İng: sarcopenia
Tanım: İskelet kas kütlesi, kalite ve gücünün yaşlanmayla ilişkili dejeneratif kaybıdır. 25 yaşından sonra her yıl kas kütlesinde %0.5-1 kayıp görülmektedir. 75 yaşından sonra sarkopeni sıklığı artar. Yaşlılardaki frailty (narinlik, zayıflık) sendromunun bileşenidir. Düşme ve kırıklarla ilişkilidir. Obez kişilerde sarkopeni daha fazla risk oluşturur. Sarkopeninin kaşeksiden farkı, altta yatan bir patoloji olmaksızın normal insanlarda görülebilmesi ve genelde bir rahatsızlık vermemesidir.
Sarkopeni bir hastalık ya da sendrom değildir. Hatta bir bulgu olarak bile kabulü tartışmalıdır. Bunun sebebi kas kütle, kalite ve gücündeki kaybın fizyolojik ve patolojik sınırlarının tam bilinmemesidir.
Sarkopenide kas atrofisi, kas liflerinin yerini yağ ve fibröz dokunun alması, nöromusküler bileşkelerde dejenerasyon, oksidatif stres gibi değişimler olur. Daha çok Tip 2 (hızlı) kas lifleri azalır. Sarkopeninin seyrinde gençken olan maksimum kas kitlesi ve sonraki kas kaybı hızı önem taşır. İnaktif hayat tarzı sarkopeni için risk oluştursa da, başka nedenler de etkili görünmektedir. Yaş ile sinir sistemindeki değişimler, hormonal değişimler rol oynayabilir.
Tanıda DXA ile yağsız vücut kitlesi ölçümü kullanılabilir. Yürüme hızı (0.8 m/s'nin altı anlamlı) ve el kavrama kuvveti diğer kriterlerdir.
|DXA ile kemik (solda) ve yumuşak doku (sağda) görüntüleri. Apendiküler yağsız kütle ölçümü, kol ve bacaklardan, yağ ve kemik sinyalleri dışlanarak yapılır.|
|Solda normal, sağda sarkopenik bir bireyin uyluk bölgesinden transvers kesit MR görüntüsü|
Sıfat hali: sarkopenik. Ör: sarkopenik kişiler
Ayrıca bakınız: kırılgan yaşlı sendromu, kaşeksi