Koleksiyonculuk
İnsanlar genellikle sevdikleri şeyleri toplamaktan hoşlanırlar. Bir kenara koymuş olduğunuz çizgi romanlar, kâğıt bebekler, otomobil resimleri, böcek kabukları ya da kartpostallar koleksiyon yapmaya eğiliminiz olduğunu gösterir. Koleksiyonculuk fazla zaman almayan, masraflı olmayan, buna karşılık öğretici ve eğlendirici bir uğraştır. Gittiğiniz her yerde koleksiyonunuza katacak yeni bir şey bulabilirsiniz.
Model uçak, rozet, kartpostal, bilye, küçük otomobil, çanak çömlek, kibrit kutusu, ünlü imzalar, taş, fosil kısaca evde bir kutu ya da çekmecede saklayabileceğiniz hemen her şey toplanabilir. Koleksiyonunuz büyüdükçe en çok ilginizi çeken konuda giderek uzmanlaşırsınız. Ne var ki, bu konuda bilgilenmenin ve arayışın sonu yoktur. Durmadan keşfedilecek yeni şeyler çıkar. Başka koleksiyoncularla tanışır, belki de koleksiyonculukla ilgili bir kulübe ya da derneğe üye olabilirsiniz.
Bir koleksiyonun mutlaka değerli nesnelerden oluşması gerekmez. Gazete kesikleri ya da tatil fotoğraflarından oluşan bir albüm, yıllar geçtikçe daha çok ilgi toplayacak ve değer kazanacaktır.
Her evde bulunan sıradan eşyalar örneğin konserve kutuları, dergiler, düğmeler ya da oyuncaklar ilerde bir koleksiyoncu için önemli olabilir; hatta bunlardan bazıları çok değer kazanabilir. Örneğin, 19. yüzyıl kutlama kartları günümüzde büyük değer taşımaktadır.
Bazı koleksiyoncular için topladıkları eşyaların parasal değeri önemlidir. Eski mobilya, porselen, cam, kitap gibi antikaların alım satımını yapanlar, özgün bir parçayı taklitlerinden ayırabilir. Ama koleksiyoncuların çoğu, eşyaların parasal değerinden çok, kendisiyle ilgilenir.
En yaygın koleksiyonlar pul ve para koleksiyonlarıdır. Bu konularda ek bilgiyi PARA; PUL VE PULCULUK maddelerinde bulabilirsiniz.
Doğaya ilgi duyanlar kuştüyü, kuru ot, yaprak ya da çiçek toplayarak koleksiyonculuğa başlayabilir. Ne var ki, kuş yumurtası toplamak ya da yabanıl bitkileri kökünden sökmek doğru değildir. Kuştüylerini bir deftere ya da kartona yapıştırabilirsiniz. Çiçeklerin ise hemen kurutulması gerekir. Bunun için çiçekleri kalın kurutma kâğıtları arasına yerleştirip üzerine de ağır kitaplar koyabilirsiniz. Kurutma kâğıdını 2-3 günde bir değiştirin ve üzerindeki ağırlığı bir haftadan önce kaldırmayın. Kurutulmuş çiçekleri bir karta yapıştırın, kartın üzerine çiçeğin adını, ne zaman ve nerede bulduğunuzu yazın ve üzerine selofan geçirerek koruyun. Yaprak ve otlar da aynı yoldan korunur.
Taş, fosil ve deniz kabukları toplarken iyi bir başvuru kitabı gereklidir. Koleksiyonculuk konusunda uzmanlarca yazılmış kitaplar bulabilirsiniz. Bu kitaplar, bulduklarınızı tanımlamanıza yardım edecek ve konuya ilişkin daha çok bilgi verecektir.
Toplayabileceğiniz birçok ilginç nesne arasında gazete reklamları, çıkartmalar, şarap şişesi etiketleri, afişler, nazar boncukları, tren biletleri, konser ve tiyatro davetiyeleri, kibrit kutuları sayılabilir. Bugün dünyanın her yerinde üretilen kibrit kutularının etiketlerinde yerel giysilerden, ulusal simgelere, özdeyişlerden şakalara kadar bir çeşitlilik gözlenir. Etiketi örselenmeden kutudan ayırmak için kutuyu 5 dakika bir tabak ılık suya baş aşağı daldırarak etiketin iyice ıslanmasını sağlamak gerekir. Bundan sonra kâğıt etiket özenle kutudan ayrılır ve kurutma kâğıdıyla kurutulur, buruşmaması için hafifçe bastırılır ve bir deftere köşebent kullanılarak iliştirilir.
Top, bebek, yapma hayvanlar gibi oyuncaklar yüzyıllardan beri çocuklar için çekiciliğini koruyan oyuncaklardır. Bunların dışında oyuncakların gelişimi çok hızlı olmuş, biçimleri değişirken, giderek çeşitleri çoğalmış, bilimsel teknik ilerlemeye paralel olarak mekanik ve elektronik oyuncaklar yaygınlaşmıştır. Kurgulu oyuncak trenler, otomobiller, kurşun askerler, taşbebekler her yaştan koleksiyoncunun ilgisini çeker. 2.000 yıl önce Romalı çocuklar oyuncak askerlerle oynarlardı ve kurşun askerler 19. yüzyılda çok yaygındı. Bugün oyuncak yapımcılığında plastik, metalin yerini aldı.
Koleksiyonunuzu en iyi biçimde sergilemek için biraz zaman ve çaba harcamak gerekir. Örneğin, taş ve deniz kabuklarını ılık suda yıkamalı ve üzerlerine açık parlak bir cila sürmelidir. Her parça, çuha ya da kâğıt kaplı bir çekmece ya da tepsiye dizilmeli, açık ve doğru olarak etiketlenmelidir.
Camlı bir dolap, koleksiyonunuzun en iyi parçalarını sergilemek için çok elverişlidir. Böyle bir dolabın içinde onları kırılmaktan ve tozdan koruyabilirsiniz. Rozet ve düğmeleri yastıklara ya da yatak örtülerine dikerek değişik bir görünüm elde edebilirsiniz. Koleksiyonlar bir duvar panosunda sergilenebilir. Gün ışığı renkleri soldurduğu için renkli kumaş ya da kâğıtlar loş bir yerde saklanmalıdır. Koleksiyonunuzdaki bir parçanın eski olduğu ölçüde değerli olabileceğini de unutmayın. Özellikle eski gazeteleri ve fotoğrafları korumak ve saklamak için özen göstermek gerekir.
Kuşkusuz en büyük koleksiyonlar müzelerde ve sanat galerilerindedir. Bunlardan bazıları belki de bir meraklının boş zamanlarında topladığı parçalardan oluşmuştur. Kısacası zaman ve çaba harcanırsa koleksiyonculuk sınır tanımaz. Koleksiyonunuza yeni parçalar eklediğinizde, tıpkı bir kitaplık görevlisinin yeni kitapları kaydettiği gibi, siz de bunları kaydetmelisiniz. Bu iş için kartlar kullanabilir ya da her yeni parçayla ilgili ayrıntıları, eğer varsa, evdeki bilgisayara işleyebilirsiniz. Böylece koleksiyonunuz genişledikçe, hangi parçayı nerede, ne zaman ve nasıl elde ettiğinizle ilgili bilgiyi çabucak bulabilirsiniz.