Yaşamın doğası öyledir ki, hayvan türleri gezegende milyonlarca yıllık iyi bir koşunun keyfini çıkarma, evrim ve değişen ortamlar tarafından dışarı itilme ve ardından yok olma eğilimindedir. Daha sonra sonsuza dek kaybolurlar, bilim adamları tarafından uygunsuz veya şanssız olarak tebeşirlenirler ve paleontolojinin tozlu alanıyla sınırlandırılırlar. Bir türün doğru bir kişi sayısını elde etmek dışında zordur.
Her ne kadar bir hayvan tamamen gitmiş gibi görünse de, onun türünden hala hayatta olan, gözden uzakta yaşayan bir tür olabilir. Bu düşündüğünüzden daha fazla olur. İnsanlar tarafından düşünceli bir şekilde ortadan kaldırılan veya nesli tükenmeden önceye tarihlenen bazı hayvanların, bazen büyük, sağlıklı bir popülasyonun parçası olarak bile, sözde neslinin tükenmesinden tamamen habersiz oldukları ortaya çıkıyor. Bunlar biyologların Lazarus taksonları olarak adlandırdıkları, ölü sanılan ve daha sonra yeni bir keşifle ‘hayata döndürülen’ türlerdir.
İşte son yıllarda yeniden keşfedilen ve canlılar diyarına yeniden kazandırılan bu canlanan hayvanlardan 10 tanesi.
10 ağaç ıstakoz
Ne isim. “Ağaç ıstakozları”, kötü pençelerle yoldan geçenlerin üzerine düşmeye hazır, gölgelikte yaşayan eklembacaklıların fikirlerini akla getiriyor. Gerçekte, ağaç ıstakozu, Lord Howe Adası çubuk böceği adı verilen bir tür çubuk böceğidir ve yumuşak bir mizaca sahiptir. Şansı yakalayan birkaç şanslı araştırmacı, yaratıkları olaysız bir şekilde ellerinde tutabiliyor.
Bu böcekler bir zamanlar Avustralya ve Yeni Zelanda arasındaki küçük bir ada olan Lord Howe Adası’nda çok yaygındı. Sonra 1918’de bir gemi kıyıya çarptı ve fareler gemiden kaçmayı ve adada bir ev yaratmayı başardı. Birkaç yıl içinde, fareler ağaç ıstakoz popülasyonunu tamamen yok etmişti.
80 yıl sonrasına kadar Lord Howe’un birkaç mil açıklarındaki bir kaya oluşumunda hiçbir canlı örnek görülmedi. Kapsamlı bir aramadan sonra, sadece 24 kişi bulundu ve bu böceği “dünyanın en nadir böceği” unvanını kazandı. Son yirmi yılda, bilim adamları on binlerce yeni birey üreterek türleri kurtarmayı başardılar.
9 Takahe
Takahe aynı zamanda notornis olarak da bilinir, ancak muhtemelen sadece süper kötü bir alter-ego olarak bilinir. Cidden, kafanızda Thanos Notornis’i aramaya başlayın; sadece çalışır. Yeni Zelanda’ya özgü olan takahe, bir kuzgun ile tavus kuşu arasında görünen, koyu, yanardöner tüyleri olan uçamayan bir kuştur.
1800’lerde ilk keşfedildiğinde, kuşların sayıları yüzyıllardır düşüşteydi, çünkü tercih edilen yaşam alanı olan alpin otlakları, küresel ısınma döngüsü nedeniyle azalıyordu. Görünüşe göre, Polinezya ve Avrupa yerleşimi, soyu tükenme pazarındaki kirazdı. Sadece birkaç canlı örnek bulundu ve 1898’den sonra sadece fosil kalıntıları ortaya çıktı. Kuş soyu tükenmiş olarak yazılmıştır.
İzole bir dağ silsilesinde yeniden keşfedildiği 1948 yılına kadar 50 yıl boyunca “soyu tükenmiş” idi. O zamandan beri, korumacılar türleri korudu ve yetiştirdi ve şimdi Yeni Zelanda’da çeşitli popülasyonlar – bazıları 400 birey kadar büyük – var.
8 Terör Derileri
Dehşet skink kulağa korkutucu geliyor ama diğer skinklere göre gerçekten sadece ürkütücü, ki bu pek bir şey ifade etmiyor. Uzun, kavisli dişleri nedeniyle, çevrelerinde zirveye yakın yırtıcı hayvanlar oldukları düşünülür, ancak bu onları çoğunlukla böceklerden ve diğer küçük kertenkelelerden oluşan ekolojik bir piramidin tepesine yakın bir yere koyar. Evi, Güney Pasifik’teki Yeni Kaledonya kıyılarında küçük bir ada olan Pines Adası’dır. İlk olarak 1876’da keşfedildi, ancak daha sonra bir daha bulunamadı. Çoğu durumda oldukça kesin olan bir yüzyıldan fazla bir süredir neslinin tükendiği varsayılmıştır.
1993 yılına kadar kertenkele tekrar görülmedi ve o zamandan beri sadece bir avuç bulundu. Bölgede yalnızca 1/5 milden daha az bir adada yaşadığından, umut edebileceğimiz tek şey bir avuç olabilir. Yine de, bu sıfırdan çok daha fazla, ki bu da eminim dünya çapındaki birçok skink hayranını mutlu ediyor.
7 Keşmir Misk Geyiği
Misk geyiği vampir geyiği olarak da bilinir ve nedenini görmek kolaydır. Üst çenesinde kan emmek için mükemmel görünen iki uzun diş vardır. Gerçekte, dişler erkekler tarafından dişiler için rekabet etmek için kullanılır, ancak hayali olsun ya da olmasın, vampir geyiklerin olduğu bir dünyada yaşamayı tercih ederim. Misk geyiği Orta Avrasya’nın çeşitli yerlerinde bulunur, ancak Keşmir çeşidi çok daha seçiciydi – yalnızca Hint Himalayaları, Pakistan ve Afganistan’da bulundu. En son 1948’de görüldü ve bölgedeki keşif gezileri 60 yıl boyunca sıfır geyik buldu.
Daha sonra 2009’da Yaban Hayatı Koruma Derneği üyeleri, yaşayan birkaç üyeyi tespit etmeyi başardı ve anlaşılması zor vampirlerin “farklı, gizemli, tespit edilmesi zor ve fotoğrafının çekilemeyeceğini” söyledi. Ama diğerleri o zamandan beri tespit edildi, yani bu inanabileceğimiz bir vampir görüşü.
6 Laos Kaya Sıçan
Şunu bir kenara bırakalım: Laotian rock rat mükemmel bir grup ismi ve benim de diblerim var. Sıçan ilk olarak 1996 yılında Laos’un güneyindeki bir pazarda keşfedildi. İlginç bir şekilde, ilk görüşü satılık bir et parçasıydı. Yerlilerin yardımıyla, hepsi et için öldürülmüş olsa da, daha fazlası bulundu. 2006 yılına kadar canlı bir örnek görülmedi ve daha sonra yakalandı ve ayrıntılı olarak incelendi. Araştırmacılar, kaya faresinin diğer herhangi bir canlı kemirgenden farklı olduğu açıktı. Yaratık için tamamen yeni bir aile adı önerildi. Bağlam açısından, bir aile oldukça büyük bir taksonomik gruptur. Ailemiz Hominidae’dir ve soyu tükenmiş tüm insanlar da dahil olmak üzere tüm yaşayan ve soyu tükenmiş maymunları içerir.
Ancak uzmanlar kaya faresini her şeye rağmen yerleştirebildiler ve bu onu daha da tuhaf bir hale getirdi. Onu sadece fosil kayıtlarından bilinen ve fosilleri 11 milyon yıl önce kuruyan bir kemirgen ailesine yerleştirdiler. Kaya faresi o kadar yalıtılmıştır ki, tek yakın ailesi 11 milyon yıl önce ortadan kalkmıştır.
5 Chacoan Pekari
Batılı bilim adamlarının yeni bölgeleri keşfetmelerinin ve yerel vahşi yaşam hesaplarına inanmamalarının uzun bir tarihi var. Bazen iyi bir nedeni vardır. Kongo nehri dinozoru Mokele-mbembe gerçek değil. Ancak bazen bu, araştırmacıların büyük keşifleri kaçırmasına neden olur. Okapi, Komodo ejderi ve dağ gorilinin tümü, varlığı yerel halk tarafından onaylanmış ve modern bilim adamları tarafından onlarca yıldır keşfedilmemiş olan çok gerçek faunalardır. Chacoan pekari başka bir örnektir. Varlığının fosil kanıtı 1930’da Arjantin’de bulundu ve yaşayan örnekler olmadan bilim adamları onu soyu tükenmiş bir tür olarak kabul ettiler. Ancak yerli Arjantinliler, domuzları yıllar boyunca birçok kez gördüklerinde ısrar ettiler, bu yüzden hala hayatta olmalılar. İddiaları, bilim adamlarının canlı örnekler bulduğu 1971 yılına kadar -aslında bütün bir aile birimi- göz ardı edildi. Ne yazık ki, keşfinden bu yana, Güney Amerika’nın yaygın ormansızlaşması, yok oluşunu kurgudan gerçeğe dönüştürmekle tehdit etti.
4 Arakan Orman Kaplumbağaları
Bak, bazı hayvanlar sırf sevimli oldukları için listeye giriyor. Arakan orman kaplumbağası bunlardan biridir. Bu sevimli küçük adamlar için hızlı bir görsel arama yapın ve aşık olmaya hazırlanın. Sadece 1875 ile 1908 yılları arasında Batı Myanmar’daki uzak tepelerde görülmüşler ve daha sonra görülmeler durmuştur. Kaplumbağaların, Çin’deki bir pazarda yeni ölü bir örnek bulunana kadar neredeyse 80 yıl boyunca soyu tükenmiş olduğu varsayıldı.
O zamandan beri, yaşayan kaplumbağalar anavatanları Myanmar’da yeniden keşfedildi ve Bangladeş’te yeni keşfedildi. Diğer kaplumbağalar gibi, Arakan orman kaplumbağaları da Güneydoğu Asya’nın bazı bölgelerinde hem evcil hayvan hem de yiyecek olarak değerlidir ve bu onları kritik derecede tehlike altına sokmuştur. Neyse ki, kaplumbağalar esaret altında üremeye istekli olduklarını gösterdiler ve bu da korumacılara türlerin kurtarılabileceğine dair umut veriyor.
3 gece papağanları
Eğer bir kuşbilimciyseniz ve istatistiksel olarak 1-2 kişi öyleyseniz, o zaman bu küçük adamlar hakkında her şeyi biliyorsunuzdur. Gece papağanları aynı zamanda gece yarısı kakaduları, gece muhabbet kuşları, gece kara muhabbet kuşları ve aklınıza gelebilecek diğer ‘gece’ ve ‘kuş’ kombinasyonları olarak da bilinir. Gece papağanları, ortak evcil hayvan mağazası muhabbet kuşlarına benziyor ve vahşi muhabbet kuşları gibi Avustralya’ya özgü. Ama bu kuş hakkında olağan olan tek şey bu. Görülmeleri, kuşun Dünya’nın yüzünden düşmüş gibi göründüğü 1912 yılına kadar oldukça tutarlıydı. Yüzyılın sonuna kadar soylarının tükendiği varsayıldı, ölü bir örnek bulunduğunda, aslında hala hayatta olduklarını öne sürdüler.
Sonra gece papağanı doğa bilimcileri için kutsal bir kâse oldu. Görüşler geldi ve doğruluk açısından titizlikle incelendi. Kimi kabul etti, kimi kovdu. Oh, kuş gerçekten yaşıyor. Ancak daha da ilginç olanı Wikipedia sayfasıdır. Kanıt ya da ceset, canlı ya da ölü, gerçek ya da uydurma olsun, her görüş derinlemesine kaydedilir. En belirsiz konuların bile tüm topluluk için nasıl bir tutku haline gelebileceğini göstermek için bile olsa okumaya değer.
2 Pigme Tarsier
Pigme tarsiers, ürpertici ve sevimli arasındaki bulanık ilişkinin mükemmel bir örneğidir. Onlar yarı gremlin, yarı mogwai. Yarı maymun, yarı şeytan. Yarı Furby, yarı badem gözlü uzaylı. Ama daha da önemlisi, 80 yıllık aradan sonra ancak yakın zamanda yeniden keşfedildiler. O zamandan önce kaydedilen son cüce tarsier 1921’deydi. 80 yıl sonra bilim adamları türün neslinin tükendiğinden emindi.
Daha sonra 2000 yılında, 2 Endonezyalı bilim adamı ormanda fare kapanları kurdu ve yanlışlıkla bir cüce tarsieri yakalayıp öldürdü. 2008 yılına kadar, üç canlı örneğin bulunup kaydedildiği, bu sevimli primatların hala hayatta olduğu resmiyet kazanmadı. Ah, neredeyse diğer primatların aksine tırnakları yerine pençeleri olduğundan bahsetmiş miydim? Yatağınızın ucundan size bakan birini hayal edin. Tamam değil.
1 Coelacanth
Bunun olacağını biliyordun. Ve ne kadar bariz olursa olsun, Coelacanth 1 numaralı Lazarus taksonu olarak yerini aldı. Biyolog olmayanlar bile Coelacanth’ın hikayesini biliyor. Neredeyse bir asırdır Coelacanthlar sadece fosil kanıtlarından biliniyordu. Ek olarak, iskeletleri, modern balıklardan çok tetrapodlarla akraba olduklarını ileri sürdü. Bu onları okyanus yaşamından karasal yaşama evrimde olası bir kayıp halka haline getirdi.
Eski ve soyu tükenmiş oldukları açıktı. Daha sonra Güney Afrika’daki bir balıkçı, yerel müze çalışanı Marjorie Courtenay-Latimer’in dikkatini çeken tuhaf görünümlü bir balığa sarılınca, balığın önemini hemen anladı. Ona yardım etmeye gelen bir biyolog arkadaşının yardımıyla balığın bir Coelacanth olduğunu belirlediler ve böylece ‘400 milyon yıldır soyu tükenmiş’ olan statüsünü ‘bir adam tarafından kandırılmış’ olarak değiştirdiler.