Sosyal kaygı bozukluğu yaşayan birçok insan hayatlarının büyük bir bölümünde başkalarıyla iletişime girmekten kaçınmaktır. Hatta bu kişiler kaygılarını kontrol edebildikleri zaman bile, bir konuşmayı başlatma, devam ettirebilme veya sosyal ipuçlarını tanımlayabilme konusunda pek fazla fikre sahip değildirler.
Burada amaç, iletişimin sadece konuşmaktan daha fazlası olduğunu öğretmektir. Her yeni deneyim gibi, ilk başladığınızda stresli olabilirsiniz, ancak bunların normal olduğuna inanmanız gerekir. Bu üç temel ipucu ile işe başlayın:
1. Sözsüz İletişim Uygulama
Sosyal kaygıya sahip olan insanlar genellikle sözsüz iletişimden habersizdirler. Bu nedenle:
- Göz temasını sürdürememek
- Çok yumuşak, çok hızlı veya net olmayan bir tonla konuşmak
- Çok uzak durmak
- Çok fazla veya çok az gülümsemek
- Kollarını çapraz bir biçimde birleştirmek gibi davranışlarla karşılarına iletişim süreciyle ilgili negatif mesaj yollarlar.
Bunun üstesinden gelmek için, farklı vücut pozisyonları ve jestlerinin başkaları üzerinde nasıl bir etki oluşturduğunu öğrenin. İletişim sırasında başını sallamak, göz temasını korumak gibi basit yansıtma tekniklerini kullanarak karşı tarafa iletişime istekli olduğunuz ve ulaşılabilir olduğunuz mesajlarını iletin. Bunu yapmak için beden dili ile ilgili kuralları öğrenin.
2. Etkinlik ile sohbeti birleştirin
Genellikle sosyal iletişim kurmak için atılan her adım ve ardından bir sonraki hamle için hazırlanma, bir tenis maçındaki sürekliliğe benzetilmektedir. Bu nedenle zaman zaman bir sohbeti sürdürmek herkes için zor olabilmektedir.
Bunun üstesinden gelmek için, sohbeti etkinlikle birleştirebileceğiniz durumları tercih edin. Birlikte bir etkinlik yaparken, dikkatiniz içsel süreçlerinizden çıkar ve yapmakta olduğunuz etkinliğe odaklanır. Bu da, etkileşim gerektiren durumlarda yoğun bir biçimde aktive olan kendinizle ilgili çarpıtılmış düşüncelerinizin devreden çıkmasını ve rahatlamanızı sağlar. Bu nedenle oyun, eğlence vb. keyifli bir etkinlik sırasında iletişim kurmak, sıradan bir akşam yemeği sırasında sohbet etmek ile karşılaştırıldığında, konuşmanın akıcılığı ve devamlılığını sağlama konusunda daha fazla yardımcı olur.
Örneğin, şu seçenekleri göz önünde bulundurabilirsiniz;
- Birlikte alışveriş yapmak
- Yürüyüşe çıkmak
- Bir egzersiz veya yoga dersine katılmak
- Bir spor etkinliğine katılmak
- Bir spor oynamak, hatta basit bir masa oyunu oynamak
3. Konuşma Becerileri Çalışması
Konuşmak, beceri gerektiren bir davranıştır; kişi ne kadar çok pratik yaparsa gün geçtikçe o kadar iyi beceri sahibi olmaktadır. Beceri kazanmak için:
- Sosyal ipuçlarını okuma becerisi kazanmak, ilgi göstermek ve nezaket kurallarını bilmek konuları üzerinde çalışın.
- Günlük hayatta küçük sohbetler ettiğiniz zamanlara odaklanın ve kendinizi en iyi hangi konuda ifade edebildiğinizi fark edin. Ardından iyi olmadığınız yönleri keşfedin.
- Sohbeti başlatmak kadar bitirmek de oldukça önemlidir. Sohbeti nasıl bırakacağınızı öğrenmek, hazırlık, beden dilini kullanma ve nezaket gibi beceriler gerektirir.
Bunlar, sosyal olarak etkileşime girme yolunda size yardımcı olabilecek ipuçlarından sadece birkaçıdır. Ancak unutmamak gerekir ki, herkes gibi sizlerin de sosyal etkileşim anlarında hatalarınız olacaktır. Burada önemli olan hataları kabul edebilmek, kendinize hatalar konusunda şans tanımak ve hataları, kendinizi keşfetme ve yeni şeyler öğrenme deneyimi olarak görmektir.
Kaynakça
- Halls, G.; Cooper, P.; and Creswell, C. “Social communication deficits: Specific associations with Social Anxiety Disorder.” J Affect Disord. 2015; 172: 38-42.
Bir önceki yazımız olan İyi Bir Evlilik için “9 Psikolojik Görev” başlıklı makalemizde çiftler arasındaki sorunları aşmak, evliliği korumak ve evliliği kurtarmak hakkında bilgiler verilmektedir.