Devalüasyonun Nedenleri
Devalüasyonun başlıca nedenleri şunlardır:
-
Devalüasyon özellikle sabit kur sistemi için geçerlidir. Bu sistemde yerli paranın yabancı paralar
karşısındaki değeri, hükûmet tarafından belirlenir. Devalüasyon da hükûmet kararıyla ve aniden yapılır.
Devalüasyon, dış ticaret politikasının bir aracı olarak ihracatı artırmak ve ithalatı kısmak için uygulanacağı
gibi enflasyon nedeniyle oluşan iç ve dış fiyat seviyesi farkını ve dolayısıyla ödemeler dengesi açığını
kapatmakta da kullanılır. Devalüasyon sonucunda yerli paranın yabancı paralar karşısında değerinin düşmesi
ile ithal mallarının fiyatı artar ve talep azalması yoluyla ithalatı kısar. Bu sırada ihraç mallarının fiyatı ise
düşer ve yurt dışı talebin de oluşmasıyla ihracat artar. Böylece ithal giderlerinin azalıp ihraç gelirlerinin
artması ile dış açık kapanır.
-
Hükûmetleri, devalüasyon yapmaya iten diğer önemli bir neden ise enflasyondur. Enflasyon
sonucu fiyatların artması, yerli ürünlerin pahalanması demektir. Eğer döviz kuru sabit tutulursa ihraç malları
pahalanacak ve ihracat azalacak, bunun yanında ithal malları ise ucuzlayacak ve ithalat artacaktır. Bu
durumda ödemeler dengesi açığı da büyüyecektir. İşte devalüasyon yoluyla buna engel olunmaya çalışılır.
Devalüasyonun iki önemli özelliği vardır:
-
Ödemeler dengesini kapatmak için başvurulabilecek en genel uygulamadır.
-
Fiyat mekanizmasına en az müdahaleyi gerektiren bir uygulamadır.