İrlanda Din ve İnanç Yapısı
İrlanda’da din ve inanç yapısı büyük ölçüde Katolik kesimden oluşmaktadır. İrlanda Cumhuriyeti Devletinde her 5 yılda gerçekleştirilen Brierley Hristiyan Danışmanlık Kurumu 2016 İnanç Araştırması verilerine göre İrlanda’daki dini inanç yapısı aşağıda paylaşılmıştır:
- Katolik kesim toplam İrlanda nüfusun %78.3’ünü oluştururken,
- Bir dine inanmayan kesim toplam İrlanda nüfusunun %9.8’ini (sadece %2’si kendini ateist olarak tanımlamakta)
- Protestan kesim %2.65’ini
- Müslüman kesim %1.33’ünü
- Ortodoks kesim %1.31’ini
- Presbiteryen kesim %0.5’ini,
- Pentikostal kesim %0.28’ini
- Hindu kesim %0.23’ünü,
- Musevi kesim ve Deist kesim ise İrlanda toplumunun çok küçük bir kesimini oluşturmaktadır.
İrlanda’da Görülen Dinler Hangileridir?
İrlanda’da birden fazla inanılan din bulunmaktadır. Aşağıda İrlanda’da görülen dinlerin listesi verilmiştir.
- Hristiyanlık (Hz. İsa’ya ve İncil’e inanırlar.)
İrlanda’da nüfusun büyük bir kesimi Hristiyanlık dinine inanır. Hristiyanlık dini kendi içinde de farklı mezheplere ayrılır. İrlanda nüfusunun büyük bir kesiminin inandığı başta gelen 3 büyük mezhep (Katoliklik, Ortodoksluk Protestanlık) ve birkaç küçük mezhep vardır.
İrlanda’da görülen Hristiyanlık mezhepleri aşağıda listelenmiştir.
- Katoliklik (Kilise geleneklerine diğer mezheplere kıyasla daha sadıktır.)
- Ortodoksluk (Papa’nın yanılmazlığını kabul etmemektedir.)
- Protestanlık (Papa’nın otoritesini reddetmektedir.)
- Pentekostalizm (Protestanlığın Tanrıyla insan arasındaki ilişkiyi vurgulayan mezheptir.)
- Presbiteryenlik (Protestanlığın demokratik kurallara göre örgütlenmiş bir koludur.)
- Ateistlik (Tanrı’nın varlığını reddetmek.)
- Müslümanlık (Hz. Muhammed’e ve Kur’an-ı Kerim’e inanırlar.)
- Hinduizm (Birçok tanrısı bulunan ve insanların öldükten sonra yeniden dirileceğini öne süren bir inanış.)
- Deizm (Tanrı’nın varlığını kabul ederler ancak hiçbir dine inanmazlar.)
- Musevilik (Hz. Musa’ya ve Tevrat’a inanırlar.)
İrlanda’da Hristiyanlık
İrlanda’da Brierley Hristiyan Danışmanlık kurumu tarafından İnanç Araştırması (Faith Survey) adı altında yürütülen 2016 sayımının verilerine göre İrlanda’da Hristiyanlık toplam nüfusunun %84.6’sı tarafından kabul edilmiştir.
Hristiyanlık dini, içinde birçok mezhebi barındırır. İrlanda’da Hristiyan mezheplerinden 5 tanesi kayda değer bir nüfus tarafından kabul edilmektedir. İrlanda’da inanılan mezhepler aşağıda listelenmiştir.:
- Katolik Kilisesi
- Ortodoks Kilisesi
- Protestan Kilisesi
- Pentekostalizm
- Presbirteryenlik’dir.
İrlanda Devleti Cumhuriyeti’nde yaklaşık olarak 4,000 kilise vardır.
İrlanda’daki önemli kiliseler aşağıda sıralanmıştır:
- Dublin’deki Aziz Patrick Katedrali
- Mesih Kilisesi Katedrali
- Gougane Barra Kilisesi
- Ballintoy Kilisesi
- Dunlewy Kilisesi
Charles of Mount Argus ve Oliver Plunkett tanınmış İrlanda kökenli Hıristiyan azizlerdir.
İrlanda'da Müslümanlık
İrlanda’da Müslümanlık toplumun %1.33’lük kesimi tarafından kabul edilmektedir. İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde Müslüman nüfusun çoğunluğunu İrlanda kökenliler oluştursa da Afrika, Asya gibi dünyanın farklı bölgelerinden gelen insanlar da oluşturmaktadır. İrlanda’da Müslüman kesim tarafından inanılan 2 ana kesim vardır.
İrlanda’daki islam mezhepleri aşağıda gösterilmiştir.
- Şii mezhebi
- Sünni mezhebi
İrlanda başlıca inanılan Şii ve Sünni mezheplerinin temel inançları aynı olsa da politik anlamda birbirlerinden ayrılırlar. İrlanda’da yaklaşık olarak 63,400 Müslüman bulunmakla beraber yaklaşık 50 tane cami, mescit ve dua merkezi vardır.
Aşağıda İrlanda’daki en önemli camiler listelenmiştir.
- Dublin Camii
- Galway Camii
- Belfast İslam Merkezi
İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde Dr. Umar al Qadri İrlanda’daki önemli imamlardandır ve aynı zamanda İrlanda’nın Müslüman Merkezi’nin başındadır.
İrlanda’da Musevilik
İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde, İnanç Araştırması verilerine göre göre, 2,557 Yahudi yaşamaktadır.
İrlanda’da musevilik inancında başlıca 2 mezhep vardır.
- Ortodoks Yahudiler (İsrail’de resmi mezhep olarak kabul edilen ve yaygın olarak inanılan mezhep.) Reformist Yahudiler (Musevilik ile çağdaş modern anlayışı birleştirmeyi amaçlayan Reformist Yahudilik hareketi sonucu oluşmuştur.)
- İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde toplam 5 tane sinagog vardır. İrlanda’daki sinagogların başında Belfast Hebrew Cemaati gelir.
Hubert Wine, İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde bulunan Dublin Yahudilik komitesinin önemli üyelerindendir.
İrlanda’da Ateistlik
İrlanda’da herhangi bir dine inanmayan kesim toplumun %9.8’ini oluşturarak Hristiyanlığın ardından en çok popülasyona sahip olan topluluk olmaktadır.
İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde herhangi bir dine inanmayan %9.8’lik kesimin sadece %2’si ateisttir ve geri kalan %7,8’i kendisini farklı kimliklerle tanımlamaktadır (Deist, Rastafaryan, Agnostik).
Micheal Nugent ve Anna Nolan İrlanda kökenli önemli ateist temsilcilerindendir.
İrlanda’da Deistlik
İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde İnanç Araştırması (Faith Survey) adı altında Brierley Hristiyan Danışmanlık kurumu tarafından yapılan 2016 sayımının verilerine göre herhangi bir dine inanamayan %9.8’lik kesimin %2’si kendisini ateist olarak tanımlanmasına rağmen İrlanda’nın deist nüfus tam olarak bilinmemektedir. Ayrıca deizmde herhangi bir ibadethane veya kutsal merkez bulunmamaktadır.
İrlanda’da Hinduistlik
İrlanda’da Hinduistlik bir azınlık inancıdır. 20. yüzyılın ikinci yarısında göç eden Hinduların büyük çoğunluğunun Uganda’ya ve İrlanda Devleti’ne gelmesiyle Hinduizm dini İrlanda Devleti’nde yayılmıştır.
İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde, 2016 verilerine göre 14,000 Hindu vardır ve Hindu nüfus toplam nüfusun %0.3’üne karşılık gelmektedir. İrlanda Devletindeki ilk resmi Hinduist tapınak 2020’de Walkinstown’da açılmıştır. İrlanda kökenli önemli Hinduizm temsilcilerinin başında Charles Stuart ve Sister Nivedita gelir.
İrlanda’da Presbiteryenlik
İrlanda’da Presbiteryenlik 1610’da başlayan göç hareketleriyle başlamıştır ve Presbiteryenlik protestanlıktan demokratikleşme anlamında farklılaşarak tamamen ayrı bir mezhep haline gelmiştir. İrlanda Cumhuriyetinde Presbiteryen Kilisesinde yaklaşık olarak 225,000 kişi bulunur ve Brierley Hristiyan Danışmanlık Kurumu 2016 verilerine göre Presbiteryenler toplam İrlanda nüfusunun %0.5’ini oluşturur.
İrlanda Cumhuriyet’i Devleti’nde 536 tane Presbiteryen cemiyet vardır ve 1 tane Presbiteryen Kilisesi vardır.
İrlanda Devleti’ndeki en yeni presbiteryen temsilciler William Henry ve David Bruce’tur.
İrlanda’da Pentekostalizm
İrlanda’da Pentekostalizm, 1974’de Amerika’da Katolik Kilisesinin içinde başlamış olan Pentikostal Hareket sonucu yayılmıştır. İrlanda Cumhuriyeti’nde Brierley Hristiyan Danışmanlık Kurumu tarafından İnanç Araştırması 2016 sayımının verilerine göre Pentekostal kesim İrlanda’daki toplam nüfusun %0.28’ini oluşturmaktadır. İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nde yaklaşık 3 tane Pentikostal Kilise vardır. Katie Taylor ve Arthur Booth-Clibborn İrlanda’da Pentikostalizmi temsil eden önemli figürlerdir.
İrlanda’da İnanç Hoşgörüsü Nasıldır?
İrlanda’da Cumhuriyeti, Pew Research’ün 2017 verilerine göre, dini pratiklerin uygulanması (ibadet) anlamında dünyanın en hoşgörülü ülkelerinden biridir. Birçok farklı inanca sahip insanlara ev sahipliği yapan İrlanda Devleti’nde, Washington merkezli Pew Araştırma Merkezi’nin 2017’de yaptığı araştırmada Din Özgürlüğünü Kısıtlama Eylemleri araştırma skalasına göre düşük seviyede olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Birleşmiş Milletler’in İrlanda politikalarını incelediği araştırmalara göre İrlanda din yapısı, Avrupa’da yasama yürütme ve yargı sisteminde dinsel ayrımcılıkları en düşük olan ülkelerdendir.
İrlanda’da Laiklik Ne Kadar Güçlüdür?
İrlanda’da laiklik İrlanda Cumhuriyeti Devleti’nin Anayasası altında korunmaktadır. İrlanda Devleti Anayasasının 44. maddesinde din özgürlüğü güvence altına alınmaktadır ve din temelli toplumu ayrıştırıcı eylemler kesin bir ifade ile yasaklanmıştır. Ayrıca İrlanda Devleti’nde parlamentoda yemin edilirken yeminde herhangi bir dine atıf yapılmaz. Devlet, her inanca eşit olarak yaklaşmaktadır.
İrlanda’da Din ve İnanç Sosyal Yaşamı Nasıl Etkiler?
İrlanda’da din ve inanç sosyal yaşamı İrlanda Katolik Kilisesinin gücünü kaybetmesiyle gittikçe daha az etkilemektedir. İrlanda’da yaşam içerisinde Katolik inancın kültürel izleri gözlemlenmektedir. İrlanda nüfusu içerisindeki İrlandalı Katoliklerin son yıllarda kilise katılımlarının büyük oranda düştüğü görülmektedir.