

10:1 Gelecek iyi şeylerin Kutsal Yasa’da sadece gölgesi vardır. Yasa, Mesih’in kişiliğine ve işine işaret etmekle birlikte yalnızca gerçeğin zayıf bir vekiliydi. Yasa’yı Mesih’e tercih etmek, fotoğrafı kişinin kendisine tercih etmek gibidir. Bu, Kral’a yapılan bir hakarettir!
Yasal sistemin zayıflığı, kurbanlarının tekrar tekrar sunulması gerektiği gerçeğinde yatar. Bu tekrarlar, kutsal Tanrı’nın taleplerini karşılama konusunda yetersiz kaldıklarını kanıtlamıştır. Bu tekrarlardan oluşan fikri yakalamak için, kullanılan ifadeye dikkat edin: Her yıl sürekli aynı kurbanları sunarak…
Kurbanlar, Tanrı’ya yaklaşanları yetkin kılma konusunda yetersizdi; yani günah konusunda halka yetkin bir vicdan sağlamıyordu. İsrailliler günahın suçundan tamamen arınmanın zevkini hiç tadamadılar. Vicdanları hiçbir zaman rahat olmadı.
10:2 Sunular veya kurbanlar onları nihai olarak günahın cezasından bağışlamış olsaydı, tapınma çadırına veya tapınağa yapılan yıllık ziyaretlere son verilmez miydi? Kurbanların düzenli olarak sunulması onların yetersizliğini gösteriyordu. Hayatta kalabilmek için saat başı ilaç almak zorunda olan biri, iyileştiğini söyleyemez.
10:3 Levili düzenine göre olan sistem, vicdanı yatıştıracağı yerde her yıl onlara günahlarını hatırlatarak rahatsız etti. Her yıl düzenlenen kefaret günü, onlara günahların kaldırılmadığını, sadece üstlerinin kapatıldığını anımsatıyordu.
10:4 Boğaların ve tekelerin kanının günahları ortadan kaldırmaya gücü yoktu. Daha önce söz edildiği gibi, bu kurbanlar ritüel hatalarla ilgilidirler. Kurbanlar törensel niteliğe sahip belirli bir temizlik sundular, ama insanın bozulmuş olan doğası veya kötü işleri konusunda yetersizdiler.
10:5 Bu ayette konu, Levili düzenindeki sunuların zayıflığından, Mesih’in sunusunun gücüne gelir. Ayetin başında, Kurtarıcı’nın beden aldığı zaman söylediği sözlere yer verilir. 40’ıncı Mezmur’dan alıntı yapılarak Tanrı’nın, Eski Antlaşma’daki sunu ve kurbanlardan hoşnut olmadığına işaret edilmektedir. Tanrı, bu kurban sistemini kurmasına rağmen, bu sistem asla O’nun nihai amacını oluşturmadı. Kurban sistemini günahları ortadan kaldırması için planlanmadı, aksine dünyanın günahını taşıyacak olan Tanrı Kuzusu’na işaret etmek için tasarladı. Tanrı, hayvan kanından oluşan nehirlerden ve hayvan cesetlerinden oluşan yığınlardan hoşnut olabilir mi?
Tanrı’nın hoşnutsuzluğunun başka bir nedeni de şudur: İnsanlar, yüreklerindeki kötülüğe ve günahlarına rağmen, törenler aracılığıyla O’nu hoşnut ettiklerini sanıyorlardı. Birçokları tövbe etmeden ve pişmanlık duymadan kurbanlar sunup durdular. Hayvan kurbanlarıyla Tanrı’yı yatıştıracaklarını sandılar, oysa Tanrı, alçakgönüllü bir yürekten oluşan kurbanı bekliyordu. Tanrı’nın tören düşkünü olmadığını kavrayamadılar!
Önceki kurbanlardan hoşnut olmayan Tanrı, Oğlu için bir insan bedeni hazırladı. Bu, O’nun insan yaşamı ve doğasının bir parçasıydı. Bu, elbette ki, sonsuz Söz’ün insanlar uğruna ölebilmesi için insan olduğu zamanki beden alma mucizesine gönderme yapar.
Mezmur 40:6’dan uyarlanan, “Bana bir beden hazırladın” cümlesinin iki anlam taşıması ilginçtir. Ayette şöyle yazılıdır: “Kulaklarımı açtın.” İngilizce çeviride bu ayet “Kulaklarımı deldin” olarak da geçer. Bu, Mesih’in daima Tanrı’dan buyruk almaya ve bu buyrukları yerine getirmeye hazır olduğu anlamına gelir. Delinen kulak ise, kendi isteğiyle efendisine daima bağlı kalmayı ifade eder. Bu, İbrani kölenin kapı sövesine yaklaştırdığı kulağının bizle delinmesi olayının (Çık.21:1-6) kinayeli bir ifadesi olabilir.
10:6 40.Mezmur’dan yaptığı alıntıya devam eden Mesih, Tanrı’nın yakmalık sunudan ve günah sunusundan hoşnut olmadığını tekrarladı. Temiz kılmak ya da günahları bağışlamak için yetersiz olan bu hayvanlar, aynı zamanda gönülsüz kurbanlardı. Ayrıca Tanrı’nın sonsuz isteğini de yansıtmıyorlardı. Bu sunular yalnızca Mesih’in gölgeleriydiler. Sonuç olarak, herhangi bir değere sahip değillerdi.
10:7 Tanrı’yı asıl hoşnut eden şey, bedeli ne olursa olsun Mesih’in, O’nun isteğini yapmaya gönüllü oluşuydu. O, kendisini sunarak Tanrı’ya olan itaatini kanıtladı. Rabbimiz bu sözleri söylerken, Eski Antlaşma’nın başından sonuna dek Tanrı’nın isteğini yerine getirmekten zevk aldığına dair tanıklıkta bulunur.
10:8 Yazar 8-10’uncu ayetlerde, alıntı yapılan ayetlerin ruhsal önemine değinir. Bunu, kurbana dayalı eski düzenin mirasının işareti ve Mesih’in mükemmel sunusundan oluşan yeni düzenin başlangıcı olarak görür.
Tanrı’nın, Yasa’nın bir gereği olarak sunulan kurbanlardan hoşnut olmadığını vurgulamak için, 40’ıncı Mezmur’dan yapılan alıntıyı özetleyerek tekrarlar.
10:9 Daha sonra yazar, Tanrı’nın eski yasadan hoşnut olmadığını söyleyen Mesih’in, Baba’sının yüreğini hoşnut edecek şeyi yapmak için gelişinin önemini ele alır.
Sonuç: İkinciyi geçerli kılmak için birinciyi ortadan kaldırıyor. Yani, Yasa’nın gerektirdiği sunulardan oluşan düzeni iptal ederek, günahı ortadan kaldıran kendi Oğlu’nu kurban olarak sundu. Yeni Antlaşma sahneye çıkarken eski antlaşma sahneden çekildi.
10:10 Tanrı’nın bu isteği uyarınca –ki İsa tamamen itaatkardı– İsa Mesih’in bedeninin ilk ve son kez sunulmasıyla kutsal kılındık.
George Landis bu konuyla ilgili şu yorumu yapar:
10:11 Harun’un düzenine uygun şekilde görev yapan bir kâhinin yürüttüğü hizmet, şimdi Mesih’inkiyle keskin bir biçimde karşılaştırılmaktadır. Kâhinler her gün ayakta durup görevini yaptı. Tapınma çadırında veya tapınakta oturacak sandalye yoktu. Dinlenemezlerdi; çünkü işleri hiç bitmezdi. Aynı kurbanları tekrar tekrar sundular. Ama bu kurbanlar günahları asla ortadan kaldıramadığı gibi, vicdanları da rahatlatmıyordu.
Bu kurbanlar günahları asla ortadan kaldıramazdı. A.B. Bruce, “Harun, Levili düzeninde önemli bir kişi olmasına karşın, hiçbir değeri olmayan törenleri yapan düzenin bir görevlisiydi”2 diye yazar.
10:12 Rabbimiz günahlar için tek bir kurban sundu. Artık başka bir kurbana gerek kalmamıştır.
Kan ve sunak yok şimdi,
Bu bazı İngilizce çevirilerde, kurtarışı gerçekleştirdikten sonra, “sonsuza dek olmak üzere Tanrı’nın sağında oturdu” şeklinde çevrilir. Bu ayete, “Günahlar için sonsuza dek geçerli tek bir kurban sundu” ya da “Sonsuza dek oturdu” şeklinde okunması için noktalama işareti konulabilir. Her ikisi de doğrudur, ama ikincisinin yorumunun daha doğru olduğu kanısını taşıyoruz. Günahın bedeli sonsuza dek ödendiği için sonsuza dek oturur. İsa’nın Tanrı’nın sağında oturması, onur ve yüceliğini belirtir.
Kimileri O’nun bir gün yargılamak için ayağa kalkacağından sonsuza dek oturmayacağını söyleyerek buna karşı çıkabilir. Ancak burada hiçbir çelişki yoktur. Günaha karşı bir sunu sunma açısından daimi olarak oturmuştur. Yargı açısından sonsuza dek oturmuyor.
10:13 Her dizin çökeceği ve her dilin, Baba Tanrı’nın yüceltilmesi için İsa Mesih’in Rab olduğunu açıkça söyleyeceği güne dek (Flp.2:10-11) düşmanlarının, kendi ayaklarının altına serilmesini bekliyor. Mesih o gün, yeryüzünde haklı çıkarılacaktır.
10:14 Sunusunun üstün değeri, sunduğu tek bir sunuyla kutsal kılınanları sonsuza dek yetkinliğe erdirmesinde görülür. Burada kullanılan kutsal kılınanlar ifadesi, Tanrı’ya ayrılan kişileri, yani tüm gerçek imanlıları belirtir. İki anlamda yetkinliğe erdirilmişlerdir. İlki, Tanrı’nın önünde yetkin bir konumları vardır; Baba’nın huzuruna sevgili Oğlu aracılığıyla çıkarlar. İkincisi ise, ücretin tamamen ödendiğini ve Tanrı’nın ikinci bir ücret talep etmeyeceğini bildiklerin-den, suç ve günahın cezası açısından yetkin bir vicdana sahiptirler.
10:15 Kutsal Ruh da Yeni Antlaşma altındaki bu gerçeğe tanıklık ediyor; O’nun ölümü günaha karşılık ilk ve son ölüm olmuştur ve günah sorununu sonsuza kadar kökten çözümlemiştir. Buna Eski Antlaşma yazıları da tanıklık etmektedir.
10:16 Rab, Yeremya 31:31’de, yeryüzünde seçtiği halkla yeni bir antlaşma yapmak için söz verdi.
10:17 Sonra, yine aynı bölümde şunu ekliyor: “Onların günahlarını ve suçlarını artık anmayacağım.” Yeremya 31:34’ün, günahların tam ve son bağışlanması vaadini içermesi dikkat çekicidir; buna rağmen vaadin yerine gelmeye başladığı günlerde yaşayanlardan bazıları, Yahudiliğin sonu gelmez kurbanlarına dönmeye razı edilmiştir!
10:18 Yeni Antlaşma’daki bağışlanma vaadi, artık günah için sunuya gerek olmadığını belirtir. Artık günah için sunuya gerek yoktur sözleriyle yazar, mektubun öğreti diyebileceğimiz kısmını bitirir. Bu sözlerin yüreğimizde ve zihnimizde yer etmesini isteyen yazar, şimdi de yapmamız gereken pratik şeyleri sunmaktadır.
III. UYARI VE ÖĞÜTLER (10:19 – 13:17)


Kutsal Kitap
1 Kutsal Yasa’da gelecek iyi şeylerin aslı yoktur, sadece gölgesi vardır. Bu nedenle Yasa, her yıl sürekli aynı kurbanları sunarak Tanrı’ya yaklaşanları asla yetkinliğe erdiremez.
1. George M.Landis, Epistle to the Hebrews: On to Maturity, s.116.
2. Alexander Balmain Bruce, The Epistle to the Hebrews : The First Apology for Christianity , s.34.
3. Marvin Vincent, Word Studies in the New Testament, II:1150.
4. A.J. Pollock, Modernism Versus the Bible, s.19.
5. Elyazmalarında, “doğru adamım” diye geçer.