Mitoloji
Mitoloji, belirli bir uygarlığa ya da dinsel geleneğe özgü inançları, uygulamaları, kurumları ya da doğa olaylarını açıklamak amacıyla görünüşte gerçekten yaşanmış olayları aktaran, ama özellikle ayin ve törenlerle bağlantılı, çoğunlukla kökeni bilinmeyen ve en azından kısmen geleneğe dayanan söylenceler toplamına verilen genel isimdir.
Mitolojik bir tanrı, Xipe Totec (Aztekler)
Mitoloji
, belirli bir uygarlığa ya da dinsel geleneğe özgü inanç
ları, uygulamaları, kurumları ya da doğa olaylarını açıklamak amacıyla görünüşte gerçekten yaşanmış olayları aktaran, ama özellikle ayin ve törenlerle bağlantılı, çoğunlukla kökeni bilinmeyen ve en azından kısmen geleneğe dayanan söylenceler toplamına verilen genel isimdir.
Söylenceler, olağan insan yaşamının dışında kalan, ama onun temelini oluşturan örnek olay ve durumlar ile tanrıların ya da insanüstü yaratıkların eylemlerini anlatır. Bu olağandışı olaylar, tarihsel zamanın bütünüyle dışında, genellikle yaratılışın başında ya da
1- Genel olarak, bir şeyin ya kimsenin varlığına, bir iddianın doğruluğuna inanma, biri için güven besleme durumu. 2- Yine genel bir çerçeve içinde. özü itibariyle temsili bir karaktere sahip olup, bir önermeyi kendisine içerik olarak alan, ama son çözümlemede iradi davranışın kontrolü altında bulunan, zihin hali. Tarih öncesi
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
nin ilk dönemlerinde geçer. Söylenceler ayrıca insan davranışı, kurumları ve evrensel durumlar için geçerli modeller sunar.
Söylence özelliklerine başka edebiyat türlerinde de rastlanır. Doğanın ya da insan toplumu ve yaşamının çeşitli yönlerinin kökenini ya da nedenlerini açıklayan öyküler buna örnektir. Peri masalları da olağanüstü yaratıkları ve olayları konu alır, ama bunlar söylencelerin bağlayıcılığından yoksundur. Söylenceler gibi bağlayıcılık ve gerçeklik savı taşıyan
Tarih öncesi şu anlamlara gelebilir:
destan
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
lar ise belirli tarihsel ortamları yansıtırlar. Çağdaş mitoloji araştırmaları,
Efsanelerle değişikliğe uğramış tarihi bir olayın izlerini taşıyan destan, bir milletin hayal gücünü en çok doyurabilecek en eski edebiyat biçimidir. Hangi edebiyat söz konusu olursa olsun kendiliğinden doğmuş ilkel halk destanlarının var olabileceğine bugün artık inanılmaz. 19. yüzyıl
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
başlarında romantik akımla birlikte başladı. Ama söylence yorumlarının tarihi çok daha eskilere gidiyordu.
19. yüzyıl, miladi takvime göre 1 Ocak 1801 ile 31 Aralık 1900 günleri arasındaki zaman dilimi olarak kabul edilir. 19. yüzyıl olayları, ölümler, doğumlar ve diğer önemli gelişmeler Eski Yunan
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
'da
Eski Yunan terimi, Yunanca "Helias"tan dolayı "Helenler" de denen, Yunanistan Yarımadasında yaşayan kavimler ve onların kurduğu eski devlet ve uygarlıkları anlatmak için kullanılır. felsefe
Çiftçi bir halk olan Helenler ya da Eski Yunanlılar, tarihlerinin başlangıcında çok sade bir yaşam sürerler, sırtlarına kendilerinin dokuduğu yünden bir gömlek, ayaklarına sığır derisinden çarık giyerlerdi. Köylüler tek bir odadan ibaret olan kulübelerde oturur, evcil hayvanlarla birarada yatarlardı
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
nin etkisi, söylencelerin
Felsefe, varlık, anlam ve öz sorunlarının eleştirel bir yaklaşımla araştırılmasına ve varılan sonuçların sistemli bir biçimde ortaya konmasına yönelik düşünsel etkinlik. Yokluğa karşıt olarak var olan şey. Oluşa karşıt bir şey olarak, değişmeden aynı kalan gerçeklik. Boşluğa karşıt bir şey olarak, mekanda bir yer işgal eden kalıcı gerçeklik. alegori
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
k biçimde yorumlanmasına ya da örneğin söylence tanrılarının gerçekte yalnızca büyük kişiler olduğunu vurgulayan
Alegori, düz yazı yada şiir biçiminde yazılmış iki farklı anlamı olan uzun hikayelere denir. Alegori, Yerine, bir görüntü, bir yaşantı veya bir davranışın daha iyi kavranmasını sağlamak için göz önünde canlandırıp dile getirme sanatıdır. Soyut bir düşünceyi heykel ya da resim ile göstermek, örneğin adalet düşüncesinin gözü bağlı ve elinde terazi bulunan bir kadınla(Themis) anlatılması gibi. Euhemerus
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
'un (ü. İÖ 300) tarihsel indirgemeciliğine yol açtı. 19. yüzyılda karşılaştırmalı filolojinin gelişmesi ve
Euhemerus 3. yüzyılda yaşamış olan Yunanlı filozof. Doğum yeri kesin olmamakla birlikte Sicilya'daki Messina kenti olarak bilinir. 20. yüzyıl
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
daki
20. yüzyıl olayları, ölümler, doğumlar ve diğer önemli gelişmeler etnoloji
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
k buluşlar, söylenceler bilimi olacak mitolojinin ana ilkelerini belirledi. Romantiklerden bu yana bütün mitoloji araştırmalarında karşılaştırmalı yaklaşım ağırlığını korudu. Wilhelm Mannhardt, Sir
Etnoloji Alm. Völkerkunde, ethnologie. Fr. éthnonologie, İng. Ethnology. Türkçede halkıyat olarak kullanılmıştır. Daha çok geçmiş kavimleri ve onların kültürlerini inceler. Maddi manevi kültürleri etnoğrafyanın malzemelerine dayanarak açıklar. Genel anlamda insanlığın kültür tarihini aydınlatmaya çalışmaktadır. Folklor karşılığı olarak da halkıyat kullanılmaktadır. James Frazer
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
ve Stith Thompson
Sir James George Frazer (d. 1 Ocak 1854, Glasgow, İskoçya - ö. 7 Mayıs 1941), İskoç sosyal antropolog. Çalışmalarıyla modern mitoloji ve mukayeseli din incelemelerinin ilk evrelerini büyük oranda etkilemiştir. Altın dal (The Golden Bough) kitabı ile tanınır.
folklor
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
ve mitoloji temalarım derleyip sınıflandırmak amacıyla bu yöntemi uyguladı. Bronislaw Malinowski, söylencenin ortak toplumsal işlevleri yerine getirme biçimleri üzerinde durdu.
Genel olarak halk bilgisi manasına gelir. Halk geleneklerini adetlerini, inançlarını, efsanelerini, türkülerini edebiyatlarını inceleyen, herhangi bir toplulukta yaşayanların örf ve adetlerini araştırıp, o topluluğun yaşayışını, duyuş ve düşünüşünü anlatmaya çalışan bir ilim dalıdır. Bu araştırma sahasına halka ait bütün kültür unsurları, türküler, masallar, fıkralar, atasözleri, bilmeceler, tekerlemeler vb. sanat ürünleri girer. Claude Levi-Strauss
Folklor kelimesini ilk olarak 1846 yılında İngiliz eski eserler
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
ve öteki yapısalcılar ise dünyadaki bütün söylenceler arasındaki biçimsel bağ ve örüntüleri araştırdılar.
Claude Lévi-Strauss (d. 28 Kasım 1908), Fransız antropolog ve yapısalcı antropolojinin en önemli ismi. Sigmund Freud
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
, simgesel iletişimin yalnızca kültürel tarihe değil, insan ruhunun işleyişine de bağlı olduğunu ileri sürdü. Freud böylece tarihselliği aşan, biyolojik bir insan kavramı ortaya attı ve söylenceleri bastırılmış düşüncelerin anlatımr olarak yorumladı. Carl Jung "kolektif bilinçdışı" ile ondan türeyen ve genellikle söylencelerle kodlanan arketipler kuramıyla tarihselliği aşan ruhbilimsel yaklaşımı geliştirdi. Alman ilahiyatçı
Sigmund Freud, (6 Mayıs, 1856 - 23 Eylül, 1939) Avusturya'lı nörolog ve Psikolojinin psikanaliz dalının kurucusu. Temel eserleri: Zur Psychopathologie des Alltagslebens Gündelik Yaşamın Psikopatolojisi, Die Traumdeutung Rüyalar ve Yorumları, Uber Psychoanalyse Psikanaliz Üzerine Beş Ders, Totem und Tabu Totem ve Tabu, Zur Einführung des Narzissmus Narsisizmin İncelenmesine Giriş, Unbehagen in der Kültür Uygarlığın Huzursuzluğ, Jenseits des Lustprinzips Haz İlkesinin Ötesinde, Der M Rudolf Otto
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
ve din tarihçisi
Rudolf Otto (25 Eylül, 1869–6 Mart 1937) alman dinbilimci. Mircea Eliade
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
gibi bazı araştırmacılar, söylencelerin dindışı kategorilere indirgenemeyen, bütünüyle dinsel olgular olarak anlaşılması gerektiğini ileri sürdüler. Söylence ve ayin okulu olarak anılan çevreye bağlı araştırmacılar ise her söylencenin kendisine karşılık düşen bir ayinin "açıklaması" olarak işlev gördüğünü savundular.
Söylenceler ile ayinler arasında bir bağlantı olduğu gerçekten yadsınamaz; ama hangisinin önce geldiği de belirlenemez. Belirli bir söylenceyle bağlantılı olmayan hiçbir ayin yoktur, ama tamamlayıcı ayinleri bulunmayan söylenceler vardır. Gerçeğin ve bilginin taşıyıcısı sayılan söylencelerin, evreni denetlemeye ya da insan eylemlerini etkin kılmaya yardımcı olduklan düşünülür. Özellikle evrenin kökenini açıklamaya yönelik kozmogonik söylenceler birçok kültürde kralların tahta çıkısı va da dünvanın esenliğiyle ilgili öteki olaylarla bağlantılıdır. Evrenin kökeniyle ilgili anlatılar, insanın ya da toplumsal kurumların kökenini açıklayan söylencelerle yakından ilişkilidir. Bazı söylenceler, yeryüzünü insanların yaşayabileceği bir yer durumuna getiren kültür kahramanları ya da dünyevi varoluştan kurtuluşu olanaklı kılan varlıklar çevresinde döner. Bazı söylenceler de kötülük ve ölümün nasıl ortaya çıktığını ya da temel bilginin nasıl "unutulduğunu" ve "anımsandığını" açıklar.
Mircea Eliade, (1907-1986) ünlü din tarihçisi ve filozof.Mircea Eliade, 13 Mart 1907'de Bükreş - Romanya'da doğdu. Çocukluğunda ve gençliğinde biyoloji, özellikle de botanik ve entomoloji ile ilgilenmiştir.
...Tümünü okumak için linke tıklayınız.
-
Mitolojik hayvan resmi, (Ressam: Katsushika Hokusai)
-
Mitolojik bir tanrı, Xipe Totec (Aztekler)