Selamlar dostlar, bu yazımızda, nasıl daha verimli çalışabileceğinize dair çeşitli taktikler öğreneceksiniz. Verimli çalışmanın olmazsa olmazı “not alma”dır. Bu yüzden bu yazımızda not alma ile ilgili taktiklere ve metotlara yer vereceğiz. Bu metotların bilimsel olarak da kanıtlandığını söylemeden geçmeyelim. Sadece bir yöntemi bilmeniz sizin için yeterli olmayacaktır; fakat sizin için hangi metotların en çok işe yaradığını bulmanız ve bunları duruma göre birlikte kullanmanız epey fark yaratabilir.
Cornel Not Alma Sistemi
En çok satanlar arasına girmiş “Üniversitede Nasıl Çalışılır” kitabının yazarı Cornell Üniversitesi profesörü Walter Pauk, bu not alma sistemini 1950’li yıllarda geliştirdi. Cornell metodu öğrencilere, sınıflarda sunulan ders materyallerini sistematik olarak kayıt altına almak, analiz etmek, sentezlemek, ve üzerlerine düşünmek üzerine nasıl daha verimli çalışabileceğine dair yardımcı olmaktadır ve güçlü bir not alma tekniği olarak ulusal tanınırlık kazanmıştır.
Bu metodu kullanmaya başlamak için, her bir sayfayı üç parçaya ayırın: Sağ tarafta esas not alma kısmı, sol tarafta daha küçük bir “ipuçları” sütunu ve en aşağıda ise özet kısmı. Dersteyken, fırsat buldukça semboller, kısaltmalar ve kısa cümleler kullanarak, notlarınızı not alma kısmına alın. En önemli şu bilgi kesitlerini yazınız: ana fikirleri ve destekleyici anahtar detayları.
Not aldığınız ilk 24 saat içerisinde, ideal olarak en yakın zamanda, fikirlerinizi ve sorularınızı soldaki sütuna yazın. Yedi cümleden fazla olmayacak şekilde, alt kısma da bir özet yazın. Sol sütuna yazdıklarınız daha sonradan geri dönüp notlarınıza çalışabilmeniz için paha biçilemez bir kaynak sağlayacaktır ve özetiniz ise bilgileri sentezlemeniz ve en önemli fikirlere öncelik tanıyabilmeniz için size yardımcı olacaktır.
Cornell Metodu oldukça verimlidir çünkü geri dönüp çalışabilmeniz için yerleşik araçlar temin etmektedir. Notlar kısmını elinizle veya bir kağıt parçasıyla kapatın ve yazdıklarınızı sadece sol sütuna yazmış olduğunuz ipuçları ve soruları kullanarak hatırlamayı deneyin. Bu şekilde ezberden okumak yalnızca yardımcı bir ezber aracı değil; aynı zamanda her bir unsurun önemini anladığınıza emin olmak için de bir yöntem olacaktır.
En sonunda, “Bu neden önemli?” veya “Bu halihazırda bilmekte olduğum şeylerle nasıl bağlanmaktadır?” gibi sorular sorarak, notlarınıza dair düşünmek için kısa bir zaman ayırın. Bu son adım, not almayı ezber yapmak için bir araç olmanın da ötesinde, bilgileri içselleştirmek için de bir fırsata dönüştürmektedir.
Cornell Metodu aslen üniversite öğrencileri için geliştirilmiş olsa da, ders sınıflarının dışında da kullanım alanları vardır. Aynı not alma yöntemi, kitaplar, videolar, slayt sunumları vs. gibi birçok mecrada da işe yaramaktır.
Eğer tek ihtiyacınız olan ezber yapmak ve üzerine düşünmeden öğrendiklerinizi tekrar etmekse, bunun için Cornell metodundan daha etkili yöntemler bulunmaktadır. Konu öğrendiklerinizi sentezlemek ve analiz etmek olduğunda ise, Cornell metodu benzersiz bir araç sunmaktadır ve güçlü yöntemler arasında öne çıkmaktadır.
Çizelge Metodu
Çizelge oluşturmak, notlarınızı anlaşılır ve düzenli bir şekilde tutmanıza yardımcı olan bir diğer klasik tekniktir. Notlarınızı işaretlenmiş sütunlara ayırmak suretiyle tekrarları azaltıp, tüm süreci daha efektif ve üretken hale getirebilirsiniz.
Çizelge metodu diğer çoğu metoda kıyasla daha fazla ön hazırlık gerektiriyor. Öncelikle, sayfayı birçok sayıda sütuna bölmeniz gerekiyor -çoğunlukla dört sütun tercih edilir fakat bazı konular daha az veya fazla gerektirebilir-. Her bir sütunun karşılık geldiği kategoriyi, sayfanın en tepesine yazınız. Örneğin, bir tarih dersi dinlerken, sütunlarınızı “Tarih” “Önemli Kişi” “Büyük Olaylar” ve “Genel Önemi” şeklinde etiketleyebilirsiniz.
Dersi dinleme zamanı geldiğinde, hazırlık için harcadığınız zamanı geri alacaksınız. Çünkü siz zaten her bir sütunu etiketlediniz; tek yapmanız gereken gerekli bilgiyi ait olduğu sütuna girmeniz. Örneğin, şöyle bir şey yazmanıza gerek yoktur: Birinci dünya savaşı büyük bir olaydı. Onu sadece “Büyük Olaylar” sütununa girmeniz yeterli ve artık tamamen hazırsınız.
Çizelge metodu, gerekli yazma miktarını azaltarak, hızlı işlenen derslere, sunumlara ve videolara yetişmenizi kolaylaştırır. Ayrıyeten, bilgi parçaları arasındaki ilişkiyi görselleştirmek ve bilginin genel akışını anlamak da kolaydır; özellikle de, bilgi zamansal sırasına göre organize edilmişse. Konu olguları ezberlemek olduğunda, hiçbir şey çizelge metodunu geçemez.
Çizelge metodunda karşılaştığımız en büyük zorluk hazırlık zamanıdır. Hiç hazırlığınız olmadan bir anda bir çizelge hazırlayamazsınız; konuya dair öncesinden bir bilginiz olmalıdır ki sütunları efektif bir şekilde etiketleyebilesiniz. Çizelgenin organizasyonu da sınırlayıcı olabilir; herhangi bir kutucuğa yerleşmeyen verilerle karşılaşabilirsiniz. Olur da bir şey yazmanız gerekebilir diye, elinizin üstünde bir sayfa boş kağıt tuttuğunuzdan da emin olun.
Eğer nasıl daha hızlı ders çalışabileceğinizi merak ediyorsanız, çizelge metodu bunun için en iyi yöntemlerden birisidir. İyi bir çizelge, ilgili materyalin sistematik ve düzenli bir genel görünümünü sunarak, ders çalışmanızı, ezber yapmanızı ve bilgileri tekrar gözden geçirmenizi kolaylaştırır.
Taslak Metodu
Muhtemelen not tutma metotları arasında en teşekküllü olanı taslak metodudur. 13.yüzyıla kadar uzanan, öncüleri ile ise çok daha eskilere dayanan taslak metodu, fikirleri önem ve akış sırasına göre düzenli ve özenli bir şekilde düzenleme yöntemidir. Batı dünyasında en yaygın öğretilen tekniklerden biridir ve bunun böyle olmasının haklı bir nedeni vardır.
Klasik bir taslak, farklı fikirlerin görece önemini işaret edebilmesi için, büyük ve küçük harfler ve sayılar kullanmaktadır. Her bir ana fikri I, II, III ve benzeri Romen rakamları ile belirtin. Her bir romen rakamının altına A’dan başlayarak büyük harflerle ana alt fikirleri belirtin. Daha da fazla alt-fikirler eklemeniz gerekirse sayıları ve küçük harfleri parantez içinde kullanın.
Başarılı bir taslağın anahtar noktası her bir bölüm başlığının altına fazladan az bir boşluk bırakmaktır. Sonuçta, tüm bilgi kaynakları iyi bir taslak gibi iyi organize edilmiş değildir. Fazladan boşluk bırakmanız, öğretmeniniz konuya tekrar geri döndüğünde veya ikinci kere izlediğiniz bir videoda fark ettiğiniz yeni bilgileri girebilmek için boş alana sahip olacağınız anlamına gelir.
Taslaklar bilgiyi anlaşılır ve düzenli bir şekilde sergilediği için onları ders çalışma araçları olarak kullanmak kolaydır. Birçok öğrenci taslak metodunu, bilginin analizini ve sentezini gerektirdiği için özet çıkarmada kullanmaktadır. Tek ihtiyacınız olan ezber yapmaksa, satır satır tüm taslağı ezbere okuyun. Gerekirse yanına bir takım sorular veya ipuçları doldurun.
Taslak metodu, eğer bilgi kaynağınız bir ders kitabı gibi özenli bir şekilde düzenlenmiş bir dokümansa, özellikle etkili bir not alma metodudur. Çoğu ders kitabı, konu başlıkları, konu alt-başlıkları ve tek bir fikre odaklı paragraflardan oluşan kolayca taslağa dönüştürülebilir yapısı sayesinde kolay taslak oluşturma imkanı sağlar. Devlet siteleri veya eğitim siteleri gibi bazı elektronik kaynaklar da taslak benzeri yapılar kullanır. Taslaklar ayrıyeten güçlü bir görsel bileşene sahiptir, böylece bir takım belirli öğrenme biçimleriyle de iyi bir uyum sağlar.
Öyleyse taslak metodu en iyi, düzenli şekilde öğrenmek birinci önceliğiniz olduğunda işe yarar. Eğer düzensiz bir bilgi ile uğraşıyorsanız ve soyut bağlantılar oluşturmanız gerekiyorsa, daha farklı bir metot araştırmanız daha verimli olur.
Ekibe katılmak için buraya tıklayın
Zihin Haritası Metodu
Eğer görsel-odaklı biriyseniz ve nasıl çalışabileceğinizi merak ediyorsanız, zihin haritası yönteminden iyisini bulamazsınız. Bu benzersiz metot fikirler arasındaki bağlantıları tek bir merkezi fikirden çıkacak şekilde gösteren bir grafik düzenleyicisi yaratır. İngiliz yazar Tony Buzan “zihin haritası” teriminin fikir yaratıcısı olarak itibar kazanmıştır, fakat altta yatan prensipler çok daha eskilere dayanır. Filozofların benzer teknikleri 3. yüzyıl kadar erken tarihlerden beri kullandığı bilinmektedir.
Zihin haritasının arkasındaki teori, beyninizle aynı mimariyi kullanmasıdır. Sayfanın en üstünden başlamak yerine, ortasından başlar ve fikirler mantıksal bir biçimde bu merkezi noktadan yayılım gösterir. Her bir ana nokta için, merkezi baloncuktan kavisli bir çizgi çizin ve bir veya iki kelimeyle etiketleyin. Ek bilgiler topladıkça, daha ince detaylarla etiketlenmiş daha ince çizgiler çizin. Birçok zihin haritası uzmanı, akılda kalıcılığı arttırmak için renk kullanmayı tavsiye ediyor; böylece ezberlemesi daha kolay olur.
Zihin haritası, fikirler arasındaki mantıksal ve düzen içindeki ilişkileri gösterdiği için taslak metodunda olan birçok yararı barındırır. Yine de, taslaklar doğrusalken, zihin haritaları daireseldir. Bu da bir bilgiye ulaşmak istediğinizde notlarınızın içinde didinip durmaya ihtiyacınız olmadığı anlamına gelir; haritanın dallarını takip edin, hiç vakit kaybetmeden orada olacaksınız.
Yine de, olguları kaydetmek söz konusu olduğunda zihin haritası epey minimalist olma eğilimindedir. Yüksek miktarda bilgiyi kayıt altına almak için etkili değillerdir, bu da spesifik bir şeyi aramaya ihtiyacınız olduğu takdirde referans sağlaması için orijinal kaynağı bulundurmanızın en iyisi olduğu anlamına gelir. Eğer bir derste her bir detayı not almak istiyorsanız, önce cümle veya çizelge metodunu kullanın. Daha sonra bu notlarınızı temel alarak bir zihin haritası oluşturursunuz.
Zihin haritası metodu, öğrenme ve çalışma teknikleri tedarikçileri arasında sıcak gündem olduğu için, bu metottan en iyi şekilde faydalanabilmek için birçok kaynak bulunmaktadır. Karmaşık ve çok yönlü bir konuyu öğrenmeye ihtiyacınız varsa, adanmış bir zihin haritası aracına yatırım yapmakla iyi edersiniz.
Hangi metodun çalışmanıza uygun olduğunu ve daha verimli olduğunu belirledikten sonra, hepinize iyi çalışmalar.
Neverfap Akademi Ekibinden Muhammed Er’e “discoverbusiness” kaynaklı çevirisinden dolayı teşekkür ederiz.