ABD'de 3 Kasım Salı günü gerçekleştirilen başkanlık seçiminin resmi sonuçlarına göre Demokrat Parti Adayı Joe Biden, kritik eyaletleri kazanarak Cumhuriyetçilerin adayı olan son başkan Donald Trump'ı yenilgiye uğrattı.
Yeni başkan Biden'ın özellikle Türkiye ile ilişkilerde nasıl bir politika izleyeceği merak konusu.
Boğaziçi Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi ve Eski Enerji Ekonomisi Derneği'nin (EED) Başkanı Prof. Dr. Gürkan Kumbaroğlu, Biden'ın seçilmesiyle gelişecek Türkiye-ABD ilişkilerini değerlendirdi.
Kumbaroğlu'na göre Biden'ın başkan seçilmesinin enerji ve sürdürülebilirlik politikaları açısından gerek dünya genelinde gerek ise Türkiye özelinde olumlu yansımaları olacak.
Prof. Dr. Kumbaroğlu, özellikle ABD'nin Güney Gaz Koridoru'na vereceği destek ile İran'a yönelik alacağı kararların, enerji alanında Ankara lehine işleyeceği görüşünde.
"Biden'la birlikte ABD'nin küresel çapta temiz enerji dönüşümüne öncülük etmesi beklenebilir"
ABD'de Trump döneminde yürütülen politikalar ile Joe Biden'ın vaatlerini kıyaslayan Kumbaroğlu, bu iki ismin özellikle enerji politikaları konusunda ayrıştığını ifade etti.
"Trump'ın ekonomi kalkınma modeli, petrol ve gaz endüstrisi üzerine kuruluydu" diyen Kumbaroğlu şunları söyledi:
Joe Biden'ınki ise tam tersi, temiz enerji endüstrisi üzerine kurulu. 'Petrol ve gaz yaygınlaşmayacak, ben temiz enerji devrimi yapacağım' politikasını savunarak, 2 trilyon dolarlık kaynak ayıracağını açıkladı. Bu kaynağın içinde enerji verimliliği de karbon yoğunluğunu düşürmek de var, elektromobilite de. Hepsini içeren büyük bir paketten bahsediliyor. Biden, 'İstihdam yaratacağız, ekonomiyi canlandıracağız' diyor. Biden'la birlikte ABD'nin küresel çapta temiz enerji dönüşümüne öncülük etmesi beklenebilir.
"ABD yeniden Paris İklim Anlaşması'na dönecek"
Kumbaroğlu, Washington yönetiminin Barack Obama döneminde taraf olup, Donald Trump döneminde çekildiği Paris İklim Anlaşması'na da yeniden katılmasını beklediğini söyledi.
"ABD'de Biden'ın başkan seçilmesi, enerjide Türkiye'ye olumlu yansır"
Prof. Dr. Kumbaroğlu, Biden'ın enerji politikalarının Ankara-Washington hattına olası etkilerine ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
Joe Biden, Azerbaycan gazını Türkiye üzerinden Avrupa'ya taşıyacak olan Güney Gaz Koridoru projesine desteğini, başkan yardımcısıyken de pek çok kez dile getirdi. Avrupa açısından da Rusya'ya olan bağımlılığın azaltılması bakımından bu konu kritik önem taşıyor. Trump döneminde de destek görüyordu. Bu konudaki destek devam edecek. Ermenistan'ın bu hatların geçtiği noktalara saldırılarını da göz önünde bulunduralım. Başkan Biden'ın enerji politikaları, Türkiye'yle uyuşuyor, zira biz de yenilenebilir enerji kaynaklarımızı geliştiriyoruz. Biden enerji güvenliğine çok önem veriyor. Bu açıdan Türkiye-ABD işbirliğinde, ticarette iş fırsatlarının doğacağı görüşündeyim. ‘ABD'yle stratejik ortağız' diyoruz ama Trump döneminde çok büyük bir ortaklık görüntüsü sergilemedik. ABD'de Biden'in başkan seçilmesi, enerji politikaları bakımından Türkiye'ye olumlu yansır.
"ABD'nin Ortadoğu politikası farklılaşacak"
Biden'ın göreve gelmesiyle ABD'nin Ortadoğu politikasının da farklılaşacağını savunan Kumbaroğlu, bu durumun da yine Türkiye'nin lehine olacağı belirtti.
"İran'la ipler, Trump dönemindeki kadar gerilmeyecektir"
Biden'ın başkan seçilmesinin Washington-Tahran ilişkilerine olası etkilerini sorduğumuz Kumbaroğlu, "Biden döneminde en önemli değişimlerinden birisi, İran Nükleer Anlaşması olabililir. İran'la ipler, Trump dönemindeki kadar gerilmeyecektir. Ambargo kalkar ve İran petrolü akmaya başlarsa, özellikle de seyahat kısıtlamalarının devam ettiği ve talepte toparlanmanın beklenmediği şu dönemde piyasada ciddi bir arz fazlası oluşur ve petrol fiyatları yeni bir düşme trendine girer" ifadelerini kullandı.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
"ABD'nin İsrail'le yakınlığının Biden döneminde sürdürülmesi zor"
Donald Trump döneminde İsrail'le olan yakınlığın da Biden döneminde sürdürülmesinin zor olduğu yorumunu yapan Prof. Dr. Kumbaroğlu, Türkiye için yeni fırsatların ortaya çıkabileceğine değindi:
Trump döneminde ABD'nin Ortadoğu politikasının Türkiye ile harika bir uyum içinde olduğu söylenemez. Biden döneminde ABD'nin Ortadoğu politikasında önemli değişiklikler olabilir. Belirttiğim gibi Biden, İran'la açılım yapabilir. Bunun yanı sıra Biden, Cemal Kaşıkçı cinayetinde de konunun üstüne yeteri kadar gidilmediği konusunda eleştirileri var. Bu süreçte ABD'nin Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Suudi Arabistan ve İsrail'le Trump dönemindeki kuvvetli ilişkileri yeni dönemde farklı bir görüntü alabilir. Ortadoğu'da dengelerin, Türkiye'nin ABD'yle stratejik müttefiklik ilişkilerini güçlendirecek yönde değişmesi beklenebilir.
"Biden gelince üslup değişecek"
Son olarak ABD'nin 45. Başkanı Donald Trump'ın kullandığı dilin pek çok kesim tarafından eleştirildiğine değinen Kumbaroğlu, Joe Biden'ın göreve gelmesiyle bu konuda da değişiklik yaşanacağını dile getirdi:
Trump'ın yerine Joe Biden'ın başkan olmasıyla özellikle kullanılan üslup değişecek. Trump'ın oldukça sert kendine has üslubu da yerini diplomatik üsluba bırakacaktır.
© The Independentturkish