Ganalı gençler Avrupa'ya kaçabilmenin yollarını arıyor. Ancak çıktıkları yolculuk çoğu zaman ölümle sonuçlanıyor. Ülkelerine geri dönenler ise mülteci adaylarını ülkede kalmaları için ikna etmeşe çalışıyorlar.
Gana, birçok Afrika ülkesine kıyasla daha istikrarlı bir ekonomi ve siyasete sahip. Ancak birçok Ganalı genç ülkesini yine de terk etmek istiyor. Gana'daki Göç Dairesi yetkililerine göre, gençlerin ülkelerini terk etmesinin başlıca nedeni ekonomik sıkıntılar. Avrupa ülkelerinden İngiltere'de 97 bin, İtalya'da 50 bin ve Almanya'da 34 bin Ganalı göçmen yaşıyor. On binlercesi ise başka bir ülkeye sığınmayı henüz başarabilmiş değil.
35 yaşındaki Ganalı Eric Opoku Ware, küçük yaşlarından beri yurtdışına gitme hayali kurduğunu anlatıyor:
"Okul dönemlerinde yurtdışına gitme fikri beni heyecanlandırıyordu. Annesi ve babası yurtdışına giden sınıf arkadaşlarım vardı, arabalarla ve güzel şeylerle geri döndüklerini görüyordum. Bu bana çok çekici geliyordu... Ben de dedim ki bir gün ben de yurtdışına gitmeliyim."
Ancak Eric'in yurtdışında hiçbir bağlantısı ve aile desteği yoktu. Defalarca yaptığı vize başvurularından da sonuç alamadı. Ve 2000 yılında yasadışı yollarla yurtdışına gitmeye karar verdi. Eric bugün hata yaptığını düşünüyor.
Eric, "Yolculuk çok tehlikeliydi. Aslında geri dönmek istedim, ama bir karar vermiştim işte. Yiyecek yoktu, yeterli su da bulamıyorduk. Kendi idrarımızı içmek zorunda kaldık, çünkü sıvıya ihtiyacımız vardı" diyor.
Earnest Lawey'ın da başından benzer hikayeler geçmiş. Onun yolculuğu da Gana'nın kuzeydoğusundan Bawku'ya yük dolu bir kamyonda geçmiş. Lawel, daha sonra "şef" denilen bir adamın Gabon'daki koordinasyonu üstlendiğini hatırlıyor. Libya'ya gitmek isteyenler onun gözetiminde tutuluyormuş.
Bu kişiye sürekli ödeme yapmaları gerektiğini belirten Earnest Lawey, itilip kakılarak karga tulumba gönderildiklerini anlatıyor.
Ülkelerine geri döndüler
Daha sonra ülkelerine geri dönen Eric ve Earnst, yeni bir hayata başlamış. Geri dönenlerin öncekinden daha iyi bir hayata sahip olduklarını söyleyen Eric, kaçarak bir hata yaptığını ve bugün Gana'da iyi bir hayat sürebildiğini ifade ediyor.
Earnest ve Eric bugün Avrupa'ya gitmek isteyen diğer gençleri aynı hatayı yapmamaları için bu fikirlerinden caydırmaya çalışıyor. Gana Göç Dairesi'nin desteğiyle diğer geri dönenlerle birlikte "Dangerous Danger", yani "Tehlikeli Tehlike" adlı bir kısa filmin yapımına da katkıda bulunmuşlar. Bilgilendirme amacı taşıyan film de insan tacirlerinin tuzağına düşen gençlerin hikayeleri anlatılıyor. Eric Opoku Ware, bu girişimin birçok Ganalı gencin hayatını değiştireceği konusunda umutlu.
Gana'nın başkenti Accra'daki Ekonomik İlişkiler Ensitüsü'nden John Kwakye de hükümeti yasadışı göçe karşı hiçbir önlem almamakla suçluyor. Eleştirileri geri çeviren Gana Dışişleri Bakanı Hakka Tetteh ise hükümetin elinden geleni yaptığını, ilgili kurumların bu konuda bilgilendirildiğini ve insanları olası tehlikelere karşı uyardığını ifade ediyor.
Bunun yeterli olmadığını belirten Lawey, "Yasadışı göç benim için sıtma, trafik kazası ya da Ebola kadar ölümcül. Bu nedenle bu konu hükümetin odaklandığı konuların başında gelmeli ve bu konuda her gün bilgilendirmeli... Çünkü birçok kişinin insanların ölümünden haberi bile yok" şeklinde konuşuyor.
Öte yandan bilgilendirme kampanyaları herkesi ikna etmeyebiliyor. Birçokları hala gitmek istiyor, kimi yeşil çimenlerin olduğu bir ülkeyi, kimi de zengin olmayı hayal ederek...
© Deutsche Welle Türkçe
Theresa Krinninger / Isaac Kaledzi