Fransa’nın güneyindeki Montauban ve Toulouse kentlerinde, 2012 yılında gerçekleştirdiği saldırılarda 2 asker ve 5 Yahudi Fransız’ı öldüren Muhammed Merah’ın ağabeyi Abdelkader Merah, 20 yıl ağır hapis cezasına çarptırıldı. Fransa’daki ilk cihatçı saldırının duruşması olması bakmından örnek oluşturacak yargılamada, iddia makamı ömür boyu hapis isterken Merah’ın avukatları zaten 5 yıldır içeride yatan müvekkilinin serbest bırakılmasını istedi. Mahkeme heyeti, Abdelkader Merah’ı 20 yıl ağır hapis cezasına çarptırdı.
Paris Özel Yetkili Ceza Mahkemesi’nde gergin bir atmosferde 5 hafta boyunca süren duruşmada, cihatçı saldırgan Muhammed Merah’ın ağabeyi Abdelkader Merah ve yakın arkadaşı Fettah Malki, Muhammed Merah’ın gerçekleştirdiği terör saldırılarına mühimmat sağlamak ve saldırıları planlamak suçundan yargılandı. Mart 2012’de önce 2 askeri ardından da Musevi okuluna saldırarak aralarında çocukların da bulunduğu 5 sivili öldüren “motosikletli katil” Muhammed Merah, kendi evinde uzun süre polisle atıştıktan sonra, evinin balkonundan kaçmaya çalışırken vurulmuştu.
Ağabey Abdelkader Merah, kardeşinin saldırıları gerçekleştirdiği motosikleti çaldığının tespit edilmesi üzerine, ‘örgüte bağlı saldırı planı yapmak, yardım ve yataklık’ suçlarından tutuklanarak yargılanmaya başladı.
Duruşma boyunca asıl radikal cihatçının Abdelkader Merah olduğu, kardeşi Muhammed’in yalnızca ağabeyinin talimatlarını yerine getirdiği iddia edildi. Kurban ailelerinin avukatları, Abdelkader Merah’ın ‘kardeşinden daha radikal ve tehlikeli olduğu ve talimatların Abdelkader Merah’tan geldiğin’ öne sürdü. Merah’ın avukatı Eric Dupond-Moretti ise, ‘müvekkili Abdelkader Merah ile kardeşinin işlediği cinayetler arasında bir bağlantının delillerle ispat edilemediğini, Merah’ın yalnızca kardeşi yüzünden suçlandığını’ savundu. Abdelkader Merah da, kararın açıklanmasından önce görülen son duruşmada, ‘Kardeşimin işlediği cinayetlerle hiçbir ilgim yok’ dedi.
Mahkeme heyeti, Abdelkader Merah’ı ‘terör saldırısına yardım ve yataklık etmekten’ 20 yıl ağır hapis cezasına çarptırdı. Ancak cinayete ortaklık ettiği iddiasını göz önünde bulundurmadı.
Aynı davada yargılanan Fettah Malki de, ‘yardım ve yataklık etmekten’ 14 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Mahkeme orta yolu seçti
Mahkeme heyeti, kararının gerekçelerini açıklarken, Abdelkader Merah’ın radikalleştiği konusunda en küçük bir şüpheleri olmadığını, tanıklar ve El Kaide belgeleri sayesinde bunun kolaylıkla ortaya çıktığını dile getirdi. Merah’ın soruşturması boyunca El Kaide’nin tezlerini savunduğuna da dikkat çeken heyet, Abdelkader Merah’ın kardeşinin işlediği cinayetler sırasında kullandığı motosikletin çalınmasına yardımcı olduğunu da tespit ettiklerini belirtti. Merah’ın motosiklet çalınırken aynı mekanda olduğunu ve gözetlediğini de itiraf ettiğinin altı çizildi. Ancak, cinayete iştirak suçu konusunda, Abdelkader Merah’ın suça bizzat katıldığı yönünde delil elde edilemediğine hüküm getiren Mahkeme, motosikletin çalınması eyleminin cinayete katıldığını göstermediğinin altını çizdi.
Mahkeme heyeti, Fettah Malki’nin ise, Merah’a otomatik bir silah, mühimmat ve kurşun geçirmez yelek temin ettiğini itiraf ettiğini vurguladı.
Kurban yakınlarının buruk sevinci
Kararın açıklanmasının ardından Fransız adliyelerinde ender görülen hareketli saatler yaşandı. Abdelkader Merah’ın avukatı, Fransa’nın en tanınmış ceza avukatlarından Eric Dupond-Moretti mahkeme çıkışında yuhalandı. Merah’ın beraatını isteyen Dupond-Moretti’nin açıklama yapmasına izin vermeyen katılımcılar, ıslık ve hakaretlerle avukatın sözünü kestiler. Protestolar altında kısa bir iki cümleyle kararı değerlendiren Moretti, “Karara saygı duyuyorum. Kurban yakınları bir suçlu istiyorlardı. Hakimlerin yalnızca kamuoyu tepkisini dinleyerek karar vermemesi onları onurlandırdı. Terör saldırısı gibi son derece büyük bir suçun yargılandığı bu mahkemede bile, delil şartı ve hukuk kuralları hiçe sayılmadı. Henüz temyiz yoluna gidip gitmeyeceğini bilmiyorum. Müvekkilimle konuştuktan sonra karar vereceğiz” dedi.
Merah’ın öldürdüğü askerlerden birisinin annesi olan ve Fransa’da terör saldırılarının sembolü haline gelen Latifa İbn Ziaten ise hakimlerin “ömür boyu hapis” cezası vermemelerini gözyaşları içinde eleştirdi. İbn Ziaten, “Sonuna kadar gidilmedi. Adalete güveniyordum. Güvenmeye de devam edeceğim. Ama sonuna kadar gitmelerini bekliyordum. Benim oğlum ayakta öldü” diye konuştu.
Kurban yakınlarının avukatlarından Patrick Klugman da, Merah’ın yalnızca yardım ve yataklık suçuyla değil, bizzat cinayetlerin planlayıcısı olarak yargılanmasını beklediklerini açıkladı.
Abdelkader Merah davası, Fransa’da işlenen cihatçı ilk saldırı olması bakımından, bundan sonra görülecek davalar açısından önem taşıyordu. Mahkeme heyetinin aldığı karar, diğer davalar için de içtihat niteliğindeydi.