Cahar Dudayev Kimdir?
Çeçenistan 1.Cumhurbaşkanı
Cahar Dudayev, 8 Şubat 1944 de Çeçenistan’ın Yalho köyünde doğdu. Babası Musa Dudayev de 23 Şubat 1944’te Sibirya’ya sürgün edilenlerin arasına katıldığında henüz, annesinin kucağında, 15 günlük bir bebekti. Çocukluk yılları Çeçenlerin topluca sürgün edildikleri Kazakistan’da Sibirya bozkırlarında çok güç şartlar altında geçti. Orta öğrenimini Sibirya’da tamamladı.
1962’de Tambov Askeri Pilot Yüksek Okulu’ndan ve 1966’da Uzak Mesafe Uçakları Pilot ve Mühendis Yetiştirme Yüksek Okulu’ndan mezun oldu. 1974 yılında Gagarin Hava Harp Akademisi’ni bitirerek birinci sınıf pilot ve mühendis unvanını aldı. Kendisine SSCB Hükümeti tarafından toplam 12 madalya verildi ve tüm generalliğe kadar yükseldi. Sovyet tarihinde Stratejik Hava Kuvvetleri’nde Tümen Komutanı olmayı başaran ilk Müslüman olarak adından bahsettirdi.
Estonya’da 1989’da Stratejik Hava Kuvvetleri Filoları Komutanı iken Baltık ülkelerinde başlayan bağımsızlık hareketlerinin askeri güç kullanılarak bastırılması için Moskova’dan emir aldı. Ancak bu emri “yurdunun bağımsızlığı için mücadele eden bir halkın üstüne bomba atmam” diyerek yerine getirmedi. Çeçenistan Devlet Başkanı olmadan önce Baltık Cumhuriyetlerinde yaşanan bağımsızlık hareketlerini bastırmadığı için adı isyancı generale çıktı. Moskova bu itaatsizliği hazmedemedi ve Dudayev’e ceza olarak askeri birliği ile birlikte Grozni’ye sürüldü. 1990 yılının Mayıs ayında görevinden istifa etti.
Kasım 1990’da toplanan Çeçen Halkının Kurultayı’na davet edildi ve sonradan “Çeçen Ulusal Kongresi” adını alan bu halk meclisinin icra kurulu başkanlığına seçildi.
Demokratik güçler, aydınlar ve tüm Çeçen halkı kendisini destekledi. 27 Ekim 1991’de yapılan seçimlerde %85 oranında oy alarak Çeçenistan Cumhuriyeti’nin ilk cumhurbaşkanı seçildi.
Cahar Dudayev, Rusya’nın 11 Aralık 1994 tarihinde Çeçenistan’a karşı başlattığı işgal ve soykırım hareketine karşı “Son Çeçen canını vermeden Ruslar ülkemize hakim olamaz” diyerek, halkına “Cihad”emrini verdi. Böylece Çeçenistan karşı saldırılara geçti. Dudayev’in önderliğindeki Çeçen halkı, iki yıla yakın bir süre devam eden istiklal mücadelesi verdi. Sonunda Mayıs 1996’da Ruslar Çeçenistan’dan çıktılar.
21 Nisan 1996’da Çeçenistan’ın batısında bulunan GEHI-ÇU köyünde uydu telefon ile görüşme yaparken yeri tespit edilen Çeçenistan davasında önemli bir yere sahip olan Cahar Dudayev, ABD’li Ulusal güvenlik Ajansı (NSA) tarafından yeri koordinatlarıyla tam olarak tespit edilip Ruslara bildirildi ve füze saldırısıyla öldürüldü.