Chambois'de bulunmayan bir gen, o günlerin olayları hakkında böyle yazıyor. Franchisek Skibinsky:
Aralarında çok sayıda SS erkeğinin bulunduğu mahkumların davranışları gittikçe daha küstah ve kışkırtıcı hale geldi. Bununla birlikte, bu koşullar altında mümkün olan tek pedagojik önlemden kaçınmak mümkündü. Yani sadece ... ateş etmek.
Bununla birlikte, Chambois'de bulunan Amerikalılara göre, sadece böyle bir "pedagojik" önlemden kaçınılamaz, aynı zamanda tam tersi de: Polonyalılar, Alman tutukluları milliyetleri ne olursa olsun soğukkanlı bir şekilde vurdular - Avusturyalılar veya Polonyalılar Üçüncü Reich'e eklenen bölgeler. 1. Zırhlı Tümen askerleri müttefikler tarafından kasvetli ve kızgın olarak hatırlandı, etraflarında tek bir şey merak ediyorlardı: BBC'nin Varşova Ayaklanması hakkında söyledikleri.
Mahkumlar gerçekten Varşova'dan gelen trajik haberlerin etkisi altında mı vuruldu?
Bu soruya kesin bir cevap vermek ancak Polonyalı tarihçiler Chambois konusu etrafındaki sessizliğin gizli anlaşmasını terk ettiklerinde mümkün olacaktır.
Alman savaş esirleriChambois Savaşı sırasında Polonya 1. Zırhlı Tümeni tarafından ele geçirildi. Polonyalıların eline düşen savaş esirlerinin kesin sayısı hala bilinmiyor, bu da onların imhası konusunda makul şüphelere yol açıyor.
Polonyalı tarafın, mahkumlara muamelede yasanın ihlal edilmediği şeklindeki versiyonu lehine ana argümanı, Chambois'lu Alman mahkumun en yüksek rütbesi olan General Otto Elfeldt'in anılarıdır. Polonyalılar tarafından Alman mahkumların bakımı.
Bu sadece kısmen doğrudur. Elfeldt, Ekim 1982'deki ölümüne kadar, Polonyalılar hakkında kötü bir şey söyleme hakkına sahip değildi, çünkü ne kendisi ne de grubu müttefikler tarafından herhangi bir suça tanık olmadı. Ama Amerikalılara teslim edilmeyen ve hala kayıp olan diğer mahkumlardan bahsediyoruz.
Polonya'da bu konuda sadece resmi olmayan söylentiler var. Ancak Amerikalı gaziler, herkesin Chambois'teki Polonyalılar tarafından vurulmalarının farkında olduğunu açıkça söylüyorlar ve şimdi bile şehrin yaşlı sakinlerine onlar hakkında soru sorabilirsiniz - ABD Ordusunun 90. bölümü böyle bir soruşturmadan korkmuyor .
Amerikan kaynaklarına göre, savaştan sonra 90. tümenin askerleri, Chambois sakinleriyle ve özellikle de Amerikalıların ölümünden suçlanmaları durumunda kendilerine özgü bir "sigorta poliçesi" haline gelen belirli bir Denise Bucke ile iletişim halinde kaldılar. 1300 Alman mahkum. Falaise için savaşan bir subay ve 90. bölümün emektarı John Colby özel bir mektupta bana şunları yazdı:
Waters'tan 13 Eylül 1999 tarihli bir mektupta bile, bana Denise Bucke ile tanışıp tanışmadığımı sorduğunu görüyorum. Ona "Chambois Hanımımız" adını verdik. O ve Waters az önce çok tatlı bir görüşme yaptı. Konuşmaları özellikle Polonyalı kaptanın sorusuna ve Polonyalıların 1300 tutsağı öldürdüğüne dair ifadesine kaynadı.
Yani Denise Bucke ve 1300 mahkum.
Onlar nereli?
Chambois bölgesinde, Polonyalılar, onları koruması gereken 1. Zırhlı Tümen personeli ile ilgili olarak çok fazla olan mahkum sayısı sorunuyla karşı karşıya kaldılar. Resmi tarihi belgeler 2000 kişiden bahsediyor, ancak resmi olmayan araştırmalarda ve özel anılarda bazen birbiriyle çelişen farklı sayılar var.
İşte oradaydı:
- Binbaşı Vladislav Zgorzhelsky grubu tarafından 1300 Ağustos'ta 19 asker esir alındı;
- 500'den 1000'e (çeşitli kaynaklara göre), 20 Ağustos'ta Mont Ormel'in yüksekliğinde ele geçirildi;
- 20 Ağustos'ta kaptan Jerzy Vasilevsky'nin devriye takımları tarafından esir alınan birkaç yüz (kaynaklara göre daha fazla veri yayılıyor);
- ve 21 Ağustos'ta ele geçirilen daha küçük gruplar.
Polonyalılar, bu kadar çok sayıda mahkumu tek başlarına tutmanın imkansızlığı nedeniyle, Amerikalılarla, onları 7. taburun 2. taburunun 359. bölüğünün bir parçası tarafından Chambois'de düzenlenen geçici bir savaş esiri kampına nakletme konusunda anlaştılar. Kaptan Laughlin Waters komutasındaki 90. tümen alayı ... Amerikalılar akına kaç tutuklu hazırlamaları gerektiğini bilmek istediler. Ve Polonyalılardan bir cevap aldık - yaklaşık iki bin.
Bu mahkumlar asla Waters'ın eline geçmedi.
Adlı kitabında "Narvik ve Falaise" 3. Zırhlı Tümen 1. Piyade Tugayı'nın eski komutan yardımcısı Polonyalı kıdemli Albay Vladislav Detz şunları yazdı:
General Elfeldt, 28 subay ve 1,5 bin mahkumun Amerikalılara gönderilmesi gerekiyordu. Ancak bu ancak 21 Ağustos'ta yapılabilirdi.
Polonya basına kabul edilen olayların zorunlu versiyonu, tüm Almanların Polonyalılar tarafından Amerikalılara teslim edildiği şeklindedir.
Decu yankıları ve Skibinsky:
20 Ağustos öğleden sonra Binbaşı Zgorzelski 1906 mahkumu Amerikalılara "sattı".
Bu bilgilerin her ikisi de yanlıştır.
İki Polonyalı memurun da gördüğü tarihler ve mahkum sayısı arasındaki tutarsızlıktan bahsetmiyorum bile. Çünkü hala belgelerin doğrulanmasına, 1945'ten beri yayınlanan Amerikan yayınlarına ve Amerikalı ve Fransız tanıkların anılarına dayanmayan temel bir hüküm var: Polonyalılar, savaş esirlerini küçük gruplar halinde, farklı yerlere ve yerlere nakletti. farklı zamanlar. Ve toplam sayıları beyan edilenin yarısını geçmedi.
Böylece, 20 Ağustos 1944'te Polonyalılar, Amerikan verilerine göre yaklaşık 750 Alman'ı ve Polonyalılara göre - 796'yı teslim etti. Onları bekleyen yanlış Amerikalılara teslim edildiler. Kaptan Laughlin Waters'ın 7. bölümünün 2. alayının 359. taburunun 90. şirketine değil, Kaptan Edward Lingardt'ın 5. bölümünün 2. alayının 359. taburunun 90. şirketine transfer edildi. Polonyalılar ve mahkumların transferini onayladı. Beşinci şirket derhal mahkumlardan kurtuldu ve onları 3. bölümün 358. alayının 90. taburuna, yani Chambois'te savaşan başka bir tabura transfer etti. Amerikan belgelerinde, genin bulunduğu bu grup. Otto Elfeldt, 2. alayın 359. taburunun varlıklarına bile kayıtlı değil, yalnızca 3. alayın 358. taburunun varlıklarında kayıtlı.
Son mahkum grubu, yaklaşık. 200 kişi, Polonyalılar 22 Ağustos'ta Waters şirketinin komutasına Amerikalılara teslim etti. Bu, Direniş hareketinin İngilizce konuşan üyeleri Paul ve Denise Bucke'nin malikanesinde oldu. Denise Bucke, Waters ile birlikte mahkumların naklinde hazır bulundu.
Waters, diğer mahkumların nerede olduğunu sorduğunda, çünkü bunların 200 olması gerekiyordu ve sadece XNUMX kişi vardı, Polonyalı kaptan omuzlarını silkti ve cevap verdi: "Hiç yok. Onları vurduk. Geriye kalan bu. " Polonyalıların mahkumları nasıl vurduğuna zaten tanık olan Waters bağırmaya başladı: "Bu insanlar neden vurulmadı?" Sonra kendini hatırlayarak, buna hakları olmadığını ekledi ve cevabı aldı: Ah evet, biz var. Vatandaşlarıma ateş ettiler. " Sonra Waters'ı elinden alarak onu yan tarafa aldı ve ekledi: Kaptan, bunları vuramayız. Kartuşumuz kalmadı. "
Chambois'de iyi bilinen bu dava, özellikle en az 1300 mahkumun akıbeti bilinmediği ve 1. Zırhlı Tümen varlıklarına kaydedildikten sonra izlerinin kaybolması nedeniyle ABD-Polonya ilişkilerini gölgede bıraktı. Ancak Amerikalılar şunları yazarken Polonyalılar savaş esirlerine muamele sorunundan kaçamazlar:
Cesetler yalan söylemez. Daha önce savaşmadığımız, ancak daha sonra işgal ettiğimiz bölgede, bir yığın Alman cesedi bulduk. Onlar olmayan bedenlerdi оружия, kasklar, kemerler. Kollarını geriye atarak sırtüstü yatarlar; bu pozisyonda savaşa girmeyin.
"Dün, birliklerimiz, Polonya 24. Zırhlı Alayı birlikleriyle birlikte Div boyunca ilerlediler ve Chambois şehrini aldılar." - 20 Ağustos 1944'te, Kanadalı Yarbay Jean Thorburn, Sherbrooke tüfekçilerinin 27. zırhlı alayının karargahındaki bir toplantıda bildirdi. Ve bu cümle, Kanada askeri tarihinin yıllıklarına sıkıca yazılmıştır. Amerikalılar için 90. Piyade Tümeni ve savaş taburlarından daha rahatsız edici bir şey bulmak zor. tanklar.
Kanadalılar 19 Ağustos'ta şehri gerçekten ele geçirdiyse, Amerikalılar Chambois'in merkezinde 21 Ağustos'a kadar inatla kiminle savaştı? Polonya bakış açısına göre Kanadalılar, Chambois'de hiçbir Kanadalı savaşmamış olmasına rağmen, yalnızca 1. Zırhlı Tümen'in Kanada II Kolordusu'na bağlı olduğu gerekçesiyle Chambois'in ele geçirilmesiyle haksız bir şekilde kendilerini övüyorlar.
Franciszek Skibiński kitaplarından birinde Polonyalıları "Chambois'in kurtarıcıları" olarak adlandırıyor ve 19 Ağustos'ta çekildiğini iddia ediyor.
Ancak Kanada'nın ulusal kahramanı ve Chambois Savaşı'nın emektarı, Güney Alberta'daki 29. Keşif Zırhlı Alayı'ndan Binbaşı David Currie, durumu tamamen farklı görüyor:
19 Ağustos akşamı, Polonyalılar şehrin kuzey ucunu tuttu ve ona yaklaşmaya odaklanan II.SS Panzer Kolordusu'na saldırdı. Savaş, Falaise kazanının kapatıldığı 21 Ağustos'a kadar devam etti.
Currie, Normandiya Savaşı için Victoria Haçı (Britanya İmparatorluğu'ndaki en yüksek askeri onur) ile ödüllendirilen tek Kanadalı. Chambois'de, Polonyalıların yakınında çalışan mekanize bir tank grubuna komuta etti.
Polonya tarihi literatüründe Terry Kopp ile aynı format ve kültüre sahip bir yazar yoktur. Sadece birkaç kişiden biri olan Kopp, çekincesiz ve süslemesiz, Falaise Kazanı için yapılan savaşlara katılan Amerikalılara, Kanadalılara ve Polonyalılara saygılarını sunar. Polonya ve Kanada arasındaki kültürel uçurum, Kop tarafından yazılan sıcak bir makalede gösterilmektedir. "Silahlı Polonyalı kardeşlerimiz".
Ve Polonya yayınlarında, en ünlü Kanadalı Binbaşı David Currie neredeyse yok. Kendisinden bahsediliyorsa, bu genellikle rastlantısaldır, hatalarla ve grubunun önemini küçümseyerek. Currie, üç Kanada alayının kuvvetlerine komuta etti. Polonyalılar gibi, öndeki boşlukları kapattı ve kritik durumlarda Polonyalıları bir kereden fazla kurtardı - bunun için Victoria Haçını aldı. Ve Polonyalıların diğer Kanada bağlantılarını nasıl tanımladığını hatırlamamak daha iyidir.
Falaise Kazanı'ndaki Polonya 1. Zırhlı Tümeni mükemmel bir şekilde savaştı, ancak kendine has ulusal taktiklerle. 4. Zırhlı Tümen'den Kanadalı bir işaretçi olan Gord Collette, Chambois savaşları da dahil olmak üzere Polonyalıların eylemlerini defalarca gözlemledi. Anıları, genellikle kuru, resmi tarihi monografilerle çelişen, savaşın "siper gerçeğine" eşsiz bir katkıdır. Pervasız cesaret, disiplinsizlik, yanlış tasarlanmış inisiyatif, öne çıkma arzusu ve özellikle anlaşılan taktiklerin Polonya karışımı Kanadalılar arasında karışık duygular uyandırdı. Skibinsky'nin "mükemmel taktik bilgisi ve bunların en etkili kullanımını" gördüğü yerde Kanadalılar başka bir şey gördü:
Askerleri mükemmeldi, ancak ordunun disipline ihtiyacı vardı ve nefretleri onları savaşta çok sorunlu bir müttefik haline getirdi. Hem Polonyalılara hem de tümenimize zırhlı oluşumlarla hareket etmeleri emredildi - tam olarak belirtilen zamanda başlayarak ve kesin olarak belirtilen hedeflere ulaşıldığında son. Bu, kanatlar için güvenilir bir koruma sağlamak için yapıldı. Saldırı devam etti, hedeflere ulaşıldı - sonra yeni hatlarda güçlenmek için durduk. Ancak Polonyalılar itaat etmeyi reddettiler ve ilerlemeye devam ettiler - böylece sol kanatlarını açığa çıkardılar. Merkezde yeterince ilerlemelerini bekledikten sonra, Almanlar arkalarına geçerek onları ana kuvvetlerden kesti ve Polonyalıları parçalar halinde yok etmeye başladı. Yedek zırhlı alayımıza kurtarmaya gelmesi ve hayatta kalanları kuşatmadan uzaklaştırması emredildi, bu da bizim için ekipman ve tank ekiplerinde somut kayıplara neden oldu. Bunu bir kez yaptılar - biz de onlara yardım ettik. Birkaç gün sonra, yine benzer şekilde hareket ettiler - ve bu, alayımız onları kurtarmaya gittiğinde, tanklarımızın ve mürettebatımızın yarısının bizim için kaybedilmesiyle sonuçlandı. Bunu üçüncü kez yaptıklarında, bildiğim kadarıyla, tümenimizin genel komutanı kolordu karargahına alayı kurtarmaya gönderdiğini bildirdi - ama son kez emanet edilen birimlere böyle bir emir veriyordu. ona. Polonyalılar bunu tekrar yaparsa, artık onlara yardım göndermeyecek ve onlara lanet olsun - ellerinden geldiğince dışarı çıkmalarına izin verin. Sonuç olarak, Polonyalılar artık bu şekilde hareket etmedi, ancak generalimiz aktif ordudan Kanada'ya, idari bir pozisyona geri çağrıldı. Harika bir hat komutanını arkaya takılmak için göndermek ne büyük bir adaletsizlik.
Batı Avrupa'daki II.Dünya Savaşı iblisleri neden yıllar sonra aniden Polonya'ya döndüler?
Bütün bu tatsız hikaye aslında onlarca yıldır son zamanlarda devam etti. Ancak 2000 yılında yeniden düşünüldü.
O yıl Stephen Ambrose'un kitabının Lehçe çevirisi yayınlandı. "Vatandaş Askerler" (Vatandaş Askerler). Lehçe çeviride - "Üniformalı vatandaşlar" (Obywatele w mundurach). Orada, 90. Amerikan Piyade Tümeni'nden Kaptan Laughlin Waters ile daha önceki Polonya-Amerikan anlaşmalarına göre suları teslim etmesi gereken mahkumlara eşlik eden Polonyalı askerler arasında Chambois'de gerçekleşen, daha önce bahsedilen John Colby'nin yaptığı konuşmadan bir alıntı bulabilirsiniz. 1,5 –2 bin ama getirildi - sadece 200 geri kalanın vurulduğunu söyledi.
Olağandışı olan nedir?
Polonya'da kimse şaşırmadı, kimse kızmadı, bu vesileyle kimse bu soruya Polonya zihniyeti için şok edici bir cevap istemeye başlamadı. Demokratik kamuoyu susturuldu. Ve bu durumda imgelemden çok uzak olan "bu mezarın üzerinde daha sessiz" ilkesine göre, sessizlik perdesi tüm bu hikayenin üzerine düştü.
1. Zırhlı Tümenin Polonyalı gazileri, hem Batılı tarihçileri hem de Polonyalı gazetecileri yalan söylemekle suçlayarak, Chambois'teki bu konuşmaları açıkça yalanladılar.
Bu arada, bu konuşmanın gerçekliği bugün bile tarafsız tarihçiler ve gazeteciler tarafından kolayca doğrulanmaktadır. Chambois için savaşların tarihinin uzun vadeli araştırmacısı ve bu şehrin ele geçirilmesiyle ilgili çatışmanın tüm ayrıntılarını kontrol eden büyük bir ekibin gayri resmi bir danışmanı olarak, onu kendim araştırdım. Görüşme Buquet çiftinin malikanesinde ve aralarında İngilizce konuşan Denise Bucke'nin de bulunduğu birçok tanığın huzurunda gerçekleşti.
İster beğensin ister beğenmesin, Chambois'de Polonyalılar tarafından savaş esirlerinin infazına ilişkin Amerika Birleşik Devletleri'nde yayınlanan en az bir rapor tüm dünyada bilinir hale geldi. Ve ondan kaçış yok.
Ancak Polonya tarafına göre Chambois sorunu mevcut değil.
Öte yandan, Polonya kamuoyunun Normandiya'daki savaşın gerçek resmine dair büyük bir cehalet sorunu var ve bu, tek silahlı olarak Polonya ordusu temasındaki devasa patolojik mit oluşturma sorununa doğrudan bindirildi. insanlık tarihinde güç, asilik ve suç eylemlerinden etkilenmez. Bu da Polonyalıların kendileriyle ilgili en ufak ama olumsuz tarihsel bilgileri özümsememelerine denk geliyor.
Buna kurgu filmlerinin prizmasından Batı'daki II.Dünya Savaşı algısını da eklersek, tüm bunlar "Kelly'nin Kahramanları", "Kirli Düzine", "Navarona'nın Silahları" ve diğerleri "Kartalların uçmadığı yer"II.Dünya Savaşı konusunda gelişmemiş sağlam çevrilmiş literatür pazarının yanı sıra, Polonyalıların hayal gücünde Batı Avrupa harekat tiyatrosundaki savaşın bir saçmalığa dönüştüğü belirtilmelidir, sonra biraz tantana - kovboylar ve Kızılderililer hakkındaki hikayelere benzer.
Çok fazla yiyecek, içecek ve kadın var. Orada - havalı askeri teçhizat, temiz üniformalar, servis edilebilir malzemeler. Ve sadece hava kaprisleri ara sıra askeri stratejistlerin iyi ruh hallerine veya planlarına müdahale eder. Bu klişeler dışındaki herhangi bir bilgi Polonyalılar için şok edici ve mantıksız olacaktır.
Ancak böyle savaşlar yok.
Doğru tarafta ya da yanlış tarafta savaşıyor olsalar da, temiz ellerle çıkan savaşlar olmadığı gibi.