En iyi 20. yüzyılın her on yılında Afrikalı-Amerikalı deneyimi etrafında dönen On Yıllık Oyun Döngüsü ile tanınan geç oyun yazarı August Wilson, son altı aydır aklımdaydı.
“Ma Rainey’s Black Bottom” film versiyonundan Black Lives Matter’a ve New York Times köşe yazarının güneye gitmesinden şairin çalışmaları için siyah çevirmenler konusundaki ısrarına kadar birçok olay bana Ağustos’u hatırlattı ve bunun ne olacağını merak etmeme neden oldu. .
Onu tanıyordum – bu yüzden onun ilk adını kullanmak benim rahatım.
Her şey geçen yılın sonlarında, Netflix’in 1927’de Viola Davis’in Blues efsanesi Ma ve merhum Chadwick Bosman’ın trompetçi Levi olarak oynadığı “Ma Rainey” in keskin bir şekilde kısaltılmış versiyonunu yayınlamasıyla başladı. Her ikisi de diğer büyük oyunculuk ödüllerini aldıktan sonra Akademi Ödülleri’ne aday gösterildi.
“Fences” filmindeki rolüyle 2017’de Akademi Ödülü kazanan Davis, “Ağustos, hayatımızın geri kalanında keyif alabileceğimiz bir dizi renkli aktör bıraktığınız için teşekkür ederiz” dedi.
“Aswar”, Augustus’un oyunları arasında en üretken olanıdır ve en az tercih edilenidir. “Ma Rainey” her zaman en sevdiğim film oldu, belki de kısmen, 1982’de Waterford’daki Eugene O’Neill Tiyatro Merkezi’nde sahneler halinde okunduğu The Day’de sanat editörü olarak orada bulunmamdan dolayı.
Muhtemelen o gece Ağustos yürüyüşünü başlattı ve kesinlikle bir sanat yazarı olarak yaptığım en iyi çalışmalardan birini başlattı. Onunla New Haven’da geçirdiğim güne her zaman değer vereceğim ve onun ısrarı ile Ma Rainey’in albümünü kıt bulacağım, böylece gerçek “Mother of the Blues” sesini duyabileyim.
Kendini “ırk adamı” olarak nitelendiren Auguste, şapkasını takan ve yemek yemeyi bitirdikten sonra yazı yazarak takılabilecek siyahi bir adam için güvenilir ve samimi bir restoran seçti. Öğle yemeğinden sonra, masanın etrafına oturduk ve çoğunlukla “Ma” yı bir filme dönüştürmek için kimin ne zaman çıkacağı hakkında konuştuk.
Ağustos, siyahi bir film yönetmeni talep etmiş ve ona teslim olmaktansa filmleri sonsuza kadar bırakmayı tercih edeceğini söylemişti. Ona inandım. Ama buna kesinlikle katılmadım, çünkü bu filmi yakında görmek istedim.
Ağustos’un ölümünden 11 yıl sonra, 2005’te 60 yaşındayken, oyunlarından herhangi biri filme alınmadan önce. Denzel Washington’un yönettiği ve başrolünü üstlendiği “Fences” 2016’da geldi ve onu 2020’de George C. Wolf’un “Ma” filmi izledi.
O zamandan beri Washington, Ağustos ayının tam on yıllık filminin beyazperdede gösterileceğinden emin olmaya söz verdi – şüphesiz siyah yönetmenlerle.
Zaman açıkça değişti. Genç siyah şair Amanda Gorman, Joe Biden’in açılışında “The Hill We Climb” şiirini okuyarak dünyayı kıvılcımlandırdığında, önde gelen çevirmenler onu birden çok dilde yayınladı. Bazıları beyazdı.
Ama bu 2021’de uçmayacak. Siyahların yaşadığı bir çağda, siyahların hassasiyetleri de önemli değil mi?
Prestijli Uluslararası Booker Ödülü’nü kazanan beyaz Hollandalı bir yazar geri çekilmesi için baskı gördü ve Katalan bir yazar (beyaz) “profili” yanlış olduğu için bırakıldı. Bir Alman yayıncı sonunda biri siyah, diğeri beyaz ve diğeri Türk kökenli üç çevirmen işe aldı.
Genelde ölülerin güncel olaylar hakkında ne düşüneceği konusunda teori kurmaktan hoşlanmasam da, oyun yazarı olmadan önce şair olan Augustus’un bu yayın kararlarına sempati duyacağından oldukça eminim.
Benim için, Wilson ve Gorman’ın siyah olmayan çevirmenlerin sınırlarının dışında kalması gerektiğini sanmıyorum, Shakespeare’in beyaz bir yönetmen gerektirmesi ya da sadece bir beyazın Frost’u çevirmesi gerekir. Ancak zamanlama her zaman önemlidir ve siyah sesler için artık çok geç.
“Ma Rainey’s Black Bottom”, kökleri ve duyarlılığı ile Güneyli Ma’nın hak ettiği tüm parayı ve saygıyı almaya kararlı olduğu bir Chicago kayıt stüdyosunda geçiyor.
Augustus’un bunun dışındaki tüm oyunları büyüdüğü Pittsburgh’da geçiyordu. Ve bana Güney’i ziyaret etmekle çok az ilgisi olduğunu söylese de, çalışmaları, yaklaşık olarak 1915 ile 1970 yılları arasında Güney’den kuzeye yaklaşık altı milyon siyahın büyük göçüyle yakından bağlantılı.
New York Times’ın siyah köşe yazarı Charles M. Blue bu yılın Ocak ayında kuzeyden güneye “büyük bir göçe daha ihtiyacımız var” dediğinde, hemen Augustus’un bana söylediği başka bir şeyi düşündüm. Önceki Büyük Göç’ün bir hata olabileceğini söyledi.
Ağustos, “Afrikalılar karasal bir halktır” dedi ve eğer Güney’de kalsalardı, Klan ve Jim Crow’un savaşmasından sonra, İç Savaş’tan sonra kendilerinden çaldıkları ve söz verdikleri toprakları geri kazanabilirlerdi .
Sanırım Ağustos, Kuzey Carolina ve Florida’daki çalıntı atalara ait toprakları geri alarak, siyahların tam da bunu yaptığına dair son haberleri memnuniyetle karşılayabilirdi.
Blow kısa süre önce Brooklyn’den Atlanta’ya taşındı ve diğer siyahları da güneye taşınmaya davet ediyor. Orada, daha büyük sayılara ve daha derin bir tarihe sahip olduklarından, siyasi güç tabanlarını genişletebileceklerine inanılıyor.
Blow, “Özür dilemeden aslanları destekliyorum” diye yazıyor. Ve ben Ağustos’un güneye gideceğini hayal edemezken, yarışın adamı kesinlikle “amin” diyordu.
Beth Duferson, The Day’in eski bir köşe yazarı ve editörüdür.
“Yayıncı. Sertifikalı analist. Sorun çıkaran. Serbest çalışan alkol yayıncısı. Kahve fanatiği.”