İçindekiler
- 1 Çene Ağrısı Neden Olur?
- 2 Çene Ağrısı Belirtileri
- 3 1. Buz Torbası Kullanma
- 4 2. Nemli Bez Terapisi
- 5 3. Çene Ağrısı İçin Masaj
- 6 4. Çene Kasları Egzersizi
- 7 5. Sıcak Çay İçmek
- 8 6. Akupunktur Terapisi
- 9 7. Tuzlu Suyla Gargara
- 10 8. Çenenizi Dinlendirin
- 11 9. Stresi Azaltın
- 12 10. Kahveden Uzak Durun
- 13 Çene Ağrısına İyi Gelen Ek İpuçları
Çene bölgenizde şiddetli, zonklayan ve rahatsızlık veren bir ağrı mı hissediyorsunuz? Çene ağrısı çat kapı gelen, hafif başlayıp zamanla artabilen bir ağrıdır. Hatta çene ağrısı yeme ve konuşmanızı etkileyebilecek kadar yoğunlaşabilir. Bu yazımızda “Çene ağrısı neden olur?” ve “Çene ağrısı nasıl geçer?” sorularını cevaplandırmaya çalışacağız.
Çene Ağrısı Neden Olur?
Çene ağrısı her zaman çeneyle ilgili bir sorundan kaynaklanmayabilir. Çene ağrısı yapan faktörler sinüslerden dişlere kadar birçok kaynaktan gelebilir.
Çene ağrısının en önemli sebeplerinden biri temporomandibular bozukluk (TMB) adı verilen bir hastalıktır. TMB çene eklemindeki yaralanmadan, çenedeki aşırı uyarılmadan, çene hareketlerini kontrol eden kaslardaki ağrıdan, çene hareketlerini destekleyen diskteki değişikliklerden ve çene eklemini koruyan diskteki artiritten kaynaklanabilir.
Çene ağrısının nedenleri arasında baş ağrısı, sinüs problemleri, diş problemleri, trigeminal nevralji (yüz nevraljisi), kalp krizi, osteomiyelit, diş gıcırtatma ve benzeri faktörler de yer almaktadır.
Çene Ağrısı Belirtileri
Çene ağrısının neyden kaynaklandığına bağlı olarak semptomlar farklılık gösterebilir. Çene ağrısı ile ilgili bazı semptomlar kıtırdama hissi, diş ağrısı, çiğnemede zorluk çekme, acı, yüz veya boyun bölgesinde ağrı, sık baş ağrıları, kulaklara yayılan ağrı, ağzı açmada zorluk ve çenede gerilim hissini içerir.
Çene ağrısını tedavi etmeden önce, problemin neyden kaynaklandığını tespit etmeniz önemlidir. Bununla birlikte ağrıyı ve acıyı azaltmak için aşağıda söz edeceğimiz çene ağrısına iyi gelen yöntemleri deneyebilirsiniz.
1. Buz Torbası Kullanma
Dayanılmaz çene ağrıları yaşıyorsanız buz torbası en etkili tedavilerden biri olacaktır. Buzla dolu bir torbayı çenenizde uzun süre tutmanız zor olabilir, ancak buna değecektir.
Çene üzerinde buz torbası bekletmek kas ağrısını ve diğer semptomları azaltmaya yardımcı olur. Buz sinirler üzerinde uyuşturan bir etkiye sahiptir. Bu da çene ağrısını hafifletmek için etkilidir.
- Plastik bir torbanın içerisine buz koyun.
- Torbanın dışına ince bir havlu sarın.
- Hazırladığınız buz torbasını 10 dakika boyunca ağrılı bölgede bekletin.
- 10 dakika ara verin ve tekrar deneyin.
Dikkat: Buzu kesinlikle doğrudan cildinize uygulamayın.
2. Nemli Bez Terapisi
Yüzünüzde ağrıyan bölgeye nemli ısı uygulamanız çene ağrısını hafifletmeye yardımcı olur. Bu nem aşırı aktif çene kaslarını gevşeterek ağrıyı azaltacaktır.
Nemli bez ağrıyan bölgedeki kan dolaşımını da hızlandırarak iyileşmeye yardımcı olur.
- Temiz bir bezi ılık suya daldırın ve bütün suyu akıtana kadar sıkın.
- Bu nemli bezi 5-15 dakika boyunca ağrıyan bölge üzerinde bekletin.
- Bu işlemi 2 saatte bir terarlayın.
Dikkat: Sıcak kompres uygulamadan önce bezin sıcaklığını yüzünüzün küçük bir parçasında deneyerek yüzünüzü yakmaya karşı önlem alın.
3. Çene Ağrısı İçin Masaj
Masaj da çene ağrısına iyi gelen şeyler arasındadır.
Mesaj kas sıkışmasını gevşetir ve ağrıyan bölgeye yönelik kan akışını hızlandırır. Ayrıca artiritten kaynaklanan ağrıya iyi gelir.
2007 yılında yapılan bir araştırmaya göre çeşitli masaj teknileriyle çenenin hareket alanı genişletilebilir, temporomandibular eklem sendromu kaynaklı ağrının ameliyat veya ilaç tedavisi olmadan geçmesine yardımcı olur.
- Bir miktar ılık Hindistan cevizi yağı veya zeytin yağını çene bölgenize sürün.
- Baş parmak ve orta parmalarınızı kullanarak 5 dakika boyunca dairesel hareketlerle masaj yapın.
- Bir süre ara verin ve ağzınızı 4-5 kere açıp kapatın.
- Birkaç kere daha bu masajı uygulayın.
Çene bölgesi etrafındaki kasların gerilimini azaltmak için boyun bölgesine de masaj yapabilirsiniz.
4. Çene Kasları Egzersizi
Çeneyi hafifçe germek ve çene bölgesine egzersiz yaptırmak çene ağrısını iyileştirmeye yardımcı olabilir. Ayrıca tutulan kasları gevşeterek ağrıyı hafifletir.
Çeneyi esnetmenin yollarından biri dilinizin ucuyla ağzınızın üst kısmına yani damağınıza bastırmak, daha sonra ağzınızı açabildiğiniz kadar geniş bir şekilde açmaktır. Ağzınızı açarken canınızı yakmayın. Canınız yanıyorsa egzersizi sonlandırın. Kasları ve çene bölgesini rahatlatmak için egzersizi birkaç kere deneyebilirsiniz.
- Ağzınızı kapalı, çenenizi mümkün olduğunca rahat tutun.
- Ağzınızı yavaş bir şekilde açabildiğiniz kadar büyük açın.
- Bu şekilde birkaç saniye bekleyin ve daha sonra ağzınızı yavaşça kapatın.
- Ağzınızı kapattıktan sonra çenenizi sola doğru hareket ettirin, bu sırada gözlerinizi sağa doğru kaydırın.
- Bu şekilde birkaç saniye bekleyin ve normal pozisyona geri dönün.
- Esnemeyi bu sefer sağa doğru gerçekleştirin. Bu sırada sola bakın.
- Birinci adıma tekrar dönün ve egzersizi 2-3 kere daha tekrarlayın.
5. Sıcak Çay İçmek
Gergin ve stres altında olduğunuz dönemlerde dişlerinizi gıcırdatıyorsanız ve buna bağlı olarak çene ağrısı yaşıyorsanız sıcak bir çay için. Sıcak bitki çayları vücut üzerinde rahatlatıcı etkiye sahiptir.
Sakinleşip rahatladığınızda dişlerinizi gıcırdatma ihtimaliniz düşer. Dolayısıyla buna bağlı çene ağrısı da azalır. Bitki çaylarının yüz kaslarını da rahatlattığı bilinmektedir.
Anti-enflamatuvar özellikleri olan yeşil çay veya papatya çayı içebilirsiniz.
- 2 çay kaşığı papatya çiçeği veya yeşil çay yapraklarını bir bardak sıcak suya ekleyin.
- Üzerini kapatın ve 5 dakika demlenmeye bırakın.
- Süzün ve içerisine limon suyu ve bal ekleyin
- Bu çayı günde 2-3 kere içebilirsiniz.
6. Akupunktur Terapisi
Akupresür noktalarına basınç uygulayarak yapılan akupunktur çene ağrısı tedavisi için kullanılabilir. Akupresür noktaları vücudunuzdaki meridyenlerde bulunur.
2010 yılında yayınlanan bir araştırmaya göre akupunktur tedavisi güvenlidir ve TMB’den kaynaklanan çene ağrısı yaşayan hastalarda çene ağrısının hafifletilmesi için etkilidir.
Daha öncesinde 2009 yılında yayınlanan bir araştırmaya göre Hegu kalın bağırsaktaki bir akupunktur noktası ile yapılan tek bir akupunktur seansı ile miyofasiyal çene, boyun ve baş ağrısı azaltılabilmektedir.
Birkaç dakika boyunca bu noktaya basınç ve masaj uygulamak da ağrıyı hafifletebilir. Ancak akupresür konusunda yeniyseniz eğitimli bir akupunktur veya akupresür uzmanıyla görüşebilir ve vücudunuzdaki spesifik noktalara doğru miktarda uygulanan basınç ile kronik ağrının tedavi edilmesini sağlayabilirsiniz.
7. Tuzlu Suyla Gargara
Apseli bir dişten kaynaklanan çene ağrısını hafifletmek için tuzlu su oldukça etkilidir.
Tuz antiseptik ve antibakteriyel özellikleri sayesinde enflamasyonu azaltır ve ağrıyı hafifletir. Enfeksiyonu yok etmeye ve ağızda bakterilerin büyümesine engel olur. Bu nedenle çene ağrısını hafifletmek için etkilidir.
- Bir çay kaşığı tuzu bir bardak ılık suya ekleyin.
- Tuz tamamen çözülene kadar karıştırın
- Bu karışım ile ağzınızı çalkalayın
- Bunu günde 2-3 kere tekrarlayabilirsiniz.
8. Çenenizi Dinlendirin
Çenenizi dinlendirerek ve çok fazla çiğneme gerektiren ya da çok sert olan yiyeceklerden uzak durarak ağrıyı hafifletebilirsiniz. Örneğin elma yemek, et çiğnemek, sakız çiğnemek, sert şekerler yemek veya haşlanmış mısır yemek çenenizi fazla yorarak ağrıyı arttırabilir.
Bu yiyeceklerden bir süre uzak durmak çenenizin fazla çalışmasına engel olacak, ağrının şiddetlenmesini önleyecektir. Bunun yerine çorba, makarna, sulu yemek gibi daha az çiğneme gerektiren yiyecekleri tercih edebilirsiniz.
Ayrıca çene ağrısı sürecinde büyük lokmalardan uzak durun. Yiyeceklerinizi küçük parçalara ayırarak yiyin.
9. Stresi Azaltın
Stresi azaltmanın en iyi yollarından biri sizi neyin sakinleştirdiğini bilmektir. Bazıları için müzik dinlemek, bazıları için yürüyüşe çıkmak, bazıları için ise ılık bir duş almak stresi azaltmaya yardımcı olabilir. Yoga, meditasyon ve düzenli egzersiz de stresi azaltmaya yardımcı olur.
Stresi azaltan faaliyetlerinizi her gün, özellikle yatmadan önce tekrarlayın. Bunlar uykuda dişlerinizi gıcırdatmanızı engelleyecektir.
10. Kahveden Uzak Durun
Çene ağrısı yaşıyorsanız kahveden uzak durun. Kahvedeki kafein kaslardaki gerilimi arttırır. Bu da çene ağrısı için arttırıcı etki yapar.
Kahveyi azaltmak veya tamamen bırakmak çene ağrısı için iyileşme sürecine yardımcı olur. Bununla birlikte kafein oranı yüksek olan siyah çayı da azaltmalısınız. Kafeinsiz içecekleri tercih edin.
Kafeinli içeceklerin yanı sıra tütün ürünlerinden ve alkolden de uzak durun. Akşamları alkollü içecekler tüketmek uykunuzu etkileyerek stresi arttıracaktır.
Çene Ağrısına İyi Gelen Ek İpuçları
- Çene ağrısını hafifletmek için reçetesiz ağrı kesiciler kullanabilirsiniz.
- Çene ağrısı devam ediyorsa ağız koruyucusu, kas gevşetici ve hatta Botoks enjeksiyonu gibi seçenekleri diş hekiminizle görüşün. Çene ağrısına neden olan faktöre bağlı olarak son çare olarak ameliyat uygulanabilir.
- Özellikle uzun saatler oturuyorsanız oturuşunuzu düzeltin.
- Telefonunuzu omuzunuz ile yanağınız arasına koyarak konuşuyorsanız bu alışkanlıktan vazgeçin. Bu davranış boyun ve çene kaslarına fazladan yük bindirmektedir.
- Geceleri diş gıcırdatmak ya da çeneye baskı uygulamak çene ağrısını arttırır. Bunun için özel ağız koruyucular satılmaktadır.
- Birini esnerken gördüğünüzde esnememeye çalışın. Özellikle ağzınızı çok açarak esnediğinizde ağrı artacaktır.
- Sakız çiğnemeyin. Her çiğnemenizde çene kaslarındaki gerilim artacak ve ağrı şiddetlenecektir.
- Sırt üstü uyumak çeneye baskı yapmamanıza yardımcı olur.
- Omega-3 yağ asitleri yönünden zengin yiyeceklerle beslenerek enflamasyonu azaltın.
- Kasları gevşetmek için nefes egzersizleri yapın.
- Elinizi yanağınıza koyarak uyuyorsanız bu alışkanlığı bırakmaya çalışın.
Kaynaklar:
- http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2005290110600465
- http://www.heart.org/HEARTORG/Conditions/HeartAttack/WarningSignsofaHeartAttack/Warning-Signs-of-a-Heart-Attack_UCM_002039_Article.jsp#
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17095133