Gilles De La Tourette Sendromu ismini Gilles De LaTourette isimli doktordan almıştır.1885 yılında tespit edilen bu hastalık nadir görülen bir nörolojik ve psikolojik hastalıktır. Beyinde bazal gangliyonlarda ortaya çıkan bir hastalık olduğu için dopamin ile ilgili olduğu düşünülmektedir.
Buna bağlı olarak ortaya tikler, hızlı ve karmaşık hareketlerle beraber değişik sesler çıkarma ile karakterizedir. Ciddi bir hastalıktır.
Bu hastalıkta tik, dikkat bozukluğu, kaprolali (küfretme), takıntılar vardır. Tikler genelde üst ekstremitelerde görülür. Tikler, homurdanma, kedi miyavlaması, köpek havlaması gibi davranışları içerir. Bu hastalıkta küfretme davranışı hastaların yarısından fazlasında bulunur.
Yapılan araştırmalara göre, hastalık 2 yaşında da başlayabiliyor, genel olarak 16 yaşından önce başlamaktadır.
Gilles De La Tourette Sendromu Neden Ortaya Çıkar?
- Genetik (Ailesinde tik bozukluğu olan bireylerde görülme sıklığı fazladır.)
- Psikolojik
- Nörobiyolojik
- Kimyasal ajanlar
- Çevresel (Stres, yorgunluk, heyecan, panik gibi durumlar tiklere sebep olabilir.)
Gilles De La Tourette Sendromunun Belirtileri Neler?
Bu hastalıkta bireyde kısa süreli tikler ortaya çıkar. Yüzde belli belirsiz hareketler, burun çekme, göz kırpma gibi belli belirsiz anlaşılması dikkat gerektiren harekelerle karakterizedir.
Gilles De La Tourette Sendromunun belirtilerine detaylı bakacak olursak,
- Diş gıcırdatma
- Omuz silkme
- Göz kırpma
- Seyirmeler
- Yüze çok dokunma
- Hareketleri tekrar etme
- Nesneleri koklama
- Çığlık atma
- Eğilme, çömelme
- Zıplama
- Küfretme
- Sürekli boğazını temizleme
Tabi ki bu Gilles De La Tourette Sendromu bu kadar sınırlı değildir. İncelerken iki gruba ayırırız. Motor ve Vokal tiklerle karakterizdir.
Motor tikler, kas gruplarına bağlı olarak ortaya çıkar. Göz kırpma, omuz silme bu gruba dahil edilir. Kompleks motor tikler ise, çömelme, nesneleri koklama, tekme atmadır. Vokal tiklere baktığımızda ses çıkarma, bağırma, küfretme ile karakterizedir.
Gilles De La Tourette Sendromu Tanısı Nasıl Konur ?
Tespit edilmesi zordur ve bu yüzden zaman alır. Hastalığın tespitinde belirli testler yoktur. Şiddetli hastalarda EEG ve tomografiden yararlanılır.
Tespit edilirken belirtilerin 1 yıl ve daha uzun süredir devam etmesini dikkate alırız. Bazen bu belirtiler küçük yaşta ortaya çıkıp daha sonra kaybolmaktadır. Hekimler bu hastalıkta takıntılı davranışlara ve hiperaktivite durumuna bakaralar.
Gilles De La Tourette Sendromu Nasıl Tedavi Edilir?
Bu sendromda bireyi bütüncül ele almak gerekir. Tikleri olduğu kadar kişinin tiklerinin ne zaman ortaya çıktığı, hangi durumlarda nereyi etkilediği önemlidir. Bireyin tikleri sorgulanırken kişinin sosyal ve psikolojik durumu da dikkate alınmalıdır. Çünkü bu durumda kişi sosyal ortamda da zor durumda kalır, Tüm bunlara ek olarak bireyin nöropsikolojik durumu da değerlendirilmelidir.
İlk olarak hafif tikleri olan bireylerde eğitim ve destek sağlanır. Genel olarak bunlar yeterli gelir.
Orta ve şiddetli hastalarda davranış terapisi yapılır.
Tüm bunların yeterli gelmediği durumlarda da ilaçlı tedavilere başlanır. Tedavide ilaç kullanılacaksa anksiyete, stres ve diğer nöropsikiyatrik ilaçlar kullanılır.
Baumgaertel, C Skripuletz. T Kronenberg, J Stangel, M Sinke, C Müller-Vahl, K Sühs, K(2019). Immunity in Gilles de la Tourette-Syndrome: Results From a Cerebrospinal Fluid Study.Front Neurol,10.
Naro, A Billeri, L Colucci. V Cause, M Domenico, C Ciatto, L Bramanti, P Calabro, R, (2020). Brain functional connectivity in chronic tic disorders and Gilles de la Tourette syndrome.Progness in Neurobiology.
Prakash, J Singh, P Bhat, P Gupta, V(2015).A Case of Gilles de la Tourette’s Syndrome.Ind Pschiatry,25,s192-194.