Kadınlarda vajinal mantar, yaşam boyunca en az bir defa karşı karşıya kalınan çok sık bir enfeksiyon türüdür. Çoğu zaman basit bir ilaç ya da bitkisel tedavi ile ortadan kalkar. Ancak kimi zaman sık tekrar eder, ilaçlara direnç gelişir, kronik mantar enfeksiyonu haline gelir ve kadının yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir.
Vajinal mantar belirtileri nelerdir?
- Genital bölgede yanma
- Genital bölgede kaşınma
- Alışılmadık yoğun beyaz bir akıntı
- Sık idrara çıkma
- Cinsel ilişki sırasında ağrı gibi belirtileri ile ortaya çıkar.
Vajinal mantar akıntısı nasıldır?
Hastadan hastaya farklılıklar gösterebilmekle birlikte vajinal mantar akıntısı çoğu zaman;
- Beyaz krem rengindedir.
- Kimi zaman krem gibi kıvamlı olabilir.
- Çökelek, peynir kesiği gibi pütür pütür olabilir.
- Vajinal mantar, genellikle kokulu akıntı yapmamakla birlikte nadir de olsa ekşimsi bir koku olabilir.
Vajinal mantar nedenleri nelerdir?
Vajinal mantar sebepleri arasında en sık görüleni Candida albicans adı verilen bir maya hücresidir. Vajinal mantar enfeksiyonu olan 10 kadının dokuzunda bu maya hücresi saptanmaktadır. Normalde vücudumuzda bu maya hücresi vajinal florada bulunur. Diğer bakteriler ile bir denge içinde sorunsuz olarak bir aradadır.
Bazı nedenlerle bu dengenin bozulması normalde sessiz olan herhangi bir şikayete neden olmayan maya hücrelerinin aşırı şekilde çoğalmasına yol açar. Denge bozulur ve hastada mantar enfeksiyonu belirtileri görülmeye başlar.
- Stres,
- Gebelik,
- Bağışıklık sistemini etkileyen hastalıklar,
- Antibiyotik kullanımı,
- Bazı doğum kontrol hapları,
- Yanlış hijyen kuralları,
- Genital temizliğin yanlış yapılması
- İntim likit denilen florayı bozan sabunların kullanılması,
- Sıkı dar naylon iç çamaşırı kullanımı
- Havuz deniz sonrası ıslak mayo ile kalmak
- Kandida mantar hücrelerinin artmasına neden olabilir.
Vajinal mantar tedavisi için hangi doktora gidilmelidir?
Genellikle yaz aylarında görülen vajinal mantar için Kadın Hastalıkları ve Doğum doktoruna gidilmelidir. Genelde hastanın şikayetleriyle tanı konulabilmektedir. Ancak gerekirse doktor ek tetkikler isteyebilir.
Vajinal mantar kaşıntısına ne iyi gelir?
Vajinal mantar kaşıntısında öncelikle vajinal krem tedavisi ve vajinal mantarın bitkisel tedavi yöntemleri tercih edilmelidir.
Ancak Vajinal mantar kaşıntısında sadece krem kullanmak ya da bitkisel tedavi uygulamak çoğu zaman tek başına çözüm sağlamaz. Çünkü enfeksiyon vajinanın iç kısmından kaynaklanmaktadır.
- Eğer vajinal mantar enfeksiyonu olan kadın cinsel yönden aktif ise fitil tedavisi
- Daha önce cinsel birliktelik yaşamamış ise vajinal mantar hapı olarak adlandırılan ağızdan alınan ilaç tedavisi kullanmak gerekir.
- Tedaviye destek olarak vajinal mantar kremleri kullanılır.
- Ayrıca vajinal mantar doğal ve bitkisel tedavi seçenekleri de tedaviye destek olarak kullanılabilir.
Vajinal mantar tedavisi nedir?
En sık Candida albicans maya hücresinden kaynaklanan vajinal mantar ilaç tedavisi kolayla giderilebilir. Önemli olan vajinal mantar enfeksiyonunu kronikleştirmemektir. Çünkü kronik vajinal mantar enfeksiyon hastanın yaşam kalitesini oldukça olumsuz etkiler ve tedavisi kolay olmayabilir.
Enfeksiyonun kronikleşmemesi için en önemli husus vajinal mantar enfeksiyonuna sebep olan etkenin ortadan kaldırılmasıdır. Örneğin antibiyotik kullanımı mantara yol açmışsa antibiyotik tedavisinden mümkün olduğunca kaçınılmalı, naylon çamaşır giymek vajinal mantara neden oluyorsa pamuklu iç çamaşırları tercih etmek tedavinin bir parçası olabilir.
Unutulmamalıdır ki ilaçlar geçici ya da kısmen çözüm sağlar, kalıcı ve sürekli sağlık ve tedavi için kadının kendini tanıması hijyen kurallarına dikkat etmesi ve vajinal mantar enfeksiyonuna neden olan durumlardan uzak durması gerekir.
Vajinal mantar tedavisinde kullanılan yöntemler;
- Vajinal mantar krem tedavisi,
- Vajinal mantar fitil tedavisi,
- Vajinal mantar hapı,
- Vajinal mantar doğal bitkisel tedavileri olarak sıralanabilir.
Vajinal mantar krem tedavisi etkili midir?
Vajinal mantar enfeksiyonu çoğu zaman vajinal kaşıntı, kızarıklık ve yanma batma hissine sebep olur. Vajinal mantar krem tedavisi çoğu zaman 2-3 gün içinde bu şikayetleri azaltır. Ancak tek başına krem tedavisi yeterli olmayabilir. Çünkü enfeksiyon vajinanın iç kısmından kaynaklanmaktadır. Asıl enfeksiyon çözülmediği sürece hastanın vajinal kaşıntı, akıntı, kızarıklık şikayetleri tekrar edecektir.
Vajinal mantar fitil tedavisi gerekli midir? Nasıl yapılır?
Cinsel yönden aktif hastalarda vajinal mantar fitil tedavisi öncelikle tercih edilmelidir. Fitil kullanımı vajinal mantar tedavisinde oldukça etkilidir. Lokal olarak etki gösterir yani gereksiz yere tüm vücuda ilaç dağılmaz etki etmez karaciğere zararı olmaz. Çoğu zaman kısa süreli bir tedavi ile çözüme gidilir.
Fitiller tercihen gece yatarken vajinaya hazneye bir eldiven ile yağlı bir krem vasıtası ile olabildiğince ilerletilir.
Vajinal mantarda fitil tedavisi sonrası akıntı bir miktar artış gösterebilir. Yanma hissi olabilir. Vajinal fitilin bir kısmı dışa çıkabilir. Yaşanan bu durumların hepsi normaldir.
Vajinal mantar hapı kimlere önerilir?
- Çocuklarda görülen vajinal mantar enfeksiyonlarında
- Cinsel yönden aktif olmayan kadınlarda
- Vajinismus sorunu olan hastalarda
- Vajinal fitil tedavisi ve vajinal krem tedavisi ile tedavi olamayan hastalara
- Kronik vajinal mantar enfeksiyonu olan kadınlara vajinal mantar tedavisi önerilir.
Vajinal mantar doğal bitkisel tedavi yöntemleri ile tedavi edilebilir mi?
Hastaların çoğu vajinal mantarı evde tedavi etme yönünde eğilim içindedir. Bu nedenle bugüne kadar çok farklı doğal bitkisel tedavi yöntemleri denenmiştir. Avrupa ve ABD’de bitkisel tedavi yani fitoterapi olarak isimlendirilen birçok çalışma yapılmaktadır. Vajinal mantarın doğal ve bitkisel yollarla tedavisi üzerine de birçok çalışma bulunmaktadır.
Vajinal mantar tedavisinde doğal ve bitkisel yöntemler ele alındığında farklı yöntemlerin denendiği görülmektedir.
- Vajinal mantar sirke
- Vajinal mantar çay ağacı yağı
- Vajinal mantar limon suyu
- Vajinal mantar kızılcık
- Vajinal mantar sarımsak
- Vajinal mantar zeytinyağı
- Vajinal mantar bal
- Vajinal mantar aloe vera
- Vajinal mantar probiyotik yoğurt
- Vajinal mantar ozon yağı
- Vajinal mantar kefir
- Vajinal mantar maydanoz kürü
- Vajinal mantar çörek otu
- Vajinal mantar Hindistan cevizi yağı
- Vajinal mantar soğan kürü
- Vajinal mantar kantaron yağı üzerine tıp literatüründe 17 adet bilimsel çalışma yapılmıştır.
Bazı çalışmalarda hastanın vajinal mantar tedavisinde sirke kullanılarak tedavi edildiği ifade edilmektedir. 2017 yılında Altern Ther Health Med dergisinde yayınlanan bu olgu sunumunda 32 yaşında mantar enfeksiyonu olan evli 5 yıldır ilaçlara yanıt vermeyen kronik vajinal mantar enfeksiyonu olan hastaya elma sirkesi ile tam bir tedavi imkanı sağlandığı belirtilmiştir.
Sonuç olarak, vajinal mantarın doğal bitkisel tedavileri için denenen tedavi seçenekleri oldukça uzundur. Üstte sözü edilen yayın ışığında elma sirkesi vajinal mantar enfeksiyonlarının tedavisinde faydalı olabilir ve denenebilir.
Ancak istenmeyen yan etkiler, kullanım şeklinin kolay olmaması, reçete ile eczaneden alınan ilaçlar gibi standart belli bir dozunun olmaması ve doğal ve bitkisel tedavilerin sağlık bakanlığı tarafından onaylanmamış olması nedenleri ile vajinal mantar tedavisinde doğal ve bitkisel tedaviler ilaç tedavilerine tamamlayıcı ya da destek tedavi olarak denenebilirler.
Doğal ve bitkisel tedavinin istenmeyen yan etkileri ortaya çıkabilir. Bu gibi sorunlar yaşandığı zaman mutlaka zaman kaybetmeden mutlaka doktora başvurulmalıdır.
Vajinal mantar evde tedavi edilebilir mi?
Üstte sıralanan bilgiler ışığında vajinal mantarın evde tedavisi tek başına zaman alabilir. Bu nedenle vajinal mantar akıntı şikayeti olan hastaların jinekolojik muayene sonrası uygun ilaç tedavisi alması daha mantıklı gözükmektedir.
Ancak Kadın Hastalıkları ve Doğum doktoruna gitmeden önce evde tedavi olmayı tercih eden hastalar elma sirkesi doğal tedavisini deneyebilirler. Bu tür tedavilerde yan etkilerin ortaya çıkabileceği unutulmamalıdır. İstenmeyen bir yan etki görüldüğünde mutlaka doktora başvurulması gerekmektedir.
En iyi vajinal mantar ilacı nedir?
Vajinal mantar ilacı hastanın durumuna ve rahatsızlığının boyutuna göre değişebilmektedir. Bu nedenle en iyi vajinal mantar ilacı hastanın kadın doğum uzmanı tarafından değerlendirmesi sonucu hastaya özel yazacağı ilaç tedavisidir. Tıpta hastalık yoktur hasta vardır. Tedaviler hastaya özel olmalıdır.
Vajinal mantar ameliyatı var mıdır?
Vajinal mantar enfeksiyon hastalığıdır. İlaçla tedavi edilir. Vajinal mantar ameliyatı yoktur.
Vajinal mantar bol su içerek tedavi edilebilir mi?
Vajinal mantar enfeksiyonları idrar yollarını etkileyebilir. idrar yaparken yanma sızı ve sık idrara çıkmaya neden olabilir. Bu şikayetlerin önlenmesi ve tedavisinde günde en az 2 litre su içmek bol sıvı tüketmek faydalıdır.
Ancak tek başına su içmek vajinal mantarın tedavisini kesin olarak sağlamaz.
Vajinal mantar diyeti var mıdır?
İnsan vücudu bir bütündür. Uyku, beslenme alışkanlıkları, stres ve spor bağışıklık sistemini direk etkiler. Bağışıklık sisteminin kötü olması ve şeker hastalığına yatkınlık vajinal mantar enfeksiyonlarının sık ve uzun süreli olmasına neden olur. Vajinal mantar enfeksiyonu geçiren hastaların bağışıklık sistemini güçlendirici bol vitaminli ( özellikle C vitamini ) sebze ve meyveleri tüketmeleri, doğal, az işlenmiş yemekleri tercih etmeleri, fast food gibi sağlıksız ürünlerden uzak olmaları, tatlı, yağlı, pasta, kek, kurabiye, aşırı tatlı meyveler, dondurma gibi kan şekerini yükselten gıdalardan uzak kalmaları tedaviye katkı sağlayacaktır.
Hamilelikte vajinal mantar neden olur? gebelikte vajinal mantar tedavisi nasıl yapılır?
Tüm kadınlarda olduğu gibi hamilelerde vajinal mantar enfeksiyonu olabilir. Hatta hormonların değişmesi ile vajinal flora değişir. Kadın hamilelikte vajinal mantara daha yatkın hale gelir. Özellikle düşük riski olan ve bu nedenle vajinal fitil, krem kullanan gebeler vajinal mantar enfeksiyonuna daha sık yakalanır. Hamilelikte vajinal mantar tedavisinde ağızdan alınan ilaçlar tercih edilmez. Tek kullanımlık bebeğe zarar vermeyen vajinal fitiller ve kremler tercih edilmelidir.
Gebelikte sık vajinal mantar enfeksiyonu var ise kültür testi yapılmalı ve gebelik diyabeti açısından kan testleri yapılmalıdır.
Bebeklerde vajinal mantar ve bebeklerde vajinal mantar tedavisi
Bebeklerde vajinal mantar enfeksiyonu kimi zaman görülebilir.
- Başka nedenlerle kullanılan antibiyotikler
- Bebek bezinin uzun süre değiştirilmemesi
- Alerjik bebek bezi kullanımı
- İyi durulanmamış bebek çamaşırları
- Ya da kullanılan sabunlar bebeklerde ve kız çocuklarında vajinal mantar enfeksiyonuna yol açabilir.
Tedavisinde bebeğe zararı olmayan krem tedavisi uygun olur.
Emziren annelerde vajinal mantar tedavisi nasıldır?
Vajinal mantar kremi emziren anneler için ideal tedavilerden birisidir. Vajinal mantar hapı tedavisi emziren annelerde önerilir. Gerekirse fitil tedavisi yapılabilir.
Diyabet vajinal mantar enfeksiyonuna neden olur mu?
Diyabet hastalığında kan şekeri takibi ve kontrolü çok önemlidir. Bunun içinde sağlıklı beslenme ve spor önemlidir. Kadın Hastalıkları ve Doğum doktorunun önerdiği diyabet ilaçları düzenli zamanında alınmalıdır.
Uzun süre kan şekeri yüksek seyreden diyabet hastalarında vajinal mantar enfeksiyonlarında artış görülür. Ayrıca diyabetik hastalarda geçmeyen ve tekrarlayan vajinal mantar enfeksiyonuna daha sık rastlanır.
Bu nedenle tekrarlayan vajinal mantar sorunu olan hastalarda diyabet yönünden de inceleme gereklidir.
Kronik (tekrarlayan) ya da geçmeyen vajinal mantar neden olur?
Vajinal mantara sebep olan etken ortadan kaldırılmadığı sürece enfeksiyon geçmez ya da sık tekrar eder. Bu nedenle vajinal mantara neden olan altta yatan rahatsızlık ne ise bunun önlenmesi veya yapılmaması öncelikle önemlidir.
Kronik – geçmeyen vajinal mantar enfeksiyonu olan hastalarda;
- Ayrıntılı muayene
- Kültür ve smear testleri alınması
- Diyabet şeker hastalığı yönünden inceleme yapılmalsı
- Bağışıklık sistemini olumsuz etkileyen bir hastalık olup olmadığını anlamak için kan sayımı idrar testi vitamin eksikliği testleri ve HIV gibi viral enfeksiyon varlığı tespiti için gerekli testler yapılması önemlidir.
Vajinal mantar neden tekrarlar?
Vajinal mantara neden olan mikroorganizma sürekli olarak vücutta bulunur. Yani dışardan enfeksiyon almaya gerek yoktur. Candida adı verilen bu mikroorganizma fırsat bulunca veya gerekli koşullar oluşunca hızlı bir şekilde çoğalmaya başlar ve vajinal mantara neden olur. Bu nedenle bağışıklık sisteminin zayıf düşmesinin önlenmesi vajinal mantarın tekrarlamasının önlenmesinde büyük önem taşır.
Vajinal mantar cinsel ilişkide acıya neden olur mu?
Vajinal mantar cinsel sağlık bakımından önemlidir. Tahriş ve kızarıklığa neden olur. Bu nedenle ciltte çatlaklar oluşur ödem meydana gelir. Bunlarda vajinal mantarda cinsel ilişkide acıya sebep olur.
Vajinal mantar bulaşıcı mıdır?
Vajinal mantar tuvalet, hamam, sauna gibi ortak kullanım alanları ve cinsel birliktelik yolu ile bulaşabilir.
Vajinal mantar adet gecikmesine neden olur mu?
Vajinal mantar hastalığı adet gecikmesine neden olmaz.
Vajinal mantar varken adet olmak zararlı mıdır? Vajinal mantar adet olunca geçer mi?
Vajinal mantar varken adet olmak çözüm sağlamaz. Yani vajinal mantar adet olunca geçmez. Belki adet süresince geçici bir rahatlama olabilir. Ama çoğu zaman oluşan nem ve sık ped değiştirmeye bağlı olarak acı batma yanma hissi artar.
Vajinal mantar varken adet olmanın diğer bir sorunu da tedavi için kullanılan fitil tedavisine ara vermek gerekir. Adet döneminde vajinal mantar fitil tedavisine ara verilmelidir. Adet bitiminde tedaviye kalınan yerden devam edilir.
Vajinal mantar yumurtalık ağrısı yapar mı?
Cinsel sağlık bakımından oldukça önemli olan vajinal mantarda yumurtalık ağrısı yaşanmamaktadır.
Vajinal mantar gebeliğe engel mi?
Tek başına vajinal mantar gebelik oluşmasına engel olmaz. Ancak cinsel birliktelik esnasında acı, yanma, batma olursa gebelik için gerekli olan sağlıklı birliktelik gerçekleşmeyebilir.
Vajinal mantar kısırlık yapar mı?
Vajinal mantar hastalığı kısırlık yapmaz.
Vajinal mantar kendiliğinden geçer mi?
Birçok enfeksiyon hastalığında olduğu gibi kişinin bağışıklık sistemi güçlü ise ve vajinal mantara neden olan neden ortadan kalkmışsa vajinal mantar kendiliğinden geçebilir. Ancak bu çoğu kez uzun zaman alır. Kimi zaman bu bekleme süreci içinde hastalık daha da ilerleyebilir. Bu nedenle vajinal mantar varsa kendiliğinden geçmesi beklenmemelidir.
Vajinal mantar makata bulaşır mı?
Vajinal mantar zamanında tedavi edilmez ise ya da kortizonlu kremler kullanılırsa makata bulaşabilir ve yayılım gösterebilir.
Vajinal mantar varken denize girilebilir mi?
Vajinal mantar varken denize girilir. Sakıncası yoktur. Ancak deniz sonrası duş alınmalı, ıslak mayo ile kalınmamalı, dış genital bölge iyice kurulanmalı ve kuru rahat çamaşırlar giyilmelidir.
Vajinal mantar doktor muayenesi nasıl olur?
Vajinal mantar teşhisinde Kadın Hastalıkları ve Doğum doktorunun akıntıyı görmesi ve buna göre değerlendirme yapması büyük önem taşır. Bu nedenle adet olunmayan bir dönemde kadın doğum masasında doktor değerlendirmesi büyük önem taşır. Doktor gerek görürse kültür, smear testi yapar.
Vajinal mantar rahim ağzı kanserine yol açar mı?
Vajinal mantar rahim ağzı kanseri arasında ilişki yoktur. Vajinal mantar rahim ağzı kanseri yapmaz.
Antibiyotik kullanımı vajinal mantara neden olur mu?
Antibiyotik kullanımı vajinal mantara sıklıkla neden olur. Bu nedenle gereksiz yere antibiyotik kullanımından kaçınılmalıdır.
Vajinal mantar boğaz ağrısına neden olur mu?
Vajinal mantar ile boğaz ağrısı arasında direkt bir ilişki yoktur ancak boğaz ağrısı çoğu zaman solum sistemi hastalıklarını habercisidir. Solunum yolu enfeksiyonları, bağışıklık sistemini zayıflatarak vajinal mantara neden olabilir.
Vajinal mantar erkekten geçer mi?
Mantar enfeksiyonu nemi sever. O nedenle kadınlarda daha sık gözükür. Cinsel birliktelik esnasında erkeğe geçebilir. Ancak erkekte kadındaki gibi yoğun belirti vermeyebilir.
Erkeklerde mantar belirtileri nelerdir?
Mantar enfeksiyonu erkekte çoğu zaman belirti vermez. En çok görülen belirtisi dış genital bölgede kaşıntı, kızarıklık ve pul pul cilt dökülmeleridir. Akıntı çoğu kez yoktur. Tahriş, kaşımaya bağlı ciltte çatlaklar oluşur ise acı hissi de vardır.
Vajinal mantar tedavi edilmezse ne olur?
Vajinal mantar hastalığı tedavi edilmezse makata kalçalara yayılım gösterebilir. Tedavide daha da geç kalınırsa kronik – tam iyileşmeyen bir enfeksiyon halini alabilir. Bu nedenle tüm hastalıklarda olduğu gibi erken teşhis ve tedavi vajinal mantar enfeksiyonları içinde önemlidir.
Vajinal mantar bulaşıcı mıdır?
- Özellikle cinsel birliktelik sonrası bulaşma olabilir.
- Ortak kullanılan havlu çamaşırlar
- Ortak kullanım alanları ( Tuvalet, sauna hamam.) diğer bulaşıcı yollarıdır.
Vajinal mantar bacak ağrısına neden olur mu?
Vajinal mantar hastalığı bacak ağrısına neden olmaz.
Vajinal mantar ağrı yapar mı?
Genel olarak vajinal mantar ağrıya neden olmaz. Ancak eşlik eden idrar yolu enfeksiyonu varsa idrar yaparken sızı ve kasık ağrısı görülebilir.
Vajinal mantar ne kadar sürede geçer?
Vajinal mantar uygun tedavi edilirse 1-2 gün içinde şikayetler azalmaya başlar. 7-10 gün içinde tam bir iyileşmenin olması beklenir.
Vajinal mantarı önlemek için neler yapılmalıdır?
Vajinal mantar enfeksiyonun önlenmesinde;
- Stres kontrolü, huzurlu yaşam,
- Mümkün olduğunca antibiyotik tedavisinden kaçınma,
- Sağlıklı beslenme ve spor
- Hijyen kurallarına uyulması,
- İntim genital bölge temizleyicilerinin kullanılmaması,
- Vajinal duş yapılmaması, genital temizliğin normal su ile önden arkaya doğru dıştan yapılması,
- Pamuklu iç çamaşırları kullanılması
- Islak mayo ile uzun süre kalınmaması,
- Ortak kullanılan tuvaletler, epilasyon merkezleri, saunalar enfeksiyon kaynağı olabileceği için bu alanların kullanımında maksimum özenin gösterilmesi büyük önem taşımaktadır.