İNŞAAT SÖZLEŞMELERİNDE İFAYA EKLİ CEZA KOŞULU
Türk hukukunda inşaat sözleşmeleri adıyla bilinen sözleşmeler, oldukça önemli ve güncel bir konumda bulunmakla birlikte, hukukumuzun en güncel sorunlarını da içerisinde barındırmakta olan bir mefhumdur.
“İnşaat sözleşmesi” adıyla andığımız sözleşmeler, aslında iki tür olabilmektedir: Ya eser sözleşmesidir, ya da kat karşılığı inşaat sözleşmesidir. Bu iki sözleşmeden biri şeklinde rastlaştığımız inşaat sözleşmeleri, genellikle de kat karşılığı inşaat sözleşmesi olarak karşımıza çıkmaktadır. Eser sözleşmesi, iş sahibinin yükleniciye (müteahhide) belirli miktar bir bedel ödemesi ve müteahhidin de bunun karşılığında bir yapı inşa etmesi şeklinde karşımıza çıkar. Fakat eser sözleşmesi her ne kadar inşaat hukukunun tabiatında yer alsa da inşaat hukukunda kat karşılığı inşaat sözleşmesi dediğimiz sözleşme türüne çok daha sık rastlarız.
Kat karşılığı inşaat sözleşmesinde, arsa sahipleri arsalarının tamamını ya da belirli bir bölümünü müteahhide devretmeyi taahhüt eder, müteahhit ise bunun karşılığında kendisine devredileceği vaat edilmiş arazi üzerinde bir yapı inşa eder. İnşası tamamlanmış olan yapı üzerinde, kararlaştırılan daireler arsa sahiplerine ait olurken, kalan daireler müteahhide ait olur. Kat karşılığı inşaat sözleşmesi, hukuki bir jargonla, taşınmaz satış vaadi ile eser sözleşmesinin bir araya getirilmesinden oluşan, karma bir sözleşmedir.
Bu sözleşmeler, tarafların sözleşmeden doğan edimlerini karşılıklı olarak güvenceye almak maksadıyla hareket etmelerinden dolayı, genellikle CEZA KOŞULU dediğimiz önlem ile kurulurlar. Ceza koşulu, taraflardan birinin sözleşmeden doğan edim yükümlülüğünü ifa etmediği takdirde, edimini ifa etmeyen tarafın ödeyeceği bir bedel anlamına gelmektedir.