Balık Temel Aritmetiği Öğrenebiliyor
Toplama ve çıkarma balıklar için zor olmalı değil mi, özellikle de güvenecek parmakları olmadığı için. Ancak yeni bir çalışma, küçük sayılarla da olsa bunu yapabildiklerini gösterdi. Araştırmacılar, hayvanları sırasıyla “bir ekle” ve “bir çıkar” komutları için kod olarak mavi ve sarı renkleri kullanmaları için eğiterek, balıkların basit aritmetik kapasitesine sahip olduğunu gösterdiler.
Daha önce arıların da temel aritmetiği öğrenebilecekler mi diye bir deney tasarlanmıştı. Bilim adamları, mavi ve sarı renkleri sırasıyla toplama ve çıkarma işlemlerine bağlamak için 14 arıyı eğittiler. Arıları Y şeklinde bir labirentin girişine yerleştirdiler ve burada onlara sarı veya mavi çeşitli şekiller gösterildi. Ve bunlara göre ödül verildi.
Aynı deney taslağı bu defa kemikli çiklitler (Pseudotropheus zebra) ve kıkırdaklı vatozlar (Potamotrygon motoro) için oluşturuldu.
Eğitim aşamasında, bilim adamları bir balığa, tümü mavi veya sarı olan beş kare, daire ve üçgenden oluşan bir görüntü gösterdiler. Hayvanların şekillerin sayısını ve rengini ezberlemeleri için 5 saniyeleri vardı; sonra bir kapı açıldı ve balık iki kapı arasında seçim yapmak zorunda kaldı: biri ek şekilli, diğeri daha az şekilli.
Kurallar basitti: Orijinal görüntüdeki şekiller maviyse, fazladan bir şekille kapıya gidin; eğer sarıysa, bir tane eksik olan kapıya git. Doğru kapıyı seçmek balığa bir yiyecek ödülü kazandırdı. Ödüller çiklitler için pelet (sıkıştırılmış organik madde) ve vatozlar için solucanlar, karidesler veya midyelerdi. Sekiz çiklitten altısı ve sekiz vatozdan dördü eğitimlerini başarıyla tamamladı. Araştırmacılar, bunun oldukça yüksek bir başarı oranı olduğunu söylediler. Yapılan deney sonucuna göre çıkarma işlemi toplama işlemine göre daha zor buldular.
Hayvanların sadece kalıpları ezberlemediğinden emin olmak için, araştırmacılar şekillerin boyutunu ve sayısını değiştiren yeni testler oluşturdular. Bir denemede, üç mavi şekille sunulan balıklardan dört veya beş şekilli kapılar arasında seçim yapmaları istendi – her zamanki “artı bir” veya “eksi bir” yerine “artı bir” veya “artı iki” seçeneği. Hayvanlar, yalnızca daha büyük sayıyı seçmek yerine, istenen ilişkiyi gerçekten anladıklarını gösteren “artı bir” yönergesini tutarlı bir şekilde yol izlediler.
Papağanlar ve arılar da dahil olmak üzere diğer hayvanlar, sayılarla çalışmak için benzer bir yetenek göstermiştir. Beyin yapımıza sahip olmamalarına rağmen, temel aritmetik becerilerimizle eşleşebiliyorlar.
Yazan: Bilge KAPLAN
Kaynak**