Saç dökülmesi problemi, sadece kafa derisini ya da tüm vücut mekanizmasını etkileyebilir. Kalıtsal durumlar, tıbbi problemler, hali hazırda kullanılan ilaçlar veya hormonsal değişikliklerin sonucunda saçlar aniden dökülebilir. Her insan, saç dökülmesi problemleri yaşayabilir, ancak bu sorun erkeklerde çok daha fazla yaygın bir problemdir. Kellik problemi, tipik olarak saç derisinde aşırı düzeyde saç dökülmesi manasına gelir. Kalıtsal problemlerden dolayı yaşanılabilen saç dökülmesi sorunu, yaş ilerlemesiyle birlikte de en sık görülebilen kellik nedenidir.
Saç dökülmesi tedavisine başlanılmadan hemen önce dökülmelerin nedeni olan hastalıklar ya da problemler tespit edilir. Problemin bulunmasından sonra ise o probleme karşı en ideal tedavi yöntemi denenir. Saç dökülmesi tedavisi için kullanılabilecek en etkili yöntemlerden biri biotin takviyesi olabilir. Özellikle de 16 ile 22 yaşlarına gelen kişilerde, saçlarda incelme, matlaşma, parlaklık kaybı ve şekle girememe gibi problemler ortaya çıkabilir. Bu durumda ise ilk etapta H ile B7 vitaminlerinin takviyesi önerilir. Kişiler, bu vitaminleri yenilebilir besinlerden alabileceği gibi hekim kontrolünde farklı tarz ilaçlarla da takviye edebilir.
Saç Dökülmesinin Nedenleri Nelerdir?
Saç dökülmesi sorunu, birçok nedenden dolayı meydana gelebilir. Tipik olarak saç dökülmesinin nedenleri şu şekillerdedir;
- Hamilelik: Hamilelik, hormonsal sorunlardan dolayı saç dökülmelerine neden olabilecek fiziksel olan strese bir misal olarak verilebilir. Hamileliğe bağlı gelişen saç dökülmesi sorunu, bebeğin doğmasından sonra çok daha sık görülebilir.
- Fiziksel Stres: Her tür fiziksel travmalar, cerrahi uygulamalar, araba kazaları ya da ağır bir tıbbı durum (nezle bile olsa) geçici bir süre boyunca saç dökülmesine neden olabilir. Bu durum, telogen effluvium adıyla bilinen bir tür saç dökülmesi problemini de tetikleyebilir.
- Yüksek Oranda A Vitamini Tüketimi: Aşırı yüksek oranda A vitamini etkenli takviye ve ilaçlar saç dökülmesi sorununu ciddi oranda tetikleyebilir.
- Protein Eksikliği: Günlük tüketilebilen yiyeceklerde yeterli düzeyde protein olmazsa vücut, saçların uzamasını tam manasıyla durdurarak proteini rasyona sürükleyecektir. Protein alımındaki bu düşüşten hemen sonra ise saçlar aniden dökülmeye başlar.
- Erkek Tipi Saç Dökülmesi: Genel olarak her 3 erkekten 2 tanesi, 55 yaşından sonra saç dökülmesi problemi yaşar ve çoğu zaman saç dökülmesi sorunu, erkek tipi kellik probleminden kaynaklanır. Erkeklere özel olan hormonlar ile genlerin birleşmesinden dolayı kaynaklanan bu tip saç dökülmesi sorunu, genel olarak baş bölgesinden dökülmeye başlar ve M biçiminde bir saç çizgisi bırakmaktadır.
- Kalıtım: Androjenik alopesi adıyla bilinen kadın tipi kellik sorunu, genel olarak erkek tipi kelşik sorununu bir diğer sürümü olarak düşünülür. Erkeklerin tam tersi kadınlarda saç dökülmesi tamamen incelme biçiminde ilerler ve iç bölgeden itibaren dökülmeye başlar.
- Kadınsal Hormonlar: Hamilelikteki gibi hormonal değişimlerin saç dökülmesi sorununa sebep olabileceği gibi doğum kontrol ilaçları da bu problemi hızlı bir şekilde ortaya çıkarabilir. Bu durum aynı zamanda telogen effluvium problemine de neden olabilmektedir. Menopoz döneminde ortaya çıkabilen hormonal dengelerdeki değişiklikler de aynı sonucu meydana getirebilir.
- Duygusal Stres: Bu tarz stres türünün saç dökülmesi sorununa neden olması fiziksel strese göre aşırı düzeyde düşüktür. Yine de bazı stresli zamanlardan hemen sonra saçta dökülmeler meydana gelebilmektedir.
- Kansızlık (Anemi): Yaşları 21 ile 55 arasında değişebilen 20 kadından neredeyse ikisi, demir eksikliği anemisi problemi yaşayabilmektedir. Bu tarz bir problem, saç dökülmesinin en önemli nedeni olabilir.
- Hipotiroidi: Hipotiroidi sorunu, zayıf olan bir tiroid bezi için kullanılabilen tıbbi bir kelimedir. Boyun alanında bulunan bu küçük çaplı bez, büyüme ve gelişmenin yanı sıra metabolizmanın da sağlıklı bir şekilde çalışması için kritik olan hormon türlerini üretmektedir. Yeterli düzeyde hormonlar üretilmediği zaman kısa ürede saç dökülmesi sorunu meydana gelir.
- B Vitamini Eksikliklikleri: Düşük oranda bulunan B vitamini seviyeleri, saç dökülmelerinin düzeltilebilir bir sebebi olabilir.
- Otoimmün Problemler: Alopesi areata sorunu otoimmun problemlerine örnek olarak verilebilir. Bu problem temel olarak aşırı seviyede aktif olan bir bağışıklık durumunun önemli bir sonucudur. Otoimmün problemlerde bağışıklık sistemi, saçları adeta yabancı bir madde olarak görür ve yanlışlıkla da bunlara hedef alarak dökülmelere neden olur.
- Ani Gelişen Kilo Kaybı: Ani gelişebilen kilo kaybı, saçların aniden dökülmesine neden olabilen bir fiziksel travma biçimi olarak bilinmektedir. Kilo kaybı esnasında vücut, hızlıca strese girer ve ardından doğru bir biçimde takviye alamadığı için mineral ya da vitamin eksikliklerine neden olabilir. Gözle görülür düzeydeki bir kilo kaybı ile birlikte saç dökülmesi problemi ortaya çıkar ve aynı şekilde anoreksi ya da bulimia gibi bir yeme bozukluğu da meydana gelebilir.
- Kemoterapi Görme: Kanser tedavisi amacıyla tercih edilen ilaçların bazı tipleri de maalesef saçların tam manasıyla dökülmesine neden olabilir.
- Polikistik Over Sendromu: Bu sıkıntılı sendrom, kadınlarda bulunan hormonlardaki başka bir dengesizlik olarak bilinmektedir. Fazla seviyelerde androjen, hızlıca kilo almaya, yumurtalıklarda meydana gelen kistlere, yüksek oranlarda şeker hastalığı riskine, adet dönemlerindeki anormal düzeyde değişikliklere, kısırlığa ve saç dökülmesine sebebiyet verir.
- Kullanılan İlaç Türleri: Kullanılan veya daha önceden kullanılmış bazı ilaç tipleri de saç dökülmelerine ciddi düzeyde yol açabilir. Bunlar arasında bazı beta bloker olarak isimlendirilen kan basıncı ve kan sulandırıcı ilaçlar bulunur. Saç dökülmesine neden olabilecek diğer ilaç türleri arasında ise antidepresanlar, antienflamatuarlar ve ibuprofen tarzı ilaçlar bulunur.
- Saç Şekillendirici Materyaller: Yıllardan beridir kullanılan sağlıksız saç şekillendiricileri ve kimyasal içerikli saç bakımı malzemeleri de saçların dökülmesine neden olan diğer etkenlerdir.
- Trikotilomani: Darbe kontrolü bozukluğu olarak da adlandırılan bu sorun, insanların saçlarını kontrol olmadan çekmeleri anlamına gelir. Ne yazık ki sürekli saçlarla oynama ve çekme sorunu da saçın dökülmesine neden olur.
- Yaş İlerlemesi: Yaşlanma ile birlikte hem kadın hem de erkeklerde dökülme problemleri baş gösterir.
Erkeklerde Saç Dökülmesi
Birçok erkek, hayatlarının belirli bir döneminde saç dökülmesi sorunu ile karşılaşabilir. Bu durum, yaş ilerlemesiyle beraber daha da artar. 30’lu yaşların başlarında ortama %12 oranında erkek, saç dökülmesi problemi ile yüzleşmektedir. 60’lı yaşlarda ise erkekler, kalıtsal dökülme ve kellikle ilgili sorunlar yaşarlar. Saç dökülmesi sorunu nedenine göre kalıcı ya da geçici olabilir.
Erkeklerin en büyük problemi, androgenetik yani kalıtsal saç dökülmesi sorunudur. En popüler dökülme türü ise erkek tipi dökülmedir. Başın tepe bölgesinden başlar ve zaman içerisinde ön saç çizgisi kaybolur. Saçlar tam manasıyla incelmeye başlar. Bu durumda bölge tamamen kelleşir. Bu süreç oldukça uzun bir süre devam edecektir ve yalnızca ensede saç kaldıktan sonra biter.
Kadınlarda Saç Dökülmesi
Kadınlarda saç dökülmesi sorunu nadir olsa da ortalama %30 kadar kadını, yaşamları boyunca en az 1 defa tehdit eder. Saç dökülmesi, saç tellerinde incelme şeklinde ortaya çıkar. Anormal ya da aşırı saç dökülmelerine tıp literatüründe alopesi ismi verilir. Alopesi sorununu birçok farklı tipi bulunur ve kadın ya da erkek fark etmeksizin bütün insanlardaki belirtileri benzerdir. Taşınan genler, geçirilmiş olan hastalıklar ya da gebelik benzeri durumlar kadınlarda alopesinin en yaygın nedenleri arasındadır.
Kadınlardaki saç dökülmesinin ortama %90′ı androgenetik alopesiden kaynaklanmaktadır. Bu tip dökülmelerin erkeklerde görülen tipine erkek tipi saç dökülmeleri, kadınlardaki ismine ise kadın tipi saç dökülmeleri denilir. Androgenetik alopesinin bu tiplerde ayrılmasının ana nedeni erkek ya da kadınlarda dökülme türünün farklı olmasından kaynaklanmaktadır. Erkeklerin şakaklarda itibaren başlayan ve daha sonraki aşamada hat çizgisinin geri tarafa doğru kaymasıyla beraber daha da belirgin olan dökülme, kadınlarda, kafanın tepe kısmında ya da yan kısımlarında incelme şeklinde kendini belli eder. Bu sebeple bu tarz saç dökülmelerinin belirlenebilmesi erkeklere göre kadınlarda çok daha zor olabilir.