1546 tarihli İstanbul Vakıfları Tahrir Defterleri' nde Samatya' nın ismini Mahalle-i Bab-ı Samatya " Samatya Kapısı Mahallesi olarak görmekteyiz. Osmanlı İstanbul' unun bu tarihi semtinde, bu ismin hangi tarihe kadar kullanıldığı bilinmemekle birlikte, Ekrem Hakkı Ayverdi, mahalle isminin 16. Asırdan sonra semt ismine dönüştüğünü kaydetmektedir.
Bizans döneminde Samatya semtinin isim kaynağı olarak “kum” ya da “kumluk” anlamınadan gelen Psamathos olduğu ileri sürülmektedir. Bu dönemde bölge, Psamathia ve ya Psamathae olarak adlandırılmaktadır. Osmanlı kaynaklarında Samatya ismine İsbomasya, İbsomasya ve İbsomatya gibi çeşitli imlalarda rastlanmaktadır.
Samatya Meydanı Cephe Sağlıklaştırma Yapım İşi kapsamında Samatya meydanına açılan Büyük kuleli Caddesi, Eski Kullukçu Sokak, Şarap Sokağı, Gümüş Yüksük Sokak, Akıncı Sokakta bulunan 25 adet yapının cephesi düzenlenmiştir.
Yapılan uygulamalar şunlardır:
- Cephe boyası için pastel tonlarda yapılan renk seçimleriyle ağır kütle etkisi veren betonarme yüzeylerin daha yumuşak bir etki bırakması sağlanmıştır.
- Tarihi Çevrenin kimliğine uygun olan kaplama malzemeleri (Prekast elemanlar, EPS Polistren Köpük Kat Silmesi, Pencere Sövesi vb) cephelerde uygulanmıştır.
- Cephe estetiğine aykırı ve görüntü kirliliği yaratan tabela, klima vb. elemanların düzenlenmesine ilişkin öneriler getirilmiş ve mülk sahipleriyle ortak bir karara varılarak en uygun tabela modeli ve rengi seçilmiş ve uygulaması yapılmıştır.