Belki de tarihteki hiçbir cihaz akıllı telefonlar kadar insanların hayatıyla bütünleşmemiştir. Şu an insanlara akıllı telefonlarını bir haftalığına bırakmalarını söyleseniz muhtemelen delirdiğinizi düşüneceklerdir. Web tasarımlarımız, e-maillerimiz, yazışmalarımız, sosyal medya hesaplarımız ve diğer bir çok günlük aktivitelerimize akıllı telefonlar sayesinde ulaşıyoruz. Peki bütün bunlar nasıl başladı?
Dünyanın İlk Akıllı Telefonu
Akıllı telefonun tarihi bu terimi nasıl tanımladığınıza göre değişir ama bugün kullandığımız cihazlara bakıldığında muhtemelen bu tanıma en çok uyan cihaz 1994'te piyasaya sürülmüş IBM Simon'dır. Kişisel iletişim cihazı Simon, telefonları bir adım öteye taşıyan ilk cihazdı. O zamanlar "akıllı telefon" terimi kullanılmıyordu ama bazı insanlar Simon'ın gerçekten bir akıllı telefon olduğunu iddia edeceklerdir. Bu cihazın temel özellikleri bugün kullandığımız cihazlara oldukça benziyor. İletişim özellikleri dışında Simon e-mail, takvim, hesap makinesi, adres defteri, dünya saati, ekran klavyesi ve fax gibi birçok uygulamayı ve hizmeti destekliyordu.
O zamanlar bir telefonun bilgisayara benzer özellikler taşıması fikri duyulmuş bir şey değildi. Simon bu pazarda yaklaşık 6 ay kadar kaldı ve yalnızca 50.000 satıldı ama kesinlikle yeni bir teknolojinin önünü açtı.
Ericsson, Nokia, Microsoft ve Diğerleri
1996'da Nokia, Nokia 9000 Communicator'ı piyasaya sürdü. Birçok insan bunun pazardaki ilk akıllı telefon olduğunu düşünüyor. Bu cihaz gerçekten çığır açıcı uygulamalar içeriyordu. Simon'ın yapabildiği her şeyi, hatta grafiksel web tarayıcısı da dahil olmak üzere çok daha fazla şey yapabiliyordu. İstiridye kabuğu şeklindeki tasarımı tam QWERTY klavyeyi korumak için yıllarca bu pazara hakim oldu. Tabii bu durum BlackBerry'nin de mobil cihazlarına fiziksel klavyeler eklemesinden uzun zaman önceydi.
Ericsson'da kurum içi gelişim açısından benzer bir süreç geçirdi. Prototipleri genel bir kitleye ulaşamadı ama 1999'ların sonunda piyasaya sürülen Ericsson R380 "akıllı telefon" olarak pazarlanan ilk cihaz oldu. Ayrıca bu cihaz Symbian işletim sistemini kullanan ilk mobil cihazdı. Symbian işletim sistemi, 2010'un son çeyreğine kadar bu pazara hakim olmaya devam etti.
Microsoft 1990'larda mobil prototiplere merak sarmıştı. Şirket açık görüşlü değildi ve daha çok, Windows'un mobil cihazlara uygun versiyonunu geliştirmekle ilgileniyordu. Bu yaklaşım 2000 yılında Windows Mobile'ın gelişmesine yardımcı oldu fakat gerçek donanım 2002'ye kadar piyasaya sürülmedi. Popülerliğinin en yüksek olduğu zamanlarda Windows Mobile Amerika'daki en büyük pazar satışlarına sahip oldu.
Bunlar modern akıllı telefonlarının tarihinin en önemli noktalarından olsa da başka şirketlerin de bu gelişimde payı var. Qualcomm'un PQD 800 isimli cihazı hantaldı ve oldukça fazla problemi vardı ama hala "akıllıydı" ve 1998'de piyasaya sürülmüştü.
iOS ve Android
Bu ilk akıllı telefonların büyük çoğunluğu düşündüğünüz kadar büyük buluşlar değillerdi. Bu tip cihazlarla çok az insan ilgilendi. İnsanlar tarafından benimsenecek ilk cihazlar Japonya'da NTT DoCoMo tarafından geliştirildi. Bu telefonlar i-mode olarak bilinen mobil internet hizmetlerini kullanıyorlardı. 2001'in sonunda dünya genelinde 40 milyondan fazla insan bu hizmete abone oldu.
Amerika'da işler çok daha yavaş ilerledi. Mobil cihazların büyük fiziksel klavyeleri vardı ve girdiler çoğunlukla ciddi görevler için kullanılırlardı. Bu cihazlar günlük müşteri ihtiyaçlarını karşılamıyordu. Araçlar ciddi işler için vardı ve eğlence için geliştirilemezdi. Bütün bunları değiştiren şirket BlackBerry oldu.
Yine de bu akıllı telefonlar birçok iş adamı tarafından kullanıldı. 2007'de iPhone'un çıkışıyla bütün manzara değişti. Apple'ın bu cihazı birçok açıdan yenilikçiydi. Yeni başlayanlar için bu cihaz günlük kullanıma uygunluğu hedeflemişti. Dokunmatik ekranı parmakla kontrol edilebiliyordu ve daha önce gelmiş akıllı telefonlar gibi değildi. Şirketin pazarlama becerileri bir devrimin kıvılcımını ateşledi ve bu pazar için bir dönüm noktası oldu.
Aynı zamanda Andy Rubin Android denilen mobil işletim sistemini geliştiriyordu. Google tarafından satın alındıktan sonra ilk Android telefon 2008'de piyasaya sürüldü. HTC'de HTC Dream veya G1 ile işletim sistemini benimseyen ilk şirket oldu. İnsanlar iPhone ve HTC Dream'i yenilikçi olarak değerlendirdi ama çok az insan bunların gelecek etkilerini anlayabildi.
Tabii ki Google'da, Apple'da farklı fikirlere sahipti. Steve Jobs 2007'de cihazı sunmadan çok önce yeni bir akıllı telefon türünü tasarlamaya başlamıştı bile. Bilinen o konferanstan sonra Apple, elinde bir kazanan tuttuğunun farkına vardı.
Diğer yandan Google'ın Android'i çok daha yavaş bir başlangıç yaptı. İlk birkaç yıl oldukça zorlu geçti ama bu işletim sisteminin uzun vadede bir avantaj olacağını düşünen insanlar vardı. 2010'da Android'in popülerliği birden arttı. 2012'de Android resmi olarak dünya genelindeki akıllı telefon pazarına hükmetmeye başladı. Nokia ve Microsoft gibi şirketler de bu pazara dahil olmaya çalıştılar fakat iOS ve Android pazara hükmetmeye devam ettiler.