Rusya’da havacılık sektörü zor zamanlar geçiriyor. Kişisel uçuşlara olan talebin canlanması olacak mı ve Avrupa’daki bireysel seferlerle ilgili işlerin nasıl yürüdüğünü, AVIAV TM’in (Cofrance SARL) önde gelen Fransız iş havacılığı merkezi direktörü Vitaly Arkhangelsky anlattı.
– Vitaly Dmitrievich, AVIAV TM (Cofrance SARL) için 2018 yılı nasıldı? Iş havacılığı dünyasında bir şeyler değişti mi? Aralık ayı, yılı özetleme zamanıdır…
– Yıl, küçük sürprizle ve bazı başarılarla, gergindi. AVIAV TM ‘in (Cofrance SARL) faaliyetleri hakkında konuşursak, her şey neredeyse planlandığı gibi oldu.
– Rusya’da bu yıl kişisel uçuşlara olan talebin ani olarak azaldığı doğru mu?
– Ani olarak mı? Hiç de değil. Rusya hakkında konuşuyorsak, yaklaşık beş yıldır istikrarlı şekilde düşüyor. Örneğin, ABD’de talep artıyor. Avrupa’da, yaklaşık aynı seviyede kalıyor. Eski Bağımsız Devletler Topluluğu ülkelerinde farklılık göstermektedir. Özbekistan, Kazakistan, Azerbaycan, Kırgızistan ve diğer bazı devletlere güvendik. Özbekistan ve Azerbaycan’da iş havacılığına ilgi artmaktadır. Rusya’dan birçok müşterimiz var, ancak AVIAV TM (Cofrance SARL) dünya çapında çalışıyor.
– Rusya’nın Dünya Kupası’na ev sahipliği yapması, iş havacılığı pazarını etkilemedi mi?
– Tabii ki, etkiledi. Tam bunu söylemek istiyordum. Dünya Kupası sırasında, Rusya’ya özel seferlerin sayısı önemli ölçüde arttı. Ayrıca birkaç ülkeden biz de sipariş aldık. Böyle bir olay ilgiyi yaratmaması ve geniş çaplı rezonansı uyandırmaması mümkün değil. Havayollarının normal charter uçuşlarının sayısını artırmasına rağmen, kişisel ticari jetleri ile Kupaya ulaşmak isteyen birçok kişi vardı.
– Dünya Kupası yanı sıra? Rusya’da iş havacılığı pazarının şu anda krizde olduğunu söylemek mümkün mü?
– Durum konusunda iyimseriz. Tabii ki, ülkedeki statik politik ve ekonomik durum iş havacılığı pazarını en iyi şekilde etkilememektedir. Ancak, bu yılın sadece Dünya Kupası nedeniyle değil, önceki yıllara göre daha başarılı olduğunu da belirtmek isterim. Örneğin, Eylül ayında Vladivostok’ta Ekonomik Forum yapıldı ve birçok katılımcı oraya bireysel seferlerle gitti. Rusya’da ve yurtdışında, örneğin büyük girişimciler veya diğer VIP müşterilerimiz tarafından ziyaret edilmesi gereken başka önemli olaylar da oldu. Kural olarak, bunun gibi önemli olayların yaşandığı dönemlerde iş havacılığına olan ilginin arttığı görülmektedir. Bu yılın bir dönüm noktası ve önümüzdeki yıllarda bu sektörde hafif bir artış olacağı ümit edilmektedir.
– Bu kadar iyimser beklentilerin nedeni nedir?
– Genel eğilim ile bağlı. Dediğim gibi, bu yıl uzun durgunluktan sonra, kişisel uçuşlar için siparişlerde hafif bir artış oldu ve bu da Dünya Kupasını göz önünde bulundurmadan gerçekleştirildi. Bir öncelik değişimi gözleniyor, yani önceden Rus müşterileri çoğunlukla yurt dışına uçtu, şimdi kişisel charter uçuşlarının çoğu iç hat uçuşlarına düşüyor, özellikle de havayollarının doğrudan destinasyon sunmadığı yerlerde.
Belki de ekonomik durgunluğa sahip tablo nihayet daha iyiye doğru değişecektir, her halükârda öyle ummak çok isterim. AVIAV TM (Cofrance SARL) şirketimizin var oluşunun tüm süresinde ve bu da yaklaşık on yıldır, özellikle Rus müşterileriyle çok çalıştık. Bu yıl dışında, son birkaç yıldır, haklı olarak belirttiğiniz gibi, müşterilerimiz için de bizim için de başarılı olmaktan uzaktı. Ancak, yavaş da olsa, durum iyileşmektedir, bireysel seferlerin sayısı artmakta ve bunun devam edeceği konusunda objektif bir varsayım var.
– Rusya’da özel havacılığın coğrafyasında değişikliğin olduğunu söylediniz. Başka değişiklik var mıdır?
– Bu ana ve oldukça önemli değişikliktir. Bugün, Rusya’dan gelen müşterilerin neredeyse yarısı ülke içinde uçuyor. Önceden, böyle değildi. Ayrıca, Çin’in yönü aktif olarak gelişiyor. Beş yıl önce kişisel uçuşların çoğu Avrupa’ya, üstelik örneğin Londra veya Paris gibi büyük başkentlere yapıldıysa, bugün birçok uçak Tianjin, Chongqing, Guangzhou, Shenzhen, Şangay’a uçuyor… Özel amaçlı uçuşların azalması eğilimi var (şu anda sadece Rusya hakkında konuştuğumuzu hatırlatıyorum). Bugün, aile gezisi veya bir düğün turu, Rusya pazarında nadir bir durumdur. Yine de, beş veya yedi yıl önce, bu tür siparişler çok daha fazlaydı. Günümüzde sadece iş adamları, yöneticiler veya büyük şirketlerin çalışanları, büyük kamuoyu adamları uçuyor. Fakat ABŞ’de veya Avrupa’da böyle bir eğilim yok, iş ve kişisel uçuşların oranı neredeyse değişmiyor.
– Bildiğim kadarıyla şirketiniz küçük uçaklarla da çalışıyor. Bu yıl bu alanda işler nasıldı?
– Çok güzel, ama Rusya’da değil. Burada feci derecede kötü olan şey, küçük havacılıktır. Günümüzde, gelişimi için bir umut yok ve bu havacılık mevzuatının suçudur. Küçük uçaklar potansiyellerinin sadece küçük bir kısmını kullanırlar. Avrupa’da veya ABD’de her şey tamamen farklıdır. İnsanlar “konstrüktör-uçakları” satın alıyorlar, hatta bazıları kendileri topluyor, garajlarda saklıyor ve fiilen istedikleri yere uçuyorlar. Yakın konumdaki şehirler arası, her türlü teslimat, hava gezileri ve çok daha fazlası “gökyüzü taksisi” talep görmektedir.
Rusya’da bunların neredeyse hiçbiri imkansızdır! Sınırlı sayıda gözlem uçuşlarına, aero kulüplerde yerel eğitim verilmesine izin verilir ve yine de bunun için her türlü toleransı alırken uçmak için herhangi bir istek kaybolacak. Helikopterlerle yolcu taşımacılığı aynı havayolları tarafından sunulmaktadır, yani bunlar kolaylık ve bireysel bir yaklaşım olmadan standart uçuşlardır ve rekabet olmadığı için çok pahalıdırlar. Özel bir uçuş için bin tane farklı izin gerektirir, yine de vermeyebilirler.
– Neden her şey bu kadar kötü?
– Aynı ekonomik durgunluk. Yine bir nedenin biri-de belki, yetkili makamların prosedürü basitleştirirsek “önüne gelen herkesin” uçacağından ve uçak kazalarının daha sık hale gelmesinden korkması da olabilir. Ancak bu kadar kârlı bir sektörün çalışmaması üzücüdür. İnsanlar bu konuda iyi para kazanabilirdi. Avrupa’da olan budur, fakat Rusya’da sanki küçük uçaklar yok gibi görünüyor. Ve durumun yakın zamanda değişeceğini sanmıyorum. Örneğin Fransa’da yaptığımız gibi herhangi bir amaç için hafif uçak sağlamaktan memnuniyet duyarız, ancak burada her şey çok daha karmaşıktır.
– Yani, Avrupa’da böyle sipariş çok mu var?
– Tabii ki! Hafif uçaklar, örneğin İspanya, İtalya ve Almanya’da çok popülerdir. Fransa’da helikopterlerle yapılan geziler, şehirlerdeki gök yüzü taksileri veya kayak merkezlerine uçuşlar popülerdir. Bazen helikopterler belirlenmiş alanlı yatta iniş yapmak için kullanılır. Genel olarak, burada, Avrupa’da, hafif hava araçları için tüm yollar açıktır. Ticari havacılıkla uğraşan çok sayıda şirket var, bu nedeniyle sağlıklı rekabet ortaya çıkıyor, hizmetlerin kalitesi artıyor ve fiyatı “orta sınıf” için uygun hale geliyor.
Ve lütfen dikkat, olay ve kaza yoktur. Tüm havacılık yasaları kesinlikle uygulanır. Rusya’da da hayatlarını riske atmak veya bu tür ihlallerden cezai olarak sorumlu tutulmak isteyen az sayıda insanların olduğunu düşünüyorum. Küçük uçakların gelişimi Rus işadamları için çok yararlı olacaktır. Hafif uçak veya helikopter siparişi orta menzillilerden çok daha ucuzdur ve insanları taşımak, işletmeleri kontrol etmek, yükleri teslim etmek ve aynı zamanda kimseye bağlı olmamak gibi çok farklı görevleri çözebilirler. İhtiyaç duyduğunuzda taksi gibi çağırdınız ve yola çıktığınız.
– Rusya’da özel jetleri satın almakla ilgili işler nasıl gidiyor? Sonuçta, siz de satışını yapıyorsunuz?
– Satışını yapıyoruz. Ancak Rusya’da özel uçak çok az satın alınıyor. Ve neredeyse herkes ikinci el modelleri alır. Şu anda piyasada çok sayıda avantajlı teklifler var, onlar burada talepleri aşıyor, bu nedenle yeni jetleri sipariş etmek zararlı.
Hava araçları, esas olarak büyük şirketler için satın alınır, sonra yönetici şirketi bulup onlara kiraya verilir, bu da işletme maliyetlerin karşılanmasına olanak sağlar. Genelde çalışanlar uçtuğu için, şirket sahipleri satın alırken kurulların durumunu pek fazla önemsemezler, asıl mesele geminin uçuş özelliklerinin iyi, güvenli ve emniyetli olması ve onun yeni olmadığı hiç kimseyi umursamaz.
– Avrupa’da işler nasıl?
– Benzer şekilde, ama genel olarak, satışlar burada daha fazla. Aynı nedenlerden dolayı, temel olarak halihazırda uçuş geçmişi olan uçaklar satın alınır. Yeni uçaklara gelince, son zamanlarda bunları bireysel düzeyde sıfırdan inşa etmek eğilimi önemli ölçüde artmıştır. Bu yıl, müşterilerden bu tür isteklerin sayısı önemli ölçüde arttı, bu pazarın hızla ivme kazanacağı gibi görünüyor.
– Neden? Sonuçta, bu muhtemelen uzun sürer ve pahalıdır?
– Uzun mu sürer – evet. Ancak, uçak fabrikasına, örneğin uzun süredir var olan Bombardier Challenger modeli sipariş etmeye kıyasen, fiyatında tasarruf bile edebilirsiniz. Teknolojiler hızla gelişiyor, daha ekonomik malzemeler icat ediliyor. Yeni jet geliştirilirken onun çevre dostu olması göz önünde bulundurulur, çünkü her yıl çevre kirliliği için giderek daha fazla para cezası veriliyor. Uçakların tasarlanması ve inşa edilmesi, özellikle küçük uçaklara gelince daha kolay hale gelir.
Ayrıca, uçağın gelecekteki sahibi için tüm isteklerini dikkate alarak şahsen kendisi için yapılmış olması önemlidir. Ve güvenlik sistemlerin en modern olması içindir, çünkü onlar her gün güncellenir. Bu nedenle, “sıfırdan” proje, hazır yeni versiyondan daha fazla avantajlıdır. Zaman maliyetleri de göründüğü kadar büyük değildir, çünkü tanınmış üreticilerin siparişleri önümüzdeki birkaç yıl için planlanmış olabilir. En hızlı seçenek ise, elbette, Avrupa veya Kuzey Amerika’da da çok yaygın olan, kullanılmış uçak satın almaktır.
– Rusya hakkında başka ne söyleyebilirsin? Ekonominin durgunluğu veya havacılık mevzuatın özellikleri dışında, iş havacılığın daha hızlı gelişmesini engelleyen şey nedir?
– Bunlar kilit faktörlerdir. Ancak havaalanlarına da dikkat çekmek isterdim. İş adamları sıkça standart dışı çözümler ararlar, onlar olmadıkları yerlerde havaalanlarına ihtiyaç duyarlar. Rusya’da fakir terkedilmiş durumda olan birçok havaalanı var.
Özel jetler için havaalanı diye bir şey yoktur ve muhtemelen asla olmayacak. Çalışan hava limanları bile uçak bakımı için servis merkezleri, yakıt ikmali kompleksleri gibi ve saire gerekli asgari düzeye nadiren sahip olur. Daha fazla destinasyon almak için hava merkezlerinin kendileri bile yeterli değildir. Mesela ABD’de 15 bin havaalanı, Brezilya’da – 4 bin ve Rusya’da ise binden biraz fazladır. Çok sayıda gözükse de onların yarısı kullanılmamaktadır, yeniden yapılanmaya ihtiyaç duymaktadır. Bu arada, küçük uçakların gelişmesi için bu kadar zor olmasının sebeplerinden biri de budur. Hafif uçaklar Domodedovo’ya mı insinler yoksa.
– Şirketinize geri dönelim. Bu yıl, başka ne ile hatırlanacak?
– 2018 Kasım’ında gerçekleşen ana başarımız, iş havacılığı denetimi alanında lider olarak kabul edilen Wyvern Ltd organizasyonuna üye olmamızdır. Bu bakımdan, sadece Fransa’da değil, Avrupa Birliği’nde de prestijli bir üyelik kazanan ilk kişiyiz. Sonuçta, Wyvern ile işbirliği, Wingman’ın yüksek standartlarına uygunluk anlamına gelir ve müşterilerimize güvenli uçuşları garanti eder.
Üstelik, müşterinin kendisi hangi modelin kendisine uygun olduğunu belirleyebileceği ve web sitemiz üzerinden uçuş rezervasyonu yaptırabileceği eşsiz online uçak arama ve seçme sistemimiz aktif olmaya devam ediyor. Günümüzün müşterileri için, tüm modern bilgi araçlarının el altında bulundurulması çok önemlidir ve biz onlara ticari jetleri kiralama anlaşmasının tamamen şeffaf olduğu fırsatı tanıyoruz. “Bağımsız” siparişlerin sayısı artıyor. Başka faydalı Internet servisleri de var, örneğin, portalımızda, istenen uçağın şu anda nerede, destinasyonun hangi noktasında bulunduğunu izlemek kolaydır. Veya istenen destinasyonda Boş Uçuş sistemi uçağının bulunmasını hızlıca kontrol edebilirsiniz.
Ayrıca, AVIAV TM (Cofrance SARL) şirketimiz, ambulans taşımacılık alanında lider bir konumda olmaya devam ediyor…
– Hastaya gemide hastane koğuşu olan özel bir uçak saglandığında mı?
– Evet, aynen böyle. Bu yıl, bu sektördeki anahtar teslimi hizmetlerimiz için siparişlerde düşüş yönünde bir eğilim olmuştur. Anahtar teslimi, bu örneğin sadece ihtiyaç duyduğunuz uçak bulmak değil, aynı zamanda tüm tedavi sürecini düzenliyoruz, yani klinik ile sözleşme yapıyoruz, kara taşımacılığı da dahil olmak üzere tam transfer yapıyoruz, rehabilitasyon için konut kiralıyoruz, servis personeli tutuyoruz. Bu seçenek genellikle yurtdışında doğum yapmaya gelen kadınlar tarafından kullanılır.
Bu yıl, bizden ambulans transferi için ağırlıklı olarak Avrupa içi siparişler edildi ve sadece özel hava araçları ve gemide sağlık personeli sağlamak söz konusu oldu. Bu açıklanabilir bir durumdur, yani yabancı için yabancı bir ülkede gezinmesi zordur, herhangi bir konuda asistana ihtiyaç duyulur, yerel halk ise böyle bir sıkıntı yaşamaz.
Ayrıca bu yıl kargo havacılığının gelişmesine ve teslimat hizmetlerinin tanıtımına özel önem vermeyi planladık. Biz de öyle yaptık, birkaç başarılı sözleşmeyi imzaladık ve gelecekte bu yönde aktif olarak çalışacağız. Eşyaların, ürünlerin, malların, belgelerin hava yoluyla taşınması her zaman ve tüm ülkelerde aktüeldir. Görevimiz, müşterilere diğer şirketlerden daha uygun işbirliği şartları sağlamaktır. Ve bazen AVIAV TM ‘in (Cofrance SARL) bu yönde de faaliyet gösterdiği hakkında bilgi vermek gereklidir, sonuçta çoğu için iş havacılığı, yalnızca özel konfor koşullarda yolcu uçuşlarıyla ilişkilendirilir.
– Aslında, kargo için genelde dev uçaklar ayarlanır…
– Ama eşyaların teslimatı için her zaman büyük uçaklara ihtiyaç duyulmaz. Genellikle, yolcuları taşıyan aynı standart jet yeterlidir. Sadece içinde malların, ürünlerin veya örneğin hayvanların rahat bir ortamda bulunması için özel koşullar yaratılır.
– Bu sene Sizi çok şaşırtan şey oldu mu?
– Çok şaşırtan şey olmadı, ancak, örneğin, birleşik seyahat servisinin talep etmeye başlaması sürpriz oldu. Bu, sadece uçak sağlamanın yanı sıra karmaşık bir transfer organize etmemizdir, örneğin, müşteri Nice’e uçakla gelir, orada helikopterle alınır, yatlara teslim edilir, yat Sardunya kıyılarına gelir, burada müşteriye limuzin bekler, sonra Korf’a tekrar yatta, orada ise bir sebepten ötürü motosiklete ve faeton ihtiyaçları var… Böyle zor seyahatleri sevenler bulundu ve onların düşündüğümüzden daha fazla olduğu ortaya çıktı. Aslında, böyle bir “çok seviyeli” transfer düzenlemek o kadar kolay değil, sonuçta, buna ihtiyaç duyan müşteriler çok varlıklı insanlardır ve bir dakika bile beklememek için her şeyin mükemmel olması gerikir. Hazır çözümler bulunmaması nedeniyle durum karmaşıklaşıyor, her vaka bireyseldir. Ama yine de üstesinden gelebiliyoruz.
– Seneye dair şimdiden planlarınız var mı?
– Kuşkusuz, pek çok planlarımız var. İş havacılığının olanakları sınırsızdır, bu düşünceyi müşterilerimize iletmemiz ve hizmetleri daha erişilebilir hale getirmemiz gerekiyor.
Yeni Internet servislerinin, olağandışı rekabetçi tekliflerin oluşturulması, birkaç ek ofisin açılması, faydalı ortakların aranması, bazı uzmanların eğitimi ve uluslararası sertifikalandırılması, otomatik bir indirim sistemi oluşturulması projede vardır. Ayrıca başlattığımız projeleri başarıyla tamamlamak, yeni anlaşmalar yapmak, mevcut müşterilere kaliteli destek sağlamaya devam etmek, tüm ana alanları tanıtmak ve geliştirmek bizim için önemlidir. Tüm bunların arkasında, istikrarlı ve ilerici bir şirkette olması gerektiği gibi büyük çaba vardır.
– Rusya’da havacılık hizmetlerini desteklemeye devam edecek misiniz yoksa daha iyi zamanı mı bekleyeceksiniz?
– Tabii devam edeceğiz. Rusya bizim için öncelikli yönlerin biriydi ve olacaktır. Özel jetleri daha erişilebilir hale getirmeye ve Rus girişimcilere, bilim ve kamu adamlarına gerçekten önemli görevleri çözmede yardımcı olmaları için çalışacağız.
Röportaj, bağımsız gazeteci Nikolai Danilov tarafından yapıldı.