Histerektomi geçiren birinin bu süreçte cinsel yaşamı da dahil olmak üzere pek çok sorunla karşılaşması son derece normaldir. Herkesin iyileşme şekli ve süresi farklı olsa da, ameliyattan sonraki ilk cinselliği etkileyebilecek bazı yan etkiler yaşanabilir. Bazı kadınlar histerektomiden sonra cinsel ilişkiden aynı zevki aldıklarını söylerken, bazıları ise eskisi gibi olamadıklarını ifade ediyor.
Ne kadar beklemeli?
Amerikan Kadın Hastalıkları ve Jinekologlar Koleji’ne (ACOG) göre, bir kadın histerektomiden sonra, yaklaşık 6 hafta boyunca vajinaya herhangi bir şey koymaktan kaçınmalıdır. Bu bir penis, parmak, seks oyuncakları veya tampon olabilir. İyileşmek için önerilen bu süreye uymak son derece önemlidir. Her bünyenin farklı olduğunu ve kimilerinin daha kısa sürede, kimilerinin ise daha uzun sürede normale döneceğini unutmamak gerekir.
Doktorlar, ameliyat sonucu oluşan vajinal akıntı duruncaya ve oluşan yaralar iyileşene kadar kadınların histerektomi sonrası cinsel aktiviteden uzak durmasını önermektedir.
Orgazmın güvenli olduğu durumlarda, örneğin parmakla manuel mastürbasyon yapıldığında zararlı olacağına dair bir kanıt yoktur. Ancak, vücudun iyileşme zamanını beklemek hayati önem taşır. Orgazm pelvis bölgesindeki kasları gerginleştirir ve potansiyel olarak yaraların iyileşmesini geciktirir.
Bazı kadınlar ameliyattan birkaç hafta sonra vajinal kanama ve ağrı yaşayabilir. Ayrıca cinsel ilişkiye çok az ilgi gösterebilirler. Fiziksel etkilere ek olarak, histerektomi önemli duygusal değişikliklere neden olabilir.
Bir kadının histerektomiden sonraki seks hakkında duyguları, ameliyatın nedenlerine, kişisel durumuna ve ameliyatın menopoza yol açıp açmadığına bağlı olarak değişebilir.
Histerektomi sonrası
Histerektomi pelvik bölgelerde belirli değişikliklere neden olsa da, genellikle cinselliğin tadını çıkarma yeteneğini etkilemez. Çoğu durumda, bir kadın iyileştikten sonra sağlıklı ve tatmin edici bir cinsel hayata devam edebilir.
Tipik olarak, uterus ve serviksin çıkarılması vajinadaki duyumu etkilemez veya kadının orgazma sahip olma kabiliyetini etkilemez. Vajina, ameliyattan önce biraz daha kısa olabilir, ancak bu cinsel aktivite ile ilgili sorunlara neden olmamalıdır.
Bir kadının iyileşmesi için yeterli zamanı olduğu sürece, kanama veya ağrı oluşmamalıdır. Seks sırasında kanama veya ağrı meydana gelirse, bir doktora danışmakta fayda vardır.
Çoğu kadın histerektomi geçirdikten sonra cinsel isteklerinin ya hiç değişmediğini ya da çok az etkilendiğini söyler. Cinsel işlev bozukluğu meydana gelirse bu, ya yaşlanmaya bağlıdır ya da yumurtalıkların çıkarılmasından kaynaklanan hormonal değişikliklere bağlıdır.
Olası komplikasyonlar
Birçok kadın histerektomiden sonra cinsel problem yaşamamasına rağmen, bazıları komplikasyonlar yaşamaktadır. Bu komplikasyonlar şunlardır;
- Cinsel istekte azalma: Histerektomi östrojen eksikliğine neden olacağı için, yumurtalıklar çıkarıldığında libido azalabilir.
- Pelvik taban zayıflığı: Kegels gibi pelvik taban egzersizleri yapmak, ameliyattan sonra kasları güçlendirebilir, yaraları iyileştirebilir ve inkontinans riskini azaltabilir.
- Vajinal kuruluk: Bazı kadınlar histerektomi sonrası vajinal kuruluk yaşarlar. Bu genellikle, hindistancevizi yağı gibi doğal yağlarla tedavi edilebilir.
- Cinsel duyumdaki değişim: Bazı kadınlar cinsel ilişki sırasında vajinanın iç kısmındaki duyumda azalma olduğunu söyler. Bu, klitoris ve labia hala çok hassas olduğu için, bir kadının orgazm olma yeteneğini her zaman olumsuz olarak etkilemez. Bununla birlikte, ameliyat sonrası hangi pozisyonun doğru olduğunu bulmak için deneme yapmak gerekebilir.
Seks ve menopoz
Histerektomi sırasında yumurtalıkların çıkarılması, bir kadının yaşına bakılmaksızın menopozu tetikleyecektir. Her ne kadar tüm kadınlar menopozdan sonra cinsel problemler yaşamazsa da, bir kadının cinsel yaşamı üzerinde bir etkisi olabilir.
Östrojen seviyeleri, vajinal dokuların incelmesine yol açabilen menopoz nedeniyle azalmaktadır. İnceltici dokular bazı cinsel aktiviteleri ağrılı hale getirebilir. Vajinal kuruluk da menopozda gelişebilir ve cinsel aktiviteyi etkileyebilir. Bazen, hormon seviyelerindeki bir değişime bağlı olarak bir kadının libidosunu düşürebilir.
Bazı kadınlar, vajinal kuruluk ve azalmış libido gibi sorunları yönetmeye yardımcı olmak için hormon replasman tedavisi (HRT) almayı tercih ederler. Vajinal kuruluğu tedavi etmek için reçetesiz satılan ürünler de vardır.
Histerektomi sonrası seks için ipuçları
Histerektomi sonrası seks yapmak konusunda biraz endişeli olmak normaldir. Bir kişinin bu durumu kolaylaştırmak için yapabileceği çeşitli şeyler vardır:
- Acele etmeyin: Ameliyattan hemen sonra seks yapmak acı verici olabilir ve enfeksiyona neden olabilir. Doktorun cinsel ilişkinin ne zaman güvenli olduğu ile ilgili tavsiyelerini takip etmek ve 6 haftanın sadece bir rehber olduğunu hatırlamak gerekir. Bazı kadınlar bu süre geçse bile hala tam olarak iyileşmemiş olabilirler.
- Kayganlaştırıcı kullanmak: Kayganlaştırıcı kullanmak cinsel ilişkiyi daha kolay ve daha keyifli hale getirebilir. Kayganlaştırıcı özellikle cerrahi yolla yumurtalıkları çıkarılmış ve menopozda olan kadınlar için yararlıdır.
- Partnerle konuşmak: Bir kişinin cinsel partneriyle histerektomiden sonra hissettiklerini konuşması, özellikle de ağrılı veya rahatsız edici bir şey olduğunda bunu aşması için son derece önemlidir.
- Farklı pozisyonlar denemek: Bazı pozisyonlar, özellikle vajinal kuruluk yaşayan kişiler için diğerlerinden daha rahatlatıcı olabilir. Farklı pozisyonlar denemek, hem vajinal kuruluğu yok etmek, hem de ilişkiden zevk almak için faydalı olabilir.
Sonuç
Histerektomi çoğu durumda cinsel yaşamı olumsuz yönde etkilemez. Her kadının iyileşme hızı farklıdır. Kadınlar vücutlarını dinlemeli ve cinsel aktiviteye girmeden önce hem duygusal hem de fiziksel olarak iyileşene kadar beklemelidirler.
Histerektomiden sonra ağrı ya da cinsel ilişkiye girme gibi cinsel sorunlar yaşayan kadınlar, olası çözümler hakkında doktorlarıyla konuşmalıdırlar.