Lombardiya ve Veneto, zenginliklerini daha fakir güney bölgeleriyle paylaşmak istemedikleri için, özellikle vergilerin dağılımı konusunda özerklik talebiyle referanduma gitmişti.
İtalya'nın 20 bölgesi içinde refah düzeyi en yükseklerinden olan Lombardiya ve Veneto'nın ülkenin gayri safi yurtiçi hasılasındaki payı yaklaşık yüzde 30.
Toplam 15 milyon kişinin yaşadığı iki bölgedeki referandumdan gelen sonuçlar şöyle oldu:
Veneto'da seçmenin yaklaşık yüzde 57'si oy kullandı ve "evet" oylarının oranı yüzde 98 oldu.
Lombardiya'da ise katılım oranı daha düşük kaldı. 10 milyon nüfuslu bu bölgedeki seçmenin yaklaşık yüzde 40'ı referandumda oy kullandı. "Evet" oylarının oranı yüzde 95 olarak açıklandı.
Veneto'da referandumun geçerli sayılması için seçmenin yarısından fazlasının oy vermesi gerekiyordu, Lombardiya'da ise böyle bir sınır bulunmuyordu.
İtalya Anayasası'na uygun olarak yapılan özerklik referandumlarının bağlayıcılığı bulunmuyor. Ancak halkın özerkliğe desteğini göstererek bölge yönetimlerinin merkezi hükümetle müzakerelerde elini güçlendireceği varsayılıyor.
Müzakerelere hemen başlanacak
Kuzey Ligi Partisi'nden Lombardiya Bölge Başkanı Roberto Maroni merkezi hükümetle müzakerelere girmek için bugünden itibaren çalışmalara başlayacaklarını söyledi. Maroni, bölgesinde katılım oranının düşük kalmasıyla ilgili olarak hayal kırıklığı yaşayıp yaşamadığı sorusuna ise şöyle cevap verdi:
"Hayal kırıklığı mı? Asla! Sonuçlardan memnunum, beklediğimden yüksek çıktı. Bugün tarihi bir gün. Neo-bölgeselcilik sistemine geçmek için gücümüzü pekiştirdi, milyonlarca vatandaş arkamızda."
'Big-bang gibi'
Veneto Bölgesi Başkanı Luca Zaia ise kendi bölgesindeki sonuçları "Kurumsal reformlar açısından Berlin Duvarı'nın çökmesiyle karşılaştırılabilecek bir big-bang" olarak yorumladı.
Zaia, hükümetle görüşmelere başlamaya bir hafta içinde hazır olacaklarını söyledi ve devlete ödedikleri vergilerin 10'da dokuzunun yeniden Veneto'ya dönmesini istediklerini de ekledi.
Yine Kuzey Ligi partisinden olan Zaia, "Umarım Roma, bu sonucun bir partiye değil bir halka ait olduğunu biliyordur" dedi.
Roma'dan da "müzakerelere başlamaya hazırız" mesajı geldi. Merkezi hükümetin Bölgelerle İlişkiler Müsteşarı Gian Claudio Bressa, "Hükümet, müzakereye başlamaya hazırdır" diye konuştu.
Kuzey Ligi'nin seçim oyunu mu?
Kuzey Ligi, kuzey bölgelerinin "Padanya" devleti adı altında bağımsızlığını ilan etmesini savunan bir parti olarak kurulsa da, son yıllarda "ulusal" bir yapıya bürünmek amacıyla bağımsızlık yerine özerklik talebine ağırlık veriyor.
Partinin gelecek yılın ilk aylarında yapılması beklenen genel seçimler öncesinde gerçekleştirilen bu referandumları propaganda malzemesi olarak kullandığı eleştirileri geliyordu. Bölgelerin devletle özerklik müzakerelerine başlayabilmek için referanduma gitme zorunluluğunun olmaması da, Kuzey Ligi'nin referandumu gövde gösterisi amacıyla yaptığı yorumlarına yol açıyordu.
Öte yandan, referandum sonrasında ülkenin kuzeyi ile güneyi arasındaki gerilimin tırmanması halinde Kuzey Ligi'nin genel seçimlerde ulusal düzeyde oy almakta zorlanacağı da tahmin ediliyor. Bu nedenle referandumları, Kuzey Ligi lideri Matteo Salvini'ye karşı bir parti içi hamle olarak değerlendirenler de bulunuyor.
Il Fatto Quotidiano gazetesinin bu sabahki manşeti de bu senaryoya işaret ediyor:
"Zaia kazandı, Maroni berabere kaldı. Ama şimdi titreyen Salvini."
Her iki bölgenin başkanları da vakit kaybetmeden devletle müzakerelere başlayacaklarını duyurdu.
BBC Türkçe