Cahide Sonku kimdir, sorusunun yanıtları merak ediliyor. Türkiye'nin ilk kadın yönetmeni Cahide Sonku, en önemli Türk sinema ve tiyatro oyuncularından biridir. Cahide Sonku hayatı ve biyografisini derlediğimiz yazımızda Cahide Sonku kimdir, ne zaman öldü, nerelidir? gibi soruların cevaplarını bulabilirsiniz.
CAHİDE SONKU KİMDİR?
Cahide Sonku, o dönem Osmanlı Devleti toprağı olan San'a da doğdu. Babası bir Osmanlı subayı Yüzbaşı Necati Bey, dedesi Çorapsız İbrahim Paşa ise Osmanlı Ordusunda 7. Ordu Komutanı'ydı. Aynı yıllarda babası dedesinin emrindeydi. I. Dünya Savaşı'nın başlaması ve Yemen'in Osmanlı Devleti'nin elinden çıkmasının ardından aile San'a'dan ayrılarak İstanbul'a geldi. Babası Necati Bey bir süre sonra ailesini terk etti ve annesi Necati Bey'den boşandı. Aile paşa dedelerinin Fatih'teki konağına yerleşti. Çocukluğu zorluklara geçen Cahide'nin dedesi İbrahim Paşa'nın vefatının ardından çıkan bir yangında evleri yandı. Durumdan haberdar olan Necati Bey Cahide ve ablasını yanına almak istedi. Abla kabul etti ama Cahide annesinin yanında kalmayı tercih etti. İlk ve ortaokulu Fatih'te tamamladı. Sultan Selim'deki Cumhuriyet Kız Ortaokulu'ndan mezun oldu.
Cahide Sonku, ortaokul sıralarında sanatla tanıştı. Henüz 16 yaşındayken Darülbedayi'ye girdi, zamanla İstanbul Şehir Tiyatroları'nın gözde oyuncuları arasına girdi. Önce Halkevleri Tiyatrosu akabinde ise İstanbul Belediye Konservatuvarı, ardından da Muhsin Ertuğrul'un keşfiyle Darülbedayi'de (1932-Şehir Tiyatroları) "Yedi Köyün Zeynebi" ile oyunculuğa başladı. Muhsin Ertuğrul döneminin önemli isimlerindendir. 1933'te Söz Bir Allah Bir filmiyle sinemaya adım attı. Daha sonra, 1950 yılında kendi adına Sonku Film şirketini kurdu. Fedâkar Ana filmiyle ilk kez yönetmenliği denedi. Oyuncu Talat Artemel ile evlenip ayrıldı. Bir süre sonra Akabinde «Tütün Kralı» lakabıyla bilinen iş adamı İhsan Doruk ile 1943 yılında evlendi, bir süre sonra bu eşinden de ayrıldı. Bir süre sonra İhsan Doruk ile yeniden evlenen Cahide'nin bu evlilikten Ender adında bir kız çocuğu oldu. Daha sonra yeniden boşandı. Bataklı Damın Kızı Aysel adlı filmle ünlenen sanatçı, filmlerinde genel olarak erkeklerin kalbini kırıp, daha sonra kaçan güzel kadın rolüyle izleyicinin karşısına çıktı. Yıldız Dergisinin 1951 yılında açtığı yarışmada Vatan ve Namık Kemal "En İyi Film", başrol oyuncularından Cahide Sonku'da "En İyi Kadın Oyuncu" seçildi.
Kariyerinin tescillediği o yıllarda Parseh Gevrekyan adında gayrimüslim genç bir iş adamı ile tanıştı ve aşk yaşamaya başladılar. Gevrekyan, sinema ile özdeşleşen Cahide Sonku'nun hayranlarından biriydi. Ancak Müslüman bir kadının gayrimüslim birine aşık olması hoş karşılanmadığından aşklarını gizli yaşadılar. Artan dedikodulara aldırmadan birlikte yaşama kararı alan çiftin bu kararının ardından Cahide'nin Şehir Tiyatrolarından atılmasına karar verildi. Ancak buna Muhsin Ertuğrul'un karşı çıkması sonrası Cahide kariyerine devam etti. Fakat Beyoğlu Emniyet Müdürlüğü Cahide'yi aralıklarla ifade vermeye çağırıyordu. Akabinde başlayan II. Dünya Savaşı sonrası Türkiye'de "Varlık Vergisi" Kanunu çıktı. Hükümet vergilerin yüzde 87'sini gayrimüslimlerden tahsil etmeye karar verdi. Parseh Gevrekyan'ın taşınmaz mallarına el konuldu ve Aşkale'deki çalışma kampına gönderildi. Cahide, çevresi ve adli kurumlardaki kişilerin baskısı sonucu Gevrekyan'dan ayrılmak zorunda kaldı.
1963 yılında bir yangın sonucu kurmuş olduğu Sonku Film şirketinin binasının yanması üzerine iflas etmiş, yaşamının geri kalan kısmında Muhsin Ertuğrul sayesinde kısa bir süre Şehir Tiyatrosunda çalıştı daha sonra buradan ayrılmış ve ömrünün son yıllarını alkol bağımlılığı ile sefalet içinde geçirmiştir.
1979 yılında Sinema Yazarları Derneği hizmet ödülünü aldı. 1981 yılında Alkazar Sineması'nda fenalaşarak 61 yaşında öldü. Zincirlikuyu Mezarlığına defnedildi. Her yıl anısına verilen Altın Portakal Cahide Sonku Ödülü vardır.
CAHİDE SONKU FİLMLERİ NELERDİR?
- 1933 Söz Bir Allah Bir
- 1934 Bataklı Damın Kızı Aysel
- 1940 Şehvet Kurbanı
- 1940 Akasya Palas
- 1942 Kıskanç
- 1945 Yayla Kartalı - Nermin
- 1946 Senede Bir Gün - Nazlı
- 1947 Yuvamı Yıkamazsın
- 1949 Fedakar Ana
- 1951 Vatan ve Namık Kemal
- 1952 Günahını Ödeyen Adam
- 1953 Beklenen Şarkı
- 1955 İlk ve Son
- 1956 Büyük Sır
- 1962 Ayşecik Yavru Melek
- 1965 Yahya Peygamber
- 1965 Korkusuzlar
- 1965 Düşman Kardeşler
- 1965 Beyaz Atlı Adam
- 1965 Sevgim ve Gururum
- 1966 Sevda Çiçegim
- 1966 Kovboy Ali
- 1966 El Kızı
- 1966 Çalıkuşu
- 1966 At Avrat Silah
- 1966 Sokak Kızı
- 1967 Serseriler Kralı
- 1967 Bizansı Titreten Yiğit
- 1971 Mıstık