Uluslararası ceza mahkemesi yargı yetkisi ve soruşturma usulüTweet
Terör suçları, insanlık suçları kapsamında bulunmaktadır.
Günümüzde sözde hukuk devleti şemsiyesi altında bazı devletler; bir taraftan teröristleri örgütlemekte ve diğer taraftan eğitim, para,silah ve malzeme gibi lojistik destekler vermektedir.
Amaç, bizzat doğrudan doğruya savaş yolu ile değil, bu örgütler kullanılmak suretiyle - vekalet yolu ile - sömürgecilik, siyasi ya da diğer isteklerini gerçekleştirmektir.
Örneğin; Amerika Birleşik
Devletleri, Federal Almanya ve diğer bazı Avrupa Birliği üyesi devletleri. Söz konusu devletlerin amaçlarını gerçekleştirmek için hedef aldığı ülkelerin tek ortak ve değişmez kriteri, çoğunluğu islam dinine inanan nüfusa sahip olmasıdır.
Bir insanlık suçu olan terör suçları, Uluslararası Ceza Mahkemesinin (Kısaca 'Mahkeme') yargı yetkisi kapsamına girmektedir (UCMRT m.9)1
Uluslararası toplumu bir bütün olarak yakından ilgilendiren, terör suçlarının cezasız kalmaması ve ulusal düzeyde ve uluslararası işbirliğinin güçlendirilmesi suretiyle, bu suçların etkin bir şekilde kovuşturulmasının, güvence altına alınması gerekmektedir.
Mahkeme, teröre destek veren ve sırtında sömürgecilik günahı olan Hollanda Krallığı'nın Lahey kenti'nde faaliyet göstermektedir.
Mahkeme, uluslararası bir hükmi şahsiyete sahip, bir taraf devlet tarafından mahkeme savcısına (Kısaca 'Savcı') başvurulduğunda, suç veya suçların işlenmiş göründüğü durumlarda yargı yetkisini kullanabilir (UCMRT m.13)
Bu anlamda; bir taraf devlet, savcı'ya söz konusu terör suçunun işlenmiş göründüğünü bildirip, ilgili kişilerin yargılanmaları amacıyla durumun soruşturulmasını talep edebilir.
Savcı, mahkemenin yargı yetkisi kapsamında olan bu insanlık suçlarıyla ilgili bilgilere dayanarak doğrudan doğruya da ceza davası açabilir.
Savcı'nın yapacağı soruşturma evresinde; aşağıda belirtilen mercilerden ek bilgi isteyebilir ve mahkemenin yerleşik olduğu yerde yazılı veya sözlü ifade alabilir:
Devletler,
Birleşmiş Milletler organları,
Hükümetler arası veya hükümet dışı örgütler,
Uygun gördüğü diğer güvenilir kaynaklar
(UCMRT m.15)
Mahkeme, UCMRT'ye uygun olarak, gerçek
kişiler üzerinde yargı yetkisine sahiptir.
Özellikle;
Devlet veya hükümet başkanı,
Hükümet veya parlamento üyesi,
Seçilmiş bir temsilci veya hükümet memuru,
Askeri komutan veya askeri komutan gibi,
etkin bir şekilde faaliyette bulunan bir şahıs
(UCMRT m.27,28)
Ulusal veya uluslararası hukuk çatısı altında olsun veya olmasın, bir şahsın resmi unvanıyla bağlantılı olan bağışıklık veya usul kuralları, mahkemenin böyle bir şahıs üzerinde yargı yetkisini kullanmasına engel teşkil etmemektedir (UCMRT m.27/2)
Üstteki açıklamalar çerçevesinde, Teröre destek veren devletlerin, teröre verdiği destekler, tozu dumana kattığı halde, hem savcı hem de Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin göremedikleri nelerdir?
Yoksa, terörden ölerek kabirlere girenlerin, yeniden dirilip yaz ılı başvuruları mı beklenmektedir?
Acaba, günümüzde özellikle orta doğu ve doğu asyada ya da kuzey afrikada yaşanan insanlık suçları, avrupa kıtasında ya da ABD'de yaşansaydı, bu günkü gibi uyanık adaleti uyur gezer halde, kendi başına bırakılarmıydı?
Giderek teröre destek veren aklı kanatlanmış uçanların, gölgeleri kara, nihayette yavaş da olsa varacakları yer toprak olacaktır.
O zaman, gecikmeksizin adalet terazisi kurulur ve hesapları görülür.
Yürekten esenlikler ve en içten
saygılarımızı sunarız .
(1) Uluslararası Ceza Mahkemesi Roma Tüzüğü (Kısaca 'UCMRT')