Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlemesine İlişkin Alınabilecek Tedbirler hakkındaki güncel yazımızı buradan okuyabilirsiniz.
Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlemesi Nedir?
6284 sayılı Ailenin Korunması Ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında kalan konulardır. Yasakoyucu tarafından, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınların, çocukların, aile bireylerinin ve tek taraflı ısrarlı takip mağduru olan kişilerin korunması ve bu kişilere yönelik şiddetin önlenmesi amacıyla bu kanun düzenlenmiştir.
Şiddet Nedir?
Bu kanun kapsamında şiddet; kişinin, fiziksel, cinsel, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar görmesiyle veya acı çekmesiyle sonuçlanan veya sonuçlanması muhtemel hareketleri, buna yönelik tehdit ve baskıyı ya da özgürlüğün keyfi engellenmesini de içeren, toplumsal, kamusal veya özel alanda meydana gelen fiziksel, cinsel, psikolojik, sözlü veya ekonomik her türlü tutum ve davranışı kapsar.
Örnek vermek gerekir ise; dayak, yaralama, öldürmeye teşebbüs, cinsel taciz, tecavüz, zorlama, hakaret, aşağılama, küfür, parasız bırakma, maaşını elinden alma gibi eylemler şiddet tanımı kapsamındadır.
Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlemesine Dair Kanun Kimleri Kapsar?
Bu kanunun korumasından; şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan;
- kadınlar
- çocuklar
- aile bireyleri
- ısrarlı takip mağdurları yararlanabilir.
Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlemesi Kapsamında Alınabilecek Tedbirler Nelerdir?
Bu tedbirler koruyucu ve önleyici tedbirler olarak ikiye ayrılır. Koruyucu tedbirler, sığınma evi, hukuki ve psikolojik destek gibi, şiddet mağduru veya şiddet görme tehlikesi olan kişileri şiddetten korumak için alınanlardır.
Önleyici tedbirler ise, şiddeti uygulayan ve/veya şiddet uygulama ihtimali olan kişi veya kişiler hakkında alınacak tedbirlerdir. Uzaklaştırma gibi.
Bu Tedbirleri Almak İçin Ne Yapmam Gerekiyor?
Şiddet mağduru iseniz veya şiddete uğrama tehlikesi altında iseniz, size en yakın, karakola, valilik veya kaymakamlığa ya da aile mahkemesine başvurabilirsiniz. Bu başvurunuzda, başınızdan geçenleri ve uğradığınız şiddeti veya etkisi altında bulunduğunuz şiddet riskini açıklamanız gerekmektedir. Buna karşılık, başvurduğunuz makam, bu kanun kapsamındaki tedbirlerden bir veya bir kaçının uygulanmasına karar verecektir.
Hangi Makamlar Hangi Tedbir Kararlarını Verir?
- Vali veya kaymakam tarafından verilebilecek koruyucu tedbir kararları;
- Şiddet mağdurunun kendisine ve gerekiyorsa beraberindeki çocuklara, bulunduğu yerde veya başka bir yerde uygun barınma yeri sağlanması.
- Diğer kanunlar kapsamında yapılacak yardımlar saklı kalmak üzere, geçici maddi yardım yapılması.
- Psikolojik, mesleki, hukuki ve sosyal bakımdan rehberlik ve danışmanlık hizmeti verilmesi.
- Hayati tehlikesinin bulunması hâlinde, ilgilinin talebi üzerine veya resen geçici koruma altına alınması.
- Gerekli olması hâlinde, korunan kişinin çocukları varsa çalışma yaşamına katılımını desteklemek üzere dört ay, kişinin çalışması hâlinde ise iki aylık süre ile sınırlı olmak kaydıyla, on altı yaşından büyükler için her yıl belirlenen aylık net asgari ücret tutarının yarısını geçmemek ve belgelendirilmek kaydıyla Bakanlık bütçesinin ilgili tertibinden karşılanmak suretiyle kreş imkânının sağlanması.
- Kolluk amiri (komiser) tarafından verilebilecek koruyucu tedbir kararları;
- Şiddete uğrayan kişiye ve gerekiyorsa beraberindeki çocuklara, bulunduğu yerde veya başka bir yerde uygun barınma yeri sağlanması,
- Hayatî tehlike söz konusu ise, talep üzerine veya kolluk kuvvetlerinin kendiliğinden kadını (ve varsa çocuklarını) koruma altına alması.
Kolluk amiri, verdiği kararı ilk iş gününde mülki amirin onayına sunar. Mülki amir tarafından 48 saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar.
- Hakim tarafından verilebilecek koruyucu tedbir kararları;
Bu kanun kapsamında korunan kişinin;
- İşyerinin değiştirilmesi.
- Kişinin evli olması hâlinde müşterek yerleşim yerinden ayrı yerleşim yeri belirlenmesi.
- 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunundaki şartların varlığı hâlinde ve korunan kişinin talebi üzerine tapu kütüğüne aile konutu şerhi konulması.
- Korunan kişi bakımından hayati tehlikenin bulunması ve bu tehlikenin önlenmesi için diğer tedbirlerin yeterli olmayacağının anlaşılması hâlinde ve ilgilinin aydınlatılmış rızasına dayalı olarak 27/12/2007 tarihli ve 5726 sayılı Tanık Koruma Kanunu hükümlerine göre kimlik ve ilgili diğer bilgi ve belgelerinin değiştirilmesine hakim tarafından karar verilebilir.
- Hakim tarafından verilebilecek önleyici tedbir kararları;
- Hâkim tarafından şiddet uygulayanlarla ilgili olarak aşağıdaki önleyici tedbirlerden birine, birkaçına veya uygun görülecek benzer tedbirlere karar verilebilir:
a) Şiddet mağduruna yönelik olarak şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama veya küçük düşürmeyi içeren söz ve davranışlarda bulunmaması.
b) Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırılması ve müşterek konutun korunan kişiye tahsis edilmesi.
c) Korunan kişilere, bu kişilerin bulundukları konuta, okula ve iş yerine yaklaşmaması.
ç) Çocuklarla ilgili daha önce verilmiş bir kişisel ilişki kurma kararı varsa, kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılması, kişisel ilişkinin sınırlanması ya da tümüyle kaldırılması.
d) Gerekli görülmesi hâlinde korunan kişinin, şiddete uğramamış olsa bile yakınlarına, tanıklarına ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin hâller saklı kalmak üzere çocuklarına yaklaşmaması.
e) Korunan kişinin şahsi eşyalarına ve ev eşyalarına zarar vermemesi.
f) Korunan kişiyi iletişim araçlarıyla veya sair surette rahatsız etmemesi.
g) Bulundurulması veya taşınmasına kanunen izin verilen silahları kolluğa teslim etmesi.
ğ) Silah taşıması zorunlu olan bir kamu görevi ifa etse bile bu görevi nedeniyle zimmetinde bulunan silahı kurumuna teslim etmesi.
h) Korunan kişilerin bulundukları yerlerde alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanmaması ya da bu maddelerin etkisinde iken korunan kişilere ve bunların bulundukları yerlere yaklaşmaması, bağımlılığının olması hâlinde, hastaneye yatmak dâhil, muayene ve tedavisinin sağlanması.
ı)Bir sağlık kuruluşuna muayene veya tedavi için başvurması ve tedavisinin sağlanması.
- Bu Kanunda belirtilen tedbirlerle birlikte hâkim, 3/7/2005 tarihli ve 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanununda yer alan koruyucu ve destekleyici tedbirler ile 4721 sayılı Kanun hükümlerine göre velayet, kayyım, nafaka ve kişisel ilişki kurulması hususlarında karar vermeye yetkilidir.
- Şiddet uygulayan, aynı zamanda ailenin geçimini sağlayan yahut katkıda bulunan kişi ise nafaka ödemesine hükmedilmemiş olması kaydıyla hâkim, şiddet mağdurunun yaşam düzeyini göz önünde bulundurarak talep edilmese dahi tedbir nafakasına hükmedebilir.
- Kolluk amiri tarafından verilebilecek önleyici tedbir kararları;
Gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde;
a) Şiddet mağduruna yönelik olarak şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama veya küçük düşürmeyi içeren söz ve davranışlarda bulunmaması.
b) Müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhâl uzaklaştırılması ve müşterek konutun korunan kişiye tahsis edilmesi.
c) Korunan kişilere, bu kişilerin bulundukları konuta, okula ve iş yerine yaklaşmaması.
ç) Gerekli görülmesi hâlinde korunan kişinin, şiddete uğramamış olsa bile yakınlarına, tanıklarına ve kişisel ilişki kurulmasına ilişkin hâller saklı kalmak üzere çocuklarına yaklaşmaması, tedbirleri kolluk amiri tarafından verilebilir.
Verilen bu karar, ilk iş günü içinde hâkimin onayına sunulur. Hâkim tarafından 24 saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar.
Kaç Tane Tedbir Talep Etme Hakkım Vardır?
Böyle bir sınırlandırma yoktu. Sizin hangi tedbiri istediğinizi belirtmenize dahi gerek yoktur, Hakim durumunuza uygun olan tedbirlerden birini ya da bir kaçını, belli bir süre boyunca uygulanması için karar verebilir.
Tedbir Kararını Eşim İhlal Etti, Ne Yapmalıyım?
Hakkında tedbir kararı verilen kişi, bu kararın gereklerine aykırı hareket ederse, tedbirin niteliğine ve aykırılığın ağırlığına göre hâkim tarafından 3 günden 10 güne kadar hapis kararı verilir.
Tedbir kararının gereklerine aykırılığın her tekrarında, hapsin süresi 15 günden 30 güne kadardır.
Tedbir Kararı Almak İçin Avukat Tutmalı mıyım?
Elbette böyle bir zorunluluğunuz yoktur. Ancak yaşadığınız olayın bu kanun kapsamında kalıp kalmadığı, hangi tedbirlerin alınabileceği ve bu tedbirlerin uygulanması hakkında bir avukattan hizmet almanızda büyük fayda vardır.
Tedbir Kararı Alırsam Boşanmak Zorunda mıyım?
Tedbir için mahkemeye her başvuranın boşanma davası açma zorunluluğu yoktur. Bu kanun kapsamındaki tedbirlerin boşanma ile birebir bağlantısı olduğu söylenemez. Zira taraflar boşanmış da olabilir, davası da devam ediyor olabilir, hala evli de olabilir, hatta hiç evlenmemiş dahi olabilirler.
Resmi Nikahımız Yok, Eşim Beni Dövüyor Ne Yapabilirim?
Bu kanun kapsamındaki tedbirlerden yararlanabilmek için sizi döven erkeğin resmi nikahlı eşiniz olması şart değildir. Derhal aile mahkemesine başvurup tedbir kararı alabilir ve Cumhuriyet Başsavcılığına şikayet edebilirsiniz.
Tüm kadınlar, tüm erkeklerin; tanıdıkları-tanımadıkları erkeklerin, akrabaları veya komşuları veya arkadaşları olan erkeklerin şiddetine karşılık bu yasanın sağladığı tedbirlerden faydalanabilirler.
Lütfen şiddetin kapsamının çok geniş olduğunu, sadece dövmek olmadığını, hiçbir şiddet biçiminin haklı bir gerekçesi olmayacağını unutmayın.
Çocuklarım İçin de Tedbir Kararı Alabilir Miyim?
Yazımızın başında da belirttiğimiz gibi, çocuklar da bu kanun kapsamında tam koruma altındadır.
Hem kendiniz ve çocuklarınız için tedbir talebinde bulunabileceğiniz gibi, sadece çocuğunuz ile ilgili de tedbir kararı alabilirsiniz. Somut olaydaki şiddetin mahiyetine göre hakim en uygun tedbir veya tedbirleri verecektir.
Koruma Kararı Almak İçin Karakola Gittim, Adliyeye de Gitmem Gerekir mi?
Koruma kararı için karakola yaptığını şikayet neticesinde, gecikmesinde sakınca var ise polis tarafından hakkınızda koruma kararı verilebilir veya dosyanız savcılığa ve mahkemeye gönderilebilir.
Ancak, konunun önemli ve acil olması dolayısı ile, sistemin işleyişini hızlandırmak için, karakola yaptığınız şikayetten sonra mümkünse size en yakın adliyeye gidip mahkemeye de başvurmanızı tavsiye ederiz.
Koruma Kararı Koca Tarafından Alınabilir mi?
Kanun, aile bireylerini de kapsadığı için, eşinden şiddet gören erkek de bu tedbirlerden yararlanabilir.
Tedbir Kararlarına Karşı İtiraz Edebilir miyim?
Tedbir kararlarına karşı tarafınıza tebliğ edildiğinden veya hakim tarafından yüzünüze söylendiği andan itibaren iki hafta içinde, kararı veren mahkemeye hitaben yazacağınız bir dilekçe ile itiraz edebilirsiniz. İtiraz nedenlerinizi ve bunu belgeleyen delillerinizi de dilekçenize eklemeyi unutmayın.
Bu itirazınız, mahkeme tarafından kendinden bir sonraki mahkemeye gönderir. Bu mahkeme tarafından en geç 1 hafta içinde karar verilir ve bu karar kesindir.
Tedbir Kararının Kaldırılması Mümkün mü?
Aldığınız tedbir kararına karşı yapılan itiraz mahkeme tarafından haklı bulunur ise kararın kaldırılması mümkündür.
Tedbir Kararının Uygulanması İçin Muhakkak Karşı Tarafa Tebliğ Edilmesi Gerekir mi?
Hayır, verilen tedbir kararı derhal uygulanır. Söz gelimi, eşiniz aleyhine aldığınız uzaklaştırma kararı, kararın verildiği andan itibaren geçerlidir. Karar eşinize tebliğ edilmemiş olsa dahi eşiniz bu kararı ihlal edemez, ederse hapis cezası alır. Kararın tebliği, eşiniz açısından itiraz süresinin başlaması anlamında önemlidir.
Tedbir Kararı İçin Başvuru Süresi Var mı?
Bu kararların alınması için başvurma süresi yoktur. Tedbir alınmasını gerektiren olayın yaşanmasından sonra makul bir sürede başvurulması yerinde olur. Mahkeme tarafından, tedbir alınması gereken olayın tehlike yaratması ve korunmaya değer olması gerekmektedir. Bu sebeple üzerinden uzun zaman geçmiş olaylar hakkında yapılan tedbir taleplerinin reddedilmesi riski yüksektir.
Bununla birlikte, eğer daha önce almış olduğunuz tedbir kararı var ise, o kararın süresi devam ederken, tekrar aynı tedbirden talep edemezsiniz. Eğer tedbir devam ettiği halde, karar ihlal edildi ise, zorlama hapsi uygulanması için kolluk kuvvetlerine veya savcılığa bildirim yapmanız gerekmektedir.
Mahkeme Ne Zaman Karar Verir?
Mahkeme, talebin aciliyetini ve önemini dikkate alarak, aynı gün içinde veya en geç ertesi gün karar verecektir.
Ben Değil Ama Komşum Devamlı Şiddet Görüyor, Ne Yapabilirim?
Adı geçen kanun, şiddet veya şiddet uygulanma tehlikesinin varlığı hâlinde herkese, bu durumu resmi makam veya mercilere ihbar etme hakkı ve görevi vermiştir.
Tanık olduğunuz aile için şiddet olaylarını, şiddet mağdurlarının korunması için lütfen duyarlı olun ve ihbar edin.