Üç maymunun ne olduğunu hepimiz biliriz değil mi? En azından popüler mânâsıyla. Onları, kötü olaylara karşı gözlerini, kulaklarını ve ağzını kapatan, kayıtsızlığı had safhaya ulaşmış insanın temsilcisi olarak görürüz. Hâlbuki temsil ettikleri bambaşkadır. Aslında bilgedirler.
İsimleri Mizaru, Kikazaru ve İwazaru olan bu bilge maymunlar, Japon Koshin folk geleneğinden geliyorlar.
Mizaru, elleriyle gözünü kapatmış olandır. Kötülüğe karşı gözlerini kapatıp olanları görmezlikten gelmeyi değil, insanlara kötü gözle bakmamayı temsil eder.
Kikazaru, elleriyle kulaklarını kapatmış olandır. Bu maymun kötülüğe karşı kulaklarını kapatıp olanları duymazlıktan gelmeyi değil, kötü olanı dinlememeyi temsil eder.
İwazaru, elleriyle ağzını kapatmış olandır. Kötülüğe karşı ağzını kapatıp olana ses çıkarmamayı değil, kötü söz söylememeyi temsil eder.
Bu düşünce şeklinin 8. asırda Hindistan’da ortaya çıktığı düşünülüyor. Budist rahiplerce Çin’e ve ardından Japonya’ya ulaşan düşünce şekli, Japonca’daki bir kelime benzerliğinden dolayı bugünkü hâlini almış ve maymunlaşmıştır. Kısacası her zaman bir bilgelik olsa da maymunlar aramıza sonradan katılmıştır.
Bu düşünce şeklinin dürüstlükten kayıtsızlığa dönüşümü belki de onun en önemli tarafını unutmamızdan kaynaklanıyor. Maymunlar aslında üç değil de dört kişiydi desek? Evet, biz ellerini kollarını bağlamış olan Shizaru’yu unuttuk. O bizlere kötü şeyler yapmamayı öğütlüyordu. Dört maymun üçe düştüğünden beri kötülüğü görmemek, duymamak, kötü söylememek anlamsız kaldı.
Diğer yazılarımızı okumak için:
https://fantazya.org/category/diger-fantazya/mitoloji/
https://fantazya.org/category/literature/