SODYUM BENZOAT GENEL BİLGİLER
• Kimyasal Adı Sodıum
Benzoate
• Kimyasal Formülü C7H5NaO2
• Molekül Ağırlığı 144,105 g/mol
• CAS Numarası 532-32-1
• Erime Noktası 410
°C
• Yoğunluk 1.497
g / cm3
SODYUM BENZOAT DİĞER İSİMLERİ
• E211
• Soda Benzoatı
• Sodıum Benzoate
• 532-32-1
SODYUM BENOZAT NASIL ÜRETİLİR
Sodyum Benzoat; benzoik
asit ve sodyum hidroksitin birleştirilmesiyle yapılan kokusuz, kristal bir
tozdur. Benzoik asit kendi başına iyi bir koruyucudur ve sodyum hidroksit ile
birleştirilmesi benzoik asitin ürünlerde çözünmesine yardımcı olur.
Benzoik asidin
koruyuculuğu, 1875 yılında H. Fleck tarafından tanımlanmıştır ve benzoik asit
FDA tarafından izin verilen ilk koruyucu olmuştur.
Sodyum benzoat doğal
olarak oluşmaz, ancak benzoik asit tarçın , karanfil, domates, çilek, erik,
elma ve kızılcık gibi birçok bitkide bulunur. Benzoik asit birçok bitkide
bulunmasına rağmen, çözünürlük zorluklarının üstesinden gelmek için aktif
sodyum benzoat formuna dönüştürülür. Yani sodyum benzoat, insan yapımı bir
bileşiktir.
Sodyum benzoat en iyi gıda
koruyucu olarak bilinir, ancak başka birçok kullanım alanı vardır. Sodyum
benzoat koruyucu, tıbbi ve diğer işlevlere sahip çok yönlü bir kimyasaldır.
Gıdalarda, kozmetiklerde ve ilaç formülasyonlarında kullanılır.
Sodyum benzoatın ticari
olarak hazırlanması için üç yöntem vardır;
1- Birinci yöntemde, naftalin,
ftalik anhidrit verecek şekilde vanadyum pentoksit ile oksitlenir. Bu, benzoik
asit verecek şekilde dekarboksilatlanır.
2- İkinci bir yöntemde,
toluen nitrik asit ile karıştırılır ve benzoik asit üretmek için oksitlenir.
3- Üçüncü bir yöntemde,
benzotriklorür hidrolize edilir ve daha sonra benzoik asit vermek üzere bir
mineral asit ile muamele edilir. Benzotriklorür, klor ve toluenin reaksiyonuyla
oluşur.
Her durumda, benzoik asit
ayrıca sodyum benzoat üretmek için rafine edilir. Bunun yapılmasının bir yolu,
asidin bir sodyum hidroksit çözeltisi içinde çözülmesidir. Ortaya çıkan
kimyasal reaksiyon, sodyum benzoat ve su üretir. Kristaller, suyun
buharlaşmasıyla izole edilir.
SODYUM BENZOAT FİZİKSEL VE KİMYASAL
ÖZELLİKLERİ
• Su içinde çözülebilen beyaz, kokusuz bir bileşiktir.
Ayrıca; etanol, gliserol ve metanolde çözünür.
• Kararlı bir maddedir.
• Kokusuzdur veya hafif benzoin kokusu vardır ve hoş olmayan
tatlı ve tuzlu bir tada sahiptir.
• Gıdalarda kullanım % 0,1 ile sınırlıdır.
SODYUM BENZOAT KULLANIM ALANLARI
• Sodyum benzoat, gıdalardaki potansiyel olarak zararlı
bakteri, küf ve diğer mikropların büyümesini önleyerek bozulmayı engeller aynı
zamanda raf ömrünü uzatmak için kullanılır. Özellikle asitli yiyeceklerde
etkilidir. Bu nedenle, soda, şişelenmiş limon suyu, turşu, jöle, salata sosu,
soya sosu ve diğer çeşniler gibi yiyeceklerde yaygın olarak kullanılır
• Sodyum benzoat asidik pH'a sahip yiyeceklerde yaygın olarak
kullanılan bir koruyucudur.
• Sodyum benzoat, FDA'nın gıdalarda izin verdiği ilk
koruyucudur ve hala yaygın olarak kullanılan bir gıda katkı maddesidir. Avrupa
gıda ürünlerinde E211 olarak listelenmiştir.
• Margarin, salça, akçaağaç şurupları, turşular, konserveler,
reçeller ve jölelerde kullanılır.
• İlaç kullanımında ise sodyum benzoat, özellikle öksürük
şurubu gibi sıvı ilaçlarda koruyucu olarak kullanılır. Ayrıca hap üretiminde
kayganlaştırıcı olabilirler ve tabletleri şeffaf ve pürüzsüz hale getirerek
yuttuktan sonra hızla parçalanmalarına yardımcı olurlar.
• Sodyum benzoat aynı zamanda kandaki yüksek amonyak
seviyelerini tedavi etmek için reçete edilebilir.
• Sodyum benzoat, saç ürünleri, bebek mendilleri, diş macunu
ve gargara gibi kozmetik ve kişisel bakım ürünlerinde koruyucu olarak
kullanılır.
• Aynı zamanda Sodyum benzoat endüstriyel kullanımlara
sahiptir. En büyük uygulamalarından biri, araba motorları için soğutucularda
olduğu gibi korozyonu caydırmaktır.
• Sodyum benzoat, berraklığı ve dayanıklılığı arttırmak için
polipropilen gibi plastiklere son zamanlarda dahil edilmiştir.
• Sodyum benzoat fotoğraf işlemede sabitleyici olarak
kullanılabilmektedir.
• Ayrıca Sodyum benzoat havai fişeklerde , bir tüpe
sıkıştırıldığında ve tutuşturulduğunda ıslık sesi çıkaran bir toz olan ıslık
karışımında yakıt olarak da kullanılır.
SODYUM BENZOAT DEPOLAMA
Sıkıca kapatılmış dökme
malzeme kaplarda, güçlü oksitleyicilerden uzakta, serin, iyi havalandırılmış
bir alanda saklanmalıdır. Toz ya da hava ile patlayıcı bir karışım
oluşturabilir.
Oksitleyicilerle
uyumsuzdur (kloratlar, nitratlar, peroksitler, permanganatlar, perkloratlar,
klor, brom, flor, vb.); teması halinde yangınlara veya patlamalara neden
olabilir. Alkali malzemelerden, güçlü bazlardan, güçlü asitlerden,
oksoasitlerden, epoksitlerden uzak tutulmalıdır.
Bu kimyasalın kullanıldığı
veya depolandığı yerlerde sigara içmek ve açık alev gibi tutuşma kaynakları
yasaktır. Bu kimyasalın kullanıldığı, işlendiği, üretildiği veya depolandığı
her yerde patlamaya dayanıklı elektrikli ekipman ve bağlantı parçaları
kullanılmalıdır.