Kısırlık Nedir?
Kısırlık, bir kadının düzenli olarak hamile kalamaması durumudur. Kısırlık, fizyolojik veya hastalık nedenlerine bağlı olarak ortaya çıkabilir. Fizyolojik nedenler arasında ovulasyon sorunları, uterus ve tüp anomalileri, endokrin bozukluklar ve stres gibi faktörler bulunabilir. Hastalık nedenleri ise adet düzensizliği, polikistik over sendromu, infertilite gibi hastalıklar olabilecektir. Kısırlık tanısı, gerekli test ve muayeneler sonucunda konabilir ve tedavisi kişiye özel olarak yapılabilir.
Kısırlık Neden Olur?
Kısırlık, birçok faktör nedeniyle ortaya çıkabilir ve her bireyde farklı sebepler bulunabilir. Ancak, en yaygın nedenler şunlar olabilir:
- Ovulasyon bozuklukları: Adet döngüsü sırasında yumurtlama olmaması veya az olması
- Uterus ve tüp anomalileri: Uterus veya tüplerin doğal şeklinin bozukluğu
- Endokrin bozukluklar: Östrojen ve progesteron düzeylerindeki bozukluklar
- Polikistik over sendromu (PCOS): Overlerde küçük kistlerin oluşması ve hormon düzenlemesinin bozulması
- İnfertilite: Yumurta ve sperm hücrelerinin birleşmesinin önlendiği durumlar
- Adet düzensizliği: Adet döngüsünün bozuk olması
- Stres: Stres, hormon düzenlemesini bozabilir ve ovulasyonu etkileyebilir.
Kısırlık nedenlerinin tanısı için tıbbi muayene ve testler gerekmektedir ve tedavisi kişiye özel yapılabilir.
Kısırlık Önleyici Beslenme Önerileri
Kısırlık riskini azaltmak için aşağıdaki beslenme önerileri uygulanabilir:
- Dengeli beslenme: Bol miktarda sebze, meyve, tam buğday ekmekleri, bakliyat ve protein kaynakları içeren dengeli bir diyet takip edin.
- Şekerli ve yağlı yiyeceklerden kaçının: Şekerli ve yağlı yiyecekler hormon düzenlemesini bozabilir ve kilo alımına neden olabilir.
- Bitkisel kaynaklı proteini tercih edin: Tavuk, balık ve kırmızı et gibi hayvansal kaynaklı proteinler yerine, nohut, fasulye ve soya gibi bitkisel kaynaklı proteinler tercih edin.
- Doğal besin takviyeleri alın: D vitamini, folat, çinko ve omega-3 yağ asitleri gibi doğal besin takviyeleri alın.
- Alkol ve sigaradan kaçının: Alkol ve sigara, hormon düzenlemesini bozabilir ve kısırlık riskini arttırabilir.
- Normal kiloda kalın: Fazla kilo almak veya kilo vermek, hormon düzenlemesini bozabilir ve ovulasyon sorunlarına neden olabilir.
- İşlenmiş gıdalardan uzak durun.
- Su tüketimine önem verin.
Bu öneriler genel bir yol gösterici olarak kabul edilmeli ve her bireyin farklı durumuna göre değişebilir. Kısırlık riskini azaltmak için en iyi yol, doktorunuzla konuşmak ve gerekli testleri yapmaktır.
Kısırlık Önleyici Vitamin ve Mineraller
Kısırlık riskini azaltmak için aşağıdaki vitamin ve minerallerin takviyesi önerilir:
- Folik asit: Folik asit, adet döngüsünü düzenlemek ve yumurtalık fonksiyonunu desteklemek için gereklidir.
- D vitamini: D vitamini, yumurtalık fonksiyonunu desteklemek için önemlidir.
- Çinko: Çinko, hormon düzenlemesi ve yumurtalık fonksiyonu için gereklidir.
- Omega-3 yağ asitleri: Omega-3 yağ asitleri, hormon düzenlemesi ve ovulasyon için önemlidir.
- B6 vitamin: B6 vitamin, adet döngüsünü düzenlemek ve hormon düzenlemesi için önemlidir.
Kısırlıkta Kaçınılması Gereken Besinler
Doğurganlık sorunları, diyet de dahil olmak üzere birçok faktörden kaynaklanabilir. Doğurganlığı artırmaya çalışıyorsanız, kaçınmanız veya sınırlamanız gereken bazı yiyecekler şunlardır:
- Trans yağ oranı yüksek işlenmiş gıdalar
- Yüksek miktarda kafein
- Alkol
- Soya ürünleri
- Yüksek cıvalı balık
- Yüksek yağlı süt ürünleri
- Çok miktarda basit şeker
Kişiselleştirilmiş öneriler için bir doktora veya kayıtlı bir diyetisyene danışmak her zaman en iyisidir.
Doğurganlığı Artıran Besinler
Doğurganlığı artırmaya yardımcı olabilecek bazı yiyecekler vardır, ancak bunu garanti etmeyebilirler. Yararlı olduğuna inanılan bazı yiyecekler şunlardır:
- kepekli tahıllar
- yapraklı yeşillikler
- çilek
- Fındık ve tohumlar
- Polen, propolis, arı sütü
- Kümes hayvanları, balık ve baklagiller gibi yağsız proteinler
- Biber, tatlı patates ve kabak gibi antioksidan açısından zengin besinler
- Ispanak, kuşkonmaz ve mercimek gibi folat açısından zengin besinler
- İstiridye, kümes hayvanları ve fındık gibi çinko açısından zengin besinler
- Zeytinyağı, avokado ve somon gibi kaynaklardan elde edilen iyi yağlar