Eğitimin önündeki en büyük engellerden birisi de sınavlardır. (Test formatındaki sınavları kastediyorum) Sınavlar çocukların hayata hazırlanmalarını engelliyor.
Eğitimde dünyanın en başarılı ülkelerinden biri olan Finlandiya'da zorunlu eğitim sürecinde hiç sınavın yapılmadığından söz ediliyor.
Konuyla ilgili Yrd. Doç. Dr. Ali Eraslan'ın EFMED dergisinin Aralık 2009 sayısında yayımlanan “Finlandiya'nın PISA'daki Başarısının Nedenleri” başlıklı makalesinden kısa bir alıntı yaparak devam edelim:
“Okullarda okutulacak kitaplara öğretmenler kendileri karar veriyor. Zorunlu temel eğitim boyunca, değerlendirme adına herhangi bir ulusal sınav veya yılsonu sınavı yok; öğrenciler, öğretmenin hazırladığı sorularla değerlendiriliyor. Bu yüzden öğretimin odağında öğrencileri testlere hazırlamaktan ziyade tamamen öğrenme var”.
Eğitimin önündeki en büyük engellerden birisi de sınavlardır.(Test formatındaki sınavları kastediyorum) Sınavlar çocukların hayata hazırlanmalarını engelliyor. Çocukların özgürce düşünmelerini, üretmelerini, muhakeme yapmalarını, gerçek anlamda eğitim almalarını engelliyor.
Sınavlar sadece öğrencileri standartlaştırmaya, kişiliklerini nitelemeye, sınıflandırmaya ve cezalandırmaya yarıyor. Sınav olan bir yerde mutlaka bir tasnif ve sıralama olmak zorunda. Sonucunda ise kazanan ve kaybedenler oluyor. Çoğu zaman da kaybedenler… Çocuk kaybettiğinde ise kendine olan güvenini, hayata olan inancını da kaybediyor. İnancını kaybeden bir öğrenci grubunu derslere nasıl motive edebilirsiniz? Nitekim edemiyoruz da. Sonuç olarak çileden çıkmış bir öğretmen ve hayattan ümidini yitirmiş, başarısızlığa mahkûm edilmiş bir kader mahkûmu…
Bizim ülkemizde sınavlar bir disiplin aracı, bir tehdit unsuru olarak da kullanılıyor. Öğretmenlerin ellerindeki en büyük silah, otorite aracı sınavlardır. Öğretmenlerin ellerinden sınav silahı alındığında kendilerini büyük bir boşlukta göreceklerdir. O yüzden sınavların kaldırılmasına ilk önce öğretmenler tepki göstereceklerdir. Çünkü sınav sayesinde öğrencileri sınıfta tutuyorlar, kendilerini dinletebiliyorlar. Öğretmenlerin sınıfta en sık kullandığı cümlelerden biridir; “iyi dinleyin bu konuyu sınavda soracağım ha!”, “Sınavda bu soru kesin gelir.”
Demek ki sınav olmasa öğretmen o konuyu anlatmayacak, öğrenci de öğrenmeyecek.
Bu algı çok yanlış bir algı. Gerçek anlamda öğrenmenin önündeki en büyük engel…
Ne yapıp edip bu sınav kısırdöngüsünden çıkmamız gerekiyor. Bakanlık aslında bu konularda küçük de olsa adımlar atıyor. Örneğin ilkokulların ilk 3 sınıfında hiçbir şekilde sınav yapılamaz diyor. Ama uygulamada durum öyle değil. Öğretmenler daha 1.sınıfta bile sınav yapıyor, test yapıyor. Asıl problem öğretmenlerde. Öğretmenlerde bir zihniyet değişimi yaşanmadığı müddetçe de bakanlık ne yaparsa yapsın gerçek eğitimle ilgili mesafe alınamıyor.
Sınavsız bir eğitim, sınavsız bir okul istiyoruz. Bu durum gerçekleştiğinde eğitim ve çocuklar özgürlüğüne kavuşacaklardır.
Adem KEVEN
Eğitim Yöneticisi
.kamuajans.com