Çölyak Nedir ?
Çölyak glütene karşı kalıcı hassasiyet durumudur.
Gluten buğday, yulaf, arpa, çavdar ve kamut gibi diğer tahıllarda bulunan bir proteindir. Genetik olarak eğilimli olan herhangi yaştaki deneklerin gluten içe- ren gıdalardan çok az miktarda yemesi dahi ince bağırsakta bağışık bir tepkiyi tetikler ve kronik iltihaba sebep olur. Bu da nihai olarak bağırsak villüslerinin yok olmasına neden olur. Bu süreçte insandan insana değişen çeşitli semptomlar vardır. Sağlıklı bir kişinin bağırsak duvarı villüsler ve mikrovillüslerle kaplı olup bunların işlevi besinlerin emilmesine yardımcı olmak üzere bağırsağın yüzey alanını arttırmaktır. Ancak çölyak hastalarında bu villüsler büyük oranda azalır ve bağırsağın mukoza zarı zarar görür. Yüzey alanındaki azalmadan dolayı pro- tein, yağ, karbonhidrat, vitamin ve mineral gibi besinlerin emilmesi engellenir, bu da kötü beslenmeye ve işlev kaybına sebep olur.
Glüten enteropatisi çapında rastlanan en sık alerjilerden biridir. Nüfusun çoğunluğunu Avrupa kökenli insanların oluşturduğu ülkelerde (Avrupa, Kuzey ve Güney Amerika ve Avustralya) yaklaşık her 100 kişiden biri bu durumdan etkilenmektedir. Yüksek miktarlarda buğday tüketilen Kuzey Afrika, Orta Doğu ve Hindistan gibi gelişmekte olan bölgelerde benzer bir sıklıkta görüldüğü bildirilmiştir.
Gluten nedir?
Gluten buğday, yulaf, arpa, çav- dar ve kamut gibi bazı tahıllarda bulunan bir protein maddesidir. Glütenin çok az besin değeri bulunur. Aslında bu proteinin asıl işlevi, unun bağlanmasını sağlayarak ekmeğin pişmesine olanak tanıyan bir yapıştırıcı araç olarak işlev görmesidir.