Böyle de soru mu olur diye düşündüğünüzü biliyorum. Biraz sabredin. Ne demek istediğimi ifade edeceğim.
Öncelikle G-20’nin ilk adımı olan G-7’nin kuruluş gerekçesi nedir, ona bakalım. G-7, bazı Arap ülkelerinin 1973 yılında uyguladığı petrol ambargosuna karşı, 1975 yılında Fransa öncülüğünde kuruldu. Ambargonun gerekçesi de özellikle ABD ve İngiltere’nin Yom Kippur Savaşı’nda İsrail’i desteklemeleriydi. 1998 yılında Rusya da katıldı ve birlik kendisini G-8 olarak tanımlamaya başladı. Rusya’nın üyeliği Ukrayna krizinden dolayı şimdilik askıda. Bu üyelik, Türkiye öncülüğünde 1997 yılında kurulan D-8’in etki alanına Rusya’yı da dâhil etme olasılığına karşı gerçekleşmiş olabilir mi, bilmiyorum.
Peki, G-20 ne zaman kuruldu? Eylül 1999’da. Gerekçesi neydi? Amerikan dolarının temelini teşkil ettiği Bretton Woods ekonomik modeli kapsamında yeni bir danışma grubunun oluşturulması. Yani işin Türkçesi şu; küresel emperyalizm boş bir alan bırakmadan kendi hegemonyasını muhafaza etmenin derdindeydi. Peki, G-20 içindeki Müslüman ülkeler hangileri? Türkiye, Endonezya, Suudi Arabistan. Bu üç ülke arasında Türkiye ve Endonezya’nın D-8 üyesi olmaları bir tesadüf olarak değerlendirilebilir mi, takdir sizin. OPEC üyesi ve 1973 Petrol Krizi sırasında başı çeken Suudi Arabistan’ın G-20’ye dâhil edilmesinin, Arapları çok sevdikleri için olduğunu düşünebilir miyiz, tabii ki hayır. Tamam da ekonomik büyüklükleri esas alınmıştır diyebilirsiniz. O zaman da şu soru önümüze çıkıyor. Venezuella, İran, Tayvan, İsviçre, Norveç gibi ülkelerin ekonomileri G-20 üyesi olmak için yeterli olmasına rağmen, onlar neden üyeliğe kabul edilmiyorlar?
Kimileri komplo teorisi olarak değerlendirebilir ama 28 Şubat’ın ana gerekçelerinden birisi D-8’in kurulmasıydı. Gelişmekte olan 8 ülkeyi kapsıyordu. Nüfusları yaklaşık 1 milyardı. Genç nüfusları umut veriyordu. Karşılıklı bağımlılık esasına dayanan bir ekonomik program uygulamayı hedefliyorlardı. Üretim batıdan doğuya kayıyordu. Bölgesel güç olmanın ötesinde küresel bir mesajları vardı. Güç dengelerini değiştirebilirlerdi. Ayrıca -ki en önemli nokta burasıdır- küresel güçlerin karşısına birlikte çıkacaklar ve 8 ülke tek bir ülkeymiş gibi muhatap olacaklardı. Yani AB gibi yeni bir birliktelik doğacaktı.
Küresel güçler kendi tezgâhlarının bozulmasını istemiyorlar. İstememeleri bir yana, yeni oluşumların engellenmesi için her türlü yolu kullanarak bertaraf edilmesinde de bir beis görmüyorlar. Bütün bunları söylerken, onlara sınırlanamaz bir güç atfediyor da değilim. Onlar böyle düşünürken, diğerleri ne yapıyor, işte sorun burada. Japon asıllı ABD’li düşünür Francis Fukuyama’nın “Tarihin Sonu” diye bir tezi var. Bu tezde “insanlık batılı değerlerle birlikte ulaşabileceği son merhaleye gelmiştir. Liberal demokrasi galibiyetini ilan etmiştir.” deniliyordu.
İslam ülkeleri ve batılı değerler sistemi ile sorunları bulunan ülkeler, Fukuyama’yı haklı çıkaracak tarzda adımlar atar ve emperyalist programlara boyun eğerse, bu sistem özellikle mağdurları tarafından ayakta tutulmuş olur. Olması gereken yeni alternatifleri bulabilmek, var olanları canlandırmak ve uluslararası sistemi sadece “çıkar çatışması” olarak tanımlayan anlayışa karşı planlı bir mücadele yolunu tercih etmektir.
Şimdi başlıktaki soruya gelelim. G-20, adından da anlaşılacağı gibi 20 üyesi varmış gibi algılanıyor. Ancak öyle değil. Almanya, İngiltere, Fransa ve İtalya dışındaki birçok AB üyesi ülke de, AB Komisyonu adı altında G-20 içinde tek üye olarak temsil ediliyorlar. Buradan nereye geleceğiz? Batılılar birbirlerini kollamak için olmadık adımları atıyorlar. İşte D-8 gibi oluşumlar da diğerlerinin yaptığı gibi tek vücut olarak hareket edebilmeli ve müzakere masalarında yerlerini alabilmelidir. Bütün bu değerlendirmelerden bir sonuç çıkıyor. O da birilerine yaranmak için ne yaparsanız yapın ‘Olimpos dağının çocukları, Hira Dağının evlatlarını asla kabul etmeyecektir.”