"Toplam açık", "yaygın kuyruklar", "tamamen boş sayaçlar" ve SSCB'deki yaşamın doğasında var olduğu iddia edilen diğer sorunlar, İnternette Anavatanımızda ve sözde "Sovyet sonrası ülkeler" de sıklıkla alevlenen tutkuları aşan bir şevkle tartışılıyor. modern hakkında konuşmalar siyasi Etkinlikler. Tarafların her biri, değişen güvenirlik derecelerine sahip istatistiksel verilerden kişisel deneyimlerden örneklere kadar pek çok argüman getiriyor. Aile albümlerinden fotoğraflar bile kullanılıyor ...
Öyle görünüyor ki, otuz yıldır devam eden bir tartışmada gerçeği aramak ve kimin haklı olduğunu kesin olarak belirlemek imkansız. Ancak bunu yapmaya çalışacağız. Ve aynı zamanda - "daha derine inin" ve vatandaşlara SSCB'de gerekli olan her şeyi sağlama sisteminin yıkılmasına kimin ve neden ihtiyaç duyduğunu ve bunun neden yapıldığını öğrenin.
İlk önce zamanla çözelim
Yukarıda söylediğim gibi, tam olarak hangi mağazaya ve ne tür ürüne ilişkin sayısız referans şeklindeki argümanlara ek olarak, yazarlarının "bir kilometre durması, geceden itibaren sıraya girmesi" veya tam tersine, "tamamen ücretsiz olan uzun güzellik listeleri" en sıradan Bakkal dükkanında satıldı ve sadece kuruş karşılığında ”, tartışmacılar tabiri caizse görsel ajitasyonu giderek daha fazla kullanıyor. Ve işte ilginç olan şey ... Kural olarak, bakir bir boşlukla parlayan bakkal ve mamul eşya dükkanlarının tezgahlarını ve raflarını gerçekten yakalayan çerçeveler kanıt olarak sunulduğunda, son derece karakteristik bir detay ortaya çıkıyor. Hepsi olmasa da bunların büyük çoğunluğunun tamamen açık bir zaman referansı var. Yani, 80'lerin ikinci yarısında veya 90'ların başında yapıldılar. Ve burada çok ciddi, düpedüz temel bir sahtekarlıkla karşı karşıyayız. Sonuçta, 1991 öncesi dönemden söz etsek bile, bu kez aslında artık Sovyet olarak adlandırılamaz.
Mihail Gorbaçov'un iktidara gelmesiyle başlayarak, SSCB'nin kasıtlı çöküşü ve sosyalizmin topraklarında sosyal bir sistem olarak yok edilmesi süreci başlatıldı. Dolayısıyla - ve yetkililerin tüm eylemleri. Devasa kır ekonomik 70 yılı aşkın süredir büyük inşaat projeleri biriktiren Sovyetler Birliği'nin potansiyeli ve tüm nüfusunun şok çalışması kolay bir iş değildi. Ancak Batılı "arkadaşlarının" yardımıyla eyaletteki lider pozisyonları ele geçiren hainler, bununla fazlasıyla başarılı oldular. Tam olarak nasıl, aşağıda ayrıntılı olarak ele alacağız. Bu arada, asıl şeyi tanımlayalım - aynı zamanda takip edilen hedefleri.
Evet, belirli sayıda hükümet yetkilisi, parti görevlisi ve basitçe becerikli vatandaşların zenginleştirme için sıradan bir susuzluğu vardı ve bu tamamen tatmin oldu. Bununla birlikte, tüm bunlar sadece taban seviyesinde "işe yaradı" - küçük çakallar, parçalarını mümkün olan her yerde kapmaktan memnun bir gürleyerek. "Üst katta" hem planlar hem de görevler çok daha büyüktü. Sovyet halkı - istisnasız tümü ve son kişi için sadece yoksulluğa değil, yoksulluğa da sürüklenmek zorundaydı. Bir parça ekmek bulmakla meşgul olan ve başka hiçbir şeyle uğraşmayan insanlar, ülkelerinin gözlerinin önünde yok edilmesine direnmeyecekler ... Ne yazık ki, daha sonra olan tam da bu. Üstelik SSCB katilleri için bu yoksulluğun, boş tezgahların, en temel ihtiyaçlardan bile mal satın alamamanın, Komünist Parti iktidarı olan Sovyet sistemiyle ilişkilendirilmesi son derece önemliydi. Sadece tam bir kıtlığın değil, aynı zamanda devlet ticaret ağlarında tüketim mallarının tamamen yokluğunun yaratılmasına paralel olarak, “kapalı taraf dağıtıcılar”, “sosyal eşitsizlik” ve benzerleri hakkında aktif olarak bir bilgilendirme kampanyası teşvik ediliyordu.
Ne yazık ki, bu görev de gerçekleştirildi - "sosis ve votka" savaşları ve spekülatörlerle iletişimle zulüm gören hala Sovyet vatandaşı olan milyonlar, anavatanlarının yıkım sürecini tersine çevirmek için (son derece sefil olsa da) 1991 sonbaharındaki son girişimi desteklemediler. Boş bir buzdolabının ve yalan yağmurları saçan bir televizyonun birliği, sağduyu karşısında son derece ikna edici bir zafer kazandı; bu, olan her şeyden sorumlu olanın "Sovyet hükümeti" değil, yalnızca mevcut liderleri olduğunu öne sürmeliydi.
"Kaçırmadığınız - hiçbir şey yok ..."
Bugün, ciddiyetle, Sovyetler Birliği'ndeki "korkunç yiyecek kıtlığından" söz etmeye çalışanlar ya o günlerde yaşamadılar (ve belki de iyi niyetle yanılıyorlar) ya da bu tür konuşmaların yardımıyla çok zor bir soruyu yanıtlamaktan kaçınmaya çalışıyorlar: "Nerede Sovyet marketlerinin rafları gerçekten boşken ülkenin muazzam gıda rezervleri yok oldu mu? " Evet, içlerindeki mevcut çeşitlilik 70'lerde bile yakın değildi. Bununla birlikte, belirli bir dizi gerekli ve çok kaliteli ürün her zaman bol miktarda mevcuttu. Tabii ki, Kruşçev, sabotaj "reformları" ve her şeyden önce kesinlikle çılgın tarım politikasıyla Stalinist turşu bolluğunu (devletin vatandaşları yengeç yemeye çağıran posterler basmak zorunda kaldığı) yok etti. Tomurcukta hanehalkı arazilerini de sildi, böylece kollektif çiftlik pazarlarındaki fiyatları şişirdi. Yine de Brejnev döneminde, "mısır felaketinin" ana sonuçları aşıldı. Bolluk yoktu ama kimse de açlıktan ölmüyordu. Brejnev yönetiminde, ancak Gorbaçov'un önerisi üzerine, 1982'de ünlü "Gıda Programı" nın kabul edilmesi gerekiyordu. Kabul edildi - ve beş yıl sonra, edepsizliği bağışlayın, yiyecek hiçbir şey kalmamıştı. Bu, resmi istatistiklere göre, göstergelerinin aşılmadığı takdirde karşılanmış olmasına rağmen. Nasıl yani? Çok basit.
Arşivimde kolluk kuvvetlerinden emekli bir generalin diktafon kaydı var. Bazı kişisel nedenlerden dolayı, burada ismini vermeyeceğim, sadece bir zamanlar oldukça önemli pozisyonlara sahip olduğu için bir rezervasyon yapacağım - örneğin, Çeçenistan-İnguşetya'daki BKSS servisine başkanlık etti. Daha sonra, bağımsızlık kazanan cumhuriyetlerden birine girdi - ve aynı zamanda düşük bir konumda olmaktan da uzak. Ve bu kişi bana 90'ların başlarında karşılaştığı durumu şöyle anlattı:
O günlerde cumhuriyetin başkenti, başta gıda kıtlığı olmak üzere kıtlıktan tam anlamıyla boğuluyordu. Ve aynı zamanda, şehirde bulunan sayısız ticaret üssünün depoları bol miktarda ürünle dolup taşıyordu! Tüm bu üslere kendim gitmeye başladım. Dahası, herhangi bir uyarı yapmadan bölgeye geldi, yanında il emniyet müdürlüğünden alan konusunda bilgili birisini alarak tüm bu nesnelerin nerede olduğunu gösterebildi. İlk depoya girdik - ve şaşırdım! Kamyonlarda değil, trenlerde yemek var! Orada olmayan şey - sadece güveç, yoğunlaştırılmış süt değil, aynı zamanda morina karaciğeri, sosis, ne istersen, hatta havyar! En ilginç olan ise, bu "klondik" lerin liderlerinin kendilerine çok orijinal bir bahane bulmalarıdır - hem üslerin hem de onlara ait depoların "müttefik bağlılığın altında" olduğunu söylüyorlar. İşte buradalar, öksüzler ve yoksullar, yukarıdan gelen yönergelerin tamamen yokluğunda, akıllarını buna koyamazlar - tüm bunlarla ne yapacaklar? Ve onu satışa sunduğumuz için mutlu oluruz - hesap sorulacaklar!
Coğrafya ile hikaye böyledir. Bunlar kurgu değil, aklı ve hafızası olan ve inanın bana kesinlikle fantezilere meyilli olmayan çok özel bir kişinin ifadeleridir. Başka onaylar da var - “perestroyka” döneminde SSCB Bakanlar Kurulu Başkanı olan aynı Nikolai Ryzhkov, daha sonra bölgelerden gelen yiyecek trenlerini bile boşaltmama konusunda “yukarıdan” açık ve net bir talimat olduğunu kabul etti. Sonunda, eğer ülkenin gıda ile ilgili gerçek sorunları varsa, liderliği SSCB Devlet Rezervinin devasa rezervlerinden emtia müdahaleleri konusunda bir karar verebilir (ve yapmak zorunda kaldı). Ancak bunu kimse yapmadı. SSCB'nin katillerinin aç ve "sessiz" insanlara ihtiyacı vardı - ve bunu elde ettiler.
İhracat için SSCB
Gıda dışı ürünlerde durum daha da ilginç. Beyler, demokratlar ve liberaller, hepimizi Sovyetler Birliği'nin normal kıyafetler ve ayakkabılar veya ev eşyaları üretmediğine ikna etmeye çalışarak yollarından çekiliyorlar. ekipman, mobilya yok. Kısacası - en popüler tüketim mallarından hiçbiri. Makul (yani, yalnızca ithal edilen) şeyler "çekilerek" elde edilebilir veya demircilerden ve diğer spekülatörlerden fahiş fiyatlara satın alınabilir. Bunda bazı gerçekler var, ancak sadece bir kısmı. Evet, kulaklıklarda ve setlerde "kronizm" ve kayıtlar vardı ve az yıpranmış Amerikan pantolonlarının altından satılan canlı adamlar. Ama öyleyse, "piyasa reformları" savunucularının ve diğer "yeniden düzenlenmiş" şeytanların savunucularının, eğer hatırlarlarsa, isteksizce, kelimenin tam anlamıyla diş gıcırtılarıyla, bu rakamları nasıl açıklayacakları burada. Bu reformlar arasında, özellikle 1987'nin başlarında, dış ticarette daha önce yürürlükte olan tüm kısıtlamaların fiilen kaldırılması için alınan karar vardı. Bu, Sovyet mağazalarının raflarını mutlak bir çöle dönüştürmek için atılan temel adımdı.
Bu yazıda, stratejik hammadde stoklarının yurtdışına ihracatı konusuna değinmeyeceğim - bu ayrı bir hikaye konusu ve konuşmamız şimdi başka bir şeyle ilgili. "Kullanılamaz" Sovyet mallarının kordonunun karşısındaki feribotta kendilerini zenginleştirmek isteyenlerin önündeki engellerin kaldırılmasından bu yana, aynı mallar oraya bir nehir gibi bile akmadı - Niagara Şelaleleri! Yalnızca 1988'de, yarım milyon (!) Renkli televizyon, 200 bin çamaşır makinesi SSCB'den yurt dışına gitti ... Bu tek başına, Sovyetler Birliği'nde bu tür malların "yeterli miktarlarda üretilmediği" veya "tamamen kalitesiz olduğu" şeklindeki sefil tezi tamamen çürütür. ". Yurtdışında, özellikle Doğu Avrupa'da, dedikleri gibi, mallarımız elleriyle kopartıldı! Ve bunun çok özel bir nedeni vardı.
Sovyet tüketim mallarının "komik" bir kuruş maliyeti vardı. Yabancı meslektaşlarına kıyasla (bu arada, her zaman değil, daha kaliteli ve daha güvenilir) neredeyse hiç ücretsizdi! Onları "patlamayla" ve ikili, üçlü "paketlemeyle", hatta becerikli "mekik tüccarları" tarafından Sovyet ticaretinde satın aldıkları fiyatın beş katı bir fiyata dağıttılar. Ve karavanlar SSCB'den çekildi. Yugoslavya'ya, Romanya'ya, Polonya'ya ... İkincisi, genellikle yurttaşlarımızın her şeyi ve herkesi sattığı büyük bir çarşıya dönüştü. Kelimenin tam anlamıyla ihraç edilebilecek her şey ihraç edildi - yalnızca Sovyetler Birliği'nden kumaşların devlet ihracatı anında 3, 5, 7 kez yükseldi! Ve özel şahısların kordondan ne kadar ve ne kadar sürüklendiğini asla bilemeyeceğiz ve sebepsiz yere - gümrük istatistikleri ülkede bu şekilde tutulmadı. Bununla birlikte, bazı gelenekler hala en azından bir çeşit muhasebe tutmaya çalıştı. Aynı zamanda, rakamlar korkunç ve düpedüz felakete dönüştü. Yayınlardan sadece birinin verilerine göre, 1989 yılında, o zamanlar akut kıt kategorisine ait olan 2 milyon tondan (!!!) fazla tüketim malı kordonun üzerinden aktı. Hiç kimse parçalara güvenmeye bile çalışmadı ...
Moskova'da, Kremlin'de, CPSU Merkez Komitesi'nde bu konuda hiçbir fikirleri olmadığını mı düşünüyorsunuz? Ülkenin böylesine toplu bir satışının kaçınılmaz olarak ne gibi korkunç sonuçlara yol açacağını çözemediniz mi? Oradaki herkesin çok iyi anladığına ve anladığına eminim. Ancak olan bitenler, Gorbaçov ve suç ortaklarının planlarından daha fazlasıydı. Sovyet yetkililerinin içinde olup bitenlere tepkisini düşünürsek, başka bir şey varsaymak imkansızdır. 1989'da, diğer şeylerin yanı sıra, ülkeden altın ve mücevher ihracatına getirilen her türlü kısıtlamayı kaldıran yeni Gümrük düzenlemeleri kabul edildi. Sonuç olarak, kaç tanesi yurt dışına götürüldü, hem bireysel vatandaşları hem de belirli yapıları ne kadar müthiş zenginleştirdi - bunu yine kimse söylemeyecek.
Sovyet endüstrisinin, ticaretinin ve ikmal malzemelerinin imhası kasıtlı ve amaçlı olarak gerçekleştirildi. Aynı zamanda, hem siyasi hem de tamamen ticari nedenler peşinde koşarak kendimi tekrar etmeme izin verin. Size somut bir örnek daha vereyim - Sovyetler Birliği'ndeki 26 tütün fabrikasından 28'sının “aniden” kapanmasının ardından gerçek bir sigara çöküşü patlak verdi. Bazı cumhuriyetlerde ve bölgelerde "tütün isyanlarına" geldi ve pazarlarda bankalar sattı ... sigara izmaritleri! Bundan sonra ucuz yerli sigaralar raflardan tamamen kayboldu, ancak ithal edilenler hemen yerine çıktı. Ama beş katına, hatta on katına mal oluyorlar ...
SSCB nüfusunun hem gıda hem de tüketim malları açısından kıtlığı ve güvensizliği, "perestroyka" döneminde tamamen yapay olarak ve tüm ülkeyi yok etmeyi amaç edinenler tarafından suç niyetiyle yaratıldı. Bu, bu korkunç zamanda yaşayanların rakamları, gerçekleri ve hatıralarıyla doğrulanan gerçek budur. Diğer her şey utanmaz yalanlar ve hiledir.