Yılların Bitmek Bilmeyen Efsanesi: "Kansere Çare Bulundu Ama Saklanıyor"
öncelikle şunu aradan çıkartalım: kansere çare bulunması diye bir şey yok çünkü kanser bir tane hastalık değil
bugün bilinen 200'den fazla kanser çeşidi var ve birinin tedavisinde kullanılan ilaç başka bir kanserin tedavisinde tamamen faydasız olabiliyor. 200'den fazla kanser çeşidi demek 200'den fazla tedavi şekli demektir. yani tek kalemde kansere çare bulunması imkansız. bunu kanser araştırmalarında bulunmuş herhangi birine doğrulatabilirsiniz.
ikinci mevzuya gelelim, kansere çare bulunup saklanıyorsa bu çare bulup saklayan kimdir?
devlet midir? üniversiteler midir? ilaç şirketleri midir? cia midir? kahrolası federaller midir? kimdir? eğer kansere çare bulup saklayan kurum devletse (diyelim ki alman devleti) devlet niye böyle bir şey yapsın ki? üniversitelerdeki araştırma görevlileri zaten kansere çare bulsalar tarihe geçeceklerdir ve adamlar kansere çare bulsalar saklamak bir yana anında onlarca makale yazıp yayınlarlar.
peki ya ilaç şirketleri? genelde şu söylenir "ilaç şirketleri kansere çare buldular ama şu anki ilaçlarının karı düşmesin diye saklıyorlar." böyle saçma bir şey olabilir mi? bugün ilaç şirketinin biri kansere çare bulsa bir senede karını 10'a katlar. bugün ilaç endüstrisindeki patentlerin tamamına yakını sınırlı sürededir. yani siz devasa bir ilaç şirketi olarak 2 milyar dolar harcayıp bir ilaç üretiyorsunuz, 5-6 yıl sonra patent dolunca o ilacın aynısını diğer şirketler de üretebiliyorlar. bu insanlar için iyi bir şey çünkü 5-6 yıl sonra o ilacın fiyatı düşüyor ama sürekli karını arttırmak isteyen ilaç şirketleri sürekli yeni ilaçlar üretmek zorundalar. işte bu yüzden hiçbir ilaç şirketi bulduğu herhangi bir ilacı saklamaz.
halka açık bazı büyük ilaç şirketlerinin kitaplarını açıp baktığımızda şu anda devam eden yüzlerce kanser araştırması ve bunlara harcanan milyarlarca dolar görüyoruz. bir şirket enayi mi de kansere çare bulup sonra hala kanser araştırmalarına milyarlarca dolar harcasın? dünyanın en büyük ilaç şirketlerinden johnson and johnson şirketi geçen sene tıbbi araştırmalara 7.7 milyar dolar harcamış ve bu paranın üçte biri kanser araştırmalarına gitmiş. avrupa'nın en büyük ilaç şirketlerinden roche geçen sene 8.5 milyar isviçre frangını tıbbi araştırmalar için harcamış ve bunun yarısına yakını kanser araştırmalarına gitmiş. dünyadaki 50 büyük ilaç şirketini birleştirince yıllık kanser araştırmalarına harcanan miktar 50 milyar dolara yaklaşıyor. bu rakama üniversitelerin ve devlet kurumlarının yaptığı harcamalar dahil değil. şirketler enayi mi de yılda 50 milyar dolar harcadıkları bir şeye çare bulup saklasınlar ve her sene 50 milyar dolar harcamaya devam etsinler?
hadi argümanı biraz daha taşımak için 200 çeşit kanser türü olduğunu ve kansere çare bulup sakladığı iddia edilen şirketlerin her yıl kanser araştırmalarına döktüğü 50 milyar doları unutalım ve ilaç şirketleri kansere çare buldu ama saklıyorlar demeye devam edelim. bu şirketlerde çalışan binlerce araştırma görevlisi var. kansere çare bulunsa ve saklansa bu şirketlerdeki binlerce araştırmacıdan biri bile mi ağzını açıp laf söylemeyecek? bir ilaç şirketinde araştırmacı olarak çalışsanız, kansere çare bulsanız ve şirketiniz o çareyi halktan saklasa, o bilgileri alıp başka şirketlere veya başka ülkelere sızdırabilirsiniz. bugün amerikan şirketlerinden biri kansere çare bulsa onun bilgisi çoktan çin gibi ülkelere sızdırılırdı çünkü abd'nin en büyük ilaç şirketlerine binlerce çin vatandaşı araştırmacı olarak çalışıyor.
bunun dışında eskiden büyük ilaç şirketlerinde çalışmış olup sonradan kendi şirketini kurmuş insanlar da var. piyasada yüzlerce bu şekilde şirket var. örneğin immunocellular therapeutics şirketi imunoterapi yöntemini kullanarak kansere çare bulmaya çalışan ve topu topu 5-6 kişiden oluşan bir şirket. bu şirket borsada para toplayarak bugünkü değeri olan 60 milyon dolara ulaşmış durumda. bu şekilde sadece amerika'da 300'den fazla şirket var ve her şirket farklı bir kanser türü üzerinde ve farklı yöntemlerle çalışıyor. avrupa'da ve asya'da bu şekilde binlerce şirket var. kansere çare bulunmuş ve saklanıyor olsa bunlardan biri de aynı yöntemi replike edebilirdi.
bununla da kalmıyor dünyada kanser üzerinde bağımsız olarak araştırmalarda bulunan binlerce akademisyen ve yüzlerce tıp fakültesi ve hastane var. bunlardan biri kansere çare bulsa zaten saklaması mantıken imkansız çünkü saklamaları durumunda hiçbir karları olmayacak, sadece zararları olacak.
hadi bütün bunları unutalım ve argümana en baştan başlayalım, diyelim ki roche şirketi kansere çare buldu ve insanlardan saklıyor
ve yine diyelim ki roche'nin piyasada 30 farklı kanser ilacı var ve bunlar 30 farklı kanserin tedavisinde kullanılıyor ama bu ilaçların hiçbiri kansere tamamen çare değil. bu ilaçların tamamının patenti 5-7 yıl arasında bitecek ve şirketin bu ilaçlardan kazanacağı para %60-70 oranında düşüş gösterecek. bu durumda roche'nin kansere bulduğu çareyi piyasaya sürmesi şirketin zararına değil yararına oluyor çünkü şirketin mevcut ilaçlarının karı zaten düşecek. kaldı ki dünya'da kanser araştırması yapan bir sürü şirket olduğuna göre rakipler de sürekli yeni ilaçlar bulunacak ve roche'nin mevcut ilaç portfolyosunun değeri giderek düşecektir. bu durumda kansere çare bulan roche'nin bunu saklamasının şirkete hiçbir karı yok.
bir de diyelim ki x şirketi kansere çare buldu ama mevcut ilaçlarının karı azalmasın diye bu yeni ilacı piyasaya sürmedi. x şirketinin kansere çare bulması aynı teknolojileri kullanan diğer şirketlerin de er ya da geç aynı çareyi bulacağı anlamına geliyor. bu durumda x şirketi kansere çare olarak bulduğu ama sakladığı ilacı y şirketi bulup da x'den önce piyasaya sürerse ne olacak? bu kez x şirketinin tüm kanser gelirleri sıfıra inecek. bir şirket enayi mi de bunu yapsın?
steve jobs gibi milyar dolarları olan bir insan 50'li yaşlarında kansere yenik düştü. ortada gizli bir kanser ilacı olsaydı eminim steve jobs kanserden kurtulmak için bu ilaca 5-6 milyar dolar verirdi, en büyük ilaç şirketlerinin bile yıllık kanser ilaç karı bu kadar değil.
kansere çare bulunması ilaç şirketlerinin karını azaltmaz çünkü insan biyolojik bir varlıktır. bugün bir hastalığı atlatırsınız yarın başka bir hastalığa yakalanırsınız. sonuçta insanlar ölümsüz değiller. kansere çare bulunca bir anda insanlar ölümsüz olmayacak. bu kez başka hastalıklar çıkacak veya normalde bir kere kansere yakalanıp ölen bir insan ömrü boyunca 4-5 kere kansere yakalanıp defalarca kanseri yenmek durumunda kalacak ve her seferinde yeniden kanser tedavisine para harcayacaktır. bu durumda kansere çare bulmak ilaç şirketleri için çok daha karlıdır.
nereden tutarsanız tütün "kansere çare bulundu ama saklandı" muhabbeti geyikten ileri gitmiyor.