Yazar - Author
Bir yazar böyle bir şekilde herhangi bir yazılı eserin yaratıcısı ya da düzenleyicisi olan kitabın veya oyun ve ayrıca bir kabul edilir yazar veya şair . Daha geniş bir tanımla yazar, "herhangi bir şeyi yaratan veya var eden kişidir" ve yaratılan şeyin sorumluluğunu yazarlığı belirler.
Tipik olarak, bir telif hakkının ilk sahibi, eseri yaratan kişi, yani yazardır. Eser birden fazla kişi tarafından oluşturulmuşsa, bazı kriterlerin sağlanması şartıyla ortak yazarlık davası açılabilir. Gelen telif hakkı yasaları çeşitli yargı, yazarlık nelerin ilgili küçük esneklik için bir zorunluluk yoktur. ABD Telif Hakkı Bürosu , örneğin, olduğu gibi telif tanımlar " 'orijinal eser' yazarlarına Birleşik Devletleri yasaları (başlık 17, ABD Kod) tarafından sağlanan bir koruma biçimidir".
Herhangi bir "edebi, dramatik, müzikal, sanatsal [veya] belirli diğer entelektüel eserler" üzerinde "yazar" unvanının kullanılması, telif hakkının sahibi olan bu kişiye, özellikle herhangi bir prodüksiyon veya prodüksiyona katılma veya izin verme münhasır hakkını verir. çalışmalarının dağılımı. Telif hakkı kapsamında tutulan fikri mülkiyeti kullanmak isteyen herhangi bir kişi veya kuruluş , bu çalışmayı kullanmak için telif hakkı sahibinden izin almalıdır ve genellikle telif hakkıyla korunan materyalin kullanımı için ödeme yapması istenecektir. Belirli bir süre sonra, fikri eser üzerinde telif hakkı sona erer ve sınırsız olarak kullanılabileceği kamu alanına girer. Çoğu yargı alanındaki telif hakkı yasaları - çoğunlukla eğlence ve yayıncılık endüstrilerinin çok güçlü lobi gücüne sahip olduğu Amerika Birleşik Devletleri'nin öncülüğünü takiben - işin münhasıran kontrol edildiği bu sabit sürenin uzunluğunu uzatmak için başlangıcından bu yana defalarca değiştirilmiştir. telif hakkı sahibi tarafından. Bununla birlikte, telif hakkı, yalnızca bir kişinin eserinin sahibi olduğuna dair yasal güvencedir. Teknik olarak, birileri eserinin yaratıldığı andan itibaren sahibidir. Yazarlığın dikkate değer bir yönü, telif hakkı ile ortaya çıkar, çünkü birçok yargı alanında, birinin ölümü üzerine bir başkasına aktarılabilir. Telif hakkını devralan kişi, eser sahibi değildir, ancak aynı yasal faydalardan yararlanır.
Telif hakkı yasasının uygulanmasına ilişkin sorular ortaya çıkmaktadır. Örneğin, hayran kurgusunun karmaşık konusuna nasıl uygulanır ? Yetkili prodüksiyondan sorumlu medya ajansı hayranlardan gelen materyallere izin veriyorsa, oyunculardan, müzikten ve diğer hususlardan kaynaklanan yasal kısıtlamalar devreye girmeden önce sınır nedir? Ek olarak, telif hakkı, kitaplar için hayranlar tarafından oluşturulan hikayelere nasıl uygulanır? Orijinal yazarların yanı sıra yayıncıların hayran kurgusunu düzenlemede ve hatta durdurmada hangi yetkileri var? Bu özel durum aynı zamanda fikri mülkiyet hukukunun ne kadar karmaşık olabileceğini de göstermektedir, çünkü bu tür kurgu aynı zamanda ticari marka yasasını (örneğin medya bayiliklerindeki karakterlerin adları için), benzerlik haklarını (aktörler ve hatta tamamen kurgusal varlıklar için olduğu gibi), adil Kullanım (taklit edilmesini veya satirize hakkı dahil) halk tarafından tutulan haklar ve diğer birçok Etkileşmeyen komplikasyonları.
Yazarlar, sahip oldukları farklı hakları farklı taraflara, farklı zamanlarda ve farklı amaçlar veya kullanımlar için, örneğin bir olay örgüsünü filme uyarlama hakkı gibi farklı amaçlarla veya kullanımlar için pay edebilirler, ancak bu yalnızca farklı karakter adlarıyla olabilir, çünkü karakterler zaten önceden seçilmiştir. bir televizyon dizisi veya video oyunu için başka bir şirket. Bir yazar, sözleşmeli olarak çalışırken, örneğin kiralık bir eser yaratırken olduğu gibi (örneğin, bitmiş eserin telif hakkının tamamına sahip olan bir belediye tarafından bir şehir tur rehberi yazmak için kiralandığında) , aksi takdirde sahip olacağı haklara sahip olmayabilir. veya başkalarına ait fikri mülkiyeti kullanarak materyal yazarken (örneğin, halihazırda kurulmuş bir medya franchise'ında yeni bir taksit olan bir roman veya senaryo yazarken).
Edebi teoride, eleştirmenler yazar teriminde yasal bir ortamda yazarlığı oluşturan şeyin ötesinde karmaşıklıklar bulurlar . Postmodern edebiyatın ardından, Roland Barthes ve Michel Foucault gibi eleştirmenler , yazarlığın rolünü ve bir metnin anlamı veya yorumuyla ilişkisini incelediler.
Barthes, bir metnin herhangi bir tek yazara atfedilebileceği fikrine meydan okur. "Yazarın Ölümü" (1968) adlı denemesinde, "konuşan dildir, yazar değil" diye yazar. Barthes için bir metnin kendisi ve sözcükleri, anlamı belirler ve ortaya koyar, onun üretim süreci için yasal sorumluluğa sahip biri değil. Yazılı metnin her satırı, yalnızca çok sayıda geleneğin herhangi birinden yapılan göndermelerin bir yansımasıdır, ya da Barthes'ın dediği gibi, "metin sayısız kültür merkezinden alınan alıntılardan oluşan bir dokudur"; asla orijinal değildir. Bununla birlikte, yazarın bakış açısı metinden çıkarılır ve daha önce tek bir yazar sesi, tek bir nihai ve evrensel anlam fikrinin dayattığı sınırlar yıkılır. Bir yapıtın açıklaması ve anlamı onu üretende aranmak zorunda değildir, "sanki her zaman sonunda, az çok şeffaf kurgu alegorisiyle, tek bir kişinin sesiyle, yazarın sesiyle. bize 'güvenen'". Bir metni yorumlarken bir yazarın ruhu, kültürü, fanatizmi göz ardı edilebilir, çünkü kelimeler dilin tüm gelenekleriyle yeterince zengindir. Bir yazarın şöhretine, zevklerine, tutkularına, kusurlarına hitap etmeden yazılı bir eserdeki anlamları açığa çıkarmak, Barthes'a göre yazardan çok dilin konuşmasına izin vermektir.
Michel Foucault, "Yazar nedir?" adlı makalesinde tartışır. (1969), tüm yazarların yazar olduğunu , ancak tüm yazarların yazar olmadığını söyledi. "Özel bir mektubun imza sahibi olabilir - bir yazarı yoktur" diyor. Bir okuyucu için herhangi bir yazılı esere yazar unvanını vermek, metne, Foucault'ya göre "yazar işlevi" fikriyle bağlantılı olarak çalışan belirli standartlar atfetmek demektir. Foucault'nun yazar işlevi, bir yazarın yalnızca yazılı bir çalışmanın işlevi, yapısının bir parçası olarak var olduğu, ancak yorum sürecinin zorunlu bir parçası olmadığı fikridir. Yazarın adı "bir toplum ve kültür içindeki söylemin statüsünü gösterir" ve bir zamanlar bir metni yorumlamak için bir çapa olarak kullanılmış, Barthes'ın savunduğu bir uygulama özellikle ilgili veya geçerli bir çaba değildir.
Foucault'nun konumunu genişleten Alexander Nehamas , Foucault'nun "bir yazar [...] Hem Barthes hem de Foucault'nun ilgilendiği şey, yazılı bir eser üretmek ile yazılı bir eserdeki yorumu veya anlamı üretmek arasındaki bu ayrımdır. Birinin bir yorumu hangi anlamla ele aldığı.
Edebiyat eleştirmenleri Barthes ve Foucault, bir yazarın "yazar" unvanının doğasında var olan karmaşıklıklar nedeniyle, okuyucuların yazılı bir eseri yorumlarken tek bir kapsayıcı ses kavramına güvenmemeleri veya aramamaları gerektiğini öne sürüyorlar. Yapıları gereği anlamlı sözcükler ve dil konusunu tek bir yazar sesinin kişiliğiyle ilişkilendirirken yorumların maruz kalabileceği tehlikeler konusunda uyarıda bulunurlar. Bunun yerine, okuyucular bir metnin dil açısından "yazar" olarak yorumlanmasına izin vermelidir.
yayıncı ile ilişki
kendi kendine yayın
Kendi kendine yayın, kendi kendine yayın, bağımsız yayıncılık veya zanaatkar yayıncılık, "geleneksel bir yayıncının katılımı olmaksızın yazarı tarafından herhangi bir kitap, albüm veya diğer medyanın yayınlanmasıdır. Geleneksel yayıncılığın modern eşdeğeridir".
Türler
Bir kitap doğrudan yazardan halka satılmayacaksa , başlığı benzersiz bir şekilde tanımlamak için bir ISBN gerekir. ISBN, dünya çapındaki tüm kitaplar için kullanılan küresel bir standarttır. Çoğu kendi kendini yayınlayan şirket ya bir başlığa kendi ISBN'lerini sağlar ya da yön verebilir; Bir makyaj makinesinin sahip olduğu bir numarayı kullanmak yerine ISBN'nin ve telif hakkının mülkiyetini elinde tutmak, kendi kendini yayınlayan yazarın çıkarına olabilir. Kitabın her baskısı için ayrı bir ISBN gereklidir.
Elektronik (e-kitap) yayıncılık
Bunları oluşturmak için kullanılabilecek çeşitli kitap biçimleri ve araçları vardır. Peşin veya kitap başına maliyet olmadan e-kitaplar oluşturmak mümkün olduğundan, bu, kendi kendini yayımlayanlar için popüler bir seçenektir. E-kitap yayınlama platformları dahil zamir , Smashwords , bir ilan Amazon Kindle Direct Publishing, CinnamonTeal Yayıncılık, papirüs Editör, e-kitap sıçrama, Bookbaby, Pubit , Lulu , Llumina Press ve CreateSpace . E-kitap biçimleri, diğerleri arasında e-pub, mobi ve PDF'yi içerir.
Talep üzerine baskı
Talep üzerine baskı (POD) yayıncılığı, gerektiğinde yüksek kaliteli kitaplar basabilme yeteneğini ifade eder. Kendi kendine yayınlanan kitaplar için, bu genellikle yüzlerce veya binlerce kitaptan oluşan bir baskı çalışması yapmaktan daha ekonomik bir seçenektir. Createspace (Amazon.com'a aittir), Outskirts Press , Blurb, Lulu, Llumina Press , ReadersMagnet ve iUniverse gibi birçok şirket, büyük baskılar için yayıncılık şirketlerinin ödediğinden çok daha yüksek olmayan kitap başına maliyetlerle tek kitap basımına izin verir. koşar.
Geleneksel yayıncılık
Görevli yayıncılık ile yayıncı tüm yayın düzenlemelerini yapar ve yazar tüm masrafları karşılar.
Bir eserin yazarı, satılan her kitap için toptan veya belirli bir fiyat veya sabit bir miktar üzerinden hesaplanan bir yüzde alabilir. Yayıncılar, zaman zaman, yalnızca belirli sayıda kopya satıldıktan sonra bunu ödemeyi kabul ederek bu tür bir düzenleme riskini azalttı. Kanada'da bu uygulama 1890'larda gerçekleşti, ancak 1920'lere kadar yaygın değildi. Yerleşik ve başarılı yazarlar, gelecekteki telif ücretlerine karşı avans ödemeleri alabilir, ancak bu artık yaygın bir uygulama değildir. Çoğu bağımsız yayıncı, telif ücretini net makbuzların bir yüzdesi olarak öder – net makbuzların nasıl hesaplandığı yayıncıdan yayıncıya değişir. Bu düzenlemeye göre yazar, yayın masrafları için herhangi bir ödeme yapmaz. Maliyetler ve finansal risklerin tümü yayıncı tarafından üstlenilir ve bu durumda makbuzların en büyük yüzdesini alacak olan yayıncıdır. Daha fazlası için Tazminat bölümüne bakın.
özel yayıncılık
Bu tür yayıncılar normalde yayın düzenlemek için sabit bir ücret alır, satış için bir platform sunar ve ardından bir kitabın her bir kopyasının satışının bir yüzdesini alır. Yazar, yapılan paranın geri kalanını alır.
editörle ilişki
Yazar ve editör arasındaki , genellikle yazarın yayıncılık şirketiyle tek irtibatı olan ilişki, genellikle gerilim alanı olarak nitelendirilir. Yazarın okuyucularına, genellikle yayın yoluyla ulaşabilmesi için, eserin genellikle editörün dikkatini çekmesi gerekir. Yazarın zorunluluğun tek anlam yapıcısı olduğu fikri, izleyiciyi sosyal bir eylem olarak yazmaya dahil etmek için editörün ve yayıncının etkilerini içerecek şekilde değişir. Editörler tarafından kapsanan üç ana alan vardır - Prova (Dilbilgisini ve imlayı kontrol etme, yazım hatalarını arama), Öykü (potansiyel olarak hem yazar hem de yayıncı için derin bir endişe alanı) ve Düzen (son kanıtın yayına hazır ayarı) genellikle küçük metin değişiklikleri gerektirir, bu nedenle bunların metnin anlamını değiştirmemesini sağlamak için bir düzen düzenleyicisi gerekir).
Pierre Bourdieu'nun "Kültürel Üretim Alanı" adlı makalesi, yayıncılık endüstrisini, çeşitli kültürler arasındaki gerilim ve hareketle tanımlanan "mücadeleler alanı" olarak da adlandırılan bir "edebi veya sanatsal konum alma alanı" olarak tasvir eder. alandaki pozisyonlar. Bourdieu, "konum alma alanı [...] tutarlılık arayan niyetin veya nesnel fikir birliğinin ürünü olmadığını", yani pozisyon almalarla karakterize edilen bir endüstrinin uyum ve tarafsızlık olmadığı anlamına geldiğini iddia eder. Özellikle yazar için, eserlerindeki yazarlıkları, çalışmalarını kimliklerinin bir parçası haline getirir ve bu kimlik üzerindeki otorite müzakeresi üzerinde kişisel olarak tehlikede olan çok şey vardır. Ancak, "yazarın baskın tanımını dayatma ve dolayısıyla yazarı tanımlama mücadelesinde yer almaya hak kazananların nüfusunu sınırlandırma gücü" editöre aittir. "Kültür yatırımcıları" olarak yayıncılar, tüm pozisyonlarda ekonomik sermaye sağlayacak şekilde büyüyebilecek "kültürel sermaye"ye yapılan iyi bir yatırımı belirlemek için editör pozisyonuna güvenirler.
James Curran'ın araştırmalarına göre, Britanya'daki editörler arasındaki paylaşılan değerler sistemi, yazarlar arasında, editörün beklentilerine uyması için bir baskı yarattı, okuyucu-izleyici odağını ortadan kaldırdı ve yazarlar ile yazarlar arasındaki ilişkiyi zorladı. editörler ve sosyal bir eylem olarak yazma üzerine. Editörler tarafından yapılan kitap incelemesi bile okuyucunun kabulünden daha önemlidir.
Tazminat
Bir yazar için standart bir sözleşme, genellikle avans ve telif ücreti şeklinde ödeme hükümlerini içerecektir. Avans, yayınlanmadan önce ödenen toplu bir miktardır. Telif ücretleri ödenmeden önce bir avans kazanılmalıdır. Bir avans iki toplu olarak ödenebilir: ilk ödeme sözleşme imzalandığında ve ikincisi tamamlanmış makalenin tesliminde veya yayındayken.
Örneğin bir yazarın sözleşmesi, satılan her kitabın perakende fiyatının %10'unu kazanacağını belirtebilir. Bazı sözleşmeler ödenecek telif ücreti ölçeğini belirtir (örneğin, telif ücretlerinin ilk 10.000 satış için %10'dan başladığı, ancak daha sonra daha yüksek satış eşiklerinde daha yüksek bir yüzde oranına yükseldiği durumlarda).
Bir yazarın kitabı, daha fazla telif ücreti ödenmeden önce avansı kazanmalıdır. Örneğin, bir yazara 2000$'lık mütevazı bir avans ödenmişse ve telif oranı 20$'lık bir kitabın %10'u, yani kitap başına 2$ ise, başka bir ödeme yapılmadan önce kitabın 1000 kopya satması gerekecektir. . Yayıncılar genellikle iadelere karşı kazanılan telif ücretlerinin belirli bir yüzdesinin ödenmesini durdurur.
Bazı ülkelerde yazarlar, Avustralya'daki ELR (eğitim amaçlı kredi verme hakkı) ve PLR (kamu kredisi hakkı) planları gibi bir hükümet planından da gelir elde etmektedir. Bu şemalar kapsamında yazarlara, kitaplarının eğitim ve/veya halk kütüphanelerindeki kopya sayısı için bir ücret ödenir.
Bugünlerde pek çok yazar kitap satışlarından elde ettikleri geliri topluluk önünde konuşmalar, okul ziyaretleri, ikametgahlar, hibeler ve öğretim pozisyonları ile tamamlıyor.
Hayalet yazarlar , teknik yazarlar ve ders kitabı yazarlarına genellikle farklı bir şekilde ödeme yapılır: genellikle belirli bir ücret veya satış yüzdesinden ziyade kelime başına ücret.
Ayrıca bakınız
- Akademik yazarlık
- yazar
- Yazarların editörü
- Dağıtıcı yazı
- Baş yazar
- romancıların listesi
- şair listeleri
- yazar listeleri
- Romancı
- Profesyonel yazı