Horluyor Musunuz? Her Zaman Yorgun Musunuz?
Her gece düzenli horluyorsanız, yanınızdaki kişi uyurken nefesinizin bazen durakladığını söylüyorsa ve gün içinde kendinizi uykulu ve yorgun hissediyorsanız, sizde “uyku apnesi” olabilir.
Uyku apnesi toplumda astım ve şeker hastalığı kadar sık görülen bir hastalık olmasına rağmen çok bilinmediği ve tanısı konulmadığı için gizli kalmıştır. Aşağıdaki sorulardan herhangi birine evet diyorsanız , uyku apnesi riskiniz büyük bir oranda var demektir.
• Nefesinizin durduğu ya da iç çekme şeklinde düzensiz soluduğunuz eşinizin dikkatini çekti mi?
• Genellikle sabah yataktan yorgun mu uyanıyorsunuz?
• Gün içinde kendinizi aşırı yorgun, uykulu hissediyor musunuz?
• Enerjiniz ve motivasyonunuz azaldı mı?
• Cinsel arzularda azalma, isteksizlik oluyor mu?
• Konsantrasyonunuz azaldı mı?
• Kilolu musunuz ve kilo verememekten mi şikayet ediyorsunuz?
• Şiddetli horluyor musunuz?
Uyku Apnesi Tam Olarak Nedir?
Uyku apnesinin belirtilerini hastanın kendisinin farketmesi zordur. Hasta genellikle uykudaki anormal durumlardan, eşi veya yakınlarının farketmesiyle haberdar olur.Uyku apnesinin en önemli belirtisi uykuda ani solunum duraklamaları, çok gürültülü horlamalar ve iç çekmelerdir.
Normalde üst solunum yollarını kontrol eden kaslar (boğaz ve gırtlağı çevreleyen kaslar) uyku esnasında gevşerler. Eğer bu gevşeme çok fazla olursa üst solunum yolları daralır ve solunum esnasında giren çıkan havanın titreşimleriyle “horlama” sesleri oluşur. Horlama, uykuda nefes almak için zorlu, sıkıntılı, solumanın çıkardığı seslerdir.
Bazen de hava yolu uykuda tam tıkanır ve solunum geçici olarak kesilir. Bu durumuna “apne” adı verilir. Solunum durması (apne) olayında en az nefesin 10 saniye kesilmesi ve nefes durmalarının saatte en az 5 defa tekrarlaması “uyku apne hastalığı” olarak tarif edilir. Hastalar uykularında tekrarlayan nefes durmalarıyla adeta boğulurcasına uyuma çabalarlar. Her bir apne esnasında, oksijen düşer, beyinde ve kalpte stres oluşur.
Her gece tekrarlayan bu durum yaşamınızı etkiler: uykunuzu bozar; sabah yorgun, sersem gibi, uykunuzu alamamış uyanırsınız, gün içinde genel yorgunluk, isteksizlik hissedersiniz, bu durumlar yaşam kalitenizi, iş hayatınızı, sosyal ilişkilerinizi etkiler.
Uyku Apnesi Nelere Yol Açabilir?
• Son yapılan araştırmalar, horlama ve uyku apnesinin çok önemli bir çok hastalıkla ilişkili olduğunu göstermiştir Uyku apnesi tedavi edilmezse aşağıdaki sorunlara yol açabilir:
• Düzensiz Kalp atışları
• Kalp büyümesi
• Kalp krizi riskinin artması
• Yüksek tansiyon
• İnme
• Aşırı yorgunluk ve gündüz uyku hali
• Trafik kazaları (direksiyonda uyuklama sonucu)
• Cinsel arzuların azalması (iktidarsızlık)
• Kontrol edilemeyen şişmanlama
• Uykuda terleme, sık çişe kalkma
• Aşırı sinirlilik, depresyon
• Uykuda ölüm
Uyku Apnesi Şüphesinde Ne Yapılır?
Bahsi geçen belirtilerin birkaçının bulunduğu bir kişide uyku apnesi olabileceği düşünülse de, benzer şikayetlere neden olan farklı bir çok uyku bozukluğu hastalığı vardır. Uyku apnesinin kesin teşhisi ve şiddetinin ölçülebilmesi için uyku laboratuvarlarında "Poligrafik tetkik" adı verilen incelemeler yapılması gerekmektedir. Uyku sırasında birçok parametrenin kaydedildiği "Poligrafik tetkik", beyin bölgelerinin aktiviteleri, uykunun yapısı ve uyku bozuklukları hakkında en sağlıklı bilgileri veren modern bir laboratuvar yöntemidir.Bu yöntemle, solunum hareketleri, uykuda oksijenlenme, kalp ritmi ve EKG kayıtları yapılarak bunların beden fonksiyonları üzerindeki etkileri incelenir.
UYKU LABORATUVARI
Uyku Laboratuvarında Neler Yapılıyor?
Uyku esnasındaki aktiviteler (beyin dalgaları, kas hareketleri ve göz hareketleri, ağız ve burundan solunum, horlama, kalp hızı ve ritmi, bacak hareketleri) elektrot adı verilen küçük altın disklerin başa ve cilde yapıştırılmasıyla kaydedilir. Bu elektrotlar hiçbir batırma, acı verme işlemi yapılmadan sadece yapıştırılır. Hastada elektrikle ilgili hiç bir temas olmaz. Solunum hareketlerini ölçmek için göğse ve karın çevresine elastik bantlar konulur. Bunların hiç biri acı veren rahatsız edici işlemler değildir.
Uyku Testinden Sonra Neler Yapılır?
Doktorunuz, testten sonra bütün gece kaydedilen ölçümleri inceleyip değerlendirecektir. Eğer uyku bozukluğu bulunursa, gereken tedavi uygulanacaktır. Test sonuçlarını ve planlanan tedaviye tam anlamanız için doktorunuzla yüz yüze görüşmeniz en iyisidir.