-
m.ö 338 yılında heroneya'da kumandan 2. philip yönetimindeki makedon ordusunun atinalı orduyu bozguna uğratarak, yunanistan'ın makedon himayesi altına girmesine sebep olduğu savaş.
bu savaşta ölen eşcinsel askerler, asırlar sonra oscar wilde' ın da arasında bulunduğu the order of chaeronea isimli örgüte esin kaynağı olacaktır.
edit:düzeltme.
-
bu savaş ii. philippos'un makedonyası'nın diğer yunan devletleri üstündeki himayesini kabul ettirmesinin yanı sıra ayrıca iii. alexander'ın (ki "büyüklüğüyle ünlü" iskender'dir kendisi) ilk savaş deneyimi olmasıyla da önemlidir.
savaş sırasında kral philip ordusunun sağ kanadını bizzat yönetirken oğlu iskender'i ve güvendiği bazı generallerini ordusunun sol kanadına yerleştirmiş. sicilyalı diodoros'un anlattığına göre savaş ortada ve çetin giderken iskender'in önderliğinde bir grup makedon, atina ve teb (thebai) ordularının merkezini çökertmeye girişmiş ve gerisi gelmiş...
her ne kadar bu savaştan 2 yıl sonra, babası öldürülüp de iskender'in kendisi tahta çıktığı zaman çok da büyük olmayan çatışmalarla diğer yunan devletlerini tekrardan kendisine bağlamak zorunda kalsa da bu savaş ayrı ayrı şehirler halinde örgütlenen antik yunan siyasetini bitirmiş ve iskender'in kendisini henüz tahta çıkmadan askeri olarak kanıtlamasını sağlamıştır.
-
m.ö. 350'ler...
sparta, atina ve thebai yunanistan'ın önde gelen kent devletleridir. bunlar sürekli birbirleri ile güç mücadelesi içindedirler.
kuzeyde ise makedonya devleti vardır. makedonlar diğer yunanlılar tarafından barbar olarak görülürlerdi. makedonların dili de diğerleri tarafından çok zor anlaşılan bir yunan şivesi idi. bu nedenle pek de yunan olarak addedilmezlerdi.
ancak tahta 2. philip çıktıktan sonra işler değişmeye başladı. philip tarihin ilk istihbarat örgütünü kurdu ve büyük ölçekli askeri reformlar yaptı. ordusunu sürekli talim yapan profesyonel bir güce dönüştürdü.
makedon falanksları(falanks= kalkanlarını birbirine kilitlemiş zırhlı ve mızraklı askeri formasyon) zırhlarını biraz hafiflettiler, kalkanlarını ufalttılar, buna karşılık mızrak yerine çok daha uzun kargılar taşımaya başladılar. daha uzun mızraklar klasik yunan falanksları karşısından taktik üstünlük sağladı.
diğer yandan, philip sair yunan devletlerinde sadece destek birliği olarak iş gören süvariyi, güçlü ve sonuç alıcı bir vuruş gücü haline getirdi. bu bakımdan aslında süvarinin önemini dahi dünyada ilk kavrayan ve uygulamaya koyan antik yunanlılar olmuştur.
2. philip bu yeni ve güçlü ordusu ile fetihlere girişti. amacı önce tüm yunanistan'a boyun eğdirmek ve sonrasında onların güçlerini de emri altına alıp perslere karşı sefere çıkmak idi.
elbette bağımsızlığına çok düşkün yunan kent devletleri, philip'e kolayca boyun eğmeyecekti. dolayısıyla savaş kaçınılmazdı.
atina ve müttefikleri ile makedon ordusu chaeronea'da karşı karşıya geldiler. bu savaşta philip'in ordusunun sol kanadının ve süvarilerin komutanı 17 yaşındaki iskender'dir.
philip komutasındaki sağ kanat ile düşmanın sol kanadına saldırarak savaşı başlatır. bu esnada ordusunun merkez ve sol kanadı yerinde sabittir. oğlu iskender'e manevralar sırasında çıkacak bir fırsatta saldırmasını emretmiştir. kral'ın oğluna güveni tamdır. her ne kadar iskender henüz 17 yaşında olsa da, savaşlarda yeteneğini göstermiştir.
philip saatlerce savaştıktan sonra komutasındaki sağ kanada çekilme emri verir. atinalılar bu çekilmeyi düşmanın kaçtığına yorarlar ve sol kanatları ile ileri harekata girişirler. bu arada merkez ve sol kanatlarının oluşturduğu hat da bozulmuş olur.
iskender bu fırsatı görür ve aradaki boşluktan süvari birliği ile dalıp, düşmanın merkez birliklerinin arkasına sarkar. bu arada iskender'in merkez ve sol kanadı da düşmana karşı ilerleme emri almıştır. iskender'in klasik örs ve çekiç taktiği iş başındadır. düşmanın merkez ve sağ kanadı, önlerindeki makedon falanksları ile arkalarına geçmiş makedon süvarileri arasına sıkışırlar. kaçabilen kaçar, kaçamayanlar son adamına kadar imha edilirler.
daha sonra iskender bu taktiklerle dünyanın o zamanki süper gücü olan persleri dahi dize getirecektir.
savaşın ayrıntılı ve geniş hikayesini aşağıdaki linkten izleyebilirsiniz:
https://youtu.be/ghwqkwsocgc
ekşi sözlük kullanıcılarıyla mesajlaşmak ve yazdıkları entry'leri
takip etmek için giriş yapmalısın.
hesabın var mı? giriş yap