Nazal cerrahi, plastik cerrahlar tarafından gerçekleştirilen en yaygın ameliyatlardan biridir. Fonksiyonel nazal cerrahi ile nazal solunumdaki iyileşme arasındaki bağlantı çok iyi kurulsa da, burnun anatomik düzeltmesinin bir sonucu olarak iyileşme gösteren başka ölçütler de vardır. Mevcut literatür, nazal mukozal temas noktalarını kaldırmak için yapılan ameliyatın kronik baş ağrısı hastalarında semptomları azaltabileceğini göstermektedir.
Yapılan yeni bir çalışmada, bu hipotezin geçerliliğinin belirlemek için “baş ağrısı”, “rinojenik baş ağrısı”, “temas noktası”, “migren” ve “cerrahi / endoskopi” terimleri kullanılarak sistematik bir literatür taraması yapıldı. Mukozal temas noktası baş ağrılarını tedavi etmek için ameliyat geçiren toplam 1577 hastayı kapsayan 39 makale belirlendi. Bu makalelerde septoplasti ve turbial redüksiyon, sıklıkla endoskopik sinüs cerrahisi ile kombinasyon halinde en sık uygulanan prosedürlerdi. Seçilen çalışmaların yaklaşık yarısı, tekrarlayan sinüs enfeksiyonu olan hastalarda sıklıkla yapılan endoskopik sinüs cerrahisiydi.
Baş Ağrısında Azalma
Veriler, fonksiyonel nazal cerrahinin kronik baş ağrısı semptomlarının azaltılmasında veya ortadan kaldırılmasında oldukça etkili olduğunu gösterdi. Hastaların yaklaşık yüzde 48'i ameliyattan sonra baş ağrılarının düzeldiğini, yüzde 37'sinin baş ağrısı şiddeti veya sıklığında iyileşme olduğunu bildirirken, sadece yüzde 15'i değişiklik olmadığını aktardılar. Nazal cerrahi geçiren hastalarda ortalama görsel analog skala skorlarının 7,4 ± 0,9'dan 2,6 ± 1,2'ye düştüğü ve baş ağrılı gün sayısının 22 ± 4,3 günden 6,4 ± 4,2 güne indiği saptandı. Preoperatif sinir bloğu testinde pozitif sonuç veren hastaların cerrahi müdahaleye iyi yanıt verme olasılıkları daha yüksekti. Çalışmada, endoskopik sinüs cerrahisinin, ameliyatın bir parçası olarak dahil edilmesi ile anlamlı şekilde ilişki bulundu.
Araştırmacılar, sonuçların baş ağrısı semptomlarını iyileştirmek için nazal cerrahinin kullanılmasının, seçilmiş kronik baş ağrısı hastalarında uygun bir tedavi seçeneği olduğunu gösterdiğini belirttiler. Nazal cerrahiye verilen iyi yanıtlar, intranazal anatomi ve baş ağrısı geri bildirim döngüleri arasında önemli bir ilişki olduğunu gösterdi. Sonuçlar, bireysel cerrahi tedaviyi her hastanın kendine özgü anatomisine uyarlamaya yardımcı olmak için kapsamlı bir tanı çalışmasının önemini vurguluyordu. Çalışma sonucunda kronik baş ağrısının tedavisinde bu cerrahi yaklaşımdan faydalanabilecek hastaları belirlemek için dikkatli seçim kriterleri de dahil olmak üzere iyi kontrollü randomize çalışmalara olan ihtiyacın altı çizildi.
Rebecca L. Farmer, Ravi K. Garg, Ahmed M. Afifi. Can Functional Nasal Surgery Treat Chronic Headaches? A Systematic Review. Plastic and Reconstructive Surgery, 2018; 142 (6): 1583.