kalan kulağa doğrudur. En iyi tedavi önce, nistagmusu geotropik nistagmusa dönüştürmek ve sonra Lempert 360º Roll uygulamaktır. Alternatif diğer tedaviler baş savurma (head thrust), Gufoni manevrası, Vannucchi-Asprella ve zorunlu uzun süreli pozisyonel (forced prolonged positioning) manevradır.
Referanslar:
Korres S and others. Occurrence of semicircular canal involvement in Benign Paroxysmal Positional Vertigo. Otol Neurotol 23:926-932, 2002
Gans RE: Evaluating the Dizzy Patient: Establishing Clinical Pathways. Hearing Review 1999; 6 (6): 45-47.
Fife TD. Recognition and management of horizontal canal benign positional vertigo. Am J Otol 1998;19:345-351
Bhattacharyya N. et al, Clinical Practice Guideline: Benign Paroxysmal Positional Vertigo (Update), Otolaryngology– Head and Neck Surgery 2017, Vol. 156(3S) S1 –S47.