Yüzlerce evvel yaşamış bir bayanın ismini tarihe yazdırması ve bugün bile hala isminden kelam ettirebilmesi için ya soylu olması, ya değerli …
Yüzlerce yıl önce yaşamış bir kadının tarihe adını yazdırabilmesi ve bugün adıyla konuşabilmesi için asil olması, değerli biriyle evlenmesi ya da oğlunun değerli bir insan olması gerekirdi. Tüm bunlar aynı anda gerçekleştiğinde ise ortaya yenilmez bir karakter çıkıyor. İşte Avrupa’daki o sayı. Aquitaine’li Eleanor. Aquitaine’li Eleanor; Aquitaine’li Eleanor; Aquitaine Düşesi, Fransa Kraliçesi, İngiltere Kraliçesi ve İngiliz hükümdarının annesi oldu.
Aquitaine’li Eleanor, soylu olduğu için sayısız doğum hakkına sahipti. Evlilikleri daha sonra bu hakları genişletti. Ancak karakteri çok farklıydı. Aquitaineli Eleanor, Haçlı Seferlerine katılmış, hatta yanında kadın askerlerle Anadolu topraklarına kadar ulaşmıştır. Aquitaine’li Eleanor’un hikayesine daha yakından bakalım.
Akitanyalı Eleanor kimdir? Soylu bir ailenin düzgün eğitim görmüş kızı:
Eleanor’un doğum tarihi tam olarak bilinmese de tarihi kayıtlarda yaşının bahsedildiği yıllara bakıldığı vakit tahmini olarak 1122 yılında doğduğunu söyleyebiliriz. Eleanor, Akitanya Dükü X. William’ın üç çocuğundan en büyüğüdür. Eleanor’un ismi annesinden gelir. Latince Alie Aenor sözlerinin birleştirilmesinden oluşan isim Öbür Aenor manasına gelmektedir.
O zamanlar Fransa makul parçalara bölünmüştü ve bu parçaların en büyüğü Aquitaine olduğu için buranın sahibi William son derece güçlü bir insandı. Bu güç sayesinde bütün çocuklarının doğru bir eğitim almalarını sağlamıştır. Eleanor şimdi genç yaşta bilim, sanat ve sosyal bilgiler hakkında çok şey öğretiyor. Zamanının soylu çocuklarından bile birçok yönden çok daha üstün bir eğitim aldı.
Yıllar önce babasının 1137’deki ölümünden sonra Aquitaine Düşesi Eleanor’u koruma ihtiyacı hisseden babası, onu ve diğer kızlarını Fransız hükümdarı VI. Louis’e emanet etti. ve oğlu Eleanor ile evlendi. Fransa’daki en büyük mülklerin sahibi olan Eleanor, kraliyet ailesine kabul edildi.Genç Louis’in Kral VII. Louis olarak katılmasıyla, Aquitaine Düşesi Eleanor başka bir unvan aldı ve Fransa Kraliçesi oldu. Kraliçe olarak yaşam Eleonore için çok zordu.
Paris çok soğuktu ve bu nedenle ilk yerli şömineler kuruldu. bu süre içinde icat edilmiştir. Dindar bir adamdı ve Eleanor’un bir keşişle evlendiğini hissettiği bildirildi.Kraliçe’nin bir varis doğurması bekleniyordu ama 8 yıl boyunca çocukları olmadı, iki kızları oldu, tüm bu kargaşanın ortasında Haçlı seferleri davet edildi ve kral onlara katılacağını duyurdu.
Eleanor ona eşlik etmekte ısrar edince bir analiz bulundu.Aquitaine Düşesi olarak, Clairvaux’lu Saint Bernard’lı Eleanor’un sefere katılmasına izin verildi. Elenaor bu sefer yalnız gitmeyecekti. Ona Amazonlar adı verilen kadın şövalyeler eşlik etti.
Genç Louis’in Kral VII. Louis olarak katılmasıyla, Aquitaine Düşesi Eleanor başka bir unvan aldı ve Fransa Kraliçesi oldu. Kraliçe olarak yaşam Eleonore için çok zordu. Paris çok soğuktu ve bu nedenle ilk yerli şömineler kuruldu. bu süre içinde icat edilmiştir. Dindar bir adamdı ve Eleanor’un bir keşişle evlendiğini hissettiği bildirildi.Kraliçe’nin bir varis doğurması bekleniyordu ama 8 yıl boyunca çocukları olmadı, iki kızları oldu, tüm bu kargaşanın ortasında Haçlı seferleri davet edildi ve kral onlara katılacağını duyurdu.
Eleanor ona eşlik etmekte ısrar edince bir analiz bulundu.Aquitaine Düşesi olarak, Clairvaux’lu Saint Bernard’lı Eleanor’un sefere katılmasına izin verildi. Elenaor bu sefer yalnız gitmeyecekti. Ona Amazonlar adı verilen kadın şövalyeler eşlik etti. Bu savaşçılar Avrupa tarihinde bir ilk.Haçlı seferleri Hıristiyanlar için tam bir felaketti. Fransa’ya dönen Kral ve Kraliçe, ikinci kızlarının doğumuyla son ipleri de kopardı. 15 yıllık evlilikten sonra, Kral VII. Louis ve Eleonore 1150’de boşandı. Eleonore’nin sadece Fransa’sı vardı, kendini sadece insanlar için değil tüm Avrupa için güçlü gören bir hanımefendi.
Son zamanlarda yeni bir evlilik gerçekleşti.Bu savaşçılar Avrupa tarihinde bir ilk.Haçlı seferleri Hıristiyanlar için tam bir felaketti. Fransa’ya dönen Kral ve Kraliçe, ikinci kızlarının doğumuyla son ipleri de kopardı. Kral Ludwig VII ve Eleonore, 15 yıllık evlilikten sonra 1150’de boşandı. Eleanor’un yalnızca Fransa’sı vardı, kendini yalnızca halk için değil, tüm Avrupa için güçlü gören bir hanımefendi.Son zamanlarda yeni bir evlilik gerçekleşti.
Akitanyalı Eleanor Haçlı Seferleri’ne katıldı lakin kraliçe olarak değil:
Genç Louis’in Kral VII. Louis olarak tahta geçmesi ile birlikte Akitanya Düşesi Eleanor bir unvan daha kazanmış ve Fransa Kraliçesi olmuştu. Kraliçe olarak hayat Eleanor için çok zordu. Paris çok soğuktu ve bu nedenle birinci mesken içi şömineler bu devirde icat edildi. Kral kiliseye bağlı biriydi ve Eleanor güya bir keşişle evlenmiş üzere hissediyordu. Kraliçenin bir varis doğurması bekleniyordu lakin 8 yıldır çocukları olmamıştı. Olduğunda ise iki kızları olmuştu.
Tüm bu karmaşanın ortasında Haçlı Seferleri daveti yapıldı ve kral buna katılacağını duyurdu. Eleanor onunla gelmek için ısrar edince bir tahlil bulundu. Clairvaux’lu St. Bernard tarafından Akitanya Düşesi unvanıyla Eleanor’un sefere katılmasına müsaade verildi. Elenaor bu sefere yalnız gitmeyecekti. Yanında Amazonlar olarak isimlendirilen bayan şövalyeler vardı. Bu bayan savaşçılar Avrupa tarihinde bir birincidir.
Haçlı Seferleri Hıristiyanlar için tam bir felaket oldu. Ayaklarını sürüye sürüye Fransa’ya dönen kral ve kraliçe, ikinci kız çocuklarının doğması ile birlikte ortalarındaki son ipleri de kopardılar. 15 yıllık bir evlilik sonunda 1150 yılında Kral VII. Louis ile Eleanor boşandı. Eleanor sadece Fransa için değil, tüm Avrupa için güçlü kabul edilen bir bayandı. Yeni bir evlilik yakın vakitte gerçekleşti.
Akitanyalı Eleanor, İngiltere Kraliçesi oluyor:
O periyot Normandiya Dükü olan Henry’nin kendisiyle evlenmek istediğini öğrenen Eleanor, bunu kabul etti ve 1152 yılının Mart ayında evlendiler. O periyot İngiltere büyük bir karmaşa içindeydi. Herkes birbiriyle çatışıyordu ve kimin tahta geçeceği gerçek bir soru işaretiydi. Bu karmaşanın kazananı Henry oldu ve 1153 yılında İngiltere tahtına geçerek II. Henry ismiyle kral oldu.
Eleanor İngiltere Kraliçesi olmuştu lakin art planda olsa bile siyasete müdahale edemiyordu zira kayınvalidesi kendisinden bile güçlü bir bayandı. 1166 yılına geldiğimizde Eleanor ile Henry’nin tam yedi çocuğu vardı. Bunlardan beşinin erkek olması herkes için güzel haberdi zira her tahta bir varis gerekir.
Eleanor kendini aşka ve sanata adadı:
Aşk olarak yumuşatıyor olsak da aslında Eleanor o periyot için sapkın kabul edilen bir bayandı. Bu periyotta aşk ve sanatın iç içe olduğu kabul edildiği için Eleanor sanatı teşvik ediyordu. Sonraki yıllarda ismini sık sık duyacağımız patronaj sistemi bu periyotta ortaya çıkmıştır.
Eleanor’un İngiltere Kraliçesi unvanı ile kırdığı cevizlerin bu kadar kıymetli olmasının nedeni, birazdan anlatacağımız olaylar sonrasında çıktığı mahkemede derinlemesine incelenmiş olmasıdır. Eleanor ve yanındakilerin Akitanya’da yaptıkları incelendiği için bu mahkemeler birtakım tarihçiler tarafından Aşk Mahkemesi olarak da anılmaktadır.
Oğulları ile birlikte hükümdara isyan eden bir kraliçe:
Eleanor bir gün Akitanya ziyaretinden döndüğü vakit hükümdarın ona sormadan topraklarını rehin verdiğini öğrendi. Bunun üzerine oğullarının başı çektiği bir isyan başladı. Eleanor art planda bu isyana büyük bir dayanak veriyordu. İsyan, kral tarafından bastırıldı. Oğullar affedildi lakin Eleanor affedilmedi mahpusa gönderildi. Mahpus cezası tam 16 yıl sürdü.
1189 yılında Kral II. Henry ölüp de yerine, tarihte Aslan Yürekli Richard olarak anılacak oğlu geçince Eleanor’un mahpus hayatı da sona erdi. Richard’ın yüreği aslandı aslan olmasına lakin bu türlü güçlü bir anne figürüne hiçbir güç karşı koyamaz. Tahta geçtikten sonraki 10 yıl boyunca İngiltere Richard tarafından değil, annesi Eleanor tarafından yönetildi.
Avrupa’nın en güçlü bayanının vefatı:
Katıldığı bir Haçlı Seferi dönüşünde tutsak düşen Richard’ı büyük bir fidye karşılığında kurtaran Eleanor, onun 1199 yılında kolay yara yüzünden ölmesine mani olamadı. Yerine tahta geçen Eleanor’un başka oğlu John, tarihte Yurtsuz John olarak anılacaktı.
Fontevraud Manastırı’na çekilerek emekli olmadan evvel de tahtta John varken idareye dahil olan Eleanor, 1204 yılında kaldığı bu manastırda sessiz sakin bir biçimde hayatını kaybetti. Kocalarından, pek çok çocuğundan ve hatta kimi torunlarından bile uzun yaşayan Eleanor öldüğünde 51 torunu vardı. Bu torunlar Avrupa’nın farklı ülkelerinde tahta geçerek yüzlerce yıl boyunca kıtanın idaresini ellerinde tuttular.
Orta Çağ Avrupa’sının en güçlü bayan figürlerinden bir tanesi olan Akitanyalı Eleanor’un heyecan dolu hayat kıssasını anlatarak bu kıymetli ismi daha yakından tanımaya çalıştık. Bu sıra dışı bayanın kıssası hakkındaki niyetlerinizi yorumlarda paylaşabilirsiniz.