Güneş Sistemimizin tarihi çarpışmalarla doludur. Çarpışmalar karasal gezegenlerin yaratılmasına ve dinozorların saltanatının sona ermesine yardımcı oldu. Ve Dünya ile Theia adında eski bir beden arasındaki büyük bir çarpışma muhtemelen Ay’ı yarattı.
Şimdi gökbilimciler uzak güneş sistemindeki iki ekzoplanet arasında bir çarpışma kanıtı buldular.
Güneş Sistemimiz, genç yaşlarına kıyasla, şimdi nispeten sakin bir yer. Gezegenlerin çarpıştığını görmek istiyorsak, uzaktaki sistemlere bakmak zorundayız. Bir gökbilimciler ekibi, yaklaşık 300 ışıkyılı uzaklıktaki çift yıldız sistemi olan BD +20 307’deki Spitzer Uzay Teleskobu’nu ve yer gözlemevlerini işaret ederken böyle yaptılar.
Bu sistemdeki yıldızlar yaklaşık milyar yıllık, çarpışmalar kadar uzayan şeyler için yeterince eski. Ancak, yaklaşık on yıl önce baktıklarında, beklediklerinden daha sıcak olan dönen bir enkaz gördüler. Milyarlarca yıllık yıldızlara sahip bir sistemde, herhangi bir döküntü şimdiye kadar soğumuş olmalıydı, bu yüzden varlığı daha yeni bir çarpışma olduğunu gösteriyor.
Bu gözlemler on yıllardır ve daha yakın zamanda astronomlar BD + 20 307 sistemine bir kez daha bakmak için SOFIA’yı (Kızılötesi Astronomi Stratosferik Gözlemevi) kullandılar. Enkazın kızılötesi parlaklığının yaklaşık% 10 arttığını, sistemde daha da sıcak bir kalıntı olduğunu belirttiklerini buldular.
“BD + 20 307’nin olgun yaşı göz önüne alındığında, sistemin bu kadar bol miktarda ılık tozun ~ 1 au içinde olması çok olağandışı”.“SOFIA Kullanarak BD + 20 307 Sıcak Toz Çevreleyen Evriminin İncelenmesi” nden
Bu sonuçlar Astrofizik Dergisi’nde yayınlanmaktadır. Baş yazar, UC Santa Cruz’da yüksek lisans öğrencisi olan Maggie Thompson. Makalenin başlığı “ SOFIA Kullanarak BD +20 307 Sıcak Toz Çevreleyen Evrimini İncelemek ” dir.
Thompson, “BD + 20307’nin etrafındaki ılık toz, bize kayalık ekzoplanetler arasındaki yıkıcı etkilerin neler olabileceğine dair bir fikir veriyor” dedi. “Bu sistemin daha sonra aşırı bir etkiden sonra nasıl geliştiğini bilmek istiyoruz.”
Güneş Sistemimizde asteroit kuşağı gibi kaya birikintileri bulunmaktadır. Ama eski çarpışmaların sonucu eski, soğuk enkaz. Aynı zamanda Güneş’ten daha uzak BD + 20 307’deki enkaz diskinden. Uzak bir medeniyet Güneş Sistemimize bakacak olsaydı, Güneş’in yaşını ve kayalık molozların yerlerini ve sıcaklığını ölçeceklerdi ve mantıklı olurdu.
“Bu, gezegensel bir sistemin tarihinde geç saatlerde meydana gelen felaket çarpışmalarını incelemek için nadir bir fırsat” dedi.Alycia Weinberger, Baş Araştırmacı.
Ancak BD +20 307 sisteminde, bir şey pek eklenmez. Bu kadar toz, bu kadar sıcak olmamalı, ikili yıldızlara bu kadar yakın olmamalı. Gezegenler arasındaki büyük çarpışmalar yalnızca güneş sisteminin ömrünün kaotik erken yaşlarında gerçekleşirse, o zaman bu toz çoktan kaybolmuş olmalıydı. Tipik olarak, toz tekrarlayan çarpmaların sürekli olarak daha küçük ve daha küçük parçalara bölündüğü çarpışma kaskadından çıkarılır. Sonunda parçalar o kadar küçüktür ki, yıldızlardan gelen radyasyon basıncı onları uzaklaştırır.
“Bu, gezegensel bir sistemin tarihinde geç saatlerde meydana gelen felaket çarpışmalarını incelemek için nadir bir fırsattır” dedi. Washington’daki Carnegie Bilim Karasal Manyetizma Enstitüsü’nün bilim insanı olan Alycia Weinberger ve projenin araştırmacısı. “SOFIA gözlemleri, tozlu diskteki değişiklikleri yalnızca birkaç yıllık bir zaman diliminde gösteriyor.”
[mailpoet_form id=”1″]
Bu sıcak toz için başka potansiyel açıklamalar da var. Yıldızlara daha yakın hareket ediyor ve daha fazla enerji emiyor olabilir. Ancak bu, yalnızca 10 yılda gerçekleşmesi muhtemel değildir, bu astronomik açıdan kısa bir andır. Ayrıca, toz tane büyüklüğü çarpışma kaskadındaki azalma nedeniyle, tozun güneş radyasyonu tarafından atılma olasılığı daha yüksektir.
Bir yıldızın etrafında toz davranışını düzenleyen başka bir işlem var. Buna Poynting-Robertson efekti denir . Güneş ışınımı ile yıldızın içine sarmal olarak çok büyük partiküllerin üflenmesine neden olabilecek bir tür sürükleme türüdür. Toz yıldıza yaklaştıkça ısınır.
Makalelerinde yazarlar diğer bazı olasılıkları tartışıyorlar. Bu sistemdeki her iki yıldız da genellikle değişken olmayan F-tipi yıldızlardır. Fakat ikili çiftlerde değişkenlik yaşla birlikte azalsa bile olabilirler.
Bir veya iki yıldızda da değişkenlik varsa ve yıldızları saran enkaz disk yıldızların yörüngesel düzlemine göre eğimli ise, bu ısınma enkaz diskine neden olabilir. Yıldızlardaki sıcak noktalar daha fazla X-ışını üretirse ve enkaz disk eğimli ise, o zaman gökbilimcilerin tespit ettiği ısınma kalıntılarına neden olabilir.
Yazarlar kesin bir sonuca varmadan önce daha fazla gözlem yapılması gerektiğini söylüyorlar. Fakat şu anda, gezegensel bir çarpışma delillere en iyi şekilde uyar. Bu da burada gerçek bir fırsat olduğu anlamına geliyor. Makalelerinin sonuçlarında söyledikleri gibi, “BD + 20 307 ve bunun gibi aşırı tozlu enkaz diskleri gibi diğer sistemleri anlamak, felaketle çarpışmalar, ikili yıldızların enkaz diskleri üzerindeki etkileri ve gezegen sistemlerinin evrimi hakkındaki bilgilerimizi ilerletebilir.”