Gizemli 'ayın kıvrımları' ayın volkanik, manyetik geçmişine işaret ediyor
Güneş sisteminin en güzel optik anomalilerinden biri olan ayın swirls'lerinin ardında yatan gizem, sonunda bir Rutgers Üniversitesi ve Kaliforniya Üniversitesi Berkeley çalışması sayesinde çözülebilir.
Bu çözüm, moronun eski geçmişinin dinamizmine, volkanik aktivite ve içsel olarak üretilen bir manyetik alanla bir yer olarak işaret eder. Ayrica, varolan jeolojinin resmine meydan okuyor.
Ay swirls ayın karanlık yüzeyine boyalı parlak, yılan bulutlarına benziyor. Reiner Gama denilen en ünlü, yaklaşık 40 mil uzunluğunda ve arka plan astronomlarıyla popüler. Çoğu ay swirls, yerlerini güçlü, lokal manyetik alanlarla paylaşır. Parlak ve karanlık desenler, bu manyetik alanların parçacıkları güneş rüzgârından saptığında ve ay yüzeyinin bazı bölümlerinin havaya daha yavaş şekilde neden olmasına neden olabilir.
"Ancak bu manyetik alanların ve dolayısıyla swirls'lerin kendilerinin sebebi uzun zamandır bir gizemdi" diyen Sonia Tikoo, geçtiğimiz günlerde Jeofizik Araştırmalar Dergisi'nde Gezegenler ve Rutgers Üniversitesi-Yeni Yardımcı Doçenti Brunswick'in Dünya ve Gezegen Bilimleri Bölümü. “Çözmek için, bu manyetik alanların ne tür bir jeolojik özelliğin üretebileceğini ve manyetiklerinin neden bu kadar güçlü olduklarını bulmak zorundaydık.”
Araştırmacılar, ayın swirls'larının karmaşık geometrisi ve onlarla ilişkili manyetik alanların güçlü yönleri hakkında bilinen çalışmalarla jeolojik "mıknatıslar" için matematik modeller geliştirdiler. Her girdapın, ayın yüzeyine yakın dar ve gömülü bir manyetik nesnenin üzerinde durması gerektiğini bulmuşlardır.
Resim, lav tüpleri, volkanik püskürmeler sırasında akan lavlarla oluşturulan uzun, dar yapılar ile tutarlıdır; ya da lav daykları ile, ay kabuklarına enjekte edilen dikey magma tabakaları.
Ama bu başka bir soruyu gündeme getirdi: Lav tüpleri ve penseler o kadar güçlü manyetik olabilir? Cevap, 3 milyar yıl önce, bu eski püskürmeler sırasında ayın çevresine özgü olabilecek bir tepkide yatmaktadır.
Geçmiş deneyler, birçok ay kayanın, oksijensiz bir ortamda 600 santigrat dereceden fazla ısındığında çok manyetik hale geldiğini bulmuştur. Çünkü bazı mineraller yüksek sıcaklıklarda parçalanır ve metalik demiri serbest bırakırlar. Yakınlarda yeterince güçlü bir manyetik alan varsa, yeni oluşan demir bu alanın yönü boyunca manyetize olur.
Bu, serbest yüzen oksijenin demir ile bağlandığı yeryüzünde normal olarak gerçekleşmez. Ve demiri manyetize etmek için küresel bir manyetik alanın bulunmadığı bugün, ayda olmazdı.
Ancak, geçen yıl yayınlanan bir çalışmada Tikoo, ayın eski manyetik alanının 1 milyar ila 2, 5 milyar yıl öncesine göre daha uzun sürdüğünü keşfetti - belki de demir boruları veya demir içeriği yüksek manyetik içeriği olan manyetikler Soğudular.
Tikoo, "Bu tepkimeyi hiç kimse ayın üzerinde bu olağandışı güçlü manyetik özellikleri açıklamak açısından düşünmemişti. Bu, bu ay kıvrımlarının altında yatan manyetizmayı anlatan bulmacadaki son parçaydı." Dedi.
Bir sonraki adım, gerçek bir ay takasını ziyaret edip doğrudan incelemektir. Tikoo, bunun için bir gezici görev öneren bir komiteye hizmet eder.