Gergin bir köpekten bahsederken gerçekten kaygılı ve huzursuz olan köpekleri anlatmaya çalışıyoruz. Köpeğinizin stres altında olması için herhangi bir sebep olduğunu düşünmeseniz de, köpeklerde strese neden olan faktörler insanlarda stresi tetikleyen faktörlerden çok daha farklı olabilir.
Araştırmalar gösteriyor ki köpekler sık sık strese girebilir; hatta bir araştırmaya göre “Bir korkuyla ya da kaygı bozukluğundan kaynaklı stresle yaşayan köpeklerde bu stresin köpeğin sağlığında ve yaşam süresinde negatif etkisinin olduğuna dair kanıtlar vardır.”. Köpekler kaygılı olduklarında vücutları aşırı miktarda norepinefrin hormonu salgılamaya başlar; bu hormonun gut bakterisini başkalaştırıp sindirim yolu motilitesine karıştırma potansiyeli vardır. Bu norepinefrin akışı ishal gibi fiziksel semptomların ortaya çıkmasına sebep olabilir ki bu da köpeğinizin stresini artırır.
Bazı köpekler kısa süreli stres yaşarken, bazıları kronik strese maruz kalabilir. Köpeğinizin anksiyetesini nelerin tetiklediğini, stresliyken sergilediği davranışları, stresin sağlığı üzerindeki etkilerini ne kadar iyi bilirseniz işaretleri algılayıp harekete geçmeniz ve stres etkenlerini engellemeniz veya minimuma indirmeniz de o kadar kolay olur.
Köpeğinizin stres altında olabileceğini gösteren işaretler
- İnik veya bacakların arasına sıkıştırılmış kuyruk
- Geriye yatırılmış kulaklar
- Esneme, kesik kesik nefes alma
- Burunu ya da dudakları yalama
- Sinmiş, çömelmiş bir vücut postürü ve/veya saklanma
- Titreme, sendeleme
- İnlemelerin, ulumaların, havlamaların artması
- İshal
- İştahın azalması ya da tamamen kesilmesi
- Yıkıcı davranışlar
Eğer köpeğinizde bu işaretlerden birini ya da daha fazlasını görüyorsanız vakit kaybetmeden veterinere gitmenizi öneririz. Strese neden olabilecek ya da stresi artırabilecek durumların altında yatan muhtemel tıbbi durumları teşhis edebilmek her zaman önemlidir.
Köpeklerde anksiyeteyi tetikleyen 8 yaygın durum
- Aniden ortaya çıkan yüksek sesler (örn; havai fişekler, gök gürültüleri, şimşekler)
- Cezaya dayalı eğitim metodları (örn; bağırma, vurma, şok tasması kullanma)
- Evdeki diğer hayvanlar ya da insanlarla olumsuz ilişkiler
- İstenmeyen ilgi görme (örn; uykudan rastgele uyandırılma, zorla sarılma, öpme, tutulma)
- Koşma, bir şey yakalayıp getirme, avlanma, gütme gibi doğal ya da türe özel davranışları gerçekleştirememe
- Alışılmadık ve yabancı kişilere, canlılara, durumlara, eşyalara maruz kalma
- Ev düzeninde, rutininde ya da ev sakinlerindeki değişiklikler
- Hayvanlar da dahil olmak üzere ev sakinlerinden ayrı kalma
Köpeğinizin anksiyetesini tetikleyen durumları teşhis ederken onun geçmişini de göz önünde bulundurun. Örneğin onu sokaktan ya da barınaktan sahiplendiyseniz geçmişi hakkında neler biliyorsunuz? İhmal edildi mi ya da tacize uğradı mı? Sadece erkeklerin ya da çocukların yanında mı geriliyor? Öteki köpekleri görünce mi strese giriyor? Köpekleri strese sokan durumlardan engelleyemeyecekleriniz olabilir; gök gürültülü fırtınalar ya da yeni bir eve taşınmak gibi. Fakat köpeğinizin stresini minimuma indirmek ve yaşam kalitesini artırmak için yapabileceğiniz şeyler var.
Bunlardan bazıları:
- Davranış eğitiminde yalnızca olumlu pekiştirme kullanın.
- Köpeğinizin kesintisiz bir uyku uyumasının ve daha fazla güvendiği kişi tarafından bakılmasının ne kadar önemli olduğunu tüm aile üyelerinin anlamasını sağlayın.
- Köpeğinizin günlük fiziksel aktivite miktarını artırın. Bazı köpekler, özellikle de büyük ırklar günlük egzersiz ihtiyaçlarını tamamen karşılayamazlar. Bu da strese ve yıkıcı davranışlara sebep olur.
- Gün içinde evde tek başına kalan köpekler kolayca sıkılır ve yalnız hissederler. Eğer evde köpeğinize bakacak kimse yoksa, bir arkadaşınızdan ya da komşunuzdan bu konuda yardım isteyin, köpekler için yürüyüş hizmeti veren kişilere başvurun. Köpek pansiyonu ya da köpek bakımevi gibi hizmetler de alternatif olabilir.
Stresli bir köpeği sakinleştirmek için ipuçları
- Köpeğinizin diyetine probiyotik takviyeler ve fermente edilmiş sebzeler ekleyebilirsiniz.
- Köpeğinizin bolca egzersiz yaptığından, zihinsel olarak rahatladığından, yeterli ilgiyi ve sevgiyi gördüğünden emin olun. Günlük sıkı egzersizler köpeklerde stresi azaltmanın en etkili ve en çok gözardı edilen yöntemlerinden biridir.
- Köpeğiniz evde yalnız kalacağı zaman ona üzerinde kokunuz olan bir kıyafet, battaniye bırakabilirsiniz ya da ilgi çekici, interaktif, sese-harekete duyarlı oyuncaklar alabilirsiniz. Yatıştırıcı sakin müzikler dinletmek de işe yarayabilir.
- Köpeğinizde stres yaratacak muhtemel durumlarla karşılaşmadan önce de müziği yatıştırıcı olarak kullanabilirsiniz.
- Eğer köpeğiniz vücuduna uygulanan hafif basınca karşı dayanıklıysa Thundershirt(köpeklerin tüm vücudunu sarıp hafifçe bir baskı uygulayarak onların daha güvende hissetmesini sağladığını iddia eden bir tür gömlek) kullanmayı deneyebilirsiniz.
- Holistik bir veterinerle homeopatik ya da geleneksel Çin tıbbına ait tedavi yolları hakkında konuşabilirsiniz. Örneğin; lavanta özü yağının köpeklerde stresi azaltabildiği kanıtlanmıştır. Tasmasına ya da yattığı yere birkaç damla bu yağdan damlatabilirsiniz.