Alkolün Diş Sağlığı Üzerindeki Etkileri
Alkol, birçok ülkede en çok tüketilen ikinci uyuşturucudur ve sonuçları diş sağlığına da zararlıdır. Bu, yalnızca alkolizme değil, aynı zamanda güvenli sınırları aşan eğlence amaçlı kullanıma da dikkat etmemiz gerektiği anlamına gelir.
Alkol çok normalleştirilmiş bir madde olduğundan, eğlence ortamlarında kullanımının hemen hemen tüm toplum tarafından kabul edilmesi nadir değildir. Çok az insanın bildiği şey, zamanla alkolün diş sağlığımızı gerçekten etkilediğidir.
Ağız kanseri, çürükler, periodontal hastalık, oral liken planus, ağız kokusu, yüzey aşınması ve renk değişikliği alkolizmle bağlantılı bozukluklardan sadece birkaçıdır. Ancak maksillofasiyal travmayı da unutmamak gerekir.
Hadi daha yakından bakalım.
Diş sağlığı için ne kadar alkol tehlikelidir?
Kabul edilebilir sınırlar içinde kalmak için bir günde veya bir haftada içilebilecek alkol miktarı büyük bir bilimsel tartışmadır. Bu sıvının küçük dozlarda bile zararlı olduğunu düşündükleri için tamamen yoksunluk çağrısı yapanlar var.
Her durumda, Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezlerine (CDC) göre , güvenli sınır, kadınlar için günde bir içkiye ve erkekler için iki içkiye kadardır. Aynı durum, hem erkeklerin hem de kadınların içki türüne bağlı olarak aynı güvenli birim limitinde olması gerektiğini belirten İngiltere Baş Sağlık Görevlileri için geçerli değildir.
Ama bu gerçek sınır nedir? Birim ölçüleri bunun için geliştirilmiştir. Bir birim alkol, saf maddenin 10 mililitresine veya 8 gramına karşılık gelir. Örneğin:
- Normal bir kadeh şarap 2’den fazla birimden oluşur
- Bir şişe şarap 10 birimdir
- Bir pint bira, normal bir kadeh şarapla aynı birimlere sahiptir.
Her ne kadar 1 üniteye kadar alımının vücuda bir miktar zarar vermek için yeterli olduğu anlaşılsa da; tavsiye edilen, kabul edilebilir aralıklar içinde olmak için haftada 14 birim alkolü aşmamaktır. Hamile kadınlar, elbette, 0 birim göstergesine sahiptir.
Bir kişi haftada 14 üniteyi aşarsa, alkolün vücuda, hem diş sağlığına hem de diğer tüm organlara zarar verme riski orta düzeydedir. Haftada 35 ünite aşılırsa, bir kişinin hayatını riske atma noktasına kadar çok ciddi sonuçları olan bir bağımlılıkla karşı karşıya kalırız.
Alkol ve ağız hastalıkları arasındaki ilişki
Alkolün diş sağlığına ne kadar zararlı olduğunu zaten biliyoruz. Gerçekte, herhangi bir miktar ağız hastalıkları oluşturmak için yeterlidir. Madde bağımlısı bir kişi daha büyük risk altında olacaktır, ancak sosyal ve eğlence amaçlı kullanım, sonuçların ağzımızdaki zararlarından bizi muaf tutmaz.
Bu listede de göreceğiniz gibi, alkol, ağız kanseri gibi ciddi hastalıklardan, hayatı tehdit etmeyen bir rahatsızlık olarak kabul edilebilecek ağız kokusuna kadar az ya da çok tehlike arz eder. O halde alkol tüketicilerinde en sık hangi ağız hastalıklarının görüldüğüne bir göz atalım.Alkolizm, yüzeysel olarak yaklaşılamayan ve multidisipliner tedavi gerektiren son derece ciddi bir durumdur.
Ağız kanseri
Ağız kanseri, risk faktörü olarak alkol içeren birçok onkolojik hastalıktan biridir. Burada örneğin karaciğer ve kolon kanserinden de bahsedebiliriz.
Veriler , ağız boşluğu ve farenks kanserlerinin üçte birinin alkolizmle bağlantılı olduğunu şart koşuyor. Başka bir deyişle, düşük riskli olarak kabul edilen birimlerin sınırlarını aşan kişilerin kanser hastası olma ihtimalleri artar.
Bunun olmasının nedeni, maddenin ağzın mukoz zarları üzerindeki saldırganlığı ile ilgilidir. Alkolün hücreleri neden kötüleştirdiği tam olarak açık olmasa da, birçok bilim insanı bunu sigaranın etkisiyle karşılaştırdı.
Hem tütün hem de alkol, vücudun dokularında bulunan serbest radikalleri arttırır. Bu reaktif oksijen türleri, hücrelerin iyileşmesi ve büyümelerini sınırlaması gereken mekanizmaları bloke etme yeteneğine sahiptir. Böyle bir kontrol bariyeri olmadan kontrolsüz büyüme bir tümöre yol açabilir.
Şüpheli kanser lezyonları, aşağıdakilerden oluşanlar olarak kabul edilir:
- Ağız mukozasında bulunan ve bir hafta geçtikten sonra tamamen iyileşmeyen aftlar veya ülserler. Bu nedenle kronikleşirler.
- Ağız boşluğunda başka bir durum veya hastalıkla açıklanamayan bir yumru görünümü.
- Zamanla büyüyen ve/veya kaybolmayan mukoza lekeleri.
Bu yazımızı da okumaktan keyif alacağınızı düşünüyoruz: Alkolizm İle Savaşmaya Yardımcı Olan 3 Çözüm
Alkolün diş sağlığı üzerindeki sonuçları: Kaviteler
Alkoliklerin nüfusun geri kalanından daha fazla çürüğe sahip oldukları bulunmuştur. Ancak, nedeni hala belli değil. Doğrudan bir ilişki var gibi görünse de, gerçek şu ki, bağımlı bir kişinin hayatında ağızda sorunlara yol açabilecek birçok faktör bir arada bulunur. Kötü beslenme ve diş hijyeni eksikliği ile dehidrasyon, olasılıkları artıran özelliklerdir.
Bir açıklama, alkolün tükürük bezleri tarafından tükürük üretimini azalttığıdır. Buna karşılık, tükürüğün pH’ı düşer.
Buna, bazı tüketicilerin diğer gazlı veya şekerli enerji içecekleri ile beyaz içeceklerden yaptıkları karışımları eklersek, boşluklar için substratımız olur. Eklenen şeker, herkes için açık bir risk faktörüdür.
Alkol ayrıca bakterilerin dişlere yapışmasını artırma ve oral mikrobiyotayı değiştirme yeteneğine de sahiptir. Sahip olduğumuz bu ekosistem saldırganlığa çok açık. Tüm sindirim sisteminin, sağlık-hastalık sürecinde mikroorganizmaların doğru bir şekilde bir arada bulunmasına bağlı olduğunu biliyoruz. Ağız bir istisna değildir.
Periodontal hastalık
Periodontal hastalık, dişleri destekleyen dokuları etkileyen bir hastalıktır. Bu durumda, alkol tüketimini bu sorunla ilişkilendirmede bilimsel kanıtlar açıktır.
Yine, çürüklerde olduğu gibi, yüksek tüketim oranına sahip alkoliklerin, kötü diş hijyeni gibi, etkisi olan başka faktörlerin de olduğu varsayılmaktadır. Her durumda, güvenli olarak kabul edilen sınırları aşmasalar bile, haftada bir birim daha fazla alkol tüketenlerde diş eti kanaması veya diş eti iltihabı daha sık görülür.
İlişkiyi açıklayan mekanizma karmaşıktır. Alkolün tüm vücudun bağışıklık tepkisini değiştirebildiği varsayılmaktadır. Bu nedenle, onu zayıflatır ve harici mikrobiyal ajanlara tepki verme yeteneğini azaltır. Aynı şekilde, iyileşme daha yavaştır.
Periodontitis, dişlerin etrafındaki boşluklara veya ceplere yerleşen bakterilere tepki verme yeteneğinin azalması nedeniyle ortaya çıkabilir. Zamanla periodontal hastalık başlar ve dental elementlerin kaybını durdurmak zordur.
Bu makaleyi beğendiniz mi? Bunu da okumak isteyebileceğinizi düşünüyoruz: Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı ve Alkol: Bir Bağlantı Var mı?
Oral liken planus
Oral liken planus, genel popülasyonda %2’den fazla oranda bulunan ağız mukozasının iltihaplanmasıdır. Etyolojisi net olmamakla birlikte diğer birçok patolojide olduğu gibi alkol bir risk faktörü olarak tanımlanmaktadır.
Teoride, bu liken otoimmündir. Vücudun kendisi mukozaya saldırır ve lezyonları oluşturur. Bu, mekanik (yaralanma gibi), kimyasal (alkol gibi) veya biyolojik (bakteriyel plak) saldırganlıkla başlatılacaktır.
Bazen beyaz, bazen kırmızı görünür. Ayrıca lezyon üzerinde bakteriyel süperenfeksiyonun gelişmesi, evrimi karmaşık hale getirmesi nadir değildir.
Ağızda ağrı, yanma ve rahatsızlığa neden olabilir. Semptomatik tedavi, lokal veya oral kortikosteroidlerin kullanımı ile nispeten basittir. Bununla birlikte, birçok semptomu olan bir alevlenme varsa bazı sistemik ilaçlar gerekebilir.
Ayrıca ağız kanseri ile ilişkisi nedeniyle düzenli olarak izlenmelidir.
Alkolün diş sağlığına etkileri: Ağız kokusu
Ağız kokusu kötü nefestir. Tipik olarak, kişi bunu ilk önce kendisinde fark edecektir. Üçüncü bir tarafça algılandığında, semptomun nesnel olması şart koşulmuştur, ancak yine de kesin bir ağız kokusu belirtisi olarak tespit etmek zordur.
Alkol ve tütün, ağız kokusuna neden olabilen iki maddedir. Aslında, çoğu zaman, bu semptom, bir kişide alkolizmden şüphelenmek için klinik parametrelere dahil edilir. (Her ne kadar dediğimiz gibi, bu sadece bir gösterge olsa da). Ağız kokusunun organik olan ve diğer sistemik hastalıklara yanıt veren başka nedenleri de vardır.
Alkole bağlı ağız kokusunun nedeni, içeceğin aroması dışındaki faktörlerin bir araya gelmesinde yatmaktadır. Maddenin tüketilmesinin tükürük üretimini azalttığını zaten söylemiştik, bu nedenle ağızda örneğin kendi kendini temizleme mekanizması yoktur.
Bu özel durumlarda, tedavi alkol tüketimini bırakmak olacaktır. Ancak, söylemesi yapmaktan daha kolay geliyor. Bağımlılıklara yaklaşım multidisiplinerdir. Hafif tüketim söz konusu olduğunda, içecekleri ikame etmeyi düşünmek daha kolay olabilir.
Alkol Tüketimine bağlı ağız kokusu, içeceğin kendisinden ve tükürük miktarının azalmasından kaynaklanır.
Aşınma ve yıpranma ve renk değişikliği
Alkolün diş sağlığı üzerindeki estetik sonuçları arasında dişlerin boyanması da vardır. Ancak bu her içecekte olmaz.
Teoride, kırmızı şarap, örneğin tütünden çok daha az ölçüde olsa da, dişlerin ana lekesidir. Bu, içeceğin içindeki en yüksek miktarda bakteri plağı ile dişlere yapışan kromojenik maddeler ile açıklanmaktadır.
Öte yandan, karbonatlı içeceklerin tüketimi ile mine aşınması iyi belgelenmiştir, ancak alkol ve bu etkiyle ilgili daha az kanıt vardır. Bununla birlikte, düşük pH tarafından ağızda üretilen asitliğin diş dokusunun kaybını desteklediğine dair bazı kanıtlar vardır.
Emaye aşınmasının başka sonuçları da vardır. Uzun vadede, bu sorunu olan kişilerde çürük prevalansı daha yüksektir.
Alkol almanın diş sağlığı üzerindeki sonuçları: Maksillofasiyal travma
Alkolizm toplumsal bir sorundur. Kişinin reflekslerini değiştiren aşırı tüketim, trafik kazalarında artışa neden olur. Alkol tüketimi yüksek olan nüfus grupları arasında da kavgalar artmaktadır.
Bu bağlamlarda maksillofasiyal travma da diş sağlığını etkiler. Bu dolaylı olarak gerçekleşse de, dikkate alınması gereken ve sağlık sistemlerine büyük bir yük getiren bir başka etkidir.
Halka açık yollarda kaydedilen yüz yaralanmalarının yarısına kadarı, katılımcılardan en az biri adına aşırı alkol tüketimini içermektedir. Ve yüz travmasından bahsediyorsak, o zaman kırılma ve tamamen diş kaybı riskiyle karşı karşıyayız.
Alkolün diş sağlığı üzerindeki sonuçları söz konusu olduğunda diş hekiminin rolü nedir?
Alkolün diş sağlığı üzerindeki sonuçları, bir profesyonel için önlem alınması gerektiği anlamına gelir. Bu tür bir bağımlılıkta diş hekiminin önemli bir rolü yokmuş gibi görünse de, işin aslı öyledir.
Bu konuda yapılan bilimsel analizler , bazı durumlarda konsültasyon odasında alkol almayı bırakmanızı öneren kısa tavsiyelerin yeterli olabileceğini göstermektedir. Fazla uzatmaya gerek yok ama hastanın gerçeklerle yüzleşebilmesi için bilinmesi gerekiyor.
Diş hekimi genellikle çok fazla alkol tüketen kişilerle doktorlardan önce iletişim kurma ayrıcalığına sahiptir. Bazen ağız sorunları için yapılan konsültasyonlar diğer müdahalelerden önce gelir.
Her durumda, nihai sorumluluk size aittir. Bu makaleyi okuduktan sonra önerilen sınırdan daha fazla birim tükettiğinizi düşünüyorsanız veya alkolün kötüye kullanımıyla ilgili olabilecek sağlık değişiklikleri fark ederseniz, profesyonel yardım alın.
Sağlık profesyonellerinden destek bulacaksınız ve tüketiminizi azaltmak için size rehberlik edebilecekler. Bu sayede alkol kaynaklı diş sağlığınız üzerinde daha az istenmeyen sonuçlarla karşılaşacaksınız.
Tüm alıntı yapılan kaynaklar, kalitelerini, güvenilirliklerini, güncelliklerini ve geçerliliklerini sağlamak için ekibimiz tarafından derinlemesine incelendi. Bu makalenin bibliyografisi güvenilir ve akademik veya bilimsel doğruluğa sahip olarak kabul edildi.
- Boffetta, P., Hashibe, M., La Vecchia, C., Zatonski, W., & Rehm, J. (2006). The burden of cancer attributable to alcohol drinking. international Journal of Cancer, 119(4), 884-887.
- Jansson, L. (2008). Association between alcohol consumption and dental health. Journal of clinical periodontology, 35(5), 379-384.
- Fan, X., Peters, B. A., Jacobs, E. J., Gapstur, S. M., Purdue, M. P., Freedman, N. D., … & Ahn, J. (2018). Drinking alcohol is associated with variation in the human oral microbiome in a large study of American adults. Microbiome, 6(1), 1-15.
- Tezal, M., Grossi, S. G., Ho, A. W., & Genco, R. J. (2001). The effect of alcohol consumption on periodontal disease. Journal of Periodontology, 72(2), 183-189.
- Lages, E. J., Costa, F. O., Cortelli, S. C., Cortelli, J. R., Cota, L. O., Cyrino, R. M., … & Gomez, R. S. (2015). Alcohol consumption and periodontitis: quantification of periodontal pathogens and cytokines. Journal of periodontology, 86(9), 1058-1068.
- Bermejo-Fenoll, A., & López-Jornet, P. (2004). Liquen plano oral: Naturaleza, aspectos clínicos y tratamiento. RCOE, 9(4), 395-408.
- Suzuki, N., Yoneda, M., Naito, T., Iwamoto, T., Yamada, K., Hisama, K., … & Hirofuji, T. (2009). The relationship between alcohol consumption and oral malodour. International dental journal, 59(1), 31-34.
- Contreras-Cortés, C. P., Capetillo-Hernández, G. R., Torres-Capetillo, E. G., Tiburcio-Morteo, L., Ochoa-Martínez, R. E., Cousillas-García, A., & Lecourtois-Amézquita, M. G. (2021). Erosive effect caused by carbonated, alcoholic and rehydrating beverages to dental enamel. Revista Mexicana de Medicina Forense y Ciencias de la Salud, 5(S3), 153-156.
- Hutchison, I. L., Magennis, P., Shepherd, J. P., & Brown, A. E. (1998). The BAOMS United Kingdom survey of facial injuries part 1: aetiology and the association with alcohol consumption. British journal of oral and maxillofacial surgery, 36(1), 3-13.
- Kaner, E. F., Beyer, F. R., Muirhead, C., Campbell, F., Pienaar, E. D., Bertholet, N., … & Burnand, B. (2018). Effectiveness of brief alcohol interventions in primary care populations. Cochrane database of systematic reviews, (2).