Yeni bir radar yöntemi kullanan bilim insanları son buzul çağının bitişinden bu yana saklı kalmış "hayalet" ayak izlerini ortaya çıkardı. Araştırmacılar yeni tekniğin insan, hayvan ve hatta dinozor hareketlerinin araştırılması için kullanılabileceğini umuyor.
ABD'nin saygın üniversitelerinden Cornell'de bulunan araştırmacılar, tekniğin, insan ve mamutların fosilleşmiş ayakizleriyle New Mexico'daki Beyaz Kum Ulusal Anıtı'nda (White Sands National Monument) bulunan devasa yarıklarda kullanılabileceğini düşünüyor.
Bilim insanları kısa zaman önce, birbirleriyle 12 bin yıl önce etkileşime geçmiş ve etrafta dolamış insanlarla hayvanlara dair bol miktarda bilgi sağlayan tarihi izler keşfetti.
Yeni yöntem, tarih öncesi insanların (bu dönem için iyi bilinen iki arkeolojik saha tipi olan) kamp ve av alanlarında bulunmadığı zamanlarda neler yaptığını öğrenmek için kullanılabilir.
Cornell Üniversitesi'nden yeni makalenin başyazarı ve araştırmacı bilim insanı Thomas Urban, "Ayak izlerinin altına bakmayı hiç düşünmemiştik" dedi:
Ancak birikim kayaçlarının kendisinin de hayvanların ağırlıklarının ve momentumlarının etkilerini harika bir şekilde kaydeden bir hafızası olduğu ortaya çıktı. Bu, daha önce hiç sahip olmadığımız, ortadan kalkmış faunanın biyomekaniğini anlamamız için bir yöntem sağlıyor.
Yere nüfuz eden radar (GPR, ground-penetrating radar) kullanan araştırmacılar, araştırılan sahadaki insan patikalarının yüzde 96'sını ortaya çıkardı.
Urban, "Bu vaka analizinin ötesinde, tekniğin kullanılabileceği daha büyük yerler var" dedi:
Bu teknik belki dünya çapındaki diğer pek çok fosilleşmiş ayak izi sahalarında uygulanabilir, bunların arasında dinozorların yer alması da muhtemel. Biz bu yöntemi Beyaz Kum'da bulunan çok sayıdaki konumda geniş ölçekte başarıyla test etmiş bulunuyoruz.
Hakemli bilim yayını Scientific Reports'ta yer alan makalede araştırmacılar, GPR'nin kazıya ihtiyaç duymadan saklı bilgilere erişme imkanı verdiğini yazdı.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Yüzeyde sürüklenerek çalışan yeni algılayıcı, yerin içine radyo dalgaları gönderiyor ve geri yansıyan dalgalar yüzeyin altındakilerin bir resmini veriyor.
Saklı ayak izlerinin önceden yağmur sonrası kısa bir süreliğine veya uygun şartlar bulunduğunda görünür olduğunu ifade eden, makalenin ortak yazarlarından arkeoloji profesörü Sturt Manning'e göre, ayak izleri "Pleistosen Çağ'da yaşamış hayvan ve insan etkileşimleri, tarihi ve mekaniklerinin gerçekten heyecan verici yeni yöntemlerle ortaya çıkarmak için, üç boyutlu kaydediliyor, takip ediliyor ve araştırılıyor."
Urban şunları ekledi:
GPR tekniği bizi (arkeolojik sahalar) arasındaki alanlara götürüyor ve insanların hayvanları nasıl takip ettiği ya da gündelik yaşamdaki diğer işler için etrafta nasıl dolaştıklarını gösteriyor. İnsanla megafauna arasındaki etkileşimlerin çok az sayıda ayak izi kaydı bulunuyor. 12 bin yıl ya da daha öncesine ait bu tür verilere ulaşmak gerçekten nadir görülen bir olay.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Independent Türkçe için çeviren: Umut Can Yıldız
© The Independent