ÖZET
Kısaca Hayatı
Bacon, İngiltere kraliçesi I. Elizabeth döneminin adalet bakanı olan Nicholas Bacon’un oğlu olarak 1561 yılında dünyaya gelmiştir. Cambridge Trinity College’e on iki yaşında girmiştir ve skolastik felsefeyle ilk kez tanışmıştır ve karşıt görüşlerinin temellerini burada atmaya başlamıştır. 1576 yılında hukuk eğitimi almaya başlamıştır. Fransa’daki İngiliz elçisinin yanında çalışma teklifi alması üzerine Fransa’ya gitmiştir. 1579 yılında babası ölünce, İngiltere’ye dönmüştür. Yarıda bıraktığı hukuk eğitimini devam ettirmiştir. Eğitimini bitirdikten sonra avukatlık yapmaya başlamıştır. Avukatlığıyla beraber siyasi kariyer yapmak için çalışmıştır ve İngiliz Parlamentosuna seçilmiştir. 1626 yılında bilindiği kadarı ile zatürreden hayatını kaybetmiştir.
Eserleri
Essays(1597)
UZUN
Francis Bacon Hayatı Uzun
I. Elizabeth’e olan bağlılığı nedeniyle Essex kontuyla yakın arkadaşlığı bozulmuştur. Essex kontunun Kraliçe I. Elizabeth’i devirmek üzere kurduğu planlardan haberdar olan Bacon, uzun süre arkadaşlarını fikirlerinden döndürmeye çalışmıştır. Kraliçeye yapılan suikast girişiminden sonra, Essex kontu tutuklanmıştır. Bacon’ın da çabalarıyla salınmıştır ve kraliçeyi devirmek için yeniden bir girişimde bulunmuştur. Tekrar tutuklanınca, suçlu bulunmuştur ve idam edilmiştir. Bacon’ın yıldızı bu dönemde parlamaktaydı ama Essex kontuyla olan ilişkileri dolayısıyla, onu hayat boyu tehdit edecek düşmanlar edinmiştir. Fakat kraliçeye olan bağlılığı, kariyer açısından büyük fırsatlar elde etmesine sebep olmuştur.
1603’te Kraliçenin veliahdı James I tahta geçtiğinde, hızlı şekilde önemli mevkilere gelmiştir. Önce “Sir” unvanını almıştır, daha sonra başsavcı, 1618’de ise İngiltere başyargıcı olmuştur. Kariyerinin zirvesindeyken, rüşvet suçuyla tutuklanıp yargılanmıştır. Suçlu bulunarak hapis cezası almıştır. Hapishanede fazla kalmamıştır. Ama hapishane sebebiyle parlamentoda ya da siyasette görev alamamıştır. Siyasetten kopması üzerinde kendini felsefeye vermiştir.
Bacon’ın felsefesinin merkezinde bilim gelmiştir. Bilimin insanları aydınlatma ve geliştirme işlevini öne çıkartmıştır. Pragmatizm ile sonuçlanacak olan deney temeline dayanan İngiliz felsefesinin ilk tohumlarını atmıştır. Bacon’a göre bilimin başlıca yöntemi tümevarımdır.
Bacon yapıtlarıyla, bilimin ve felsefenin gelişimini göstermiş, doğa ve akıl arasında bir bağ kurulabileceği fikrini yerleştirmiştir.
Bacon’un ölümü de bilim uğruna olmuştur. Soğuğun çürümeyi önleyip önlemediğini araştırırken, yaptığı deneyde soğuk algınlığına yakalanarak 1926’da zatürre nedeniyle hayatını kaybetmiştir.
Edebi Kişiliği
Bacon, felsefe ve siyaset alanı dışında denemeleri sayesinde de üne kavuşmuştur. 1597’de ilk kez basılan bu eseri, 1612 ve 1625 yıllarında da tekrar basılmıştır. Yalın ve berrak anlatımın yanında zekice oluşturulmuş formu sayesinde Bacon İngiliz Edebiyatı’nın ünlü isimlerinden biri olmuştur. Denemeler birçok farklı konuda Bacon’ın fikirlerinde gezinmemizi sağlamıştır. Onun düşünce biçimini anlamamızın dışında günlük yaşantımızı kolaylaştıracak önerilere de sahip olmamızı sağlamıştır. Bu açıdan önem taşımaktadır. Denemelerde ahlak felsefesini incelemek gerekirse; Hristiyan ahlak yapısının uzağında daha makyavelist bir ahlak görüşü hâkimdir. Püs bir makyavelist tavırdan öte, geleneksel Hristiyan ahlakıyla ortada, daha uzlaşmacı ve vasat bir ahlak yapısı yansıtmaktadır.