İsrail'in Haaretz gazetesinin kitaptan yaptığı alıntılarda, Kerry'nin Suriye savaşına ve Devlet Başkanı Beşar Esad'a geniş yer ayırdığı gözlendi.
'HER GÜN DÜŞÜNÜYORUM'
Eski ABD Dışişleri Bakanı, ''Her gün ekstradır'' (Every Day is Extra) başlıklı anı kitabında Suriye'den 'Obama yönerimden geride kalan açık bir yara' diye söz ederken ''Her gün bu meseleyi düşünüyorum'' dedi.
ESAD'LA İLK GÖRÜŞME 2009'DA
Suriye savaşının 2011'de başlamasının öncesinde, 2010 yılında Devlet Başkanı Beşar Esad'ın İsrail'le barış yapma konusunda gizli teklif ilettiğini aktaran Kerry, birçok kez biraraya geldiği Esad'la ilk uzun görüşmesini 2009 yılında Senato Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı sıfatıyla Şam'ı ziyaret ettiğinde gerçekleştirdiğini belirtti.
In his book “Every Day is Extra,” Kerry writes at length about Syria, which he describes as an “open wound” left behind by the Obama administration and an issue that he thinks about “every day.” https://t.co/H2WJQ4qwMU— Marah Bukai مرح البقاعي (@marahbukai) 4 Eylül 2018
YALANCILIK SUÇLAMASI
''Esad gözümün içine bakıp bana bunun nükleer tesis olmadığını söyledi, başka şeylerden konuşurkenki duygusu ve tonlamasıyla söyledi. Aptalca bir yalandı, kesinlikle kabul edilemezdi, ama hiç tereddüt etmeksizin yalan söylüyordu.''
'HER ŞEY MÜZAKERE EDİLEBİLİR'
Esad'ı İran bağlantılı Lübnanlı Şii örgüt Hizbullah'a verdiği destekle ilgili de sıkıştırdığını dile getiren Demokrat Partili siyasetçi, Suriye Devlet Başkanı'nın ''Her şey müzakare edilebilir'' karşılığını vererek İsrail'le müzakereler çerçevesinde politika değişikliğine gidebileceğinin işaretini verdiğini ileri sürdü.
İsrail başbakanları İzak Rabin, Şimon Peres, Ehud Barak, Ehud Olmert ve Benyamin Netanyahu'nun 1990'lardaki dönemlerinde İsrail ile Suriye arasında barış anlaşmasına varma girişimlerinin başarısızlığa uğradığını hatırlatan eski ABD'li bakan, buna rağmen o dönemde Esad'ın İsrail'le anlaşmaya varmakla ilgilendiğini kaydetti.
''İsrail'e 1967'de kaybedilen Golan Tepelerini geri kazanma umudu üzerinden İsrail'le ciddi barış müzkarelerine oturabilmek için ne yapmak gerektiğini sordu'' diyen Kerry, şöyle devam etti:
''Ona dedim ki, eğer ciddiyseniz, özel bir teklifte bulunmalısınız. O da bana bunun nasıl bir teklif olması gerektiğini sordu. Düşüncelerimi paylaştım. Başdanışmanına Esad'dan Başkan Obama'ya şeklinde bir mektup taslağı yazma talimatını verdi.''
Esadın mektupta Obama'dan İsrail'le yeniden barış görüşmelerine geçilmesini desteklemesini istediğini ve ''Suriye İsrail'in Golan'ı iadesi karşılığı bir dizi adım atmaya isteklidir'' dediğini aktaran Kerry, ''Babası Hafız Esad Golan'ı geri alma girişiminde başarısız olmuştu, dolayısıyla Golan karşılığı yapmaya razı olacağı çok şey vardı'' değerlendirmesini yaptı.
MEKTUBU ÖNCE NETANYAHU, SONRA OBAMA GÖRDÜ
Ertesi gün Şam'dan İsrail'e uçan ve Esad'ın mektubunu Netanyahu ile paylaşan Kerry, ''Esad'ın bu kadar ileri gitmeye, daha önce razı geldiğinin önemli ölçüde ötesine geçmeye istekli olmasına şaşırdı'' dedi.
GÜVEN ARTIRICI ÖNLEMLER TALEBİ
KAÇ HAYAL KIRILDI BEYAZ SARAY'IN GÖNLÜNDE?
Güven artırıcı önlemlere Hizbullah'a silah transferlerinin kısman durmasının da dahil olduğunu aktaran Kerry, Esad'ın vaatlerini tutmayarak Obama yönetimini hayal kırıklığına uğrattığını ifade etti:
''Esad'ın Hizbullah'la ilgili kendisine durdurmasını söylediğimiz davranışları aynen devam ettirdiğini duyuyordum. Hayal kırıklığı vericiydi, ama şaşırtıcı değildi.''
Ancak İsrail-Suriye barış müzkarelerini Netanyahu ''Şartlar uygun değil'' gerekçesiyle reddetmişti.
'KENDİ HALKINI GAZLAYIP ÖLDÜRDÜ'
''Aranızda bir metre mesafe varken suratınıza yalan söyleyebilen bir adam, kendi halkını gazlayıp öldürdükten sonra dünyaya kolaylıkla yalan söyleyebilir'' iddiasına bulunan Demokrat Partili siyasetçi, 2013 yazında Şam'ın Doğu Guta bölgesine kimyasal saldırı iddiaları üzerinden Esad suçlandığında Obama yönetimi içinde yürütülen tartışmaları da ayrıntılarıyla aktardı.
2013'TE SURİYE'YE SALDIRIDAN OBAMA NASIL ÇARK ETTİ?
SURİYE'NİN YARALARINI SARMAK
''Suriye'yi kurtarma amaçlı diplomasi ölmüştü ve Suriye'nın yaraları açık kalmıştı. Onları nasıl sarmış olabilirdik ve hala dünya onları nasıl sarabilir, her gün bunu düşünüyorum.''
On "Face the Nation" on Sunday, Kerry said he was unable to persuade Obama that Assad "needed to be taught a lesson," and it's "regrettable" the red line was not enforced. https://t.co/3nElQ8PRXd— Max Abrahms (@MaxAbrahms) 3 Eylül 2018