İki buçuk yıldır, Rusya ve NATO ilişkilerini geliştirmeye çalışıyor. Lizbon zirvesi öncesinde temaslar iyi bir yolda ilerliyor. Defalarca, NATO Genel Sekreteri Anders Fogh Rasmussen Moskova’ya gitti ve ittifakın iyi çalışması için vazgeçilmez bir ortak haline gelen soğuk savaş döneminin eski düşmanı Rusya ile işbirliğinin önemini vurguladı.
İki güç arasındaki ilişki her zaman bu çerçevede olmadı elbette. NATO ile Moskova arasındaki ilişkiler genellikle gergin bir seyir izledi.
NATO, Batı dünyası tarafından 1949 yılında Sovyet İmparatorluğu’nun hırslarını dizginlemek için oluşturulmuştu. Soğuk savaşın en yoğun yaşandığı yıllardı.
40 yıl sonra soğuk savaşın sona ermesi bu kez ittifakın önüne önemli bir soru işareti getirecekti: Sovyetler Birliği’nin eski uydu devletlerinin, Sovyet cumhuriyetlerinin entegrasyonu tartışılmaya başlanmıştı. NATO, doğuya doğru genişliyordu.
Rusya ve diğer devletlerle barış için ortaklık anlaşması imzaladı. Bu plan, 2000 yılında olduğu gibi ortak tatbikatları öngörüyordu. .
İlişkilerdeki bu dönem çabuk geçti ve eski şeytanları uyandıran Afganistan ve Irak savaşı yaşandı.
Özellikle de 2008 yazında Gürcistan savaşı
Rusya ve NATO ilişkilerinde ciddi bir sorun yarattı. Moskova, NATO’yu Tiflis’i desteklemekle suçluyordu.
Ardından füze kalkanı konusu geldi. Öncelikle George Bush tarafından gündeme getirilen ve İran ile Kuzey Kore’den gelebilecek potansiyel tehlikelere karşı ABD’yi ve müttefiklerini korumayı amaçlıyordu. Füze kalkanı, Polonya ve Çek cumhuriyetine konuşlu üsleri de içeriyordu.
Bu plan, Moskova’yı kızdırdı. Projenin genişleyeceği ve kendisine karşı bir istihbarata dönüşeceğini düşünüyordu. 2009’da Obama üslup değiştirdi.
Yeni tasarlanan füze kalkanı, üsler, radarlar ve füzesavarlardan oluşuyor. Bunların ABD, Grönland, İngiltere ve Alaska’ya yerleştirilmeleri öngörülüyor.
Ancak, Polonya’ya yerleştirilmesi planlanan 10 füzesavar ve Çek Cumhuriyeti’ne yerleştirilmesi planlanan radar şimdilik askıya alındı. Onların yerine daha hafif ve daha hareketli olabilen denize yerleştirilecek sistemler üzerinde çalışılıyor.
Rusya’nın endişeleri nasıl giderilir ve işbirliği nasıl geliştirilir? Afganistan geçmiş başarısızlıkları nedeniyle Rusya’nın uzak durduğu bir bölge. Burası ile başlanabilir belki. Kısa süre önce, Rusya ile ABD arasındaki ilk ortak operasyon burada yapıldı ve bu ouyuşturucu trafiğine karşıydı.