Delik Kulak Zarı
Delik Kulak Zarı
Kulak zarı delinmesi nedir ve nasıl olur?
Delik kulak zarı, dış kulak yolu ile orta kulağı birbirinden ayıran bu ince zarın delik veya yırtık olmasıdır. Orta kulak, burun gerisindeki genze "östaki borusu" aracılığıyla bağlantılıdır. Bu boru orta kulak basıncı ile hava basıncını eşitler. Delik kulak zarında sıklıkla işitme azalır ve nadiren de akıntı olur. Ağrı genellikle bulunmaz. Kulak zarı delinmesinde darbe ve iltihap baş sebepler arasındadır.
Hangi durumlarda kulak zarı delinebilir:
- Kulağa şiddetli darbe gelmesi
- Kafatası kırığının belli türlerinde
- Ani bir patlama sonrası
- İğne, kibrit çöpü gibi cisimlerin kulak kanalı içerisine fazlaca sokulması
- Aşırı sıcak veya asidik bir sıvının kulak kanalına kaçması
Orta kulak iltihapları ağrı, işitme kaybı ve kulak zarının delinmesine yol açabilir. Kulaktan iltihaplı veya kanlı bir akıntı olabilir. Bu durum, kulak zarı deliğiyle birlikte olan orta kulak iltihabıdır. Nadir durumlarda, kulağa yerleştirilen havalandırma tüpleri çıktıktan sonra kulak zarında bir delik kalabilir. Bazılarının iyileşmesi aylar sürse de, çoğu kulak zarı delikleri delindikten birkaç hafta sonra kendi kendilerine kapanır. İyileşmeleri sırasında kulak sudan ve darbeden korunmalıdır. Kendi kendine kapanmayan zar deliklerinde operasyon gerekebilir.
Delik kulak zarının işitmeye etkileri nelerdir?
Genellikle delik büyüdükçe, işitme kaybı da artar. Deliğin kulak zarındaki yeri de işitmeyi etkiler. Tek başına kulak zarı deliği ortalama %35 (35-40 dB) işitme kaybına neden olurken, zar ile iç kulak arasında bağlantıyı sağlayan kulak kemikçiklerinde kopma, erime gibi hasarlar oluşması %60-70 (65-70 dB) işitme kaybı oluşturur. Kulak zarı, ani bir darbe veya patlama sonucu delinmişse, işitme kaybı fazla olabilir ve kulak çınlaması da şikâyetlere eklenebilir. Bu durumda işitme zamanla geri döner ve kulak çınlaması birkaç gün içerisinde azalır. Kulak zarı deliğine bağlı sürekli iltihap olması, ileri derecede işitme kaybına yol açabilir.
Delik kulak zarının tedavisi nasıldır?
Deliğin tedavisine başlamadan önce, işitme testi yapılmalıdır. Kulak zarının onarılmasının faydaları duş yaparken, banyoda veya yüzerken orta kulağa su kaçmasını önleyerek, tekrarlayan enfeksiyonların kulak zarı ve kemikçiklerinde yapacağı hasarların önüne geçmek, işitmeyi artırmak ve çınlamayı azaltmaktır. Sürekli iltihaba ve orta kulaktaki yapıların erimesine yol açan "kolesteatom (orta kulakta deri kisti)" denilen yapının oluşmasının da önüne geçilebilir. Şayet delik çok ufaksa, kulak, burun, boğaz hekimleri bunun kendi kendine kapanıp kapanmayacağını anlamak için bir süre beklenebilir. Kapanmıyorsa mikroskop altında delik kenarlarını kimyasal bir madde ile uyarıp üzerine kâğıt benzeri selülöz parçası konabilir. Bazen birkaç kez birkaç kez bu yamama işlemi tekrarlanabilir. Kulak zarının kapanması ile genellikle işitmede bir iyileşme hissedilir.
Bu basit yöntemle başarılı olunamayan durumlarda operasyon planlanır. Birçok operasyon yöntemi vardır ama hepsinde temel ilke, delik üzerine hastanın kendisinden alınan bir doku parçasıyla yama yapmaktır. Bu işleme tıp dilinde "timpanoplasti" denir. Operasyon çoğunlukla deliğin tam olarak kapanmasını ve işitmenin düzelmesini sağlar.