Hamilelik Öncesi Toksoplazma Testi
Toksoplazma testi, Toxoplasma gondii parazitine karşı antikorlarınızın olup olmadığını tespit eden bir testtir. Vücut bu antikorları ancak parazit tarafından enfekte olduğunuz zaman üretir. Antikorlarınızın adedi ve türü, enfeksiyonun yakın zamanda mı yoksa geçmişte mi ortaya çıktığını belirtebilir. Doktor bir kaç hafta içerisinde bir kaç defa kan testi isteyebilir.
Çoğu yetişkin için toksoplazma zararlı değil ve tedavi gerektirmeden ortadan kalkar. Ancak hamile bir kadın enfekte olacak olursa, enfeksiyon fetüse geçebilir. Bu da büyüyen bebekte beyin hasarına ve körlüğe sebep olabilir. Bebeğinizin enfekte olup olmadığını görmek için doktor amniyon sıvısından bir örnek alabilir. Bu sıvı rahimdeki bebeğin çevresinde bulunur.
Enfekte olmuş bir hayvana ait çiğ veya az pişmiş et yediğiniz zaman bulaşma riskiniz var. Ayrıca enfekte kediler ve dışkılarına dokunarak da kapabilirsiniz ve bu özellikle kaka kutusunu temizlerken olur. Enfekte olduktan sonra artık ömrünüz boyunca T.gondii antikorlarına sahip olacaksınız. Yani tekrar enfekte olamazsınız.
Toksoplazma Testi Neden Gerekli?
Doktor şunları tespit etmek için testi isteyebilir:
- hamilelikte T.gondii antikorlarını gözlemek
- bebekte toksoplazma olup olmadığını görmek
Doktor HIV gibi başka virüslerden dolayı zayıflamış bir bağışıklık sisteminiz varsa da testi yapmak isteyecektir çünkü toksoplazma kapma riskiniz artar.
Toksoplazma Testine Nasıl Hazırlanmalı?
Test için özel bir hazırlığa gerek yok. Bir kediyle veya kaka kutusuyla temasınız olup olmadığı konusunda doktorunuzu bilgilendirmelisiniz. Ayrıca doktorunuza pıhtı veya kanama sorunlarınız varsa veya kan incelticiler de kullanıyorsanız bilgi vermelisiniz.
Toksoplazma Testinde Ne Olur?
Test Olma
Yetişkin ve çocuklarda T. gondii araştırması için koldan bir kan örneği alınır. Kan numunesi işinde şu adımlar vardır:
- İlk olarak iğne yapılacak bölge alkolle temizlenir
- Sonrasında damara iğne sokulur ve tüpe kan doldurulur
- Yeterince kan alındıktan sonra iğne çıkarılır ve gazlı bezle yara kapatılır
Alınan kan daha sonra bir laboratuvara gönderilerek incelenir.
Bebeğin Test Edilmesi
Eğer hamileyseniz ve şu anda bir toksiplazma enfeksiyonunuz varsa, bebeğin enfekte olma riski %30 ve bu nedenle doktor daha fazla test yapacaktır.
Amniyosentez
Doktor gebeliğin 15. haftasından sonra amniyosentez uygulayabilir. Çok ince bir iğne kullanılarak amniyotik keseden az bir sıvı alınır. Sonrasında sıvı test için laboratuvara gönderilir.
Ultrason
Ultrason toksoplazmayı tespit edemez ancak beyinde sıvı birikimi gibi enfeksiyon işaretlerini gösterebilir.
Toksoplazma Testinin Riskleri Nelerdir?
Kan Testinin Riskleri
Her kan testinde olduğu gibi iğne bölgesinde morarma için biraz risk var. Nadiren de olsa kan alımından sonra damar şişebilir veya inflamasyona uğrayabilir. Şişen bölgeye günde bir kaç defa sıcak kompres uygulaması iyi olacaktır.
Eğer kanama bozukluklarınız varsa veya aşağıdaki kan incelticileri kullanıyorsanız kanamanın devam etmesi problem olabilir:
- warfarin
- aspirin
- ibuprofen
- naproxen
- diğer anti-inflamatuvar ilaçlar
Amniyosentez Riskleri
Amniyosentezde çok az da olsa bir düşük riski vardır. Test bazen karın sancılarına, huzursuzluğa ve iğnenin sokulduğu bölgede sıvı sızmasına sebep olabilir.
Sonuçlar Ne Anlama Geliyorlar?
Sonuçlar genelde bir kaç güne hazır olurlar.
Sonuçlar titer cinsinden ölçülürler. Titer, kanda artık antikorlar tespit edilemeyene kadar kanı inceltmek için gerekli olan tuzlu su miktarıdır. Toksoplazma antikorları enfeksiyondan sonra iki hafta içerisinde oluşurlar. Titer değeri ise enfeksiyondan bir iki ay sonrasında en yüksek düzeye ulaşacaktır.
Laboratuvar analizinda 1:16-1:256 titer değerlerinin olması geçmişte muhtemelen toksoplazma kaptığınız anlamına geliyor.
Toksoplazma Testinden Sonra Ne Olur?
Eğer akut toksoplazmanız varsa, doktor aşağıdaki tedavilerden birini önerebilir:
Pyrimethamine
Pyrimethamine sıtma için uygulanan tedavi ancak toksoplazmada da yaygın şekilde uygulanıyor. Doktor fazladan folik asit almanızı isteyebilir çünkü Pyrimethamine folik asit eksikliğine sebep olabiliyor. Ayrıca B12 vitamini düzeylerinizi de düşürebilir.
Sulfadiazine
Bu antibiyotik toksoplazma tedavisinde Pyrimethamine ile birlikte kullanılır.
Hamile Kadınların ve Bebeklerin Tedavisi
Eğer sizde toksoplazma enfeksiyonu varsa ancak bebekte yoksa, doktor spiramycin antibiyotiği yazabilir. Bu ilacın Avrupa’da bu rahatsızlık için kullanımı onaylı ancak ABD’de hala deneysel görülüyor. İlacın kullanımı bebeğin toksoplazma enfeksiyonu kapma ihtimalini azaltacaktır ancak onun normal gelişimine engel olmayacaktır.
Doktor Pyrimethamine ve Sulfadiazine’i bebekte enfeksiyon varsa yazabilir ancak sadece durum çok aşırıysa. Çünkü bu ilaçların ikisi de doğmamış bebeğe zarar verme potansiyeline sahipler. Tedavi hastalığın şiddetini azaltabilir ancak zaten bir hasar oluşmuşsa bunu tedavi edemez.