Maliye Bakanı Şimşek: (1)
-"Önümüzdeki 5 yıl içinde ne olacak- Çoğu gelişmekte olan
ekonomiler oldukça hızlı büyüyecek. Buna karşılık gelişmiş
piyasalar düşük bir gelişme güzergahında ilerleyecektir.
Dolayısıyla gelişmekte olan piyasaların güçleri daha da artacak"
-"Birkaç riskten bahsedersek, 2013 için olumsuz bir tablo
çizebiliriz. Avro Bölgesi'ndeki kriz daha da kötüleşir mi-
Burada bir ödeme ve likidite problemi var ama şimdi siyasi
bir problem haline geldi. Bir siyasi irade eksikliği, irade
sorunu var"
-"Son 10 yılda 119 milyar dolar yatırım çektik. Şimdiye kadar
yatırım yapılabilir ülke statüsünde değildik. Şimdi Fitch
notumuzu buraya yükseltti ki, daha çok yabancı yatırımcı gelecek"
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, gelecek 5 yıl
içinde gelişmekte olan ekonomilerin çoğunun oldukça hızlı büyüyeceğini
belirterek, "Buna karşılık gelişmiş piyasalar düşük bir gelişme güzergahında
ilerleyecektir. Dolayısıyla gelişmekte olan piyasaların güçleri daha da artacak"
dedi.
Türk-Arap Sermaye Piyasaları Forumu'nda konuşan Şimşek, gelişmiş ülkelere
bakıldığında gelişmekte olan piyasalarda da ciddi bir yavaşlama olduğunu dile
getirerek, 2013'de ciddi bir şekilde değişmenin de beklenemeyeceğini söyledi.
Şimşek, bazı ileri piyasalara bakıldığında ABD dışında Avrupa ve Japonya'da
esas büyüme motorlarının kriz öncesi döneme dönmediğine işaret ederek, şöyle
konuştu:
"Bu da dünya çapında büyümeye olumsuz etki yapıyor. Sanayi üretimi küresel
büyümenin bir temsilcisi olarak alıyorum. Dünya ticareti de çok yavaş büyüyor,
işsizlik ana sorun. ABD ve Avro Bölgesi ve Japonya'ya bakarsanız işsizlik kriz
öncesinden ciddi bir şekilde daha yüksek. 5 yıldır zayıf bir büyüme ile karşı
karşıyayız ve yükselen bir işsizlik var. Bunlar birbirini besliyor tabii ki. Bu
mesele hala başımızda. ABD mesela mali uçurumla karşı karşıya kalacak. Buna karşı
alınacak önlemler belki ivme kazandırabilir ekonomiye. AB 5 yıl yitirdi ve bir 5
yıl daha yitirebilir.
İleriye doğru baktığımızda en önemli sorun borçluluk. Bazı uluslararası
araştırmalara göre, devlet borcunun GSMH'ya oranı yüzde 85-90'nın üzerine çıkınca
büyüme potansiyelini yavaşlatıyor. İleri piyasalar da pek iyi görünmüyor. Bu
büyüme önümüzdeki 5-10 yıl boyunca olumsuz yönde etki yapacak. Tabii ki bu
rakamlar birdenbire değişmezse... Şirket ve hane halkı stokuna bakarsak, ABD hane
halkı borcu bakımından eşiğin üzerinde. Şirket borçları da oldukça yüksek."
-"Dramatik bir durum görüyoruz gelişmiş ülkelerde"
Şimşek, gelişmekte olan piyasaların yükseldiği, gelişmiş piyasaların ise
gerilediğine vurgu yaparak, "Dramatik bir durum görüyoruz gelişmiş ülkelerde.
Önümüzdeki 5 yıl içinde ne olacak- Çoğu gelişmekte olan ekonomi oldukça hızlı
büyüyecek. Buna karşılık gelişmiş piyasalar düşük bir gelişme güzergahında
ilerleyecektir. Dolayısıyla gelişmekte olan piyasaların güçleri daha da artacak.
Birkaç riskten bahsedersek, 2013 için olumsuz bir tablo çizebiliriz. Avro
Bölgesi'ndeki kriz daha da kötüleşir mi- Burada bir ödeme ve likidite problemi
var ama şimdi siyasi bir problem haline geldi. Bir siyasi irade eksikliği, irade
sorunu var" diye konuştu.
Likidite sorununun Avrupa Merkez Bankası'nın inisiyatifiyle bir süre geri
atıldığını belirten Şimşek, şunları kaydetti:
"Çünkü 'yeterince para basarız' dedi bunlar. Ama bu yetmedi, tüketicinin
güveni ve yatırımlar için işe yaramadı. ABD'de mali uçurum ciddi sorunlar
yaratıyor. Vergi indirimleri belki 1 yıl daha devam edebilir. Gelişmekte olan
piyasalarda sert iniş bir sorun olabilir özellikle Çin'de"
-"Arap Baharı'nın anlamı demokrasi, refah ve istikrardır"
Şimşek, Arap Baharı hakkında çok şey söylendiğini dile getirerek, "Kısa
vadede insanlar bunu bir sarsıntı ve belirsizlik gibi görüyor ama uzun vadede en
iyi olabilecek şey. Çünkü bunun anlamı demokrasi, refah ve istikrardır. Bu
anlamda bölgenin ihtiyacı olan şeyler bunlar. Uzun vadede hiçbir sorun yok.
Paranızı nereye koyardınız- Devlet sermaye fonu alsaydınız düşük getirili devlet
tahvillerine mi yatırırdınız- ABD, İngiltere ve Japonya'da kağıtların getirdiği
getiriler, ben paramı buralara yatırmam. Esas getirilerin düşük olmasının nedeni
mali alanda çok büyük bir eksiklik olması. Sürekli para basıyorlar. Türkiye'ye
bakıldığında ise oldukça sıkı bir para politikası izledik."
Türkiye'nin tamamen farklı bir öykü olduğunu dile getiren Şimşek, sözlerini
şöyle sürdürdü:
"Yabancılar borsada çok faal. Bizde dalgalanma payı çok düşük sadece yüzde
25. Türk firmaları çok muhafazakar. Yabancılar serbest dalgalanmanın yüzde
65'inden fazlasına sahipler ama MENA bölgesinden girişlere bakarsanız hemen hemen
yok. Arap hisse senedi yatırımcıları toplam yatırımcıların yüzde 3'ünü
oluşturuyor. 7,7 milyar dolardan bahsediyoruz. Türkiye borsası başka yükselen
borsalara oranla oldukça büyük bir borsamız, derinliğimiz ve likiditemiz var.
Çeşitlendirilmiş bir piyasa.
Neden Türkiye'ye yatırım yapmalısınız- 10 yıl önce 230 milyar dolarlık bir
GSMH'mız vardı. Bu 3 katından fazla büyütmüş durumdayız. 800 milyar dolara çıkmış
durumda. Türkiye gerçekten hızlı gidiyor, çok büyük bir ülke iç pazarımız var,
yüzde 75'i özel tüketime dayanıyor. MENA bölgesinin çok iyi bir geleceği var.
Türkiye'de burada en önemli pazarlardan biri. Türkiye'ye yatırım yapmak için en
önemli neden, biz kendi evimize düzen getiriyoruz. Türkiye şimdi en az yolsuzluk
yapılan ülkeler sıralamasında muazzam bir gelişme gösterdi. Bütün BRIC
ülkelerinden daha iyi durumdayız yolsuzluk algılamasında."
-'En az yolsuzluk yapılan ilk 20 ülke arasında olmak isterdik"
Mehmet Şimşek, bunun üzerine çalışılması gerektiğini belirterek, "En az
yolsuzluk yapılan ilk 20 ülke arasında olmak isterdik. Dünya Bankası en çok
yatırım yapılabilir ülkeleri araştırıyor ve sıralıyor. 2006'da 175 ülke arasında
84. sıradayız. Şimdi biraz ilerleme var 71. sıradayız. Daha yapmamız gereken
şeyler var. Esas olarak, geleceğe her alanda hizmet ve rekabet gücümüzü
geliştirmek istiyoruz ki, bu büyümenin anahtarı. Türkiye'de iş yapan yabancı
yatırımcı sayısı 5 bin 600'den 21 bine çıktı. yani 5-6 kat bir büyüme oldu
uluslararası şirketlerin sayısında. Bunlar sadece şirket sayısı, ama çok önemli
bir mesaj veriyor. Son 10 yılda 119 milyar dolar yatırım çektik. Şimdiye kadar
yatırım yapılabilir ülke statüsünde değildik. Şimdi Fitch notumuzu buraya
yükseltti ki, daha çok yabancı yatırımcı gelecek" şeklinde konuştu.
Türkiye'nin ekonomik anlamda çok ciddi "kalp krizleri" geçirdiğini ifade
eden Şimşek, "Bunlara rağmen 800 milyar dolarlık GSMH'dan bahsediyoruz. Çok
ciddi hedeflerimiz var" dedi.
(Sürecek)