Reuters haber ajansı, Mısır'ın Gazze sınırında, İsrail'in Refah'a saldırması halinde Filistinliler’in sınırın öte tarafına göç etmesini sağlayacak bir alan hazırladığını bildirdi.
Reuters'in görüştüğü dört kaynak, konunun hassasiyeti nedeniyle isimlerinin açıklanmasını istemedi.
Mısır ise bu yönde bir hazırlığın olduğunu reddetti. Ancak İsrail'in saldırılarının Filistinliler’i çöllerle kaplı Sina yarımadasına göç etme zorunda bırakabileceğine tekrar dikkat çekti ve Ürdün gibi Arap ülkelerinden gelen uyarıları yineledi.
ABD de Filistinliler’in Gazze'den çıkarılmasına karşı çıkacağını defalarca dile getirmişti.
Kaynaklardan biri, Mısır'ın ateşkes sağlamaya yönelik görüşmelerinin bu tür bir senaryoyu önleyebileceği konusunda iyimser olduğunu, ancak sınırdaki bölgeyi geçici ve ihtiyati bir önlem olarak kurduğunu söyledi.
Üç güvenlik kaynağı, Mısır'ın Filistinliler’in barınması için kullanılabilecek bazı temel tesislerin bulunduğu bir çöl alanı hazırlamaya başladığını söyledi ve bunun acil bir durum adımı olduğunu vurguladı.
İsrail, yıkıcı Gazze saldırısından kaçan 1 milyondan fazla Filistinlinin sığındığı Refah'ta Hamas'ın "son kalesini" ortadan kaldırmak için saldırı düzenleyeceğini açıklamıştı. İsrail, ordusunun Refah'taki sivilleri Gazze Şeridi'nin diğer bölgelerine tahliye etmek için bir plan hazırladığını söyledi.
"Mısır'a akın olabilir"
Ancak BM yardım şefi Martin Griffiths dün yaptığı açıklamada, Gazze'deki insanların güvenli bir yere tahliye edilebileceğini düşünmenin bir "yanılsama" olduğunu dile getirdi ve İsrail'in Refah'ta bir askeri operasyon başlatması halinde Filistinliler’in Mısır'a akın etme olasılığı konusunda uyardı. Griffiths, bu senaryoyu "bir tür kâbus" olarak nitelendirdi.
Mısır, Filistinliler’in Gazze'den göç ettirilmesine karşı çıkışını, 1948'de İsrail'in kuruluşunu çevreleyen savaşta 700 bin Filistinli’nin şiddet kullanılarak evlerinden edildiği ya da zorla göç ettirildiği "Nakba"nın ya da "felaket"in tekrarlanmasını reddeden, daha geniş bir Arap reddinin parçası olarak çerçeveledi.
İlk kaynak kampın inşasına üç ya da dört gün önce başlandığını ve sınırı geçen insanlara, bir çözüme ulaşılana kadar geçici barınak sağlayacağını söyledi.
Kaynakların açıklamaları sorulduğunda Mısır Devlet Enformasyon Servisi Başkanı şunları söyledi:
"Bunun gerçekle hiçbir ilgisi yoktur. Filistinli kardeşlerimiz de Mısır da böyle bir olasılık için hazırlık yapılmadığını söyledi."
Aktivist Sina İnsan Hakları Vakfı, 12 Şubat’ta bölgede çalışan inşaat kamyonları ve vinçler ile beton bariyerlerin görüntülerini yayınladı.
Kimliği açıklanmayan bir kaynağa atıfta bulunan Sina Vakfı, inşaat çalışmalarının Filistinliler’in toplu göçü durumunda güvenli bir alan yaratmayı amaçladığını söyledi.
Reuters, bölgedeki uydu görüntüleriyle eşleşen binaların, ağaçların ve çitlerin konumundan videonun bir kısmının Refah olduğunu teyit edebildi. Ancak videonun tamamının yerini ya da hangi tarihte çekildiğini teyit edemedi.
İsrail ilişkileri baskı altında
Birleşmiş Milletler Filistinli Mülteciler Ajansı'na (UNRWA) göre Refah'ta yaklaşık 1,5 milyon Filistinli yaşıyor ve bu sayı, Gazze Şeridi’ndeki toplam nüfusun yarısından fazlasını oluşturuyor.
Hamas yönetimindeki Gazze'deki sağlık yetkililerine göre İsrail'in Gazze saldırısında 28 binden fazla kişi hayatını kaybetmişken, Refah'a sığınan insanların akıbeti, İsrail'in Batılı müttefikleri de dâhil olmak üzere uluslararası bir endişe kaynağı haline geldi.
ABD Başkanı Joe Biden, İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu'ya, İsrail'in Refah'ta barınan insanların güvenliğini sağlayacak bir plan olmadan operasyona girişmemesi gerektiğini söyledi.
Netanyahu'nun ofisi, orduya Refah'ın boşaltılması için bir plan hazırlama talimatı verdi. Ancak henüz bir plan ortaya çıkmadı.
Netanyahu ABC News'e verdiği bir mülakatta Refah'ın kuzeyinde ordu tarafından boşaltılan bölgelere gidebileceklerini dile getirmişti.
İsrail Tarım ve Kırsal Kalkınma Bakanı Avi Dichter 14 Şubat’ta yaptığı açıklamada tahliyenin "askeri bir mesele” olduğunu ve İsrail ordusunun bunu nasıl yapacağını bildiğini söylemişti.
İsrail Ordu Radyosu'na açıklamalarda bulunan Dichter, Refah'ın batısında yeterince toprak olduğunu söyledi ve saldırının başlayınca sivillerin kaçması kıyıdaki Al Mawasi'den bölgesine kaçabileceğini belirtmişti.
Gazze savaşı, 1979 yılında barış anlaşması imzalayan Mısır ve İsrail ilişkileri üzerinde baskı yaratıyor.
Mısır’ın eski dışişleri bakanlarından Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebul Geyt, bu hafta başında yaptığı açıklamada İsrail'in eylemlerinin Mısır ve Ürdün ile yapılan anlaşmaların sürekliliğini tehdit ettiğini söylemişti.
Mısır Dışişleri Bakanı Semih Şükrü, 12 Şubat'ta yaptığı açıklamada Mısır'ın 40 yıldır anlaşmayı sürdürdüğünü ve her iki taraf da buna bağlı kaldığı sürece bunu yapmaya devam edeceğini kaydetmişti.