Bu sayfadaki linklere tıklayıp gezinirseniz biz de bir şeyler kazanabiliriz. Destekleriniz için Teşekkür ederiz.
Genel Bakış
Bel ağrıları, doktor ziyaretlerinin yaygın bir nedenidir.
Uzmanlara göre, bel ağrısı çalışmaya bağlı sakatlıkların en yaygın nedenidir. Türkiye’deki insanların en az yüzde 85'i hayatlarının en az bir döneminde bel ağrısı çeker diye tahmin ediliyor.
Bel ağrılarının çoğunluğu, ağır nesneleri kaldırırken zayıf vücut mekaniği, ani hareketler yapmaktan dolayı oluşan kas burkulmaları veya incinmeleri gibi bir yaralanmanın sonucudur.
Bel ağrısı, bazı hastalıkların bir sonucu da olabilir, bunlara örnek olarak:
- Omurilik kanseri
- Bel fıtığı
- Siyatik hastalığı
- Kireçlenme
- Böbrek enfeksiyonları
- Omurga enfeksiyonları verilebilir.
Akut bel ağrısı birkaç günden birkaç haftaya kadar sürebilirken kronik bel ağrısı ise üç aydan uzun süren ağrılardır.
Bel ağrısının 30 ile 50 yaş arasındaki bireylerde ortaya çıkması daha olasıdır. Bu, kısmen yaşlanma ile vücutta meydana gelen değişikliklerden kaynaklanmaktadır. Yaşlandıkça, omurgadaki omurlar arasındaki sıvı içeriğinde bir azalma olur.
Bu, omurgadaki disklerin daha kolay tahriş olduğu anlamına gelir. Ayrıca bazı kaslarınızın elastikliğini de kaybedersiniz. Bu da sırtınızı yaralanmalara daha yatkın hale getirir. Bu nedenle sırt kaslarınızı güçlendirmek ve iyi bir vücut mekaniği kullanmak, bel ağrısını önlemede size epey yardımcı olabilir.
Bel Ağrısının Sebepleri Nelerdir?
İncinmeler
Sırttaki kaslar ve bağlar aşırı aktivite nedeniyle gerilebilir veya yırtılabilirler. Belirtileri, kas spazmları da dahil olmak üzere sırtta ağrı ve sertleşmelerdir. Dinlenme ve fizik tedavi bu semptomların çareleridir.
Disk Yaralanması
Sırttaki diskler yaralanmaya eğilimlidirler. Bu risk yaşla birlikte artar. Disklerin dış kısmı yırtılabilir veya fıtık olabilir.
Bir bel fıtığı diski çevreleyen kıkırdağın, omurgaya veya sinir köklerine abandığında, onları zorladığında meydana gelir. Bu durumda, omurlar arasında duran bu “minder” (yani kıkırdak), normal pozisyonunun dışına çıkar.
Bu, omurilikten ve omur kemiklerinden çıkan sinir kökünün sıkışmasına neden olabilir. Disk yaralanması genellikle bir şeyi kaldırdıktan veya sırtını döndürdükten sonra aniden ortaya çıkar. Bir sırt kası gerilmesinin aksine, bir disk yaralanmasından kaynaklanan ağrı genellikle 72 saatten fazla sürer.
Siyatik
Siyatik hastalığı, fıtık olmuş disk, siyatik sinirine baskı uygularsa oluşabilir. Siyatik sinir, omurgayı bacaklara bağlar. Sonuç olarak, siyatik hastalığı, bacaklarda ve ayaklarda ağrıya neden olabilir. Bu ağrı genellikle orası yanıyormuş veya iğneler batıyormuş gibi hissedilir.
Omurga Daralması Spinal Stenoz
Spinal stenoz, omurganın daralması ve omurilik ile omurilik sinirlerine baskı yapmasıdır.
Spinal stenoz en sık olarak omurlar arasındaki disklerin dejenerasyonundan kaynaklanmaktadır. Sonuç olarak, sinir kökleri veya omuriliğin, kemik çıkıntıları veya diskler gibi yumuşak dokularla sıkıştırılmasıdır.
Omurga sinirleri üzerindeki baskı, aşağıdaki gibi semptomlara neden olur:
- Uyuşukluk
- Kramplar
- Zayıflık
Bu belirtileri vücudunuzun herhangi bir yerinde hissedebilirsiniz. Spinal stenozu olan birçok kişi ayakta dururken veya yürürken belirtilerinin kötüleştiğini fark eder.
Skolyoz Anormal Omurga Eğriliği
Skolyoz, kifoz ve lordoz durumlarının tamamı, omurgada anormal eğriliklere neden olan koşullardır.
Bunlar genellikle erken çocukluk, ergenlik döneminde tanı konulan ve doğuştan oluşan durumlardır. Anormal eğrilik, ağrıya ve zayıf duruşa neden olur. Çünkü aşağıdakilere baskı uygulanır:
- Kaslar
- Tendonlar
- Bağ dokular
- Omurga
Diğer Durumlar
Bel ağrısına neden olan başka koşullar da vardır. Bu koşullar şunları içerir:
- Artrit: Eklemlerdeki iltihaplanmadır.
- Fibromiyalji: Eklem, kas ve tendonlardaki uzun süreli ağrı ve hassasiyettir.
- Spondilit: Omurlar arasındaki eklemlerin iltihaplanmasıdır.
- Spondiloz: Normal omurga yapısının ve fonksiyonunun kaybına neden olabilecek dejeneratif bir hastalıktır. Yaşlanma, bu durumun ana nedeni olmasına rağmen, dejenerasyonun gerçekleştiği yer ve dejenerasyon oranı, bireye özgüdür.
Bel ağrısına neden olabilecek ek sağlık koşulları ise şunlardır:
Böbrek ve mesane problemleri
- Gebelik
- Endometriyozis
- Yumurtalık kistleri
- Rahim urları
- Kanser
Bel Ağrısı Tanısı Nasıl Koyulur?
Doktorunuz muhtemelen tam bir tıbbi geçmiş talep edip ağrıyı nerede hissettiğinizi belirlemek için ayrıntılı bir fizik muayene yaparak başlayacaktır. Fiziksel bir muayene, ağrının hareket alanınızı etkileyip etkilemediğini de belirleyebilir.
Doktorunuz reflekslerinizi ve belirli hislere verdiğiniz yanıtları da kontrol edebilir. Bu, bel ağrınızın sinirlerinizi etkileyip etkilemediğini belirler.
Nörolojik kayıplar veya zayıflık yaşatan semptomlar konusunda endişe duymadığınız sürece doktorunuz sizi test için göndermeden önce durumunuzu birkaç hafta izleyecektir. Bunun nedeni, bel ağrısının çoğunluğunun basit kişisel bakım tedavileri kullanarak çözülebilmesidir.
Aşağıdakileri de içeren bazı semptomlar daha fazla test gerektirir:
- Bağırsak kontrolünün olmaması
- Zayıflık
- Ateş çıkması
- Kilo kaybı
Aynı şekilde, bel ağrınız evdeki tedaviden sonra da devam ederse, doktorunuz ilave testler yapmak isteyebilir.
Bel ağrısına ek olarak bu belirtilerden herhangi birini yaşarsanız derhal tıbbi yardım alın.
X ışınları, BT (bilgisayarlı tomografi) taramaları, ultrason ve MR gibi görüntüleme testleri gerekebilir, böylece doktorunuz şunları kontrol edebilir:
- Kemiklerdeki problemler
- Disklerdeki problemler
- Sırtınızdaki bağ dokular ve tendonlarla ilgili problemler
Doktorunuz sırtınızdaki kemiklerin gücüyle ilgili bir sorundan şüpheleniyorsa, kemik taraması veya kemik yoğunluğu testi isteyebilir. Elektromiyografi (EMG) veya sinir iletim testleri, sinirlerinizle ilgili herhangi bir problemi tanımlamanıza yardımcı olabilir.
Bel Ağrısı İçin Tedavi Seçenekleri Nelerdir?
Evde Bakım
Kendi kendine bakım yöntemleri, ağrı başladıktan sonraki ilk 72 saat boyunca faydalıdır. Ağrı evde yaptığınız 72 saatlik tedaviden sonra iyileşmezse, doktorunuzu aramalısınız.
Normal fiziksel aktivitelerinizi birkaç gün durdurun ve belinize buz uygulayın. Doktorlar genellikle ilk 48 ila 72 saat boyunca buz kullanılmasını ve ardından ısıya geçmelerini önerir.
Kasları gevşetmek için değişimli olarak ağrının olduğu yere ısıtın ve soğutun. RICE protokolü uygulanması (dinlenme, buzla soğutma, sıkıştırma ve yüksekte tutma) ilk 48 saat içinde önerilir.
Ağrıyı hafifletmek için ibuprofen veya asetaminofen gibi reçetesiz satılan ilaçları alabilirsiniz.
Bazen sırt üstü yatmak daha fazla rahatsızlığa neden olur. Eğer öyle olursa, dizleriniz bükülmüş ve bacaklarınız arasına bir yastık koyarak yan yatmayı deneyin. Sırtüstü rahatça uzanabiliyorsanız, sırtınızın altındaki baskıyı azaltmak için uyluklarınızın altına bir yastık ya da katlanmış bir havlu yerleştirin.
Sıcak bir banyo veya masaj çoğu zaman sırttaki sert ve düğümlü kasları gevşetebilir.
Tıbbi Tedavi
Bel ağrısıyla beraber bir dizi farklı durum da ortaya çıkabilir:
- Kaslarda gerilme ve halsizlik
- Sıkışmış sinirler
- Yanlış hizalanmış omurilik
Aşağıdakiler dahil birkaç olası tıbbi tedavi bulunmaktadır:
- İlaçlar
- Tıbbi cihazlar
- Fizik tedavi
Doktorunuz belirtilerinize uygun ilaç ve bu ilaçların uygun dozajı ile uygulamasını belirleyecektir.
Doktorunuzun yazabileceği bazı ilaçlar şunlardır:
- Kas gevşeticiler
- Steroid içermeyen iltihap karşıtı ilaçlar (NSAID'ler)
- Ağrıyı kesmek için kodein gibi narkotik ilaçlar
- İltihaplanmayı azaltmak için steroidler
- Kortikosteroid iğneleri
Doktorunuz ayrıca aşağıdakileri da içeren fizik tedavileri de önerebilir:
- Masaj
- Esneme ve germe hareketleri
- Sağlamlaştırıcı egzersizler
- Sırt ve omuriliğe kayropraktik işlemler
Ameliyat
Ağır vakalarda ameliyat gerekebilir. Ameliyat genellikle diğer tüm tedaviler başarısız olduğunda kullanılacak bir seçenektir. Bununla birlikte, bağırsak, mesane kontrolü kaybı ya da ilerleyen nörolojik kayıp varsa, ameliyat acil bir seçenek haline gelir.
Bir disektomi, şişkin bir disk veya kemik çıkıntısı tarafından baskı uygulanan sinir kökü üzerindeki basıncı azaltır. Cerrah, spinal kanalın kemikli bir parçası olan laminanın küçük bir parçasını çıkartır.
Bir foraminotomi, sinir kökünün çıktığı spinal kanaldaki kemik deliğini (foramenler) açan bir cerrahi işlemdir.
İntradiskal elektrotermal terapi (IDET), bir kateterden (vücut içinde veya dışında sıvıları taşıyan ince esnek kanal) diskin içine bir iğne sokulmasını ve 20 dakika boyunca ısıtılmasını içerir. Bu, disk duvarını daha kalın hale getirir ve iç diskin kabarmasını ve sinirin tahriş olmasını azaltır.
Bir nükleoplasti, bir iğne vesilesiyle diskin içine sokulan değnek benzeri cihaz kullanır. Daha sonra iç disk maddelerini ortadan kaldırabilir. Cihaz, dokuyu ısıtmak ve daraltmak için radyo dalgaları kullanır.
Radyofrekans lezyonları veya radyofrekans ablasyonu, sinirlerin birbirleriyle iletişim kurma şeklini kesmek için radyo dalgalarını kullanmanın bir yoludur. Bir cerrah, sinirlere özel bir iğne sokar ve onu ısıtır, bu da sinirleri tahrip eder.
Spinal füzyon, omurgayı daha da güçlendirir ve acı verici hareketi azaltır. Prosedür, iki veya daha fazla omur arasındaki diskleri kaldırmak olarak geçer. Cerrah daha sonra omurları yan yana kemik dokuları veya özel metal vidalarla birleştirir.
Spinal dekompresyon olarak da bilinen bir spinal laminektomi, spinal kanalın boyutunu büyütmek için laminayı kaldırır. Bu, omurilik ve sinirler üzerindeki baskıyı hafifletir.
Bel Ağrısını Nasıl Önleyebilirim?
Bel ağrısını önlemenin birçok yolu vardır. Önleme tekniklerinin uygulanması, bel ağrınız varsa semptomlarınızın ciddiyetinin azaltılmasına da yardımcı olabilir.
Önlemler şunları içerir:
- Karnınızdaki ve sırtınızdaki kasları çalıştırın, egzersiz yapın
- Fazla kilonuz varsa kilo verin
- Eşyaları yerden kaldırırken, dizleri bükerek ve bacaklardan destek alarak yapın
- Dik durmaya dikkat edin
Ayrıca şunları da uygulamak isteyebilirsiniz:
- Sert bir yüzeyde uyuyun
- Doğru yükseklikteki destekli sandalyelere oturun
- Yüksek topuklu ayakkabılardan kaçının
- Eğer içiyorsanız, sigarayı bırakın
Nikotin, omurga disklerinin dejenerasyonuna neden olur ve ayriyeten kan akışını da azaltır.
Bel ağrınız hakkında doktorunuzla konuşun. Nedenini teşhis edebilir ve sizin için en uygun tedavi planını oluşturmanıza yardımcı olabilirler.