Hasta sinüs sendromu, sağ kulakçığın üstünde bulunan ve kalp vurularının üretildiği sinüs düğümünün hasar gördüğü bir hastalıktır.
Çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilen hasta sinüs sendromu kalp atışlarının çok yavaş veya çok hızlı olmasına ya da kalp atışlarının yavaş ve hızlı arasında gidip gelmesine yol açabilir. Bu nedenle hasta sinü sendromu bradikardi taşikardi sendromu veya sinüs düğümü disfonksiyonu adlarını da alır.
Kalp hasarına neden olabilecek herhangi bir durum sinüs düğümüne zarar verebilir. Bunların başlıcaları şöyle sayılabilir::
- Koroner arter hastalığı
- Önceden geçirilmiş kalp krizi
- Atriyal fibrilasyon
- Kalp yetmezliği veya kardiyomiyopati
- Beta blokerler, kalsiyum kanal blokerleri, digoksin ve antiaritmikler gibi belirli ilaçların alınması
- Şiddetli hipotiroidizm
- Kalbi tutan enflamatuar durumlar (romatizmal ateş, Chagas hastalığı, perikardit, miyokardit)
- İnfiltratif kalp hastalıkları (sarkoidoz, amiloidoz, skleroderma, hemokromatoz)
- Yüksek potasyum seviyeleri gibi elektrolit anormallikleri
- Nadir görülen ailesel hastalık
- Travma
Hipotiroidizm, hipotermi ve elektrolit sorunları genellikle geri dönüşümlüdür.
Hasta sinüs sendromu erkekleri ve kadınları eşit derecede etkiler ve her yaşta ortaya çıkabilir. Ancak bu hastaların çoğu 70 yaşın üzerindedir, çünkü yaşlanma kalp hızını yavaşlatır ve sinüs düğümü işlevini azaltır.
Hasta sinüs sendromu hiç belirti göstermeyebilir veya pek az belirti gösterebilir, ancak zaman zaman şiddetli belirtiler de ortaya çıkabilir. Başlıca belirtiler şu şekilde sayılabilir:
- Baş dönmesi
- Bayılma
- Eforda daha belirgin olan nefes darlığı
- Kalp çarpıntısı
- Göğüs ağrısı
Bu belirtiler diğer birçok hastalıkta da yaygındır. Tanı konması için aşağıdki testler kullanılabilir:
- EKG
- Efor testi
- Ekokardiyografi
- Holter monitörü ve/veya olay kaydedici (event recorder)
- Girişimsel elektrofizyolojik inceleme
- Gereğinde koroner anjiografi
Hasta sinüs sendromunuz belirtisiz olabilir ve tedaviye ihtiyaç göstermeyebilir. Ancak, kimi durumlarda aşağıdaki tedavi seçenekleri kullanılabilir:
- İlaç değişikliği: Hasta sinüs sendromuna neden olduğu bilinen ilaçlar doktor tarafından değiştirilebilir.
- Kan pıhtılaşmasını önleyici ilaçlar: Bu sorunda kalpte kan pıhtısı oluşma ve felce neden olma riski arttığından, kan pıhtılaşmasını önleyici ilaçların kullanılması gerekebilir.
- Kalp pili: Tanımlanabilir geri döndürülebilir bir nedeni olmayan semptomları olan kişiler için en yaygın tedavi kalp pili implantasyonudur. Bu, sinüs düğümünün yerini alan ve kalp atış hızını düzenleyen küçük, pille çalışan bir cihazdır. Küçük bir cerrahi prosedür ile göğüs derisinin altına yerleştirilir ve bundan çıkan elektrotlar da kalpte uygun yerlere takılır.
Hasta sinüs sendromu genellikle zaman içinde ilerler. Kalbin çok yavaş ya da çok hızlı atması sonucunda kimi komplikasyonlar ortaya çıkabilir. Bunların başlıcaları şu şekilde sayılabilir:
- Senkop (bayılma)
- Kalp kan akışı bozulması sonucunda beyin ve böbrek başta olmak üzere diğer organlarda hasar oluşma riski
Çoğu hasta sinüs sendromunun nedeni sinüs düğümünün yaşlanmasıdır ve bunu önlemenin bir yolu yoktur. Ancak, sağlıklı bir yaşam tarzı sinüs düğümünün yaşlanmasını geciktirebilir. Bunları şu şekilde saymak mümkündür:
- Sigarayı bırakmak
- Yüksek kolesterol ve yüksek tansiyon gibi durumları kontrol altında tutmak
- Kalp sağlığına uygun bir diyet
- Sağlıklı kiloyu korumak
- Düzenli egzersiz yapmak
Yukarıda sayılan belirtilerin görülmesi durumunda bir doktorla görüşülmelidir.
Bu yazıda anlatılanlar bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için doktorunuzun önerileri çerçevesinde hareket ediniz.