Hipotermi, vücudun merkezindeki sıcaklık kaybı, doğru karar verme yeteneğini bozarak doğada kaza yapma riskini arttırır ve ölümlere yol açabilir.
Belirtileri
- koordinasyon kaybı (sendeleme)
- beyin soğuğun etkisiyle sersemler, hasta eşyalarını düşürür ve fark etmez, yönünü kaybeder ama aldırmaz, üşür ama hiç bir şey yapmaz. Başkalarında bunu fark etmek zor, kendinizde fark etmek daha zordur.
- Temel vücut işlevlerini yitiren hasta kendisinde istenilen aktiviteleri yapamaz. Beyin uzaktaki daha az önemli oranlardan kanı geri çekerek kendisini korumaya çalışmaktadır.
- Titreme başlar. Titreme ısı üretir ancak yüksek enerji tüketir, ısı vücutta tutulamadığında vücut iç sıcaklığı daha hızlı bir şekilde düşmeye devam eder.
- Titreme durur, nabız ve solunum yavaşlar, vücut giderek katılaşır ve soğur.
Bu giderek kötüleşen tablo doğru bakım sağlanmazsa ölümle sonuçlanır.
Tedavisi
Hipoterminin tedavisi fark edildiği aşamaya göre farklılık gösterir. 1) hafif hipotermi tedavisi 2) ileri hipotermi tedavisi .
Hafif hipotermik hasta hala içten ısınmaya çalışıyordur. Hasta konuşabilir, yiyebilir, titreyebilir. Öncelikle içeride üretilen ısının kaybolmamasını sağlamak gerekir. Kuru giysiler giydirip, başını ve boynunu sarmak, soğuk ve rüzgardan korumak gerekir. Ilık tatlı içecekler, karbonhidratlı yiyecekler verilmelidir. Hareket etmesi sağlanmalıdır. Yapamıyorsa, hastayı yerden yalıtıp sıcak birisiyle aynı uyku tulumuna girerek tenden tene ısı transferi yapılabilir, ellerine ayaklarına sıcak paketler yerleştirilerek (doğrudan derinin üzerine değil) normale dönene kadar beklenir.
İleri hipotermik hasta da titreme durmuştur, kendi kendini ısıtamaz, bilinci kapanmış olabilir. Kaba hareketlerden kaçının. Yardımcı nefes verilebilir. Elbiselerini çıkarın, yerden yalıtın, sarabildiğiniz kadar kuru yalıtım malzemeleri sarın. Sıcak paketleri sırasıyla avuç içleri, ayak tabanları, göğüs, koltuk altları ve kasıklara yerleştirin. Son olarak hastayı kalan ısının dışarı çıkmasını önleyecek bir engel ile (plastik örtü, çadır tentesi, çöp torbası, vb.) sarın. Son sargı, hipotermi sargısı, sadece ağzı ve burnu dışarıda bırakmalıdır. Hasta ölü gibi görünse bile ileri hipotermi tedavisi uygulanmalıdır. “ısıtılıp kesin olarak ölü olduğu görülmedikçe hiç kimse ölü kabul edilmez!”. Yardım çağırın.
Hipotermiyi önlemek için;
hava şartlarına uygun giyinin, ıslanmayı önleyen malzemeler hayati önem taşır. Islandığında bile vücut sıcaklığını tutan giysiler giyin (yün çorap). Bolca su için, karbonhidratlı yiyecekler yiyin. Grup içinde hipotermi belirtileri için birbirinizi gözlemleyin ve erken dönemde tedavi edin.