Kümelenmeler, birbirleriyle rekabet eden, ama aynı zamanda işbirliği de yapan belirli alanlarda birbirine bağlı şirketler, uzman tedarikçiler, hizmet sağlayıcılar, ilgili sektörlerdeki firmalar ve bağlantılı kurumlardan (örneğin, üniversiteler, standart kurumları ve ticaret birlikleri) oluşan coğrafi yoğunlaşmalardır. Sinerji yaratır.
Tek bir şehir, eyalet hatta komşu ülkeler bile olabilir. Akış yönündeki sektörlerde yer alan kanalları, müşterileri, tamamlayıcı ürün üreticilerini, uzman altyapı sağlayıcılarını, uzmanlık eğitimi - öğrenimi - enformasyonu - araştırması - teknik desteği sunan devlet kurumlarını, üniversiteleri, meslek odalarını, birliklerini vb de kapsar.
Kümelenme bileşenlerinin tespiti, büyük bir firma ya da benzer firmaların oluşturduğu yoğunlaşmayla başlayıp, sonra firma ve kuruluşların dikey zincirinde aşağı ve yukarı doğru bakmayı gerektirir.
Ek yatay sektör zincirleri, benzer özel girdi ya da teknolojilerin kullanımına bağlı olarak veya başka tedarik yönü bağlantılarıyla tespit edilir.
Sektör ve firmaların tespitinden sonra kümelenmeye uzmanlık becerisi, teknoloji, enformasyon, sermaye ya da altyapı sağlayan kurumları ve katılımcıları kapsayan ortak kuruluşlar belirlenmelidir.
Son adımda, kümelenmedeki katılımcıları ciddi ölçüde etkileyen devlet kurumları veya diğer düzenlemeci kuruluşlar araştırılır.
Örnek: İtalyan ayakkabı ve moda kümelenmesi, 1993, Claas van der Linde.
Kümelenme sınırları NACE kodlarıyla uyumlu olmayabilir. Yeni firma ve sektörler ortaya çıktıkça, yerleşik sektörler daralıp geriledikçe ve yerel sektörler gelişip değiştikçe kümelenme sınırları da değişir. Kümelenme, katılımcıları için yapıcı ve etkin bir diyalog platformu sağlar.
Rekabet dinamiktir ve inovasyon ile stratejik farklılık arayışına dayanır.
Üretkenlik, her çalışma günü ve sermaye birimi veya kullanılan fiziksel kaynak başına yaratılan değerdir. Genel faktör girdileri genelde boldur ve kolayca erişilebilir. Refah, faktörlerin belirli bir konumda kullanıma ve geliştirilme üretkenliğine bağlıdır.
Konumun rekabet üzerindeki etkisini açıklarken birbiriyle ilişkili dört etkiyi kullanarak oluşturulan model elmas adıyla anılır oldu.
- Firma stratejisi ve rekabet bağlamı
- Talep koşulları
- İlişkili ve destekleyici sektörler
- Faktör koşulları
- kümelenmeyi oluşturan firmaların veya sektörlerin üretkenliğini artırarak
- buluşçuluk ve dolayısıyla üretkenlik kapasitesini artırarak
- buluşçuluğu destekleyen ve kümelenmeyi genişleten yeni iş oluşumlarını teşvik ederek
- Uzmanlaşmış girdilere ve çalışanlara erişim
- Tedarik ve lojisitkte ortak faaliyet, ölçek ekonomisi mümkündür.
- Kümelenmedeki bireysel firma / sektör büyüklüğü değil, kümelenmenin genişliği ve derinliği rekabet üstünlüğü açısından daha önemlidir.
- Enformasyona erişim
- Tamamlayıcılar
- örneğin turistik yerlerdeki otel - restoran - araba kiralama - ...
- sadece hizmet temininde değil, ürün tasarımı, lojistik ve satış sonrası hizmette, pazarlamada, satınalmada bu uyumdan yararlanılır.
- Kurumlara ve kamu mallarına erişim
- Teşvikler ve performans ölçümü
- Alıcı ihtiyaçları daha açık ve hızlı anlaşılır
- Teknoloji, işletme ve teslimat olanakları daha iyi algılanır
- İnovasyon girdi ve sonuçlarına hızlı erişim
- Deney yapmanın maliyeti düşer
- Fırsatlara ilişkin iyi bilgilendirme, giriş teşviki
- ciddi yerli pazar fırsatı
Ekonomik Coğrafya: Dışa yönelik kümelenmeler diğer iki işletme türüyle yan yana gelir: diğer konumlarda rekabet etmeyen yerelleşmiş sektörler ve kümelenmeler (örneğin, restoranlar, eğlence, lojistik hizmetler, gayrimenkul, inşaat) ile başka bir yerde kurulmuş ve aslen yerel pazara hizmet eden rekabetçi firmaların yerel bağlı şirketleri (örneğin, satış ofisleri, müşteri destek merkezleri, şubeler, montaj fabrikaları).
Gelişmekte olan ekonomiler: Kümelenmeler doğal olarak gelişmiş ekonomilerde belirgindir. Gelişmekte olan ekonomilerde kümelenmeler sığdır ve temelde yabancı parçalara, hizmetlere ve teknolojiye dayanır. Katılımcı sayısı azdır, hiyerarşisi ağırdır, iletişim sınırlıdır. Kümelenme oluşumu düşük yerel eğitim ve beceri seviyeleri, teknolojideki zayıflıklar, sermaye erişim eksikliği ve az gelişmiş kurumlar yüzünden engellenir. Sanayi teşvik ve kısıtlamaları olumsuz etkileyebilir. Üniversite ve teknik okul programları ihtiyaçlarla uyuşmayabilir. Kümelenme ekonomik kalkınma için zorunludur. Ekonomi ne kadar zenginleşirse, artan ücretleri desteklemek ve etkinlikteki artışların boşalttığı işlerin yerine yenilerini koymak için ürün, hizmet ve üretim yöntemlerinde gerçek yenilikler de o kadar gerekli hale gelir.
Coğrafi konum paradoksu: Küresel bir ekonomideki kalıcı rekabet üstünlükleri, çelişkili biçimde, belirli bir ülke ya da bölgedeki hayli uzmanlaşmış beceri ve bilgi, kurum, rakip, ilgili işletme ve gelişmiş müşteri yoğunlaşmalarından kaynaklanması nedeniyle, genellikle son derece yereldir. Coğrafi, kültürel ve kurumsal açıdan fiziki yakınlık; özel erişim, özel ilişki, daha iyi enformasyon, güçlü teşvikler ve belirli bir mesafeden yararlanılması güç olan diğer üretkenlik ve üretkenlik artışı üstünlüklerine olanak tanır. Bu durumda, standart girdiler, enformasyon ve teknolojilere küreselleşme aracılığıyla kolayca ulaşılabilirken, rekabetin daha ileri boyutları coğrafi açıdan sınırlı kalır.
Devletin rolü: Kümelenmeye dayalı ekonomik gelişim yaklaşımı bazen sanayi politikasıyla karıştırılır. Aslında kümelenme teorisi ve sanayi politikası, hem fikri temelleri, hem hükümet politikası üzerindeki etkileri açısından köklü farklılıklar içerir.
- Makro-ekonomik ve politik istikrara ulaşmaktır.
- Elmasta tespit edilen genel amaçlı işletme girdilerinin (eğitimli işgücü, uygun fiziksel altyapı, doğru ve zamanında ekonomik enformasyon) ve onları temin kurumların etkinliğini ve kalitesini geliştirerek ekonominin genel mikro-ekonomik kapasitesini artırmaktır.
- Üretkenlik artışını teşvik edecek rekabeti yöneten genel mikro-ekonomik kuralları ve teşvikleri oluşturmaktır.
- Kümeler arasında seçim yapmayı değil, hepsinin gelişimini ve kalite artışını pekiştirmektir.
- Pozitif, farklı, uzun vadeli bir ekonomik faaliyet programını veya devleti, ticareti, kurumları ve vatandaşları hem genel iş ortamını, hem de yerel kümelenmeler grubunu geliştirmek üzere harekete geçiren bir değişim sürecini oluşturmak ve uygulamaktır.
- Devlet, tamamen yeni kümelenmeler yaratmaya kalkışmaktansa, yerleşik ve yeni doğan kümelenmeleri güçlendirmeli ve devam ettirmelidir.
- rekabetçiliğe ve kümelenmelerin rekabet üstünlüğündeki rolüne ilişkin ortak bir anlayış
- kümelenme kalitesinin artırılmasının önündeki engellerin kaldırılmasına ve kısıtlamaların gevşetilmesine odaklanış
- bir ülke veya eyaletteki tüm kümelenmeleri kapsayan bir yapı
- uygun kümelenme sınırları
- kümelenme üyelerinin ve ortak kurumların geniş kapsamlı katılımı
- özel sektör liderliği
- kişisel ilişkilere yakın ilgi
- eylem yandaşlığı
- kurumsallaşma