İstanbul'a hayran olan Fransız yazar; Theophile Gautier
Dünya edebiyatının önemli yazarlarından Theophile Gautier, çıktığı Doğu seyahatinde İstanbul'a geldi. Burada Batılı seyyahların aksine ön yargıdan uzak, başında fes, ayağına giydiği çarıkla gezerek şehri tanımaya çalıştı. Kahvehanelerden mezarlıklara, Ramazan eğlencelerinden Cuma selamlığına, Tophane'deki Karagöz oyunlarından bayram şenliklerine kadar ilgisini cezbeden birçok ayrıntıyla karşılaştı. İstanbul'u dünyanın en güzel şehri olarak nitelendiren Gautier, bir Ramazan gecesini nasıl anlattı?
Giriş Tarihi: 13.01.2020
14:27
Güncelleme Tarihi: 13.01.2020
15:08
THEOPHILE GAUTIER KİMDİR?
Theophile Gautier, 30 Ağustos 1811'de Fransa'nın Tarbes şehrinde dünyaya geldi. Küçük yaşlardan itibaren sanata ilgi duyan Gautier, henüz 16 yaşında resim öğrenimi için Paris'e gitti. Burada geçirdiği sürede romantizm akımının önde gelen isimleriyle ilişkiler geliştiren Gautier'in ilgisi zamanla resimden edebiyata kaydı.
Parnasizmin kurucusu sayılan Fransız yazar ve eleştirmen Theophile Gautier'in İstanbul Seyahatnamesi, kendi türünde yazılmış en nitelikli eserlerden biriydi. Doğu'ya seyahat etmeden evvel kıta Avrupasında çok sayıda seyahat yapan yazar, Kırım Savaşı esnasında herkesin oryantalist bir bakışla merak ettiği İstanbul'u ön yargılardan uzak bir bakışla gözlemledi. Bu nedenle onun İstanbul seyahatnamesi okunması son derece zevklidir.
YETMİŞ GÜN SÜREN İSTANBUL SERÜVENİ
1840 yılından beri kullanılan buharlı gemiler ve İstanbul'da ikametin konforlu olması, birçok yazar gibi Gautier'i de bu şehre sürükledi. 11 Haziran 1852 yılında Marsilya'dan yola çıkan yazar, Malta ve İzmir üzerinden İstanbul'a vardı. Yazar, yaklaşık
yetmiş gün burada kaldı.
Dönüşte ise Atina, Korfu ve Venedik üzerinden Paris'e vardı. Aynı yıl İstanbul gözlemleri öncelikle tefrika edilen Gautier, daha sonra bunlar
ı Constantinople adıyla müstakil şekilde yayınladı. 1854 yılında İngilizcesi yayımlanan seyahatname 1972 yılında Türkçeye çevrildi.
FES VE ÇARIKLA İSTANBUL'U GEZDİ
Seyahat tarihini
özellikle Ramazan ayına denk getiren Gautier, İstanbul'a gelmiş bir Avrupalının merak ettiği neredeyse her şeyi tecrübe etti.
Başına geçirdiği fesi, tuniği ve çarığıyla sokaklarda dolaştı. Kahvehanelerden mezarlıklara, Ramazan eğlencelerinden Cuma selamlığına, Tophane'deki Karagöz oyunlarından bayram şenliklerine kadar ilgisini cezbeden birçok ayrıntıyla karşılaştı.
Gautier, daha önce İstanbul'a geldiklerinde sadece büyük mimari eserleri görüp de dönenleri anlayamaz. Onların aksine İstanbul'un ara sokaklarında neredeyse kaybolurcasına gezdi ve seyahat notlarını böylece tuttu.
Evinde, dünyanın dört bir tarafından getirttiği eşyaların ortasında, özel yaptırdığı koltuğuna, Türk usulü bağdaş kurarak oturup kedisini sevdiğini anlatan Theophile Gautier,1872'de vefat etti. İşte Gautier'in "
dünyanın en güzel şehri" olarak nitelendirdiği İstanbul'a dair gözlemleri...