Merkantilizm
Merkantilizm (mercantilism) Bu konuda otorite olan E.A.J. Johnson’ın Predecessors of Adam Smitlide (1937) ortaya attığı bir düşünceye göre, yaygın biçimde milliyetçilik, korumacılık ve kendine yeterlilikle (otarşi) karıştırıldığı için “olumlu anlamda baş belası” haline gelen, oldukça tartışmalı bir terim. Erken dönem modern Avrupa devletleri arasındaki ilişkileri yönlendiren iktisadi kuramlara ve stratejik düşünceye gönderme yapan merkantilizm terimi, popülerliğini, Adam »Smith’in The Wealth of Nations’daki (Ulusların Zenginliği, 1776) on yedinci ve on sekizinci yüzyıl “merkantil sistemi” eleştirisine borçludur.Smith’e göre, merkantilistler zenginliğin sıfır toplam düşüncesine (birisinin kazanması, kaçınılmaz olarak bir başkasının kaybetmesi demektir) göre hareket ediyordu ve bu yüzden özellikle »devletin uygun bir ticaret dengesi sağlamak amacıyla iktisadi alana müdahale edebileceği koşullarla ilgilenmişlerdi.Merkantilist sistemin bir saplantı düzeyine ulaşan politikasının ana özelliği, bir taraftan imal edilmiş malların ihracını desteklemek ve hammadde ithalatı için gerekli koşulları sağlamak, diğer taraftan imalat ürünlerinin ithalatını ve ülke içinde üretilen hammaddenin kaybını engellemektir.Merkantilizmin başlıca dogması, Thomas Mun’un Englands Treasure By Forraign Trade”deki (1664) şu ısrarında gizlidir: “Zenginliğimizi arttırmanın ve hazinemizi büyütmenin doğal aracı Dış Ticaret’tir”. En önemli kural, “‘değer olarak, yabancılardan tükettiğimizden daha fazlasını onlara satmaktır”.Ortaya çıkan ticaret düzenlemesi, altın birikimi ve “ulusal ekonomiyi oluştururken devleti de oluşturmak düşünces i n i hayata geçirmek için girişilen uluslararası güç mücadeleleri, varsayımsal olarak yalnızca tüccarların ve imalatçıların yararına olmuştur (“‘merkantilizm'” teriminin kullanılmaya başlanmasının nedeni budur).Smith gibi klasik »siyasal iktisatçılar, merkantilist öğretilerin sistematik bir eleştirisini yapmışlar ve kişiler ya da ülkelerin sistematik biçimde kişisel çıkar peşinde koşmasının, ekonomik pastanın büyümesi sonucunda (“komşunu mahvet” stratejisini tek başına sunmaktan ziyade) karşılıklı yarar getirebileceğini iddia ederek, iktisadi büyümenin anahtarı olan reel »sermaye birikimini öne çıkarmışlardır.Sistemin tutarlılığının büyük ölçüde sonradan ortaya çıkmış, ama önceki süreçleri dc kapsayan bir yaratım olduğunu unutmamak önemlidir. Merkantilizmin motifleri, mantığı, politikaları ve pratiği, ülkeden ülkeye çeşit” lilik arz etmekle birlikte, etkisi çoğunlukla aynı olmuştur: yani yağma savaş ve uluslararası şiddet.