Heinrich Rudolf Hertz Kimdir?
Heinrich Rudolf Hertz, 1857 yılında Hamburg’da doğdu. Babası Gustav Ferdinand Hertz (1827-1914) bir avukattı, senatördü. Annesi Anna Elisabeth Pfefferkorn’du.
1875 yılında özel bir okulda yalnızca bir yıllık bir çalışmanın sonunda, okulunu bitirip üniversiteye başlaması için geçmesi gereken Abitur sınavını birincilikle geçmiştir. Bu Dönemde doğa bilimlerine karsı olan ilgisi artmıştır ve ailesine ait olan atölyede mekanik teçhizatlar üretmek konusunda pratik bilgiler edinmiştir. Ayrıca Arapça öğrenmek konusunda gayret göstermiştir.
Okulu bittikten sonra Heinrich Hertz, mühendislikle ilgili pratik deneyimini arttırmak için Frankfurt‘a gitti.
Sonra 1876 – 1877 yılları arasında askeri hizmetini gerçekleştirmek için Berlin Demiryolu Alayı’na katılmıştır. Askeri hizmeti bittikten sonra Münih Üniversitesi’nde bir yıl geçirmiştir.
Oradayken akademik ve bilimsel bir kariyere sahip olmaya karar vermiştir ve dolayısıyla Frankfurt’a mühendislik eğitimi almaya gitmemiş, bilimsel çalışmalarına devam etmek üzere Berlin Üniversitesi’ ne gitmiştir.
Hertz, Berlin Üniversitesi’nin fizik laboratuvarında çalışmaya başladı ve o sırada Profesör Herman von Helmholtz‘un ilgisini çekti ve böylece birçok çalışmayı beraber yaptılar.
1880 yılında Hertz, Berlin Üniversitesinden doktorasını aldı ve sonraki üç yıl boyunca Helmholtz’un asistanlığını yaparak doktora sonrası eğitimini sürdürdü. 1883’te Hertz, Kiev Üniversitesi’nde teorik fizikte öğretim görevlisi olarak çalışmaya başladı. Üniversite de teorik fizik alanında konferanslar verdi ve Kiev’ de çalışmaları için yeterli laboratuvar ortamı olmamasına rağmen, fizikle ilgili daha çok teorik görüş üretti. James Clark Maxwell’in geliştirmiş olduğu elektromanyetik teorisi üzerine de çakışmalar yapmıştır.
1885 yılında Hertz, Karlsruhe Üniversitesi’nde 28 yaşındayken profesör oldu. Karlsruhe Üniversitesi’ ne atandı. Karlsruhe Üniversitesi’ de ilk zamanlarında Hertz elektriksel fenomen ve elektriksel teçhizatla ilgili araştırmalardan parçalar içeren çalışmalar yapmıştır. Bu araştırmalar onun en ünlü deneylerini içerir.
1886 yılında, Hertz, Karlsruhe Üniversitesi’ndeki profesörlerden birinin kızı olan Elizabeth Doll ile evlenmiştir ve iki kızları olmuştur. İlk olan Johanna 20 Ekim 1887’ de, kardeşi Mathilda 14 Ocak 1891’ de doğmuştur.
1887 yılında, ültraviyole radyasyonun, bir metal yüzeyindeki elektronları açığa çıkarması sırasında oluşan fotoelektrik etkiyi keşfetmiştir. Ancak her ne kadar özünü kavramış olsa da bu konuyla ilgili çalışmalarını sürdürmemiştir. Bu konuyu, diğerlerine, araştırıp açıklamaları için bırakmıştır.
1888’de kendisinin en önemli başarısı olan radyo dalgalarını keşfetti. Deneyi ve keşfi ile ilgili;
Bu, Maestro Maxwell’in haklı olduğunu kanıtlayan bir deneydir – Çıplak gözle göremediğimiz gizemli elektromanyetik dalgalarımız var … göremesekte orada varlar.
Hertz, keşfinin uygulama alanı ve nasıl kullanılacağı ile ilgili soruya;
“Hiçbir şeyde, hiçbir yerde sanırım.” cevabını vermiştir.
3 Nisan 1889’ da Heinrich Hertz, fizik profesörlüğü ve fizik bölümü başkanlığı pozisyonuna, Rudolf Clausius (1822 – 1888)’ un varisi olarak geçsek üzere Bonn’ a geldi. Hertz, çok başarılı bir takım deneylerden sonra yüksek dalga boylu elektromanyetik dalgaların, Maxwell’ in teorisinin doğruluğunu ve bu dalgaların, ışık dalgalarının kırılma, yansıma, polarizasyon gibi özelliklerini de taşıdığını kanıtladığı Karlsruhe Üniversitesi’ den geldiğinde, yıldızı parlamaya başladı. Çok kısa bir sürede sadece Almanya’ da değil, tüm dünya çapında fizik toplumunun yıldızı oldu.
Ancak Hertz, Bonn’ da geçirdiği beş yılda (3 Nisan 1889 – 1 Ocak 1894) hemen hemen tüm deneysel çalışmalarına son verip mekanik üzerine zorlu teorik çalışmalar yapmış ve çalışmaları da 1894’ de ölümünden sonra yayınlanan kitabıyla son bulmuştur.
Rudolf Hertz, 1892 yazında bir kemik hastalığına yakalandı ve 1 Ocak 1894 tarihinde Bonn Almanya’da 37 yaşında ölmüştür.
Ölümünden sonra eşi Elizabeth Hertz, iki kızı Mathilda ve Johanna ile birlikte çeşitli bölgelerdeki radyo şirketlerinin bağışları sayesinde yaşamlarını sürdürmüşler.
Hertz, mekanikteki teorisel çalışmalarına ek olarak düşük yoğunluktaki gazlarda elektriksel boşalma üzerine çalışmalarda bulunmuştur. Bunu yanında Hertz, Maxwell’ in teorisini analiz etmeye devam etmiştir ve 1890 yılında bununla ilgili iki yazı yazmıştır. Onun deneysel çalışmaları elektrodinamik alanlarla ilgili görüşlerin daha sağlam temeller üzerine oturmasını sağlamıştır. Bilimsel yazıları, daha sonra İngilizceye çevrilerek üç cilt olarak yayımlanmıştır. Electric Waves (1893), Miscellaneous Papers (1896) ve Principles of Mechanics (1899).
Mezarlığı’nda gömüldü. Hertz’in eşi Elisabeth Hertz Né Doll (1864-1941) bir daha evlenmedi.
Onurları ve Ödülleri
Heinrich Hertz’in yeğeni Nobel ödüllü Gustav Ludwig Hertz’in oğlu Carl Helmut Hertz, tıbbi ultrasonu icat etti. Kızı Mathilde Carmen Hertz, tanınmış bir biyolog ve karşılaştırmalı psikologdu. Hertz’in yeğeninin oğlu Hermann Gerhard Hertz, Karlsruhe Üniversitesi’nde profesördü, NMR spektroskopisinin öncülerindendi ve 1995’te Hertz’in laboratuvar notlarını yayınladı.
1930’da Uluslararası Elektroteknik Komisyonu tarafından, tekrarlanan bir olayın saniyede kaç kez meydana geldiğini gösteren bir sıklık birimine onun adı olan Hertz (Hz) verildi. 1960’da CGPM (Conférence générale des poids et mesues) tarafından kabul edildi ve resmi olarak önceki adın “saniyede dönüşüm sayısı” (cps) yerine geçti.
1928’de Bugün Fraunhofer Telekomünikasyon Enstitüsü olarak bilinen Heinrich Hertz Enstitüsü, HHI Berlin’de kuruldu..
1969’da (Doğu Almanya) bir Heinrich Hertz anma madalyası çıkarıldı. 1987’de kurulan IEEE Heinrich Hertz Madalyası, “her yıl kuramsal ya da deneysel başarılar için bir kişiye sunulan Hertz dalgalarındaki olağanüstü başarılar için” verilmektedir.
Ay’ın uzak tarafında, bir kratere, onun adı verildi. Rusya’nın Nizhny Novgorod kentinde bulunan radyo elektroniği ürünleri pazarına Hertz ismi verildi. Şehrin ünlü oğlu olarak Hamburg’daki Heinrich-Hertz-Turm radyo telekomünikasyon kulesi onun adına dikildi.
Hertz, bilim insanları da dahil olmak üzere önde gelen insanlar için çok sayıda onur katmanı bulunan Kutsal Hazine Düzenine üye yapıldı ve dünyanın öbür ucu olan Japonya’da da onurlandırıldı.
Heinrich Hertz, II. Dünya Savaşı sonrası dönemlerde Alman pullarında yer aldı, daha sonra dünyanın çeşitli ülkelerinde pullara resmi basılarak onurlandırıldı.
Ve Google 2012 yılında Hertz’in doğum gününde bir doodle yayınlayarak onurlandırdı.
Yazan: Derya ALTUĞ
Kaynak**
Kaynak***