Project Description
Arter Ülserleri
İskemik ülserler olarak adlandırılan arteryel ülserler alt ekstremitelere (ayak ve bacaklar) giden kan dolaşımının bozulması sonucu meydana gelir. Etkilenen bölgedeki üst taraftaki deri ve dokular oksijenden mahrum kalır sonra bu dokular ölür ve açık bir yara şekline döner. Ek olarak kan dolaşımının olmaması küçük sıyrıklara veya kesilmelere neden olabilir ve yara iyileşme yetersizliğine bağlı olarak ülserler meydana gelir.
Arterler vücudumuzda dokulara besin ve oksijenden zengin kanı taşımaktan sorumludurlar. İskemi kan damarlarındaki hasar veya daralmaya bağlı olarak arteryel ülserelere neden olabilen kan akımında azalma olarak tanımlanır. Azalan kan akımı daha sonra doku nekrozuna ve ülserasyona yol açar.
Arter Ülser Belirtileri
Arteriyel ülserler, sınırları belli olan ve hatta yara kenarları olan, genellikle yuvarlak bir şekilde yumruk yemiş gibi bir görünüm ile karakterizedir. Arteriyel ülserler genellikle ayak parmaklarının uçlarında veya arasında, dış ayak bileğinde ve yürümeye bağlı veya ayakkabının baskısının olduğu yerlerde bulunur. Yaralar karakteristik olarak derindir, sıklıkla altta yatan tendonlara kadar uzanırlar ve sıklıkla yeni doku oluşumu belirtileri göstermezler. Yaranın tabanı tipik olarak kanamaz ve sarı, kahverengi, gri veya siyah renklidir.
Ülserler egzersiz esnasında, istirahatta ve geceleyin genellikle ağrılıdır. Bu ağrılarda meydana gelen geçici bir rahatlamanın nedeni, ülserli bacakların yatağın kenarından sarkıtılarak yer çekimi nedeniyle ülserli bölgeye kan akımının artmasıdır.
Arter Ülser Nedenleri
En sık nedenler aşağıda sıralanmıştır.
- Periferik damar hastalığı
- Kronik damar yetersizliği
- Vaskülitler
- Diyabetes mellitus (Şeker hastalığı)
- Böbrek yetersizliği
- Hipertansiyon (Tansiyon yüksekliği)
- Arterioskleroz
- Atheroskleroz (damar tıkanıklığı)
- Travma
- Eklem hareketliliğinde kısıtlılık
- İleri Yaş
Risk Faktörleri
- Obezite
- Diyabetes mellitus
- Ayak şekil bozukluğu, ayakta bası nedeniyle oluşan nasırlar
- Uygun olmayan ayakkabı giyimi
- Sinir hasarına bağlı olarak ayakta meydana gelen duyu kaybı
- Yetersiz eklem hareketliliği
Komplikasyonlar
Tedavisiz kalırsa arter ülserleri enfeksiyon, doku nekrozu (gangren) ve alt ekstremite ampütasyonuna neden olabilir.
Tedavi
Aşağıdaki yapılacak önlemler riskli hastalarda arter ülseri gelişimin sıklığını ve komplikasyon gelişimini azaltacaktır
- Özellikle ayak parmak araları olmak üzere ayakları muayene etmek (renk değişimi ve yara oluşumunu günlük olarak incelemek)
- Sigaranın bırakılması
- Tansiyon, kolesterol, trigliserit ve kan şekerinin kontrol altında tutulması
- Uygun ayakkabı giyilmesi (sıkan çoraplardan kaçınılmalı)
- Otururken bacakları çaprazlamaktan kaçının
- Uzun süre oturmaktan veya ayakta durmaktan kaçının.
- Soğuk havalardan kaçının
- Ayak ve bacaklarınızı travma ve enfeksiyondan koruyunuz
- Sık sık egzersiz yapın.