Kortizon Sivilce Yapar mı? Kortizon Sivilceleri Nasıl Geçer?
Kortizon kullanmaya başladıktan bir süre sonra sivilce sorunuyla karşılaştıysanız bu konuda yalnız değilsiniz. Sivilceler, kortikosteroid tedavilerinin yaygın bir sonucudur. Steroid akne olarak bilinen bu sivilceler, göğüslerinizde, sırtınızda veya yüzünüzde çıkabilir.
Vücutta doğal olarak böbrek üstü bezlerin salgıladığı kortizol hormonunun ilaç olarak üretilen sentetik versiyonlarına kortikosteroid denir. En çok reçetelenen kortikosteroidler, kortizon, prednizon, budesonid, prednisolone ve deksametazondur. Bu ilaçların en sık görülen yan etkilerinden ikisi sivilce ve düzensiz kilo alımıdır. Bakınız: Kortizon kiloları nasıl verilir?
Kortikosteroidler çoğunlukla kısaltılarak steroidler olarak adlandırılır ve bu ilaçların kullanımıyla vücutta çıkan sivilcelere steroid akne denir. Akneler iki grupta incelenir. Bunlar:
Akne vulgaris: Yetişkinlerde ve gençlerde her zaman görülen ana akne türüdür. Ek olarak, prednizon gibi ilaç tedavileriyle ortaya çıkar. Genellikle tedaviye başladıktan sonra iki hafta içinde sivilceler görülmeye başlar.
Malassezia folikülit: Saç foliküllerinde ve çevresinde bulunan bir mantarın neden olduğu akne türüdür. M. folikülit, göğüs ve gövdede yaygındır. Karakteristik olarak kaşıntılıdır. Akne vulgaris gibi doğal olarak veya oral veya enjekte edilmiş steroid kullanımının bir sonucu olarak ortaya çıkabilir.
Kortizon Neden Sivilce Yapar?
Steroid akne, oral, enjekte veya inhale olarak kortikosteroid ilaçların kullanılmasından kaynaklanır. Bununla birlikte, kortikosteroidlerin neden sivilce yaptığı ise henüz bilinmemektedir. İlacı kullanmaya başladıktan birkaç hafta sonra çıkmaya başlar ve en çok göğüsleri ve omuzlar gibi sırtın üst kısmını etkilerler. Ayrıca yüzde de çıkabilir. Kortizon sivilcelerinin şiddeti, alınan ilaç dozuna, tedavi süresinin uzunluğuna ve kişinin sivilceye yatkınlığına bağlıdır. Ek olarak, 30 yaş altı kişilerde ve açık tenlilerde daha yaygındır.
Vücut geliştirmede kullanılan anabolik sterodiler de bu sivilcelerin yaygın nedenidir. Steroid akne, vücut geliştirme için büyük dozlarda anabolik steroid kullanan kişilerin yaklaşık yüzde 50’sinde görülür. Yüksek doz testosteron aknelerin artmasına katkıda bulunur. Bu tür sentetik hormonları alan kişilerin akne dahil bir dizi sağlık riskiyle karşı karşıya oldukları unutulmamalıdır.
Kortizon Sivilcesine Ne İyi Gelir?
Halk arasında kortizon sivilcesi olarak bilinen steroid akne, ilaç tedavisinin sonlanmasıyla birlikte kendiliğinden geçer. Ancak, sivilceler gerekçe gösterilerek, doktorun reçetelediği ilaç asla kesilmemeli veya dozu azaltılmamalıdır. Tedavi tamamlanmadan kortikosteroidlerin gereksizce kesilmesi, kontrol altına aldığı hastalığın yeniden nüksetmesi, kas sertliği ve eklem ağrıları gibi sivilceden daha önemli birçok rahatsızlığın yaşanmasına neden olabilir. Bu nedenle, doktorunuzun tavsiyesi olmadan ilacınızda veya dozajında değişiklik yapmayın.
Peki ama bu dönemde sivilcelerden nasıl kurtulacağız? Steroid akne tedavisi, sıradan akne (akne vulgaris) için olduğu gibi çeşitli topikal cilt preparatlarının ve oral antibiyotiklerin kullanılmasını içerir.
Steroid kaynaklı mantar aknesi (malassezia folliculitis), ketokonazol şampuanı (ketoral veya nizoral şampuanlar gibi) veya mantara karşı kullanılan ilaçlar olan antifungaller ile tedavi edilir.
Benzoil Peroksit ile Sivilce Tedavisi
Benzoil peroksit, akneye neden olan bakterileri öldürmeye ve iltihabı azaltmaya yardımcı olan çok etkili bir antiseptiktir. Oral antibiyotiklerle birlikte ve ayrıca antibiyotik gerektirmeyen hafif vakalarda kullanılması önerilir. Yüzünüzde herhangi bir topikal preparat kullanırken, sadece gördüğünüz noktalara değil, tüm yüzünüze uygulamak önemlidir. Bunun nedeni, aknenin yüzünüzde göremediğiniz mikroskobik olarak küçük noktalardan gelişmesidir.
Benzer bir seçenek olarak evde sivilce tedavisi için salisilik asit kullanılabilir. Salisilik asit, ciltte pul pul dökülmeye neden olarak akne lezyonlarının parçalanmasını sağlar.
Her iki seçeneğide sivilce üzerine uygulayabilirsiniz ancak benzoil peroksit ve salisilik asitin birlikte kullanımı önerilmez. Bunun nedeni, bu kombinasyonun fazlaca tahriş edici olmasıdır. Yalnızca benzoil peroksit içeren kremler veya salisilik asit içeren kremler, losyonlar veya jeller kullanabilirsiniz.
Antibiyotikler ile Sivilce Tedavisi
Orta ve şiddetli akne sorunları için en çok doksisiklin, minosiklin ve tetrasiklin gibi antibiyotikler reçetelenir. Bu antibiyotikler akneyi kötüleştiren bakterileri öldürür. Sivilcelerin yok olduğunu görmek için 4 ila 8 haftalık düzenli antibiyotik kullanımı gerekebilir. Tam olarak çözüm 3 ila 6 ay sürebilir. Doktor reçetelemesi dışında antibiyotik kullanılmamalıdır.
Retinoidler ile Sivilce Tedavisi
Topikal retinoidler, A vitaminden türetilen kremler, losyonlar ve jellerdir. Retinol kremler cilde uygulandığında, sağlıklı cilt hücrelerinin üretimine yardımcı olur, iltihabı azaltırlar ve sivilceleri yok ederler. Bununla birlikte, sivilceleri geçiren etkisini görmek için 3 aylık düzenli kullanım gerekebileceği unutulmamalıdır. Differin jel, Retinol krem, Retin-A, Avira krem, Tazorac krem akne ve sivilceye karşı sık kullanılanlardır. Hamile veya emziren kadınlar retinoid kullanmamalıdır.
Yağlı yiyecekler, bazı süt ürünleri ve özellikle şeker akne oluşumuna katkı sağlar. Lanolin, vazelin, bitkisel yağlar, butil stearat, lauril alkol ve oleik asit içeren kozmetik ürünler de akneye katkıda bulunur.
Sonuç:
Halk arasında kortizon sivilcesi olarak adlandırılan steroid akne, prednizon gibi reçeteli kortikosteroidlerin yanı sıra vücut geliştirme amacıyla kullanılan anabolik steroidlerin yaygın bir yan etkisidir.
Mümkün olduğunda, steroidin kesilmesiyle birlikte sivilceler kendiliğinden geçer ancak ilaçlar tamamiyle bitmeden veya doktorunuz ilaç tedavisini sonlandırmadan kortikosteroid kullanımı bırakılmamalıdır. Sivilcelere karşı, topikal preparatlar, oral antibiyotikler veya antifungaller kullanılabilir.