Distimi olarak da adlandırılan kalıcı depresif bozukluk, uzun süreli (kronik) bir depresyon şeklidir. Normal günlük aktivitelere olan ilginizi kaybedebilir, umutsuz hissedebilir, üretkenlikten yoksun olabilir, kendinize güveniniz azalmış ve genel bir yetersizlik hissine sahip olabilirsiniz. Distimik bozuklukta bu durumlar yıllarca sürer ve ilişkilerinizi, okulunuzu, işinizi ve günlük aktivitelerinizi önemli ölçüde etkileyebilir.
Kalıcı depresif bozukluğunuz varsa, mutlu anlarda bile iyimser olmakta zorlanabilirsiniz, kasvetli bir kişiliğe sahip, sürekli şikayet eden ve eğlenemeyen birisi olarak tanımlanabilirsiniz. Kalıcı depresif bozukluk majör depresif bozukluk kadar şiddetli olmasa da, mevcut depresif ruh haliniz hafif, orta veya şiddetli olabilir.
Kalıcı depresif bozukluğun kronik doğası nedeniyle, depresyon belirtileriyle başa çıkmak zor olabilir, ancak bu durumun tedavisinde psikoterapi ve ilaç kombinasyonu etkili olabilir.
Distimi Belirtileri Nelerdir?
Distimik bozukluk belirtileri genellikle yıllarca sürer, geçer ve yoğunlukları zamanla değişebilir. Ancak tipik olarak semptomlar bir seferde ki aydan fazla kaybolmaz. Distimik bozukluğu olan kişilerde zaman zaman majör depresyon dönemleri gelişebilir, bu duruma çifte depresyon (double depresyon) adı verilir.
Kalıcı depresif bozukluğun belirtileri önemli düzeyde bozulmaya neden olabilir ve aşağıdaki belirtiler görülebilir:
- Günlük aktivitelere karşı istek ve ilgi kaybı,
- Üzüntü, boşluk veya kötü hissetme,
- Umutsuzluk,
- Yorgunluk, bitkinlik ve enerji eksikliği,
- Düşük benlik saygısı, öz eleştiri veya yetersiz hissetme,
- Konsantre olma ve karar vermede zorluk,
- Sinirlilik veya aşırı öfke,
- Azalan aktivite, etkinlik ve üretkenlik,
- Sosyal aktivitelerden kaçınma,
- Süreğen yakınmalar, sızlanmalar,
- Değişik somatik sıkıntılar,
- Geçmişle ilgili suçluluk duygusu,
- İştahsızlık veya aşırı yeme,
- Uyku sorunları
Distimik Bozukluğun Nedenleri Nelerdir?
Distimik bozukluğun kesin nedeni bilinmemektedir. Majör depresyonda olduğu gibi, birçok faktörün distimik bozukluğa neden olabileceği düşünülmektedir.
- Biyolojik farklılıklar,
- Çevresel faktörler,
- Beyin kimyası,
- Kalıtsal özellikler,
- Stresli yaşam olayları
Distimik Bozukluğu Ortaya Çıkarabilen Faktörler Nelerdir?
Distimik bozukluk genellikle erken yaşlarda başlar ve kroniktir. Distimik bozukluk geliştirme ve tetikleme riskini artıran bazı faktörler aşağıda yer almaktadır:
- Majör depresif bozukluğu veya diğer depresif bozuklukları olan birinci dereceden bir akrabaya sahip olmak,
- Sevilen birinin kaybı veya maddi sorunlar gibi travmatik veya stresli yaşam olayları,
- Düşük benlik saygısı, fazla bağımlı olma, kendini eleştirme veya karamsarlık gibi olumsuzluk içeren kişilik özellikleri,
- Kişilik bozukluğu gibi diğer ruh sağlığı bozukluklarına sahip olmak
Distimik Bozukluk Nasıl Tedavi Edilir?
Distimi hastalarının çoğu yetersiz tedavi görmektedir. Sadece fiziksel semptomlardan şikayet edebilirler ya da hiç şikayet etmeyebilirler çünkü bozukluk onların bir parçası haline gelmiştir ve hayatın basitçe böyle olduğuna inanırlar. Yaşlı insanlarda distimi demans, ilgisizlik veya sinirlilik olarak gözlenebilir.
Major depresyon gibi, distimi de psikoterapi ve ilaçlarla tedavi edilir. En yaygın ilaç tedavileri seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI) veya serotonin noradrenalin geri alım inhibitörleri (SNRI) gibi çift etkili antidepresanlardır. Bazı hastalar trisiklik antidepresanlara daha iyi sonuç verirler.
Destekleyici terapi, rahatsızlık hakkında tavsiye, güvence, empati ve psikoeğitim sağlar. Bilişsel terapi kendi kendini tekrar eden tutumları destekleyen düşünce kalıplarını tanımlar ve değiştirmeye çalışır. Davranışsal terapi, sosyal becerileri geliştirir, stresi ve öğrenilmiş çaresizliği yönetmenin yollarını öğretir. Psikodinamik terapi, hastaların özellikle çocukluk deneyimlerinden kaynaklanan duygusal çatışmaları çözmelerine yardımcı olur. Kişilerarası terapi, hastaların kişisel anlaşmazlıklar, kayıp, ayrılıklar ve sosyal roller arasındaki geçişlerle başa çıkmasına yardımcı olur.
Distimi tedavisine yardımcı olabilecek aklıda tutulması gereken bazı öneriler:
- Haftanın çoğu günü 30 dakika orta yoğunlukta egzersiz yapmaya çalışabilirsiniz.
- Alkol ve uyuşturucu maddelerden kaçının.
- İlaçlarınızı doğru kullandığınızdan emin olun. Aldığınız takviyeleri veya bitkisel ilaçları doktorunuza bildirin.
- Çeşitli ve besleyici bir diyet programı yapın.
- Yapmaktan keyif aldığınız şeyleri bulun.
- Yeterince uyuyun ve dinlendirici bir uyku ortamına sahip olduğunuzdan emin olun.
- Olumlu, destekleyici ve sizi önemsediklerini gösteren arkadaşlarınızı arayın.
Hayatı sürekli mutsuz hissederek yaşamak normal değildir. Herkes, üzücü veya stresli yaşam olaylarına tepki olarak ara sıra düşük ruh hali dönemleri yaşayabilir, ancak sürekli depresif hissetmek, hayatınızın hikayesi olmak zorunda değildir.
Pandemi koşulları nedeniyle Online Psikoterapi
Yüz yüze görüşme zorunluluğu olmadan danışmanlık ve psikoterapi uygulamaları hizmeti alabilirsiniz.