Kalp Krizi Nasıl Önlenir: Kalp Krizini Önlemenin Yolları
Kalp krizi nasıl oluşur?
Kalp krizi ve felç hem kadınlar hem de erkekler arasında ani ölüm nedenleri arasındadır. ABD’de yapılan bir araştırmaya göre her 90 saniyede biri kalp krizi geçirerek ölürken her 4 dakikada bir inme vakası yaşanmaktadır. Kalp krizi ve felç; kalp ya da beyinde normal kan akışının kesintiye uğraması nedeni ile oluşur. Oksijen ve besin açısından zengin kan olmaması nedeni ile zaman zaman kalp krizi ve inme için önde gelen kalp ya da beyin hücrelerinin düzgün çalışabilmesini engeller. Kalp krizi sırasında kalbin bir parçasında kan akışı bloke olur.
Kalp krizi nasıl anlaşılır?
Kalp krizi, beyin parçası için kan akımında kesinti oluşturur. Kalp krizi belirtileri ve işaretleri, açıklanamayan baş dönmesi, göğüste rahatsızlık, nefes, mide bulantısı, baş dönmesi ya da soğuk terler içinde nefes darlığı gibi sorunlardır. Diğer taraftan ani zayıflık ya da vücutta uyuşma, konuşurken zorluk ve ani baş ağrısı gibi belirtiler ve işaretler de görülmektedir. Bazı kalp krizi ve felç için risk faktörleri arasında, yüksek tansiyon, şeker hastalığı, yüksek kolesterol, yaş, sigara, aşırı alkol kullanmak gibi etkenler bulunmaktadır. Kalp krizi için başka bir risk faktörü, fiziksel hareketsizlik olabilir. Kalp krizi ve felç iki ölümcül sorun olarak kabul edilebilir fakat olma riskini azaltmak için gerekli adımlar atılabilir.
Kalp krizini önlemek için ne yapılmalı: Kalp krizi önleme yolları
1 – Bilinçli olmak:
Sağlık hakkında bilgisizlik kalp hastalığı ve diğer sorunlar için daha yüksek bir risk taşımaya neden olur. Bu nedenle, kalp krizi ve felç hastalığına karşı en iyi şekilde korunma adına risk faktörleri ve tedavi seçeneklerini anlamak çok önem taşımaktadır. Yüksek tansiyon (hipertansiyon), yüksek kolesterol, diyabet, kilo, aşırı alkol tüketimi, fiziksel hareketsizlik, sigara ve stres gibi kalp krizi ya da inme rahatsızlığını yöneten bazı risk faktörlerini denetlemek gerekmektedir. Ayrıca, herhangi bir sağlık sorunu için doktora danışılmalı ve talimatlar dikkate alınmalıdır. Yeni teknikler ve anlayışlar tıpta sürekli gelişmektedir, bu yüzden bilinçli kalmak çok önemlidir. Ayrıca, kalp krizi ya da inme belirtileri görüldüğünde yapılacak gerekli adımlar hakkında bilgi sahibi olmak oldukça önem taşımaktadır.
2 – Sigara içmeyi bırakmak:
Sigara ve tütün ateroskleroz riskini artışına neden olur. Kardiyovasküler hastalığı geliştirme dergisi tarafından 2009 yılında yapılan araştırmaya göre kullanılan sigaranın bırakılması, kalp-damar sağlığının iyileştirilmesi için son derece etkili olduğu belirtilmiştir. Tütün dumanında zararlı kimyasallar sırayla, kalp ve kan damarları etkiler, kan hücrelerine zarar verebilir. Bu durum sonuç olarak kalp krizine yol açabilir ve ateroskleroz riskini artırır. Aynı zamanda sigara ve ikinci el dumana maruz kalmak akciğer hastalığı, Periferik damar hastalığı ve felç riskini artırmak için etkili olabilir. Bu yüzden kalp hastalığı ya da inme rahatsızlığını önlemek için sigara içmeyi bırakmak ve çevrede içenleri bırakmaya teşvik etmek yararlı olabilir. Ayrıca, ikinci el dumana maruz kalmayı önlemek için gerekli adımların atılması da önemlidir.
3 – Kalp krizini engelleyen besinler ile sağlıklı beslenmek:
Yemek konusunda dikkatli olmak, kalp krizi ya da inme riskini azaltmak için yardımcı olur. Aslında, diyet uygulaması kalp hastalığını önleme yönünde önemli bir adım olmaktadır. Vitaminler, mineraller, lif ve diğer besinler tüketilmelidir. Ancak, daha düşük kalorili besin içerikli zengin gıdalar yemeye çalışmak faydalı olur. Bunun için, her gün 5 porsiyon sebze ve 2 porsiyon meyve yemek gerekmektedir. Haftada en az 4 kez yüksek lifli kahvaltı gevreği, daha fazla hububat, bakliyat, tam tahıllı gıdalar, az yağlı süt ve süt ürünleri yemek gerekmektedir. Bunun yanı sıra, somon ve ton balığı gibi soğuk su balığının haftada en az iki kez tüketilmesi faydalı olur. Yüksek yağlı ve yüksek şekerli ürünlerden kaçınmak ve tuz tüketimini azaltmak gerekir. Ayrıca, zeytinyağı, kanola, ayçiçeği ve aspir yağı gibi sağlıklı yağlar, pişirme yağı olarak kullanılabilir. Kızartma yerine, ızgara, kaynama, buğulama gibi pişirme yöntemleri gıdaların hazırlanmasında kullanılabilir.
4 – Egzersiz uygulaması:
Düzenli egzersiz kalp hastalığı yönetmek ve kalp krizi ya da felç riskini azaltmaya yardımcı olabilir. Düzenli yapılan egzersiz, vücut ağırlığı, kan basıncı, kötü (düşük yoğunluklu lipoprotein ya da LDL) ve total kolesterol düzeylerini azaltarak, birçok yönden kalp sağlığı için faydalı olmaktadır. Ayrıca, iyi (yüksek yoğunluklu lipoprotein ya da HDL) artırmak yardımcı olarak kolesterol ve insülin duyarlılığını arttırır. Haftada beş gün 30 dakika kadar uygulanan fiziksel egzersiz, kalp sağlığını iyileştirmek ve kalp hastalığı riskini azaltmak için yardımcı olabilir. Kalp sağlığı için en iyi bazı egzersizler, yürüyüş, koşu, yüzme, bisiklet gibi uygulamalar olabilir.
5 – Stres düzeyini kontrol etmek:
Pittsburgh Üniversitesi tarafından 2014 yılında yapılan araştırmaya göre depresyon ve endişe kalbin işleyişini etkilemek ile kalmayıp aynı zamanda kalp hastalığı için risk artışına neden olur. Stres, sırayla pro-inflamatuar sitokinlerin denilen vücut kimyasal seviyelerini yükseltir ve olumsuz duygular çağrıştırır. Bu durum ateroskleroz ve kalp-damar hastalıkları için riskin artmasına neden olur. Ayrıca, stres altındaki kişinin, çok fazla içki ve sigara kullanma gibi sağlıksız alışkanlıkları benimsemesi daha yüksektir. Stresten kurtulmak için fiziksel olarak yapılan yoga gibi rahatlatıcı uygulamalar faydalı olabilir.
6 – Kaliteli uyku:
Uyku eksikliği birçok yönden ve sağlık açısından zararlı olabilir. Yeterli ve kaliteli uyku uyumamak insanların kalp hastalığı bakımından daha yüksek bir risk taşımasına neden olur. Aslında, uyku apnesi sırasında, kişinin kısa bir süre ve tekrar tekrar uyku içinde solunumu durur. Ciddi bir hastalığı olan kişilerde bu durum, akciğer ve atardamar hasarı için daha yatkındır. Bu da kalp krizi, felç, yüksek tansiyon ve kalp yetmezliği riskini artırır. Çoğu yetişkin kişiler için her gece 6-8 saat kalite uyku yeterli olabilir. Çalar saat ile uyanmak ve kişinin kendini tazelenmiş hissetmesi, yeterince uyku almak demektir. Uyku düzenini sabit tutmak için yatmadan önce hiçbir kafein içerikli içecek içmemek, sıcak bir banyo yapmak, meditasyon ve müzik dinlemek gibi uykunun kalitesini arttıran adımlar atılabilir. Uyku düzeni içinde oluşan herhangi bir değişiklik fark edildiği takdirde bir doktora danışılması önerilmektedir.
7 – Kırmızı şarap içmek:
Kırmızı şarap antioksidan ve arter duvarları korumak için kateşinler içerir. Bu durum kalp hastalığına karşı korunmaya yardımcı olabilir. Ayrıca kalp sağlığını olumsuz etkileyen iltihaplanmayı azaltmaya yardımcı olur. Ancak kalp sağlığı açısından faydalarından yararlanmak için kırmızı şarabı tüketirken günlük içimi kontrol altında tutmak gerekir. Çok fazla şarap kalp ile ilgili sorunlara neden olabilir. Aşırı kırmızı şarap alımı, kan basıncı ve trigliserit düzeylerini yükselterek kalp kaslarının zarar görmesine neden olabilir. Erkekler için günde 2-3 kadeh, kadınlar için ise günde 1-2 kadeh kırmızı şarap içmek yeterli olabilir.