25 Ocak 2021 Pazartesi
Sıcak Kemoterapi (HİPEK) Nedir?
Ameliyat ile kanserin yerleştiği bağırsak ve yayılım yaptığı karın zarı bölgelerinin çıkarılmasının ardından yaklaşık 43 derece sıcaklıktaki sıvının karın boşluğuna kemoterapik ilaçla birlikte verilmesine hipertermik intraperitoneal kemoterapi (HİPEK-HIPEC) denir.
HİPEK tedavisi, ameliyatı karın boşluğunda ısıtılmış kemoterapi ile birleştirerek tüm kanser hücrelerini karın boşluğundan radikal biçimde uzaklaştırmaya çalışır. Bu tedavinin amacı uzun süreli sağ kalımı teşvik etmek ve hatta hastayı tedavi etmektir. İşlem genel anestezi altında yapılır ve tipik olarak 6 ila 9 saat sürer. Bununla birlikte, daha uzun prosedürler gerekli olabilir.
Kimler İçin Önerilir?
HİPEK, bazı hastalar için ömür boyu süren, hatta hayat kurtaran bir tedavi olabilir. Ne yazık ki, periton kanseri olan tüm hastalar HİPEK prosedüründen olumlu sonuç alamazlar. Her hasta için birçok faktör göz önünde bulundurulmalıdır. Bu faktörlerin bazıları aşağıda belirtilmiştir.
Periton Kanserinin Kökeni
Mezotelyoma, psödomiksoma peritonlu hastalarda ve kolorektal bir tümörden türeyen periton kanseri olan hastalarda, HİPEK ile tedaviyi destekleyen iyi bilimsel ve klinik kanıtlar vardır. Gastrik veya yumurtalık kökenli periton kanseri
olan hastalarda HİPEK‘ten olumlu bir etki beklenir, ancak bu yaklaşım halen araştırılmaktadır ve bu hastaların HİPEK ile tedavi edilmesi ideal olarak klinik çalışmalarda yapılmalıdır. Pankreas kanseri veya yüksek dereceli sarkom sebebiyle periton kanseri olan hastaları HİPEK ile tedavi etmek, halen yeterli bilimsel kanıtlarla desteklenmemektedir.
Hastalığın Kapsamı
Periton kanseri endeksi, periton boşluğu boyunca periton kanseri oranını değerlendirmek için kullanılır.
Genel olarak, PCI HİPEK sonra prognoz ile ilişkilidir. Daha yüksek PCI değerleri tipik olarak daha kötü bir prognoz ile ilişkilidir. Bu yaklaşım, kolorektal kanser gibi bazı hastalıklar için kabul edilebilir bir maksimum PCI tanımı ile sonuçlanmıştır. Belli bir eşiğin üstünde prosedürün sağ kalım açısından yararı, risklerinden ağır basmaz ve bu hastalarda HİPEK yapılmaz.
Kolorektal kanser hastalarında maksimum PCI enstitüler arasında değişebilir. PCI ile ilgili farklı kurallar PMP gibi düşük dereceli maligniteler için geçerlidir. Bu hastalarda, çok yüksek bir PCI ile uzun süreli sağ kalım veya hatta bir tedavi elde edilebilir. Bu hastalarda, tümör nodüllerinin karnını temizleme yeteneği prognoz için başlangıçtaki PCI’den daha önemlidir.
Karın Dışındaki Kanser
HİPEK prosedürü karın boşluğu için bölgesel bir tedavi olarak düşünülmelidir. Bu nedenle, karın boşluğu dışındaki organlara (örneğin; Akciğerlere, beyne veya kemiklere) yayılmış olan kanser genellikle HİPEK prosedürü için uygun bir hedef olarak kabul edilmez.
Kolorektal kanserden türemiş, sadece birkaç (üç veya daha az) tedavi edilebilir karaciğer metastazı mevcudiyeti için bir muafiyet yapılabilir. Çeşitli çalışmalar, bu gibi karaciğer metastazlarının HİPEK ve sınırlı periton kanseri için sistemik kemoterapi kombinasyonu ile tedavisinin uygulanabilir ve güvenli olduğunu göstermiştir. Ek olarak, bu yaklaşım tek başına kemoterapi ile karşılaştırıldığında uzun süreli sağ kalımla sonuçlanmıştır.
Yukarıda belirtilen faktörlere ek olarak, bireysel bir hasta için birçok başka faktörün göz önüne alınması gerekebilir ve bu faktörler, mümkün olan en iyi tıbbi tedavi ile ilgili tavsiyeyi etkileyebilir.
Ayrıca, HİPEK prosedürüne devam edilmesi için göstergeler, yerel uzmanlığa bağlı olarak ülkeler ve hatta bir ülkedeki hastaneler arasında değişebilir. İdeal olarak, periton kanseri olan bir hastaya, optimal tedavi stratejisini tanımlamak için periton kanseri hakkında özel bilgi sahibi, çok disiplinli bir uzmanlar ekibi tarafından danışmanlık verilmelidir. Tedavi stratejisi, seçilmiş hastalarda HİPEK içerebilir.
HİPEK
Bu görünmez tümör hücrelerini yok etmek için karın, operasyon sırasında yüksek dozda kemoterapi ile doldurulur. Mitomisin-C, oksaliplatin ve sisplatin gibi çeşitli kemoterapi türleri kullanılabilir.
Bu kemoterapi, 41-42 santigrat dereceye kadar ısıtılır, çünkü ısının kemoterapinin etkinliğini artıracağı düşünülmektedir. Bu ısıtma kemoterapiyi hastanın karnına kadar ısıtabilen ve dolaştırabilen özel bir cihazla sağlanır. Dünyadaki çeşitli enstitülerdeki protokollere bağlı olarak, prosedürdeki bu adım 30 ila 90 dakika sürer.
İşlemin bu kısmına “Hipertermik İntraperitoneal Kemoterapi” denir ya da kısaca: HİPEK. Bu adım işlemin tamamının sadece bir kısmı olmasına rağmen, HİPEK terimi şimdi tüm cerrahi işlemi tanımlamak için yaygın olarak kullanılmaktadır.
Yeniden Yapılandırma
HİPEK prosedüründen sonra, operasyon mümkün olduğunca bağırsakların devamlılığını geri alarak ilerler. Bununla birlikte, bazen geçici veya hatta kalıcı bir kolostomi gerekir. Çoğu hastada, mide, idrar kesesi veya karın boşluğu gibi çeşitli noktalara kateterler yerleştirilir. Bu kateterler, ameliyattan sonraki günlerde hastanın klinik durumuna göre çıkarılır.
HİPEK prosedürü genellikle uzun ve köklü bir prosedür olduğundan, çoğu hasta yaşamsal fonksiyonlarının yakından izlemeye yönelik, ameliyat sonrası yoğunbakım ünitesine kabul edilmektedir.
Opr. Dr. Mustafa GÖZTOK
Kent Sağlık Grubu
Genel Cerrahi Uzmanı
kentsaglikgrubu.com/
Not: Bu içerik sadece rehberlik amaçlı olup kişisel ihtiyaçlarınıza göre tasarlanmamıştır. İçerik, uzman tıbbi tavsiye yerine geçmez