Ölüler Ordusu Neden Mordor’a Gitmedi?
Bu yazımızda, Aragorn ve Ölüler Ordusu neden Mordor’a gitmedi? Sauron’un ordularını neden tamamen yok etmedi sorularını yanıtlayacağız.
Ölüler Ordusu Kimdir? Neden Lanetlenmiştir?
Öncelikle, Ölüler Ordusu nedir, Dunharrow’un Ölü Adamları kimlerdir ve bu kişiler neden lanetlendiler ona bakalım.
Bu insanlar, Isildur gelmeden önce Dağların Adamları olarak biliniyor ve Beyaz Dağlar’da yaşıyorlardı. Karanlık yıllarda, yani Gondor ve Arnor kurulmadan önce, Karanlıklar Efendisi Sauron Orta Dünya’da hüküm sürüyordu. Sauron’a “Dünya’nın Efendisi” deniyordu. Orta Dünya’nın halkları, özellikle de insanlar bu dönemde büyük acılar çekti. Dağların Adamları da bu sebepten, Sauron’dan korkmaya ve ona tapınmaya başladılar.
Gondor kurulduktan sonra, Isildur ve Dağların Kralı, Numenor’dan getirilen ve çapı yaklaşık 3-4 metreyi bulan Erech taşının olduğu Erech tepesinde bir araya geldi. Isildur, kendisine bağlılık yemini ederlerse onları Sauron’a karşı koruyacağını söyledi. Dağların Kralı, Isildur’a bağlılık yemini etti ve onun için savaşma sözü verdi. Ancak Son İttifak Savaşı başladığında, Dağların Adamları Isildur’un çağrısına rağmen eski efendileri Sauron’a karşı savaşmayarak yeminlerini bozdular. Savaştan sonra Isildur, onları “Yeminbozanlar” olarak isimlendirdi ve şu şekilde lanetledi:
“Sen son kral olacaksın. Ve eğer Batı, senin Kara Efendinden daha kudretli çıkacak olursa, şu lanet hem senin hem de halkının üzerine olsun: Yemininizi yerine getirinceye kadar hiç dinlenemeyesiniz. Çünkü bu savaş yıllarla sayılmayacak bir süre devam edecek ve sondan önce bir kez daha göreve çağırılacaksınız.”
Isildur’un öfkesinden korkan Dağların Adamları, tepelere, gizli yerlere kaçtılar ve orada saklandılar. Korkularından dolayı Sauron’un yanında da savaşamadılar.
Orta Dünya’da Lanetin Önemi
Peki Isildur’un bu laneti ne anlama geliyor?
Orta Dünya’da, lanetlerin bir ağırlığı var ve tüm Orta Dünya tarihi boyunca hemen hemen bütün lanetler yerini buluyor. Ama Isildur’un lanetini diğerlerinden farklı yapan şey, diğer lanetler tek bir kişiyi etkilerken, Isildur’un lanetiyse bir topluluğu tamamen etkiliyor. Binlerce yıl yeminbozanların ölmelerini engelliyor. Isildur’un lanetinin neden tutmuş olduğuna gelirsek; Tolkien’in yarattığı evrende yeminler ve yemin bozmak büyük bir mesele.
Isildur söz konusu laneti ederken, Gondor’un yönetimini Anarion’un oğlu Meneldil’e bırakmadığı için hem Gondor hem de Arnor’un Kralıydı ve ayrıca Tek Yüzük’e sahipti. Yani tüm insanların Kralı olarak ve elinde Tek Yüzük’le Dağların Adamlarını lanetledi.
Ölüler Ordusu Nedir?
Yeminbozanlar artık birer ölüdürler, fakat lanet nedeniyle ruhları, Orta Dünya’dan ayrılamaz ve bir türlü huzuru bulamazlar. Beyaz Dağlar’da, Erech taşının olduğu bölgede yaşamaya devam eden bu ordu, çevresinde yaşayan halka büyük korku saçar. Bu durumdan kendileri de mutlu değildir. Yaşamla ölüm arasında kalmışlardır ve Isildur’un varislerinden birisi gelip onları azat edinceye kadar da kurtulma şansları yoktur. Son Arnor Kralı Arvedui döneminde, Kahin Malbeth, Ölüler Ordusu hakkındaki kehanetinde ise şöyle der:
“Toprakların üzerinde uzun bir gölge var, batıya uzatmış karanlık kanatlarını. Kule sarsılıyor; kralların mezarlarına kıyamet yaklaşıyor. Ölüler uyanıyor… Yeminlerini bozanların saati geldi Erech Taşı’nda yeniden duracaklar ve duyacaklar tepelerde yankılanan boru sesini. Kimin borusu? Kim çağıracak onları gri alacakaranlıktan? Unutulmuş insanlar mı? Bağlılık yemini ettikleri kişinin varisi, zaruret karşısında Kuzey’den gelecek: Kapı’dan geçerek girecek Ölülerin Yolu’na”
Bu kehanet, Elrond’un oğlu Elrohir aracılığıyla Aragorn’a iletilir ve Aragorn Ölülerin Yolu’na gitmeye karar verir. Ölüler’i Erech taşına çağırır ve yeminlerini yerine getirmelerini ister.
Ölüler binlerce yıldır Isildur’un varisinin gelip, onları bu lanetten kurtaracağı anı beklemektedirler. Bu nedenle Aragorn’a zarar verme ihtimalleri dahi yoktur. Aragorn onlara neden geldiklerini sorduğunda, “Yeminimizi yerine getirip huzur bulmak için.” cevabını verirler.
Aragorn’un emriyle Pelargir’e giden ve Umbar Korsanları’nı mağlup eden Ölüler, yeminlerini de yerine getirmiş olurlar. Ve böylece huzura kavuşup Orta Dünya’yı terk ederler.
Ölüler Ordusu Tekrar Kullanılabilir miydi?
Peki Ölüler neden Mordor’a da gitmedi? Aragorn, onlardan bir savaşa daha katılmalarını isteyemez miydi?
Öncelikle, Ölüler Ordusu, herkesin bildiği ve aklına gelince de, hadi gidip çağıralım diyebileceği bir ordu değil. Zaten kehanet hatırlatılıncaya kadar Aragorn’un bile hiçbir şekilde aklına gelmiyorlar.
Ölüler Ordusu istese Orta Dünya’da kalabilir miydi?
Asıl önemli nokta ise; Ölüler Isildur’un Varisinin çağrısına uyup yeminlerini yerine getirdikten sonra, Orta Dünya’da kalıp kalmama kararına sahip değiller. Aragorn da bu kararı onlar adına veremez. Yani, Aragorn onlardan bir savaş için daha kalmalarını istese ve Ölüler de kabul etse dahi kalamazlar. Çünkü Ölüler Ordusu aslında zaten ölü. Ancak ruhları lanet nedeniyle Orta Dünya’dan ayrılamıyor. Aragorn yeminin yerine getirildiğini düşündüğünde lanet ortadan kalkıyor ve lanet olmayınca da, ruhları tıpkı diğer insanlar gibi Orta Dünya’yı terk ediyor. Bu sebepten Aragorn Ölüler’i değil Mordor’a, filmdeki gibi Pelennor Çayırları’na bile götüremez.
O halde Aragorn Ölüler Ordusu’nu sonraya saklasaydı ve Pelennor Çayırları Savaşı bitince Mordor’a götürseydi denebilir. Bu seçenek ilk bakışta mantıklı gibi gelse de, bu da mümkün değil. Çünkü Umbar Korsanları çok kalabalık bir ordu. Ölüler Ordusu onları yok etmese Minas Tirith’teki savaşın kazanılması mümkün değildi. Yani Aragorn aslında zamanla yarışmaktaydı. Birazcık geç kalması halinde Şehir kaybedilebilirdi. Bu nedenle en kritik yerde ve en ihtiyaç duyduğu anda çağırıyor Ölüler Ordusu’nu. Kahin Malbeth’in kehanetinde de Isildur’un varisi için “Zaruret (yani zorunluluk) karşısında gelecek Kuzey’den” denilerek bu noktaya vurgu yapılıyor. Ve tam olarak da böyle oluyor.
Ölüler Ordusu Mordor’a Gitse Başarılı Olur muydu?
Peki Aragorn en başta, tüm bu savaşlardan önce Ölüler Ordusu’nu alıp Mordor’a götürebilir miydi?
Aragorn’un Tek Yüzük bulunduktan sonra öncelikli hedefi Yüzük’ü ve Yüzük Taşıyıcısını korumaktı. Sonrasında ise Yüzük Kardeşliği’ne katılarak yola çıktı. Kehanet ona hatırlatıldığında, Aragorn zaten Ölülerin Yolu’na çok yakın olan Dunharrow yolundaydı. Yani zamanlama olarak da, Ölüleri çağırabileceği en erken zamanda çağırdı
Ölüler Ordusunun Fiziksel Özellikleri
Değinilmesi gereken bir diğer nokta ise Ölüler Ordusu’nun fiziksel özellikleri. Bir bedenleri olup olmadığı konusunda net bir ifade yok. Ancak Kralın Dönüşü kitabındaki ilgili bölümlerde ufak ipuçları bulabiliyoruz.
Öncelikle bedenleri olsun veya olmasın, Ölüler Ordusu’nun en büyük silahı, yaydıkları korku. Bu durumdan, birçok yerde bahsediliyor. Henüz Pelargir’e varmadan, geçtikleri yollarda dahi insanlar korkularından kaçıyorlar. Umbar Korsanları ise, Ölüler’in korkusundan ya kendilerini suya atıyorlar ya da Güney’e kaçıyorlar.
Hatta Gimli, Ölüler’in savaşıp savaşamadığını bilmediğini, buna ihtiyaçlarının olmadığını söylüyor. Buradan, savaşamadıkları anlamı çıkmıyor ama, savaşmadıkları net olarak belirtiliyor.
Fiziksel özelliklerine gelirsek; sadece ruhlar mı ya da bir bedenleri var mı bilinmiyor. Kitapta, wraith olarak geçiyorlar fakat yine de emin olamıyoruz. Eğer bedenleri varsa Ölüler Ordusu’nu daha net bir biçimde betimlemek için Karayip Korsanları’ndaki Kaptan Barbossa ve tayfasını örnek verebiliriz. Ölemeyen ve huzur bulamayan, ancak fiziksel olarak da bir bedene sahip olan varlıklar. Bu yüzden de, Mordor’a girmeleri veya Mordor ordularını yok etmeleri mümkün değil. Çünkü, her ne kadar öldürülemiyor olsalar da, bir bedene sahip oldukları için yakalanabilir ve tutsak düşebilirler. Mordor ordularının asker sayısını hesaba kattığımız zaman da, bu çok yüksek bir ihtimal.
Bedenlerinin olmadığı olasılıkla ilgili kitapta desteklenebilecek yerler var. Suyun üstünden geçmeleri, atlı olanlar ve yaya olanların aynı hızda olmaları gibi. Bu durumda Mordor’a gitseler yine başarılı olamazlar. Çünkü eğer savaşamıyorlarsa sadece korku ile liderleri Cadı-kral ve Nazgûl olan, çoğunlukla orklar ve troll’lerden oluşmuş Mordor ordularına bir etkileri olamaz. Ayrıca, Necromancer yani ölüm büyücüsü adıyla da bilinen Sauron’un ölüler ordusunu yok etme ya da kendi tarafına çekme ihtimali de azımsanamayacak kadar yüksek.
Yani Ölüler Ordusu neden Mordor’a gitmedi? sorusu için cevap olarak, Aragorn’un Ölüleri Mordor’a götürmesi herhangi bir getirisi olmayacak mantıksız bir hareket diyebiliriz.
Tüm bu cevaplar bir yana, Ölülerin Mordor’a girerek Sauron’u mağlup ettiği, Yüzüğün Hüküm Dağı’na kartallar tarafından götürüldüğü, Valar’ın ya da Eru’nun Sauron’a müdahale ettiği, yani kurgusal açısından hiçbir mantığı ve tutarlılığı olmayan durumlarda ortada bir öykü kalmaz. Ve Yüzüklerin Efendisi bir yol öyküsüdür. Yüzük Kardeşliği yolculuk boyunca ayrı ayrı tehlikeler atlatır, maceralara girişir ve yaşadıkları şeyler, geçtikleri yollar onların büyümesini, olgunlaşmasını sağlar. Öykü bu haliyle güzeldir ve bu haliyle bir bütündür.
Ölüler Ordusu neden Mordor’a gitmedi? sorusunun cevaplarına baktık.