PANİK BOZUKLUĞUNU CİDDİYE ALIN
PSK. DR. AYŞEGÜL ERAY
Genellikle 10'lu yaşların sonu veya yetişkinliğin başlarında ortaya çıkar. Nedenleri tam olarak belirlenememiş olsa da mezuniyet, evlilik, ilk çocuğun doğması gibi stres tehlikesi barındıran büyük değişimlerle ilgili görünmektedir. Aynı zamanda, genetik bir yatkınlık olduğuna dair kanıtlar da vardır. Eğer aile bireylerinden biri panik rahatsızlığı geçirmişse, hayatınızın özellikle stresli bir döneminde sizde de bu rahatsızlığın görülme riski artar.
Panik Nöbetleri: Panik Rahatsızlığının Simgesi
Bir panik nöbeti, önceden bir uyarı vermeden ve herhangi bir nedeni olmadan ortaya çıkan ani bir korku patlamasıdır. Çoğu kişinin şikâyetçi olduğu "stresli olmak"tan çok daha yoğundur. Panik nöbetinin belirtileri arasında şunlar sayılabilir:
"Çarpıntı
"Nefes almakta zorlanmak
"Neredeyse felç eden bir korku
"Baş dönmesi, mide bulantısı veya sersemlik
"Titreme, terleme, sarsılma
"Nefessiz kalma, göğüs ağrısı
"Ateş basması veya ani üşüme
"Ayak veya el parmaklarında uyuşma
"Delirme veya ölme korkusu
Yukarıdakiler, tehlikeli bir durumda kalındığında karşılaşılan "kaç veya mücadele et" tepkisine benzeyebilir. Ancak bir "panik nöbeti" sırasında bu belirtiler birdenbire ortaya çıkar. Zararsız gibi görünen durumlarda, örneğin uyku sırasında görülebilirler. Yukarıdaki belirtilere ek olarak, bir panik nöbeti aşağıdaki durumlarla da belirlenir:
"Herhangi bir işareti olmadan, birdenbire ve durdurulması mümkün olmadan ortaya çıkar.
"Duyulan korku, gerçek durumla karşılaştırılamayacak bir orandadır. Aslında genellikle gerçek durumla hiçbir ilgisi yoktur.
"Birkaç dakika içinde tamamen geçer. Vücut, " kaç veya mücadele et" tepkisini birkaç dakikadan fazla sürdüremez. Ne var ki tekrarlayan nöbetler, saatler sonra yeniden ortaya çıkabilir.
Bir panik nöbeti tehlikeli değildir ama korkutucu olabilir çünkü "delice"dir ve "kontrol altına alınacak" gibi değildir. Panik nöbeti, panik nöbetlerinin genellikle bağlantılı olduğu şeyler yüzünden korkutucudur.
Panik nöbeti korkutucudur çünkü fobiler, depresyon, bağımlılık, tıbbi komplikasyonlar ve hattâ intihara yol açabilir. Etkileri, konuşma bozukluğu veya sosyal bozukluklardan, dış dünyayla ilişkiyi tamamen kesmeye kadar gidebilir.
Aslında, panik rahatsızlığına sahip kişilerin geliştirdiği fobiler, gerçek nesnelere veya olaylara karşı duyulan korkudan değil, diğer bir nöbet geçirmekten duyulan korkudan dolayı olur. Bu gibi durumlarda, insanlar belirli nesneler veya olaylardan, diğer bir nöbeti tetikleyecekleri korkusuyla uzak durmaya çalışırlar.