26 Nisan 2015 Pazar
KANDAKİ VE SUDAKİ OKSİJENİ ÖLÇMEK
İnce bir altın tel alın, 3-4 mm çapındaki cam bir silindirin ortasına yerleştirin. Altın teli dışarıdan gümüş bir tel ile bağlayın. Silindirin altını sadece oksijen geçiren bir zarla (membran) kapatın. Silindirin içine serum fizyolojik (hücre suyu) ile doldurun, devrenin her iki ucunu mikro voltmetreye bağlayın. Silindiri oksijenli suya daldırın. Alet sadece silindirin altındaki zardan geçen oksijeni ölçecek ve sonucu mikro volt olarak size verecektir. Dişçilikte diş kavitelerinde oksijenin ölçülmesine ve yaraların çabuk kapatılmasına yardım eder. Biz, bu küçük aleti Türkiye’de gerçekleştirdik; fakat oksijeni ve sadece oksijeni geçiren zarını (membran) Fethi Olcaytuğ Viyana’dan gönderdi. (20 mikron kalınlığında bir şerit halinde bu zar olmasaydı aleti yapamazdık. Kimya kataloglarını açtığımızda manganez, oksijen, sodyum, potasyum vs birçok iyonları tek taraflı geçiren zarlar (membranlar) satılmaktadır. Polimer kimyasında ayrı bir dal olarak bunlar elde edilir. Teknik Üniversitesi’nin polimer kimyası laboratuvarlarına gittiğimizde oksijen zarı yapmadıklarını söylediler, “yapmayı planlıyoruz” dediler. Oksijen dahil bu küçük aletleri, çok güzel bir geometri ile daha da küçültürsek hücrenin zarının nasıl açılıp kapandığını, sodyum potasyum dengelerinin nasıl sağlandığını, beynin iyonlarla nasıl beslenip çalıştığını daha iyi anlayabiliriz. Bir fotoğraf makinasının deklanşörünün açılıp kapanması gibi hücrenin beslenmesini öğrenmek başlı başına bir maceradır.
Oksijen zarı bir yönüyle oksijen iyonlarını ve sadece onları geçiriyor dedik. Bu tek yönlü geçirgenlik sekiz ay sonra kendiliğinden geçiyor. Zar ödevini görmemeye başlıyor. Bu her nevi iyon geçirgen zarları (sodyum, potasyum, kalsiyum v.s.) biz kendimiz üretiyor olsak, yapılan aleti de nanoteknoloji ile daha da küçülterek beyin hücre alış verişlerini online tespit etmek mümkün olurdu.
Ayrıca öyle ince problar yapıldı ki bir hücrenin iki ayrı noktasına tatbik edilir. Bir tanesi ısı dalgalarını hücreye yayar, ikinci probda bunları algılar. Eğer hücrede kanserojenik bir oluşum varsa ısı iletimi bozulacağından bir gecikme olur. Bu da kanser teşhisinde kullanılır.
Böyle aletleri kendimiz üretirsek, istenilen yere göre küçüğünü daha küçüğünü, büyüğünü çeşitli geometrilerde inşa etmek avantajını kazanırız. 4.000 dolarlık bir aleti kullanırken 1 mm küçüğünü kullanmak istesek dışarıdan aldığımızda 4.000 dolar daha ödemek mecburiyetinde kalırız. Bu aletler denizlerdeki, göllerdeki kirlenmeyi yüzeyden derinliklere doğru istenen incelikte ölçme kabiliyetine sahiptir.
Doç.Dr. Çetin Ertek
20 Nisan 2015 Pazartesi
BİR DOST… AMA NE SIKINTILARLA…
Yıl 1986’ydı. 30 yıldır çalıştığım TRT’den 1981’de emekliliğimi isteyerek ayrılmıştım. Çünkü, ülkedeki koşullar öylesine değişmiş, TRT’de çalışmak öylesine zorlaşmıştı ki… Kurum çalışanları, orta yerinden SAĞ-SOL diye bıçakla ikiye ayrılmıştı sanki… Taraflar birbirine DÜŞMAN gibi bakıyordu.
Ülkede ve TRT’de olup bitenler, herkes gibi beni de bunaltmıştı sonunda… Günlerden bir gün, işlerin böyle yürümeyeceği kafama dank etmişti. Yerimden fırladığım gibi, masamın çekmecesinden bir kalem ve bir sayfa kâğıt çıkardım ve hiç vakit geçirmeden bir dilekçe yazdım. Önce yıllık iznimden arta kalan 15 günü kullanmak istediğimi bildirerek bu sürenin sonunda da emekliliğime sevk edilmemi istedim.
Yaş haddinden emekli olmama daha 20 yıla yakın bir süre vardı. Eve çekilip emeklilik keyfi(!) yaşayacak bir insan değildim. O nedenle bir süre dinlendikten sonra, en kısa sürede, severek çalışabileceğim bir iş bulmam gerekiyordu.
Öyle de oldu. Emekli oluşumdan 8 ay sonra CUMHURİYET GAZETESİ - ANKARA BÜROSU’nda çalışmaya başlamıştım.
Gazetecilikte 30 yıldır sürdürdüğüm mesleğin bir başka biçimiydi. Benim için yepyeni bir çalışmaydı, yepyeni bir heyecandı. Çok kısa sürede, çeşitli boyutlarda heyecanları, arkası arkasına yaşamaya başladım.
Amaaa- 26 Nisan 1986 günü gazetenin kapısından adımımı attığımda, gazetenin ANKARA TEMSİLCİSİ YALÇIN DOĞAN “Gel bakalım” dedi, hem bir çay içelim, hem de bir konu var onu konuşalım.
Çaylarımızı yudumlarken, “sana bir müjdem var” diyerek başladı, “nur topu gibi bir oğlun oldu, gözün aydın”.
Bir şey anlamadığım için, “ne demek bu” diye sormaya hazırlanırken, Doğan anlattı:
“Öyle gözlerini ayıra ayıra bakma, bir gazetecilik deyimidir bu… Muhabirlerden birine biraz zor ve zahmetli haber verirken onunla böyle gırgır geçeriz.”
“Yani?”
“Yanisi şu, Sovyetler Birliği’nde bir nükleer santralde patlama oldu. İlk gelen haberlere bakılırsa hasar çok büyük ve kısa sürede atlatılacak gibi görünmüyor. Bu olayla sen ilgileneceksin. Şimdi hemen başlayacak ve sonuna kadar da götüreceksin. Haydi kolay gelsin.”
Yalçın Doğan’ın kucağıma verdiği nur topu gibi oğlan, onun anlattıklarına göre şöyle doğmuştu:
O sabah erken saatlerde Sovyet Sosyalist Cumhuriyetleri Birliği’nin KİEV kentinin 130 km. uzağında ÇERNOBİL NÜKLEER SANTRALİ’nin DÖRDÜNCÜ ÜNİTESİ’ndeki patlamada doğmuştu.
Şaka bir yana, felaket çok büyük boyutlardaydı. Dünyanın KUZEY YARIM KÜRESİ’ndeki bütün ülkeler kazadan etkilenmişti. Ama felaketin büyüğü SSCB vatandaşlarının bütününde patlamıştı.
Bize gelince: Türkiye “Asıl biz ne olacağız” telaşı içindeydik.
Nasıl olmasın ki?
SSCB, bizim burnumuzun ucundaki kuzey komşumuzdu. İnsanlar bir anda çeşitli şüpheler, korkular içinde buldu kendini… O nedenle, gazete-radyo-dergi-tv ve benzeri bütün basın yayın kuruluşları bir yandan patlama konusunda bilgi verirken, bir yandan da böyle bir facianın getirebileceği çok çeşitli durumları anlatmaya ve alınacak önlemleri sıralamaya başlamışlardı. Özellikle KANSER korkusu, akıllardan atılabilecek gibi değildi. İnsanlar daha patlamanın ertesi gecesi, yatağa kanserle girmeye, sabahları yataktan kalkmaya başladılar. Bir gecede sanki bütün insanlar KANSERE YAKALANMIŞLARDI.
Böyle günlerde hep olduğu gibi, basın yayın organlarından, birbirini tutan-tutmayan bilgiler duyuruluyor, bu da insanların korkusunu büsbütün artırıyordu. Her kafadan bir ses çıkıyor, konuyu bilen-bilmeyen, az bilen-çok bilen… Herkes konuşuyor, hepsi de iddialarını çeşitli gerekçelerle kanıtlamaya çalışıyordu.
Bu arada ülkeyi yönetenler de -her hükümetin yaptığı gibi- halkın paniğe kapılmasını önlemek için, olayı alabildiğine yumuşak ve sakin bir dille anlatabilmek için çabalıyordu. Ama ne mümkün… Ülkenin her yanında RADYASYON’dan başka bir sözcük duyulmuyordu. Hele Karadeniz Bölgesi’nde, sanırdınız ki her geçen gün, Çernobil nedeniyle KANSER olanların ölüm anını daha da yakınlaştırıyordu.
Ülkenin insanları neye inanacaklarını bilemez durumdaydı. O iddiadan bu iddiaya gelip gelip gidiyorlardı.
Doğrusunu isterseniz ben de aynı durumdaydım. Kiminle konuşacağımı, kime inanıp kime inanmayacağımı, inanılır bilgileri kimden alabileceğimi bilmiyordum.
İşte bu kadar sıkıntı içindeyken, sanki bir mucize oldu. Masamda çalışıp duran telefonu açınca kulağıma ulaşan sözler beni kendime getirmeye başladı.
“Jülide Hanım, müsait misiniz? Sizinle biraz konuşmak istiyorum. Ben TÜRKİYE ATOM ENERJİSİ KURUMU BAŞKANI AHMED YÜKSEL ÖZEMRE… ŞU ÇERNOBİL FELAKETİNDEN BUNALMIŞ DURUMDAYIM.”
“Buyrun Sayın Özemre, sizi dinliyorum.”
“Jülide Hanım, insanlar çıldırmış sanki… Kimseye lâf anlatmak mümkün değil… Olayla ilgili olarak verdiğim demeçler, ertesi gün kılık değiştirmiş olarak çıkıyor karşıma zaman zaman… Yazdığınız haberleri dikkatle okuyorum. Sonunda sadece size demeç vermemin doğru olacağına inandım. Ne dersiniz?”
Sayın Özemre, benim de sıkıntılarım var konuyla ilgili olarak. Şimdi telefonu kapatıp doğru size geliyorum.”
Yarım saate kalmadan Özemre’nin karşısındaydım. Önce uzun uzun sıkıntılarımızdan yakındık. Bana her gün birbirimizi aramamız gerektiğini anlattı. Zaman zaman uzun konuşmalar yapmak zorunda kalabileceğimizi anımsattı. Son olarak da Çernobil konusunda kendisinin değil, BİLİM’in konuşacağını önemle vurguladı.
Ahmed Yüksel Özemre… O benim için ne düşündü bilmem ama, benim için o, siyasal görüşleri açısından, bırakın bazı noktalarda buluşmayı, birbirimize, TEĞET BİLE GEÇEMEYECEĞİMİZ bir insandı. Benim için hiç önemi yoktu bunun. Çünkü biz, SİYASAL GÖRÜŞLERİMİZİ TARTIŞMAK İÇİN bir araya gelmeyecektik, bütün dünyayı, özellikle bizim ülkeyi korkunç bir şüphe ve yılgınlığa düşüren bir olayı konuşacaktık. Üstelik o, kendisinin değil, yine BİLİM’in konuşacağını döne döne yinelemişti.
Ahmed Yüksel Özemre ile bir yıl dolayında sık sık bir araya geldik. Bazen her gün buluşarak zaman zaman makamında, zaman zaman evinde çayımızı, kahvemizi yudumlayarak sürdürdük çalışmalarımızı… Eşiyle tanıştım, kızını gördüm. Kızı Rabia bebeklik aşamasına yeni geçmişti daha…
Özemre bana vereceği konuşmalar, bilgiler için çok sıkı bir çalışma yapıyordu. Bilimsel açıklamaları çok dikkatle anlatıyordu. Ne yazık ki, bu sıkı ve çok dikkatli çalışmamıza, çabalarımıza karşın, toplumdaki sıkıntıları rahatlamaya dönüştürememiştik. Özemre bana yaptığı açıklamalarda, KOPARILAN YAYGARA büyüklüğünde olmadığını, alınacak bazı önlemler bu korkulardan kurtulmanın mümkün olabileceğini söylüyordu. Anlattıkları, ertesi gün Cumhuriyet’te, tek satıra bile dokunulmadan yayımlanıyor, ama hemen yanında Özemre’nin anlattıklarına taban tabana karşı bir başka yazı da yer alıyordu. Toplumda her şeyin çivileri yerinden oynamıştı, her kafadan bir başka ses çıkıyordu.
Günlerden bir gün dönemin Ticaret Bakanını tv ekranında, elinde tavşankanı bir bardak çay yudumlarken gördük. Bakan sağ elinde bardağı, haydi şerefe diyerek bir içki bardağını havaya kaldırıyor, sonra da gürültülü bir şekilde hüüüpp bir yudum çay içiyor ve konuşuyordu.
“Bakın sayın vatandaşlarım, gördüğünüz gibi, en çok radyasyon taşıdığı söylenen ÇAYI RAHATÇA, EN UFAK BİR KORKU DUYMADAN İÇİYORUM: LÜTFEN TELAŞA KAPILMAYIN.”
Ticaret Bakanının yurttaşlara vermek istediği güven tam tersine, bir güvensizlik olarak dönüyordu onlara. “Hadi canım, bakan önceden bulunup buluşturulmuş bir bardak tertemiz çayı rahat rahat içiyor, bizlerden de inanmamızı istiyordu. Külahıma anlatsın.”
Vatandaş, inanılmaz boyutlarda bir korku içindeydi. Çay, su, süt, falanca sebze, filanca meyve radyasyonluydu. Hemen her gün bir yiyecek maddesine radyasyon bulaşıyordu. Böylesine diken üstünde yaşayan insanlara karşılık, toplumun tehlikeyi hiç umursamayan “bize bir şey olmaz, radyasyon da neymiş ki” diyen küçük bir kesim de vardı.
Ben çok sık aralıklarla Özemre’den demeçler alıp insanlara bir şeyler anlatmak için çaba gösteriyordum. Özemre bu sözleriyle kendisini suçlayanlara cevap veriyordu. Ahmed Yüksel Özemre bir gün telefon ederek konuşmamız gerektiğini söyledi. Bu kez mümkünse yanımda dört-beş gazeteci arkadaşın da bulunmasını istedi. Bizi evinde bekleyecekti. Çok geçmeden evindeydik. Bizi, elinde bir şişeyle karşıladı. Hoş geldiniz faslından sonra “arkadaşlar” dedi, “sütün de çok tehlikeli oranda radyasyonlu olduğu söylentileri dolaşıyor ortalıkta… Ben size bunun da abartılı bir söylenti olduğunu göstermek için, şu elimdeki süt şişesini kullanacağım.” Özemre, elindeki süt şişesini kullandı gerçekten… Şişeden bardağa boşalttığı sütü Rabia’nın ağzına dayayıverdi ve sordu: “İnsan, her şeyden, canından bile öte, bir damlacık bir çocuğu böyle bir tehlikeye atar mı?”
Böyle bir deneme bile bazı arkadaşları inandıramadı. Ticaret Bakanının içtiği TERTEMİZ ÇAYIN yerine bu kez bulup buluşturulan TERTEMİZ SÜTÜ düşündüler. Düşünmekle kalmayıp bir de aralarında fısıldaştılar. Özemre sonunda isyan etti. “Arkadaşlar içinizden ne geçiyorsa açıkça söylediğinizi için teşekkür ederim. Şu hareketimin sonucunu istediğiniz gibi değerlendirebilirsiniz. İsterseniz birine gider, civardaki marketlerin birinden kendisinin seçip alacağı bir şişe sütü kızıma içiririm.”
Özemre’nin bu isteğini yerine getirecek bir babayiğit çıkmadı. Ben, daha baştan bu isteğe karşı çıkmıştım.
Ülkedeki yaygın korku devam etti. İnsanlar yine rahata kavuşamadılar.
“Ben hiçbir zaman, Türkiye’de radyasyon benzeri tehlikeler yoktur, Türkiye pırıl pırıldır, tertemizdir demedim. Kimse korkmasın, ülkemizde bir tane bile kanser vakası yoktur demedim. Komşumuzda korkunç bir nükleer patlama olmuş, sıfır hasardan söz edilmesi mümkün mü? Patlama, çatlama olmasa bile, her ülkede aklınıza gelen her tehlike vardır.” Ve her defasında sözlerini şöyle bağlıyordu: “Tehlike vardır. Korkulacak ölçüde değildir. Tehlike vardır, önlenebilecek niteliktedir. Tehlike vardır, alınacak önlemler de vardır.”
Ahmed Yüksel Özemre bunları söylemekten, ben bunları yazmaktan bıkmadım. İnsanlar da korkularını sürdürmekten ve yeni korkularını yaşatmaktan bıkmadılar. İnsanların bıkmadıkları bir de soru vardı, onu da bana yöneltiyorlardı. “Ortalık kanserden kırılıp geçerken, sen bu yazdıklarına inanıyor musun?” Benim cevabım da hep aynı oluyordu: “Arkadaşlar, o yazdıklarım benim sözlerim değil, bana söylenenler… Onları inansam da yazarım, inanmasam da… Bir şey daha var… Ben Özemre’nin SAVUNUCUSU değil, BİLİMİN YALANCISIYIM. EĞER BİLİM YALAN SÖYLÜYORSA…”
Günlerden bir gün ABD’de yaşayan ve çalışma konusu bu olan bir Türk profesör geldi İstanbul’a. Ertesi gün kendisini Ankara’da bulduk. Hiç vakit kaybetmeden karşısına dikildim, adını şimdi anımsayamadığım bu profesörün… Epeyce uzun bir konuşma yaptım kendisiyle… O da BİLİMİ KONUŞTURACAĞINI vurgulayarak başladı sözlerine… Söyledikleri, Özemre’ninkinden farklı değildi. Döne döne vurguladığı nokta şuydu: “Türkiye’de RADYASYON yoktur. KANSER yoktur ve olmayacaktır demek mümkün değildir. Yaşadığımız kuşkuların, korkuların hepsi vardır. Ama üstesinden gelinemeyecek ölçüde değildir. Radyasyonla mücadele mümkündür. Bakın ben Amerika’da bol miktarda radyasyon bulaşığı olan bir toprak parçasının üstünde oturuyorum. Çünkü o toprak parçası temizlendi ve üzerine biz hocalar için yapılan lojmanlar oturtuldu.” Türk profesörün de bizlere verdiği güvence, tıpkı Özemre’nin ki gibi kızı oldu. “Bakın ben buraya 15-20 gün kadar kalmak üzere geldim. Yarın İstanbul’a döneceğim. İstanbul Çernobil’e yakın bir bölge… Yani radyasyondan en çok etkilenmiş bir bölge… Ben bu bölgeye beş yaşındaki KIZIMLA geldim. Söyler misiniz, hangi baba çocuğunu böyle bir tehlikenin içine atar.”
Sevgili okurlar,
Ben bu anılarımda, Ahmed Yüksel Özemre ile bir yıldan biraz fazla zaman boyunca yaşadıklarımı anlattım. Bu bir yılı aşkın süreçte birbirimizi epeyce tanıdık, iyi bir dostluğumuz oldu. Bütün dünyayı ilgilendiren ve sarsan bir olayda bilim adamlarının bile nelerle boğuşmak zorunda kaldıklarını, bütün çabalarına, iyi niyetlerine karşın, topluma anlatmak istediklerini anlatamamanın, onları rahatlatamamanın acısını yaşadıklarını gördüm. Bu sıkıntılar benim için de geçerliydi. Ama ben kendimi şanslı sayıyordum. Çünkü hiç bilmediğim bir konuda pek çok şey öğrendim. Hem de KAYNAĞINDAN… Üstelik bir de dost kazandım. İstanbul’a gidişi Ankara’da bana bir BOŞLUK bıraktı.
Ölüm haberi hiç beklemediğim bir zamanda geldi. Bütün dostları gibi beni de çok üzdü. Yaşamımda “bir güzel ve ilginç” dönem daha kapanmıştı.
Kendisine vedam yalın bir cümle oldu:
“Sevgili Özemre,
Birlikte çalıştığımız süre boyunca, ben senin SAVUNUCUN değil, senin konuşturduğun BİLİM’in YALANCISI oldum. EĞER BİLİM YALAN SÖYLEDİYSE…”
Bu sözler, onun benden duymak istediği ve duyduğunda çok mutlu olduğu cümlelerdi.
Artık gelelim sonuca... Her önemli ya da önemsiz olay gibi Çernobil patlaması da toplumun gündemine gerçekten bir PATLAMA olarak doğdu. Toplumun gündeminde fırtınalar demiyorum, TAYFUNLARLA inanılmaz korkular yarattı. Sonra yaşanan her olay gibi, yavaş yavaş etkisini kaybetmeye başladı. Öneminden, değerinden çok şey kaybetti ve ÖLDÜ.
Çernobil’den 23 yıl sonra elime bir kitap geçti. Daha doğrusu, bir kitaplar dizisi… TÜRKİYE ATOM ENERJİSİ KURUMU’nun hazırladığı 7 ciltlik Çernobil Serisi. Kitap serisinin “TÜRKİYE’DE ÇERNOBİL SONRASI RADYASYON VE RADYOAKTİVİTE ÖLÇÜMLERİ adlı birinci cildi TAEK tarafından 1988 yılında yayınlanan raporun orijinali. Sizlere o rapordan birkaç cümle aktarmak istiyorum:
YAPILAN HESAPLAR SONUCUNDA KAZADAN EN FAZLA ETKİLENEN TRAKYA VE DOĞU KARADENİZ BÖLGESİNDE YAŞAYANLAR İÇİN ETKİN DOZ, O TARİHLERDE YETKİN ULUSLAR ARASI KURULUŞLAR (Radyasyon Koruma Komisyonu-International Commission on Radiological Protection) TARAFINDAN BELİRLENEN RİSK KRİTERLERİNDEN HAREKET EDİLEREK YAPILAN HESAPLAR SONUCUNDA, BU BÖLGELERDE YAŞAYAN TOPLAM NÜFUSTAN, RADYASYON NEDENİYLE KANSER OLMA OLASILIĞININ 1/100.000 OLDUĞU, ÜREME ÇAĞINDAKİ NÜFUS İÇİNSE HİÇ ÖZÜRLÜ DOĞUM BEKLENMEDİĞİ ORTAYA KONULMUŞTUR.
Çernobil serisinin “TÜRKİYE İÇİN DOZ DEĞERLENDİRMELERİ” başlıklı 7. Cildinde kazadan 20 yıl sonra Türkiye için tekrar yapılan doz değerlendirmelerinin sonuçları yer almakta. Raporu özetleyen son cümleleri aynen aktarıyorum. “Türkiye’de Çernobil kazası nedeniyle kazadan en fazla etkilenen Doğu Karadeniz bölgesi kırsalında yaşayan yetişkinlerin yaşam boyu alacakları etkin doz değerinin ortalaması, 4.49mSv olarak hesaplanmıştır. Bu değer tek bir akciğer tomografisinden alınan dozun yarısı civarındadır. (sayfa 52) Çernobil Serisi yayın tarihi Nisan 2006
İŞTE BEN BU BİLİMİN YALANCISIYIM.
JÜLİDE GÜLİZAR
JÜLİDE GÜLİZAR
19 Nisan 2015 Pazar
TORYUM’DAN NİÇİN KORKUYORSUN BE KARDEŞİM?
Allah vermiş. Eskişehir ve civarında 380.000 ton toryum, 60 tondan bir Keban elektrik santralı kadar elektrik enerjisi elde ediliyor. Yap reaktörlerini.
Rahmetli Prof.Dr.Engin Arığ’a göre sonsuza kadar elektrik enerjisi. Ne veriyorsun elaleme? 75 milyar doları her sene petrol ve gaz için? Radyoaktif atık bırakmaz. İstersen para karşılığında eski tip reaktörlerin 500 kg plütonyumunu yakacak kabiliyettedir. Masraflarının %20’sini bundan geri kazanabilirsin. Bu yeni tip toryum reaktörleri patlamaz, havayı kirletmez, bunlarla bomba yapılamaz, hidrojen üretebilirsin, deniz suyunu tatlı suya çevirebilirsin. Toryum koyu gri renkte ağır bir metaldir. 1 cm çapında, 5 cm yüksekliğinde işlenmiş, silindir haline getirilmiş, parlatılmış bir parçayı, İsveçliler bana Çekmece Araştırma Merkezi’ne götürmek üzere 1966’da hediye etmişlerdi. Bir kağıt parçasına sarıp Merkez’e teslim etmiştim. Bizim kimyacılar asitte çözmeye kalktılar, hiçbir asitte hiçbirşey olmadı. Altın suyuna batırdılar, bana mısın demedi. Eritme imkanı olmadı. Niçin kağıda sardım, çünkü toryum alfa parçacıkları salar, onlar da kağıdın öbür tarafına geçemezler. Temiz, sakin tehlikesiz bir metal, bunun nesinden korkuyorsunuz? Ön yargılı mısın?
Arkadaşlar, çok şanslı olarak Eskişehir’deki Toryum nadir toprak elementleri ile karışmış durumda. Toprakta hep toryum var ve dünyamızda uranyumun 3 katı toryum var. Nadir toprak elementleri, adı üstünde nadir bulundukları için çok değerli. Gramı 3.000 USD olanları var ve gittikçe değerleri artıyor. Bunlar ne gibi elementler? Mesela Neobium, Neodinium, Rubidyum, Yiterbium vs. Polimer yaptığımızda içine Neobium katarsanız polimer bağları tek iken çapraz bağlar meydana gelir. Polimer çok güçlenir, dayanıklılığı dört katı artar. Bir Toryum üretim fabrikası kurduğunuzda, işin başında topraktan bu nadir toprak elementlerini ayırmak mecburiyetinde kalırsınız. Bu size çok önemli bir kazanç sağladığı gibi bunun yanında Toryum bir atıkmış gibi birikmeye başlar. Hepsi fabrikatörün lehine çalışır. Bu üretimin korkulacak hiçbir yanı yoktur. Her tarafı kardır. Enerjiyi dışardan alırsan, yerli üretime nazaran 10 misli para ödersin. Bu yeni tip reaktörler I.nesil değil, II. Nesil değil, III. Nesil değil, III+I nci nesil değil, dördüncü nesil reaktörlerdir, atık bırakmaz. Toryum yeşil çekirdektir. İsim babası Mustafa Özcan Bey’dir. Onunla bomba yapamazsın. Eski reaktörlerin bakımı 22 ayda bir, 2 ay sürer. Toryumlu reaktörün bakımı 5 yılda bir, 15 gün sürer. On ülke (Çin, Japonya, Hindistan, ABD, G.Kore, İngiltere, Fransa, Belçika, Norveç ve Rusya) Toryumla ilgili ulusal programlarını açıklamıştır. Bu yeni reaktörlerde hidrojen de elde edebilirsin. Tuzlu suyu tatlı suya dönüştürebilirsin.
Adını dahi duymadığımız nadir toprak elementi endüstrinin, teknolojinin bir dalında çok özel bir yerde kullanılıyor da senin bundan hiç haberin yoksa vay haline. Bu kadar duyarsızlık, teknolojiden bu kadar uzak durma acaba hangi sebeplerden kaynaklanıyor? Bunları inceleyen sosyologlarımız nerde? İçinden bir tanesi reaktörü ziyaret etti mi? Teknolojiyi sevmiyorsak bu ilerlemeyi sevmiyoruz demektir, geriye gitmektir. Fizikten korkuyorsun, nükleer fizikten bilmediğin için korkuyorsun, matematikten korkuyorsun, kimyadan korkuyorsun, biyolojiden korkuyorsun, hayattan kokuyorsun be kardeşim.
Doç.Dr.Çetin Ertek
13 Nisan 2015 Pazartesi
BEYİN SENSÖRÜ
Ansefelegram, beynin yüzeyindeki dalgaların ölçülmesi rutin yapılan çalışmalardandır. Acaba beynin yüzeyinden beyin içine derine doğru ölçü alarak gitmek mümkündür. Mikro ve nano-teknoloji bize bütün imkanları sağlamaktadır. 18 sene önce Viyana Üniversitesi’nde Fethi Olcaytuğ silisyumdan yüzlerce mikro alet yapıyordu. Saç teli kalınlığında silisyumdan yapılmış incecik bir ölçü aletini beyin yüzeyinden içeriye doğru saplandığını düşünün. Deneyler için fare beyni kullanılıyordu. Beyin yüzeyinden derine doğru her onda bir milimetrede bir cep içine proteinleri ve sodyum, potasyum, kalsiyum ve diğer iyonlar içeri alınıyordu. Sistemde bunların konsantrasyonlarını ölçmek mümkündür. Beynin yüzeyinden alınan hiçbir sinyal yokken 2 mm altında büyük sinyaller ölçmek mümkündür. Her cepteki Ph’ı ölçmek de mümkündür. Nano teknoloji şimdi daha da detaylı ölçüleri bize sunmak üzere. Hücre çalışması sırasında oluşan bütün dinamik hareketleri ölçecek kabiliyette olmak, beyin çalışma mekanizmalarının felsefesini anlamakta büyük yardımcı olmaktadır.
Doç.Dr. Çetin ERTEK
9 Nisan 2015 Perşembe
MSR, Molten Salt Reaktörleri'nin "mono fluid" olmalarıından dolayı
tek bir akışkan ortamında hem nükleer reaksiyonu yürütme hem de ısı transferi yapmanın güçlüğünü vurgulayarak bu durumu kalpte ergimiş tuz, ısı transferi devresindeyse ergimiş kurşun kullanıp iki akışkanla aşmayı hedefleyen bir reaktör sistemi tasarımı olan DFR, yani Dual Fluid Reaktör hakkında bilgiye proje sahibi kuruluşun internet sayfası ile açıklayıcı kısa videolu sunumun olduğu aşağıdaki URL'lerden ulaşılabilir.
8 Nisan 2015 Çarşamba
Beyindeki alüminyum atomları normalin üzerinde olduğu zaman bunun Alzheimer hastalığına sebep olduğu hakkında ilmi makaleler var. Olay tam ispatlanmış değil. Çekmece Nükleer Araştırma ve Eğitim Merkezi’nde iki adet hızlandırıcı var. Beyinden biyopsi şeklinde alınan örnekler hızlandırıcıda uygun ışınlara maruz bırakıldığında alüminyum atomlarının sayısı deneysel olarak tespit edilir. Bu deneyi yapacak arkadaş ‘hazırım’ dediği anda beyin örnekleri verebilecek operatör-doktor bulamadım. 3,5 yıl aradıktan sonra Marmara Üniversitesi’nde örnekleri verebilecek doktoru buldum. Bu sefer hızlandırıcıda deneyi yapacak arkadaş ‘çok meşgulüm, uzun müddet araştırmayı yapamayacağım’ demez mi? Çekmece’de müdüriyet Marmara Üniversitesi ile bir protokolün imzalanması gerektiğini bildirdiler. Olaya ferdi bakıldığı için problem çözülemedi. Türkiye maalesef deneylerden çok uzaklaşmıştır. Dikkat edilirse deney de nükleer teknoloji ile çözülebilen bir deneydir. Beyinde sade alüminyum değil kadmiyum, kurşun, kobalt gibi ağır metaller de beyin hastalıkları için çok kritiktir. Bu araştırmaların çok geniş bir şekilde ele alınması, sanayi merkezlerindeki büyük ve çocuk ölümleri ile yapılacak korelasyon çok faydalı olacaktır.
Doç.Dr. Çetin ERTEK
4 Nisan 2015 Cumartesi
Duyuru: Radyasyon Fizikçisi Dr. Yüksel Atakan'ın Semineri
Radyasyon Fizikçisi Dr.Yüksel Atakan 25 Nisan 2015 tarihinde bir seminer verecektir. Seminer konusu, “Nükleer santral kazasından 4 yıl sonra bugün Fukuşima’da durum, psikolojik ve sosyal sorunlar: alınacak dersler, ayrıca ülkemizde kurulacak nükleer santralların radyasyon güvenliğiyle ilgili öneriler” olacaktır.
İlgi duyan herkes davetlidir.
Seminer Programı:
1. Kazadan 4 yıl sonra Fukuşima'da durum, yeni nükleer santrallar için alınacak dersler (Sunum 30 dakika, Görüşme 15 dakika)
2. Ülkemizde kurulacak nükleer santralların radyasyon güvenliğiyle ilgili öneriler, düşük radyasyon dozları ve kanser riski (Sunum 30 dakika, Görüşme 15 dakika)
Tarih: 25 Nisan 2015
Saat: 13.30 – 15.00
Yer: Caddebostan Kültür Merkezi’nin ana giriş katının bir alt katında bulunan Etkinlikler Salonu’dur.
Not: Seminer saat 13.30’da başlayacak olup, katılımcıların en geç saat 13.15’de toplantı salonunda hazır olmaları rica olunur.