Keneler Hakkında
Keneleri konaklarının kanıyla beslenen parazitik eklembacaklılardır. Köpekler de dahil olmak üzere, genellikle memelileri bulurlar, sıcakkanlı, hareketli olmaları dikkatlerini çeker. Keneler, potansiyel konaklarını bulmak için ağaçlık alanlarda uzun otların ve bitkilerin içinde saklanma eğilimindedirler. Bir konak bulduktan sonra, kene yukarı doğru tırmanır ve ağız parçalarıyla tutunarak kan yemeye başlar. Bir kere yere kilitlendikten sonra, kene yemeği bitene kadar orayı terketmeyecektir. Beslenme kenenin türüne bağlı olarak günde birkaç saat sürebilir. Köpeklerde, keneler tipik olarak kulak içi ve çevresine, vücudun bacaklarla kesiştiği yerlere, tırnakların arasına ve deri kıvrımları içine genelde yarıklara ve/veya tüyün az olduğu yerlere yerleşirler. Çoğu kene türü dört yaşam döngüsünden geçer- yumurta, larva, nimf ve erişkin. Tüm döngüler kan emmek için( olgunlaşması için bunu yapması gerekir) bir konağa yerleşecek olan yumurtadan sonra başlar. Türlere bağlı olarak, bir kenenin ömrü birkaç aydan yıllara kadar olabilir ve aynı zamanda dişi erişkinler yüzlerce, binlerce yumurta bırakabilirler. Aşağıdaki kene türleri, Kuzey Amerika’da en yaygın görülen türler arasındadır:
•Geyik kenesi
•Kahverengi köpek kenesi
•Tek yıldız kenesi
•Amerikan köpek kenesi
Kenelerin Tehlikeleri
Hastalık vektörleri oldukları bilinmesine rağmen, bütün keneler hastalık bulaştırmaz, aslında çoğu kene hastalık bile taşımaz. Ancak, Hastalık tehdidi kenelerin söz konusu olduğu yerlerde daima mevcuttur ve bu riskler her zaman ciddiye alınmalıdır. Çoğu kene kaynaklı hastalığın bir konağa geçmesi birkaç saat alacaktır, bu yüzden ne kadar kısa sürede kene tespit edilir ve ortadan kaldırılırsa, hastalık riski o kadar düşük olur. Bazı kene kaynaklı hastalıkların belirtisi halsizlik, topallama, eklem şişliği ve/veya anemi olsa da, çoğu kene kaynaklı hastalığın belirtisi ateş ve letarji(uyuşukluk, halsizlik)’tir. Bulgular günler, haftalar ya da aylar sonra ortaya çıkabilir. Bazı keneler kademeli olarak ilerleyerek felce dönüşebilen yürüme güçlüğü ile ortaya çıkan “kene felci” adı verilen geçici bir duruma nende olabilir. Bu bulgular genellikle kene ortadan kaldırıldıktan sonra yok olur. Eğer köpeğinizde bu ve bunun gibi bir hastalık belirtisi fark ettiyseniz, en kısa sürede veterinerinize başvurun, böylece uygun muayene ve gerekli tedaviler başlayabilir. Aşağıda bazı yaygın kene kaynaklı hastalıklar bulunmaktadır:
•Lyme hastalığı
•Ehrlichiosis (tokat hastalığı)
•Rocky Mountain lekeli humması
•Anaplazmoz
•Babesioz (Piroplazmoz)
Köpek Üzerindeki Keneleri Bulmak, Ortadan Kaldırmak ve Engellemek
Köpeğinizin üzerinde kene aramak için, kulaklar, boyun, deri kıvrımları ve diğer yarıklara özellikle dikkat ederek, ellerinizi tüm vücudunda gezdirin. Lateks eldiven giymeyi tercih edebilirsiniz. Çok iyi aydınlatılmış bir ortamda olduğunuza emin olarak (hatta bir el feneri kullanabilirsiniz) herhangi bir kabarık alanın tüylerini yakından inceleyin. Türüne ve yaşam evresine bağlı olarak, bir kene bir kalem ucu kadar küçük ya da bir fasulye kadar büyük (tıka basa yemiş olduğunda) olabilir. Kenelerin yaygın olduğu bir alanda yaşıyorsanız, ya da köpeğiniz yüksek çimenlik ve ağaçlık alanlarda çok zaman harcıyorsa, günde bir ya da iki kez kene kontrolü yapmalısınız. Gömülü bir tane bulmuşsanız, onu hemen kaldırdığınıza emin olun. Şu şekilde yapılır:
1.Kendinizi korumak için lateks eldiven giyin. Keneyi bağlanma noktasından kavramak için, bir cımbız ya da özel tasarlanmış bir kene kaldırma aracı kullanın. Bu derinin olabildiğince yakınından yapılmalıdır.
2.Bulunduğu alana yayılabilecek içeriği taşıyan bakteri ve hastalıklara neden olabildiği için, kenenin vücudunu sıkmamaya dikkat edin.
3.Keneyi yavaş yavaş ve sürekli olarak derinin dışına çekin( kıvırmadan ya da çevirmeden. Bazı köpek ciltleri keneyle birlikte aşınabilir, fakat bu normaldir. Eğer kanama meydana gelirse, bölgeye hafif bir basınç uygulayın.
4.Çıkardıktan sonra, kene dikkatlice ele alınmalıdır. Baz insanlar keneyi tuvalete atıp sifonu çekiyorken, keneyi bulundurmak, daha fazla tespit için iyi fikir olacaktır. Keneyi hava geçirmez bir kaba yerleştirin( bir hap kutusu ya da kavanoz gibi). Kaba biraz alkol eklemek isteyebilirsiniz. Tür tespiti gerekli olabileceğinden kabı tarih ile etiketleyin ve gelecek bir hastalığın ortaya çıkması durumu için saklayın.
5.Kenenin başının bir kısmı hala gömülü görünüyorsa, cımbızla yavaşça dışarı çekin. Kafasının bir kısmı çıkarılamıyorsa, panik olmayın. Sonunda düşer ve nadiren komplikasyonlara neden olur.
6.Keneyi kaldırdıktan sonra, köpeğinizin cildini hafif bir sabun ve su ile temizleyin. Tahriş ya da enfeksiyon durumu için bir kaç gün gözlemleyin. Alan bir kaç günde iyileşmemişse, veterinerinizle iletişim kurun. Bir kenenin konağında ayrılabilmesini sağlayacak kestirme bir yol yoktur, bir kene yemeği tamamlanana kadar konağını gönüllü olarak terk etmez. Sıcak kibrit, oje, vazelin, alkol ya da diğer kimyasalları uygulamayın! Bu metotlar etkili değildir ve aslında köpeğinize zarar verebilir.
Köpeklerde Keneyi Önleme
Köpeğinizi kenenin zararlarından korumanın en iyi yolu, ilk etapta kenenin köpeğinize bulaştığı yerlerden onu uzak tutmaktır. Daha önce de belirtildiği gibi, köpeğinizde kene aramak amacıyla rutin kontroller yapılmalıdır. Bağlanmadan önce onları bulmak, yardımcı olur, fakat önlemek için en doğru yöntem bu değildir. Bahçenizde saklanan kene sayısını azaltmak için, çimleri biçin ve bitkileri düzgünce kesilmiş halde tutun. Ayrıca pestisitleri açık alanlarda kullanmayı tercih edebilirsiniz, Fakat köpekler için güvenli ve çevre dostu bir madde kullandığınıza emin olun.
Köpeğinizi kenelerden uzak tutmanın en etkili yollarından biri, köpekler için özel olarak tasarlanmış bir keneden korunma ürününü direk olarak kullanmaktır. Frontline, Revolution, Advantix ve bioSpot gibi lokal ürünler, keneleri önlemek için ayda bir kez kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Başka bir seçenek Preventic tasma gibi bir kene tasmasıdır. Bazı ürünler reçeteli satılırken, reçetesiz satılan bazı ürünler mevcuttur. Köpek kullanımı için onaylı olsa da, toksik bileşik içeren bu ürünlerdne uzak durun ve daima talimatlara göre kullanılması gerektiğini unutmayın. Ekstra miktarda ürün kullanmayın ve aynı anda birden fazla uygulama yapmayın. Bu ürünlerin çoğunun kediler için yüksek oranda zehirli olduğuna dikkat edin. Köpeğinizin yaşam tarzına uygun en doğru seçenekler için veterinerinizle konuşun. Ayrıca ™ ürünlerin her köpekte işe yaramayacağını unutmayın, bu yüzden deneme yanılma yöntemi olabilir. Doğru bilgiyle köpeğinizi, ailenizi ve kendinizi kene kaynaklı hastalıklardan korumaya ve korkutucu bu keneleri engellemeye yardımcı olabilirsiniz.