Kan Vücutta ne işe yarar?
Kısa Bilgi
Kan Vücutta ne işe yarar?
Vücudun her yerinin yaşamı için kan gereklidir. Bunu anlamanın ilk adımı, kanın birçok farklı materyal ve hücre içerdiğini fark etmektir. Kanda ‘plazma’ adı verilen bir sıvı vardır. İçinde çözünmüş birçok madde içerir.
Bakalım bunlardan bazıları neler ve ne yapıyorlar. Şeker gibi karbonhidratlar vücuda enerji vermek için kanda bulunur. Yağlar, yanma veya depolama için sıvının içindedir. Vücudun ihtiyaçlarını karşılamak için birçok tuz da kanda bulunur.
Kanda neler bulunur?
Kan plazması, mideden ve bağırsaktan hücrelere besin taşır ve bunlar onsuz açlıktan ölecektir. Ayrıca hücrelerden atıkları böbreklere ve bağırsağa taşır. Pek çok bezin salgısı kanda bulunur ve vücudun çeşitli bölgelerine taşınır. Kana rengini veren kandaki kırmızı küreler ‘hemoglobin’ adlı bir madde içerir. Oksijen ve karbondioksit gibi gazlarla kolayca birleştiği için vücudun hemoglobine büyük ihtiyacı vardır. Kırmızı hücreler, arterlerdeki ve kılcal damarlardaki oksijeni vücudun tüm hücrelerine taşır.
Kandaki ‘lökositler’ adı verilen beyaz küreler vücut için çok önemlidir. Bakterileri yok ederler. ‘Lenfositler’ adı verilen diğer beyaz küreler, vücudun enfeksiyonlarla savaşma sürecinin bir parçasıdır. Yine ‘monositler’ olarak adlandırılan diğer beyaz kan hücreleri, vücuda girebilecek ölü madde ve kirle ilgilenir. Ayrıca kan. pıhtı oluşturmaya yardımcı olan ‘trombosit’ adı verilen hücre parçalarını içerir. Böylece, bir kan damarı kesildiğinde çok fazla kan kaybetmezsiniz.
Vücudumuzda Ne Kadar Kan Var?
Yetişkin bir insan vücudunda yaklaşık 5,5 litre kan vardır. Bu litreler, akla gelebilecek en şaşırtıcı ulaşım sistemini oluşturur. Kan vücutta dolaşır, böylece vücut dokularını oluşturan milyarlarca hücrenin her birine ulaşır. Her hücreye besin ve oksijen taşır, atık ürünleri uzaklaştırır, hormonları ve diğer kimyasal maddeleri taşır, vücudun enfeksiyonla savaşmasına yardımcı olur ve vücut ısısını düzenlemeye yardımcı olur.
Kan, büyük ölçüde ‘plazma’ adı verilen renksiz bir sıvıdan oluşur ve kana kırmızı rengini veren bu sıvı içinde yüzen kırmızı cisimlerdir. On litre kanda bu kan hücrelerinden kaç tanesinin bulunduğunu düşündüğümüzde hayal gücümüz şaşırtıcıdır. Yaklaşık 25 milyar var! Tek bir damla kanda yaklaşık 300.000.000 kırmızı cisim vardır. Hücreler gerçek boyutlarını koruyarak bir zincir halinde birleştirilselerdi, zincir dünyanın dört bir yanına giderdi.
Hücreler küçük olsalar bile, muazzam bir yüzey alanına sahiptirler. Örneğin, onları bir halıya dokuyabilseydiniz, bu halının toplam yüzey alanı 4.090 metrekare olurdu. Herhangi bir anda kanın dörtte biri akciğerlerde bulunacağından, yaklaşık 1.000 metrekarelik kan hücresi yüzeyi sürekli olarak havaya maruz kalmaktadır. Her saniye 2 milyar kan hücresi akciğerlerin hava odalarından geçer! Ova bölgelerindeki hava daha fazla basınç altında olduğundan, yüksek rakımlara göre daha fazla oksijen içerir. Yani, kişi ne kadar yüksekte yaşarsa, sahip olduğu kan hücresi sayısı o kadar yüksektir. İsviçre’nin dağlık bölgelerinde yaşayan bir kişi, Londra’da yaşayan bir kişiden yüzde 50 daha fazla kan hücresine sahip olabilir.
Beyaz kan hücreleri hakkında ilginç bilgiler
Bu kısa video’yu izleyerek beyaz kan hücreleri hakkında detaylı bilgi alabilirsiniz.
Bu konu ile alakalı soru sormak için hemen tıkla