-
m.ö 4000 yılından beri yaşam alanı olduğu bilinmektedir. bazı araştırmalar bu süreyi m.ö 6000'e kadar götürür. en önemli fenike liman kentlerinden biri olmakla beraber en eskisi olma ihtimali dahi vardır.
denizciliğiyle ünlü saydalılar'dan 15 kişi kristof kolomb'tan 2023 yıl önce "yanlışlıkla" amerika'ya da çıkmıştır. kız kulesi'ndeki kızılderili'den öğrendiğimiz kadarıyla brezilya'daki parabia nehrinin kıyısında adaya çıkışlarını anlattıkları dikili bir taşları vardır.