Fuhrerbunker, Hitler’in Berlin’e inşa ettirdiği, son günlerini geçirdiği ve intihar ettiği yer altı sığınağıdır. Betondan çelik bir yapıda olan sığınak dönemin koşullarına göre çok sağlamdı. Hitler’in 1945 Ocak ayından 30 Nisan 1945’te intiharına kadar geçen sürede yaşadığı yerdi.
Berlin’e ilk bomba düşüyor.
Führerbunker, Almanya’nın Berlin kentindeki Reichskanzlei’inin altındaydı. Hitler ilk zamanlarda Berlin’e bomba düşeceğini düşünmemişti, fakat düşecekti. İlk bomba düştükten sonra hemen sığınakların yapılması emrini verdi. İki aşamalı olarak inşa edilen, 1936 ve 1944’te tamamlanan yer altı sığınak kompleksinin parçasıydı.
Adolf Hitler, Ocak 1945’te Führerbunker’de ikamet etmeye başladı, sığınak savaşın son haftasına kadar Nazi rejiminin merkez üssü haline geldi. 1945 yılının Nisan ayının son haftasında Hitler intihar etmeden kısa bir süre önce sığınakta Eva Braun ile evlendi ve burada intihar etti.
Savaştan sonra sığınağı yıkma girişimleri.
1959’da Doğu Almanya hükümetinin sığınağı patlatmaya yönelik başarısız bir girişimi oldu. Almanya’nın yeniden birleşmesinden sonra Berlin yeniden inşa edilmeye başlandı, bu sırada komplekslerin büyük kısmı yüksek oranda tahrip oldu. Sığınağın bazı koridorları ve odaları günümüze kadar sağlam kaldı, fakat girişler halka kapalıdır.
Başlangıçta Hitler için geçici bir hava saldırısı barınağı olarak inşa edilmişti, ancak Berlin’in bombalanması kompleksin kalıcı barınak olarak genişlemesine yol açtı. Hitler, savaş sırasında genelde Berlin dışında yaşadı. İki aşamalı olan sığınağın ilk kısmı Vorbunker olarak biliniyordu. Fuhrerbunker, Vorbunker’ın arkasındaki daha büyük, daha sağlam alandı. Reichskanzlei bahçesinin altına yapılmıştı.
Ünlü sanat eserleri sığınağa taşındı.
Yaklaşan tehlikeden ötürü, büyük Frederick portresi de dahil olmak üzere ünlü sanat eserleri, sığınağa taşındı. Hitler ve Eva Braun’un kendilerine özel ayrı odaları vardı. Bunun dışında kompleksin mutfak ve yemek odası alanları Vorbunker’de bulunuyordu. Sığınak oldukça nemli ve boğucu bir ortama sahipti. Havalandırma sesleri oldukça uğultu vericiydi. Kompleks yaklaşık dört metrelik beton ile korunmuştu, ana binadan çıkış ve bahçe kısmından çıkış alanlarına sahipti.
Savaşın son günlerinde Hitler, elde etmesi zor olsa da günde 10 ile 16 bardak arası çay içmeye devam etti. Savaştan sonra Aralık 1947’de Sovyetler, Fuhrerbunker’i havaya uçurmaya çalıştı, ancak yalnızca bölme duvarları hasar gördü. Daha sonra bazı yıkma girişimleri daha oldu, günümüzde sadece çok az bir kısmı sağlam kaldı.
Sovyetler ve İngilizler’in, Berlin’e girdikten sonra sığınakta ve çevresinde çektiği fotoğraflara göz atalım.
Sığınağın içinden çekilmiş fotoğraflar.