İsrail'in en önemli ekonomi gazetelerinden biri olan Kalkalist yazarı Doron Peskin, İsrail Savunma Kuvvetleri'nin Gazze'ye saldırıları sırasında gündeme gelen Hamas tünellerini ve "tünel ekonomisi"ni irdeledi.
Mısır sınırındaki kaçakçılık için açılan tünellerle İsrail'e saldırı için açılan tünellerin birbirinden ayrılması gerektiğini hatırlatan Doron Peskin, Hamas'ın bu tünel teknolojisini Hizbullah'tan öğrendiğini ve şimdi ise bu sistemin ihraç edildiğini belirtti.
Suriye-Lübnan sınırında da direnişçilerin aynı sistemi kullanmaya başladığını bildiren Peskin, "Halep'teki direniş liderlerinden birinin anlattığına göre tünel teknolojisini Hamas örgütünden satın almışlar. İşin komik yanı da bu tünelleri ortaya çıkarması gereken güç bu kez karşı tarafta bulunan Hizbullah'tır." ifadelerini kullandı.
TÜNELLERLE ZENGİN OLDULAR
Mısır sınırındaki kaçakçılık amacıyla açılan tünellere de değinen yazar, "2013 senesinde bu tünellerin sayısı 1200'e ulaşmıştı. Bu tüneller aslında Hamas'ın ekonomik olarak güçlenmesine ve Hamas savaşçı grubu olarak "Az-A-Din El Kassam" grubunun da güçlenmesine yaradı." dedi ve bu grubun "hiç bir zaman parasal bir eksiklik" yaşamadığını iddia etti.
Doron Peskin'in yazısı şöyle ediyor:
"Güçlü Kaya Harekatı'nın başlamasından iki hafta kadar önce Hamas siyasi zirvesi Hamas savaşı kolunun 5 adamının cenazesinde bir araya geldiler. Bu ekibin başında da Eski Hamas başbakanı İsmail Haniye bulunuyordu. Yanı başında da Gazze Parlamentosu Başkanı Ahmet Bahar, Mahmud A-Zahar ve Halil Alhaya duruyordu. Bu kişiler siyasi zirvenin seçme isimleriydi. Gerçekten de bu isimlerin bir araya gelmesi oldukça ender bir birliktelikti. Aslına bakacak olursak bu isimlerin bir araya gelmesinin en önemli sebebi cenazelerin kimliklerinden kaynaklanmaktaydı. Hepsi Hamas savaşçı kolunun "Tünel kazı ekibinin" elemanlarıydı. Bu birim aslında çok az bilinmektedir. Ancak Gazzeliler özellikle Hamas'a gönül vermişlerin gözünde birim çoktan bir efsane haline gelmiştir."
HAMAS TOPRAK ÜSTÜNDE MÜCADELE EDEMEYECEĞİNİ ANLADI
Hamas'ın uzun senelerdir İsrail Savunma Kuvvetleri ile toprak üstünde mücadele edemeyeceklerini anladığını ve bu nedenle de "tünel" modelini geliştirmeye karar verdiklerini belirten yazar Peskin, şöyle devam etti: "İnandıkları bu yol ile İsrail'e karşı bir üstünlük kazanabilecekleriydi. Modeli bulan Hamas değil aslında. Bu konudaki teknolojiyi ve bilgiyi Hizbullah'tan aldılar. Hizbullah örgütü bu modeli 90'lı yıllarda geliştirmişti ve Güney Lübnan'da İsrail Hava Kuvvetlerinin havadan olan üstünlüğüne karşı geliştirdikleri bir modeldi. Güney Lübnan'ın altını delik deşik etmişlerdi. Kuşkusuz o zamandan beri Litani nehrinden çok sular aktı ve Hamas ile Hizbullah arasındaki ilişkiler Suriye'deki iç savaş nedeni ile kötüleşti."
Buna rağmen Hamas'ın tüneller birliği ile ilgili bilgileri sakladığını hatırlatan Doron Peskin, bu tünel birliğinde Hamas savaşçı grubundan bir kaç yüz adamının çalıştığını ve bu kişilerin ince elenip sık dokunulduktan, uzun süre de eğitildikten sonra bu birliğe kabul edildiklerini söyledi
Son yıllarda onlarca kişinin bu iş esnasında hayatlarını kaybettiğine değinen yazar, "Bu tatsız ve toprak altında çalışma bazen haftalar boyu da sürebiliyor. Saldırı Tünelleri olarak adlandırılan bu tüneller geçmiştekilerden çok daha geliştirilmişlerdir. Kaldı ki tünellerin inşaatında hafif mekanik aletler kullanılmakta olmasına rağmen de kazıların bir kısmı halen el yardımı ile gerçekleştirilmektedir." ifadelerini kullandı.
SAVAŞ MALZEMESİ TRANSFER EDİLİYOR
Bu tünellerden savaş malzemesi transfer edilebildiğini belirten yazar şöyle devam etti:
"Tünellerin cidarları Sina yarımadasından kaçak olarak getirilen Çimento ile üretilmektedir. Çalışanlar iletişim araçları (Telsizler) ve Elektrik ile donanmışlardır. Ve aslında en önemlisi Tüneller geniş ve içinde normal hareket olanağı sağlamaktadırlar. Eskiden olduğu gibi sadece sürünerek geçmek zorunda değiller artık. Bu tüneller sayesinde savaş malzemesi rahatlıkla transfer edilebilmektedir.
Gazze de sözü edildiği kadarı ile deneyimli bir Hamas kazı ekibi 20 metreye kadar kazı yapabilir. Böylesi bir tünel inşa maliyetinin bir metresi ise yaklaşık 200 dolar olarak hesaplanmaktadır. Son yıllarda El Fetih yetkilileri Gazze Hamas yönetimini Halkın refahının sağlanması için gelen ve yüzlerce milyon dolarlara varan yardım paralarının Tünel kazılması için harcanmasını eleştirmişlerdi. Hatta günden güne kötüleşen Gazze alt yapısının yenilenmesi yerine tünellerin inşası Ramallah Hükümetini endişelendiriyordu.
TÜNELLER "İHRAÇ" ÜRÜNÜ HALİNE GELDİ
Arap basınına göre Hamas savaşçı kolunun faaliyeti olan tüneller aslında bir ''İHRAÇ'' ürünü haline gelmişti. Suriye-Lübnan sınırında da Direnişçiler aynı sistemi kullanmaya başlamışlar. Halep'teki direniş liderlerinden birinin anlattığına göre tünel teknolojisini Hamas örgütünden satın almışlar. İşin komik yanı da bu tünelleri ortaya çıkarması gereken güç bu kez karşı tarafta bulunan Hizbullah'tır.
KAÇAKÇILIK TÜNELLERİ İLE KARIŞTIRILMAMALI
Şu anda İsrail Savunma Kuvvetleri ve AMAN'ın (Ordu İstihbarat Birimi) mücadele ettikleri ve ortaya çıkartıp imha edilmeleri için uğraştıkları SALDIRI TÜNELLERİ ile Mısır sınırında bulunan KAÇAKÇILIK TÜNELLERİNİ ayırmak gerekir. Kaçakçılık tünelleri Gazze ekonomisinin önemli bir elemanıydı. Ve bu kaçakçılık sektörü Hamas'ın denetiminde faaliyet gösterdi. Hukuk dışı olan bu sistemden Hamas yetkilileri ve yandaşları bu faaliyetten direkt ceplerine oldukça büyük ve hatırı sayılı paralar indirdiler.
BÜYÜK GELİR KAPISI: KAÇAKÇILIK TÜNELLERİ
Kaçakçılık tünelleri gerek Gazze'ye mal temini gerekse gazze gençleri için bir gelir kapısı idi. Tabii ki aynı zamanda çabuk karlılık isteyen yatırımcılar için de bir yatırım aracı idi. Rafiah bölgesinde iki tür tünel işletmesi vardı. Biri mal geçişi için olan tüneller. Diğeri ise insan geçişi için inşa edilmiş tüneller. Bu da Mısır yönetimince kapatılmış olan Rafiah geçiş noktasına alternatif çözümdü.Tünellerdeki faaliyet arttıkça ve Pazar genişledikçe tüneller konusunda da uzmanlaşma başladı. Akaryakıt ve gaz geçişi için düzenlenmiş tüneller, hafif gıda maddeleri geçişi için yapılmış tüneller ve ağır inşaat malzemesi hatta arabalarında kaçırıldığı tüneller inşa edildi.
2013 senesinde bu tünellerin sayısı 1200'e ulaşmıştı. Bu tüneller aslında Hamas'ın ekonomik olarak güçlenmesine ve hamas savaşçı grubu olarak AZ-A-DİN EL KASSAM grubunun da güçlenmesine yaradı. Bu grup hiç bir zaman parasal bir eksiklik yaşamadı. Gazze halkının ekonomik durumunun aksine durumları daima halktan çok daha iyi idi. Tüneller Sina yarım adasına silah kaçırıldığı iddiası ve endişesi ile Mısır ordusunca imha edildiler.
İRAN'DAN HAMAS'A 250 MİLYON DOLAR
Gazzeli Prof. Adnan Abu Amar , ''Dönen çarkta her geçen gün ağırlaşan ve Gazze'yi simgeleyen ekonomik kriz AZ-A-DİN EL KASSAM'ın ekonomik yetisine herhangi bir darbe vurmuş değildir'' demektedir. Günümüzde Hamas'a yapılan yardımların esas'ı KATAR'dan gelmektedir. Katar Az-A-Din El Kassam'a para pompalamaktadır.Her sene Gazze şeridine 100 milyon dolar yardım göndermektedir. Prof. Abu Amar, Hamas'ın gözünde saldırıların başarısının bölgedeki bazı çevrelerde kendilerine olan desteği arttıracağını, hatta İran'ın da Hamas'a yakınlaşmasına bile sebebiyet verebilecektir. İran her yıl Hamas kasasına 250 milyon dolar bağışlamaktaydı.Suriye'deki İç savaş sonrasında 2011 yılında İran ile Hamas arasında anlaşmazlık çıktı ve İran sürekli yardımına ara verdi.
Hamas bu yılın başında Devlet memurlarına maaş ödeyemeyeceğini beyan etti. Ancak Gazzeli siyasi yorumcu Aani Habib ekonomik kriz'in Hamas'ın savaşçı kolunu etkisiz hale getirmeyeceğini ifade etti. "Hamas'ın kendine göre bir Ekonomik mantığı vardır. Onlar usta tüccarlardır " dedi. Habib geçen haftaki bir röportajında "Hamas sürekli bir sıkıntıdan muzdarip değildir. Gelirleri bazen düşer ve bazen temin edilmesi için daha fazla çaba gerektirir, ancak bu kabiliyet asla kaybolmaz." dedi.
OPERASYON YARDIM TOPLAMALARINI ETKİLER
Arap basınına demeç veren bir Hamas yetkilisi Hamas'ın Arap işadamlarından gelen yardımlar ile çark'ı çevirdiğini kabul etti. Hamas yetkilisine göre insanların yardım etmelerinin motivasyonu özellikle Hamas'ın askeri savaşçı koluna yardım etme eğiliminde.
Bu sebeple de İsrail'e "sürprizler" üretip sunmaya devam edebilmeleri için yardım ediliyor.
Bu nedenle GÜÇLÜ KAYA harekatı Hamas açısından oldukça ilginç bir ekonomik fırsattır. Böylece yardım toplama sahnesine çıkabilecekler ve yeni paralar toplayabileceklerdir."
Tercüme: Rafael Sadi
Odatv.com
ABD’deki duruşmada neler oldu