Bu makaledeki ortak yazarlar Lena Dicken, Psy.D. Dr. Lena Dicken Santa Monica, Kaliforniya’da faaliyet gösteren bir klinik psikologtur. Sekiz yılı aşkın deneyime sahip olan Dr. Dicken anksiyete, depresyon, yaşam geçişleri ve ilişki güçlükleri terapilerinde uzmanlaşmıştır. Psikodinamik, bilişsel davranışsal ve farkındalık temelli terapileri birleştiren bütünleştirici bir yaklaşım kullanır. Dr. Dicken, Manoa'daki Hawaii Üniversitesi'nden Bütünleştirici Tıp alanında lisans derecesine sahip olup yüksek lisansını Los Angeles Argosy Üniversitesi'nde Danışmanlık Psikolojisi alanında, psikoloji doktorasını Westwood'daki Chicago Profesyonel Psikoloji Okulu'nda Klinik Psikoloji alanında tamamlamıştır. Dr. Dicken'ın çalışmaları GOOP, The Chalkboard Magazine ve diğer birçok makale ve podcast'te yer almıştır. Kendisi hâlen Kaliforniya eyaletinde lisanslı bir psikologtur.
Bu makalede atıfta bulunulan 21 referans vardır ve bu referanslara sayfanın sonunda ulaşılabilir.
Bu makale 1.010 defa görüntülenmiştir.
Ebeveynlerin gerçeklik duygunu reddetmeye, küçümsemeye ve manipüle etmeye çalıştığında ne yapacağını bilmek gerçekten zor olabilir.[1] X Güvenliir Kaynak National Domestic Violence Hotline Kaynağa git Kaç yaşında olursan ol, özellikle bir ebeveynin manipülatif davranışları üzgün ve hükümsüz hissetmene neden olabilir. Neyse ki, daha sağlıklı bir aile ortamına ve kendi ayaklarının üzerinde durmaya doğru ilerlerken, duygusal olarak kendini korumak ve manipülatör kişilerden uzaklaşmak için adımlar atabilirsin!
Adımlar
Yöntem 1
Yöntem 1 / 11:Bir manipülatörün yalanlarını kabul etme.
-
1İçgüdülerinle hareket et ve ne olduğuna dair hafızana güven. Manipülatörlerin kötü davranışlardan kurtulmak için "Bunu söylemedim/yapmadım." veya "Öyle olmadı." demeye çalışması tamamen sinir bozucu ve kafa karıştırıcı olabilir.[2] X Uzman Kaynak Lena Dicken, Psy.D
Klinik Psikolog Uzmanla Görüşme. 15 December 2020. Bir şey olduktan sonra kuralları veya beklentilerini değiştirmeye bile çalışabilirler. Örneğin, ebeveynin saat 22:00'a kadar dışarıda kalabileceğini söyleyip de eve zamanında geldiğinde 21:00'da evde olmanı beklediğini iddia edebilir.[3] X Kaynağı araştır
Reklam
- Eğer bu kişiyle yüzleşmenin güvenli olduğunu düşünüyorsan, “Hayır. Ne olduğunu gayet iyi biliyorum. Aslında olan şey…" diyerek karşılık ver.
- Manipülatif kişiyle tartışmak istemiyorsan, "Seninle bunun tartışmasına girmeyeceğim." de ve uzaklaş. Eğer çekip gidemiyorsan o kişiyi mümkün olduğunca görmezden gel.[4] X Kaynağı araştır
- Manipülatif kişi yalanlarıyla seni özür dilettirmeye veya kötü hissettirmeye çalışsa bile güçlü kal. Özür dileme veya kendini küçümseyen yorumlar yapma. Yaşadıkların ve hakikat önemlidir!
Yöntem 2
Yöntem 2 / 11:Hakaret veya suçlamalarla anında yüzleş.
-
1Eğer kendini güvende hissediyorsan net sınırlar belirleyerek kendini savun. Birisi duygusal sınırlarından birini kaba bir dille aştığında, gerçekten incinmiş, kızgın veya üzgün hissedebilirsin. Vücudunun tepkisini dinle ve bu şekilde hissetmenin normal olduğunu kabul et. Ardından, nasıl hissettiğini söyleyerek yanıt ver ve sana bu şekilde davranacaklarsa onlarla konuşmak istemediğini bildir.[5] X Uzman Kaynak Lena Dicken, Psy.D
Klinik Psikolog Uzmanla Görüşme. 15 December 2020. Duygusal sınırlarını görmezden geliyorlarsa odadan veya mekândan ayrılmaya çalış.[6] X Kaynağı araştır
- “Benimle daha kibar bir şekilde konuşmanı tercih ederim” de.
- Bir manipülatörün incitici iddialarına veya tonuna, "Bana 'aptal' diye hitap ettiğinde seninle iletişim kurmak benim için zor." gibi bir şey söyleyerek yanıt ver.
- “Çok duygusalsın.” ya da “Bunu yapmasaydın seni cezalandırmazdım.” gibi bir suçlamaya, “Neden böyle hissettiğini anlıyorum ama ben farklı hissediyorum ve bunun adil olmadığını düşünüyorum.” diyerek yanıt ver.[7] X Güvenliir Kaynak PubMed Central Kaynağa git
Yöntem 3
Yöntem 3 / 11:Fiziksel sınırlar belirle.
-
1Evin dışında vakit geçir, uzaklaş veya kapına bir kilit al. Evde yaşıyorsan ve hâlâ okula gidiyorsan evde geçirmen gereken zamanı azaltmak için daha fazla kulübe katıl veya okul sonrası etütlere git. Uzakta yaşıyorsan ebeveynlerinle ne sıklıkta iletişim kuracağınla ilgili bir kural belirle. Bir sohbette bu sınırlardan bahsetmenin güvenli olduğunu düşünüyorsan sınırlarını ebeveynlerinle paylaş.[8] X Kaynağı araştır
Reklam
- “Daireme haftasonu kalmak için gelmek yerine akşam yemeğine gelmenizi tercih ederim.”
- “Her gün, çalışmak için bir arkadaşımın evine gideceğim. Akşam yemeğinden sonra geri döneceğim”
- “Seni her Cumartesi ararım ama iş günlerinde aramalarına geri dönmem.”
Yöntem 4
Yöntem 4 / 11:Öz olumlamalarını yaz veya kaydet.
-
1Manipülatör kişiyle yüzleşemeyeceğini düşünüyorsan bunu dene. Sen kıymetli bir insansın, ama bir manipülatörle uğraşırken bunu hatırlamak zor olabilir. Bir manipülatörün senin hakkında yaptığı olumsuz ifadelere karşı çık ve yüksek sesle veya özel bir günlükte olumlu ifadeleri tekrarlayarak değerini kendine hatırlat.[9] X Kaynağı araştır
Yöntem 5
Yöntem 5 / 11:Öz saygını yeniden inşa et.
-
1Aktivitelere devam et ve seni neşelendiren insanlarla zaman geçir. Etrafındakilerin sevgisini ve onayını hak ediyorsun, bu yüzden hayatında sana neşe getiren ilişkilere yüklen. Arkadaşlarınla veya kendi başına, neler yapabileceğini kendine göstermek için gönüllü olmayı, yeni bir hobiyi veya yeni bir egzersiz türünü dene![12] X Kaynağı araştır Benlik algınla bağlantı kurmak zorsa güçlü bir güven duygusu oluşturman için sana fazladan destek vermekten memnuniyet duyacak bir danışmana başvurabilirsin.[13] X Kaynağı araştırReklam
Yöntem 6
Yöntem 6 / 11:Gerçeklik duygusunu korumak için kanıt topla.
-
1Manipülasyonu dijital olarak kaydet veya bir tanık bul. Bir manipülatörün gerçek duruma karşı yalanlarını gösteren kanıtın olduğunda, doğru olduğunu bildiğin şeyi doğrulayabilirsin. Dahası, istismarın tırmanması durumunda delilleri yetkililere sunabilirsin.[15] X Kaynağı araştır
- Bir manipülatörün sözlü tacizde bulunduğunu veya yalan söylediğini yakalamak için telefonuna ses veya video kaydı yapabilirsin.
- Güvendiğin bir arkadaşın varsa veya bir ruh sağlığı uzmanı tanıyorsan bir tanığının olması için manipülatör ebeveynin ile tartışırken onları ara ve telefonda tut.
- Kanıtları saklama konusunda çok dikkatli ol. Bir yedeğin olması için dijital kayıtları, fotoğrafları ve videoları buluta yükle.
Yöntem 7
Yöntem 7 / 11:Bir özür veya kişilik değişikliği bekleme.
-
1İlişkiyi keserek duygusal enerjiyi boşalt. Biriyle olan bağını koparmak gerçekten zor gelebilir, ancak pozitif ilişkilerle dolu yeni bir hayata kucak açmak için önemli bir adımdır. Manipülatörler genellikle borderline veya narsistik kişilik bozuklukları olan, sana karşı davranışlarının asla farkında olmayan, bunun için gerçekten özür dilemeyen veya pişmanlık duymayan kişilerdir. Bundan daha fazlasını hak ediyorsun! Özür beklemek yerine devam etmeyi seçtiğinde, hayatındaki diğer insanlarla anlamlı, yapıcı bağlantılar kurmanın kapısını açmış olursun.[16] X Kaynağı araştır
Reklam
- Duygularını ve deneyimlerini onaylayan arkadaşlarınla ve aile bireyleriyle daha fazla zaman geçirerek destek ağını geliştir.[17] X Kaynağı araştır
Yöntem 8
Yöntem 8 / 11:Yetişkinsen bağlarını kopar.
-
1Ebeveynini ne zaman arayacağını, ona ne zaman kısa mesaj göndereceğini ve onu ne zaman ziyaret edeceğini seç. Bir manipülatör, açıklama yapman için sana laf dokundurabilir ve bağları koparma arzun hakkında seninle tartışmaya çalışabilir. Onlara ne sıklıkla iletişim kurmak istediğini söyleyerek açık ve kesin bir şekilde yanıt ver. Bağları koparmayı seçmek, sağlığına toksik ilişkiden daha fazla öncelik verebileceğin anlamına gelir.[18] X Kaynağı araştır
- “Tatillerde iki günlüğüne eve gelmekten memnunum ama yıl boyunca ziyaret etmemeyi tercih ediyorum.”
- “Sadece annem veya kız kardeşim gibi biri etraftayken seninle konuşurken rahat hissediyorum.”
- Manipülatif ebeveynin seninle aile dostları veya akrabalar aracılığıyla iletişim kurmaya çalışırsa, “Bu ilişkiyi özel tutmak istiyorum. Annem/babam/ebeveynlerim hakkında konuşmamayı tercih ediyorum.” de.
- Bir manipülasyon destek veya narsisistik istismardan kurtulanlar grubuna katıl.
Yöntem 9
Yöntem 9 / 11:Aile terapisini düşün.
-
1Manipülatif kişiyle iyileşme ve arabuluculuk yolunu tercih et. Aile terapisine gittiğinizde, ailendeki çatışmalarını belirlemek ve problem çözmek için hep birlikte terapistle konuşacaksınız.[19] X Güvenliir Kaynak Mayo Clinic Kaynağa git Evde duyulmakta zorlandığını hissediyorsan bir terapist, bakış açını dile getirmene yardımcı olabilir. Ancak, manipülatif kişinin terapiye gitmesini sağlamanın çok zor olduğunu ve genellikle problem çıkardıklarını kabul etmeyeceklerini unutma.[20] X Kaynağı araştır
Reklam
- Bir terapist bulmak için aile hekiminden bir sevk iste veya internete bak. Ayrıca yerel belediyelere, ruh sağlığı derneklerine veya iş yeri hekimine sorabilirsin.
Yöntem 10
Yöntem 10 / 11:Bir danışmanla konuş.
-
1Güvenini yeniden inşa et ve bu zor durumu terapide işle. Manipülasyon sırasında veya sonrasında, kendini inançlarını ve deneyimlerini sorgularken ve hatta belki de umutsuz veya depresif hisseder hâlde bulan sadece sen değilsin. Okul veya iş yeri hekimi, aile hekimi veya yerel ruh sağlığı kuruluşları aracılığıyla iyileşme yolculuğunu desteklemek için bir danışman veya terapist bulabilirsin. Harika bir danışman bulduğundan emin olmak için uzman bir ruh sağlığı uzmanı ara.[21] X Güvenliir Kaynak American Psychological Association Kaynağa git
- Ehliyetin yoksa çevrimiçi terapileri dene.
- Eğer ekonomik olarak terapiyi karşılayamıyorsan duygusal istismarla baş eden insanlar için destek gruplarına katılarak güçlü bir destek ağı inşa edebilirsin.[22] X Kaynağı araştır
- Diğer bir ücretsiz danışmanlık alternatifi olarak internetten yakınındaki eğitim kliniklerini (orada bir klinik terapi öğrencisi ile görüşeceksin) veya ücretsiz danışmanlık hizmeti sunan toplum ruh sağlığı merkezlerini ara.[23] X Kaynağı araştır
Yöntem 11
Yöntem 11 / 11:Çocuksan olası istismarı bildir.
-
1Sürekli hakaret, reddedilme ve azarlama duygusal istismara işaret eder.[24] X Güvenliir Kaynak Mayo Clinic Kaynağa git Eğer ebeveynin sınırlarına saygı göstermiyorsa ve düzenli olarak manipülasyona maruz kalıyorsan veya evinde kendini güvende hissetmiyorsan yardım iste. Kimsenin sana böyle davranmaya hakkı yok! Bir doktor, koç, bakıcı veya öğretmen gibi güvenilir bir yetişkine anlatarak duygusal istismarı bildirebilirsin.
Reklam
- Öğretmenlerin, bakıcılar ve okul koçları bildirim yapmakla yükümlü kişilerdir, yani istismar şüphelerini yasal olarak belirtilen makamlara (Çocuk Koruma Hizmetleri ve polisi gibi) bildirmeleri gerekir.
- Çocuk istismarı ve ilgili kurumlara sevk hakkında daha fazla bilgi almak için Aile Bakanlığı’nın Alo 183 Kadın, Çocuk ve Sosyal Hizmet Danışma Hattını ara.[25] X Güvenliir Kaynak Mayo Clinic Kaynağa git
Referanslar
- ↑ https://www.thehotline.org/resources/what-is-gaslighting/
- ↑ Lena Dicken, Psy.D. Klinik Psikolog. Uzmanla Görüşme. 15 December 2020.
- ↑ https://www.jucm.com/thats-not-what-happened-how-to-deal-with-gaslighting-in-the-workplace/
- ↑ https://www.youtube.com/watch?v=29gI1S75LnQ&t=465s&ab_channel=JuliaKristinaCounselling
- ↑ Lena Dicken, Psy.D. Klinik Psikolog. Uzmanla Görüşme. 15 December 2020.
- ↑ https://www.youtube.com/watch?v=HfU3vliw_08&t=266s&ab_channel=KatiMorton
- ↑ https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5961625/
- ↑ https://www.youtube.com/watch?t=228&v=HfU3vliw_08&feature=youtu.be&ab_channel=KatiMorton
- ↑ https://psychcentral.com/blog/7-ways-to-extinguish-gaslighting
- ↑ https://psychcentral.com/blog/childhood-neglect/2019/02/38-daily-affirmations-for-healing-your-childhood-emotional-neglect
- ↑ https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/adult-health/in-depth/self-esteem/art-20045374
- ↑ https://www.domesticshelters.org/articles/after-abuse/rebuilding-your-self-esteem-after-abuse
- ↑ https://psychcentral.com/blog/7-ways-to-extinguish-gaslighting
- ↑ https://www.thehotline.org/resources/5-powerful-self-care-tips-for-abuse-and-trauma-survivors/
- ↑ https://www.domesticshelters.org/articles/legal/collecting-evidence-of-abuse-without-danger
- ↑ https://www.wpr.org/how-identify-and-deal-gaslighting-behavior
- ↑ https://psychcentral.com/blog/7-ways-to-extinguish-gaslighting
- ↑ https://www.abc.net.au/news/2019-04-21/gaslighting-is-domestic-violence-happens-to-children-too-expert/11003116
- ↑ https://www.mayoclinic.org/tests-procedures/family-therapy/about/pac-20385237
- ↑ https://www.wpr.org/listen/1351681
- ↑ https://www.apa.org/ptsd-guideline/patients-and-families/finding-good-therapist
- ↑ https://psychcentral.com/blog/what-to-do-when-you-cant-afford-therapy
- ↑ https://psychcentral.com/blog/what-to-do-when-you-cant-afford-therapy
- ↑ https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/child-abuse/symptoms-causes/syc-20370864
- ↑ https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/child-abuse/diagnosis-treatment/drc-20370867