Westeros'ta Robert Baratheon'un Ölümünden Sonra Sevilen Bir Kral Gelse Olaylar Nasıl İlerlerdi?
uyarı: tüm yazı, dizi hakkında spoiler içeriyor.
game of thrones izlerken sürekli aklıma takılan bir soru vardı: acaba robert baratheon'un ölümünden sonra yerine herkesin hemfikir olduğu, meşru ve saygı duyulan bir kral geçse ne olurdu? yani 5 kralın savaşı hiç yaşanmayacak olsaydı ve her hane bu yeni kralı kabul etse bile meşru kralımızı ne gibi sorunlar bekliyordu?
- littlefinger ve varys gibi iki adet 'paralel' yapılanma her zaman olduğu gibi bu yeni kralın ensesinde olacaktı. varys, krallığın bekasını gözetiyorum ayağına kralın hata yapmasını bekleyecekti. petyr baelish ise jon arryn'in ölümüyle başlattığı kaos sürecini bir şekilde devam ettirecekti.
- dizide fazla bahsedilmese de westeros'un ekonomik durumu hiç iyi değil. targaryen hanesi özellikle son 3-4 kuşaktır kötü yönetmiş, üstüne 7 hanenin dahil olduğu iç savaş sonucu hem iş gücü hem de tarımsal üretim en dibe düşmüş. iç savaşın galibi tahtın yeni sahibi robert baratheon kendini içkiye ve gece alemlerine vermiş, iyi yönetimi boşladığı gibi iç savaşta kendini finanse eden bank of bravoos'tan aldığı borçların hiçbirini ödememiş. dizinin ilerleyen sezonlarında görüyoruz ki bank of bravoos bu parayı acil istiyor.
- önceki meşru yönetimin meşru varisleri targaryen kardeşler dothraki ordu-kabilesine sığınmış. daenerys kabile lideri ile evlendirilerek resmi anlamda targaryen hanesi ile dothrakiler arasında ittifak oluşturulmuş. yani başkentin lannister hanesi tarafından yağmalandığı günden sonra ilk defa targaryen hanesi tekrardan askeri güce kavuşmuş. ve bu askeri güç, erken orta çağ dönemi içerisinde henüz anti-tezi olmayan mobilite-manevra üzerine kurulmuş bir askeri güç. kağıt üzerinde durdurulamaz! ilk sezon robert 60 bin adamla 80 bin atlıyı nasıl durduracağım diye dert yanıyordu. (westeros'taki her hane stark'lar hariç 40-60 bin levy toplayacak kapasiteye sahip nüfus yoğunluklarına göre değişken olarak. kuzeyin nüfusu az olduğu için stark'lar en fazla 20 bin. hatta orta çağ fransa'sını temsil eden tyrell hanesinin 100 bin kişiye çıkabileceği sanırım kitaplarda yazıyordu. tek tek hesapladığımda, aslında bir westeros kralının toplamda 400 bin kişilik ordu oluşturabilecek kapasitesi var ama neticede böyle bir gücü tek seferde tek yerde toplamak orta çağ koşullarında imkansız, robert endişesinde haklı.)
bu sorunun ikinci boyutu olarak targaryen hanesi aile yadigarı 3 adet ejderha yumurtasını çeyiz sandığına koymuş götürmüş. üç adet ejderha bile en az dothrakilerin kendisi kadar tehlikeli.
duvar ve duvarın ötesi sorunu
yine diziden anlıyoruz ki bir zamanlar yüce amaçlarla büyük emekler harcanarak, kadim büyüler dökülerek inşa edilmiş duvar yıllar süren bakımsızlık ve ihmal sonucu erimeye yüz tutmuş, krallıkta ne kadar idam kaçağı, at hırsızı, sapık ve katil varsa night watch'a sığınmış. 3-5 emektar veteran komutan var ama askeri disiplin ve itaat diken üstünde. ayrıca dizinin ilerleyen sezonlarından görüyoruz ki the others veya wildlings denilen medeniyetten nasibini almamış, hak hukuk yasa bilmez, birbirlerinden bile nefret eden onlarca barbar klan bir olmuş. sayıları yüz bini bulmuş duvarı gözlerine kestirmişler. tabi kimsenin bu klanların birleştiğinden haberi yok. zaman zaman köy basıyorlar küçük akıncı gruplar halinde o kadar.
elbette böyle bir bilgisizlik ortamında kimsenin aklına bunca yıldır anlaşamayan kendi aralarında savaşan onlarca klan neden birleşti eniştem beni neden öptü diye sormak gelmez doğal olarak. cevabımız elbette yürüyen ölüler. ak gezenler.
martell sorunu
iç savaş bittikten sonra 7 hanenin tamamı el sıkışıp barışa, düzen ve istikrara evet demiş olabilir fakat diziyi izledikten sonra anladım ki bu martell hanesi alttan alttan lannister hanesine kafayı takmış. kini büyümüş. geçmişi unutmamış. oberyn martell denen alfa 5 kralın savaşı sonucu başkente çağtılmasaydı eğer kızları ile beraber kesin tywin lannister ve the mountain'e yönelik suikast girişimlerinde bulunurdu. kriz!
- yine dizinin ilerleyen sezonlarından görüyoruz ki sürgün edilmiş, essos-sothoryos kıtaları arasında xp kasmış, level 88 olmuş euron greyjoy tekrardan yedi krallığa ve erkek varisi bulunmayan amcası yaşlı balon greyjoy'a meydan okumak için westerosa geri dönüyor, dönmek üzere... ismi üstünde adına demir adalar denilen ve çoğunluğu kayalık olan bu ada gruplarından bin adet gemi inşa edecek kadar da ağaç var bu arada.
lannister kibri ve gregor clegane sorunu
kendi soylarından biri kral olsa dahi kapalı kapılar ardında haneler arası nifak tohumları eken, sancak boylarını kışkırtan tahrik eden toksik bir aile bu lannisterlar. yetmezmiş gibi derebeylerinden/sancaktarlarından gregor clegane tully bölgesine saldırıyor kuduz köpek gibi yoktan yere. tabii asıl gazı veren de dede lannister. kolaysa çık işin içinden.
aile sorunları
crusader kings oynamadım fakat saray hayatının en az krallık yönetimi kadar mühim olduğunu düşünüyorum. cersei'den doğma robert oğlu meşru kral hangi hanenin kızıyla evlense sırtı yere gelmezdi en az dört beş senedir düşünüyorum hala cevap bulamadım. en mantıklısı margaery tyrell ile evlenip tyrell altınlarıyla dış borçları kapamak zaten dizide de öyle oldu fakat buz kraliçe sansa stark da başkentteydi. kuzey ile de bağları güçlendirmek lazım vs... lannister beşli çetesi ne yapar eder aile içinden biri olsun diye tuttururdu kesin.
özetle
dizinin geçtiği dönem itibarıyla adeta çöküş dönemini izledik. tabi bu gerileme ve çöküş sürecini başlatan şey veraset problemiydi. monarşilerin değişmez en büyük problemi. ilk başlarda belirttiğim soruya cevap bulamadım açıkçası. bu kadar fazla yerden farklı aktörlerden gelen sorunlara tek bir merkezden çözüm bulmak orta çağ dönemi için çok zordu. o nedenle bizim dizide sorunların kendi akışı içinde her biri ayrı bir kaos ve drama yaratarak çözülmesi diziyi çok daha heyecanlı ve izlenir kıldı. 6-7 sene önce aklımda kalanlarla yazdığım bir yazı oldu. kafamdaki soruyu netleştirmek ve sorunların tespitini özetlemek bugüne nasip oldu.