Doğum: 16 Eylül 1909, Kolinec, Çekoslovakya
Zdenka, Güney Batı Bohemya’da Alman sınırına yakın bir kasaba olan Kolinec’te yaşayan bir Yahudi ailesinin dört çocuğundan biriydi. Babası çiftçi, keresteci ve hububat tüccarıydı. Bohemya Ormanının eteklerinde bulunan Kolinec sıra sıra tepelerle çevriliydi. Zdenka, yakınlardaki Klatovy kasabasında bir ticaret okuluna gidiyordu ve 1927’de amcasıyla birlikte Prag’a taşındı.
1933–39: 1932’de Almanların Yahudi karşıtlığı güçlenirken annemin nasıl endişe ettiğini hatırlıyorum. Radyoda Almanya ile ilgili bir yayını dinledikten sonra bize "Yahudilerin başına korkunç şeyler gelecek" demişti. Kız kardeşim ve ben, "Çekoslovakya’da olmaz, bizde demokrasi var" diye cevap vermiştik. 1938 sonbaharında Batı güçleri Almanya’nın Sudetenland’ı ilhak etmesine izin verdi ve 15 Mart 1939’da Almanlar Bohemya’yı işgal etti.
1940–44: 1942’de Nazilerin Yahudilere "insanî" davranışlarını göstermek için kullandıkları "örnek getto" Theresienstadt’a sürüldüm. Bir defasında bir Alman kamera ekibi gettodaydı ve yaklaştığımda beni kenara ittiler. Yalnızca Almanların tahayyülündeki Yahudi tipinde olan kaba saba veya büyük burunlu insanları çekiyorlardı. Temmuz 1944’te Naziler Kızıl Haç’ın gettoyu incelemesine izin verdi. Ziyaretten önce bir güzelleştirme projesi yürütüldü. Sahte parklar ve okullar inşa edildi. Film ekipleri gettonun "güzelliğini" filme aldılar.
1944’te Zdenka Oederan kampına sürüldü ve orada bir cephane fabrikasında çalıştı. Oederan mahkûmları daha sonra Theresienstadt’a yürütüldüler ve Mayıs 1945’te orada özgürlüklerine kavuşturuldular.
Copyright © United States Holocaust Memorial Museum, Washington, DC