Suriye'de tam anlamıyla nefesler tutuldu, hamleler dikkatlice yapılıyor. Annan Planı için son ateşkes tarihi bugün (10 Nisan) ve ABD ile Rusya Ortadoğu masasında heyecanlı bir satranç maçı yapıyor.
BİR PARANTEZ
Bu bana 1975'teki meşhur Fischer (ABD) - Spassky (SSCB) maçını hatırlatıyor. O maç da çok sansasyon yaratmış, Muhammed Ali'nin boks maçları kadar neredeyse ilgi toplamıştı. Spassky'yi yenen satrancın altın çocuğu Stanley Fischer, 1975'te kendine özel şart ileri sürdüğü için FIDE (Dünya Satranç Federasyonu) tarafından Karpov (SSCB) karşısında oynamadan hükmen yenik ilan edildi. Bu olaydan sonra kayıplara karışan Fischer tam 20 yıl görünmedi. 1992'de ortaya çıktı, BM ambargosunu delerek Yugoslavya'daki bir turnuvada göründü. Fischer, o tarihten itibaren bu kez kanun kaçağı oldu. Fischer, o yıl Amerikan hükümetinin karşılaşma yapmama taleplerine meydan okumuş, hatta hükümetin kendisine gönderdiği resmi yazıya tükürerek cevap vermiş ve sonuçta eski rakibi Spassky ile Karadağ'ın açığındaki bir adada satranç maçı yapmış, Spassky'yi 20 yıl sonra yine yenmişti. Kanun kaçağı konumundaki Fischer 2004'te Japonya'da havaalanında yakalandı. 9 ay gözaltında kaldıktan sonra 2005'te İzlanda vatandaşlığına geçti. Amerika'nın satrançta SSCB ve Rusya'ya karşı tek kozu olan altın çocuk Fischer artık bir Anti Amerikancıydı.
11 Eylül 2001 günü Filipinler'de yayın yapan bir radyoya saldırıları yorumlarken şöyle dedi: "Ne kadar güzel haber bu. Ben bu saldırıyı alkışlıyorum. Amerika ve İsrail yıllardır Filistinlileri öldürüyorlar, soyuyorlar; ama bunlar kimsenin umurunda değil. Şimdi iş tersine tepiyor... Amerika yeryüzünden silinmeli". Halbuki kendisi de anne tarafından Yahudi'ydi. Stanley Fischer'ın 2008'de İzlanda'da öldüğü bildirildi. Ailesi böbrek rahatsızlığından öldüğünü açıklamıştı.
Neyse fazla uzattık, konumuza dönelim.
ABD, TÜRKİYE'Yİ, RUSYA, SURİYE'Yİ OYNUYOR
Bu kritik maçın ortasında Türkiye ve Suriye'nin gerçek dostlarının dayandığı Annan Planı bulunuyor. Türkiye, artık sorunun çaresi değil önemli bir parçası haline geldi. Bunun en önemli göstergesi, Başbakan'ın Çin'den yaptığı sert açıklamalar. Ne dedi? Annan'ın yaklaşım tarzına yönelik başından itibaren 'inşallah' dediklerini ancak bunun tutmadığını söyledi. Tam da Kofi Annan, Türkiye'de Hatay'daki kampları ziyaret ederken bunu dile getirdi. Bunun üzerine Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Suriye sınırındaki hareketlilik devam ettiği için durumu yakından takip etmek üzere Pekin'den Türkiye'ye dönüşe geçti. Ankara'da Abdullah Gül ile görüşen Amerikalı "savaş tanrısı" senatörler, John McCain ile Joe Lieberman da bu sırada yine Hatay'da bulunuyordu. Onların da derdi, çatışmaların ve mülteci sayısının artmasıyla Türkiye'yi tek taraflı harekete geçirmek.
"TÜRKİYE, BİZE GÜVENCE VERDİ"
Annan Planı'nı taca çıkarmak için her türlü kışkırtma yapılırken, Rusya da devreye girdi. Rusya, tüm batılı ağızların aksine Esad'ın ateşkese uyduğunu savundu. Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov, Moskova'da Suriye Dışişleri Bakanı Velid Muallim'i ağırlarken, "Türkiye'den güvence aldık, tek taraflı adım atmayacak" dedi.
Ankara'dan Kofi Annan Planı'nın çökmesi halinde bir kaç gün bekleyeceği ve ona göre bir karar alacağına dair açıklamalar geldiğini kaydeden Lavrov, ''Türk mevkidaşım Ahmet Davutoğlu ile yaptığım telefon görüşmesinde özellikle bunun ne anlama geldiğini sordum. Bana tek taraflı bir hareket olmayacağı ve Türkiye'nin farklı planının olmadığına dair güvence verdi'' dedi.
Öyle ama Hillary Clinton'un çak arkadaşı Davutoğlu, dönüş yolunda İngiltere Dışişleri Bakanı Hague ve Fransa Dışişleri Bakanı Alain Juppe ile görüşüyordu. Bu iki ülke de Suriye'deki muhaliflerin hızlı destekçileri.
Fransa da bu görüşmenin ardından, Suriye'nin, Annan planını uygulamaya başladığı açıklamalarını reddetti.
Suriye Dışişleri Bakanı El Muallim ise Moskova'da, Ankara'yı ülkesine kaçak giren silahlı grupları desteklemekle suçladı.
Muallim, AKP'den, Suriye'nin egemenliğine saygı çerçevesinde BM Genel Sekreteri ve Arap Birliği Özel Temsilcisi Kofi Annan Planı'na bağlı olduğunu deklare etmesini istedi.
Suriye Dışişleri Bakanı ayrıca silahlı isyancıların da ateşkese uymalarının sağlanması için Annan'a çağrı yaptı.
BATI CEPHESİNDE DEĞİŞEN BİRŞEY YOK
Tüm bunlar olurken batılı haber ajansları, Suriye güçlerinin Humus ve Türkiye sınırındaki Markada bölgesini topa tuttuğu haberlerini geçiyordu. Kritik günlerden geçilirken ateşkesin sağlanması için son tarih de 10 nisandan 12 nisana yani perşembe gününe çekildi. Başbakan Erdoğan'ın mülteci sayısı ihalesine Reuters teklif vermeye başladı bile. Reuters, Erdoğan'ın 50-100 bin diye telaffuz ettiği Suriyeli mülteci sayısının 200 bine çıkacağı kehanetinde bulundu. Bu rakam, Türkiye'nin tek başına Suriye'ye müdahale edip, Kürdistan'a Akdeniz'e çıkış koridoru sağlamasını yetecek bir miktar olarak kabul ediliyor sanırız.
BM ve Arap Birliği'nin Suriye Özel Temsilcisi Kofi Annan'ın Suriye barış planıyla ilgili BM Güvenlik Konseyi'ne gönderdiği mektup, gelecek 48 saat içinde yaşanacak kritik gelişmeleri belirleyici bir rol oynayacak.
ABD ise kasım seçimi öncesi Obama'yı rahatlatacak şekilde taşeron tutmuş müteahhit konforuyla, temsil düzeyini iki "savaş tanrısı" senatörle sınırlı tutuyor ama satranç oyununa devam ediyor. Bakalım Esat mı yoksa başkası mı mat olacak bu oyun sonunda.
"Tansiyonu düştüğü" gözlenen! İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad da bu esnada düşük profile geçerek, atılan hamleleri hesaplıyor. Ahmedinejad yurt gezileri kapsamında gittiği Hürmüzgan eyaletinde halka hitap etti. Zulüm ve zorbalığa karşı mücadele edeceklerini ve her alandaki haklarını koruyacaklarını belirten Ahmedinejad, düşmanların tüm komplolarını boşa çıkaracaklarını söyledi.
Bakalım; ACEM-RUS-ARAP ekolü mü, yoksa FRENK-TÜRK-İSRAİL ekolü mü galebe çalacak şu iki günün sonunda...
Hüseyin Vodinalı
Odatv.com