Kamil ERDOĞDU
Bir ülkenin medyası, kamuoyu için Çin'i takip etmek niçin önemlidir? Nesnel verilere bakalım; dünyanın beşte biri bu ülkede yaşıyor, Çin Halk Cumhuriyeti Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin beş daimi üyesinden biri. Bu liste Çin'in artan ekonomik ve siyasi gücü vb ile uzayıp gider.
Böyle bir ülkeyi yöneten partinin ulusal kongresini izlemek, yorumlamak, mesajlar çıkarmak da dünya siyaseti açısından önemli.
Çin Komünist Partisi (ÇKP), üye sayısı ve etkisi bakımından tartışmasız dünyanın en büyük partisi. Ancak Batı medyasının yaklaşımında bir küçümseme, konuyu farklı alanlara taşıma çabası dikkati çekiyor. Kongre öncesi ve sırasında demokrasi, insan hakları ve güvenlik önlemleri gibi konular öne çıkarıldı. Demokrasi ve insan hakları gibi konuları Çin'in aştığını görmek istemiyorlar. Zira Çin yönetimi insanın başlıca hakları olan yaşama, beslenme, barınma ve eğitim görme gibi haklara odaklanmış durumda. Yılda 13 milyon kişiyi yoksulluktan kurtarmak en önemli insan hakları mücadelesi olsa gerek. Bu konudaki eleştiriler sokaklarında evsizlerin yaşadığı, kışın insanların donarak öldüğü, cinayet ve gasp vakalarının sürekli arttığı ülkelerden gelince ciddiyetini kaybediyor.
ÇKP'nin 19.Ulusal Kongresi sırasında İngiliz yayın kuruluşu BBC sürekli sokaklardaki güvenlik görevlilerine vurgu yaptı. Evet, görevliler vardı, fakat insanları rahatsız eden bir uygulama yoktu. 10 günler boyunca bir çevirme, arama, hatta kimlik kontrolüne bile rastlamadık. Bu konudaki eleştiriler de metrolarında bomba patlayan bir ülkeden geliyordu.
Batı medyasında sürekli işlenen diğer bir konu da ÇKP Merkez Komitesi Genel Sekreteri Xi Jinping'in gücünü pekiştireceğiydi. Xi Jinping, ikinci dönem görevde kalacak ve emekliye ayrılacak. Yani kendisi için farklı bir gelecek oluşturma imkanı yok, ticaretini güçlendireceği bir ailesi de yok. Kongrenin açılışında okuduğu rapor Xi'nin değil, Çin'in, ÇKP'nin hedeflerini içeriyor.
Açılışta Çin liderinin raporu okuması yaklaşık 3 saat sürdü. Çin'in son 5 yılını özetledi ve önümüzdeki 5 yılın hedeflerini sıraladı. Pekin Operası sanatçısı olan bir temsilci “Xi Jinping, Çin halkının ruhuna seslendi. Bir sanatçı bile bunu başaramazdı” diye konuştu. Rapor yolsuzlukla ve yoksullukla mücadele, eğitim, bilim, çevre gibi konularda insanı merkez alan hedefleri içeriyor. Özetle gücü pekişen Xi Jinping değil, onun liderliğindeki Çin ve ÇKP.
ABD'nin eski savunma bakanlarından biri CNN'de “Çin ekonomisi gelişiyor, Çin istikrarlı bir ülke; fakat değerlerimiz farklı” diyordu. Sanırım farklı olan değer raporda vurgulanan “Çin'e özgü sosyalizm”.