Bebek Rahim İçi Gelişme Geriliği
Rahim içi gelişme geriliği, fetüsün gebelik haftalarının sayısı için beklenenden daha küçük olduğu bir durumu tanımlamak için kullanılan bir terimdir. IUGG’li bir fetüsün tahmini fetal ağırlığı genellikle 10. persentilden az veya aynı gebelik haftasındaki diğer tüm fetüslerin yüzde 90’ından azdır.
Rahim içi gelişme geriliği, hamileliğin herhangi bir döneminde başlayabilir. Erken başlangıçlı rahim içi gelişme geriliği genellikle kromozomal anormallikler, maternal hastalık veya plasenta ile ilgili ciddi sorunlardan kaynaklanır. Geç başlangıçlı büyüme kısıtlaması (32 haftadan sonra) genellikle diğer problemlerle ilişkilidir. IUGG ile bebeğin genel vücut ve organlarının büyümesi sınırlıdır ve doku ve organ hücreleri o kadar büyük veya çok sayıda büyüyemeyebilir. Plasentadan yeterli kan akışı olmadığında, fetüs yalnızca düşük miktarda oksijen alabilir. Bu, fetal kalp atış hızının düşmesine neden olarak bebeği büyük risk altına sokabilir.
Rahim içi gelişme geriliği ne sebep olur?
Rahim içi gelişme geriliği, bir problem veya anormallik, hücrelerin ve dokuların büyümesini engellediğinde veya hücrelerin boyutunun küçülmesine neden olduğunda ortaya çıkar. Bu, fetüs, organların ve dokuların büyümesi ve gelişmesi için gerekli besinleri ve oksijeni almadığında veya enfeksiyon nedeniyle meydana gelebilir. Rahim içi gelişme geriliğine katkıda bulunabilecek bazı faktörler şunları içerir:
Maternal faktörler:
- yüksek tansiyon
- kronik böbrek hastalığı
- ileri diyabet
- kalp veya solunum hastalığı
- yetersiz beslenme, anemi
- enfeksiyon
- madde bağımlılığı (alkol, uyuşturucu)
- Sigara içmek
Rahim ve plasentayı etkileyen faktörler:
- rahim ve plasentadaki kan akışının azalması
- plasental abruption (plasenta rahimden ayrılır)
- plasenta previa (plasenta uterusta aşağıya yapışır)
- fetüs çevresindeki dokularda enfeksiyon
Gelişmekte olan bebek (fetüs) ile ilgili faktörler:
- çoklu gebelik (ikizler, üçüzler vb.)
- enfeksiyon
- doğum kusurları
- kromozomal anormallik
Rahim içi büyüme geriliği nasıl teşhis edilir?
Hamilelik sırasında fetal boyut farklı şekillerde tahmin edilebilir. Fundusun yüksekliği (anne rahminin tepesi) kasık kemiğinden ölçülebilir. Santimetre cinsinden bu ölçüm genellikle 20. haftadan sonraki gebelik haftalarının sayısına karşılık gelir. Ölçüm, hafta sayısı için düşükse, bebek beklenenden daha küçük olabilir. Diğer teşhis prosedürleri aşağıdakileri içerebilir:
- Ultrason: Ultrason (iç yapıların bir resmini oluşturmak için ses dalgalarını kullanan bir test), fetal boyutu tahmin etmek için daha doğru bir yöntemdir. Fetüsün başı ve karnı ölçümleri alınabilir ve fetal ağırlığı tahmin etmek için bir büyüme tablosu ile karşılaştırılabilir. Fetal karın çevresi, fetal beslenmenin yararlı bir göstergesidir.
- Doppler akışı: Gebelik sırasında IUGG’yi yorumlamanın ve teşhis etmenin bir başka yolu, kan akışını ölçmek için ses dalgalarını kullanan Doppler akışıdır. Hareket eden kanın sesi, kan damarından geçerken kanın hızını ve miktarını yansıtan dalga biçimleri üretir. Fetal beyindeki kan damarları ve göbek kordonu kan akışı Doppler akış çalışmaları ile kontrol edilebilir.
- Annenin kilo alımı: Bir annenin kilo alması, bebeğin boyunu da gösterebilir. Hamilelikteki küçük anne ağırlığı artışı küçük bir bebeğe karşılık gelebilir.
Rahim içi büyüme geriliği (IUGG) nasıl yönetilir?
IUGG yönetimi, büyüme kısıtlamasının ciddiyetine ve sorunun gebelikte ne kadar erken başladığına bağlıdır. Genel olarak, büyüme kısıtlaması ne kadar erken ve şiddetli olursa, fetüs için risk o kadar büyük olur. Bir fetüsün IUGG ile dikkatlice izlenmesi ve devam eden testler gerekebilir. Olası sorunları izlemenin yollarından bazıları şunlardır:
- Fetal hareket sayımı: Fetal tekmeler ve hareketlerin kaydını tutmak. Sayı veya sıklıktaki bir değişiklik, fetüsün stres altında olduğu anlamına gelebilir.
- Stressiz test: Fetal kalp atış hızını fetal hareketlerdeki artışlar için izleyen bir test, fetal iyilik halinin bir işareti.
- Biyofiziksel profil: Fetüsün iyilik halini değerlendirmek için nonstres testi ile ultrasonu birleştiren bir test.
- Ultrason: Ultrasonlar, iç organları işlev görürken görüntülemek ve çeşitli damarlardaki kan akışını değerlendirmek için kullanılır. Ultrasonlar fetal büyümeyi takip etmek için kullanılır.
- Doppler akış çalışmaları: Kan akışını ölçmek için ses dalgalarını kullanan ultrason tipi.
IUGG’yi tersine çevirmek mümkün olmasa da, bazı tedaviler etkileri yavaşlatabilir veya en aza indirebilir:
- Beslenme: Bazı araştırmalar, artan anne beslenmesinin gebelikte kilo alımını ve fetal büyümeyi artırabileceğini göstermiştir.
- Yatak istirahati: Hastanede veya evde yatak istirahati, fetüsün dolaşımını iyileştirmeye yardımcı olabilir.
- Doğum: IUGG fetüsün sağlığını tehlikeye atıyorsa erken doğum gerekli olabilir.