O yıllarda Lebon’a gelenler Sir Basile Zaharof adında kelli felli bir adamın sabahtan akşama değin kapının önünde dineldiğini de görürler. Aslında bu Vasil Zaharias adında bir Rumdur. Turistlere İstanbul’u gezdirir. Sf:42
Muğla doğumlu Rum vatandaşımız ülkemizin belki de ilk turist rehberidir. Galata kerhaneleri ile anlaşmalı çalışırmış! Rus Çarlığının önemli kişisi Kont Orlof’a da İstanbul’u dolaştıracak ve bu hizmetten 100 altın kazanacaktır. Tatavla’da (Kurtuluş) yaşardı. İtfaiyecilik, döviz acenteciliği ve tefecilik faaliyetlerinde bulunmuş, daha sonra tüm elde ettiklerini de paraya çevirerek, 24 yaşında Londra’ya gider. Burada hakkında “usulsüz ticari faaliyet” suçlaması ile mahkeme açılır, Yunanlıların vermiş olduğu kefaretle dışarı çıkar ve mahkeme sonucunu beklemeden ülkeden kaçıp Atina’ya gider. Burada bir acentelik alarak silah ticaretine başlar. Yunanlılara, Osmanlıya, Ruslara çalışmayan denizaltıları satar. Ticari ilişkileri, ortaklıkları ve her türlü düzenbazlığa müsait karakteriyle I. Dünya Savaşı’nın koşulları birleşmiş ve birçok ülkeye silah satışları yaparak çok zengin olmuştur. Yunanistan’a milli duyguları için, İngiltere’ye ticari çıkarları için çok yüklü miktarda paralar hibe etmiştir. 1936 yılında Monte Carlo’da uluslar arası silah ticareti ve finans yoluyla elde edilmiş dev bir servetin başında ölmüştür.
Taylan Köken