11.yy.da kurulmuş olan büyük selçuklu devleti'nin 12.yy.da ortadan kalkmasına yol açan nedenlerdir.
(#7599153
) kapsamındaki nedenler geçerli olmakla birlikte, yazarın naçizane yorumu, büyük selçuklu devleti'nin, özellikle sınırları genişledikten sonra, yeterince merkezileşmiş bir yönetim yapısına oturamamasına bağlı olarak merkezden uzaktaki bölgeleri elinde tutamamasıdır. nitekim giderek devletin fiilen 4-5 parçaya ayrıldığı ve önceden merkeze belli bir bağlılığı olan bu parçaların, sultanın gücü azaldıkça fiilen bu bağlılığı daha fazla sürdürmedikleri ve sonunda devletin dağıldığı görülmektedir. bu bağlamda, selçuklu devleti'nin henüz osmanlılarda olana benzer bir merkezi ve kompleks devlet yapısına dönüşmediği ve orta asya türk devletleri ile osmanlı devleti arasında bir geçiş formu oluşturduğu düşünülebilir. söz konusu geçişi selçuklu devleti yapamadığından, selçuklu devleti osmanlı devleti kadar uzun ömürlü olamamıştır. ayrıca devlet ilk başlarda kurulurken askeri olarak faydalanılan göçebe unsurlar, tam olarak merkezileşmemiş, ama yine de belli düzeyde göçebelik dönemindeki göçebe kitleyle olan iç içelikten ayrışmış devlet yapısı oluştukça hükümdar ve yönetici elitten giderek kopuk kalmışlar ve sonunda bu durum göçebe unsurların devletten kopup ayaklanmasına kadar gitmiştir.