'Kültür-balıkçılığı';
balık ve diğer su-organizmalarının, besin veya diğer amaçlar için
yetiştirilmesidir.
Günümüzde, Dünya'daki balık ve diğer su ürünlerinin %13'ü kültür-balıkçılığından
sağlanmakta iken, bu oran büyük (yıllık %6-7) hızla artış göstermektedir.
Bu ise kültür-balıkçılığının; halihazırda Dünya'daki en hızlı büyüyen bir
gıda sektörü olduğu anlamına gelmektedir.
Kültür-balıkçılığındaki verimlilik; besinlerin ve su kalitesinin sürdürülmesi
açısından, diğer su-organizmalarının geniş (biyo-) çeşitliliğine bağımlı olmaktadır.
Diğer bir açıdan, yetiştirilen organizmaların serbest bırakılması veya bir
habitatın başka bir yapıya dönüşmesi yoluyla, su-organizmalarının doğal popülasyonlarının
çeşitliliği üzerinde ve ekosistemlerin yapısı üzerinde tamamen ters etkiler yaratabilir.
Kültür-balıkçılığındaki üretimin çoğunluğu; yaklaşık olarak 200 adet tür ile
gerçekleştirilmektedir. Sucul (aquatic) biyoçeşitlilik; doğal sistemlerde ve özellikle
iç-sularda dikkati çeken (uyarı verici) hızlarda kaybedilmektedir.
Bu düşüşteki en büyük pay ise; kirlenme, sucul habitatlarda yapay yapı
değişiklikleri ve üretilen türlerin ortama salınması (serbest bırakılması)
unsurlarında bulunmaktadır.
Bu kayıplar; su-organizmalarının, kültür-balıkçılığı açısından sahip
olabilecekleri potansiyelin değerlendirilmesindeki çabaları sınırlandırmaktadır.
Mevcut durumda bile, balık üreticileri için sağlıklı olan veya rölatif olarak bozulmamış
olan yaban hayatı popülasyonlarından, genetik malzemenin bulunması ve toplanması
giderek daha güç olmaya başlamıştır.
Yaban hayatına ait genetik kaynakların ve bunların canlı kalmasına karşı olan tehditlerin belirlenerek belgelendirilmesi; yaban hayatı popülasyonlarının ve çevrelerinin korunması için alınan özel önlemlerin uygulanmasındaki ilk adımdır. Uluslararası Yasayan Sucul Kaynaklar Yönetimi (ICLARM; The International Centre for Living Aquatic Resources) ve FAO; İnsanoğluna doğrudan yararlı olan neredeyse tüm balık türlerini kapsayacak şekilde, bugün yaklaşık Dünya'daki balık ürünlerinin yarısını içine alan bir veri-tabanı altyapısı (FishBase) geliştirmiştir.
Kültür-balıkçılığının, yaban hayatı stokları üzerindeki olumsuz etkisinin en aza indirilmesinde UNEP Önerileri: