Zona, su çiçeği hastalığına neden olan virüsün sebep olduğu bölgesel bir hastalıktır. Hastalık genellikle çocukluk döneminde geçirilen su çiçeği nedeniyle oluşur. Su çiçeği atlatan kişilerde virüs sinirler içinde yıllarca hareket kalır ve ileri yaşlarda zona hastalığı olarak ortaya çıkabilir.
Virüs harekete geçtiği andan itibaren bulunduğu sinir boyunca yayılarak zona belirtilerinin gözükmesine neden olur. Hastalık sadece o sinir boyunca kendini göstermektedir. Virüs sinir uçlarına ulaştıktan 2-3 gün sonra ciltte döküntüye sebep olur. Sonraki 1 hafta içinde ise döküntü had safhaya ulaşır. Sırt kısmından, göğüs bölgesine doğru uzanan yoğun sivilceli döküntü bir kemer oluşur. Oluşan sivilceler birkaç gün içinde kurur ve başlangıçtan 2-3 hafta kadar sonra dökülecek kabuklar bırakır.
Zona hastalığı her yaşta görülebilir, ancak en çok 60 yaş ve üzerinde görülür. Hastalık tedaviyle geçtikten bir süre sonra tekrar görülebilir. Bu durum daha çok bağışıklık sistemini zayıflatan ilaçlar alındığında görülmektedir.
Zona Belirtileri:
Virüs harekete geçtiği andan itibaren sırasıyla şu belirtiler görülür;
- Vücudun veya yüzün bir yanında ağrı, yanma ve kaşıntı
- Ciltte kızarıklık, su dolu kabarcıklar, sivilcelenme ve döküntüler
- Sırt kısmından, göğüs kısmına uzanan kırmızı kabarcıklı kemer
Zona teşhisi:
Hastalık detaylı bir muayene, hastanın hikayesi ve seyri ile kolayca teşhis edilebilir. Gerek görüldüğü taktirde iltihaplı bölgeden örnek alınarak laboratuvarda teşhis edilebilir.
Zona Tedavisi Nasıl Yapılır?
Zona hastalığının gelişimi tedaviyle durdurulamaz, ancak belirtileri azaltacak antiviral ilaçlar, ağrı kesiciler, B vitamini, losyonlar, ıslak pansumanlar, pudralar verilebilir. Kızarık bölgenin serin tutulması veya soğuk kompresler uygulanması kaşıntı ve ağrıyı hafifletici etki gösterir. Çeşitli krem ve losyonlar da rahatlatıcı etkiye sebep olabilmektedir. Zonanın sebep olacağı nevralji ağrılarını önlemeye yönelik ağrı kesici ilaçlar verilebilir.
Zona Ciddi Bir Hastalık Mıdır?
Zona hastalığı genellikle tehlikeli değildir. Tedavi sonrasında kızarıklık, sivilceler ve döküntülerde iyileşme görülür. Zona sonrası oluşan nevralji ağrılarının geçmesi birkaç ay kadar sürebilir, ancak bazı kişilerde aylar, hatta yıllar süren ağrılara neden olabilir. Yüz bölgesinde görülen zona ağız içi, burun ve gözde döküntülere neden olabilir. Yüz bölgesindeki zona vakalarında gözde ağrı görüldüğünde derhal doktora gitmeleri gerekir, aksi halde görme kaybına neden olabilir. Bunların haricinde bağışıklık sistemi çok zayıf olan kişilerde ve kanser hastası kişilerde zona sarsıcı olabilir.
Soru – Cevap :
Zona bulaşıcı mıdır?
Zona hastalığına sebep olan virüs, su çiçeği virüsüdür. Zona lezyonuna temas eden kişiye zona hastalığı değil, su çiçeği hastalığı bulaşır. Küçükken su çiçeği geçirenlerin hastalığa yakalanma ihtimali çok zayıftır. Çocukken su çiçeği geçirmeyenler de genellikle ağır bir su çiçeği hastalığına yakalanabilir. Kısaca zona bazı koşullarda bulaşıcı olabilir.
Zona hastalığında hangi bölüme hangi doktora gidilmelidir?
Zonadan şüpheleniyorsanız bir hastanenin dermatoloji (cilt hastalıkları, cildiye) bölümüne gitmelisiniz.
Zona Hastalığı Görselleri: