Kanserden yaşam kayıplarının çoğunluğu metastazdan kaynaklanır. Kanser hücreleri metastaz yapabilmek için epitel-mezenkimal geçiş (EMT) adı verilen olayı gerçekleştirmek zorundadır. Ocak 2019'da Cancer Cell'de yayımlanan çalışmada EMT geçiren meme kanseri hücreleri yağ hücrelerine başarıyla dönüştürüldü. Bu gelişme, metastazı önleyici etkili tedavilerin önünü açabilir.
Araştırma İsviçre'de bulunan Basel Üniversitesi'nde gerçekleştirildi. Bilindiği üzere, kanser hücreleri, değişen tümör mikroçevresine hızlı tepki gösterme ve adapte olma yeteneğine sahiptir. Bu durumu epitel hücre karakterinden mezenkilmal hücre karakterine geçiş yaparak gerçekleştirirler. Böylelikle, farklı tip hücrelere dönüşebilirler. Aynı zamanda, Kanser hücreleri epitel-mezenkimal geçişi (EMT) farklı doku ve organlara göç etmek için gerçekleştirir. EMT geçiren tümörler genellikle kemoterapiye ve hedefe yönelik tedavilere direnç geliştirir. Araştırmada, insan meme kanseri hücreleri nakledilmiş fare modellerinde EMT geçiren kanser hücrelerinin nasıl değiştirilebileceği incelenmiştir.
Çalışmada farelere, rosiglitazon adlı diyabet ilacı ve MEK inhibitörü sınıfından bir kanser ilacı verildiğinde kanser hücrelerinin yağ hücrelerine dönüştüğü gözlendi. Aynı zamanda, primer tümör büyümesinin ve metastazın engellendiği görüldü.
Çalışmanın grafik özeti:
Peki bu çalışma bize ne ifade ediyor?
• Kanser hücresinin metastaz yapmasını engelleyen etkili bir yöntem keşfedildi. Bu yöntem, FDA onaylı iki ilacın kullanımıyla gerçekleştirildi. Metastazın baskılanmasının yanında meme kanseri hücrelerinin çoğalması durduruldu. Kanser hücreleri başarıyla yağ hücrelerine dönüştürüldü.
• FDA onaylı iki ilacın kullanılması bu yöntemin hızlı bir şekilde kliniklerde kullanılabileceğine dair umutları artırmaktadır.
• Önemle vurgulamak gerekir ki, bu çalışma fare modellerinde gerçekleştirilmiştir. İnsanda klinik çalışmalarda etkinliği kanıtlandıktan sonra kullanılabilecektir.
• Araştırmacılar, bir sonraki aşamada bu yöntemi farklı kanser türlerinde ve kemoterapi kombinasyonlarıyla denemeyi planlamaktadır.
Yukarıda haberin resminde, kanser hücrelerinin bu tedavi öncesi ve sonrası fotoğrafları gösterilmektedir. Sol taraftaki fotoğrafta, kanser hücreleri (yeşil renkte) ve yağ hücresi (kırmızı renkte) gösterilmektedir. Tedavi sonrasında, kanser hücrelerinin yağ hücrelerine dönüştüğü gözlendi. Koyu sarı renkteki oluşumlar, yağ hücrelerine dönüşen kanser hücreleri görülmektedir.