Temyiz Mahkemesi: Hollanda devleti Srebrenitsa katliamından kısmen sorumlu
Hollanda Temyiz Mahkemesi, Srebrenitsa katliamından Hollanda devletinin kısmen sorumlu olduğuna ve Birleşmiş Milletler (BM) Barış Gücü kapsamında görev yapan askerlerin Bosnalı Sırplara teslim ettikleri yaklaşık 350 Müslümanın yakınlarına uğradıkları zararın yüzde 30'u kadar tazminat ödenmesine hükmetti.
Ancak mahkeme, Srebrenitsa katliamı sırasında hayatını kaybeden 6 bin kişinin öldürülmesiyle ilgili başvuruyu ise "Birleşmiş Milletler görevinin Hollanda devletine mal edilemeyeceği" gerekçesiyle reddetti.
Hollanda Temyiz Mahkemesi, Srebrenitsa'da 11 Temmuz 1995'te Sırplar tarafından katledilen Müslüman Boşnakların yakınları tarafından Hollanda devleti aleyhine açılan davayı karar bağladı.
"Srebrenitsa Anneleri" tarafından 6 bin kişi adına açılan davada, mahkeme 2014 yılında Hollanda'yı suçlu bulmuştu. Bu karar temyize götürülmüştü. Temyiz Mahkemesi de Salı günü ilgili kararını açıkladı.
Mahkemeye göre, Hollandalı askerler kendilerine sığınan 350 Boşnak erkeği, öldürüleceklerini bile bile BM sorumluluk alanından göndererek yasa dışı bir tutum sergiledi.
Bu nedenle Hollanda devletinin, 350 kurban yakınına uğradıkları zararın yüzde 30'u oranında tazminat ödemesine karar verildi.
Mahkeme, tazminat miktarının yüzde 30'la sınırlanmasını, "bu kiş,ler, BM sorumluluk alanında kalsalar bile yaşama oranları tahminen yüzde 30'du" diye açıkladı.
Bu karardan bağımsız olarak yine bu hafta içerisinde bu kez Srebrenitsa'daki BM Barış Gücü'nde görev yapmış olan Hollandalı askerler, yaşadıkları travma nedeniyle devletten tazminat talebinde bulundu.
Uluslararası Adalet Divanı 'soykırım' demişti
Eski Yugoslavya'daki iç savaş sırasında Bosnalı Sırplar, Srebrenitsa kasabasında 8 binden fazla Boşnak Müslümanı öldürmüştü. Srebrenitsa'da yaşananlar, "2. Dünya Savaşı'ndan sonra Avrupa'daki en büyük katliam" olarak nitelendiriliyor.
BM başlıca yargı organı olan Lahey'deki Uluslararası Adalet Divanı ise 2007 tarihli kararında Srebrenitsa'da yaşananların "soykırım" olduğuna ancak sorumlusunun Sırbistan olmadığına hükmetmişti.
İç savaş sırasında BM Srebrenitsa'yı "güvenli bölge" ilan etmiş ve buraya çoğunluğunu Hollandalıların oluşturduğu bir barış gücü yerleştirmişti.
Srebrenitsa'nın General Ratko Mladiç önderliğindeki Bosnalı Sırp güçler tarafından iki yıl boyunca devam eden kuşatması sırasında 1995 yazında binlerce Müslüman erkek, kadın ve çocuk, kasabanın hemen dışındaki Potoçari'de bulunan Hollandalı askerlerin denetimindeki BM Barış Gücü karargahına sığınmıştı.
Hollandalı askerler karargaha sığınanlara burada güvende olacaklarını söylemi ancak askerler, Bosnalı Sırpların 300 kişinin sorgulamak için kendilerine teslim edilmesi talebini kabul etmişti.
Askerler, daha sonra da bu karargahtan ayrılarak, binlerce Müslümanın Bosnalı Sırpların eline düşmesine neden olmuştu.
Srebrenitsa'da hayatını kaybedenlerin büyük kısmı halen Bosna Hersek'in doğusundaki toplu mezarlarda yatıyor.
BBC Türkçe
Yusuf Özkan
Lahey, Hollanda
Not: Bu habere ilişkin yorumlarımız ilerleyen günlerde bu sayfalarda yer alacaktır.