Uzaya roket göndermek zorlu bir süreç. Roketlerin çok büyük miktarda yakıta ihtiyaç duymalarından dolayı pahalı olması ve atmosferi ciddi ölçüde kirletmeleri büyük bir problem. Bu problemi bilim kurgu filmlerinden çıkmış gibi duran bir öneri çözebilir: uzay ve yeryüzünü birleştiren bir asansör! Kulağa imkansız gibi gelebilir ancak Japon mühendisler bir uzay asansörü test etmek üzereler.
11 Eylül’de, Shizuoka Üniversitesi Mühendislik Fakültesi‘nden bir ekip, Dünya yörüngesine bir uzay asansörü için bir model oluşturmaya başlayacak. Uydudaki kameralar süreci izlerken, motorlu bir kutu iki uydu arasındaki kablo boyunca ileri geri hareket edecek.
Bir üniversite sözcüsü AFP‘ye verdiği demeçte, “Uzaydaki asansör hareketini test etmek için dünyanın ilk deneyi olacak.”
Bu fikir ilk olarak 1895’te Rus bilim adamı Konstantin Tsiolkovsky tarafından Paris’teki Eyfel Kulesi‘ni gördükten sonra önerildi ve yaklaşık bir yüzyıl sonra Arthur C. Clarke’ın bir romanında yeniden ele alındı.
Ancak bir uzay asansörü uygulamakla ilgili teknik zorluklar çok fazla. Yeni başlayanlar için, kendi ağırlığı altında çökmemesi için yeterince hafif olan bir malzemeden yapılması gerekmekte. Aynı zamanda bu malzemenin, asansörün dik durmasını sağlamak için, asansörün karşı ağırlığında, dünyanın atmosferinin ötesine geçen merkezkaç kuvveti tarafından indüklenen gerilime dayanacak kadar güçlü olması gerekmekte. Dünyanın, Güneş’in ve Ay’ın yerçekimi kuvvetlerine ve Dünya’nın kuvvetli rüzgarlar gibi atmosferik koşullarının yarattığı streslere de dayanmak zorunda.
Shizuoka Üniversitesi ile çalışan Japon inşaat firması Obayashi Corp., daha önce 2050 yılına kadar bir uzay asansörü işletmeyi umduklarını açıklamıştı.
Uzay asansörünü taşıyacak olan kablo için bir süredir karbon nanotüp teknolojisi inceleniyordu. Ancak bu bir seçenek değil çünkü şu anda 96.000 kilometrelik bir kablo üretmek için gereken ölçeklere yakın karbon nanotüp üretme teknolojisine sahip değiliz.
Tüm Bunlara Rağmen Japon Ekip Oldukça İyimser
Shizuoka Üniversitesi’nden mühendis Yoji Ishikawa, “Teoride, bir uzay asansörü son derece makul.” dedi. “Uzay yolculuğu gelecekte popüler olabilir.”
Önümüzdeki 30 yıl içinde uzay asansörü için ihtiyaç duyulan gereksinimleri karşılayacak yeni bir mucize malzeme ortaya çıkmış olabilir. O gün geldiğinde bilim kurgu filmlerinde görmeye alıştığımız uzay asansörü projesi bir hayal olmaktan çıkıp gündelik yaşamlarımızda kullanabileceğimiz bir ulaşım aracı bile olabilir.
Kaynak ve İleri Okuma
- https://www.sciencealert.com/japan-testing-space-elevator-scale-model-shizuoka-university
- https://www.afp.com/en/news/826/going-japan-test-mini-space-elevator-doc-18u1en1