Bir insanın ne zaman boğazına bir şey kaçıp boğulacağı belli değildir, hem kurbana hem de onu izleyenlere bir sürpriz olarak gelir. Hata yapmayın: boğaza bir şey kaçması hayatı tehdit eden bir durumdur, bu nedenle izleyici durumunda kalıp (artık bir hayat kurtarıcı olan) kişinin hızla düşünmesini ve harekete geçmesini gerektirir. Her acil durum anında olduğu gibi, önceden hazırlıklı olmanız net düşünmenizi ve doğru hareketi yapmanızı sağlar. Bu acil durum anında müdahale edebilmemiz için etkili teknikler bulunmaktadır.
Heimlich manevrası yetişkinlerin veya büyük çocukların boğazına takılan bir şeyi çıkarmada en etkili yoldur (Not: daha küçük çocuklarda ve bebeklerde bir başka teknik uygulanır). Bu teknik zor olmayıp, fazla güç veya zeka gerektirmez ve siz bu teknikle bir insanın hayatını kurtarabilirsiniz. Ayrıca kendinize uygulayabileceğiniz iki tekniği de öğreneceğinizden, kurtaracağınız hayat kendinizinki olabilir.
Her ne kadar Heimlich manevrası basit ve etkili ise de, kurban için ağrılı hatta yaralayıcı olabilir. Bu teknik gerçekten acil durumlar için saklanmalı ve durumun aşağıdaki ana hatlara uyduğu anlarda kullanılmalıdır:
- Kişi konuşamaz, öksüremez veya nefes alamazsa (kişi öksürüyorsa, boğulmuyor demektir, tekniği uygulamayın).
- Kişi “Boğuluyor musun?” sorusuna başıyla evet cevabı verdiğinde.
- Kişi bilinçsizse ve nefes aldırma çabalarınız sonuçsuz kalmışsa
Aynı zamanda kurbanın yaşını da düşünmelisiniz. Küçük çocuk veya bebeklerde Heimlich manevrasının uygulanması yarardan çok zarar getirebilir, bu nedenle farklı yaş gruplarına göre talimatları izleyin. Kişinin karnına uygulanan kuvvet bir nesneyi yerinden çıkarabilmeye yetmelidir, ancak itiş gücünü vücut tipine göre ayarlamak uygundur. On yaşındaki cılız bir oğlana kırk yaşındaki tıknaz birine kullanacağınızdan biraz daha az kuvvet uygulayın.
Heimlich manevrası kurban için sarsıcı olabileceğinden, böyle bir duruma hazırlıklı olmak için tam manevrayı bir diğer kişi üzerinde deneyemezsiniz. Ancak elle kavramaları, duruşu ve itme için uygun yer seçimini deneyebilirsiniz ve denemelisiniz. Bunları pratik etmek, acil durumlarda paniğe kapılmanızı önler. Ancak unutmayın; tam tekniği boğulan bir kurban hariç kimse üzerinde uygulamayın.
Yöntem 1: Bilinçli bir kişi üzerinde uygulama
1. Kurbanın arkasında baldırınız kurbanın bacakları arasında olmak üzere yakın durun. Bazı uzmanlar kurbanın arkasında yan durmanızı tavsiye eder (kalçanız kurbanın arka kısmı ile 90 derecelik açı yapar). Bu kalçanızı kurbanın belkemiğinin altında veya budunda desteklemenizi sağlar.
2. Bir elle yumruk yaparak yumruğunuzu başparmağınız kişinin göbek deliğinin bir inç (yaklaşık 3 cm) üzerinden karnına değecek şekilde yerleştirin.
3. Bu yumruğu diğer elinizle kapatın. Dirseklerinizi dışarıda tutarak, yumruğunuzu içeri ve yukarı doğru aniden ve hızla çekin.
4. Bu hareketi nesneyi yerinden oynatacak yeterli kuvvet uygulayarak yaptığınızdan emin olun; sıklıkla altı defaya kadar tekrar edilmelidir. Boğazdaki nesne takılı kalıyorsa, kişiyi sırtüstü yatırarak kişinin bilinci yerinde değilmiş gibi (bkz. Yöntem 2) devam edin. Yanınızda başkaları varsa, 112′yi aratın.
Yalnızsanız direkt olarak Yöntem 2′ye geçin.
Yöntem 2: Bilinci yerinde olmayan bir kişi üzerinde uygulama
1. Kişiyi yere sırtüstü yatırın. Yanınızda başkaları varsa, 112′yi aratın.
2. Kurbanın ağzını açın ve nesneyi görmeye çalışın.
3. Parmaklarınızı kanca şekline getirerek kurbanın boğazının arka kısmında gezdirin, bulabiliyorsanız nesneyi çıkarın.
4. Kişinin bacaklarını ayırın. Bu itişi gerçekleştirmeniz için sizi doğru konuma getirecektir.
5. Elinizin ayasını kişinin göbek deliğinin biraz üzerine koyarak bu elinizi diğer elinizle kapatın.
6. Her iki kolunuzu da düz tutarak, karnına aşağı ve ileri bastırın. Bu hareketi dört kez tekrar etmek gerekebilir.
7. Nesne dışarı fırlamadıysa, tekrar kanca şekline getirdiğiniz parmağınızı kişinin boğazının arka kısmında gezdirin. Bulabiliyorsanız nesneyi çıkarın. 112′yi arayın.
8. Kişi kusarsa, nefes borusunun tıkanmaması için kişiyi yana döndürün.