Çinliler geçen Cuma günü Duanwu Bayramı'nı kutladı.
Çin Ay Takvimi'ne göre yılın 5. ayının 5. gününe denk gelen Duanwu Bayramı, eski bir şairi anmak için oluşturulan bir bayram. Duanwu, Bahar Bayramı ve Güz Ortası Bayramı'yla (Ay Bayramı) birlikte “Çin'in üç büyük geleneksel bayramı”ndan biri olarak kabul ediliyor.
Peki bu bayram neden “Duanwu” olarak adlandırıldı?
“Duan” (端), “ilk”; “Wu” ise eş sesli olan “5” (五) ve “gün ortası” (午) anlamına gelir. (İki “Wu” kelimesi birbirinin yerine kullanılabilirdi.) Tarihte 5. aya “Wu Ayı”; 5. ayın ilk günlerine “Duan” günleri deniyordu, bu nedenle 5. ayın 5. günü “Duanwu Bayramı” veya “Çift Wu Bayramı” olarak adlandırılıyordu. Bayramın diğer isimleri şöyle: Zongzi Bayramı, Yaz Bayramı, Şair Bayramı, Ejder Günü... Bu isimleri bugün bilen çok az, ancak gelenekler halen iyi korunuyor.
Duanwu Bayramı'nın kaynağı hakkında birçok değişik açıklama var. Halk arasında en yaygın inanış Duanwu Bayramı'nın eski yurtsever şair Qu Yuan'ı anmak için oluşturulduğu biçiminde.
Yurtsever şair Qu Yuan ve Zongzi
M.Ö 3. yüzyıldaki Chu devletinde yaşamış olan Qu Yuan, geleneksel Çin edebiyatında önemli bir konuma sahip bir şairdi. Çin edebiyatı tarihindeki ilk romantik şiir derlemesi olan Chuci'nin büyük kısmını icat eden Qu Yuan, daha sonraki hanedanlardaki şiir, roman, derleme ve operaları derin şekilde etkilemiştir. Bugün Chuci'yi araştıran Chuci bilim dalı bulunuyor. 200 yıldır çeşitli çeviri çalışmaları ve araştırma tezleri ortaya çıktı.
Çinlileri en çok etkileyense Qu Yuan'ın vatanseverliğidir. Qu Yuan'ın Li Sao adlı şiirinde 2 dize şöyledir: “Devletin refahı, kalbimin izlediği tek şey / Onun için 9 kez ölsem de pişman olmam!”
Şair, vatanının düşmanlar tarafından işgal edilmesinden sonra çok üzülmüş ve kendisini 5. ayın 5. günü Miluo Nehri'ne atarak intihar etmiş. Bundan sonra, halk Qu Yuan'ı anmak için nehir içine yapışkan pirinç doldurulan bambu parçaları atmaya başlamış. Daha sonra, içinde pirinç olan bambu parçaları Zongzi haline getirilmiş.
Zongzi yemek, Duanwu Bayramı'nın önemli geleneklerinden biridir. Çok eskiden “Jiaoshu” olarak da adlandırılan Zongzi, içinde yapışkan pirinç bulunan, saz veya bambu yapraklarıyla sarılı ve ince iplikle dörtgen ya da yastık şeklinde bağlanmış ve suda pişirilerek servis edilen bir yemektir. Zongzi içine genellikle kırmızı fasulye ezmesi, kuru hünnap, ördek yumurtası, et, mısır gibi malzemeler koyulur. Bugün ise ananas, mango ve diğer meyve türleri de rağbet görüyor.
Duanwu Bayramı'nda yenebilecekler arasında Zongzi'den başka, Çin'in bazı bölgelerine özgü yemek ve içecekler de var. Örneğin, tuzlanmış ördek yumurtaları yemek ve kırmızı zırnık (Xionghuang) içkisi içme gelenekleri, halk arasında kötülükten korunma söylentilerinden kaynaklanmıştır.