Tütün mamullerinin vergilemesi fiskal amaçlar yanında extrafiskal denilen, sağlık ve gençlerin kötü alışkanlıklardan uzak tutulması gibi çeşitli amaçlarla yapılır. Hem bütçeye gelir, hem de diğer amaçlara hizmet etmesi açısından sigara vergilemesi çok farklı unsurlardan oluşur. Bu nedenle, hesaplaması çoğu kez uzmanlık gerektirir. Sigara üzerinden alınan nispi vergide yüzde birlik bir artış fiyata katlanarak yansır. Bu yüzden vergi politikası uygulamaları açısından da vergi artış simülasyonlarının çok titiz yapılması icap eder.
Aşağıda üreticiler tarafından en son yapılan zamlar sonrası bir paket satış fiyatı 12 TL ve 15 TL olan iki sigara grubu için vergi yüklerini hesapladık. Sigara vergilemesinde yer alan nispi ÖTV, maktu ÖTV ve KDV kalemlerinin sigaranın satış fiyatı içindeki oranlarına ayrı ayrı yer verdik. Maktu vergiden dolayı, sigara fiyatı düştüktçe, küçük oranda da olsa, sigaradaki vergi yükü artmaktadır.
Şekil 1: Satış Fiyatı 12 TL Olan Bir Paket Sigarada Vergi Yükü (Nisan 2019 İtibariyle)
Yukarıdaki verilere göre 12 liraya satılan bir paket sigaranın %85,75’i, başka bir deyişle 10 lira 29 kuruşu vergiden oluşmaktadır.
Şekil 2: Satış Fiyatı 15 TL Olan Bir Paket Sigarada Vergi Yükü (Nisan 2019 İtibariyle)
Yukarıdaki verilere göre 15 TL’ye satılan bir sigaranın %85,05’i vergilerden oluşmaktadır. Başka bir deyişle, 15 liraya satılan bir sigarının 12 lira 75 kuruşu vergidir.
06.04.2019
Başkent Üniversitesi Öğr. Gör.