Moskova Isı Mühendisliği Enstitüsü, birkaç işletme ile işbirliği içinde, yeni bir Barguzin savaş demiryolu füze kompleksi (BZHRK) oluşturulması için aktif olarak çalışıyor. Bu bakımdan, askeri-politik muhaliflerimiz için ciddi kaygılara neden olan bir BZHRK RT-23UTTH (“Sizin için iyi”) olduğumuzu hatırlamakta fayda var.
Uzun yıllar boyunca ülkemizde BZHRK'nin varlığı ve hatta dahası, görünümleri hakkındaki veriler kesinlikle gizli bilgilerdi. Bu alandaki faaliyetler, en katı rejim önlemlerine uygun olarak gerçekleştirilmiştir.
Roket ve uzay sistemlerinin geliştirilmesinin başlangıcında, stratejik füze tesislerinin yerini gizli tutmanın mümkün olamayacağı netleşti. Ardından karakter hakkındaki farklı düşünceler dile getirildi, gelecekteki savaşların farklı senaryoları göz önüne alındı. Orduyu ve sanayiyi içeren ciddi tartışmalar oldu. Sonuç olarak, garantili misilleme doktrini, yani caydırıcılık onaylandı.
Buna göre, karara dayalı RK ile mücadelede istikrarı artırmak için önlemler alınması gerekiyordu. Gezici füze sistemlerinin (PPK) veya en azından bir kısmının hayatta kalacağı ve bir misilleme grevine katılabileceğine inanılıyordu.
Gelecekteki kompleksin skeçleri
PPH çalışmaları iki yönde gelişti. Moskova Isı Mühendisliği Enstitüsü mobil toprak roket kompleksi (PGRK) ile çalıştı ve BZhRK SSCB Genel Mühendislik Bakanlığı'na girdi.
BZHRK da dahil olmak üzere RT-23 ve RT-23UTTH komplekslerinin gelişim programı, sanayi bakanlıklarının girişimlerinin ve SSCB Savunma Bakanlığı'nın benzersiz bir işbirliğini içeriyordu. Niteliksel olarak yeni bir sistem, teknoloji, yeni malzemeler, eleman temeli gibi birçok sorunun çözümünü gerektiriyordu. Doğrudan devlet düzenlemesi, SSCB Bakanlar Kurulu'na bağlı Askeri-Endüstriyel Konular Komisyonu tarafından gerçekleştirilmiştir. Savunma Bakanlığı devlet müşterisi olarak hareket etti, süreci kontrol etti, belli işlerde bulundu. Minobschemash, görevden bir bütün olarak ve komplekslerin ana bileşenlerinden sorumluydu.
Genel tasarımcı Vladimir Utkin liderliğindeki Dnepropetrovsk Yuzhnoye tasarım bürosu, BZHRK RT-23UTTH'in ve birinci aşama roketlerin ve motorların oluşturulmasında rol oynayan baş organizasyon oldu.
Yuzhnoye Tasarım Bürosu, Güney Makine İmalat Tesisi Üretim Birliği ile birlikte çalıştı, aynı bölgede bulundular ve ilgili işletmelerle birlikte bir Dnepropetrovsk roket kümesi kurdular. Yazılımın bir parçası olan Pavloradsky mekanik fabrikası, Yuzhnoye Tasarım Bürosu'nun katı yakıt motorlarını üretti ve test etti, RT-23 ailesinin füzelerini birleştirdi ve test etti, BZHRK üzerinden birleştirdi, test etti ve teslim etti.
Özel Mühendislik St Petersburg Tasarım Bürosu, bir bütün olarak savaş demiryolu kompleksinden ve başlatıcıdan (PU) sorumluydu. Perm NPO Iskra - üçüncü aşama kompleksi için. Moskova Otomasyon ve Enstrümantasyon Araştırma Enstitüsü - kontrol sistemi için. Moskova merkezli Makine Mühendisliği Merkez Araştırma Enstitüsü roket teknolojisinin gelişmesi için umutları analiz etti, kompleksler için tasarım malzemelerinin incelemesini yaptı, deneylerin seyrini analiz etti. Toplamda, yüzlerce sanayi kuruluşu programa katıldı.
BZHRK sıfırdan doğmadı. Bunun temeli, SSCB'de 50 - 60-s'de çeşitli RoK'larda yapılan çalışma oldu. Öte yandan, SSCB'de uzun yıllar demiryolu taşımacıları üzerinde ağır topçu sistemleri ile meşgullerdi. RK'dan başlayarak demiryolunun görünümü (elbette farklı bir teknik olarak) için başlangıç noktası olarak hizmet veren özel bir deneyim kazanılmıştır. Ancak, görünüşte çekici olan bu fikrin uygulanması son derece zor oldu. Roket üretimi, katı yakıtlı motor yapımı, malzemeler, katı yakıtlar, kontrol sistemleri geliştirme düzeyi hala yetersizdi. Asker ve sanayiciler gerekli özelliklerin birleşik bir görünümünü oluşturmadılar. Sıcak tartışmalar vardı, taktik ve teknik görevler birçok kez değişti. Olanların, çeşitli kompleksler için birleşik füzeler yaratarak veya en azından temel unsurlarını birleştirerek zamandan ve paradan tasarruf etmenin baştan çıkarıcı fikri üzerinde büyük etkisi oldu.
1967’in ilk aşamasında, RC RT-21’un taslak tasarımı ortaya çıktı, bunlardan bir tanesi demiryolu kompleksiydi. RT-21'in nakliye ve fırlatma kabı (TPK) ile ağırlığı, 42 ton olarak hesaplandı, TPK ile birlikte uzunluk, 17 metredir. Roketin üç aşaması vardı, hepsi karışık yakıtlı katı yakıt motorları kullandı.
RT-21'e sahip bir demiryolu kompleksinin projesi, kıtalararası alanlardaki mobil demiryolu komplekslerinin ortaya çıkmasının temel olasılığını gösterdi ve Yuzhnoye Tasarım Bürosu'nun geliştirilmesi için prototip olarak kullanıldı.
Ancak, PT-21 üzerindeki tüm çalışmalar eskiz aşamasında durdu. Çok sayıda güncelleme için yeni bir eleman tabanı, yakıtlar, malzemeler gerekli. Aynı zamanda, Savunma Bakanlığı'ndaki müşterinin gereksinimleri, uygulama olanaklarından daha hızlı büyümüştür.
Müşterinin istekleri doğrultusunda
Bir sonraki aşamada, Yuzhnoye Tasarım Bürosu, RT-22 kompleksinin katı yakıtlı 15ХХNNXX roketi ile hazırlandı ve başlangıç kütlesi, RT-43 ve SD-2'in hizmetinde olan mayın rampalarının ölçülerine ve aynı zamanda, mobil cihazının RT-100 ve SD-15 boyutlarına göre belirlendi. ray tabanlı. Yani, birleşme ile ilgiliydi. Buna dayanarak, kıtalararası çeşitlilikteki başlangıç ağırlığı 43Ж70 zaten XNUMX ton idi.
1969'ta onay ilkesi alındı. Ancak aktif tasarımdan bir sonraki aşamaya geçiş başarısız oldu: müşteri, roketin etkinliğinden ve kompleksin yaratılmasının yüksek maliyetinden ve süresinden memnun değildi. 1973'te program donduruldu. Bununla birlikte, yeni yakıtların kullanılmasıyla roketin enerjisinde önemli bir artış olasılığı kanıtlanmıştır. Motorların kendilerinin üretilmesi ve test edilmesi için güç sağlanması son derece önemliydi. Katı yakıt yönünde temel bir kayma, PT-22 kompleksi üzerindeki çalışma aşamasında, büyük boyutlu bir katı yakıt 15D122 göründüğünde meydana geldi.
Bunu roketlerin ilk aşamaları için birleşik büyük boyutlu motor ailesinin doğuşu takip etti. PT-23 ve D-19 deniz roketi için birinci kademe motorların genel tasarımını sağlamak gerekiyordu. Yuzhnoye Tasarım Bürosu ve Makine Yapı Tasarım Bürosu ortaklaşa kabul edilebilir özelliklerin belirlenmesinde ortaklaşa çalışmıştır. Mayıs ayına kadar, 1973-th her ikisinin de ilk aşaması için parametreleri seçmeyi başardı.
Tam bir birleşme sağlamak mümkün olmadı, ancak XDUMXЖ65 için 15Д206 oluşturulurken ЗД15 için yapıcı çözümlerin çoğu kullanıldı.
3D65 genellikle çok zorlaştı. Başlıca problemler, "sıcak" gazın nozülün süper kritik kısmına üflenmesi ile gerçekleştirilen itme vektör kontrol sisteminin etkinliğinin sağlanması ile ilgilidir. Pek çok test kazayla sonuçlandı, her biri bir felaket olarak algılandı. Geliştiricilerin ve önde gelen endüstri kuruluşlarının kahramanca çabaları nedeniyle, deniz kompleksi faaliyete geçti.
Bu arka plana göre, 1973'ta RT-23 kompleksinin sabit bir mayın başlangıcı ile inşasına başlandı.
Performans gereklilikleri müşterisinin kalıcı bir şekilde artması, bir yandan, Yuzhnoye Tasarım Bürosunun bunları uygulamak için sürekli bir yol aramasını gerektirdi ve bazı durumlarda bu, orijinal sonuçlara yol açtı ve diğer taraftan, kompleksin oluşturma süresini kesinlikle arttırdı.
Roketin boyutundaki hararetli tartışmalar sonucunda, yaklaşık 100 tonluk fırlatma kütlesi hakkında bir karar verildi. Daha sonra, aşağıdaki kütle-boyutlu özellikler açıklığa kavuşturuldu: başlangıç kütlesi ~ 106 ton (SALT-2 Anlaşması altındaki sınırlamalara tabi) ve taşıma pozisyonundaki uzunluk - 21,9 metre (BZHRK PU'da planlı yerleştirmeyi sağlamak için). Roketin aslında monoblok muharebe ekipmanı olması gerekiyordu ve sabit maden PU'suna montaj için tasarlanmıştı. Bununla birlikte, 1979'te gereksinimler tekrar değişti: Monoblok savaş başlığını, 10 savaş başlıkları ve füze savunmasının üstesinden gelebilecek bir araç seti taşıyabilecek bir bölmeyle değiştirmenin uygun olduğunu düşündüler. Ayrıca sadece 15Ж44 ile sabit bir kompleks oluşturmakla kalmayıp, 15Ж52 ile (15Ж44'e dayanarak) bir savaş demiryolu kompleksi oluşturma emri de vardı.
Dikkat, çatı açılıyor
Roketin doğuşuna paralel olarak, bir savaş demiryolu fırlatma kompleksi (BZHSK) üzerinde çalışmalar sürüyordu. Roket elemanlarının ve fırlatma kompleksin çok büyük miktarda zemin bazlı deneysel iyileştirmesi için sistemleri gerekliydi. Birkaç taşıma testi döngüsü gerçekleştirmek için üç özel tren hazırlandı.
TLC'deki nihai formdaki 15Ж61 BZHRK RT-23'in uzunluğu 21,9 metre olup, uçları 23 metrelere yükselmiştir. Çap - 2,4 metre. Başlangıç ağırlığı - 104,5 ton. Özellikle 10 savaş başlıklarına kadar ciddi ekipman dahil.
Arabadaki roket TPK'daydı. Operasyon sırasında, ondan kaldırılmadı. Otomobilin açılış çatısı sadece ilk çalıştırmada değil, aynı zamanda teknolojik operasyonlarda da kullanıldı.
Lansman sırasında, BZHRK hareket halindeyken durdu. Ardından, özel bir sistem ile özel temas sistemi bir yana bırakıldı, yeni başlayan arabanın ilave yan destekleri ve hedefleme sisteminin elemanları ortaya çıkarıldı. Bundan sonra, tavan açıldı ve bir toz akümülatör ile pnömatik bir tahrik kullanılarak, bir roketli TPC dikey bir pozisyona getirildi. Sonra bir harç fırlatma yapıldı.
BZhSK'nin yaratılmasındaki ana görevlerden biri, başlangıç taşıyıcısının akslarındaki yükün kabul edilebilir değerlere düşürülmesi ihtiyacıdır. PU'nun kütlesi, TPC'deki füze ile birlikte 200 tonunu aştı ve makul sayıda dingil ile her biri için kabul edilemez bir yük oluşturdu. Sorun, yükün bir bölümünü, özel cihazlar kullanarak ve normalde iki dingil yerine iki dingilli araba kullanarak, artan sayıda aks kullanarak bitişik, ön ve arka arabalara aktarmakla çözüldü. Aks üzerindeki yükü bitişik araçlara ayrıştırmasıyla azaltma yöntemi, daha önce ağır topçu raylı kurulumlarında kullanıldı. Üç otomobilli römorkun güç elemanları, otomobiller arası kavşaklarda gizlenmiştir.
Üç araçlı kuplör, normal çalışma sırasında bölünmeyen bir başlangıç modülü idi. BZHRK'da bu tür üç modül vardı. Gerekirse, her biri kendi başına devriye güzergahlarına gidebilirdi (BZHRK'da mevcut olan lokomotiflerden birini eklemek yeterliydi).
Yolların elektrikle kesilmiş bölümlerinde start-up sağlamak için, iletişim ağının kısaltılması ve geri çekilmesi için oldukça karmaşık bir sistem tasarladılar. Devriye yolunun herhangi bir noktasından fırlatılmasının sağlanması için bu gerekliydi. BZHRK, sadece geleneksel iletişim sistemleriyle değil aynı zamanda özel bir savaş kontrol sistemi ile donatılmıştır.
Personelin kapalı bir alanda kalması, çalışma koşulları ve yaşanabilirliği BZHRK, bir füze denizaltısına benziyordu. Otomobillerde BZHRK personeli bölmeye yerleştirildi. Yiyecek ve tüketim malzemeleri, mutfaklar, kantinler depoları vardı. Tasarımlarındaki savaş görevi yerleri, sabit RK personelinin işyerlerini andırıyordu.
Uçuş testleri BZHRK RT-23, ardından RT-23UTTH, devlet komisyonunun yönetiminde Plesetsk aralığında gerçekleştirildi. Sabit bir başlangıç için ilk 15Ж44 lansmanı yılın Ekim 1982’inde gerçekleştirildi. 15Ж52’un BZHRK’dan test edilmesi 1984’in Ocak ayında başladı.
Hemen, fırlatma kompleksinin güçlendirilmesiyle roketin özelliklerini daha da geliştirme gereği ortaya çıktı. Gelişmiş taktik ve teknik özelliklere sahip (UTTH) kompleks için özel bir önlem planı geliştirilmiştir. UTTH ile BZHRK "Aferin" adını aldı.
RT-23UTTH'nin (15Ж61) BZHRK'dan ilk lansmanı, RT-1985 başlangıcını (23Ж15) demiryolu başlangıcından önce bile, yılın nisan 52'inde gerçekleştirdi. Uçuş testleri BZHRK RT-XNUMHUTTH, Aralık 23-th ile sona erdi. Daha sonra, 1987 ve 1998'te iki test daha yapıldı.
Kalkış ve ayrılma ile savaş görevi
BZHRK'nın gelişimi Kostroma füze bölümünde başladı. İlk alay, önceden 1983 yılında kuruldu. Bölümün ve alayın emri, yeni demiryolu ekipmanını sıfırdan pratik olarak geliştirmek, bir eğitim materyali tabanı oluşturmak, görev için görevler ve BZHRK park yerlerini kullanmak zorunda kaldı.
RT-23UTTH ile ilk füze alayı, 1987'in Ekim ayında deneysel savaş görevine başladı. Toplamda, üç füze bölümü konuşlandırıldı, RT-23UTTH ile BZHRK ile silahlandırıldı. Her biri alay olan 12 BZHRK'yi işlettiler. Üç PU ile bir trenle silahlandırıldı.
BZHRK, inancının aksine, ülke genelinde "giyilemez" olmasına rağmen. Operasyonları, her bölüm için ayrılan konumsal alanlarda gerçekleştirildi. Her birinde, trenlere hizmet verilen bir kalıcı dağıtım noktası vardı. Kompozisyonlar, durağan yapılardaki birbirinden birkaç kilometre uzaktaydı. Artan alarm seviyeleri ile savaş devriyesi yollarına dalabilirler. Ülkenin demiryolu ağı boyunca hareket ederken, BZhRK başlangıç pozisyonlarını günde bin kilometreye kadar hızla değiştirmeyi mümkün kıldı.
BZhRK'nın dağıtılması kararının alınmasından sonra, SSCB Demiryolları Bakanlığı gelecekteki savaş devriye rotalarını hazırlamak için kapsamlı çalışmalar yürütmüştür. Binlerce kilometre yoldan modernize edildi.
BZHRK'nın bir özelliği, kalıcı yer değiştirme noktasına gelmeden önce, Pavlograd'daki fabrikadan yakındaki bir istasyona taşınmasıydı. START Antlaşması'nın tüm ortaklarını bütün uzay keşif ekipmanına gösteren yedi gün boyunca tutuldu. Ve bundan sonra daimi kalıcı dağıtım noktasına gönderildiler. Resmen, bu Sovyet-Amerikan stratejik silah kontrol antlaşmalarından kaynaklanıyordu. Bir başka ve daha ağır neden ise, geri dönebilen gerçek hayat sistemlerinin potansiyel bir saldırganına yapılan gösterinin gösterilmesidir.
Düşman BZHRK devriye güzergahında tanımlanmasına gelince, tamamen görünmez bir tren değildi. Deneyimli bir uzman bunun alışılmadık bir tren olduğunu görebilir. Ancak nerede ve ne zaman ilerleyeceği güvenilir bir şekilde belirlenmedi.
Uygulama, gelişmiş bir düşman saldırısı uyarı sistemi ve bir park yerinden acil durum çıkışı sağlayan BZHRK hareket kontrol sistemi ile ona çarpmanın veya etkisiz hale getirmenin mümkün olmadığını göstermiştir. Bu süre zarfında BZHRK, hayatta kalmasını sağlamak için bir mesafeye çekilebilir. Askerleri en yüksek savaşa hazırlık seviyelerine getirme tehdidi döneminde, BZhRK'nın devriye güzergahlarındaki hareketinin yoğunluğu ciddi biçimde artabilir.
1991'e kadar, Stratejik Füze Kuvvetleri'nin üç biriminin BZhRK'sı SSCB demiryolları üzerinde askerlik yapmıştır. Bu, ABD askeri-politik kuruluşu için bir sorundu. Amerika, bu tehdidi ortadan kaldırabilmesi için SSCB'nin liderliği üzerinde sürekli baskı kurdu. Ve bu konuda başarı elde etti. 1991’te, BZHRK’nın ülke bazında demiryolu ağından ayrılmadan muharebe görevini yerine getirme kararı alındı. Bu neredeyse BZHRK'nın varlığına dair herhangi bir anlam ifade etmedi. 10 yıldan daha fazla bir süredir BZHRK dedikleri gibi ayağa kalktı.
Ocak 2’te imzalanan bir sonraki START-1993 Antlaşması’nın ana hükmü, bütün “ağır sınıf” ICBM'lerin ve mobil füze sistemlerinin ortadan kaldırılmasıydı. Amerika Birleşik Devletleri'nin “MX” ICBM demiryoluna dayalı gelişiminin sona erdirildiği iddiasıyla ilgili girişimine cevaben, ülkemizin liderliği, RS-23UTH ICBM'nin daha fazla konuşlandırılmasının ve modernizasyonunun reddedildiğini duyurmak için hızlandı.
Kara okyanusunun kralı
BZHRK 15P961 kompleksinin garanti süresi başlangıçta nispeten kısaydı. Sonra 15 yıllarına uzatıldı. Buna göre, görevlendirilen ilk komplekslerin kullanımı 2001'ta imkansız hale geldi. Tüm 15Ж61 cihazının kullanım ömrü doğal olarak 2000-x'in ortasına sınırlandı.
Yirmi yıl boyunca dolu durumda çalışır durumda olan LRE'li yerli roket motorlarının aksine, kullanılan yakıtların özelliğine göre katı yakıtlı roket motorlu roketler daha kısa bir hizmet ömrüne sahiptir.
Amerika Birleşik Devletleri'nde, katı yakıt şarjlarının motor gövdelerinden kaldırılması ve daha sonra bunları yeni yakıtla doldurulması, Minuteman füze ailesinin ömrünü uzatmak için kullanıldı. Bununla birlikte, Rusya ile Ukrayna arasındaki siyasi ve ekonomik bağların kopması, fon sıkıntısı, finansal sistemlerin dengesiz işleyişi, yönetim organlarının yıkıcı yıkımı, nitelikli ve deneyimli uzmanların bunlardan arındırılması, RT-23UTTH (15Х61, ÜNT.
Bu yüzden, 15 - 61’teki 2002Ж2006’in kullanımdan kaldırılması ve sonradan tasfiyesi sadece siyasi değil, aynı zamanda örgütsel nedenlerle de vardı. Eylül ayında BZhRK'nın son roket bölümü, 2005 tarafından savaş görevinden alınmıştı. 2007'in başlangıcında, tüm 15Ж61 (Amerikan fonlarıyla) elden çıkarıldı ve PU'lar elimine edildi.
Öykü BZhRK devam edebilirdi, çünkü eşzamanlı olarak RT-XNUMHUTTH ile demiryolu kompleksinin benimsenmesiyle Yuzhnoye Tasarım Bürosu, olası Yermak katı yakıt kompleksi (RT-XNUMHUTHM) üzerinde tasarım çalışmalarına başladı. Kazanılan tüm deneyimler dikkate alındı, yeni malzemeler ve yakıtlar uygulandı. Program siyasi nedenlerden dolayı donduruldu.
Modern koşullarda, Rusya'da, her koşulda etkili olan SNF'yi de içeren yetenekli bir ordunun varlığı, ulusal egemenliğin garantisi olan güçlü bir uluslararası istikrar faktörü olmaya devam ediyor. Rusya'ya grevde hayatta kalmaları ve olası bir saldırgana kabul edilemez zarar vermesi ve istenmeyen eylemlerini engellemesi gerekiyor. Hiç şüphe yok ki, eğer yüzyılın başında Rusya stratejik nükleer kuvvetlerin azaltılmış ancak yetenekli potansiyelini koruyamasaydı, tarih tamamen farklı bir yoldan gidecekti.
PKK, stratejik nükleer kuvvetlerin etkili araçlarından biridir. ABD'nin Rusya tarafından ortadan kaldırılmasına şaşmamalı. Bir anlamda BZHRK nükleer denizaltıların SLBM'lerle eşdeğeridir, en büyük artısı algılama zorluğu ve buna bağlı olarak hasar olarak kalmıştır. Ancak, ülkenin karasuları dışındaki okyanuslarda çalışan denizaltıların kontrolü zordur ve çeşitli keşif ve grev araçlarından etkilenebilir. Üstelik bu fonlar hızla gelişiyor. Tekneler, çok pahalı ve karmaşık araçlarla sürekli koruma ve desteğe ihtiyaç duyar. filo.
Aynı zamanda, Rusya'nın eşsiz bir kaynağı var - büyük bir egemen bölge ve bu kara okyanusunda BZHRK sadece keşfedilmekle kalmıyor, aynı zamanda vurmak da zor. Ve mevcut doğal ve insan yapımı barınakların kullanılması bu görevi daha da zorlaştırıyor. Ek olarak, basit demiryolu tesislerinin yanı sıra kendi topraklarında kalıcı dağıtım noktalarının işletilmesi SLBM'lerin bulunduğu denizaltılardan çok daha kolay ve ucuzdur.
Özellikle ilgi çekici olan mobil demiryolu kompleksleri, fonlarını okyanusun herhangi bir bölgesine transfer edebilen deniz tabanlı bir önceliğe sahip bir füze savunma sisteminin konuşlandırılması konusundaki yeni ABD yaklaşımına karşı koymanın etkili bir aracıdır. Ancak Rusya BZHRK toprakları arasında daha da hızlı transfer edilebilir. Bu nedenle, bugün Barguzin BZHRK'nın yaratılmasının konuşlandırılması büyük bir stratejik görevdir.