09.09.2016
Uygulama :
Genel aydınlatma
Teknoloji :
LED
Hedef Grup :
Perakende,
Mağaza Sahibi ,
Kamu,
Tesisatçı
Işık yayan diyotlar (LED'ler) yardımıyla ışık üreten lambalarda her zaman dimlenebilme özelliği yoktur. LED lambanın temelde dimlenebilir olup olmadığı pakette belirtilmelidir. Ancak dimlenebilir modeller, özellikle geleneksel lambalar için kurulmuş parlaklık kontrol mekanizmalarıyla birlikte kullanıldığında bazı sorunlara da yol açabilir. Bunun nedeni, elektronik bileşenler veya LED lambaların, dimmer'la ilgili özel gerekliliklere yol açan düşük watt değerleri olabilir. Dimlenebilir bir çözüm seçerken aşağıdaki bilgileri de göz önünde bulundurduğunuzda, enerji tasarruflu modern lambalarla da istenen sonuca varılabileceğini görebilirsiniz.
Enerji ve maliyet tasarruflu OSRAM LED reflektör lambalar, Avrupa Birliği'nin (AB) verimsiz ışık kaynaklarıyla ilgili koyduğu yasak dahilinde 1 Eylül 2016'dan beri "piyasaya sürülemeyen" yüksek gerilimli reflektör tungsten halojen lambalara çok iyi bir alternatif olabilir. Halojen lambalar, akkor lambalara kıyasla çok daha yüksek enerji tasarrufu sağlasa da prensipte iki lambanın yapısı çok benzerdir: Işık anahtarına basıldığında akım, ısı ve ışık üretmek üzere ısınan lambadaki telden geçer. Bu nedenle parlaklığı kontrol etmek nispeten kolaydır: Uygun bir dimmer sayesinde tel daha az ısınır. Böylece lamba, çevreyi daha az aydınlatır.
Tamamen farklı bir yapıya sahip olan LED'ler (ışık yayan diyotlar), elektronik yarı iletkenlerdir. Bu nedenle LED lambalarda, tıpkı küçük bir bilgisayar gibi elektronik bileşenler bulunur. LED'e bağlı bu bileşenler; tür uyumu, sabit akım kaynağı ve diğer işlevleri kontrol eder. Dimmer belirlenirken, LED lambaların bu karmaşık elektronik özellikleri dikkate alınmalıdır.
Bazı dimmer'ların kullanılmasını zorlaştıran diğer bir unsur, LED lambaların düşük watt değeridir. Eski model dimmer'lar, akkor lambalar için tasarlanmıştır. Genellikle bu lambalar, duvara monte bir döner anahtar ile istenen parlaklığa getiriliyordu. Ancak 60 watt akkor lambaya benzer bir watt değeri bulunan LED lambalar, mekanizmada çok daha düşük yük (yalnızca dokuz watt civarı) bulunmasını gerektirir. Bu nedenle ışık parlaklığının kontrol edilmesi daha zordur. Dolayısıyla böyle bir zorluğun üstesinden gelebilecek bir dimmer gerekir. Başarısız olunursa lamba titreyebilir veya ses çıkarabilir, hatta kendini veya dimmer'ı kullanılamayacak hale getirebilir.
Dimlenebilir bir armatürdeki tungsten halojen lamba, LED lambayla değiştirilmeden önce aşağıda verilen bilgiler göz önünde bulundurulmalıdır:
- Dimmer'larla birlikte, yalnızca pakette "dimlenebildiği" belirtilen LED lambaları kullanın.
- Kullanılan dimmer, söz konusu LED lamba ile uyumlu olmalıdır. Lambayla uyumlu dimmer'lar hakkındaki bilgilere lamba üreticilerinin web sitelerinden (ör. www.ledvance.com/dim)ulaşabilirsiniz.
- Dimmer üreticilerinin (ör. Merten, Gira ve Jung) web sitelerinde uyumluluk listeleri veya işinize yarayabilecek çevrimiçi araçlar da bulunmaktadır. Takılı dimmer'ı kullanıp kullanamayacağınız konusunda hala emin değilseniz bina sahibine veya bir elektrik teknisyenine danışmanız önerilir.
- Genellikle İnternet'te ucuza satılan ışık kontrol sistemlerini ve LED lambaları tercih etmeyin. "Düşük maliyetli" gibi görünen sağlayıcıların sunduğu kalite genellikle yetersiz olup düşük performans ve arızalar görülmesine yol açabilir.
- Dimmer'ın üreticisi tarafından aksi belirtilmediği sürece, kesici devresiyle aynı türden lambalar kullanın. Lamba üreticilerinin sunduğu farklı LED tasarımları, sorunlara yol açabilir.
- Dimmer'lar, yalnızca zaman zaman parlaklığın azaltılması gerektiğinde kullanılmalıdır. Ancak daima düşük parlaklıkta bir ışığa ihtiyacınız varsa düşük watt değerleri bulunan lambalar kullanmak doğru olacaktır. Bunun nedeni, yüksek çıkışlı lambaları sürekli olarak dimlemektense düşük nominal güçlü bir lamba kullanıldığında daha az enerji tüketilmesidir.