Prediyabet nedir ve hangi yiyecekler iyi gelir
Şeker hastalığı olarak da bilinen diyabet hastalığı metabolik bir bozukluktur. Diyabet hastalığının tanımlanmamış erken evresi pre-diyabet ( gizli şeker ) olarak adlandırılır. Bu evrede kan şekeri normalden yüksek seyreder ancak diyabet tanısı için yeterince yüksek değildir. İşte, pre-diyabet yani gizli şeker;
Pre-diyabet hastalığının risk faktörleri
Pre- diyabet ve Tip 2 diyabet için risk faktörleri aynıdır.
- Fazla kilo ve obezite
- Gebelik sırasında görülen diyabet
- 45 yaş üstü olmak
Pre-diyabet belirtileri:
- Genetik faktörler ( Ailede şeker hastalığı olması )
- Sürekli tatlı yeme isteği, tatlı krizi durumu
- Hipoglisemi (şeker düşmesi)
- Kiloda değişiklik
- Ani öfkelenme
- Sinirlenme
- Halsizlik, yorgunluk
- Depresyon
- Ağız kuruması, çok idrara çıkma, çok su içme
- Geceleri huzursuz olma, terleme, sıkıntılı uyuma
- Gündüz uyuklama halleri
- Nadiren ’’ Acanthosis Nigricans ‘’ olarak adlandırılan boyun, koltukaltı, dirsek ve diz eklemlerinde derinin koyulaşması görülebilir.
Pre-diyabet teşhisi:
Pre-diyabet rutin bir kontrolde ya da taramada tespit edilebilir. Bazen de doktorunuz sizde bu riski görür ise kendisi bir test isteyebilir. Pre-diyabet ve Tip2 diyabet için aynı testler yapılır. Bunlar açlık plazma glukoz testi ve A1C testidir. Ayrıca doktorunuz HbA1c testi de isteyebilir. Ya da OGTT ( Oral glukoz testi) uygulanabilir. Kan testi ile belirlenen açlık kan şekeriniz 100 ile 126mg/dl arasında çıkarsa gizli pre-diyabet olduğunuz söylenebilir.
Pre-diyabet tedavisi:
Kişi bir endokrin uzmanına başvurduktan sonra gerekiyorsa ilaç kullanımı ile birlikte aşağıdakileri uygulamalıdır.
- Öncelikle kilolu insanların kilo vermesi sağlanır.
- Fiziksel aktivite arttırılır, düzenli egzersiz ya da günlük tempolu yürüyüşler yapılır
- D vitamini eksikliği var ise takviye alınmalıdır
- İşlenmiş gıdalardan uzak durulmalıdır
- Karbonhidrat alımız azaltılmalı, insülini yükseltecek besinler aza indirgenmelidir ( Ekmek, makarna, pilav, hamur işleri, tatlılar, asitli ve şekerli içecekler)
- Omega 3 desteği almak, bunun için öğünlere omega 3 yağ asitleri yüksek olan somon, sardalye gibi balıklar eklemek fayda sağlamaktadır.
Gizli şekerden diğer adıyla pre-diyabetikten beslenmemize ve fiziksel aktivitemize dikkat ederek kurtulabilir, diyabet hastalığının diğer türlerine yakalanma oranını en aza indirgeyebiliriz. Bu nedenle hemen bir doktora görünmek ve hemen diyet yapmaya başlamak gerekmektedir. Doktorlar genelde glisemik endeksi düşük gıdalarla beslenmeyi tavsiye eder.