Mobbing Ne Demek?
İçindekiler
- Mobbing Ne Demek?
- Mobbing’in Belirtileri Nelerdir?
- Mobbing Yapanların Profili Nasıldır?
- Mobbing’e Neden Olan Etmenler Nelerdir?
- Mobbing ile Nasıl Başa Çıkılır?
- Mobbing’in Hukuki Boyutu Nedir?
- Mobbing Örnekleri Nelerdir?
- İşverenlerin Mobbing’i Önleme Sorumluluğu Nedir?
- İşyerinde Mobbing’e Karşı Alınabilecek Önlemler
- Mobbing’in Psikolojik Etkileri Nelerdir?
- Mobbing ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Mobbing, bir iş yerinde veya okulda bireyin sistematik ve tekrarlayan saldırılara maruz kalmasıdır. Bu saldırılar, kişinin itibarını zedelemek, psikolojik baskı oluşturmak veya kişinin iş veya okul performansını düşürmek amacıyla yapılır. Mobbing, çoğunlukla hiyerarşik bir yapıya sahip kurumlarda gerçekleşir ve genellikle bir kişi veya bir grup tarafından hedef alınır.
Mobbing’in belirtileri arasında; kişinin iş veya okulda performansının düşmesi, kişinin özgüveninin kaybolması, kaygı, depresyon, fiziksel semptomlar (baş ağrısı, mide bulantısı vb.) ve sosyal izolasyon yer alabilir.
Mobbing, yasal olarak da kabul edilen bir suçtur ve hukuki yollara başvurulabilir. Kurumlar, çalışanlarına mobbingin önlenmesi için eğitimler vermeli ve çalışma ortamında olumlu bir atmosferin sağlanması için gerekli önlemleri almalıdır.
Not: TDK’ya göre mobbing kelimesinin Türkçe anlam karşılığı bezdiri veya yıldırma’dır.
Mobbing’in Belirtileri Nelerdir?
Mobbing, bir işyerinde bir çalışana, genellikle bir veya birkaç çalışanın ortak hareketiyle sistematik olarak uygulanan ve kişiyi aşağılamaya, hedef göstermeye, dışlamaya veya işten çıkarmaya kadar varan psikolojik tacizdir. Mobbing, çalışma ortamında insanların sağlığına ve iş performansına zarar verir ve iş yeri kültürünü zayıflatır.
Mobbing’in belirtileri arasında; kişinin iş arkadaşları tarafından sürekli eleştirilmesi, alay edilmesi, küçümsenmesi veya yalnız bırakılması gibi davranışlar yer alabilir. Ayrıca, kişinin iş yerinde itibarının zedelenmesi, gereksiz işlerin veya iş yükünün verilmesi, çalışanın sürekli gözlem altında tutulması veya sabitlenmesi, önemli bilgilere erişiminin engellenmesi gibi faktörler de mobbing’in belirtileri olarak kabul edilebilir.
Mobbing, çalışanın fiziksel sağlığını da etkileyebilir. Stres, uyku bozuklukları, sindirim problemleri, baş ağrısı, anksiyete ve depresyon gibi sorunlar, mobbing mağdurlarının sıklıkla yaşadığı sağlık sorunlarıdır.
Bu belirtiler, mobbing’in işyerinde mevcut olduğuna dair bir işaret olabilir. Ancak, mobbing, belirli bir davranış veya olayla sınırlı değildir. Bunun yerine, genellikle uzun süreli bir süreçtir ve birden fazla faktörün bir araya gelmesi sonucu ortaya çıkar.
Mobbing Yapanların Profili Nasıldır?
Mobbing yapan kişilerin profili, genellikle güçlü, kontrolcü, manipülatif ve duygusal olarak olgunlaşmamış bireylerdir. Bu kişiler, başkalarını aşağılamak, tehdit etmek, utanç vermek veya özgüvenlerini zedelemek gibi yollarla diğerlerini kontrol etmeye çalışırlar.
Mobbing yapanlar, genellikle kişilerin zayıf yönlerini hedef alırlar ve iş yerinde veya sosyal ortamlarda onları kötülemek, izole etmek veya hor görmek gibi taktikler kullanırlar. Ayrıca, mobbing yapanlar genellikle kendilerini suçsuz gibi gösterir ve başkalarının onlara karşı bir sorunu olduğunu iddia ederler.
Bu kişilerin çoğu, kendi zayıf benlik saygısı ve korkularıyla mücadele ediyor olabilirler ve başkalarını kontrol etmek, onların üzerinde güçlü olmak ve kendilerini daha iyi hissetmek için mobbing yapabilirler.
Mobbing yapanların profili hakkında genelleme yapmak zor olsa da, mobbing davranışının arkasındaki temel motivasyonları anlamak, bu davranışları tanımlamak ve önlemek için önemlidir.
Mobbing’e Neden Olan Etmenler Nelerdir?
Mobbing’e neden olan etmenler oldukça çeşitlidir ve birçok faktörün bir araya gelmesi sonucu ortaya çıkabilir.
Bu faktörler şunları içerebilir:
- İletişim eksikliği: İş yerinde etkili bir iletişim eksikliği, iş arkadaşları veya yöneticiler arasında yanlış anlamaların ve çatışmaların ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Çalışma koşulları: Yüksek stres, çalışma saatlerinde aşırı baskı, iş yükü, kötü iş koşulları gibi faktörler, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Rol belirsizliği: Belirsiz bir rol veya iş tanımı, çalışanların neyin beklenildiğini bilmediği durumlar yaratabilir ve bu da çatışmaların ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Çatışmalar: Çalışanlar arasında farklı görüşler veya çatışan fikirler, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Kişisel özellikler: Mobbing davranışları, kişilerin özelliklerinden de kaynaklanabilir. Örneğin, empati eksikliği, özgüven eksikliği veya kontrol ihtiyacı, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Yönetim tarzı: Yöneticilerin sert, otoriter veya kötü davranışları, çalışanlar arasında mobbing davranışlarının ortaya çıkmasına neden olabilir.
- Önyargılar: Cinsiyet, ırk, din, dil, cinsel yönelim veya diğer farklılıklar nedeniyle yapılan ayrımcılık, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasına neden olabilir.
Mobbing’e neden olan etmenler çok çeşitli olabilir ve her durum kendine özgüdür. Ancak bu faktörlerin farkında olmak, mobbing davranışlarını önlemek veya müdahale etmek için önemlidir. Çalışan Verimliliğini Artırma Teknikleri
Mobbing ile Nasıl Başa Çıkılır?
Mobbing ile başa çıkmak zor bir süreç olabilir. Ancak, aşağıdaki adımları izleyerek mobbing davranışlarına karşı durabilirsiniz:
- Kendinizi koruyun: Mobbinge uğradığınızı fark ettiğinizde, kendinizi koruyacak önlemler alın. Bu, olayları belgelemek, kayıt tutmak veya şikayet etmek gibi yöntemler olabilir.
- Destek alın: Mobbinge uğradığınızda, bir arkadaşınız veya aile üyenizle konuşun. Onların desteği ve anlayışı sizi rahatlatabilir.
- İş yerinde destek arayın: İş yerinde bir insan kaynakları temsilcisi veya yöneticinizle konuşarak, mobbing davranışlarına karşı önlemler alın.
- Hukuki yardım alın: Mobbing davranışları ciddi boyutta ise, hukuki yardım alabilirsiniz. Avukatınızla çalışarak, mobbing davranışlarını durdurmak ve tazminat almak için adımlar atabilirsiniz.
- Kendinize özen gösterin: Mobbing, fiziksel veya duygusal sağlığınızı olumsuz etkileyebilir. Kendinize iyi bakın, stresle başa çıkmak için egzersiz yapın, sağlıklı beslenin ve uyku düzeninizi koruyun.
- İş değiştirin: Mobbing davranışları işyerinde sürekli bir sorun haline gelirse, iş değiştirmek bir seçenek olabilir. Yeni bir iş, daha pozitif bir çalışma ortamı sunabilir.
Mobbing ile başa çıkmak zor bir süreç olabilir, ancak kendinizi ve sağlığınızı korumak için gerekli adımları atarak, daha sağlıklı ve pozitif bir çalışma ortamı yaratabilirsiniz.
Mobbing’in Hukuki Boyutu Nedir?
Mobbing davranışları, hukuki boyutu olan bir konudur. Mobbing mağdurları, yasal olarak haklarını savunma hakkına sahiptirler.
Mobbing davranışlarına maruz kalan kişiler, aşağıdaki adımları izleyebilirler:
- Mobbing davranışlarını belgeleyin: Mobbing davranışlarına maruz kaldığınızı kanıtlamak için, olayların tarihlerini, saatlerini ve açıklamalarını yazdığınız bir günlük tutun. Ayrıca, mobbing davranışlarının kim tarafından yapıldığını, kimlerin şahit olduğunu ve neler yapıldığını belgeleyin.
- İşverenle konuşun: İşvereninizle, mobbing davranışlarının sona ermesi için görüşün. Mobbing davranışlarının kim tarafından yapıldığını ve ne zaman yapıldığını açıklayın ve konuyu ciddiye aldıklarını göstermelerini isteyin.
- İşvereninizin mobbing davranışlarına yanıt vermemesi halinde, hukuki yardım alın: Eğer işvereniniz, mobbing davranışlarına yanıt vermiyorsa, bir avukatla konuşarak hukuki yardım alabilirsiniz. Avukatınız, işyerinde mobbing davranışlarını sonlandırmak ve tazminat almak için yasal adımlar atabilir.
- Sendika veya işçi temsilcisi ile iletişime geçin: Eğer bir sendikaya üyeyseniz, mobbing davranışlarına karşı yardım alabilirsiniz. İşçi temsilcisi ile konuşarak, işyerinde mobbing davranışlarını sonlandırmak için çözümler arayabilirsiniz.
- Dava açın: Mobbing davranışları çok ciddi bir boyuta ulaşmışsa, bir avukatla konuşarak dava açabilirsiniz. Mobbing davranışlarının sizi duygusal veya fiziksel olarak etkilediğini ve iş performansınızı olumsuz yönde etkilediğini kanıtlamanız gerekecektir.
Mobbing davranışlarına maruz kalan kişiler, yasal olarak haklarını savunma hakkına sahiptirler. Bu nedenle, mobbing davranışlarına maruz kaldığınızda, hukuki yardım alarak haklarınızı koruyabilirsiniz.
Mobbing Örnekleri Nelerdir?
Mobbing, çalışanları duygusal veya psikolojik olarak etkileyen, sürekli ve düzenli olarak tekrarlanan istenmeyen davranışlar serisi olarak tanımlanır.
Mobbing örnekleri, şunları içerebilir:
Sürekli eleştiri: Eleştiri, işyerinde normal bir durumdur ancak sürekli olarak ve kişisel olarak yapıldığında mobbing olabilir. Bu eleştiriler, çalışanın performansını düzeltme amaçlı değil, onu kötü hissettirme amacı taşıyabilir.
İş arkadaşları tarafından dışlanma: Bir çalışanın iş arkadaşları tarafından dışlanması, onu işyerinde yalnız hissettirebilir ve performansını olumsuz etkileyebilir.
Sözlü taciz: Sözlü taciz, bir çalışanın diğer çalışanlar tarafından sürekli olarak aşağılanması, küçük düşürülmesi ve tehdit edilmesi şeklinde olabilir.
Fiziksel taciz: Fiziksel taciz, bir çalışanın diğer çalışanlar tarafından saldırıya uğraması veya fiziksel olarak rahatsız edilmesi şeklinde olabilir.
İş yükü: Bir çalışana, diğerlerine göre çok daha fazla iş vermek ve bu iş yükünü taşıyamayacak kadar ağır yüklemek, mobbing olarak kabul edilebilir.
Yöneticinin tutarsız davranışları: Yöneticilerin tutarsız davranışları, bir çalışanın iş yapma konusunda güvenini kaybetmesine ve işyerindeki performansını etkilemesine neden olabilir.
İşyerinde dedikodu: İşyerinde yapılan dedikodular, bir çalışanın itibarını zedeleyebilir ve performansını olumsuz yönde etkileyebilir.
Sosyal medya üzerinden taciz: Sosyal medya üzerinden yapılan tacizler, çalışanların işyerindeki itibarını zedeleyebilir ve psikolojik olarak etkileyebilir.
Bu ve benzer örnekler, mobbing davranışlarının çeşitliliğini göstermektedir. Ancak unutulmamalıdır ki mobbing davranışları, tek bir davranıştan ziyade sürekli ve düzenli olarak tekrar eden bir dizi davranıştır.
–
–
İşverenlerin Mobbing’i Önleme Sorumluluğu Nedir?
İşverenlerin mobbing’i önleme sorumluluğu, işyerinde çalışanların mobbing ile karşılaşmasını engellemek veya varsa bu durumu sonlandırmak için gerekli önlemleri almakla yükümlüdürler. İşverenler, işyerinde oluşan mobbing davranışlarının önlenmesi için gerekli tedbirleri almalı, çalışanlarına mobbing hakkında bilgi vererek bu davranışları tanımalarını sağlamalı ve gerektiğinde işyerindeki mobbing davranışlarına karşı etkili bir şekilde müdahale etmelidirler.
Mobbing, işyerindeki çalışanların maruz kaldığı sürekli ve sistematik olarak uygulanan, haksız, aşağılayıcı, saldırgan ve korkutucu davranışlarla tanımlanabilir. Bu davranışların sonucunda, çalışanların fiziksel, duygusal, zihinsel veya mesleki sağlıklarında olumsuz etkiler oluşabilir. İşverenler, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasını önlemek ve çalışanların sağlıklı bir iş ortamında çalışmalarını sağlamak için gerekli tedbirleri almalıdırlar.
İşverenler, işyerindeki mobbing davranışlarını önlemek için aşağıdaki adımları atabilirler:
- Mobbing davranışları hakkında çalışanları bilgilendirmek,
- İşyerindeki mobbing davranışlarını tanımlamak,
- Mobbing davranışlarının işyerinde kabul edilemez olduğunu belirtmek,
- Mobbing davranışlarına karşı açık bir politika benimsemek,
- Mobbing davranışlarını rapor etmek için açık bir prosedür belirlemek,
- Mobbing davranışlarına karşı etkili bir şekilde müdahale etmek.
İşverenler, işyerindeki mobbing davranışlarına karşı etkili bir şekilde müdahale etmek için aşağıdaki adımları atabilirler:
- Mobbing davranışlarının tespit edilmesi durumunda, hemen müdahale etmek,
- Mobbing davranışlarının sonlandırılması için gerekli önlemleri almak,
- Mobbing davranışlarına maruz kalan çalışanların haklarını korumak,
- Mobbing davranışlarına karşı caydırıcı yaptırımlar uygulamak.
İşverenler, mobbing davranışlarının ortaya çıkmasını önlemek ve çalışanlarının sağlıklı bir iş ortamında çalışmalarını sağlamak için gerekli tedbirleri alarak, çalışanların motivasyonunu artırabilir ve işyerindeki verimliliği artırabilirler. Etkili Yönetici Olmanın Yöntemleri
İşyerinde Mobbing’e Karşı Alınabilecek Önlemler
Mobbing, çalışma hayatında sıkça rastlanan bir sorundur ve maalesef birçok kişi bu tür kötü muameleye maruz kalmaktadır.
Mobbing’e karşı alınabilecek önlemler şunları içerir:
- İş yerinde mobbing politikaları ve prosedürleri oluşturun: İş yerindeki tüm çalışanların mobbing konusunda bilinçli olması ve nasıl müdahale edileceği konusunda bilgi sahibi olması gerekmektedir. Bu nedenle iş yerinde mobbing politikaları ve prosedürleri oluşturulmalıdır. Bu politikalar, çalışanlara mobbing’in ne olduğu, ne gibi davranışların mobbing olarak kabul edildiği ve nasıl rapor edileceği konusunda net bilgi sağlamalıdır.
- Mobbing’i önleyici önlemler alın: İş yerinde mobbing’i önlemek için alınabilecek önlemler vardır. Örneğin; açık ve net bir iş tanımı yapmak, iş yükünü dengeli bir şekilde dağıtmak, çalışanlar arasındaki işbirliğini artırmak, eğitim ve gelişim fırsatları sunmak gibi önlemler alınabilir.
- Mobbing’i desteklemek yerine, kişinin yanında durun: Mobbing mağdurları genellikle kendilerini yalnız hissederler ve iş arkadaşları tarafından dışlanmış hissederler. Bu nedenle, mobbing mağdurlarına destek olmak çok önemlidir. Onlarla konuşun, onları dinleyin ve yaşadıkları sorunları çözmelerine yardımcı olun.
- Mobbing’i rapor edin: İş yerinde mobbing davranışları fark edildiğinde, bunları rapor etmek önemlidir. Bu tür davranışların iş yerinde kabul edilemez olduğu ve ciddi sonuçları olabileceği konusunda net bir mesaj gönderilmesi gerekmektedir.
- Mobbing davranışlarını izleyin ve rapor edin: Mobbing davranışlarını izlemek ve rapor etmek, iş yerinde bu tür davranışların engellenmesine yardımcı olacaktır. İş yerinde bu tür davranışların yapıldığına dair herhangi bir belirti görüldüğünde, bunları rapor etmek önemlidir.
Sonuç olarak, mobbing ile mücadele etmek için iş yerinde uygun politikalar ve prosedürler oluşturulmalı, mobbing’i önleyici önlemler alınmalı ve mağdurlara destek olunmalıdır. İş yerinde mobbing’in kabul edilemez olduğunu göstermek için, bu tür davranışların rapor edilmesi ve izlenmesi de son dere
Mobbing’in Psikolojik Etkileri Nelerdir?
Mobbing, bir kişinin diğer kişiler tarafından sistematik olarak taciz edilmesi, hedef alınması ve kötü muameleye maruz kalmasıdır. Bu tür kötü muamele, çalışma hayatında sıklıkla görülen bir sorundur ve maalesef birçok kişinin maruz kaldığı bir durumdur.
Mobbing, bir kişinin iş yerindeki çalışma koşullarını ve genel yaşam kalitesini olumsuz etkiler. Psikolojik etkileri arasında; stres, kaygı, depresyon, özsaygı eksikliği, sosyal izolasyon ve hatta intihar düşünceleri yer alabilir.
Mobbing mağdurları genellikle iş yerinde sürekli olarak eleştirilir, küçük düşürülür ve yetersiz görülür. Bu durum, kişilerin özgüvenini ve kendine güvenini sarsar. Mobbing ayrıca kişilerin iş performansını düşürebilir ve çalışma verimliliğini azaltabilir.
Mobbing’in etkileri kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Bazıları bu durumla başa çıkmakta daha başarılı olabilirken, diğerleri uzun süreli psikolojik sorunlar yaşayabilir. Mobbing mağdurları genellikle iş yerindeki ortamlardan uzaklaşmaya, işi bırakmaya veya hatta hastalanmaya meyilli olabilir.
Sonuç olarak, mobbing iş yerindeki çalışma koşullarını ciddi şekilde etkileyen bir sorundur ve bu durumun psikolojik etkileri oldukça ciddi olabilir. Mobbing ile mücadele etmek ve bu tür davranışların önüne geçmek için, iş yerlerinde uygun politikalar ve süreçlerin uygulanması gerekmektedir. Çalışma Hayatında İş Stresi
Mobbing ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Soru: Mobbing nedir?
Cevap: Mobbing, çalışanlara karşı kasıtlı olarak yürütülen sistematik bir kötü davranış biçimidir. Mobbing kurbanları, uzun süre maruz kaldıkları psikolojik taciz sonucu işyerinde yalnızlaşabilir, özgüven kaybedebilir ve sağlık sorunları yaşayabilirler. Mobbing, işyerindeki performansı düşürebilir ve çalışanların işten ayrılmasına neden olabilir.
Soru: Mobbing nasıl fark edilir?
Cevap: Mobbing genellikle açık bir şekilde ortaya çıkmaz ve mağdurun kendisi tarafından fark edilmesi zaman alabilir. Ancak, çalışanlar arasındaki sürekli şiddetli tartışmalar, arkadan konuşma, dedikodu yayma, sürekli eleştiriler, haksız suçlamalar, tehditler, aşağılama, önyargılı davranışlar, görevlerde haksızlıklar, sosyal izolasyon gibi davranışlar mobbingin işaretleri olabilir. İşverenlerin, bu tür davranışları tespit etmek için etkili bir politika ve prosedürler uygulamaları önemlidir.
Soru: Mobbingin hukuki sonuçları nelerdir?
Cevap: Mobbing, Türkiye’de hukuki olarak tanınan bir suçtur. Mobbinge uğrayan kişiler, işveren veya mobbing uygulayan çalışanlar hakkında hukuki yollara başvurabilirler. Mobbingin hukuki sonuçları arasında; tazminat talebi, işten çıkarma yasağı, işverenin mobbing uygulayan çalışanlarına disiplin cezası vermesi, hatta hapis cezası gibi vb. yaptırımlar yer alabilir. Mobbing mağdurları, avukatları aracılığıyla haklarını arayabilirler.
Soru: Mobbing önlenmesi için neler yapılabilir?
Cevap: Mobbingin önlenmesi için işverenlerin öncelikle mobbingin ne olduğunu ve nasıl tanınabileceğini öğrenmeleri gerekmektedir. Ayrıca, işyerinde açık ve net bir mobbing politikası ve prosedürlerinin bulunması ve çalışanlara bu konuda eğitim verilmesi önemlidir. İşverenler ayrıca, işyerinde hoşgörü ve saygı ortamının sağlanması, çalışanların şikayetlerini iletebilecekleri bir mekanizmanın bulunması, çalışma koşullarının iyileştirilmesi, iş yükünün makul düzeyde tutulması gibi tedbirler alarak mobbingin önüne geçebilirler.
Soru: Mobbing ile ilgili çalışanların yapabileceği şeyler nelerdir?
Cevap: Mobbinge maruz kalan çalışanlar, öncelikle kendilerini korumak için gerekli önlemleri almaları gerekmektedir. Bunun için, mobbing davranışlarını kaydetmek, tanıkların ifadelerini toplamak ve işverenin mobbing politikası ve prosedürlerine uygun olarak şikayet mekanizmasını kullanmak önemlidir. Ayrıca, mobbinge karşı kendi psikolojik sağlıklarını korumak için destek alabilecekleri kişi veya kurumlarla iletişime geçmeleri de faydalı olabilir. Mobbinge uğrayan çalışanlar, haklarını aramak için avukat veya sendika gibi kurumlarla işbirliği yapabilirler.