Pagerank metodu Google tarafından, sitelerin birbirleriyle orantılı olarak önemlerini yani kısaca popüleritelerini tespit etmek için bulundu. Bu metod oluşturulurken siteler arasındaki linkler baz alınarak internetteki topoloji örneklendi.
Page Rank'in ana fikri şöyledir: Eğer bir A sitesi B sitesinin linkini yayınlamışsa bunun nedeni B sayfasının A sayfası ziyaretçileri tarafından dolaşılabilecek olarak düşünülmüş olmasıdır. Bu yapıya göre A sayfası B sayfasının pagerankini yükseltmiş olacaktır.
Ancak Pagerank kavramı sadece bunlarla sınırlı değildir. Aşağıda belirttiğim iki fikir de önemli başrol oynar.
- A sayfası ne kadar yüksek pageranke sahipse B sayfasının pagerank değeri de buna orantılı olarak artacaktır.
- A sayfasında ne kadar az dışarı link varsa, B sayfasının pagerank değeri o kadar yüksek olacaktır. Bu mantığa göre A sayfası sadece B sayfasını link verilecek değerde görmüşse, B sayfasının pageranki çok daha fazla artacaktır.
Mantığı açıkladıktan sonra, bu sistemi gelin formülize edelim. Başlamadan önce açıklayalım, bu formülü Google'ın iki kurucusundan aldık. Formül şu ana kadar değişilik geçirmiştir ancak temel mantığı halen aynıdır.
A 1, A 2 , ..., An B sayfasına link veren sayfalar olsun. PR(Ak)'yı da A k sayfasının pageranki olarak kabul edelim. N(Ak) ise Ak sayfasının dış sayfalara verdiği link sayısı olsun. d ise 0 ile 1 arasında değişen ve genellikle 0.85 olan bir katsayı olsun.
Bu durumda PageRank'in matematiksel değeri şöyle olacaktır:
PR(B) = (1-d) + d x ( PR(A1) / N(A1) + ... + PR(An) / N(An) )
Belki bu formülün hem basit hem de karmaşık olduğunu düşünebilirsiniz. Basit çünkü sadece birkaç koşula bağlı, karmaşık çünkü hesaplamak için daha önceden başka bir sitenin pagerankini hesaplamanız gerekir.
Aslında bu çok basittir, tüm pagerankleri belli bir değere sabitlerseniz olur biter. Eğer her sayfaya aynı değeri verirseniz; bu değeri kaç alırsanız alın sonuç değişmeyecektir.
Formülü tekrarlamaya başladığınızda sonuç bir önceki hesaplamaya bağlı olarak tekrar hesaplanacaktır. İşlem ilerledikçe pagerank değerleri yerine oturmaya başlayacak, ve bir hesaplamadan diğerine kadar hiçbir değişiklik olmayacaktır.
Rastgele Yürüme Modeli
PageRank değerinin hesaplanmasında formül dışında bir başka model daha vardır. Bu model de internetde dolaşan birinin simüle edilmesiyle, rastgele linkler arasında dolaşılmasıdır.
Bir düşünün, birisi bir sayfada dolaşırken bir link dikkatini çeker ve ona tıklayarak o sayfada dolaşmaya başlar. Böylece giderek birçok sayfa dolaşılır .
Page Rank değeri bir ziyaretçinin sayfada harcadığı süreye de bağlı olabilir.
Eğer gidilen bir sayfada geriye dönüş için de link bulunuyorsa olasılık daha da artacaktır. Bu da formülün ikinci terimine denk gelmektedir.
İlk terim ise sayfadan çıkılmadan içeri de ne kadar dolaşılabileceği olasılığını modeller. Formülde ifade ettiğmiz d sembolü aslında budur.
Pagerank Değerini Çarpıtmak!
Evet arkadaşlar pagerank değerinin nasıl hesaplandığını anlattıktan sonra aslında pekte etik bulmadığım ancak son 1,5-2 yıldır ayyuka çıkmış ve sürekli kullanılan gerçek pagerank değerinin nasıl çarpıtıldığından bahsedeceğim. Bu metodla yüksek pr li link satışı ya da yüksek pr li sitelerden backlink satışı gibi alanlarda ciddi kar sağlayan bir kesim oluştu. Amacık bu metodun kullanımının artmasını sağlamaktan ziyade bu tür alımlarda dikkatli olmanız adına bilgi vermektir.
Pagerank değerini çarpıtarak para kazanmayı amaçlayan girişimcilerin yaptıkları ilk iş yaygın bilinir sitelerin domainlerine benzer bir domain almak ya da ellerinde mevcut daha yaşlı bir domain varsa ve benzerlik gösteriyorsa bunu kullanmak olur. Bilinirlikten kasıt satış esnasında karşı tarafın fazla dikkatini çekmemektir. İkinci aşama pr güncelleme tarihleri araştırılır ki genellikle internette dolaşan söylentiler 1 aylık bir fark ile tarih aralığını tuttururlar. Bu zaman aralığının tahmini ardından yüksek prli bir site araştırılır ve genellikle whyback machine ile araştıranların da dikkatini çekmemesi için ingilizce içerikli bir yabancı site olur. Diğer yandan bu domain yönlendirmelerini çoğu zaman whyback machina domain yeni ise indexlemez. Yani domain yaşı eski ise seçilecek site önemlidir. Seçim tamamlandı ve tahmini 1 aylık bir aralıkta pr güncellemesi gerçekleşecek diyelim. Hemen domain seçilen siteye yönlendirilir ve pr güncellemesi geçinceye dek orda kalır. %70 ihtimalle pr si hedef sitenizle aynı olacaktır. Planlayan kişiye kalan tek şek genellikle 3 ay olan yeni güncelleme süreci geçinceye dek satışları yapmak ve ortadan kaybolmaktır. Aman dikkat diyelim bu konudaa.
Güvenilirlik!
Sonuç itibari ile yukarıda verdiğim bilgileride göz önünde bulundurursanız pr değerinin ne kadar güvenilir olduğuna siz karar verin. Ancak yüksek prli domainler düşüşe kadar diğer düşük pr li domainlere göre çok daha fazla spider ilgisine sahiptirler bunuda es geçmemek gerek. Varmak istediğim nokta breysel kullanım için yapıldığında bu aldatmaca ile kimse size dolandırıcı gözüyle bakmayacağı gibi paravan siteleriniz var ve bu paravanlardan linkleme yaptığınız bir ana sitenizde mevcut ise bireysel kullanım için denemeniz mümkündür...
Saygılarımla, bol prli ve organik günler...