

ÖZEL EFEKTLER-2
ÜSTÜSTE ÇEKİMLER:
1) Üst üste çekimler; filmin tek bir karesine birden fazla görüntünün
yerleştirilmesidir. Bir dizi özel efekti sağlar. Bu efektlerin
en basiti, iki görüntünün üst üste konmasıdır. Bunun için öncelikle
ilk pozu çekin, filmi ileri sarmadan fotoğraf makinanızın perdesini
kilitleyin, (makinanızın kılavuz kitapçığından yararlanabilirsiniz)
ondan sonra 2. pozunuzu çekin. Her bir poza normal pozlamanın
yarısını verin; eğer doğru poz 1/125 ve odak uzaklığı f11 ise,
her poz için 1/250, f11 (yada denk pozlama) değeri verilmelidir.
Bunu daha basitleştirmek için, tek bir film çerçevesine yerleştirmek
istediğiniz pozların sayısını, filmin ISO hızını çoğaltın ve o
poz için ışık uzaklığına ait ISO indeksi yerleştirin. Eğer tek
bir çerçevede üç poz yerleşmek istiyorsanız, 100 ISO değerindeki
filmi kullanıyorsanız, metrenizi ISO 300'e getirin (yada 320,
indeksteki en yakın konuma), her bir pozu bu uzaklığa göre ayarlayın.
Her çekimden sonra metre ayarınızı yeniden yapmayı unutmayın.
2) Eğer üst üste çekim pozlarınız,
üst üste çekilemiyorsa, her bir pozu normal çekin. Bu iki portre
için çerçevenin sağ yarısına arka siyah zemin üzerine modelin
yakın çekimi yerleştirildi. Ondan sonra lens değiştirilerek (yakın
çekimden uzak çekime) çerçevenin sol yarısına model yerleştirilecek
şekilde kamera ayarlandı ve ikinci poz çekildi.
3) Bir diğer basit üst üste çekim
hilesi de pozun içinden başka bir poz gözükmesidir. Bunun için
kamerayı bir tripod üzerine yerleştirmeniz gerekiyor, böylece
iki pozlama arasında hareket olmayacaktır. Önce konunuzun üst
kapağını çıkarın ve ilk pozlamayı yapın, sonra dikkatli bir şekilde
konunuzu hareket ettirmeksizin üst kapağı yerine yerleştirin ve
ikinci pozlamayı yapın.
NOT: Kameranız üst üste çekim yapabilecek kapasitede olmalı.
4) Eğer makinanız otomatik bir sınırlayıcıya
sahipse, film sarma ayarınızın olanaklarıyla tek bir çerçevede
pek çok alışılmadık pozlar yaratabilirsiniz. Bu teknik en iyi
kamera elinizdeyken yapılır, böylece her poz farklı yerlerden
yavaş geçişlerle film üzerine yansır, ancak tripod kullanarak
da bunu yapabilirsiniz. Eğer konunuz hareketliyse (rüzgarlı bir
günde tarladaki çiçekler gibi). Bu fotoğrafta tek bir çerçevede
gerçek anlamda pozlama için 64 poz üst üste çekilmiştir.
FİLM EFEKTLERİ:
1) İlginç özel efektleri yaratan pek çok film türü vardır. Kodak
2475 filmi çok hızlı (El 1000), siyah-beyaz filmlerde özel gren
efektleri ve düşük ışık çekimlerinde en kullanışlı çok grenli
bir filmdir. Çerçevenizin sadece küçük bir bölümüne konunuzu geniş
açı lensiyle çekip sonradan kendiniz basarsanız (yada eğer karanlık
odanız yoksa bastırırsanız) çektiğiniz pozun gerçek bir gren fırtınasına
dönüştürdüğünü göreceksiniz.
2) Kodak'ın yeni T-Max P3200 filmi
2475'den daha güzel ve daha keskin grene sahiptir ve (3200 El
plus) daki gibi hızlıdır, düşük ışıkta grafik çalışmaları için
de daha iyidir. Daha sıkı ve daha keskin gren örnekleri 2475 hayıt
filminden daha farklı gren efektli pozlar üretir.
3) Kodak Tekniksel Pan 2415i 2475'in
tamamen zıttıdır, çok düşük, son derece keskin, fiilen grensiz
emülsiyon, özelliklede büyük boyutlar ve yüksek kontrastlı pozlar
istenildiğinde. Filmi Kodak D-19 geliştiricisinde geliştirirseniz
(yada başkasına yaptırtırsanız) 5 numaralı kağıt üzerine basarsanız
işlem sonucunda kağıt üzerinde grenli ton olmaksızın sadece siyah
ve beyaz tonlar göreceksiniz.
4) Yüksek hızlı enfraruj 2481 Kodak
siyah-beyaz hassas film, 25 nolu kırmızı filtreyle birlikte kullanıldığında,
görülmedik bir ton dağılımıyla grenli pozlar üretir. Gökyüzü genellikle
siyah olarak çıkar, yapraklar daha belirgin olacak şekilde beyaz-birkaç
süprizle birlikte, çünkü enfraruj radyasyonunu göremeyiz ve pozlama
uzaklıkları bunu ölçmez.
FİLTRE EFEKTLERİ:
Bir kitap olacak kadar pek çok özel efekt filtrelerini bulabilirsiniz.
Buda en popüler olan birkaç özel efekt filtrelerini ve onların
etkilerini size tanışacağız.
1) Yıldız filtreleri, nokta ışık
kaynaklarına ve ışıklı kısımlara çevrildiğinde, pozlarınız yıldızlı
gözükecektir. 2-,4-,6-,8- ve 16 nokta yıldız filtreleri vardır.
Bunlardan birini objektifinize takarsanız, bu efekti, kameranızın
bakacından (vizörden) baktığınızda nasıl bir şekil aldığını görebilirsiniz.
Pozunuzu çekmeden önce alan derinliğini kullanarak efektinizi
en düşük konuma getirdiğinizde efektinizin kaybolduğunu görürsünüz.
Yıldız filtrelerini kullandığınızda, poz karşılaştırması (compensation)
yapmanız gerekmez.
2) Fazla-poz filtreleri (multi-image
filters), fotoğrafta pek çok imajı sağlar. Bu filtreler pek çok
türlüdür; en çok kullanılan iki filtre vardır. Bunlardan biri
daire şeklinde (kesin merkezi bir imajı çerçeveleyen aynı şekildeki
çeşitli imajlarla), bir diğeri de çizgisel (ikinci pozda bir taraftan
diğer bir tarafa uzayan çizgilerle gösterilmiştir) filtrelerdir.
bu filtreler hassastır; bu yüzden pozunuzu çekmeden önce alan
derinliğini kullanarak ince ince çekeceğiniz pozu kontrol
ediniz.
3) Diffusen filtreleri, imajı yumuşatır
ve konuya hoş bir parlaklık verir, pek çoğu da kontrastı azaltır.
Alan derinliğini kullanarak önceden çekeceğiniz pozunuzu kontrol
edin, küçük detaylarla efekt gözden kaybolacaktır. Bu tür filtreler
en çok hoş bayan fotoğraflarında kullanıldığı gibi, yaprak figürlerindeki
gibi diğer pek çok konularda da iyi bir etki yaratmak için kullanılır.
4) Laser kaynaklı dağılma ızgarası,
tek bir ışık kaynağını kırarak pek çok küçük tayf parçacıklarına
ayırır, renkli fotoğraflarda görülmeye değer ve siyah-beyaz fotoğraflarda
da olağan üstü görüntüler elde edersiniz.
Çeviren: Tülin AĞCA
Kaynak: PHOTOgraphic / July 1990