Zona Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Sinir sistemine yerleşen ve orada uzun süre uyuyan bir virüsün aktif hale gelmesiyle var olan zona hastalığı kendi kendine iyileşen fakat tekrar ortaya çıkma riski olan hastalıklardan biridir.
Zona Nedir?
Bulaşıcı bir hastalık olan Zona, bir sinir enfeksiyonu hastalığıdır ve ağrılı kızarıklıklarla kendini gösterir. Zona, vücudun bir yerinde görülebileceği gibi gövdenin sağ ya da sol tarafında kabarcık şeridi şeklinde de görülebilir.
Zona hastalığı su çiçeğine bağlı bir hastalıktır. Suçiçeği geçirilmesine sebep olan Varicella zoster virüsünün omurilik ve beyin yakınlarındaki sinir dokusunda inaktif olarak varlığını sürdürmesi sebebiyle zona meydana gelir. Yani zona su çiçeğinin devam hastalığı gibidir fakat her suçiçeği hastası zona geçirmez.
Zona Belirtileri Nelerdir?
Zone belirtileri genellikle vücudun küçük bir bölgesinde görülür. Bu bölgede şu semptomlar olabilir:
- Ağrı
- Kaşıntı
- Yanma
- Uyuşma
- Karıncalanma
- Kırmızı döküntüler
- Temasa karşı hassasiyet
- İçi sıvı dolu kabarcıklar
- Kimi vakalarda ışığa duyarlılık, vücut ısısının (ateşin) yükselmesi, baş ağrısı da görülebilir.
Zona hastalarında ilk belirti genellikle ağrıdır ve kimi vakalarda ağrı çok şiddetli olabilir. Eğer zona vücudun kalbe, akciğere ya da böbreklere yakın yerlerinde semptom gösteriyorsa ağrı bu organlara yansıyabilir.
Döküntü, genellikle gövdenin sağ ya da sol tarafında görülür. Nadiren de olsa bazı vakalarda görülmez. Bazı vakalarda boyun etrafında ya da göz etrafında olabilir. Göz yakınında gerçekleşen zona semptomları kalıcı göz hasarına sebep olabilir, bu yüzden acilen tedavi edilmelidir.
Zona Hastalığı Nedenleri
Zona hastalığı, su çiçeğine sebep olan varicella zoster virüsünden dolayı gerçekleşir. Suçiçeği geçiren ve nadiren su çiçeği aşısı olan kişiler daha sonra (genellikle hemen sonrasında olmaz) zona geçirebilirler.
Varicella zoster virüsü vücuda ilk girdiğinde ortaya çıkardığı hastalık su çiçeğidir. Fakat suçiçeği esnasında virüs sinir yollarına girebilir ve yıllarca bu bölgede uykuda kalabilir. Sinir sisteminde uykuya dalan varicella zosterın daha sonra aktivite olması halinde zona ortaya çıkar. Genellikle beyin ve omuriliğe yakın bölgeye yerleşir.
Genellikle yaşlı kişilerde ve bağışıklık sistemi zayıflayan kişilerde zona görülür. Bu sebeple bağışıklık zayıflamasının varicella zosterı aktif eden sebeplerden biri olduğu düşünülür.
Zona, suçiçeği geçiren her insanda görülmez çünkü virüs her insanda sinir sistemine yerleşmez ya da yerleştiyse her insanda aktif hale gelmez.
Zona Hastalığı Tedavi Yöntemleri
Zona hastalığı kendiliğinden iyileşebilen bir hastalıktır. Genel olarak iki ila altı hafta arasında iyileştiği görülür. Fakat hastalığın, özellikle bağışıklığı zayıf kişilerde, tekrarlanma ihtimali vardır.
Zona hastalığının özel bir tedavisi yoktur. Semptomları azaltmak, bırakacağı hasarları önlemek üzerine hastaya tedavi sağlanır. Bir takım antiviral ilaçlar reçete edilir ve iyileşme süreci hızlandırılır. Ayrıca ağrıların ve diğer semptomların azalması için ağrı kesiciler ve yatıştırıcı kremler verilir.
Zona hastaları tedavi sürecinde alkol kullanmamalıdır. Reçete edilen ilaçlar genellikle alkol ile reaksiyona sebep olabilir ya da alkol ilaç etkisini azaltabilir.
İlaç tedavisi almayan hastalar evde gerçekleştirecekleri çeşitli yöntemlerle semptomları azaltabilir. Soğuk kompres, soğuk duş gibi yöntemler kaşıntı ve ağrıyı hafifletmeye yarar.
Zona hastası olan kişilerin yaralarının açık olduğu, henüz kabuk bağlamadığı dönemde başkaları ile temastan kaçınmaları gerekir. Hastalık yaralar kabuk bağlayana kadar bulaşıcıdır.
Bu sayfada yer alan bilgiler sadece kullanıcıları bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza danışmalısınız.