Genel durum
Güneybatı ve Stalingrad cephelerin birlikler, 150-250 kilometreye düşmanı geri püskürtmeyi başardı, klasik bir çevreye bir operasyon yürütülmektedir ve çizgi Yeni Kalitva ulaşmış olması - Millerovo - Morozovsk - Tormosin - Kotelnikovsky. Düşmanın savunmasında, onlarca kilometre boşluk oluştu. Stratejik durum, Kızıl Ordu lehine önemli ölçüde değişti.
Alman Yüksek Komutanlığı, Rus birliklerinin ilerlemesini durdurmak ve cepheyi dengelemek için zorladı. Ancak, rezervler el altında değildi, Stalingrad'ın kanlı savaşında yakıldı. Ölen Alman, Romen, İtalyan bölümlerini değiştirmek zaman aldı. Wehrmacht 1 Şubat 1943 oranındaki bir toplantıda Hitler şunları söyledi: “Doğudaki savaşı bir taarruzla bitirme olasılığı artık yok. Bu açıkça hayal etmeliyiz. Böyle bir açıklama, Hitler ve onun cephesi için, Rusya cephesindeki gerçek durumun bir göstergesi olarak şaşırtıcıydı. Savaş nihayet Wehrmacht 1941-1942’in parlak zaferleri ile uzun süren bir aşamaya geçti. Kızıl Ordu'yu ezip Sovyetler Birliği'ni savaştan çıkarmasına izin verilmedi. Ve uzun süren bir savaş için, bir yıpratma savaşı, Almanya hazır değildi. Fakat bir bütün olarak, Doğu Berlin’deki savaşın henüz kayıp olduğu düşünülmedi ve gelgitleri kendi lehlerine çevirmeyi umdular. Almanya'da insan ve malzeme kaynaklarının toplam seferberliği yeniden başladı.
Yılın 1943 modelinin Sovyet ordusu, 1941 yılın Kızıl Ordusu'ndan birçok yönden farklıydı. Ordu niteliksel olarak değişti ve dışa doğru değişti. Almanlar acımasız "öğretmenler" idi. Savaşçılar ve komutanlar güçlerine güven duydular. Generaller eşsiz bir deneyim edindiler ve şimdi Wehrmacht'in birinci sınıf savaş aracına karşı koyabilirlerdi. Kızıl Ordu, gerçek bir savaşta vahşi ve kanlı bir şekilde çalıştı ve dünyanın en iyi ordusunun yeteneklerini edinerek çok iyi bir fiyata çalıştı.
Sovyet birlikleri, modern savaş yöntemlerine karşılık gelen yeni bir piyade Muharebe Şartı aldı. Topçu, zırhlı kuvvetler ve havacılık. Kızıl Ordu askeri komiserler enstitüsünün kaldırılmasıyla birlikte tam bir komuta birliği kuruldu. Omuz askıları tanıtıldı, Rus emperyal ruhu orduya geri dönüyordu.
Mareşal Vasilevski şöyle hatırladı: “O günlerde, ülkenin geçtiğimiz yıllara ve yarısına kadar geriye baktığımızda ve ülkemizin derinliklerinde sürdüğümüz savaşlarda, ana güçlüklerin bittiğine inanıyorduk. Stalingrad’daki zafer, açık hedef, arkadaki sürekli artan güç - bunların hepsi ilham verdi ve son zafer için ileriye çağrıldı. ”
1942'de Kızıl Ordu'da bir canlanma yaşandı tank ve mekanize binalar. Temmuz ayında belirtilen personele göre, tank birliklerinde üç tank ve bir motorlu tüfek tugayları, keşif ve motosiklet taburları, bir nöbetçi havan bölümü, 7800 kişi, 168 tank, 56 silah (12 tanksavar ve 20 uçaksavar silahı dahil), 44 havan, 8 roketatarlar, 871 araba. Aynı zamanda, birleşik bir tank tugay personeli onaylandı. Eylül ayında ortaya çıkan mekanize kolordu, üç mekanize tugay ve bir tank tugayı, bir tanksavar ve uçaksavar topçu alayı, bir koruma havan bölümü, bir zırhlı araç ve onarım taburu, yardımcı birimler - 15 kişi, 018-175 tank, 224 silahı olması gerekiyordu. , 108 havan, 148 araç. Ağır tank çığır açan alayları neredeyse aynı anda oluşturuldu. Alay, her birinde beş KB veya Churchill tankı olmak üzere dört şirketten ve 1693 kişi ve 214 savaş aracı olmak üzere bir teknik destek şirketinden oluşuyordu. Ayrıca 21'de, karma bileşimdeki ilk tank ordularını yaratma deneyimi aittir. İki tank kolordusu ile birlikte ayrı tank tugayları, süvari ve tüfek bölümleri içeriyorlardı.
Ocak ayında 1943, Kızıl Ordu'da 24 tankı ve 8 mekanize kolordu vardı. Bunlardan, operasyon birlikleri 19 (14 tank ve 5 mekanize) ve hepsi - güneyde, Güney-Batı, Güney ve Don cephelerinin bir parçası olarak. 325 Ekim 16 yaşındaki savunma numarası 1942 Halk Komiseri sırasına göre, onlar ayrılık amacıyla" başarı kademe olarak kombine kollar ana savunma bölgesini aşarak sonra ana saldırının önüne yönünde bir saldırıya kullanılan ve düşman kuvvetlerinin ana gruplama ve ortak eylemler yenilgisini çevreleyen edilmelidir cephenin havacılık ve kara kuvvetleri ile ". Savunmada, tank birimleri bağımsız bölümler almaz, ancak karşı saldırılarda kullanılır. Kolordu asıl görevi düşman tanklarıyla savaşmak değil, topçular onlarla savaşmak zorundadır, ancak piyadelerin imhasıdır. Yol boyunca, kendi generaller için sipariş okuma yazma sınıflarında Stalin gerekli kullanım tankları uygulama kapsamlı bir araştırma yürütecek gerektiğini ve frontal tankı saldırı uygulanan edilmemelidir önce, bütün silahlı kuvvetlerinin birbirleriyle etkileşim savaş alanında olması gerektiğini zemin tankodostupnoy ve hatta açıkladı kamyonların savaşan araç değil, araç olduğu gerçeği, saldırı için motorlu piyadelerin yürümesi gerektiği için. Gizli, sürpriz, manevra, maksimum hız, her türlü yoğun ateş gibi taktiklerin kullanımını en üst düzeye çıkarmak için tank komutanları gerekir. оружия.
Maalesef, tank birimleri çoğunlukla düşman savunmasını kırmak ve ilk savunmayı geliştirmek için kullanılmıyordu, bu da savaş sırasında düşman savunmasını kırmak için usulsüz bir şekilde yüksek kayıplara neden oldu ve başarının geliştirilmesi için yeterli güç yoktu.
Alman Panzer Bölümü personeli hakkında 17 bin. Askerler ve subaylar, 200 tank ve silah 222 ve harç 101, 63 arabalar (54 2147 tanksavar ve uçaksavar dahil) kendinden tahrikli silah saflarında varlığını sağlanan dikkati çekiyor. Böylece, Wehrmacht'ın muharebe kabiliyetindeki tank bölümü Sovyet tank kolordu seviyesini aştı ve makineleşmeye yaklaşık olarak eşitti. 14 bin kişi, 129 tabanca ve 108 harç bulunan Alman motorlu bölümünün bir parçası olarak, 1942'in ilkbaharında bir tank taburu ortaya çıktı - 60 tankları.
Son olarak, ülkenin krizine karşı savaşa geçen ve büyük ölçekli, daha önce benzeri görülmemiş bir kriz hikayeler Tahliye. Cephe, silah, ekipman, mühimmat, gıda maddeleri ve arızasız ve sürekli artan sayılarda teçhizat aldı. Ülkenin doğusuna tahliye edilen işletmeler tam güce dönüştü. Hizmete girdi ve ülkenin doğusunda kurulmuş büyük işletmelerin ürünlerini üretmeye başladı. Sovyet sistemi, askeri üretimin organizasyonunda Alman üretiminden daha yüksek bir verimlilik göstermiştir.
Moskova Konseyi'nin tören toplantısında, JV Stalin şunları söyledi: “İşletmeleri doğuya tahliye etmek ve sanayiyi silah üretimine aktarmak gibi işlerle karşılaşmadık. Sovyet devleti şimdi uyumlu ve hızla büyüyen bir askeri ekonomiye sahip. Bu nedenle, halkın bütün çabaları üretimi arttırmaya ve silahları, özellikle de tankları, uçakları, silahları, kendinden itmeli topçuları geliştirmeye odaklanabilir. Bu konuda büyük başarılar elde ettik. "
Savaşın bitiminden sonra U-2 uçağından Stalingrad'daki Volga bankasına havadan görünüşü
Sovyet Bahis Planları
Yüksek Karargah, güney kanadındaki başarının gelişimine büyük önem verdi - Donbass ve Rostov yönleri. Güneybatı cephesi, Seversky Donets'e ilerlemek ve Gorlovka'dan Azup Denizi'ne erişimi olan Mariupol'a derin bir darbe vermek oldu. Voronezh cephesine, Bryansk ve Güney-Batı Cepheleri'nin yardımıyla, Ordu Grubu "B" nin ana güçlerini yenmek ve Kharkov'u özgür kılmak görevi verildi. Güney cephesi, Kafkasya'da bulunan Alman Ordusu A Grubu'nun arkasına ulaşması ve Don'un Donbass'a geri çekilmesinin en muhtemel yollarını kesmesi için Rostov ve Tikhoretskaya'daki grevlerle görevlendirildi.
Aynı zamanda, Alman birliklerinin daha sonra Kırım'a devredilmesiyle, Alman birliklerinin Kuzey Kafkasya'dan Taman Yarımadası'na çekilmelerini engellemek için önlemler alınması öngörülmüştü. Bunun, Transkafkasya Cephesi’ndeki Karadeniz grup askerlerinin Krasnodar, Tikhoretskaya’ya Stalingrad Cephesi’nin askerlerine katılmalarını engellemesi gerekiyordu. Kuzeydeki birlik grubunun, düşmanı savaşlar ile birleştirmesi ve gebe "kazan" dan çekilmelerine izin verilmemesi gerekiyordu.
Sonuç olarak, Kafkasya'daki düşmanı kuşatmak mümkün değildi. Almanlar aceleyle, kazanamadıkları Kafkasya'dan, Stalingrad felaketinden sonra büyük bir "kazan" a girebilecekleri birlikleri geri çekti. Düşmanın peşinden geçen Transkafkasya Cephesi birlikleri, Ocak 1943 döneminde Mozdok, Cool, Mineralnye Vody, Pyatigorsk, Kislovodsk, Armavir'i kurtardı. Güney Cephesi birlikleri Manych Kanalı'nı zorladı ve Ocak ayında 22 Salsk'ı kurtardı. Bu alanda Transkafkasya ile Güney cepheleri arasında bir bağlantı kuruldu.
Alman stratejisi
Alman komutası Doğu Cephesi'nin güney kanadındaki operasyonel ve stratejik pozisyonu kararlı bir şekilde restore etmeye kararlıydı. Bu konudaki karar, yılın Aralık 2 28’inden itibaren operasyonel No. 1942 Ordusunun serbest bırakılması için şartların yaratılması ve "Müttefik kuvvetlerin geri çekilmesi, kendi zayıf kısımlarının savunduğu ön çıkıntıların oluşması ya da düşmanın belli başlı üstün sektörlerde yaratılmasının bir sonucu olarak ortaya çıkabilecek yeni kazanların" önlenmesi gerektiğini belirtti. Aynı zamanda, "bazı alanlarda girişimi manevra kabiliyeti altındaki eylemlerle Rusların elinden almak" amacıyla bir dizi darbe verilmesi planlanmıştı. Sovyet birliklerinin Ordu A Grubu'ndan ayrılma tehdidi göz önüne alındığında, birliklerini sürekli olarak Kuzey Kafkasya'nın güney-doğu kısmından çekmeye karar verildi. Ordu Grubu Don’a Rostov’un doğusundaki Rusların ilerlemesini engelleme emri verildi.
Aynı sıradaki birliklere, Donbass'ı ve Kuzey Kafkasya'nın önemli bir bölümünü korumak amacıyla Yeni Kalitva-Armavir-Maykop-Novorossiysk hattında yeni bir savunma cephesi oluşturmak için derhal “Rostov yakınlarında büyük bir köprü kurucu hazırlamaları” istendi. Bundan sonra, Mareşal Manstein genel emri altında Don ve A ordularının kuvvetlerini birleştirmesi gerekiyordu. Manstein'in kendisinin de belirttiği gibi: “Bu kampanyadaki Alman ordusu artık zafer kazanmaya güvenemiyordu. Yılın 1942 yaz-sonbahar kampanyasında yapılan hatalardan dolayı, Schlieffen'in bir keresinde söylediği gibi, sadece “yenilgiyle başa çıkma” hakkında olabilir.
Bir Kafkas "kazanı" yaratma denemesi
operasyonun Sovyet Yüksek Komutanlığı tarafından tasarlanan genel tasarımı "A" Genel Ewald von Kleist komutasındaki, israfı önlemek için Ordu Grubu'nun ana kuvvetlerini, çevreleyen yıkmak ve parçalamak darbeler birlikleri Stalingrad'ı ve kuzey-doğu, güney ve güneybatıdan Transkafkasya cephelerini uzlaşma sağlamak olduğunu Kuzey Kafkasya'dan Alman birlikleri.
Albay Genel Yeremenko komutasındaki Stalingrad Cephesi sağ kanadın ordularının yükünü koymak zorunda - 5-2 ve ikinci şok Muhafızları - büyümenin genel yönünde Don alt ulaşır boyunca ve geri çekilme Ordu Grubu "A" yol bağlantılarını kesmek kuzeye. Sol kanadın asker - ve 51-28-ordular - çevreler ve Kuban ve Manych arasındaki bölgede düşman grubunu yok etmek onlarla paylaşmak için, Transkafkasya Cephesi birlikleri karşılamak, Tikhoretskaya üzerinde Salsk aracılığıyla saldırı oldu. Taarruz Binbaşı General T. Khryukin'in 8 Hava Kuvvetleri tarafından desteklendi.
1000 kilometrede konuşlandırılan Ordu Genel IV. Tyulenev'in komutasındaki Transkafkasya Cephesi, sol kanattaki çabalarına yoğunlaşacaktı. Karadeniz Grubu'nun ana güçleri, Korgeneral I. Ye. Petrov'a, düşman savunmasını kırma ve Krasnodar ve Tikhoretskaya'ya karşı saldırı oluşturma görevi verildi. Sovyet birlikleri (47, 56 ve 18 orduları), General Richard von Ruoff’un 12 Ordusunun bir parçası olan 17 bölümleri (5 Romen ve bir Slovaklar bölümü de dahil olmak üzere) tarafından karşılandı. Mozdok'ta ve Nalchik, Kuvvetler, Albay Genel II Maslennikov (44-Ben-58, 9-I 37-Orduları, 4-th, 5-inci Muhafız Süvari yer alan Kuzey Grubu alanlarda ön sağ kanattan yuva). Kuzey Grubu birliklerine, düşmanın geri çekilmesini önleme, ana güçlerini Ana Kafkas Poligonuna karşı bastırma ve onları ezme görevi verildi. Kuzey Grubu altı bölümler (1-3-I ve Panzer, 13-I 50-I 111-Piyade, 370-Romen Dağ Piyade) arasında 2-Panzer Ordusu Süvari General von Mackensen davrandı karşı. Kalmyk bozkırlarında Alman bariyer - Albay von Jungshults (süvari alayı) savaş grubu bulundu. 400 46 Korgeneral KN Leselidze komutasındaki-Ordusu'nu kilometre daha bandında Ana Kafkas orta kesiminde paso günü yerel savaşan üç bölümü 49-inci Dağ Kolordu Gen. Rudolf Conrad açtı.
Petrov birlikleri grubuna yardım eden Karadeniz Filosu, düşman iletişimi konusunda aktif operasyonlar yürütmek ve birliklerin inişini düşmanın arkasına hazırlamak için güçlerin bir parçasıydı. Transkafkasya cephesinin kara kuvvetlerinin eylemleri, general NF Naumenko ve S. K. Goryunov komutasındaki 4 ve 5 hava orduları tarafından sağlandı. Saldırının başlangıcında, ordu, yaklaşık 200 uçağıyla donanmış dokuz hava alayıyla güçlendirildi. Cephenin Hava Kuvvetleri'nin genel liderliği Büyük General K. A. Vershinin tarafından gerçekleştirildi.
Böylece 686 bin silah ve havan topu, 6 tank ve 545 savaş uçağı ile operasyonda yaklaşık 600 bin kişi yer alacaktı. Ayrıca bunlara 289 Karadeniz uçağı eklenebilir. filo ve 50. uzun menzilli hava bölümünün bombardıman uçakları.
Sovyet birlikleri ana sorunu arz edildi. Böylece, Stalingrad Cephesi'nin tedarik üsleri birliklerden 300 - 350 içerisine yerleştirildi. Stalingrad bölgesindeki Paulus grubunun yıkımını henüz tamamlamadıkları için onları büyütmek imkansızdı. Düşman bölgedeki en önemli iletişim merkezini işgal etti. Sovyet birlikleri korkunç bir mühimmat ve yakıt ihtiyacı içindeydi. Benzer sorunlar yaşandı ve Transkafkasya cephesi. Karadeniz grubunu ağır silahlarla önemli ölçüde güçlendirmek için karmaşık bir grup topluluğunu yürütmek için zorlu arazilerde ve çok az gelişmiş iletişimde gerekliydi. Uzun zamandır, Hazar iletişimi, ülkenin doğu ve orta bölgelerinden, Kafkaslara asker ve maddi kaynak getirmenin tek yolu olarak kaldı. Güzergâhların uzatılması ve malların raydan suya ve geri nakli için ihtiyaç duyulması teslimat süresini önemli ölçüde arttırdı. Örneğin, Urallardan gelen nakliye, 3. Ayın varış yerine hareket edebilir. Zaten Kafkasya'da, dağlık arazi ve az gelişmiş bir karayolu ağı, personel, ekipman ve malzemelerin doğrudan ön hatta taşınmasını zorlaştırdı. Bazı bölgelerde, ana tedarik araçları toplam 4 tonajlı paket şirketleridir. Novorossiysk ve Tuapse yönlerinde faaliyet gösteren birlikleri desteklemek için Karadeniz Filosu gemileri kullanıldı.
Sovyet savaşçıları Kafkasya'daki dağ geçidini savunuyor
Rostov operasyonu (Ocak 1 - 18 yılın Şubat 1943'i)
1943’in başlangıcında, Kotelnikovo operasyonu sonucunda Stalingrad Cephesi'nin birlikleri (Güney'in Ocak 1’inden gelen), Loznoy, Priyutnoye hattına ulaştı. 1943 Ocak 1, Güney Cephesi (1943 bölümleri, 20 mekanize, 4 tank kolordu, 1 bireysel tüfek ve tank teçhizatları), duraksamadan Rostov ve Tikhoretskaya'ya bir saldırı başlattı.
Askerlerimize Hollidt operasyonel grubu ve Donin asker grubunun 4 I tank ordusu Stalingrad'daki yenilgiden sonra restore edildi (ordular grubu ile Şubat 13). Ordular grubunun komutanı "Don" E. Ön 500 kilometresindeki E. Manstein, 15 Alman bölümlerine sahipti. Aynı zamanda, farklı savaş yeteneğine sahiplerdi. 6-i ve 11-i tank bölümleri tamamen savaşa layık görüldü, 22 bölümü yenildi ve kısa sürede dağıtıldı. Aralık ayında Stalingrad’a girmeye çalışan General Kirchner'in 57’in tank kolordu da güçlerini tamamen tüketti. Luftwaffe'nin üç havaalanı bölümü hala oldukça taze ve yardımseverdi, ancak ilk savaşların gösterdiği gibi uzmanlar tarafından nispeten verimli olarak değerlendirildi.
İlk saldırıdaki Romen birlikleri önden buharlaştı. Volga gelen Ordusu doğu kanadını kaplı 7-inci Romen kolordu birlikleri ve görev 6-Panzer Kolordusu ve Don arasındaki bölgeyi kapsayan oluşuyordu Romen 57-organın birlikleri gelince, onlar demoralize ve muharebe yeteneği kayboldu. Romen askerleri sürmek istemiyor ve savaşmak istemiyorlardı.
Millerovo'nun kuzeyinde, İtalyan birliklerinin varlığının sözde olduğu Don grubunun sol tarafında, bir 100 kilometrelik boşluk oluştu. 304 ve 3 dağ piyadeleri olmak üzere iki bölümden oluşan “B” grubunun komutasındaki hızlı bir şekilde oluşturulan “General Fretter-Picaud” operasyon grubu tarafından kapatılmaya çalışıldı. Burada, Güney-Batı Cephesi orduları Almanlara karşı hareket etti - Teğmen General F.Kh'nin 6-I ordusu. Kharitonov ve 1-I Korgeneral V.I. Kuznetsova.
Hızlı ve Tsimla başında Don Nehri büyük viraj içinde 200 toplam uzunluğu konumunu Görev Gücü Gen. Hollidt (6-I, I-11, 22-Panzer, 336-I, I-62, 294-I, 387- kilometre korumak için çalıştı I, 306-I piyade, 7-I ve 8-I havaalanı bölümleri). Alman hava üsleri alanında Tatsinskoy ve Morozovsk, Sovyet saldırılarına General Otto von Knobelsdorf komutasındaki 48-y tank kuvvetlerini yansıttı. Kuzeyden ve doğudan, Hollidt grubuna 3 inci Muhafızları, 5 inci Panzer ve 5 şok ordularının birlikleri tarafından sürekli saldırı uygulandı.
Don'un güneyinde, Kuberle Nehri başında, Hermann Goth'un 4 Tank Ordusu'nun kalıntıları savundu (17-I, 23-I tankı, 15-inci havaalanı, SS Viking SS). Daha güneyde, Manych nehri sınırında, 5-I, Elista'dan yeniden görevlendirilen Major-General Gerhard von Schwerin'in bölünmesini kapatarak kapattı. Goth’in birlikleri Sovyet 16 Muhafızları, 2 ve 51 ordularının saldırısını bastırdı.
"Don" ordu grubunu parçalayıp tahrip edecek olan Güney-Batı ve Güney cephelerinin toplam yedi ordusu, 720 bin kişi vardı.
Böylece, Manstein'in bir mucize yaratması gerekiyordu: 6 Paulus Ordusu'nu kurtarmak için alınan önlemlere devam etmek ve aynı zamanda Ordu A Grubu'nun arkasını örtmek ve Rostov-on-Don'dan geçen iletişimlerini korumak için. Tecrübeli bir komutan olarak Manstein'a göre, önünde defalarca daha üstün bir düşmana sahip olunca, durumun yalnızca iyi koordine edilmiş manevralarla, cephenin ikincil sektörlerini zayıflatma korkusu olmadan, hatta önceden işgal edilmiş bölgeleri terk etme korkusu olmadan kurtarılabileceği mantıklıydı. Ancak Hitler işgal altındaki bölgeleri terk etmek istemedi. Şimdi ne pahasına olursa olsun inatçı direnişe güvendi. Genel olarak, Führer emretti - "Öldü dur!" Ve takviyelerden Manstein'a sadece 7-th tank bölümü verildi. Yalnızca Paulus ordusunun Stalingrad bölgesinde, Sovyet kuvvetlerinin ciddi şekilde kısıtlanmasını mümkün kılacağını umuyordu.
A. Hitler, savaş planını Mareşal E. von Manstein ile tartışıyor. arasında 1943
Devam edecek ...