2 Giriş BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 220 FİNANSAL TABLOLARIN BAĞIMSIZ DENETİMİNDE KALİTE KONTROL (1 Ocak 2013 tarihinde veya bu tarihten sonra başlayan dönemlere ait finansal tabloların bağımsız denetimleri için geçerlidir) İÇİNDEKİLER Paragraf Kapsam Kalite Kontrol Sistemi ve Denetim Ekiplerinin Görevleri Yürürlük Tarihi Amaç....6 Tanımlar...7 Ana Hükümler Denetimin Kalitesine İlişkin Liderlik Sorumlulukları... 8 İlgili Etik Hükümler.9-11 Müşteri İlişkisinin ve Denetim Sözleşmesinin Kabulü ve Devam Ettirilmesi Denetim Ekiplerinin Belirlenmesi.. 14 Denetimin Yürütülmesi İzleme.. 23 Belgelendirme Açıklayıcı Hükümler ve Uygulama Kalite Kontrol Sistemi ve Denetim Ekiplerinin Görevleri..A1-A2 Denetimin Kalitesine İlişkin Liderlik Sorumlulukları....A3 İlgili Etik Hükümler......A4-A7 Müşteri İlişkisinin ve Denetim Sözleşmesinin Kabulü ve Devam Ettirilmesi....A8-A9 Denetim Ekiplerinin Belirlenmesi... A10-A12 Denetimin Yürütülmesi....A13-A31 İzleme.. A32-A34 Belgelendirme... A35
3 Bağımsız Denetim Standardı (BDS) 220 Finansal Tabloların Bağımsız Denetiminde Kalite Kontrol, BDS 200 Bağımsız Denetçinin Genel Amaçları ve Bağımsız Denetimin Bağımsız Denetim Standartlarına Uygun Olarak Yürütülmesi ile birlikte dikkate alınır.
4 Giriş Kapsam 1. Bu BDS, finansal tabloların denetimine ilişkin kalite kontrol prosedürleri açısından denetçinin özel sorumluluklarını düzenler. Uygun hallerde bu standart ayrıca denetimin kalitesini gözden geçiren kişinin sorumluluklarını düzenler. Bu BDS, ilgili etik hükümlerle birlikte dikkate alınır. Kalite Kontrol Sistemi ve Denetim Ekiplerinin Görevleri 2. Kalite kontrol sistemleri, politika ve prosedürleri, denetim şirketinin sorumluluğundadır. KKS 1 uyarınca denetim şirketi; Denetim şirketinin ve personelinin, mesleki standartlara ve yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygunluk sağladığına ve Denetim şirketi veya sorumlu denetçi tarafından düzenlenen raporların, içinde bulunulan şartlara uygunluğuna ilişkin makul güvence sağlayan bir kalite kontrol sistemi kurmak ve bu sistemin devamlılığını sağlamakla yükümlüdür. 1 Bu BDS, şirketin KKS 1 e veya en az KKS 1 kadar kapsamlı diğer düzenlemelere tabi olduğu esasına göre düzenlenmiştir (Bakınız: A1 paragrafı). 3. Denetim ekipleri, şirketin kalite kontrol sistemi kapsamında ilgili denetim için geçerli kalite kontrol prosedürlerini uygulamakla ve şirketin kalite kontrol sisteminin bağımsızlığa ilişkin bölümünün işlerliğini sağlamak amacıyla denetim şirketine gerekli bilgileri temin etmekle sorumludur. 4. Denetim ekipleri, denetim şirketi veya diğer taraflarca sağlanan bilgiler aksini göstermediği sürece şirketin kalite kontrol sistemine güvenir (Bakınız: A2 paragrafı). Yürürlük Tarihi 5. Bu BDS, 1 Ocak 2013 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Amaç 6. Denetçinin amacı, yürütülen her bir denetimle ilgili olarak kendisine, Denetimin mesleki standartlar ile yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun olduğuna ve 1 KKS 1, Finansal Tabloların Bağımsız Denetim ve Sınırlı Bağımsız Denetimleri ile Diğer Güvence Denetimleri ve İlgili Hizmetleri Yürüten Bağımsız Denetim Kuruluşları ve Bağımsız Denetçiler için Kalite Kontrol 11 inci paragraf
5 Düzenlenen denetçi raporunun içinde bulunulan şartlara uygunluğuna Tanımlar ilişkin makul güvence sağlayacak kalite kontrol prosedürlerini uygulamaktır. 7. BDS lerdeki terimler aşağıdaki anlamlarıyla kullanılmaktadır: (c) Borsada işlem gören işletme: Payları, menkul kıymetleri veya borç senetleri tanınmış bir menkul kıymetler borsasında kote edilmiş olan veya işlem gören ya da tanınmış bir menkul kıymetler borsası veya eş değeri bir kuruluşun düzenlemelerine göre pazarlanan işletmedir. Çalışanlar: Yöneticiler dışında kalan, denetim şirketi tarafından istihdam edilmiş, bağımsız denetçiler, denetçi yardımcıları, teknik bilgisine başvurulacak uzmanlar ve denetime yardımcı diğer profesyonellerdir. Denetim ağı: Bağımsız denetim kuruluşlarının veya bağımsız denetçilerin aralarında hukuki bir bağ olup olmadığına bakılmaksızın, (i) İşbirliğine yönelik, (ç) (d) (e) (ii) yapılanmadır. Kâr veya maliyet paylaşımını hedefleyen veya ortak bir mülkiyet, kontrol veya yönetimi, ortak kalite kontrol politikalarını ve süreçlerini, ortak bir denetim stratejisini, ortak bir marka veya unvan kullanımını ya da mesleki kaynakların önemli bir kısmını ortaklaşa kullanmayı amaçlayan Denetim ağına dâhil şirket: Bir denetim ağı içinde yer alan denetim şirketi veya işletmedir. Denetim ekibi: Denetimi yürüten sorumlu denetçi, bağımsız denetçiler ve diğer personel ile denetim şirketi veya denetim ağına dâhil şirket tarafından görevlendirilen, denetimle ilgili prosedürleri yerine getiren diğer kişilerdir. Denetim şirketi veya denetim ağına dâhil şirket tarafından, şirket dışından görevlendirilen uzmanlar (dış uzman) bu ekibe dâhil değildir. 2 Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirme: Rapor tarihi veya öncesinde denetim ekibinin vardığı önemli yargıların ve raporu oluştururken ulaştığı sonuçların tarafsız bir şekilde değerlendirilmesini sağlamak için tasarlanmış bir süreçtir. Bu süreç, Kurum tarafından belirlenen işletmeler ile borsada işlem gören işletmelerin finansal tablolarının bağımsız denetimleri ve varsa denetim şirketinin, kalitesinin gözden geçirilmesinin gerekli olduğuna karar verdiği diğer denetimler için uygulanır. 2 BDS 620, Bağımsız Denetçinin Çalışmalarında Bir Uzmandan Faydalanması, 6 paragrafı denetçinin faydalandığı uzmanı tanımlar.
6 (f) (g) (ğ) (h) (ı) (i) (j) (k) (l) (m) Denetimin kalitesini gözden geçiren kişi: Denetim ekibinde yer almayan, denetim ekibinin vardığı önemli yargılar ve raporu oluştururken ulaştığı sonuçları tarafsız olarak değerlendirmek için yeterli ve uygun deneyime ve yetkiye sahip olan şirket personeli, uygun niteliklere sahip dışarıdan biri veya bu kişilerden oluşturulmuş bir ekiptir. Denetim şirketi: Bağımsız denetim kuruluşu veya tek başına denetim faaliyeti yapan bağımsız denetçidir. Denetim şirketi dışından uygun yeterliğe sahip kişi: Sorumlu denetçi olabilmek için gerekli yeterlik ve kabiliyetlere sahip şirket dışındaki kişidir. İlgili etik hükümler: Denetim ekibinin ve denetimin kalitesini gözden geçiren kişinin tabi olduğu, daha kısıtlayıcı diğer düzenleyici hükümler ile Kurum tarafından yayımlanan Bağımsız Denetçiler için Etik Kurallar da (Etik Kurallar) yer alan hükümlerdir. İzleme: Denetim şirketine, kalite kontrol sisteminin etkin şekilde işlediği konusunda makul bir güvence sağlamak amacıyla tasarlanan, seçilen bazı tamamlanmış denetimlerin periyodik teftişini de içeren, denetim şirketinin kalite kontrol sisteminin sürekli olarak değerlendirilmesi ve gözden geçirilmesinden oluşan süreçtir. Mesleki standartlar: Kurum tarafından yayımlanan Kalite Kontrol, Bağımsız Denetim, İnceleme, Diğer Güvence Denetimleri ve İlgili Hizmetler Standartlarını ve ilgili etik hükümleri içerdiği hâliyle Türkiye Denetim Standartlarıdır. Personel: Yönetici ve çalışanlardır. Sorumlu denetçi 3 : Denetimden, denetimin yürütülmesinden ve denetim şirketi adına düzenlenen rapordan sorumlu olan ve Kurumdan uygun yetki almış denetim şirketi yöneticisi veya şirketteki başka bir denetçidir. Teftiş: Tamamlanan denetimlerle ilgili olarak denetim ekiplerinin, denetim şirketinin kalite kontrol politika ve prosedürlerine uygun hareket ettiğine ilişkin kanıt sağlanması amacıyla tasarlanan prosedürlerdir. Yöneticiler: Bir denetimin yürütülmesine ilişkin olarak denetim şirketini bağlayıcı yetkiye sahip kişidir. 3 İlgili durumlarda sorumlu denetçi, yönetici ve denetim şirketi terimleri kamu sektöründeki eş değerlerini ifade eder.
7 Ana Hükümler Denetimin Kalitesine İlişkin Liderlik Sorumlulukları 8. Sorumlu denetçi, görevlendirildiği her bir denetimin genel kalitesinden sorumludur (Bakınız: A3 paragrafı). İlgili Etik Hükümler 9. Sorumlu denetçi, denetim süresince gözlem yapmak ve gerekli hallerde sorgulamalar yapmak suretiyle denetim ekibi üyelerinin ilgili etik hükümlere uymadığına dair göstergelere karşı her zaman dikkatli olur (Bakınız: A4-A5 paragrafları). 10. Denetim şirketinin kalite kontrol sistemi aracılığıyla veya başka bir şekilde, denetim ekibi üyelerinin ilgili etik hükümlere uygun davranmadıklarını gösteren hususlar sorumlu denetçinin dikkatini çekerse, sorumlu denetçi şirketteki diğer kişilerle istişare ederek atılacak adımları belirler (Bakınız: A5 paragrafı). Bağımsızlık 11. Sorumlu denetçi, yürütülen denetim için geçerli olan bağımsızlık hükümlerine uygunluk sağlanıp sağlanmadığı konusunda bir sonuca ulaşmak zorundadır. Bu amaçla sorumlu denetçi (Bakınız: A5 paragrafı): (c) Bağımsızlığı tehdit eden şartları ve ilişkileri tespit etmek ve değerlendirmek için denetim şirketinden veya gerekiyorsa denetim ağına dâhil şirketlerden gerekli bilgileri alır. Denetim açısından bağımsızlığa yönelik tehdit oluşturup oluşturmadığını belirlemek amacıyla, denetim şirketinin bağımsızlıkla ilgili politika ve prosedürlerine yönelik tespit edilmiş ihlal veya ihlallere ilişkin bilgileri değerlendirir. Bu tür tehditleri ortadan kaldırmak veya kabul edilebilir bir düzeye indirmek için uygun önlemleri alır veya uygun hallerde ve yürürlükteki mevzuatın izin vermesi durumunda denetimden çekilmek için gerekli adımları atar. Sorumlu denetçi, alacağı önlemleri belirlemek için bağımsızlığı tehdit eden durumun çözümünde engel teşkil eden hususları derhal denetim şirketine bildirir (Bakınız: A6-A7 paragrafları). Müşteri İlişkisinin ve Denetim Sözleşmesinin Kabulü ve Devam Ettirilmesi 12. Sorumlu denetçi, müşteri ilişkisinin ve denetim sözleşmesinin kabulü ve devam ettirilmesiyle ilgili uygun prosedürlerin uygulandığından emin olur ve bu konuda varılan sonuçların uygun olup olmadığına karar verir (Bakınız: A8-A9 paragrafları). 13. Sorumlu denetçi, önceden öğrenilmiş olması halinde denetim şirketinin denetim sözleşmesini reddetmesine neden olabilecek bir bilgiyi edindiği durumlarda, konuyu derhal denetim şirketine bildirerek gerekli adımların atılmasını sağlar (Bakınız: A9 paragrafı)
8 Denetim Ekiplerinin Belirlenmesi 14. Sorumlu denetçi, denetim ekibi ile bu ekibin üyesi olmayan ve denetçinin faydalandığı uzmanların tamamının: Denetimin, mesleki standartlar ile yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütülmesi ve Denetçi raporunun içinde bulunulan şartlara uygun şekilde düzenlemesi için gerekli yeterlik ve beceriye sahip olduğundan emin olur (Bakınız: A10-A12 paragrafları). Denetimin Yürütülmesi Yönlendirme, Gözetim ve Yürütme 15. Sorumlu denetçi: Denetimin mesleki standartlar ile yürürlükteki mevzuata uygun bir şekilde yönlendirilmesi, gözetimi ve yürütülmesinden (Bakınız: A13-A15 ve A20 paragrafları) ve Denetçi raporunun içinde bulunulan şartlara uygun olarak düzenlenmiş olmasından sorumludur. Gözden Geçirmeler 16. Sorumlu denetçi, yapılan gözden geçirmelerin, şirketin gözden geçirme politika ve prosedürlerine uygun olarak yürütülmesinden sorumludur (Bakınız: A16 A17 ve A20 paragrafları). 17. Sorumlu denetçi, denetçi raporu tarihinde veya öncesinde çalışma kâğıtlarını gözden geçirmek ve denetim ekibi ile müzakere etmek suretiyle, ulaşılan sonuçlara ve düzenlenecek denetçi raporuna dayanak oluşturmak için yeterli ve uygun denetim kanıtlarının toplandığından emin olur (Bakınız: A18 A20 paragrafları). İstişare 18. Sorumlu denetçi; Denetim ekibinin, zor veya tartışmalı konularda gerekli istişareleri yapmasından sorumludur. Denetim sırasında, - Denetim ekibi üyelerinin kendi aralarında istişare yaptığından ve - Denetim ekibi üyeleri ile şirket içinden veya dışından uygun kademedeki diğer kişiler arasında istişareler yapıldığından emin olur.
9 (c) Yapılan istişarelerin niteliği ve kapsamı ile istişare neticesinde ortaya çıkan sonuçlar üzerinde istişare edilen tarafla mutabık kalındığından emin olur. (ç) Yapılan istişareler neticesinde ortaya çıkan sonuçların uygulanıp uygulanmadığını belirler (Bakınız: A21 - A22 paragrafları). Denetimin Kalitesine Yönelik Gözden Geçirme 19. Kurum tarafından belirlenen işletmeler ile borsada işlem gören işletmelerin finansal tablolarının denetimleri ve varsa denetim şirketinin kalitesinin gözden geçirilmesinin gerekli olduğunu düşündüğü diğer denetimler için sorumlu denetçi, (c) Denetimin kalitesini gözden geçirecek kişinin görevlendirildiğinden emin olur. Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirme sırasında tespit edilenler dâhil olmak üzere, denetim sırasında ortaya çıkan önemli konuları, gözden geçiren kişiyle müzakere eder. Gözden geçirme tamamlanana kadar denetçi raporuna tarih vermez (Bakınız: A23-A25 paragrafları). 20. Denetimin kalitesini gözden geçiren kişi, denetim ekibi tarafından varılan önemli yargılar ile denetçi raporunun oluşturulması sırasında ulaşılan sonuçları tarafsız bir şekilde değerlendirir. Bu değerlendirme aşağıdakileri içerir: (c) (ç) Önemli hususların sorumlu denetçi ile müzakere edilmesi, Finansal tablolar ile önerilen denetçi raporunun gözden geçirilmesi, Denetim ekibinin vardığı önemli yargılar ile ulaştığı sonuçlara ilişkin seçilen çalışma kâğıtlarının gözden geçirilmesi, Denetçi raporu oluşturulurken ulaşılan sonuçların ve önerilen raporun uygun olup olmadığının değerlendirilmesi (Bakınız: A26 A27 ve A29 A31 paragrafları). 21. Kurum tarafından belirlenen işletmeler ile borsada işlem gören işletmelerin finansal tablolarının denetimlerinin kalitesini gözden geçiren kişi, gözden geçirme sırasında ayrıca, Denetim ekibinin, denetim şirketinin söz konusu denetime ilişkin bağımsızlığına yönelik değerlendirmesini; Görüş farklılıkları içeren hususlar ya da diğer zor veya tartışmalı konularda gerekli istişarelerin yapılıp yapılmadığı ile bu istişareler doğrultusunda ulaşılan sonuçları ve
10 (c) Gözden geçirilmek üzere seçilen belgelerin, önemli yargılarla ilişkili olarak gerçekleştirilen çalışmaları yansıtıp yansıtmadığını ve ulaşılan sonuçları destekleyip desteklemediğini dikkate alır (Bakınız: A28-A31 paragrafları). Görüş Farklılıkları Denetim ekibi üyeleri arasında, İzleme - Denetim ekibi üyeleri ile istişare edilen kişiler arasında veya - İlgili durumlarda, sorumlu denetçi ile denetimin kalitesini gözden geçiren kişi arasında görüş farklılıklarının bulunması durumunda denetim ekibi, denetim şirketinin bu farklılıkların ele alınması ve çözüme kavuşturulmasına ilişkin politika ve prosedürlerini uygular. 23. Etkin bir kalite kontrol sistemi, kalite kontrol sistemine ilişkin politika ve prosedürlerin yerinde ve yeterli olduğuna ve etkin şekilde işlediğine dair denetim şirketine makul güvence sağlamak için oluşturulmuş bir izleme süreci içerir. Sorumlu denetçi, denetim şirketi tarafından ve mevcut olması halinde denetim ağına dâhil diğer şirketler tarafından ortaya konan en son bilgiler çerçevesinde, denetim şirketinin izleme sürecinden elde edilen sonuçları ve bu bilgilerde belirtilen eksikliklerin denetimi etkileyip etkileyemeyeceğini değerlendirir (Bakınız: A32-A34 paragrafları). Belgelendirme 24. Denetçi çalışma kâğıtlarında, (c) (ç) İlgili etik hükümlere uygunluk sağlanması açısından tespit edilen sorunlara ve bu sorunların nasıl çözüldüğüne, Yürütülen denetim için geçerli olan bağımsızlık hükümlerine uygunluk sağlanıp sağlanmadığı konusunda ulaşılan sonuçlar ile denetim şirketiyle yapılan ve bu sonuçları destekleyen müzakerelere, Müşteri ilişkisinin ve denetim sözleşmesinin kabulü ve devam ettirilmesine ilişkin ulaşılan sonuçlara ve Denetim sırasında yapılan istişarelerin niteliği ve kapsamı ile bu istişareler neticesinde ortaya çıkan sonuçlara (Bakınız: 35 inci paragraf) yer verir. 4 4 BDS 230, Bağımsız Denetim Çalışmasının Belgelendirilmesi 8-11 inci paragraflar ve A6 paragrafı
11 25. Denetimin kalitesini gözden geçiren kişi söz konusu denetimle ilgili olarak, Denetimin kalitesinin gözden geçirilmesine ilişkin şirket politikalarının gerektirdiği prosedürlerin uygulandığı, (c) Denetimin kalitesinin gözden geçirilmesinin, denetçi raporu tarihiyle aynı tarihte veya öncesinde tamamlanmış olduğu ve Gözden geçiren kişinin bilgisi dâhilinde denetim ekibinin vardığı önemli yargılar ile ulaştığı sonuçların uygun olmadığına dair kanaat oluşturmasına sebep olacak çözüme kavuşturulmamış herhangi bir konunun bulunmadığı hususlarını belgelendirir.
12 Açıklayıcı Hükümler ve Uygulama Kalite Kontrol Sistemi ve Denetim Ekiplerinin Görevleri (Bakınız: 2 nci paragraf) A1. KKS 1 veya KKS 1 kadar kapsamlı diğer düzenlemeler, bir denetim şirketinin, bağımsız denetimlere yönelik kalite kontrol sistemi kurmasına ve bu sistemin devamlılığını sağlamasına ilişkin sorumluluklarını düzenler. Kalite kontrol sistemi aşağıdaki unsurların her birini ele alan politika ve prosedürler içerir: Denetim şirketi bünyesinde kaliteye ilişkin liderlik sorumlulukları, İlgili etik hükümler, Müşteri ilişkisinin ve denetim sözleşmesinin kabulü ve devam ettirilmesi, İnsan kaynakları, Denetimin yürütülmesi ve İzleme. Kalite kontrol sisteminin kurulmasına ve bu sistemin devamlılığının sağlanmasına ilişkin denetim şirketinin sorumluluklarını ele alan diğer düzenlemelerin ancak, - Bu paragrafta belirtilen unsurların tamamını ele aldığında ve - KKS 1'de yer alan hükümlerin amaçlarına ulaşılması konusunda denetim şirketine yükümlülükler getirdiğinde KKS 1 kadar kapsamlı olduğu kabul edilir. Denetim Şirketinin Kalite Kontrol Sistemine Duyulan Güven (Bakınız: 4 üncü paragraf) A2. Denetim ekipleri, denetim şirketi veya başka tarafların sağladığı bilgiler aksini göstermediği sürece, İşe almaya ve şirket içi eğitime yönelik prosedürlerin personelin yeterliğini sağladığı, Bağımsızlığa ilişkin toplanan ve iletilen bilgiler aracılığıyla bağımsızlığın korunduğu, Müşteri ilişkisinin kurulması ve devam ettirilmesine yönelik sistemlerin müşteri ilişkisinin devamlılığını sağladığı, İzleme sürecinin, yürürlükteki mevzuata uygunluğu temin ettiği gibi konularda şirketin kalite kontrol sistemine güvenebilir. Denetimin Kalitesine İlişkin Liderlik Sorumlulukları (Bakınız: 8 inci paragraf) A3. Sorumlu denetçi, her bir denetimin genel kalitesine ilişkin sorumlulukları üstlenirken, atacağı adımlar ile denetim ekibinin diğer üyelerine vereceği mesajlarda, Denetimin kalitesi açısından: (i) Denetim çalışmalarının mesleki standartlar ile yürürlükteki mevzuata uygun olarak yürütülmesinin önemini,
13 (ii) (iii) (iv) Denetim şirketinin kalite kontrol politika ve prosedürlerine uyumun önemini, İçinde bulunulan koşullara uygun denetçi raporu düzenlenmesinin önemini, Denetim ekibinin hiçbir korku ve baskı olmaksızın endişelerini dile getirebilmesinin önemini ve vurgular. İlgili Etik Hükümler Denetimin yürütülmesinde kalitenin vazgeçilmez bir unsur olduğunu İlgili Etik Hükümlere Uygunluk (Bakınız: 9 uncu paragraf) A4. Etik Kurallar mesleki etiğin temel ilkelerini belirler. Bu ilkeler ise aşağıda yer alan hususları içerir: (c) (ç) (d) Dürüstlük, Tarafsızlık, Mesleki yeterlik ve özen, Sır saklama, Mesleğe uygun davranış. Denetim Şirketi, Denetim Ağı ve Denetim Ağına Dahil Şirket Tanımları (Bakınız: 9-11 inci paragraflar) A5. İlgili etik hükümlerde yer alan denetim şirketi, denetim ağı ve denetim ağına dâhil şirket tanımları bu standartta yer alan tanımlardan farklılık gösterebilir inci paragraflarda yer alan ana hükümlere uygunluk sağlanmasında etik hükümlerde kullanılan tanımlar, bahsi geçen etik hükümlerin yorumlanması için gerekli olduğu ölçüde geçerlidir. Bağımsızlığa Yönelik Tehditler (Bakınız: 11(c) paragrafı) A6. Sorumlu denetçi, alınan önlemlerin ortadan kaldıramadığı veya kabul edilebilir bir düzeye indiremediği, denetime ilişkin bağımsızlığa yönelik bir tehdit tespit edebilir. Bu durumda sorumlu denetçi, 11(c) paragrafı uyarınca, söz konusu tehditler karşısında atılacak uygun adımları belirlemek için şirket içindeki ilgili kişi veya kişilere bu hususu bildirir. Bu adımlar, tehdidi oluşturan faaliyet veya menfaatin ortadan kaldırılmasını ya da yürürlükteki mevzuatın izin vermesi durumunda denetimden çekilmeyi içerebilir.
14 Kamu Sektörü İşletmelerine Özgü Hususlar A7. Yasalar, kamu sektörü denetçilerinin bağımsızlığını korumaya yönelik önlemler içerebilir. Ancak kamu sektörü denetçileri veya bunlar adına kamu sektörü denetimlerini yürüten denetim şirketlerinin, görev ve yetki koşullarına bağlı olarak 11 inci paragrafın özüne uygunluk sağlamak amacıyla kendi yaklaşımlarını geliştirmeleri gerekebilir. Denetim sırasında ortaya çıkan durumlar, bir özel sektör denetiminde denetimden çekilmeyi gerektirecek nitelikteyse ve kamu sektörü denetçisinin yetki dayanağı denetimden çekilmeye izin vermiyorsa, geliştirilecek yaklaşım denetçinin söz konusu durumları yetkili birimlere bir raporla sunmasını içerebilir. Müşteri İlişkisinin ve Denetim Sözleşmesinin Kabulü ve Devam Ettirilmesi (Bakınız: 12 nci paragraf) A8. KKS 1, denetim şirketinin; - Yeni bir müşteri ile denetim ilişkisi kurmadan önce, - Mevcut bir müşteriye denetim hizmeti vermeye devam edip etmeme kararı verirken ve - Mevcut bir müşteriden yeni bir denetim işini kabul edip etmemeyi değerlendirirken, şartlara göre gerekli gördüğü her türlü bilgiyi elde etmesini zorunlu kılar. 5 Aşağıdakilere benzer bilgiler, müşteri ilişkisinin ve denetim sözleşmesinin kabulü ve devam ettirilmesi açısından ulaşılan sonuçların uygun olup olmadığının belirlenmesinde sorumlu denetçiye yardımcı olur: İşletmenin ana ortaklarının, kilit yöneticilerinin ve üst yönetimden sorumlu olanların dürüstlüğü, Denetim ekibinin, denetimin yürütülmesi için uygun yeterliğe sahip olup olmadığı ile zaman ve kaynaklar dâhil gerekli kabiliyetinin bulunup bulunmadığı, Denetim şirketi ve denetim ekibinin ilgili etik hükümlere uygunluk sağlayıp sağlayamadığı ve Mevcut veya önceki denetimler sırasında ortaya çıkan önemli konular ile bu konuların müşteri ilişkisinin devam ettirilmesine etkileri. Kamu Sektörü İşletmelerine Özgü Hususlar (Bakınız: üncü paragraflar) A9. Kamu sektöründe göre yapan denetçiler mevzuat uyarınca atanabilir. Buna göre, 12, 13 ve A8 paragraflarında düzenlenen müşteri ilişkisinin ve denetim sözleşmesinin kabulü ve devam ettirilmesine ilişkin hüküm ve değerlendirmelerin bazıları, bu tür denetimlerle ilgili olmayabilir. Bununla birlikte, söz konusu paragraflarda belirtilen süreç sonucunda elde edilen bilgiler, risk değerlendirmesi ve raporlama 5 KKS 1, 27 paragrafı.
15 sorumluluklarının yerine getirilmesi sırasında kamu sektörü denetçileri için faydalı olabilir. Denetim Ekiplerinin Belirlenmesi (Bakınız: 14 üncü paragraf) A10. Bir denetim ekibinde; (varsa) şirkette çalışan veya şirket tarafından geçici olarak istihdam edilen ve muhasebe veya denetimin özel bir alanındaki uzmanlığını kullanarak denetim prosedürlerini uygulayan bir kişi yer alabilir. Ancak böyle bir uzmanlığa sahip kişinin denetimle ilgisinin istişareyle sınırlı olması durumunda, söz konusu kişi denetim ekibinin bir üyesi değildir. İstişareyle ilgili hususlar 18, A21 ve A22 paragraflarında ele alınmaktadır. A11. Sorumlu denetçi, bir bütün olarak denetim ekibinden beklenen uygun yeterlik ve kabiliyetleri değerlendirirken denetim ekibinin, Uygun eğitim ve denetimlere katılım yoluyla benzer nitelik ve karmaşıklıktaki denetimler hakkında elde ettiği bilgisini ve uygulama tecrübesini, Mesleki standartlar ve yürürlükteki mevzuat hükümleri hakkındaki bilgisini, İlgili bilgi teknolojilerinin ve muhasebe ile denetimin özel alanlarında bilgi sahibi olmak dâhil teknik uzmanlığını, Müşterilerin faaliyet gösterdiği sektörler hakkındaki bilgisini, Mesleki muhakemesini kullanabilme kabiliyetini, Denetim şirketinin kalite kontrol politika ve prosedürleri hakkındaki bilgisini ve bunlara benzer diğer hususları değerlendirir. Kamu Sektörü İşletmelerine Özgü Hususlar A12. Kamu sektöründe bazı durumlarda denetim ekibinden beklenen ilave yeterlik ve kabiliyetler, yetki dayanağının şartlarını yerine getirmek için gerekli olan becerileri içerebilir. Bu tür yeterlikler; yasama organına, başka bir idari kuruma veya kamu yararı için raporlama yapmak dâhil, geçerli raporlama düzenlemelerinin anlaşılmasını içerebilir. Daha geniş kapsamlı bir kamu sektörü denetimi, örneğin; - Performans denetiminin bazı yönlerini, - Mevzuat hükümlerine uyumun kapsamlı biçimde değerlendirilmesini veya - Hile ve yolsuzluğun engellenmesini ve tespit edilmesini içerebilir. Denetimin Yürütülmesi Yönlendirme, Gözetim ve Yürütme (Bakınız: 15 paragrafı) A13. Denetim ekibinin yönlendirilmesi, ekip üyelerinin aşağıdakilere benzer konularda bilgilendirilmesini içerir:
16 İlgili etik hükümlere uygunluğun sağlanması zorunluluğu ile BDS 200 uyarınca denetimin mesleki şüphecilik içinde planlanması ve yürütülmesi zorunluluğu dâhil, denetim ekibinin sorumlulukları. 6 Denetimin yürütülmesinde birden fazla yöneticinin (Kurumdan uygun yetki almış) yer aldığı durumlarda her bir yöneticinin ilgili sorumlulukları. Yürütülen çalışmaların amaçları. İşletme faaliyetlerinin niteliği. Riskle ilgili hususlar. Ortaya çıkabilecek sorunlar. Denetimin yürütülmesine yönelik detaylı yaklaşım. Denetim ekibi üyeleri arasında müzakerelerin yapılması, daha az deneyimli ekip üyelerinin, çeşitli konuları daha deneyimli üyelerle birlikte ele almasını sağlar. Böylece ekip içerisinde uygun bir iletişim ortamı sağlanmış olur. A14. Uygun bir ekip çalışması ve eğitim, denetim ekibinin daha az deneyimli üyelerinin, kendilerinden beklenen çalışmasının hedeflerini açık bir şekilde anlamalarına yardımcı olur. A15. Denetimin yönlendirme ve gözetimi, içerir. Gözden Geçirmeler Denetim ilerleyişinin takibini, Denetim ekibi üyelerinin yeterlik ve kabiliyetlerinin, çalışmalarını yapmak için yeterli zamana sahip olup olmadıklarının, kendilerine verilen talimatları anlayıp anlamadıklarının ve söz konusu çalışmanın planlanan yaklaşıma uygun olarak gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğinin değerlendirilmesini, Denetimin yürütülmesi sırasında ortaya çıkan önemli hususların ele alınmasını, bunların öneminin değerlendirilmesini ve planlanan yaklaşımın bu hususlara uygun bir şekilde uyarlanmasını, Denetimin yürütülmesi sırasında daha deneyimli denetim ekibi üyeleri tarafından değerlendirilecek veya istişare edilecek konuların belirlenmesini, Gözden Geçirme Sorumlulukları (Bakınız: 16 ncı paragraf) A16. KKS 1 uyarınca, şirketin gözden geçirme sorumluluğuna ilişkin politika ve prosedürleri, daha deneyimli denetim ekibi üyelerinin, daha az deneyimli denetim ekibi üyeleri tarafından yapılan çalışmaları gözden geçirmesi esasına dayanarak belirlenir. 7 A17. Gözden geçirme işlemi örnek olarak; 6 BDS 200, Bağımsız Denetçinin Genel Amaçları ve Bağımsız Denetimin Bağımsız Denetim Standartlarına Uygun Olarak Yürütülmesi, 15 inci paragraf. 7 KKS 1, 33 üncü paragraf.
17 Denetimin mesleki standartlara ve yürürlükteki mevzuat hükümlerine uygun biçimde yürütülüp yürütülmediğinin, İlave değerlendirme gerektiren önemli hususların ortaya çıkıp çıkmadığının, Uygun istişarelerin yapılıp yapılmadığının, ulaşılan sonuçların belgelendirilip belgelendirilmediğinin ve bu sonuçların gereğinin yapılıp yapılmadığının, Yapılan denetimin niteliğini, zamanlamasını ve kapsamını revize etme ihtiyacının bulunup bulunmadığının, Yapılan çalışmanın ulaşılan sonuçları destekleyip desteklemediğinin ve uygun biçimde belgelendirilip belgelendirilmediğinin, Elde edilen kanıtların raporu desteklemek için yeterli ve uygun olup olmadığının, Denetim prosedürlerinin amaçlarına ulaşılıp ulaşılamadığının değerlendirilmesini içerir. Sorumlu Denetçinin Yürütülen Çalışmayı Gözden Geçirmesi (Bakınız: 17 nci paragraf) A18. Aşağıda belirtilen hususların sorumlu denetçi tarafından zamanında ve denetimin uygun aşamalarında gözden geçirilmesi, önemli sorunların denetçi raporu tarihinde veya öncesinde sorumlu denetçinin tatmin olacağı şekilde çözülmesini sağlar: Özellikle, denetim sırasında tespit edilen zor veya tartışmalı konulara ilişkin muhakeme gerektiren önemli alanlar; Önemli riskler ve Sorumlu denetçinin önemli gördüğü diğer alanlar. Sorumlu denetçi, zorunda olmamakla birlikte çalışma kâğıtlarının tamamını gözden geçirebilir. Bununla birlikte BDS 230 uyarınca sorumlu denetçi, gözden geçirmelerin kapsamını ve tarihlerini belgelendirir. 8 A19. Bir denetim başladıktan sonra bu denetimi devralan sorumlu denetçi, sorumlulukları üstlenmek amacıyla devralma tarihine kadar yapılan çalışmalara yönelik olarak A18 paragrafında açıklanan gözden geçirme prosedürlerini uygulayabilir. Muhasebe veya Denetimin Özel Bir Alanında Uzmanlığa Sahip Denetim Ekibi Üyesinden Faydalanıldığı Durumlarda Dikkate Alınacak Hususlar (Bakınız: nci paragraflar) A20. Muhasebe veya denetimin özel bir alanında uzmanlığa sahip denetim ekibi üyesinden faydalanıldığı durumlarda, bu denetim ekibi üyesi tarafından yapılan çalışmaların yönlendirilmesi, gözetimi ve gözden geçirilmesi aşağıdakilere benzer hususları içerebilir: Bu denetim ekibi üyesiyle - Yapacağı çalışmaların niteliği, kapsamı ve amaçları, 8 BDS 230, 9(c) paragrafı.
18 - Denetim ekibinin diğer üyeleri arasındaki iletişimin niteliği, zamanlaması ve kapsamı ile - Denetim ekibinin diğer üyelerinin denetimdeki görevleri hakkında mutabakata varılması, Bu ekip üyesinin bulgularının veya sonuçlarının ilgili ve makul olması ile bunların diğer denetim kanıtlarıyla tutarlılığı dâhil, bu üye tarafından yapılan çalışmaların yeterliğinin değerlendirilmesi. İstişare (Bakınız: 18 inci paragraf) A21. Önemli teknik, etik ve diğer konularla ilgili olarak denetim şirketi içinden veya gereken hallerde şirket dışından kişilerle yapılacak istişare: İstişare edilen kişilere, tavsiyelerinin bilgiye dayalı olmasını sağlayacak olguların tüm yönleriyle iletilmesi ve İstişare edilen kişilerin uygun bilgi, kıdem ve deneyime sahip olmaları halinde etkin olur. A22. Şirketin uygun iç kaynaklara sahip olmaması gibi durumlarda, denetim ekibinin dışarıdan danışmanlık (istişare) hizmeti alması uygun olabilir. Şirket, - Diğer denetim şirketlerinin, - Mesleki ve düzenleyici kuruluşların veya - İlgili kalite kontrol hizmetlerini sağlayan ticari kuruluşların verdiği danışmanlık hizmetlerinden faydalanabilir. Denetimin Kalitesine Yönelik Gözden Geçirme Denetimin Kalitesine Yönelik Gözden Geçirmenin Denetçi Raporu Tarihinden Önce Tamamlanması (Bakınız: 19(c) paragrafı) A23. BDS 700, denetçinin finansal tablolar hakkındaki görüşüne dayanak oluşturacak yeterli ve uygun kanıtın elde edildiği tarihten önce denetçi raporuna tarih verilmemesini gerektirir. 9 Kurum tarafından belirlenen işletmeler ile borsada işlem gören işletmelerin finansal tablolarının denetiminde veya kalitenin gözden geçirilmesine ilişkin kriterleri karşılayan denetimlerde, kalitenin gözden geçirilmesi, yeterli ve uygun denetim kanıtlarının elde edilip edilmediği kararının verilmesinde denetçiye yardımcı olur. A24. Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirmenin zamanında ve denetimin uygun aşamalarında gerçekleştirilmesi, önemli sorunların rapor tarihinde veya rapor tarihi öncesinde gözden geçiren kişiyi tatmin edecek şekilde ve gecikmeden çözülmesini sağlar. 9 BDS 700, Finansal Tablolara İlişkin Görüş Oluşturma ve Raporlama, 41 inci paragraf
19 A25. Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirmenin tamamlanması, gözden geçiren kişinin 20 ve 21 inci paragraflarda yer alan hükümleri yerine getirdiği ve uygun hallerde 22 nci paragrafa uygunluk sağlandığı anlamına gelir. Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirmenin belgelendirilmesi, nihai denetim dosyasının birleştirilmesi işleminin bir parçası olarak denetçi raporu tarihinden sonra tamamlanabilir. BDS 230, bu hususa ilişkin hükümleri belirler ve rehberlik sağlar. 10 Denetimin Kalitesine Yönelik Gözden Geçirmenin Niteliği, Zamanlaması ve Kapsamı (Bakınız: 20 nci paragraf) A26. Denetimin başlangıcında kalitenin gözden geçirilmesi gerekmese bile, sorumlu denetçinin şartlarda meydana gelen değişikliklere karşı dikkatli olması, gözden geçirmenin sonradan gerekli olduğu durumları tespit etmesini sağlar. A27. Denetimin kalitesine yönelik gözden geçirmenin kapsamı, diğer hususların yanı sıra denetimin karmaşıklığına, denetlenen işletmenin borsada işlem görüp görmediğine ve raporun içinde bulunulan şartlara uygun olmama riskine bağlıdır. Denetimin kalitesinin gözden geçirilmesi, sorumlu denetçinin sorumluluklarını azaltmaz. Kurum Tarafından Belirlenen İşletmeler ile Borsada İşlem Gören İşletmelere İlişkin Denetimin Kalitesine Yönelik Gözden Geçirme (Bakınız: 21 inci paragraf) A28. Kurum tarafından belirlenenler ile borsada işlem gören işletmelere ilişkin denetimin kalitesinin gözden geçirilmesi sırasında denetim ekibinin varmış olduğu önemli yargıların değerlendirilmesiyle ilgili olan diğer hususlar aşağıdakileri içerir: BDS uyarınca denetim sırasında belirlenen önemli riskler ile BDS uyarınca denetim ekibi tarafından bu risklere karşı yapılacak işler (BDS uyarınca hile riskine yönelik değerlendirmeler ve bu risklere karşılık yapılacak işler dâhil). Özellikle önemlilik ve önemli risklere ilgili olarak varılan yargılar. Denetim sırasında tespit edilen düzeltilmiş veya düzeltilmemiş yanlışlıkların önemi ve yapısı. Yönetime, üst yönetimden sorumlu olanlara ve gereken hallerde diğer düzenleyici kurumlar gibi diğer taraflara iletilecek hususlar. Bu hususlar şartlara bağlı olarak, diğer işletmelerin finansal tablo denetimlerine yönelik kalitenin gözden geçirilmesinde de geçerli olabilir. Küçük İşletmelere Özgü Hususlar (Bakınız: inci paragraf) A29. Kurum tarafından belirlenen işletmeler ile borsada işlem gören işletmelerin finansal tablolarının denetimlerine ek olarak, hangi denetimlerin kalitesinin gözden 10 BDS 230, ncı paragraflar 11 BDS 315, İşletme ve Çevresi Hakkında Bilgi Edinmek Suretiyle Önemli Yanlışlık Risklerinin Belirlenmesi ve Değerlendirilmesi 12 BDS 330, Denetçinin Değerlendirilmiş Risklere Karşı Yapacağı İşler 13 BDS 240, Finansal Tabloların Bağımsız Denetiminde Bağımsız Denetçinin Hileye İlişkin Sorumlulukları
20 geçirileceğini belirlemek amacıyla şirket tarafından oluşturulan kriterleri karşılayan denetimler için bu gözden geçirmenin yapılması gereklidir. Bazı durumlarda şirket tarafından yürütülen denetimlerin hiçbiri, bu tür bir gözden geçirmeyi zorunlu kılan kriterleri karşılamayabilir. Kamu Sektörü İşletmelerine Özgü Hususlar (Bakınız: inci paragraf) A30. Kamu sektöründe yasal olarak atanan bir denetçi, kamu sektörü denetimlerinde tüm sorumlulukları ile birlikte sorumlu denetçiyle eş değer bir görev üstlenebilir. Bu gibi durumlarda, mümkün olduğu sürece denetimin kalitesini gözden geçirecek kişinin seçimi, denetlenen işletmeden bağımsız olma gerekliliğinin ve bu kişinin tarafsız bir değerlendirme yapabilme kabiliyetinin dikkate alınmasını içerir. A ve A28 paragraflarında belirtildiği şekliyle borsada işlem gören işletmeler, kamu sektöründe yaygın değildir. Ancak büyüklüğü, karmaşıklığı veya kamu yararı bakımından önemli olan ve sonuç olarak geniş bir paydaş yelpazesine sahip diğer kamu sektörü işletmeleri de bulunabilir. Bu tür işletmelere örnek olarak kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu hizmet kuruluşları verilebilir. Ayrıca kamu sektöründe yaşanan gelişmeler nedeniyle, çeşitli yapılarda önemli nitelikteki işletmeler ortaya çıkabilir. Önemli nitelikteki işletmelerin belirlenmesinde esas alınan tarafsız bir kriter bulunmamaktadır. Bununla birlikte kamu sektörü denetçileri, hangi işletmelerin denetimin kalitesinin gözden geçirilmesini gerektirecek kadar önemli olduğunu değerlendirir. İzleme (Bakınız: 23 üncü paragraf) A32. KKS 1 uyarınca denetim şirketi, kalite kontrol sistemine ilişkin politika ve prosedürlerin yerinde, yeterli ve etkin bir şekilde işlediğine dair makul güvence sağlayan bir izleme süreci oluşturur. 14 A33. Sorumlu denetçi, denetimi etkileyebilecek eksiklikleri değerlendirirken, bu tür eksiklikleri düzeltmek amacıyla denetim şirketi tarafından alınan önlemlerin yeterli olup olmadığını dikkate alabilir. A34. Denetim şirketinin kalite kontrol sisteminde bir eksiklik bulunması, tek başına, belirli bir denetimin mesleki standartlar ile yürürlükteki mevzuata uygun olarak yürütülmediği veya denetçi raporunun içinde bulunulan şartlara uygun olmadığı sonucuna varılması için dayanak teşkil etmeyebilir. 14 KKS 1, 48 inci paragraf.
21 Belgelendirme İstişarelerin Belgelendirilmesi (Bakınız: 24(d) paragrafı) A35. Diğer uzmanlarla yapılan ve zor veya tartışmalı konuları içeren istişarelerin eksiksiz ve detaylı biçimde belgelendirilmesi; İstişare edilen konunun ve Alınan her türlü karar ve bu kararların dayanağı ile nasıl uygulandıkları dâhil istişare sonuçlarının daha iyi anlaşılmasını sağlar.
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 220 FİNANSAL TABLOLARIN BAĞIMSIZ DENETİMİNDE KALİTE KONTROL Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB)
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI RİSKİN ERKEN SAPTANMASI SİSTEMİ VE KOMİTESİ HAKKINDA DENETÇİ RAPORUNA İLİŞKİN ESASLARA YÖNELİK İLKE KARARI 18 Mart 2014 SALI Resmî Gazete Sayı : 28945 KURUL KARARI Kamu Gözetimi,
HSY Danışmanlık ve Bağımsız Denetim A.Ş. (Eski Ünvanı: Tam Bağımsız Denetim ve Danışmanlık A.Ş.) 2014 Yılı Şeffaflık Raporu HSY Danışmanlık ve Bağımsız Denetim A.Ş. (Eski Unvanı: Tam Bağımsız Denetim ve
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 230 BAĞIMSIZ DENETİMİN BELGELENDİRİLMESİ Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB) tarafından düzenlenen
HSY Danışmanlık ve Bağımsız Denetim A.Ş. 2015 Yılı Şeffaflık Raporu HSY Danışmanlık ve Bağımsız Denetim A.Ş. (Member of Crowe Horwath International) 2015 Yılı Şeffaflık Raporu HSY Danışmanlık ve Bağımsız
1. 24 Nisan 2014 PERŞEMBE 2. Resmî Gazete 4. TEBLİĞ 3. Sayı : 28981 5. Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: 6. ÖZEL HUSUSLAR-TEK BİR FİNANSAL TABLONUN BAĞIMSIZ DENETİMİ 7. İLE FİNANSAL
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 320 BAĞIMSIZ DENETİMİN PLANLANMASI VE YÜRÜTÜLMESİNDE ÖNEMLİLİK Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB)
İÇINDEKILER I. GİRİŞ...1 II. KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ İNCELEMELERİ...3 A. Kalite Kontrol Sistemine Yönelik İncelemeler...3 B. Seçilmiş Dosya İncelemeleri...5 III. YAPILAN İNCELEMELERDE TESPİT EDİLEN ÖNEMLİ
AC İSTANBUL ULUSLARARASI BAĞIMSIZ DENETİM VE SMMM A.Ş. ŞEFFAFLIK RAPORU 2014 AC İSTANBUL ULUSLARARASI BAĞIMSIZ DENETİM VE SMMM A.Ş. 2014 YILI ŞEFFAFLIK RAPORU İçindekiler 1) GİRİŞ... 3 2) HUKUKİ YAPI VE
0 Nisan 2014 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28967 TEBLĐĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: ÖZEL HUSUSLAR ÖZEL AMAÇLI ÇERÇEVELERE GÖRE HAZIRLANAN FĐNANSAL TABLOLARIN BAĞIMSIZ DENETĐMĐ
1 14 Şubat 2014 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28913 TEBLĐĞ Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumundan: ĐÇ DENETÇĐ ÇALIŞMALARININ KULLANILMASI (BDS 610) HAKKINDA TEBLĐĞ TÜRKĐYE DENETĐM STANDARTLARI
REPORT BAĞIMSIZ DENETİM VE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİR ANONİM ŞİRKETİNİN 2013 ŞEFAFLIK RAPORU MART 2014 İSTANBUL REPORT BAĞIMSIZ DENETİM VE S.M.M.M. A.Ş. 2013 YILI ŞEFFAFLIK RAPORU Bu rapor Kamu Gözetimi
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 800 ÖZEL HUSUSLAR ÖZEL AMAÇLI ÇERÇEVELERE GÖRE HAZIRLANAN FİNANSAL TABLOLARIN BAĞIMSIZ DENETİMİ Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence
EK TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 200 BAĞIMSIZ DENETÇİNİN GENEL AMAÇLARI VE BAĞIMSIZ DENETİMİN BAĞIMSIZ DENETİM STANDARTLARINA UYGUN OLARAK YÜRÜTÜLMESİ BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI
Sirküler Rapor 22.07.2014/154-1 İLGİLİ HİZMETLER STANDARDI 4400 (İHS 4400) YAYIMLANDI ÖZET : Tebliğde, finansal bilgilere ilişkin üzerinde mutabık kalınan prosedürlerin uygulanmasına yönelik bir iş üstlenilmesi
KURUMSAL YÖNETİM KOMİTESİ GÖREV VE ÇALIŞMA ESASLARI 1. AMAÇ Petkim Petrokimya Holding A.Ş. Yönetim Kurulu bünyesinde 22/01/2010 tarih ve 56-121 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile kurulan Kurumsal Yönetim
2013 ŞEFFAFLIK RAPORU Bu rapor Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından 26.12.2012 tarih ve 28509 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Bağımsız Denetim Yönetmeliği nin 36. Maddesine
DENETİM KOMİTESİ ÇALIŞMA ESASLARI Madde 1: Kapsam ve Yasal Dayanak Bu çalışma esasları ( Çalışma Esasları ) Mavi Giyim Sanayi ve Ticaret A.Ş. ("Şirket") Yönetim Kurulu Denetim Komitesi'nin ("Komite") görev
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 620 UZMAN ÇALIŞMALARININ KULLANILMASI Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB) tarafından düzenlenen
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 200 BAĞIMSIZ DENETÇİNİN GENEL AMAÇLARI VE BAĞIMSIZ DENETİMİN BAĞIMSIZ DENETİM STANDARTLARINA UYGUN OLARAK YÜRÜTÜLMESİ Bu metin, Uluslararası Bağımsız
ÇALIŞMA STANDARTLARI 2000 - İç Denetim Faaliyetinin Yönetimi İç denetim yöneticisi, iç denetim faaliyetini, faaliyetin idareye değer katmasını sağlayacak etkili bir tarzda yönetmek 2010 - Planlama İç denetim
KAMUYU AYDINLATMA PLATFORMU T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. Faaliyet Raporu (Konsolide Olmayan) 2016-4. 3 Aylık Bildirim Özet Bilgi 2016-4 KONSOLİDE OLMAYAN FAALİYET RAPORU Bağımsız Denetçi Görüşü Bağımsız Denetim
Başaran Nas Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik A.Ş. tarafından 31 Aralık 2011 tarihi itibariyle hazırlanan işbu Kalite Güvence Raporu, T.C. Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı tarafından
T.C. ANKARA SOSYAL BİLİMLER ÜNİVERSİTESİ İÇ DENETİM BİRİMİ KALİTE GÜVENCE VE GELİŞTİRME PROGRAMI ANKARA-2017 İÇİNDEKİLER 1. GENEL HÜKÜMLER... 3 2. İÇ DEĞERLENDİRMELER... 3 2.1. SÜREKLİ İZLEME... 3 2.2.
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 520 ANALİTİK PROSEDÜRLER Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi Standartları Kurulu (IAASB) tarafından düzenlenen ve Uluslararası
DOĞAN ŞİRKETLER GRUBU HOLDİNG A.Ş. KURUMSAL YÖNETİM KOMİTESİ GÖREV ve ÇALIŞMA ESASLARI 1. AMAÇ Doğan Şirketler Grubu Holding A.Ş. ( Şirket veya Doğan Holding ) (Komite), Şirketin kurumsal yönetim ilkelerine
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 265 İÇ KONTROL EKSİKLİKLERİNİN ÜST YÖNETİMDEN SORUMLU OLANLARA VE YÖNETİME BİLDİRİLMESİ Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi
DOĞAN BURDA DERGİ YAYINCILIK VE PAZARLAMA A.Ş. KURUMSAL YÖNETİM KOMİTESİ GÖREV VE ÇALIŞMA ESASLARI 1. AMAÇ Doğan Burda Dergi Yayıncılık ve Pazarlama A.Ş. ( Şirket veya Doğan Burda ) Kurumsal Yönetim Komitesi
AKSEL ENERJİ YATIRIM HOLDİNG A.Ş. KURUMSAL YÖNETİM KOMİTESİ Sermaye Piyasası Kurulu Kurumsal Yönetim İlkeleri uyarınca şirketimiz bünyesinde Kurumsal Yönetim Komitesi kurulmuştur. Kurumsal Yönetim Komitesi
EK TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 200 BAĞIMSIZ DENETÇİNİN GENEL AMAÇLARI VE BAĞIMSIZ DENETİMİN BAĞIMSIZ DENETİM STANDARTLARINA UYGUN OLARAK YÜRÜTÜLMESİ BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 501 BAĞIMSIZ DENETİM KANITLARI BELİRLİ KALEMLER İÇİN DİKKATE ALINMASI GEREKEN ÖZEL HUSUSLAR Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim ve Güvence Denetimi
T.C. DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı SORU VE CEVAPLARLA İÇ KONTROL Ankara-2012 İÇİNDEKİLER 1 Neden İç Kontrol? 2 İç Kontrol Nedir? 3 İç Kontrolün Amacı Nedir? 4 İç Kontrolün Yasal
KURUMSAL YÖNETİM KOMİTESİ GÖREV VE ÇALIŞMA ESASLARI Yönetim Kurulu nun 21/03/2012 tarih ve 103/184 numaralı kararı ile Sermaye Piyasası Kurulu tarafından yayınlanan Seri: IV, No: 56 sayılı Kurumsal Yönetim
T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI İç Denetim Birimi Başkanlığı KALİTE GÜVENCE VE GELİŞTİRME PROGRAMI 2015 İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM... 1 Genel Hükümler... 1 Amaç ve kapsam... 1 Hukukî dayanak... 1 Tanımlar...
Sirküler Rapor 17.03.2014/82-1 BAĞIMSIZ DENETÇİ RAPORUNDA YER ALAN DİKKAT ÇEKİLEN HUSUSLAR VE DİĞER HUSUSLAR PARAGRAFLARI STANDARDI (BDS 706) YAYIMLANDI ÖZET : Bağımsız Denetçi Raporunda Yer Alan Dikkat
TÜRKİYE DENETİM STANDARTLARI BAĞIMSIZ DENETİM STANDARDI 710 KARŞILAŞTIRMALI BİLGİLER-ÖNCEKİ DÖNEMLERE AİT KARŞILIK GELEN BİLGİLER VE KARŞILAŞTIRMALI FİNANSAL TABLOLAR Bu metin, Uluslararası Bağımsız Denetim
Türkiye Denetim Standartları Hasan GÜL Denetim Standartları Daire Başkanı SUNUM PLANI 2017 yılı itibarıyla yayımlanan TDS ler Denetim Standartlarında Öngörülen Önemli Değişiklikler Yeni Denetçi Raporları
MBK BAĞIMSIZ DENETİM VE SMMM A.Ş 2013 YILINA İLİŞKİN ŞEFFAFLIK RAPORU PRECISE. PROVEN. PERFORMANCE. İstanbul, 31 Mart 2014 Bu rapor, 660 sayılı Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunun
ç Denetim Faaliyetini Tamamlamak veya Desteklemek Amac yla Hizmetlerin D flar dan Temini 1. İç denetim elemanlarının her birinin ilgili bütün bilim dallarında uzman olması gerekmez. İç denetim faaliyetinin,
KALİTE GÜVENCE SİSTEMİ A ) HUKUKİ YAPI VE ORTAKLAR Elit Bağımsız Denetim ve Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş. ( Şirket ) Türkiye de bağımsız denetim hizmeti sunmaktadır. Merkezi İstanbul olan Şirket in, Sermaye
GİRİŞ 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile kamu da mali yönetim ve kontrol sisteminin bütünüyle değiştirilerek, uluslararası standartlara ve Avrupa Birliği Normlarına uygun hale getirilmesi
Misyon ve Vizyonumuz Müşterilerine en yüksek standartlarda kişisel hizmetler sağlamaya adanmış profesyonel kadro ile küresel bir iş ağı oluşturmaktır. Türkiye nin, yakın gelecekte AB ile üyeliğe varabilecek
MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 -Amaç Madde 2 - Kapsam Madde 3 - Dayanak Madde 4 - Tanımlar İkinci Bölüm Genel Hükümler Madde 5 Eşit
T.C. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI KİHBİ Dairesi Başkanlığı 10 SORUDA İÇ KONTROL MAYIS 2014 ANKARA 1- Neden İç Kontrol? Dünyadaki yeni gelişmeler ışığında yönetim anlayışı da değişmekte ve kamu yönetimi kendini sürekli
T.C. MALİYE BAKANLIĞI Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü SAYI: B.07.0.BMK.0.24-150/4005-1205 04/02/2009 KONU: Kamu İç Kontrol Standartları BAŞBAKANLIĞA... BAKANLIĞINA... MÜSTEŞARLIĞINA... BAŞKANLIĞINA...
Yönetim Kurulu Rüşvet ve Yolsuzlukla Mücadele Politikası nın oluşturulması, uygulanması ve güncellenmesinin sağlanmasından Banka nın Yönetim Kurulu sorumludur. Denetim Komitesi Rüşvet ve Yolsuzlukla Mücadele
Yaklaşım Dergisi, Ekim 2014, Sayı:262 DENETİM KURULU KALDIRILAN KOOPERATİFLERDE YENİ DENETİM SİSTEMİ NASIL OLACAK? 1- GİRİŞ Kuruluş amaçları birbirinden farklı değişik türlerde faaliyet gösteren kooperatiflerin
KAMU GÖZETİMİ MUHASEBE VE DENETİM STANDARTLARI KURUMU BAŞKANLIĞINA Bağımsız Denetim Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik Taslağının Genel Gerekçesi İncelendiğinde Bağımsız Denetim Faaliyetinde
T.C. İÇİŞLERİ BAKANLIĞI Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Dairesi Başkanlığı 10 SORUDA İÇ KONTROL 1 Neden İç Kontrol? Dünyadaki yeni gelişmeler ışığında yönetim anlayışı da değişmekte ve kamu yönetimi kendini
Sayfa No : 1/6 1.AMAÇ İstanbul Üniversitesinin çalışmalarına değer katmak ve geliştirmek için kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendirmek ve
DENETİM KURULUŞLARI BİLGİLENDİRME PROGRAMI Murat ESKİN 02 AĞUSTOS 2016 2 SUNUM İÇERİĞİ SÖZLEŞME KABUL PROSEDÜRLERİ DENETİM SÖZLEŞMELERİNİN HAZIRLANMASI SÖZLEŞMEDE BULUNMASI GEREKEN ASGARİ UNSURLAR SÖZLEŞMEDE
KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ BARBAROS DENİZCİLİK YÜKSEKOKULU İÇ KONTROL SİSTEMİ VE İÇ KONTROL STANDARTLARI İLE İLGİLİ EĞİTİM SEMİNERİ Eğitim Planı İç Kontrol Nedir? İç Kontrolün Amaçları ve Temel İlkeleri İç Kontrolde
Sirküler Rapor 31.12.2013/233-1 HİZMET KURULUŞU KULLANAN BİR İŞLETMENİN BAĞIMSIZ DENETİMİNDE DİKKATE ALINACAK HUSUSLAR STANDARDI (BDS 402) YAYIMLANDI ÖZET : Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları
Sayı : B.13.1.SGK.0.(İÇDEN).00.00/04 18/01/2008 Konu : İç Denetim Birimi GENELGE 2008/8 Bilindiği üzere; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile yeni mali yönetim ve kontrol sisteminin gereği
Sayfa No : 1/5 1.AMAÇ İstanbul Üniversitesinin çalışmalarına değer katmak ve geliştirmek için kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendirmek ve
To ensure the functioning of the site, we use cookies. We share information about your activities on the site with our partners and Google partners: social networks and companies engaged in advertising and web analytics. For more information, see the Privacy Policy and Google Privacy & Terms.
Your consent to our cookies if you continue to use this website.