Önce sigara içmeyerek anne-baba örnek olmalıdır.
Şayet anne veya baba sigara içiyorsa, onun da sigara içme ihtimali, anne-babası sigara içmeyenlerden üç misli fazladır. Dr. Hogan’ un dediği gibi : “Eğer çocuğunuza sigara içmeyin derseniz, bir yandan da siz içerseniz bunun hiçbir değeri yoktur.” Gerçekten de çocuklarımız taklitçidir ve örnek onun için her şeydir.
Okulumuzda Babası doktor olan bir öğrencimizin sigara içtiğini hissettim. Onlara ziyarete gidip bu durumla ilgili bilgilerini öğrenmek istedim. Yanlarına gidince beni çok candan bir şekilde karşıladılar. Çocuklarının ders durumlarını ve ahlaki yapısını konuştuk ve bu arada hem anne hem de baba sigaralarını aralıksız içiyorlardı. Biliyordum ki baba yeni Baypas olmuştu ve sigara içmek kesinlikle ona yasaklanmıştı. Babayı bu durumda gördükten sonra benim oğluna diyecek bir şeyim kalmamıştı. Çünkü örnekleri ortadaydı.
Sigarayı başkasından önce siz tanıtınız.
“Çocuklar 3 veya 4 yaşından itibaren sigaranın zararlı olduğunu duymaya başlamalıdırlar. Eğer siz onların orta okul çağına gelmesini beklerseniz, vakit çok geçmiş olabilir.” M. Hogan
Çocuğunuz 6 yada 7 yaşına geldiğinde, yirmi yada daha fazla sigara izmaritini toplayarak bunları birkaç gün bir kavanozda bekletin. Daha sonra çocuğunuza bu kavanozu koklatın ve ona bu “pisliği” içine çekerek ciğerlerinde tutmanın kendisini iyi hissetmesini sağlayıp sağlamayacağını sorun.
Bir sonraki aşamada bir sigara alarak bunu çocuğunuza verin ve doğal merakını gidermesi için sigarayı koklayıp incelemesine izin verin. Daha sonra sigarayı geri alın.
Sigara ikramı karşısında nasıl hareket edeceğini öğretiniz:
Dr...
“Şayet bir çocuk önceden planlanmış bir cevaba sahip olursa, sigara ikramını reddetme ihtimali daha yüksektir” diyor. Biz de anne-baba olarak ona vereceği tepkiyi mutlaka öğretmeliyiz. Mesela : “Eğer arkadaşlarından biri senin sigara içmeni sağlamaya çalışırsa Ona : “Hayır, sigara içmek kötü kokmana ve kendini kötü hissetmene neden olur. Doktor onun insanı hasta yaptığını söylüyor ve ben anne-babama sigara içmeyeceğime dair söz verdim de” şeklinde açıklama yapın.
Çocuklara sigaranın kısa dönemdeki şu zararlarını öğretiniz:
Sigara tiryakisinin elbisesi kokar.
Dişleri ve tırnakları sararır.
Nefesleri hemen kesilir.
Enerjileri azaltır.
Sigara tiryakilerinin bir haftada harcadıkları parayla onun neler yapabileceğini gösterin mesela; Ne kadar çikolata, süt, sinema bileti, teyp kaseti, kitap alabileceği.
Her seçimin bir sonucu olduğunu ona öğretin
Eğer kendi istekleriyle anne-babalarına karşı gelmeyi, söz dinlememeyi seçerlerse, bu itaatsizliğin sonucunu da seçmiş olurlar. Bu terbiyeyi onlara mutlaka aşılamalısınız. Ve gerekli cezaları vermelisiniz. Onun erken yaşta birazcık “incinmesi” ilerde onun hayatında oluşabilecek trajedileri engelleyebilir.
“Sigara içmeyi kendi hür iradesiyle seçti fakat özgürlüğünü, bağımlılık esaretiyle yok etti.”
OKUL PROBLEMLERİNDEN KAYNAKLANABİLİR
Sigara içme alışkanlığı % 40, 15-19 yaşları arasında başlar. Araştırmalar, dünyada ve ülkemizde 15 yaşın üzerindeki nüfusun yaklaşık % 30-45'inin ciddi boyutlarda sigara bağımlısı olduğunu gösterir. Bazı çalışmalarda, 13-19 yaş grubundaki gençlerin sigaraya başlama riskinin daha fazla olduğu bildirilmiştir. Sigara alışkanlığının daha çok çocukluk ve gençlik çağında edinilen bir davranış olduğu bildirilmiştir. Ergenlik döneminde kendisine model arayan gencin, evde anne-babadan, okulda sigara içen öğretmenden ve arkadaştan etkilendiği belirtilmektedir. Ergenlerde sigara içme davranışı, düşük benlik saygısı ve okul problemleriyle de bağlantılıdır. Sigara içilen çevreden uzak duruldukça sigara içme isteği azalır. Yapılan araştırmalarda hafif şiddette depresyonun sigara içmeyi artırdığı, düzenli sigara içenlerde depresyonun ve bununla bağlantılı intihar oranlarının içmeyenlere göre daha yüksek olduğu belirtilmiştir. İnsanın içinde bulunduğu ortam, benimsediği arkadaş çevresiyle benzeşme eğilimi, sürüden ayrı düşme korkusu, ayrıca hislerinin tesirinde kalma, benlik motifindeki ihtiyaçlarının sağlıklı şekilde karşılanamaması diğer önemli faktörler arasındadır.