1980'lerin sonlarında, Ermeniler " büyük Ermenistan" hayallerini gerçekleştirmek için SSCB'nin kanunlarını uygulamamasından ve Rusların desteğinden faydalanarak Azerbaycan'ın Dağlık Karabağ bölgesinde asılsız toprak taleplerinde bulundular. Sovyet döneminde, merkezi otoritelerin gözetiminde Azerbaycan'a karşı bir propaganda kampanyası yürütülmüş ve bunun sonucunda olumsuz kamuoyu oluşmuştu. Ermeni ideologları ve onların patronları, Azerbaycan'ın tarihi ve sosyo-ekonomik gelişimi hakkındaki gerçekleri açıkça tahrif ettiler ve ürettikleri yalan bilgileri SSCB topraklarına yaydılar. 1 Aralık 1989'da, Ermenistan SSC Yüksek Sovyeti, Azerbaycan'ın egemenliğini büyük ölçüde ihlal ederek, Dağlık Karabağ Özerk Bölgesi'ni (NKAO) Ermenistan SSR'ye eklemek için anayasaya aykırı karar aldı.
Sovyet yönetiminin Ermenistan yanlısı politikasının çok ciddi ve affedilemez hataları, 1990 yılının sonlarında ve 1991'in başlarında durumun kötüleşmesine yol açtı ve Dağlık Karabağ ve Azerbaycan'ın Ermenistan sınırındaki bölgelerinde Ermeni saldırısı yaygın hale geldi. Ermenistan, SSCB yönetiminin himayesi sayesinde Dağlık Karabağ bölgesinde askeri operasyonları genişletti ve 1988'den 1991'in sonuna kadar Azerbaycan'ın Gazak, Tovuz, Ağstafa, Gedebey, Kelbecer, Laçin, Gubadlı ve Zangilan bölgelerine defalarca saldırdı. 411 kişi öldürüldü. Saldırılar Nahçıvan, Sadarak ve Ordubad yönlerinde de gerçekleştirildi. Ancak Ermenistan sınırında yer alan bu bölgeler, Ermenilerin toprak iddiası olan Dağlık Karabağ'a ait değildi.
1991 sonu - 1992 başı Karabağ'ın dağlık kesiminde 30'dan fazla yerleşim yeri dahil, bunlar arasında Tuğ, Salaketin, İmarat-Garvand, Sirkhavand, Meshali, Jamilli, Umudlu, Karkijahan, Malibeyli, Gushchular, Garadagli ve diğer stratejik Önemli Azerbaycan köyleri Ermenistan silahlı kuvvetleri tarafından yakılmış, tahrip edilmiş ve yağmalanmış, halk saldırı ve soykırıma maruz bırakılarak anavatanlarından zorla yerlerinden edilmiştir. 20. yüzyılın sonunda 26 Şubat 1992'de tüm dünyanın gözü önünde gerçekleşen ve zulüm ve acımasızlığın damgasını vurduğu Hocalı soykırımı, bu saldırgan politikanın en kanlı ve silinmez sayfası oldu.
Yirmi yedi yıl önce, 23 Ağustos 1993'te Ermeni silahlı kuvvetlerinin büyük çaplı saldırısı sonucu 1.386 km2, 95.9 bin kişi, 1 şehir, 1 yerleşim, 1 kent tipi yerleşim ve 81 Azerbaycan'ın Füzuli köyü işgal edildi.
Aynı gün Azerbaycan'ın 1.050 km2'lik bir alanı kaplayan Cebrayil bölgesini tamamen işgal eden Ermeni silahlı kuvvetleri, 52.6 bin nüfuslu, 1 şehir, 4 yerleşim yeri ve 92 köydür. 5 Ocak 1994'te Fuzuli ilçesine bağlı 22 köy, Horadiz kasabası ve Cebrayil bölgesine bağlı Cocug Marcanli köyü Azerbaycan Ordusu tarafından işgalden kurtarıldı ve şu anda Azerbaycan'ın kontrolü altındadır. Fizuli şehri ve 81 köyden 61'i Ermeni silahlı kuvvetlerinin işgali altındadır.
Şu anda Fuzuli'nin 132.000'den fazla insanının 70.000'den fazlası bölgenin kurtarılmış bölgelerinde yaşarken, geri kalanı Azerbaycan'ın çeşitli bölgelerinde yerinden edilmiş kişiler olarak yaşıyor. Cebrail bölgesinde 80.000'den fazla insan anavatanlarından zorla göç ettirildi ve şu anda Azerbaycan'ın farklı bölgelerinde yaşıyor.
Halen AGİT (Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı) ve Rusya'nın gözetiminde ateşkes de olsa Ermeni ordusu Rusya ve AGİT'e güvenen Ermenistan ateşkesi sık sık bozuyor. Ordusu olmayan Azerbaycan'dan aldığı toprakları şimdi ordusu olan Azerbaycan'a geri vermemek için saldırılara devam ediyor.
Birkaç gün önce Ermeniler Tovuz'un Ağdam köyüne ateş açtı. Mermiler, köy sakini Bagirova Lachin Zaman'ın evine ve bahçesine isabet etti. Ev hasar gördü.
Azerbaycan Savunma Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, cephe hattının Goranboy ili yönünde Ermenistan ordusunun sabah saatlerinde gerçekleştirdiği sabotaj girişimi Azerbaycan askerlerince engellendi. Ermeni askerlerinin kayıp vererek geri çekildiği, keşif timi komutanı olduğu belirlenen üsteğmenin Gurgin Alberyan'ın ise esir alındığı ve sorgulandığı bildirildi.
Kaynak: 525. Gazete