no Muhafazakarlar için bahaneler, saklanacak yer yok: Yoksulluk ve ekonomik güvencesizliğin öldürdüğü yadsınamaz bir gerçektir. Bazıları, hükümetin giderek kötüleşen bir yaşam maliyeti krizini ele almamasının, birçok vatandaşını erken mezara sürükleyeceğini duyduklarında ürkebilir, ancak bir gerçeğin ürkütücü doğası, onu daha az doğru yapmaz.
Ulusal İstatistik Ofisi tarafından yayınlanan yeni araştırma, yüzyıllardır ölüm kalım meselelerine yeterince ilgi duyan herkes tarafından anlaşılanlara yalnızca en son eklemedir. ONS rakamları, önlenebilir ölümlerin İngiltere’nin en yoksul topluluklarında her 10 erkek ölümünün dördünü oluşturduğunu gösteriyor: en az yoksun durumda bu rakam yarıdan az, yani %17.8. Kadınlar için rakamlar daha düşük, ancak fark daha az keskin: sırasıyla %26,7 ve %11.9. Bu arada, önceki araştırmalarla uyumlu bir bulgu olan ONS’e göre, Covid’in İngiltere’nin en yoksun bölgelerinde öldürme olasılığı neredeyse dört kat daha fazlaydı.
Virüsler elbette duyarlı değildir ve Covid bilinçli olarak en yoksulları aramadı. Ancak, hipertansiyondan diyabete, kalp hastalığından kansere doğrudan yoksullukla bağlantılı sağlık koşulları için ısı arayan bir füzedir. Pandemi, orantısız bir şekilde yoksulların -ki bunlar da orantısız bir şekilde azınlık topluluklarından geliyorlar- hayatlarından çaldı, ancak yalnızca tüm ekonomik sistemimizin ölümcül sonuçlarını artırdı.
Bu gerçek, Friedrich Engels tarafından 1845’te İngiltere’de İşçi Sınıfının Durumu’nda “toplumsal cinayet” olarak etiketlendi. Bir kişi, hemcinsini yaralar ve ölüme neden olursa, bunun adam öldürme olduğunu kaydetti; “Saldırgan, yaralanmanın ölümcül olacağını önceden bildiğinde, fiiline cinayet diyoruz”. Öyleyse, toplum işçi sınıfı vatandaşlarını “çok erken ve doğal olmayan bir ölüm” yaşayacakları bir konuma yerleştirdiğinde, ölümün “kaçınılmaz sonuç” olduğunu bildiği koşulları onlara dayattığında, neden farklı olduğunu sordu. ?
Hükümet, geçen sonbaharda bir yaşam maliyeti krizinin ortasında evrensel kredi artışını iptal ettiğinde, sonuçlar hakkında bilgisiz olduğunu iddia edemezdi. Legatum Enstitüsü düşünce kuruluşu, 840.000 kişinin yoksulluk sınırının altına düşeceğini vurguladı. Önde gelen ekonomistlere göre, şansölye Rishi Sunak’ın geçen hafta yaptığı bahar açıklamasında zor durumdaki hane halklarına yardım etmemesi, 1,3 milyon İngiliz’i yoksunluğa itecek. Sunak ve ekibi tüm bunları biliyor: Kendi numara kırıcıları var. Hizmet etmek için var olduklarını iddia ettikleri insanların önemli bir kısmına bilinçli olarak bir yoksulluk durumu dayatıyorlar ve bu da erken ölümlere yol açacak.
İkiyüzlü nezaket standartları tarafından yönetilen bir siyasette, böyle bir argüman kışkırtıcı ve aşırı olarak kabul edilecektir. Hükümet politikasına katılmamak bir şeydir, tahmin edilebileceği gibi söylenecektir, ancak bir hükümeti bilerek yaşamları kısaltmakla suçlamak tamamen başka bir şeydir. Bizimki, marjinalleştirilmiş azınlıklara zehir yağdırmanın siyasi bir tartışma olarak görüldüğü, ancak kendi halkına bilerek yoksulluk dayatan bir hükümetin nesnel olarak can alacağına işaret etmenin, dişleri kırabileceği bir siyasi kültürdür.
Eski gölge Şansölye John McDonnell, Grenfell felaketini “toplumsal cinayet” olarak tanımladığında, onun yorumları dönemin başbakanı Philip Hammond tarafından “utanç verici” olarak kınanmıştı. Bizim siyasetimiz, büyük can kayıplarına neden olan sistemleri tanımlamak için kullanılan dilden, sistemlerin kendisinden daha çok rahatsız olan bir siyasettir.
İngiliz Tabipler Birliği’nin belirttiği gibi, bebeklik dönemindeki yoksulluk “düşük doğum ağırlığı, daha kısa yaşam beklentisi ve yaşamın ilk yılında daha yüksek ölüm riski ile ilişkilidir”. Çocuklar için, diyetle ilgili sorunlar gibi kronik hastalık riski de artar. Akıl sağlığı sorunları üç kat daha olasıdır ve bu da aşırı yeme, sigara ve alkol kötüye kullanımı gibi kendi kendine ilaç tedavisinin zarar verici biçimlerine yol açabilir. Zayıf zihinsel ve fiziksel sağlık birbirlerini besler. Bu sonuçları önleyebilecek imkanlarınız varsa ve bunun yerine onları daha da kötüleştiren politikalar ve yaklaşımlar izliyorsanız, milletin sağlığına bilerek zarar vermekle suçlanmaya açık değil misiniz?
Nihayetinde bu, Sunak’a veya diğer politikacılara bağlı değil. Ne de olsa, milyonlarca insanın çabalarıyla üretilen serveti alan ve daha sonra çoğunu küçük bir seçkinlere teslim eden bir ekonomik modelin doğasında var. Böyle bir sistem, çocukların beslenmesini sağlamak için sıcak öğünleri atlayarak ve evlerini ısıtmanın maliyeti gibi günlük streslerle hırpalanmış, sıkışık konutlarda önemli sayılar bırakmaktadır.
Bu model, fırtına bulutları toplandığında ve ışığı dışarıda bıraktığında milyonlarca kişiye çok az koruma sağlar. Hükümetin en azından geçim kaynaklarını korumak için önlemler almama kararı -ki bu bilinçli bir seçimdir- iki anlama gelecektir: yoksulluk ve buna bağlı olarak önlenebilir ölüm. Cahil numarası yapamazlar, gerçeği inkar edemezler: Bu nesillerdir, hatta asırlardır bilinen bir gerçektir.