Anasayfa, seçkin maddelerden birinin giriş bölümünün sergilendiği bir bölüme sahiptir. Bu bölümde, okuyuculara Vikipedi'nin ürettiği en başarılı içerik örnekleri sergilenmektedir. Bu ayın anasayfaya çıkan seçkin madde listesi buradan görülebilir.
Maddenin anasayfaya çıkabilmesi için seçkin madde statüsünde olması gerekmektedir (herhangi bir maddeyi aday göstermek için bkz: Vikipedi:Seçkin madde adayları). Seçkin madde statüsü alan maddeler, seçilme sıralarına göre kronolojik olarak anasayfaya çıkarlar.
Seçkin içerik sorumluları, anasayfaya çıkacak olan maddelerin düzeninden ve sistemin sağlıklı işleyişinden sorumludur. Konuyla ilgili bilgi almak veya herhangi bir sorun bildirmek için lütfen sorumluların sayfasına mesaj bırakın.
Yıldız, ağırlıklı olarak hidrojen ve helyumdan oluşan, yoğun ve karanlık uzaydaışık saçan gökyüzünde bir nokta olarak görünen plazmaküresidir. Bir araya toplanan yıldızların oluşturduğu gökadalargözlemlenebilir evrenin hâkimidir. Dünya'dan çıplak gözle görülebilen yaklaşık altı bin dolayında yıldız vardır ve Dünya'ya en yakın yıldız, aynı zamanda Dünya üzerindeki yaşamın kaynağı da olan Güneş'tir. Gün ışığı dâhil olmak üzere Dünya üzerindeki enerjinin çoğunun kaynağı Güneş'tir. Diğer yıldızlar, Güneş'in ışığı altında kalmadıkları zaman, bir başka deyişle geceleri gökyüzünde görünürler. Yıldızların parlamasının nedeni çekirdeklerinde meydana gelen çekirdek kaynaşması (füzyon) tepkimelerinde açığa çıkan enerjinin yıldızın içinden geçtikten sonra dış uzayaışınım (radyasyon) ile yayılmasıdır. Gökbilimciler bir yıldızın tayfını, parlaklığını ve uzaydaki hareketini gözlemleyerek o yıldızın kütlesi, yaşı, kimyasal bileşimi ve bunun gibi birçok özelliğini belirleyebilirler. Bir yıldızın toplam kütlesi, yıldızın gelişiminin ve sonunun ana belirleyicisidir. Bir yıldızın gelişim süreci içinde bulunduğu aşamaya göre çapı, dönüşü, hareketi ve sıcaklığı belirlenir. Sıcaklık ve parlaklık durumuna göre işaretlendikleri Hertzsprung-Russell diyagramı (H-R diyagramı), yıldızların güncel yaşını ve gelişim, sürecindeki aşamasını belirlemek için kullanılır. (Devamı...)
Gelecek haftanın seçkin maddesi
Genetik, biyolojinincanlılardaki kalıtım ve çeşitliliği inceleyen bir dalıdır. Canlıların özelliklerinin kalıtsal olduğunun bilinci ile, tarih öncesi çağlardan beri bitki ve hayvanlar ıslah edilmiştir. Bununla birlikte, kalıtımsal aktarım mekanizmalarını anlamaya çalışan modern genetik bilimi ancak 19. yüzyılın ortalarında, Gregor Mendel'in çalışmasıyla başlamıştır. Mendel, kalıtımın fiziksel temelini bilemediyse de, bu özelliklerin ayrık bir tarzda aktarıldığını gözlemlemiştir; günümüzde bu kalıtım birimlerine gen adı verilmektedir. Genler DNA'da belli bölgelere karşılık gelir. DNA dört tip nükleotitten oluşan bir zincir moleküldür. Bu zincir üzerinde nükleotitlerin dizisi, organizmaların kalıt aldığı genetik bilgidir. Doğada DNA, iki zincirli bir yapıya sahiptir. DNA'daki her iplikçikteki nükleotitler birbirini tamamlar, başka bir deyişle her iplikçik, kendine eş yeni bir iplikçik oluşturmak için bir kalıp olabilme özelliğine sahiptir. Bu, genetik bilginin kopyalanması ve kalıtımı için işleyen fiziksel mekanizmadır. Nükleotitlerin DNA'daki dizilişi, hücre tarafından amino asit zincirleri üretmek için kullanılır. Bunlardan protein oluşur. Bir proteindeki amino asitlerin sırası, gendeki nükleotitlerin sırasına karşılık gelir. Aradaki bu ilişkiye genetik kod denir. (Devamı...)