Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, bir kişinin ölümüne kadar olan süreçte bakılması için uygulanan bir sözleşmedir. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi şartları nelerdir? Kimler bu sözleşmeden faydalanabilir? Kişinin kendi ihtiyaçlarını karşılayamadığı takdirde, bir karşılık vererek ölünceye kadar bakma sözleşmesi imzalaması gerekir. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi unsurları, mirasçıları ve konu ile ilgili her türlü detaya yazımız içerisinde yer verilmiştir.
İçindekiler
- 1 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Unsurları
- 2 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Vekâleten Yapılır Mı?
- 3 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Şartları
- 4 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Örneği
- 5 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Mirasçıların Dava Hakkı
- 6 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Şekil Şartı
- 7 Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi İptali Yargıtay Kararı
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Unsurları
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi unsurları, o sözleşmeyi ortaya çıkaran ve o sözleşmenin kurulmasını sağlayan unsurlardır. Yani sözleşmenin bulunabilmesi için esaslı olarak bulunan unsurlardır. Bu konu üzerinde bir şart olarak yer alması gerekir. Sözleşme unsurları konuya göre değişkenlik gösteren unsurlardır. Her sözleşmenin kendisine göre bir unsuru bulunur. Belirlenen unsurlar takdirinde karşılıklı taraflarında birbirleri ile anlaşmaya girmesi gerekir.
Anlaşamadığı ya da anlaşamadıkları takdirde yani sözleşme unsurlarını yerine getirmedikleri takdirde sözleşme oluşmaz. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, en önemli unsuru ise kişi hayatta iken ölünceye kadar onun yanında olup gözetmek şartı ile yer alan ilk unsurdur. Buradan kanun maddeleri gereğince de ivazlı unsuru bulunur. Bu durum kişinin ölünceye kadar bakılmasındaki süreçte her türlü bakımının gözetiminin ve diğer durumların yerine getirilmesidir. Burada sözleşme içerisinde yer alan bakımı yapılan kişinin, ölünceye kadar bakımının yapılmasına dair imza atılması da diğer önemli bir unsurdur.
Sözleşme karşılıklı olarak kişiler arasında yapılır. Yani buradan bakımı yapılan kişi ile bakım yapacak olan kişi arasında bir anlaşma yapılması gerekir. Anlaşmanın en önemli unsuru ise ölünceye kadar bakacak olan kişinin her türlü yükümlülüğü yerine getirmesi gerekir. Burada da bakım yapacak olan kişinin, bakımı yaptığı kişi tarafından alacaklı olarak bulunması, sözleşme unsurunun diğer bir maddesi olarak da yer edinir. Kişilerin karşılıklı anlaşma durumlarına göre sözleşme unsurları, ölünceye kadar bakma sözleşmesi içerisinde farklılık gösterebilir.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Vekâleten Yapılır Mı?
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, ölüme bağlı olarak yer aldığı için burada vekâlet bulunmaz. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi karşılıklı olarak iki kişi arasında yapılır. Burada bakım yapan kişi ve bakımı yapılan kişi olarak, iki kişi yer alır. Sözleşme içerisinde ölünceye kadar bakan kişinin baktığı kişi, her türlü bakımı yükümlü olarak yapması gerektiğine dair bir imza atması gerekir. Bakımı yapılan kişi ise ölünceye kadar bu bakımı göreceğini dair ve aynı kişiden göreceğine dair bir imza atar. Burada üçüncü taraftan kişiler, yalnızca tanık olarak yer alır. Ölüme bağlı bir işlem olduğu için temsilen ya da vekâleten bir süreç bulunmaz. Yalnızca bakımı yapan kişi hayatını kaybederse, yerine yeni bir kişinin gelmesi adını bir temsil bırakabilir. Bunun takdirinde diğer gerekçelere yer verilmez. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi vekâleten yapılmaz.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Şartları
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi içerisinde belli başlı şartlar bulunur. Bu şartlar arasında ilk olarak, bakımı yapacak olan kişinin gerçek bir kişi olması gerekir. Yani bakım alacaklısı olan kişi bu sözleşme ile birlikte bakım borçlusunun giydirme, gözetme, ikamet etme gibi haklarını da kendi bünyesinde bulundurur. Bakım borçlusu olan kişi bakım alacaklısı olan kişiden ölünceye kadar bakma şartının yer olduğu bir sözleşme imzalayarak, bundan sonraki süreçte bir bakım gerçekleşir. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi şartları arasında bakım alacaklısı olan kişi sözleşme içerisinde yer alan alacağından 3. kişilere devretmesi söz konusu değildir.
Bu kanun maddeleri gereğince de emredici bir nitelik olarak bulunur. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi sırasında bakım alacaklısı sözleşmeyi iptal etmek istediği takdirde bir dava açması gerekir. Bu davanın hâkim kararı ile birlikte netleşmesi gerekir. Bakım alacaklısı, bakım borçlusu olan kişiden nafaka talebi edebilir. Fakat bu durum kişiler arasında yaşanılan durumlarda bir sorun olup olmadığına dair değişkenlik gösterebilir. Bakım alacaklısı sözleşmeyi ölünceye kadar imzaladığı için sözleşmenin iptal olması da net bir gerekçenin bulunmasını gerektirir. Aynı şekilde bakım borçlusu olan kişi bakım alacaklısı ile imzaladığı ölünceye kadar bakma sözleşmesi iptali olur. Kanun maddeleri gereğince imzalanan ölünceye kadar bakma sözleşmesi iptalinde, şart olarak bulunan iptal davasının açılması, karşılıklı olarak kişilerin maddi ve manevi bir şekilde etkilenmesi gerektiğine dayanır.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Örneği
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi örneği;
Bunun için ilk olarak bakımlı olacak kişinin kimlik bilgileri boşluklara doldurulur. Ardından bakım yapacak kişinin bütün kimlik bilgileri eklenir. Ardından ölünceye kadar bakma sözleşmesi için konunun açıklaması yapılır.
Altına ise noterin onay verdiğine dair bir açıklama yapılır. Devamında ise tanıkların bilgileri ve konuya onayları eklenir. Tanıkların imzaları da sözleşme içerisinde olması gerekir.
Son olarak herkesin ölünceye kadar bakma sözleşmesi okunup, onayı alındıktan sonra imza atılır. Ve mührü de basılıp sözleşeme tamamlanır.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Mirasçıların Dava Hakkı
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi sırasında mirasçıların dava hakkı taşınmaz. Devrinin gerçek bakım olmadığına dair ve aynı zamanda bağış iradesinin üstün tutulması ile birlikte dava açılabilir. Bunun beraberinde bağış iradesi üstün tutularak ve bu durum da ön plana atılarak ölünceye kadar bakım sözleşmesi muvazaa olması gerekçesiyle birlikte dava açılması uygundur. Fakat bu da ölümden sonra açılması gereken bir davadır.
Yani mirasçıların dava hakkı, kişinin ölümden sonra açılması gereken bir dava olarak bulunur. Kişi halen hayatta iken bir dava açılması uygun değildir. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi bir yerde miras hukuku niteliği olarak bulunur. Burada bakım isteyen taraf ile birlikte, sözleşmede ölmesine bağlı tasarruf eğiliminin de yerine getirilmesi gerekir. Kişi içi sözleşmede bulunan sağlığı sırasında olan bir durum için değil, öldükten sonraki durum için miras hukuku nitelik taşır. Daha net bir şekilde açıklamak gerekirse ölünceye kadar bakma sözleşmesi bakımı yapılması istenen kişinin bakmasını istediği kişiyle birlikte arasında bir miras sözleşmesi yapılır. Burada mirasçı olarak kişiyi atayabilir. Mirasçı olarak atanan kişi ortada bulunan bir miras sözleşmesi ile ataması yapılmadığı için tam anlamıyla mirasçı sıfatı içerisine girmez.
Bu sebeple diğer mirasçılar da kişi öldükten sonra bakımı yapan kişi ile birlikte mirasçı sıfatı içerisinde yer edinmemek için bir dava açabilir. Bu dava Türk Medeni Kanunu hükümlerine uygun bir şekilde yürütülen bir dava süreci olur. Burada mirasçı ile bakımı yapılan kişinin, kendisine bakması için mirasçı ataması arasında oluşan bir durumdur. Bu durum miras sözleşmeleri içerisinde yer alan Türk Medeni Kanunu’nun 545. maddesi gereğince de resmi şekilde düzenlemesi yapılan bir niteliktir. Bu sebepten ötürü ölünceye kadar bakma sözleşmesi resmi bir şekilde yapılıp, resmi vasiyetname olarak yer alması gerekir.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi Şekil Şartı
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi şekil şartı da kendi içerisinde birçok başlık altına dağılır. Fakat genel olarak bu konu da bir açıklama yapılması gerekirse, şekil şartları arasında ilk olarak ölünceye kadar bakma sözleşmesinin karşılıklı olan kişiler arasında resmi bir şekilde düzenlemeye dökülmesi gerekmektedir. Burada amaçlanan kağıt üstünde bir sözleşme olmaktan ziyade ölünceye kadar bakma sözleşmesi olduğu için resmi bir şekilde, hukuki boyutta bir düzenlemesinin yapılması gerekir. Yani burada bakımı olacak kişi ve bakacak kişi arasında borçlar hukuku kanunu ve Türk Medeni Kanunu maddeleri gereğince de açıklandığı üzere, kişilerin birbirinden sözleşmeye dayalı olarak beklentilerinin karşılanması gerekmektedir.
Bu durum gerek bakımı yapılacak olan kişi gerekse bakım yapacak olan kişi ve bu durumda yer alan tanıklar arasında düzenlenen bir sözleşme ile belirlenir. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi şekil olarak düzenlenirken, yetkili olanlar da önemli bir detaydır. Burada çıkarılması istenen bakım alacaklısı ile birlikte bakım borçlusu birbirine karşı sorumlulukları yerine getirdiği takdirde, bakım yapacak olan kişi bakım alacaklısının mal varlığına da mirasçı olarak konulabilir. Bu durumda da mirasçı sıfatıyla yer alır. Fakat miras sözleşmesi yapılarak bir sözleşme yapılmadığı için tam anlamıyla bir mirasçı denilemez.
Bunun beraberinde tarafların birbirlerine karşı beklentilerini yani iradelerini açıklaması gerekir. Bu durumda yine sözleşmeye aktarılması şekil olarak belirtilmelidir. Sözleşme metninin hazırlanması, okunması, tanıkların onay göstermesi, bakım alacaklısı ve bakımı yapacak olan kişinin sözleşmeye onay vermesi ve imzalanması ölünceye kadar bakma sözleşmesi şekil şartı arasında bulunan diğer bir konudur. Durumun yer almaması için noter huzurunda net bir onay alınması gerekmektedir. Şekli aykırılığın ölünceye kadar bakma sözleşmesine etkisi yaşanmaması adına, burada kişilerden sözleşme içerisinde yer alan açıklama kısmına bir kesinlik vermeleri adına ayrıcalık tanınır.
Ölünceye Kadar Bakma Sözleşmesi İptali Yargıtay Kararı
Ölünceye kadar bakma sözleşmesi iptal edilmesi için belli başlı ihtimallerin incelenmesi gerekli olan bir konudur. Burada yer verilen ihtimaller ilk olarak bakım isteyen kişinin mal kaçırma iddiası ile birlikte bir sözleşme iptali gerçekleşebilir. Burada ölünceye kadar bakma sözleşmesi içerisinde bakım isteyen kişinin asıl amacının mal kaçırmak olduğu anlaşılırsa, bu durumdan etkilenen diğer kişiler ölünceye kadar bakma sözleşmesini iptal edebilir.
Bu durum beraberinde ölünceye kadar bakma sözleşmesi sırasında bakım yapılan ve bakıma muhtaç kişi arasında bir miras sözleşmesi yaptığı için diğer mirasçılar da etkilenir. Burada amaç olarak maldan kaçırmak amacıyla bir bakıcı tutulmuş ise iptal edilmesi sağlanır. Ölünceye kadar bakma sözleşmesi arasında diğer ihtimallerde sözleşmenin iptali için incelenmesi gereken ihtimallerdir. Buradan kişinin kötü niyetinin olması, bakımı yapan kişinin sağlığına kötü niyetle müdahale edilmesi aynı zamanda maddi durumuna müdahale etmesi ve beraberinde aile ilişkilerini etkilemesi gibi sebepler incelendiği takdirde iptal gerçekleşir. İptal olması için kesinlikle delinin bulunması lazım.
Burada bakımı yapan kişinin mal kaçırıp kaçırmadığına dair bir banka dökümü diğer kişinin mal kaçırma iddiası ile bankaya para depolaması ve diğer aile üyeleriyle birlikte aile ilişkilerine müdahale edilmesi gibi birçok neden Yargıtay kararı ile birlikte incelenmeye alınır. Burada avukat karşılıklı olarak kişilerin birbirleri ile sözleşme imzalamaya başladığı tarihten itibaren iptal edilmesine kadar olan tarihteki süreçte her türlü deli bulundurur. Ve bu deliller ispatlanması gereken deliller olduğu için Avukat bu konuda ispatlayarak, Yargıtay kararının onayını bekler. Burada gerçek ve somut veriler olması gerekir. Gerçek ve somut veriler ile birlikte ispatlanan delillerde eklendiği zaman Yargıtay kararı ölünceye kadar bakma sözleşmesini iptal eder. Ve bu durumda miras ve mirasçı olayı da ortadan kalkmış olur. Diğer mirasçılar da mal varlığından mal kaçırma durumu var ise kendi paylarına göre bu durumu da paylaşırlar.