Kırım'ın bilinen isimlerinden biri Tavrik'tir. Antik çağda, yarımadanın bir bölümünde Tauris kabilesi yaşıyordu. Modern "Crimea" adı, yalnızca Altınordu zamanında, XIII. Yüzyıldan sonra yaygın bir şekilde kullanılmıştır. “Kırım”, Kuzey Karadeniz Kıyısı'nın yakalanmasından sonra “Tatar-Moğollar” tarafından dikilmiş olan kentin adıydı (adı Moğollar tarihi kampanyaya katılmadığından şartlı ve bu dönemde “Tatarlar” Büyük Tarya’nın “Tartarı” olarak adlandırıldı) Yarımada ve Altınordu Han valisinin ikametgahıydı. Zamanla bu isim yarımadaya yayılmıştır. Ayrıca, "Kırım" adının Perekop'tan geldiğine inanılıyor. "Perekop" Rusça sözcüğü, "hendek" anlamına gelen "qirim" adlı Türkçenin bir çevirisidir. 15. yüzyıldan itibaren, Kırım Tavria ve yarımadanın Rus İmparatorluğu'na dahil edilmesinden sonra, Tavrida olarak adlandırıldı. Ayrıca ve tüm Kuzey Karadeniz kıyılarını da aradı.
En eski dönem
Kırım yarımadası yaşam için elverişlidir. Deniz, deniz ticareti yapmanıza, balık avına katılmanıza izin verir. Kısa sıcak kış ve uzun güneşli yaz, zengin bitki örtüsü ve fauna insanların avlanma, arıcılık, büyükbaş hayvancılık ve çiftçilik yapmalarına izin verdi. Çok sayıda demir cevheri yatağı, el sanatları, metalurji ve madenciliğin gelişimine katkıda bulunmuştur. Kırım Dağları'nın Ana Sırtı Yayly (plato benzeri ağaçsız dağ zirveleri), iyi tahkim edilmiş yerleşimlerin oluşturulmasına katkıda bulunmuştur. Dar Perekop isthmus, yarımadanı anakaraya bağladı ve yaşam güvenliğini arttırdı.
İnsanların yarımadanın eski zamanlardan beri yaşaması şaşırtıcı değildir. Yarımadadaki ilk insanların park yerleri yaklaşık 100 bin yıldır. Kırım yarımadasındaki ilkel insanlar, toplama, avlanma ve balıkçılıkla uğraşırlar. Ilıman iklimi, birçok vahşi hayvan ve daha sonra zengin ve çeşitli bitki örtüsü, insan yaşamına uygun koşullar yarattı. Yavaş yavaş, insanlar tarım ve sığır yetiştiriciliği usta, kaba bir zanaat ortaya çıktı.
Bakır Çağı döneminde Kırım'da yaşayan Aeneolitik (4000 yıl - 2000 yıl) - Aeneolitik (XNUMX yıl - XNUMX yıl) izlerini bozkır ve dağlık Kırım ve Kerch Yarımadası'nda bıraktı. Tarım ve hayvancılıkla uğraştılar, bir bakır vardı. silâh ve tekerlekli taşıma - vagonlar. Aryanlar, Krasnoperekopsk'taki Kurban-Bayram'daki barbarlar, Belogorsk'taki Kemi Oba, Simferopol yakınındaki Altın Kurgan, vb. Tarafından geride bırakıldı. ve Belozero kültürleri. Taş konutlar inşa ettiler, sığır yetiştiriciliği ve pulluk tarımı ile uğraştılar. Ege havzasının yanı sıra, güneybatı ve batı küçük Asya kabileleriyle de ticaret izleri.
Ben binyılın başında M.Ö. e. Kırım'daki bronz çağı demirle değiştirildi. Bu dönemde, Kırım, Tauris ve Simimerler kabilelerinin yaşadığı yerlerdir. Başlıca uğraşı çiftçilik ve hayvancılıktı. Tauri'nin ana tanrıça - Meryem'e taptığı bilinmektedir. Genel olarak, Taurilerin (gelecekteki Tauroskifs) ve Cimmerlerin manevi ve maddi kültürleri, Tuna, Karpatlar ve Kuzey Karadeniz'den Pasifik Okyanusu'na ve güneyde Çin ve Hindistan sınırlarına kadar uzanan Büyük İskit kültüründen türetilmiştir. Cimerler, Kafkasya ve Doğu Akdeniz'deki kampanyaları ile ünlüdür. Askeri bir devrim gerçekleştirdiler - büyük miktarlarda demir üretimini organize ettiler ve o zamanlar mükemmel olan çelik bıçaklı demir silahlar yaptılar - bronz kulplu kılıçlar ve hançerler. Cimmerian krallığı büyük bir bölgeyi kapsıyordu - Dniester'den Kerç Boğazı'na, Kuzey Karadeniz kıyılarına, Kırım'ın bir parçası olan Taman ve Kuzey Kafkasya'ya kadar.
Büyük İskit
VII. Yüzyılda. e. İskitler ve Cimeritler arasında askeri bir çatışma vardı. Cimerler, yenildiler, askeri seçkinlerinin bir kısmı batıya, bir kısmı da Küçük Asya'ya kaçtı. Ortak nüfusun büyük kısmı, ilgili İskit halkına asimile edildi. Slav Rus’unun doğrudan ataları olan Kuzey Pontik ve İskit Kırımlarında uzun bir baskınlık dönemi (Büyük İskit ve superethnos Rus. 1'in bir parçası; Часть 2). Rusça bu sessiz dönemi hakkında daha fazla hikayeler Çok sayıda arkeolojik, dilbilimsel, mitolojik ve diğer kaynaklara dayanan Vasilyeva N. I., Petukhova Yu. D. “Rus İskit” in eserlerinde bulunabilir.
Büyük İskit tek bir imparatorluk değildi; doğuda Pasifik'e kadar olan Dinyester ve Böcek'ten doğuda Pasifik'e kadar çok sayıda kabile sendikasını kapsıyordu. (İskit etkisi - "binici kültürü", Kore ve Japonya'nın başlarında izlenebiliyordu). Ortak bir manevi ve maddi kültürle birleşiyorlardı, tüm İskitler (gelecekteki Sarmatyalılar, “Tatarlar” ve Russ), İskitlerin Avrasya'nın açık alanlarında en güçlü askeri güç olmalarını sağlayan el sanatları ve askeri üretim geliştirmişlerdi. .
İskitlerin Mısır ve Yunanistan'a gelmesi, Pers İmparatorluğu'nun işgalini doğuya iten (Kral Cyrus, Kraliçe Tomiris "kan içti" ve Darius'un kaçabileceği) hiçbir şey için değildi, Büyük İskender generallerinin darbesini engelledi ve Roma'nın baskısını engelledi.Büyük İskit ve Orta Doğu; Büyük İskit ve Orta Doğu. 2’in bir parçası; Büyük İskit, Yunanistan ve Roma). Atalarımızın Orta Doğu halklarına (daha sonraları benzer şekilde Avrupalıların Rus "canavar-benzeri Kazakları" tanımladığını anlattığı) dehşetinin yankıları Eski Ahit'e girdi. Ezekiel Kitabı, “son günlerde” “Magog ülkesinde Gog, Prens Roch (Dew - yazarı), Meshech ve Tubal” öncülüğünde “orduların büyük toplanmasını” anlatıyor.
Batı'da, Yunanlılar aracılığıyla en meşhurları sözde yapıldı. Herodotova İskit'i (Herodotus tarafından tarif edilmiştir) ya da Kuzey Karadeniz bölgesini işgal eden Batı İskit'i, Dinyester'den Don'a kadar olan toprakları. İskit, halk meclisiyle (veche), büyüklerin ve liderlerin konseyiyle (krallar) askeri bir demokrasiydi. Ana tanrılar, at sırtında ve Büyük Tanrıça'da (Tanrıların Annesi) tasvir edilen Cennetteki Baba idi. Büyük önem taşıyan, savaş tarikatıydı, kılıç savaş tanrısının kişileşmesiydi. Savaşçıların hepsi ortak toplumsal erkeklerdi ve kadınlar olabilirdi (Amazonlar, Kutuplular). İskitlerin bronz ve ardından demir silahlar üreten büyük metalürjik merkezleri vardı. Bu tür bir merkez, Polsky bölgesindeki Belsky antik yerleşim bölgesi ve Dinyeper'daki Kamensky antik yerleşim bölgesi idi.
İskitler askeri meselelerde başka bir devrim daha yaptılar; atlarının at yarışı ve eyeri vardı, ki bu da savaşta hemen avantaj sağladı. Ayrıca harika okçulardı. İskitlerin hızlı atlıları, düşmanın darbesinden kolayca kaçtı ve kelimenin tam anlamıyla düşmanı vurdu. Bu nedenle İskit süvarileri düşmanlarını korkuttu ve Yunan ve Roma süvarilerinden daha güçlüydü. Taktikleri, gelecekteki "Tatarlar" ın (Scythia'nın yerine "Tartar") ve Kazakların taktiklerini andırıyordu. İskitler kolayca uzun yürüyüşler yaptılar, düşmanı ani darbelerle vurdular. Aynı anda birçok yerdeki atlı rütbelerinde küçük müfrezelerle lavlarla düşmana saldırdılar ve düşmanı elverişli bir yere çekerek geri çekilme gibi davrandılar. Ardından, el ele dövüşte düşman kuşatıldı ve yok edildi. Savaşta büyük bir rol yay oynadı. Atın kullandığı yöntemler düşman birliklerinin merkezine, açlık taktiklerini ve “kavurucu toprağa” dayanıyor (gelecekte Kutuzov tarafından Napolyon’un Büyük Ordusuna karşı başarıyla uygulanacak). Gerekirse İskitler büyük ayak milisleri sergilediler.
VIII. Yüzyılın ortalarında, Yunanlılar Karadeniz kıyısında görünecektir. Nüfus artışı, ekilebilir alanların olmaması ve iç siyasi mücadele birçok Yunanlıyı anavatanlarını terk etmeye ve Akdeniz, Marmara ve Karadeniz kıyılarında koloniler kurmaya zorladı. Daha sonra, bazı koloniler bağımsız siyasi merkezler haline geldi. VII. Yy'da Yunan ticaret noktaları Karadeniz kıyılarında görünmeye başlamıştır. e. Berezan adasında Dinyeper Haliçinin girişindeki ilk bilinen yerleşim, Borysfenida idi. VI. Yüzyılın ilk yarısında. e. Olbia, Güney Böceği'nin ağzında, Tiras, Dinyester'in ağzında, Kım Yarımadası'nda Feodosiya ve Pantikapaion'da ortaya çıkmıştı. Sonra diğer merkezler ortaya çıktı: Nymphaeus, Kimmerik, Parthenius, Parthii, Alupka, Germonassa (Taman yerine), Fanagoria, Tauris Chersonese (modern Sevastopol yerine). 480 yılı civarında M.Ö. e. bağımsız Yunan şehir devletlerinden Doğu Kırım'ın, Pantikapey'deki başkenti ile, Cimmer Bosporus'un (Kerç Boğazı) her iki tarafında bulunan tek bir Bospor krallığı olarak birleşti.
Savaşmış olsalar da İskitler ve Rumlar arasında barışçıl ticaret ilişkileri hüküm sürdü. Yunanlılar, İskit’e derinlemesine gitmediler, bu yüzden tolere edildiler. Yunanlılar en çok tahıl, başta bal, sığır, balık, balmumu, metal, deri, kehribar ve diğer ürünler ihraç eden yiyeceklerle ilgileniyorlardı. El işi, lüks eşya, şarap, zeytinyağı, kozmetik, mermer Scythia'ya getirildi. Ancak, geç dönemde Kırım İskitleri ile Boğaziçi Krallığı olan Chersonese arasında ağır savaşlar yaşandı. Yunanlılar Küçük Asya'daki Pontik krallığını desteklediler.
Elektrikli bardak. Kul-Oba
Büyük Sarmatya
III. Yüzyılda e. Sarmatyalı kabilelerin Kuzey Karadeniz bölgesine doğru hareketi başladı. Sarmatyalı askeri seçkinler Batılılaşmaya maruz kalan İskitleri (Yunanlılar aracılığıyla) desteklediler ve bir sonraki tutkulu dalgayı doğuya karşı koyamadılar. Basit İskitlerin büyük bir kısmı kültürel olarak Sarmatyalılardan ve Roksalans-Alans'tan farklı değildi ve Sessizce Büyük Sarmaçya'ya katıldı. Sarmatyalılar neredeyse yarım bin yıl boyunca Kuzey Karadeniz bölgesinin efendisi oldular. İskitlerin bir kısmı Kırım'a gitti, yarımadanın kuzey kesiminde Simferopol yakınındaki Salgir Nehri üzerindeki başkent ile daha sonra İskit Napoli denilen başkent ile yeni bir devlet oluşumu yarattı. İskitlerin bir kısmı Avrupa'ya gitti. Kırım Sarmatyalılar meşgul değil ve orada sadece düzensiz olarak bulundular.
Sarmatians sonraki askeri devrimi yaptılar - uzun kılıçlar ve mızrak-pikler kullandılar, kitlesel pullu zırh kullandılar (zincir postalarından geleceklerdi). Sarmaçyalıların atlarında, demir atları, binicilerin eyere sıkıca oturmasına ve mızrak ve kılıçla güçlü darbeler koymasına olanak tanıyan demir aksaklıklarına sahipti. Zırhla korunan ağır Sarmatya süvarileri, uzun mızrak ve kılıçlarla donanmış (bir tür şövalye gibi) uzun süre yenilmezdi. Aynı zamanda, Sarmatyalı savaşçılar da iyi okçulardı. Sarmatyalılar İskitlerin hareketliliğini koruyarak, geniş mesafelerin üstesinden geldi. Savaşçılar, bazen iki, yedek bir at vesilesiyle önderlik etti. Ağır silahlı atlılar, güçlü bir kama (geç şövalye “domuz”) ile saldırdı, düşmanın saflarını kesti, devirdi ve yıkımı tamamladı. Büyük İskit geleneklerini sürdüren Büyük Sarmatya, güçlü bir askeri sanayiye sahipti. Sarmaçyalılar, iyi gelişmiş metalurjik üretim ve silah işlerine sahipti;
Sarmatyalılar ve İskitler savaş tanrısı kültünü geliştirdiler, toprağa çekilmiş bir kılıç şeklinde ona taptılar. Antropolojik ve kültürel olarak, önceki Aryan (Hint-Avrupa) popülasyonundan farklı değildi. Ammianus Marcellina'nın ifadesine göre: “Neredeyse hepsi uzun ve güzel, saçları sarı”. Bir süre sonra, yabancı kaynaklar da Slav Rus'u tarif edecek. Sarmatyalılar ve Alalar kendilerini asil görüyorlardı ve aralarında kölelik bilmiyorlardı.
Ben yüzyılda M.Ö. e. Yunanistan'ın Karadeniz kıyıları, Roma'nın etki alanına düştü. Kuzey Karadeniz kıyılarındaki devletler siyasi bağımsızlıklarını yitirdiler. Bu dönemde, İskitlerin yenildiği bazı İskit-Boğaziçi savaşları yapıldı, şimdi Boğaziçi ve Chersonesos Roma lejyonları tarafından desteklendi. Küçük Asya ve Balkanlar'da Roma, Büyük Sarmatya'nın bir parçası olan Sarmatyalılar ve Alalar ile karşı karşıya kaldı. Üçüncü yüzyılın sonunda, zaten bozulmuş ve her yöne başarılı bir şekilde savaşamayan Roma, birliğini Kırım'dan çekmeye başladı. Lejyonerler ile birlikte Kırım yarımadası Roma nüfusunu terk etmeye başladı.
Roma İmparatorluğu’nun Chersonesus’a karşı koruyucusu döneminde, ciddi bir şekilde güçlendirildi ve sözde sırasında kendisini korumayı başardı. IV ve V yüzyıllarda Büyük Göç. İstikrarlı bir ekonomi, güçlü bir orduyu korumayı ve güçlü tahkimatı iyi durumda inşa etmeyi ve korumayı mümkün kılmıştır. Boğaziçi krallığı, doğudan gelen yeni göç dalgalarının darbeleri altına düştü. Gotiklerin ve Hunların ortaya çıkmasından sonra, Chersonesos ile Bosporus ve Roma arasındaki bağlar kopmuş, ancak Doğu Roma İmparatorluğu'nun (Bizans) konumu güçlendikçe, Romalılar tekrar Kırım'da kendilerine yerleşmişlerdir.
Zeno Kulesi (kale kulesi) - Chersonese'nin sol kanatlı kulesi
Halkların büyük göçü
3. yüzyılın ortasında, Gotikler Sarmatyalıları geri sürdüğü ve Slav-Karıncalar ittifakını kıran Kuzey Pontik'i istila etti. Dinyeper ve Bug boyunca Vistül'ün üst kollarından gelen Gotikler, Azak Denizi yakınlarındaki bozkırlara yerleşti ve Alans üzerinde kontrol sağladılar. Alans ile çok iyi bir ilişkimiz var. Gotlar ve Alans birlikte Kırım, Balkanlar ve Küçük Asya'ya bir dizi gezi yaptılar. Bosporan krallığı hazır güçlerinin altına düştü ve tedarik üssü haline geldi. Gotlar ve Alalar, Romalılar üzerine bir dizi ağır yenilgiye uğradılar, Atina'yı yağmaladılar. III. Yüzyılın 70 yıllarında, Taman Yarımadası'ndaki hemen hemen bütün şehirler Gotikler tarafından ezildi. Gotikler, Kırım'a kuzeyden girdiler ve başkentleri İskit Napoli de dahil tüm İskit yerleşim bölgelerini yıktılar. Kırım'da İskit varlığı neredeyse yok edildi. Gotikler, Roma garnizonunun durduğu Kherson hariç, neredeyse bütün yarımadanı ele geçirdi. Kırım'ın bir bölümünü yerleşmiş Gotikler, yerleşim alanlarının Kırım Gotik'in adını aldı (son Kırım Tatarları XVII. Yüzyılda Kırım'ı yok etmeye hazırdı).
Gotlar, King Germanarich liderliğinde dev bir imparatorluk yarattı. Ancak, halk eğitimleri gevşek ve kısa sürdü. Dördüncü yüzyılın ikinci yarısında, Avrupa’ya Güney Sibirya - Hun kabilelerinden Avrupa’ya yeni bir göç dalgası geldi. Tarihin “klasik” versiyonunun Moğol Türkleri ile geleceğin “Tatarları” arasında sayılması. Hunların tanımları tipik Kafkasyalılar olmasına rağmen, silahlarda, askeri gelenekler önceki kabilelerden - İskitler ve Sarmatyalılardan farklı değildi. Slavca'dan farklı olmayan birkaç "Hun" kelimesi vardır. Attila'nın cenazesi tipik bir Rus trizna idi. Genel olarak, Hunî ordusu seçkinleri, İskitler'in ve Sarmatyalıların (gelecekteki Ruslar, Polovtsy ve “Tatarlar”) torunları burada yaşadıklarından ve yaşamaya devam ettiklerinden, bölgedeki etnik tabloyu pratik olarak değiştirmediler. Manevi ve maddi kültür, Kuzey Avrasya'nın genişliğinde binlerce yıl boyunca hiçbir değişiklik olmadan korunmuştur.
350'te Hunlar, 370 tarafından Ciscaucasia'yı işgal ettiler ve yerel Alansalların direnişini bastırdılar ve sığ Kerch Boğazı yoluyla, Boğaziçi krallığını bitirmişler, Kırım'a girdiler. Sonra Hunlar, Gotlar'a çok büyük bir yenilgiye neden oldu. Germanarich imparatorluğu çöktü. 375’te, Vinitaria Ostrogoths Hunları Dinyeper’da durdurmaya çalıştı ama yine de korkunç bir yenilgiye uğradı. Gotikler Avrupa'ya kaçtı ve çaresizlik içinde Romanları yendi. Gotiklerin ve Alans'ın işgali, Avrupa'da büyük bir karışıklığa neden oldu. Böylece Alansların bir kısmı, Wendy vandallarıyla birlikte Kuzey Afrika'ya ulaştı. Hazırların bir kısmı Kırım dağlarında güçlendi, bir kısmı - Hunlara ve diğerlerine itaat etti - Roma ile ittifak yaptı. Hunlar Kuzey Karadeniz bölgesinin kontrolünü ele geçirdi.
Hunlar yavaş yavaş batıya doğru ilerledi ve 420 tarafından Orta Tuna'da gezindi. Hun İmparatorluğu, yetenekli komutan Attila tarafından yönetildi. İmparatorluğu, Slav kabileleri içeriyordu. Attila'nın takma adı olarak “Tanrı'nın belası” nihayet Roma'yı ezecek gibi görünüyordu. Bununla birlikte, 451’teki Katalonya tarlaları üzerine yapılan devasa bir savaşta, Batı Roma İmparatorluğu’nun komutanı Aetius komutasındaki birlikler, Visigoth ordusuyla ittifak içinde Hunların, Almanların ve Slavların müttefik ordusunu durdurdu. 453 yılında Attila öldü ve imparatorluğu derhal dağıldı. Hunların kalıntıları, Karadeniz bölgesinde, Volga ve Altay'daki yerel İskit-Sarmatyalı nüfusa asimile edildi.
Kırım Yarımadası'nda yüzyılın sonuna gelindiğinde, Chersonesos dışında hiçbir Yunan kenti politikası yoktu. Gotiklerin ve Hunların işgalinde hepsi mağlup edildi. Chersonesos, Bizans'ın Kırım'ın temel kalesi oldu. 6. yüzyılda, Roma İmparatorluğu’nu restore etmeyi hayal eden Bizans imparatoru Justinian I, Karadeniz’deki Romanya’nın etkisini yeniden canlandırmak için birkaç adım attı. Boğaziçi krallığını geri yüklemek için önlemler alındı. Justinian’ın emriyle, Kırım Yarımadası’nın güney kıyısında, birkaç güçlü çıkış oluşturdular. Ana savunma düğümleri Aluston (Alushta), Gorzuity (Gurzuf) Romanesk kaleleri ve Simbolon'da (Balaclava) bulunan tahkimat noktasıydı. Sudak'ta bir sur inşa ettiler.
Bu dönemde Karadeniz kıyılarının batı kesiminde yeni yabancılar vardı - Avarlar. Sonra Pannonia'daki Orta Tuna'ya yerleştiler, burada Avar Khaganatını yarattılar. Ancak nispeten uzun sürdü. Bizans, Franks ve Slavların inatçı savaşlarından sonra, Avar Kaganat imha edildi.
Karadeniz bölgesindeki Hunlar, daha önce Hunnish devletinin bir parçası olan Bulgarlar tarafından değiştirildi. 6. yüzyılda Bulgarların Kuturgurları ve Türkler'in eski ataları, Dinyeper, Don ve Kuban Havzası'nın alt kısımlarında yaşadılar. VII'nin ortasında, bu kabileler Kubrat yönetiminde birleşti. 660 civarında, Kubrat Han Asparuh'un oğlu olan Bulgar Harzarı, Hazarların baskısı altında, Tuna'ya gitti. Bulgarların bir kısmı, Yunanlılar, Gotlar ve Alalar ile karışan Kırım'a kaçtı. Bulgar kabilesinin bir diğer büyük kısmı, Bulgarların Hazarlara bağlı olan Volga Bulgaristan devletini yarattığı Orta Volga ve Kama bölgelerine taşındı.
Devam edecek ...