Baş ve Boyun Kanserleri Tedavisi Hakkında Bilgi
Baş ve Boyun Kanserleri Tedavisi
Baş ve boyun kanserleri tedavisi için kanserin türü ve evresi, hastanın genel sağlığı ve tercihleri gibi bir takım faktörler göz önüne alınarak planlama yapılır. Bu tedavi seçenekleri aşağıdakileri içerebilir:
a) Ameliyat
Baş ve boyun kanserlerinde ameliyat genellikle ilk tedavi seçeneğidir. Bazı hastaların tedavi planı sadece cerrahi içerebilir. Diğer hastalar için baş-boyun kanseri cerrahisini radyoterapi ve/veya kemoterapi ile birleştirmek uygun olabilir.
Ayrıca Bakınız: Baş ve Boyun Kanserleri Nedenleri
Doktorunuz baş ve boyun kanserinin türüne ve evresine bağlı olarak spesifik bir cerrahi tedavi önerebilir.
Vokal kord stripping tekniği: Bu yaklaşım, biyopsi veya ses telleri ile sınırlı olan bazı evre 0 kanserlerin tedavisinde kullanılabilir. Vokal kord stripping operasyonu konuşmayı nadiren etkiler.
Lazer ameliyatı: Erken evre bir tümörün tedavisinde, özellikle de gırtlakta bulunan tümörün çıkarılmasında kullanılabilir.
Kordektomi: Ses tellerinin bir kısmı veya tamamı çıkarılır. Bu yaklaşım, çok küçük veya sadece yüzey dokularında bulunan glottik kanseri tedavi etmek için kullanılabilir. Kordektomi sonrası hastalarda konuşma değişiklikleri olabilir. Bir vokal kordonun bir kısmının çıkarılması ses boğukluğuna neden olabilir. Her iki vokal kord da çıkarılırsa, konuşma artık mümkün olmayacaktır.
Larenjektomi: Larenksin (gırtlak) bir kısmının veya tümünün çıkarıldığı bir cerrahi operasyondur.
Parsiyel (kısmi) larenjektomi: Küçük laringeal kanserlerin tedavisinde, sadece kanserin bulunduğu larenksin bir kısmını çıkarmak mümkün olabilir, bu da larenksin geri kalanını sağlam durumda bırakır. Kısmi larenjektomi; Larenksin ses tellerinin üzerindeki larenks kısmını (supraglottik larenjektomi) veya iki ses telinden sadece bir tanesini (hemilarenjektomi) çıkarmak için kullanılabilir.
Ayrıca Bakınız: Baş ve Boyun Kanserleri Belirtileri
Total larenjektomi: Daha geniş larenks kanserleri için, bazen total larenjektomi önerilen tedavi olabilir. Bu prosedür ile tüm larenks alınır. Sonra, trakeostomi olarak bilinen bir prosedür uygulanır. Bu tedavi seçeneğine uyan hastalar için normal konuşma artık mümkün değildir. Gıdalar ve sıvılar, tıpkı prosedür öncesi gibi yutulabilir.
Rekonstrüktif cerrahi: Baş ve boyun kanserleri tedavisi için yapılan kapsamlı ameliyattan sonra rekonstrüktif cerrahi ile etkilenen alanların yapısı ve işlevini geri yüklemeye yardımcı olunabilir.
Miyokutanöz flep: Boğaz, boğazı çevreleyen yakın çevredeki kas ve deri kullanılarak yeniden oluşturulur.
Farenjektomi: Boğazın bir kısmının veya tümünün çıkarıldığı bir cerrahidir.
Lenf bezi ameliyatı: Farenks kanseri bazen boyundaki lenf bezlerine yayılır. Böyle bir yayılma ihtimali yüksek görünüyorsa, lenf nodlarının çıkarılması önerilebilir. Bu cerrahi operasyona boyun diseksiyonu denir. Genellikle var olan bir tümörü çıkarmak için gerçekleştirilen ameliyatla aynı zamanda yapılır. Çıkarılacak tam doku miktarı, kanser evresine bağlıdır.
Ayrıca Bakınız: Baş ve Boyun Kanserleri Teşhisi
Trakeotomi ya da Trakeostomi: Trakeostomi; trakeada veya nefes borusunda bir delik veya stoma oluşturarak, nefes almak için alternatif bir yol oluşturmak amacıyla yapılır. Total larenjektomiden sonra solunum borusundaki açıklık, nefes için yeni bir yol sağlamak amacıyla boynun önündeki bir açıklık ile birleştirilir. Bu kalıcı prosedür trakeostomi olarak bilinir.
Genel olarak kanserin bulunduğu yere, evreye ve türüne bağlı olarak, bazı insanlarda birden fazla ameliyata ihtiyaç duyulabilir. Bazen, kanseri tamamen çıkarmak mümkün değildir ve ilave tedaviler gerekli olabilir. Örneğin; cerrahi sırasında çıkarılamayan kanser hücrelerini yok etmek amacıyla ameliyatı takiben radyoterapi, kemoterapi tedavileri gerekebilir.
b) Radyoterapi
Yeni kanser hücrelerinin büyümesine karşı savaşmak için tümörleri öldürmek amacıyla yüksek oranda hedeflenmiş radyasyon terapileri ve cerrahi ve kemoterapi gibi diğer etkili baş-boyun kanseri tedavileri kullanılabilir.
c) Kemoterapi
Baş ve boyun kemoterapi tedavileri, kanser vücutta kemik veya başka bölgelere metastaz yaparsa geçerlidir.
d) İmmünoterapi
İmmünoterapi ilaçları, vücudun bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini tanımlamasına ve öldürmesine yardımcı olmak için tasarlanmıştır. Kontrol noktası inhibitörleri, kanser hücrelerinin bağışıklık sisteminden gizlenmesine izin veren sinyal proteinlerini bozarak çalışırlar.
e) Hedefe Yönelik Tedavi
Baş-boyun kanserlerinde potansiyel bir hedef, epidermal büyüme faktörü reseptör veya EGFR’dir. Larenks kanseri veya hipofarinks kanseri gibi baş ve boyun kanserlerinde kemoterapi veya radyoterapi ile birlikte EGFR hedefli ilaç kullanımı önerilebilir. Kanser radyasyona ve kemoterapiye yanıt vermeyi durdurduysa, EGFR hedefli bir ilaç, hastalığın kontrolü için tek başına kullanılabilir.