- Mozartın Hayatı,
-
27 Ocak 1756 yılında Avusturya’ nın Salzburg şehrinde dünyaya gelen Wolfgang Amadeus Mozart 5 Aralık 1791 yılında Viyana’ da hayata gözlerini yumdu. Mozart Avrupalı bestekârların en popüler, en üretken bestekârlarından biridir. 35 yıllık ömrüne 626 eser sığdırmıştır. Mozart’ ın En önemli esin kaynaklarından biri Johann Christian Bach’tır, daha sonra arkadaş olmuşlardır. Mozart annesi ile beraber çıktığı Münih, Mannheim ve Paris’i kapsayan Avrupa turunda Aloysia Weber’e aşık olur, ancak daha sonra ikili ayrılır. 4 yıl sonra da, babasının istememesine rağmen Aloysia’nın kız kardeşi Constanze ile evlenir. Daha sonra opera şefi olan Mozart başpiskoposun müzik işleriyle ilgilenmek istemez. Bunu söylemesiyle de başpiskopos desteğini Mozart üzerinden çeker. Bunun üzerine Mozart aristokrasinin ilgisiyle özgür olarak müziğini geliştirmek için Viyana’ ya yerleşir. Mehter ritminden esinlenen Mozart, 11 numaralı La Majör Piyano Sonatı’nın ( K. 311) 3. bölümünde “Ronda alla Turca” (Türk Marşı)’nı besteler. Ayrıca Viyana’da Türk elçinin kızı Zaide için adına opera bestelemiştir. Mozart’ın operası Saraydan Kız Kaçırma (Die Entführung aus dem Serail) ile büyük bir başarıya ulaşır. Bu operasında bahsedilen saray, Topkapı Sarayı olmayıp, Akdeniz kıyılarında bir yazlık köşktür. Mozart barok tarzında yeni bir müzik stili ve dili yaratılmasını sağlar. Sihirli Flüt (Die Zauberflöte) bu örneklerden biridir ve finali de 41. Senfoni’dir. Viyana’daki ilk yıllarında, Mozart, Beethoven’ın da hocası olan Franz Joseph Haydn ile tanışır ve arkadaş olurlar.
1782 ila 1785 yılları arasında, Mozart piyano konçertolarında solo olarak çıktığı seri konserler verir ve bunlar en güzel çalışmaları olarak kabul edilir. Bu konserler finansal açıdan da başarılı olmuştur. 1785′den sonra ise, Mozart sahneye daha az çıkar ve sadece birkaç konçerto yazar. Maynard Solomon bunu Mozart’ın elindeki yaralardan dolayı
olduğunu söylemektedir, başka bir bakış açısına göre ise halk artık ona aynı ilgi göstermemeştir.
Mozart 18′inci yüzyıl Avrupa’sındaki Aydınlanma Çağı’ndan da esinlenir ve 1784 yılında Mason olur. Locası spesifik olarak deist yerine katoliktir ve babası 1787′de ölmeden önce de babasını kendi inanışına çekmeye çalışır. Sihirli Flüt (Die Zauberflöte), sondan ikinci operası, da masonik alegoriler içermektedir. Mozart ayrıca Haydn ile aynı mason locasındadır.
Mozart hayatında nadiren maddi zorluklar yaşamıştır. 1784 ile 1787 arasında bugün de ziyaret edilen Domgasse 5′te St. Stephen Katedrali arkasında, yedi odalı bir apartmanda yaşamıştır. Burada 1786′da Figaro’nun Düğünü (La nozze di Figaro) operasını bestelemiştir.
İsminin yazılı olmadığı bir mezar taşı ile gömülü olduğu için, genelde Mozart’ın parasız ve unutulmuş olarak öldüğü söylenir. Ancak, Viyana’da eskisi kadar yüksek yaşam standartlarında yaşamasa da, komisyonlardan iyi bir gelir elde ediyordu. Ancak, servetini kontrol edemiyordu. Annesi hakkında “Wolfgang ne zaman yeni bir şeyler kazanırsa, kendisini ve malını etrafına veriyordu” demiştir. Oldukça masraflı yaşamı da, o’nu birçok kez kredi almaya yöneltmiştir. Birçok yalvarış mektupları hâlâ günümüzde vardır, ama fakirliğine değin harcamalarına olduğu kadar fazla bir delil yoktur. Toplu bir mezarda değil, 1785 Avusturya kanunlarına göre halka
ait bir mezara gömülmüştür.
1809′da Constanze Danimarkalı diplomat Georg Nikolaus von Nissen ile evlenir. Yeni eşi de Mozart’ın büyük bir hayranıdır ve Mozart üzerine bir biyografi yazar. Ömrü süresince bunu bitiremese de, öldükten sonra, Constanze bitirmiş ve yayınlamıştır. Dünya tarihinin belki de gelmiş geçmiş en büyük müzik dehasının sadece 35 yıllık bir ömür yaşaması ve bu ömüre 626 ölümsüz eser bırakması, kendisi belki de müzik dünyasının en büyük kazançlarından biri olsa da, kısa ömrü de müzik dünyasının en büyük kaybıdır.
Ölümünden bu yana geçen iki asırlık zaman içinde, her kuşak onun eserlerinde bir başka anlam ve güzellik bulmuştur. Eserlerindeki derin anlam ruhlara işledikçe Mozart’ın insanlığa yardımı daha da önem kazanacaktır.