-
ikinci dunya savasinda nazi ordularinin moskova onlerine dayanmasinin hikayesini anlatan bir aleksandr aleksandrovic bek romani. "volokolamks $osesi savaslari" diye devam eder romanin adi.
-
bourdcan momişuli (memişin oğu boğurcan) adında bir orta asyalı türk subayının anıları, nazi ordusu önünde kurtuluş savaşı veren sovyet gazilerinin destanıdır. bir yandan savaşan asker diğer yandan insan olmanın çelişkisi üzerine yazılmış en iyi savaş romanlarından biridir.
-
moskova savunma savaşları öncesi yapılan son cephe savaşlarını anlatan roman.
eseri sadece roman olarak almak ciddi yanlış olur. general panfilov ve üstteğmen momişuli karakterleri üzerinden, hitlerin ordularının ünlü yıldırım savaşı taktiğinin nasıl püskürtüldüğünün tarihi anlatılır.
alman yıldırım savaşı savunma hatlarının 1-2 noktasından mekanize piyade tümenleri ve hava güçlerinin ortak kombinasyonu ile saldırısı ve bu 1-2 noktadan cephenin gerisine sarkıp savunmadaki orduların arkadan yok edilmesine dayanır.
ancak kızıl ordu bu taktiği yerinde savaş karşı taktiği ile durdurmayı, işte bu volokolamks $osesi savaslarinda ilk defa hayata geçirir. roman bu dönemi gerçek ve çarpıcı biçimde anlatır.
romanın hemen başında yer alan savaşan askerlerin insani korkularını anlatan general korku bölümü kerelerce okunmalıdır.
bir kaç kazak atasözününde öğrenilmesini sağlayan kitaptır:
(bkz: şeref ölümden daha kutsaldır)
(bkz: düşman kendi kanını içinceye kadar korkunçtur)
-
sovyetlerin savaş taktiği bir başka büyük askeri dehanın şu sözlerini uygulmaya geçirmektedir:
"hatt-ı müdafaa yoktur sath-ı müdafaa vardır, o satıh bütün vatandır."
-
68 kuşağı'nın başucu eserleri'ndendi. hatta denizler'in ankara'da kiraladıkları daireye baskın yapan polislerin evde bulduğu bir kaç kitaptan birisi de buydu.
-
bu biyografik romanda, sovyetler, sosyalizmden, stalin vb ziyade insan benliğini tanıma, zor şartlar altında kendini tecrübe etme, insiyatif, insanı yönlendirme sanatı gibi konular işlenir 2. dünya savaşı fonunda. tabi bir de kazak subay olmanın dayanılmaz hafifliği.
ek:
ruslar filmlerini yapmışlar:
eskisi: https://www.youtube.com/watch?v=s7yp3kxydaq
yenisi: https://www.youtube.com/watch?v=27gwi43cbdq
-
grup yorum elemanlarının üretim süreçlerinde okuduğu kitaplardan. kendilerini de özdeşleştirerek kitap hakkında güncelerinde şu notu düşerler:
--- spoiler ---
moskova önlerinde"yi okuyorum. general panfilov, momis -uli'nin taburunu, bir "bulaf'a benzetiyor. bulat...gravürlü çelik demek, öyle resimli bir çelik ki, dünyada hiçbir sey onu silemez. düsünüyorum.
ya biz ... biz de "bulaf'iz. grup yorum adi... o hiç silinmeyecek!...
--- spoiler ---
-
general korku bölümü savaşan askerlerin aslında korkunun ne kadar insani ve gerçek olduğundan bahsederken kitapta general panfilov'un bourdcan momuş uli'ye yaptığı zaman tanımı ayrıca yapılan en doğru tanımlamalardan biridir:
"bir bilmece var biliyor musunuz? dünyada en uzun ve en kısa olan, en hızlı giden ve en yavaş olan kimdir, onu umursamazlar sonra da üzülürler?"
-
kitaptan alıntı "cephede en ciddi iş gülmektir."
-
“ve dünyada bir panfilov taburunun nasıl yok olduğunu anlatması için kimse kalmayacak. nasıl son erine dek eridi talgar alayının birinci taburu… bir gün belki savaştan sonra alman askeri arşivlerinde ne kadar düşman öldürdüğüne dair bir kayıt bulunabilir. orada çemberde olan bir sovyet taburunun nasıl çarpıştığı, nasıl moskova önlerinde öldüğümüz. isimsiz bir ormanda ölen isimsizler.”
( s. 241.)