______
Yapı formülü (yapısal formül), bir moleküldeki atomların hangi bağ türleriyle ve hangi atomların birbirine bağlandığım gösterir. Buna göre, asetik asidin yapı formülü üç H atomunun bir C atomuna, diğer H atomunun bir O atomuna bağlandığım belirtir. Her iki O atomunun da bir C atomuna, C atomlarının da birbirlerine bağlandığını gösterir. Yapı formülündeki kovalent bağlar çizgilerle (—) verilir. Bağlardan biri çift çizgiyle (=) yazılır ve ikili kovalent bağ adını alır. Tekli ve ikili bağlar arasındaki farkı ileride anlatacağız. Şimdilik ikili bağın tekli bağdan daha kuvvetli olduğunu söylemekle yetineceğiz.
Asetik asit molekülünde atomların nasıl bağlandığım göstermenin daha kolay ve başka bir yolu yoğunlaşmış yapı formülünü, yani CH3COOH ya da CH3C02H 1 kullanmaktadır. Bu formülde, H atomlarının farklı bağlanma şekilleri görülebilir ve formül tek bir satırda yazılabilir. Bütanın yapısal formülü, C4HJ0, yoğunlaşmış yapı formülü ise CH3 (CH2)2 CH3 tür. Yoğunlaşmış yapı formülleri, atom gruplarının başka atomlara nasıl bağlandıklarım da göstermekte kullanılabilir. metilpropanı, C4HI0 inceleyelim. Merkez karbon atomuna bağlı -CH3 grupları yoğunlaşmış yapı formülün- * de grubun bağlı olduğu atomun sağma parantez açarak gösterilebilir, yani CH3 CH (CH3) CH3 şeklinde yazılabilir. Merkez C atomu diğer üç C atomuna bağ-h olduğu için yoğunlaşmış formülü CH (CH3)3 şeklinde de yazabiliriz.
Organik bileşiklerin temel elementleri karbon ve hidrojendir. Karbon atomu her zaman dört kovalent bağ oluşturur. Organik bileşikler çok karmaşık olabilirler. Yapı formüllerini basite indirgemenin bir yolu, yapılan C ve H atomlarını açıkça göstermeden yazmaktır. Bunu kimyasal bağlan belirtmek için çizgiler çizerek ve çizginin bittiği veya başka bir çizgi ile karşılaştığı yerde bir karbon atomunun bulunduğunu varsayarak yaparız. Her bir karbon atomunun dört bağ yapma gerekliliğini de yeterli hidrojenle sağlarız.