BADEMCİK KANSERİ
Bademcikler orofarinks olarak bilinen bir bölgede, boğazınızın arkasında bulunur. Bademciklerin görevi, enfeksiyonla mücadeleye yardımcı olmaktır. Bademciklerde görülen kanser gelişimi bademcik kanseridir.
Bademcik kanseri, bademcikleri çıkarılan insanlarda da gelişebilir çünkü bademcik dokusunun küçük bir parçası kalmış olabilir ve bu da kanser oluşumu için yeterlidir.
BADEMCİK KANSERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?
Bademcik kanseri olan birçok kişi kanserin tanısı konduktan sonra bile herhangi bir belirti fark etmeyebilir.
Bademcik kanserinde en çok görülen semptom, bademciklerden birinin diğerinden büyük olmasıdır. Sık görülen bir diğer belirti ise boğaz ağrısıdır.
Diğer semptomlar şunlardır:
- Boğazda yumru
- Ses kısıklığı veya ses değişiklikleri
- Halsizlik
- Açıklanamayan kilo kaybı
- Kulak ağrısı (genellikle tek taraflı)
- Yutkunma zorluğu
- Ağızdan kan gelmesi
Bu semptomlardan bir ya da daha fazlasına sahip olmak, bademcik kanseri var demek değildir. Birçok farklı sağlık sorunu da aynı semptomlara neden olabilir. Ancak semptomlar, antibiyotiklerle iyileştirilemiyorsa bir uzmana danışmak önemlidir.
BADEMCİK KANSERİNİN SEBEPLERİ NELERDİR?
Bademcik kanserine yakalanma riskini arttıran faktörler şunlardır:
- Yaş
- Tütün ve alkol kullanımı
- HPV virüsü (HPV, cinsel ilişki ile bulaşan bir virüs türüdür.)
- Genetik
- Yaşam şekli
- Çevresel faktörler
BADEMCİK KANSERİ NASIL TEŞHİS EDİLİR?
Hastanın belirtileri değerlendirildikten sonra fiziksel bir muayene uygulanır. Eğer belirtiler çok uzun süredir devam etmiyorsa ve fiziksel muayenede kanserden şüphelenilmesini gerektiren herhangi bir bulguyla karşılaşılmadıysa kanser tanısından önce belirtileri iyileştirmek için ilaç tedavisi uygulanır. İlaç tedavisiyle birlikte belirtiler iyileşmiyorsa ve hatta kötüye gidiyorsa kanser testleri uygulanmalıdır. Bademcik kanseri teşhisinde kullanılabilecek testler şunlardır:
Görüntüleme Testleri
Baş ve boyundaki yapıların görüntülerini elde etmek için uygulanan radyolojik taramaları içerir. Fiziksel muayeneyle birlikte kolayca değerlendirilebilen küçük tümörlerde gerekli olmayabilir. Daha büyük veya incelenmesi zor tümörlerde muhtemelen tümörün konumu ve lenf düğümlerine yayılıp yayılmadığı konusunda bilgi edinmek için uygulanır. Kullanılabilecek görüntüleme testleri şunlardır:
Bilgisayarlı Tomografi (BT): Tümörün boyutunu ve hangi bölgeleri işgal ettiğini gösterebilen, x-ışınlarının kullanıldığı bir görüntüleme testidir. Boyun kanserlerinin tanısında genellikle hastaya bir çeşit boya maddesi enjekte edilerek kullanılır.
Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR): Bilgisayarlı tomografiye göre yumuşak dokuları daha detaylı gösterebilir. Bilgisayarlı tomografide olduğu gibi tümörün boyutu ve yayılım bölgeleriyle ilgili bilgi verebilir.
Pozitron Emisyon Tomografisi (PET): Genellikle tüm vücuttaki kanser yayılım bölgelerinin görüntülenmesi için kullanılır. Yalnızca tümörü, boyutunu veya tam konumunun öğrenilmesi için genellikle MR veya BT ile birlikte kullanılır.
Boyun Ultrasonu: Radyasyonsuz bir görüntüleme yöntemidir. Genişlemiş lenf düğümleri, boyundaki nodüller detaylı olarak görüntülenebilir. Ultrason aynı zamanda dokuların etrafındaki kan damarlarını veya sıvıları da gösterebilir. Ultrason rehberliğinde biyopsi denilen bir yöntemle görüntü altında dokulardan örnek alınabilir.
Göğüs Röntgeni: Kanserin akciğerlere yayılıp yayılmadığını anlamak için kullanılır. Baş ve boyun bölgesinde kanser olan hastalara her yıl düzenli olarak akciğer kanseri taraması yaptırmaları önerilmektedir.
BADEMCİK KANSERİ NASIL TEDAVİ EDİLİR?
Bademcik kanseri tedavisi, hastada HPV virüsünün olup olmamasına bağlıdır. Bazı durumlarda, radyasyon ilk tedavi olabilir, çünkü hastanın tedavi sonrası yutma ve konuşma fonksiyonlarında cerrahiden daha az etkilidir. Fakat birçok durumda cerrahi ilk tedavi yöntemidir. Bademcik kanseri ameliyatında bademcikler tümörle birlikte çıkarılır. Bademciklerin çıkarılmasına tonsilektomi denir. Bademciklerin alınması ağızdan gerçekleştirilebilen bir işlemdir ve hastada herhangi bir kesinin açılmasına gerek kalmaz. Eğer lenf düğümlerine yayılma varsa boyun kısmındaki lenf düğümleri de çıkarılmalıdır. Bu işleme boyun diseksiyonu denir. Lenf düğümlerinin çıkarılması gereken durumlarda ağızdan gerçekleştirilen bademcik ameliyatı yapılamaz bunun yerine kullanılan cerrahi yöntemler şunlardır:
Transoral Robotik Cerrahi
(Robot Yardımlı Minimal İnvaziv Cerrahi):
Transoral robotik cerrahi, robot yardımı ile bir tümörün ağızdan veya boğazdan çıkarılması işlemidir. Robotun kolları stratejik olarak hastanın ağzına yerleştirilir. Cerrah hastaya birkaç adım mesafedeki cerrah konsolunda oturarak robotun insan elinden daha fazla hareket kabiliyetine sahip enstrümanlarını yönetir. Başka bir cerrah da ameliyat boyunca konsoldaki cerraha yardımcı olmak için hastanın başında bulunur. Robotik cerrahinin kulak burun boğaz ameliyatlarındaki temel avantajı, çok dar alanlara ağız yoluyla ve kesisiz erişmesine olanak sağlamasıdır. Kesisiz olarak gerçekleştirilen transoral robotik operasyonlar hastanın günlük yaşantısına dönüş süresini kısaltır.
Açık Cerrahi:
Açık cerrahi operasyonları açılan büyük kesilerden gerçekleştirilen ve açık cerrahi aletlerinin kullanıldığı bir cerrahi yöntemdir. Açık bademcik kanseri ameliyatlarında hastanın boyun kısmında büyük bir kesi açılır. Açılan kesinin büyüklüğü hastanın iyileşme süresine etki eder.