Arapçada Fiil Cümlesi
Arapçada iki çeşit cümle yapısı vardır. Bir isimle başlayan cümlelere isim cümlesi, bir fiille başlayan cümlelere de fiil cümlesi denir. Diğer bir deyişle öznesi yükleminden önce gelen cümlelere isim cümlesi, yüklemi öznesinden önce gelen cümlelere de fiil cümlesi denir.
Arapça fiil cümlesi 3 ana unsurdan oluşur.
Fiil (yüklem) + Fail (özne) + Meful (tümleç/nesne)
Bu unsurların sıralaması ise sağdan sola doğru şu şekilde olur,
Önce fiil söylenir, sonra söz konusu fiili gerçekleştiren özne yani fail söylenir, sonra da failin yaptığı bu eylemden etkilenen nesne (tümleç) yani mef’ul söylenir.
Örnek:
رأي رجبٌ حسنًا (rea recebun hasanen) – Recep Hasan’ı gördü
Bu örnekte cümlemiz görmek eylemi ile yani “rea” fiili ile başlamıştır. Görme eylemini gerçekleştiren fail “Recep”tir. Bu nedenle sonu “un” şeklinde bitmiştir. Receb’in bu eyleminden etkilenen nesne ise “Hasan”dır. Bu sebeple “hasenen” şeklinde bitmiştir.
Şimdi tersini yapalım, Hasan Receb’i gördü diyelim:
رأي حسنٌ رجبًا