Giyilebilir teknoloji (Smart Wear); aksesuar olarak giyilebilen, giysiye gömülü olarak kullanılabilen ve hatta kullanıcının vücuduna yerleştirilebilen bir elektronik cihaz kategorisidir. Bu cihazları akıllı telefonunuz ile yönlendirebilirsiniz; pratik kullanımlı, mikro işlemciler tarafından desteklenen ve internet üzerinden veri gönderme ve alma özelliği ile geliştirilmiş ürünlerdir. Bir aksesuar gibi takılarak kullanılmak üzere tasarlanmış her türlü elektronik cihaz, giyilebilir teknoloji sınıfına girer. Teknoloji meraklılarının ilk aklına gelen akıllı saatler, sanal gerçeklik gözlükleri gibi cihazların yanı sıra işitme cihazı, kalp pili gibi sağlıkla ilgili elektronik ürünler de giyilebilir teknoloji grubu ürünlerdendir.
Giyilebilir Teknolojinin Gelişimi
Giyilebilir ilk bilgisayar, 1960'larda matematik profesörü Edward Thorp tarafından yaratıldı. Thorp'un yarattığı, bir ayakkabının içine sığacak boyuttaki bilgisayar; rulette hile yapmayı sağlayacak bir zamanlama cihazıydı. Bu zamanlama cihazı, topun rulet masasında nereye indirileceğini tahmin etmeye yardımcı oluyordu; yapılan deneyde Thorp ile ortak geliştirici Claude Shannon'a oyunda %44 üstünlük sağladı. Daha sonraki yıllarda giyilebilir teknolojinin popülerliği giderek arttı ve sürekli modernize edildi. Erken giyilebilir bilgisayarlarda, anakart, güç kaynağı ve vücuttaki sabit disk gibi nispeten büyük bilgisayar bileşenlerini monte etmek için sırt çantaları veya yelekleri kullanıldı.
İlk hesap makineli kol saati, 1975 yılında halka açıldı ve bundan dört yıl sonra da Sony Walkman ortaya çıktı. 1980'lerde ilk dijital işitme cihazları piyasaya sürüldü. Giyilebilir teknoloji buluşları, 2002 yılında Bluetooth kulaklığın icadıyla daha da hız kazandı. 2006 ile 2013 yılları arasında, ikonik giyilebilir teknoloji cihazları Nike +, Fitbit ve Google Glass piyasaya sürüldü. 2014 yılında, çeşitli medya kuruluşları tarafından “Giyilebilir Teknoloji Yılı” olarak adlandırılan etkinlikle Apple Watch tanıtıldı ve giyilebilir teknoloji popülerliğin zirvesine oturdu.
Giyilebilir Teknoloji Nasıl Çalışır?
En temel anlamda, giyilen nesnelere bağlı herhangi bir cihaz yoksa giyilebilir teknolojinin varlığından söz edilemez. Vücuda takılan cihazlar, özellikle de saatler ve bileklikler, vücut sinyallerini etkili bir şekilde algılayabilir. Vücuttan alınan bu sinyallerin bluetooth ya da kablosuz internet aracılığıyla bir akıllı cihaza veya bir bilgisayara yüklenebiliyor olması, takılan aksesuarı giyilebilir teknoloji ürünü haline getirir. Modern giyilebilir teknoloji, takılan aksesuarın bir mikro işlemci ve bir internet bağlantısı içermesi olarak tanımlanır. Mobil ağların büyümesi, giyilebilir teknolojinin gelişmesine hız kazandırmıştır.
Takan kişinin fitness etkinliklerini izleyerek etkinlik özetini bir veri olarak sunan bileklikler, tüketicileri yakalayabilen ilk büyük giyilebilir teknoloji dalgasıdır. Bluetooth kulaklıklar, akıllı saatler ve web özellikli kameraların tümü insanların Wi - Fi ağlarından veri almasına izin verir. Oyun endüstrisi, sanal gerçeklik gözlükleri ve artırılmış gerçeklik kulaklıklarıyla daha fazla giyilebilirlik sağlar. Video kameralar, çoğunlukla başa takılan ekranlara ve nesnelerin belirli hareketlerini izlemeyi sağlayan web kameralara bağlanır. Minyatür bilgisayarlar, akıllı telefonların içinde minyatür işlemcilere sahip olmalarına benzer şekilde, bazı giyilebilir cihazların içindedir.
Giyilebilir Teknoloji Uygulamaları
Giyilebilir cihazlar, yaşamınızı kolaylaştırmak ve mükemmel kılmak için geliştirilen, son moda ve kullanışlı cihazlardır. Bu cihazların kullanımı, yazılım ve uygulamalara dayanır. Giyilebilir teknoloji uygulamaları, bu cihazların kullanılabilirliğini sağlayan uzantılardır. Giyilebilir teknoloji ve mobil cihazlar arasındaki iletişim, mobil uygulamalar aracılığıyla sağlanır. Giyilebilir teknoloji ürünleri için üretilen uygulamaların genel başlıkları şunlardır:
Giyilebilir Teknolojinin Faydaları
Giyilebilir cihazların gündelik yaşantınızda size sağladığı çok önemli avantajlar bulunur. Üzerinizde taşıdığınız teknoloji, hareket halinde kalarak günlük rutininizi yürütmenizi, zamanın kısıtlayıcılığından kurtularak daha aktif bir hayat sürmenizi sağlar. Akıllı saat, akıllı bileklik, gözlük gibi giyilebilir teknolojilerin günlük hayatınızdaki yararları:
Giyilebilir Teknoloji Örnekleri
Giyilebilir teknolojinin en yaygın örnekleri; akıllı bileklik, akıllı saat, sanal gerçeklik gözlükleri, akıllı gözlükler ve çocuk takip saatleridir. Başı çeken belli başlı elektronik üreticisi firmaların yanı sıra artık pek çok markaya ait, farklı bütçelere hitap eden çeşitli akıllı giyilebilir cihazlar bulunabilir. Örneğin akıllı saat dendiğinde ilk akla gelen markalar, Apple ve Samsung gibi teknoloji devleridir. Ancak piyasada birçok markaya ait akıllı telefonla beraber çeşitli özelliklerde akıllı saat modellerine ulaşılabilir. Çok fazla bilinmemekle beraber farklı tipte giyilebilir teknoloji aksesuarları da vardır. Buna örnek olarak; akıllı yüzük, akıllı koşu ayakkabısı, akıllı çorap, giyilebilir klavye ve mouse, giyilebilir hoparlör, akıllı güneş gözlüğü, akıllı tasma, akıllı giysi gibi şimdilik pek yaygın olmayan ve çok tanınmayan giyilebilir teknoloji (Smart Wear) ürünleri sayılabilir.
Sağlık alanındaki giyilebilir teknoloji ürünlerine örnek olarak; tıbbi amaçlı biyolojik verileri izleyen ve ileten gövdeye monte sensörler, fiziksel aktivite ve hayati belirtiler gibi verileri izleyen takip cihazları, derin uyku başlığı, uyku ve nefes izleme monitörleri sayılabilir. İzleyiciler; veri depolama, işleme ve raporlama için kablosuz olarak bir uygulamaya bağlanabilir. Sağlık verilerini izleme ve yorumlama, telefonlarla ve diğer cihazlarla etkileşime girme yoluyla sağlanır. İstenmeyen sesleri filtreleyen ve kullanıcının mevcut ortamında en iyi performansa otomatik olarak adapte olabilen AI işitme cihazları da giyilebilir sağlık teknolojisi ürünlerindendir. Bu cihazların bazı modelleri; fiziksel aktivite takibi, ses akışı ve çeviri gibi özellikleri de içerir.
Giyilebilir Teknolojinin Geleceği
İki farklı sektörden iki farklı kelimenin yan yana gelişiyle teknoloji sektörü yepyeni bir boyut kazanmıştır. Giyilebilirlik ve teknoloji, birlikte ve bugün gördüklerimizin ışığında gelecekte göreceklerimizin neler olabileceğine dair fikirler çağrıştırmaktadır. Giyilebilir ürünler veya giyilebilir cihazlar, elektronik alanındaki en yeni katılımcılardır. Bu giyilebilir cihazlar; gözlük veya bileklik gibi aksesuarlar şeklini alırken, t-shirt veya şapka gibi herhangi bir giysi parçasına entegre edilmiş olarak da kullanılabilir. Bu teknolojinin doğrudan giyilen kıyafete uygulanmasına yönelik çalışmalar da bulunur. Electricfoxy adlı teknoloji firmasının Ping adını verdiği akıllı giysi, sosyal medya hesabınızla iletişim kurmanızı sağlamaktadır. Bu teknolojinin gelişmesi, ilerleyen zamanlarda ihtiyacınız olan teknolojiyi doğrudan giydiğiniz kıyafetler aracılığıyla kullanabileceğiniz anlamına gelir.
Giyilebilir teknoloji cihazlarının topladıkları veriyi işleme ve yorumlayabilme kabiliyetleri arttıkça uygulanma alanları ve yaygınlıkları da artacaktır. Giyilebilir teknoloji, herkes için bir yaşam tarzına dönüşecek olan büyük bir devrimdir; giyilebilen teknoloji ürününün sahip olduğu özellikler, yeni sosyal standart haline gelmektedir. Sağlık bilincindeki artış, giyilebilir teknoloji sektörünün büyümesini destekleyen ana faktördür. Buna ek olarak, mobil cihaz kullanımının artması, genç kesim tüketicilerin talepleri, veri doğruluğu, görev verimliliğinin hızın artırılması gibi pazarı harekete geçiren başka faktörler de vardır.
Giyilebilir teknolojinin geleceğinde gizli ve sınırsız çözümler sunan şık ve kullanışlı cihazlar üretmek için endüstri devlerinin ortak hareket etmesi öngörülmektedir. Sağlık alanında her bir hasta için büyük hacimli dosyalara olan ihtiyacı tamamen ortadan kaldıracak ve hastanın tüm önemli bilgilerine giyilebilir uygulama platformunda kolayca ulaşılabilecek bir gelecekten söz edilmektedir. Örneğin, gelecek nesil Apple Watch cihazının diyabet hastaları için glikoz izleme özelliğine sahip olacağı bildirilmektedir.
Gelecekte giyilebilir teknolojinin en yoğun ilişkili olacağı sektörlerden birisi de, moda sektörüdür. Moda tasarımı, teknoloji mücevherleri ve akıllı moda olarak sınıflandırılan diğer hizmetlerle iç içe olarak akıllı çantalar, akıllı kolyeler, akıllı giysiler üretecektir. Giyilen teknoloji giderek üzerinizde görünmez hale gelerek, normal kıyafet ve aksesuarlarınızdan ayırt edilemez bir görünmezliğe kavuşacaktır. Şimdiden üretilmeye başlanan akıllı cüzdanlar ve akıllı çantaların vaat ettiği şaşırtıcı bir özellik, akıllı telefonlarınızı şarj etme özelliğidir. Bu çantaların içinde bulunan bir batarya bankasına bağlı bir şarj cihazı bulunur; bu özellik, cep telefonunuzun pilinin zayıf olması durumunda yedek bir güç kaynağı sağlar.
Şimdilik, giyilebilir cihazların bataryayla çalışmaktan başka seçeneği yoktur. İnternete her zaman bağlı olduklarını ve bu cihazların uzun süre boyunca çalışacaklarını göz önüne aldığınızda, daha güçlü bataryalara sahip olmalarının acil bir ihtiyaç olduğu görülür. Benzer şekilde, küçültülmüş giyilebilir cihazlar, cihazın genel performansını etkilemeden minimum RAM ve dosya sistemi alanını tüketecek şekilde tasarlanacaktır. Pazarda daha şimdiden çok çeşitli giyilebilir teknoloji ürünleri mevcuttur; gelecekte bu ürünlerin uzun süreli enerji depolayabilen, günlük kıyafet olarak taşınabilen, topladığı verileri işleyebilen özelliklere sahip olması amaçlanır.
Kısa bir süre önce aklınızın ucuna bile gelmeyen akıllı telefon teknolojisi bugün yaşamınızın vazgeçilmez bir parçası haline gelmiştir. Aynı şekilde, giyilebilir teknoloji ürünleri de çok yakın gelecekte, akıllı telefonların yerini alarak, yaşamınızın yeni biçimi olacaktır.