Uluslararası düzen inşasında önemli adım
China Daily / Zhang Ming & Chen Yinmo
Yeni imzalanan Bölgesel Kapsamlı Ekonomik Ortaklık (RCEP) serbest ticaret anlaşması, Çin'e iç dolaşımı temel dayanak haline getiren yeni çifte dolaşım kalkınma paradigmasını teşvik etmek için büyük fırsatlar yarattı ve iç ile dış dolaşım birbirini güçlendirdi. Anlaşma, ticaret, finans, açılma ve mekanizmalar yoluyla Çin'in yurt içi ve yurt dışı dolaşımını güçlendirecek.
Çin ticaret açısından, bölgesel endüstriyel zincirleri yeniden şekillendirebilir. Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) geçen yıl ABD, Çin, Japonya ve Almanya'dan sonra dünyanın beşinci en büyük ekonomisi oldu. RCEP bölgesinden mal ve hizmet ihracatı 2017 yılına kadar, ABD-Kanada-Meksika bölgesine göre yüzde 11,8 puan daha yüksek gerçekleşerek küresel toplamın yüzde 26,1'ini oluşturdu. Asya'nın küresel mal ticaretindeki payı 2000 yılından bu yana artıyor ve Avrupa Birliği'nin (AB) payı düşüyor. Ticaret engellerinin kaldırılması ve karşılıklı ticaret dayanışmasının artması, Doğu Asya'daki endüstriyel zincirlerin yeniden şekillendirilmesine yardımcı olacaktır.
RCEP KALKINMA PARADİGMASINI UYGULAMAK İÇİN BÜYÜK FIRSAT YARATTI
Çin hükümeti ve işletmeler, Japonya, Güney Kore ile ASEAN üyeleriyle iş birliğini yoğunlaştırarak fırsatı değerlendirmeli ve daha kısa bölgesel tedarik zincirlerine geçmelidir. Çin'in bu endüstriyel zincirlerdeki konumunu güçlendirmek için, iki "uçan kazlar" modeli oluşturmasının avantajlarına tam anlamıyla yer vermelidir.
Yurt içinde, Beijing-Tianjin-Hebei bölgesi, Guangdong-Hong Kong-Makao Büyük Körfez Bölgesi ve Yangtze Nehri Deltası öncü kaz olmalı, bunu ikinci aşamada Yangtze Nehri ve Batı Üçgen Ekonomik Bölgesi'nin (Chongqing, Chengdu ve Xi'an) orta erişimleri boyunca yer alan şehir kümeleri ve üçüncü aşamada diğer bölgeler izlemelidir.
Çin'in küresel olarak, Japonya ve Güney Kore ile ekonomik ve ticari ilişkileri öncü kaz haline gelmeli, ASEAN üye devletleriyle ve Kuşak Yol İnisiyatifi'ne dâhil olan görece daha gelişmiş ülkelerle ilişkileri ikinci ve daha az gelişmiş Kuşak Yol ülkeleriyle ilişkileri ülkeler üçüncü kademe görevi görmelidir. RCEP, Çin'in böyle bir kalkınma paradigmasını uygulaması için büyük fırsatlar yarattı.
ÇİN ASYA ENDÜSTRİYEL ZİNCİRLERİNİN YENİDEN ŞEKİLLENMESİNE AKTİF OLARAK KATILABİLİR
RCEP finans bağlamında üyeleri arasında Renminbi'nin uluslararası olmasını muhtemelen kolaylaştıracaktır. Artan ticaret ve yatırım bölgenin Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ile AB'ye bağımlılığını düşürecek, ABD Doları, Euro ve Sterlin'in Asya'da kullanımını azaltacaktır.
Çin, Renminbi'nin uluslararası alanda tanınmasını ilerletmek için RCEP üyesi ülkelere yönelik sınır ötesi emtia ticaret piyasalarının oluşturulmasını teşvik etmeli ve ödeme para birimi olarak Renminbi'yi kullanmalıdır. İkincisi, Çin, Asya endüstriyel zincirlerinin yeniden şekillenmesine aktif olarak katılabilir, hatta liderlik ederek Renminbi için yeni talep yaratabilir. Son olarak, Çin'in mali açılımı, serbest ticaret bölgelerinin ve serbest ticaret limanlarının inşası ile RCEP ile bütünleştirildiğinde hızlanacaktır. Bu üç strateji, ticaret ile mali hedeflerin karşılıklı olarak desteklenmesini ve bağlantılarını gerçekleştirmek için yukarıda bahsedilen "uçan kazlar" modeliyle birleştirilebilir.
Çin geniş bir açılımı, anlaşmayı yurt içi serbest ticaret bölgelerinin ve serbest ticaret limanlarının inşası ile birleştirerek daha yüksek bir seviyede yapabilir.
RCEP ANLAŞMASI BÖLGEDE FİNANSAL İŞ BİRLİĞİNİ DAHA YÜKSEK SEVİYEYE ÇIKARABİLİR
Bir sonraki adım olarak Çin, RCEP anlaşmasının uygulanmasını yerel serbest ticaret bölgelerinin ve serbest ticaret limanlarının inşasıyla birleştirebilir. Çin ana karasındaki eyaletlerin ve belediyelerin yarısından fazlası serbest ticaret bölgeleri veya serbest ticaret limanları kurdu. Bunları daha da geliştirirken, her eyalet veya belediye kendi karşılaştırmalı avantajlarının yanı sıra yakın RCEP üyesi ülkenin üretim avantajlarını da hesaba katmalı ve daha üst düzey bölgesel kalkınmayı teşvik etmek için kalkınma planlarını açıklamalıdır.
Örneğin, Japonya ile Güney Kore'ye yakın olan serbest ticaret bölgeleri ve serbest ticaret limanları, iki ülkedeki hükümetler veya işletmelerle teknolojik iş birliği yaparak iç ve dış dolaşımları teşvik ederken, ASEAN üyesi ülkelere yakın olan serbest ticaret bölgeleri ve serbest ticaret limanları da onlarla üretim iş birliğini güçlendirebilir.
RCEP anlaşması, bölgede daha yenilikçi önlemlerle finansal iş birliğini daha yüksek seviyeye çıkarabilir. Bununla birlikte, Çin son birkaç yılda sert sınır ötesi sermaye girişlerinin ve çıkışlarının yurt içi varlık fiyatları ile finansal istikrar üzerindeki olumsuz etkisini giderek daha fazla hissetti. Çin bu nedenle, finansal piyasaların iki yönlü açılımını hızlandırırken, süreçten kaynaklanabilecek olası riskleri yakından takip etmeli ve aktif bir şekilde bunları önlemelidir. Merkez bankasının da şiddetli sınır ötesi sermaye akışı oynaklığının neden olduğu sistematik riskleri önlemek için kısa vadeli sermaye akışlarını kontrol altında tutması gerekmektedir.
ULUSLARARASI DÜZEN İNŞASINDA ÖNEMLİ ADIM
Çin, yükselen piyasa ekonomilerinin öncülüğündeki çok taraflı mekanizmaların inşasını daha da teşvik etmelidir. Küreselleşmeden en çok yararlanan ülkelerden biri olan Çin, bu süreci, bir yandan Birleşmiş Milletler (BM), G20, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ), BM Ticaret ve Kalkınma Konferansı, Uluslararası Para Fonu (IMF), Dünya Bankası, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Paris Anlaşması gibi mevcut uluslararası çok taraflı mekanizmalardan en iyi şekilde yararlanarak ve diğer yandan RCEP, Kuşak Yol İnisiyatifi, Asya Altyapı Yatırım Bankası, BRICS New Kalkınma Bankası, İpek Yolu Fonu gibi yeni uluslararası çok taraflı mekanizmaların inşasını daha da teşvik ederek sarsılmaz bir şekilde desteklemelidir. Özel işletmeler, mekanizmaları daha piyasa bazlıya yapmak için yeni uluslararası çok taraflı mekanizmaların inşasında daha büyük bir rol oynamaya cesaretlendirilmelidir.
Doğu Asya ülkelerine ekonomik ve ticari anlaşmazlıkların çözümünde, DTÖ'ye şikâyette bulunmadan RCEP içindeki anlaşmazlıkları çözmelerine olanak tanıyacak daha fazla takdir yetkisi verildi. Bu, uluslararası düzenin inşasında önemli bir adımdır.