HDR nedir ve neden önemli? Bu güçlü görüntü teknolojisinden faydalanmanız ve oyun monitörünüzü en iyi şekilde kullanmanız için bilmeniz gereken her şeyi paylaşıyoruz.1 2 3 4
Doğrulanabilir HDR (High Dynamic Range) video5 çıkışı yapabilen 150'yi aşkın monitör ve HDR görsel iyileştirmelerini sunduğunu iddia eden pek çok diğerleri ile, HDR bilgisayar monitörleri ana akım haline gelmektedir. Bu, 4K HDR oyun monitörlerini de içerir.
ASUS, Acer, MSI ve AOC'un ürün yelpazeleri içinde hâlen yaygın biçimde kullanılan standart-dinamik aralıktaki (SDR) monitörlerle birlikte HDR oyun monitörleri bulunur. Halihazırdaki HDR oyun monitörleri arasında, bazıları SDR monitörlere kıyasla yalnızca küçük iyileştirmeler sağlarlar. Diğerleri ise, gerçek HDR deneyimlerini sağlayabilir. Kaliteli bir HDR monitör ile standart altı olan bir monitör arasındaki farkı tespit etmek, hepsinin HDR-etkin olarak tanıtılması nedeniyle zor olabilir.
Bunu akılda tutarak, satın alırken bakılacak özellikleri bilmek önemlidir. HDR'den en fazlasını elde etmek için, monitörünüzün doğru özellik kombinasyonuna sahip olduğundan emin olmak için dikkatli olunmalıdır.
HDR Teknolojileri
Sahi, nedir bu HDR? Temel bir düzeyde, HDR monitörler iyileştirilmiş karşıtlık oranı — diğer bir deyişle, bir görüntünün parlak ve koyu alanları arasındaki ayrım — sunarlar. Daha yüksek karşıtlıklı görüntüleri üretmeye yardımcı olmak için artan parlaklık ve daha derin siyah düzeyleri kullanırlar.
Artan parlaklık ve koyuluğa ek olarak, HDR monitörleri sıklıkla, geliştirilmiş renk teknolojilerini içerirler. 10 bit renk desteği gibi artırılmış bit derinliğine sahip monitörler tonlar arasında daha yumuşak geçişler için daha çok sayıda renk görüntüleyebilirler.
Artırılmış bit derinliği ayrıca, ışığın renkler üzerindeki etkilerini daha doğru biçimde taklit etmek için renk işlemesini iyileştirir.
Aynı anda daha geniş renk alanına veya renk çeşidine sahip monitörler daha canlı ve renkli görüntüler üretebilirler.
HDR Kurulumu
HDR aydınlatma ve renk teknolojileri, basitçe anlatmak gerekirse, oyunların daha iyi görünmelerini sağlarlar. HDR ile oyuna başlamak için, üç şeye ihtiyacınız olacaktır:
- HDR destekli bir oyun
- HDR içeriğini çalıştırabilecek bir işlemciye ve grafik kartına sahip bir bilgisayar
- Bir HDR monitörü
HDR Oyunlar
Bir oyun, HDR oyun monitörünün avantajlarından yararlanabilmek için yerleşik HDR desteğine sahip olmalıdır. 2017'den önce yayınlanan oyunların çoğunda HDR desteği bulunmamaktadır. Ancak, kütüphane o günden bu yana sürekli olarak büyümekte. HDR6 destekleyen oyunlara örnek olarak Far Cry 5, Destiny 2, Battlefield 5, PlayerUnknown's Battlegrounds ve Metro Exodus verilebilir.
HDR Sistemi
Sisteminiz göreve uygun olmalıdır. HDR video çıkışı için donanım gereklilikleri nispeten mütevazidir ve HDR-etkin bileşenler güncel PC'lerde yaygın biçimde bulunurlar. Aşağıdaki donanıma sahip olan bir sistem, bir 4K HDR monitörü destekleyebilir.
- 7. Nesil bir Intel® Core™ işlemci veya daha iyisi7
- Bir Nvidia* GTX 10 serisi, Nvidia* RTX 20 Serisi veya bir AMD* Radeon 5 serisi video kartı veya daha iyisi
HDR içeriği izlemek güçlü bir sistem gerektirmese de, HDR'de oyun oynamak sisteminize daha fazla yük bindirecektir. Bu yükler ultrageniş ve 1440p veya 4K gibi daha yüksek çözünürlüklere sahip monitörler için daha da büyük olacaktır.
HDR Monitör
Her şeyden önce, bir HDR oyun monitörü oynadığınız oyunlar için istediğiniz seviyede bir yenileme hızı ve tepki süresi sağlayabilmelidir. (Ek tavsiye için, monitör teknolojisi hakkında daha fazlasını buradan okuyun.) Piyasadaki pek çok HDR monitör, oyun monitörleri için geleneksel olarak kullanılan TN panellerinden daha düşük yavaş süresine ve daha düşük yenileme hızlarına sahip ISP panelleri kullanırlar, bu nedenle özellikle oyun için tasarlanmış bir HDR monitörünü arayın. 144Hz yenileme hızlarına ve 4ms tepki sürelerine sahip HDR monitörleri de mevcuttur, ancak daha pahalıdır.
Bir HDR monitörü, HDR10, HDR10+, DolbyVision ve HLG'yi içeren bir HDR formatını desteklemelidir. Bunlar, video dosyasını sıkıştırmak ve sıkıştırılan dosyayı açmak için kullanılan video şifreleme standartlarıdır ve birbirlerine kıyasla çeşitli avantajlar sunarlar.
Şifreleme standartlarının yanıltıcı olabileceğini akılda tutun. HDR10, HDR10+, DV veya HLG girişi desteklediğini belirten bir monitör, tek başına monitörün kabiliyet düzeyini veya fiili performansını belirtmez, sadece HDR içeriğini bir video sinyaline başarılı bir şekilde deşifre edebilirler. Bir ekranın fiili olarak HDR içeriğini görüntüleyebilmesi gerekir, ki bu da HDR-ready olarak reklamı yapılan pek çok ekranın beklentileri karşılayamadığı kısımdır.
Profesyonel ipucu: Çoğu HDR oyunun HDR10 formatını desteklemesi nedeniyle, HDR10'u destekleyen bir monitöre bakın.
Bir HDR sinyalini alabilecek bir monitöre bakmanın yanı sıra, uygun donanım kabiliyetleri olanı arayın. HDR çıkışı için, bir monitör aşağıdaki donanım özelliklerine sahip olmalıdır:
- Maksimum Parlaklık: 400 cd/m² veya tercihen daha yüksek
- Siyah düzeyleri (piksel aralığı): 0,40 mm veya daha düşük
- Renk derinliği: 10 bit (8+2-bit)
- Renk alanı: %90 DCI-P3 kapsamı veya daha büyük
- Arka ışık yerel karartma
VESA Display Standartları
Bir monitörün gerçek HDR çıkış yapıp yapmadığını belirlemenin en kolay yolu, VESA* DisplayHDR logosunu aramaktır. Bu logo, monitörün özelliklerinin HDR için tek global ve açık standart olan VESA Display HDR programı tarafından test edildiğini ve doğrulandığını onaylar. Program, piyasadaki HDR monitörlerde büyük farklılıklar gösteren özelliklere biraz tutarlılık kazandırmaya yardımcı olmak için oluşturulmuştur.
Program HDR monitörlerini yedi kademede değerlendirir. Bu kademeler, büyük ölçüde maksimum parlaklık düzeyi ile tanımlanır; ayrıca lokal karartma, renk derinliği ve renk çeşitliliği için gerekliliklere de sahiptir. Birinci kademedeki bir monitör – DisplayHDR 400 – HDR içeriği görüntülemek için gereken minimum özellikleri karşılamıştır; diğer yandan daha yüksek kademe sertifikasyona sahip bir monitör, daha iyi HDR kabiliyetlerine sahip olacaktır.
Maksimum Parlaklık
En yüksek parlaklık, bir görüntünün küçük ve vurgulandırılmış alanlarının, onu kuşatan bölgeleri etkilemeden parlaklaştırılmasını sağlar. Örneğin, münferit yıldızlar parlaklaştırılırken çevreleyen gece gökyüzü zifiri siyah kalabilir.
600 cd/m² en yüksek parlaklığa — ekran tarafından ne kadar ışığın yayılabileceğine dair bir ölçü — sahip bir monitör, gerçek HDR çıkışı için bir minimum olarak değerlendirilmelidir. Çoğu giriş düzeyi HDR monitör 400 cd/m²'lik bir parlaklık düzeyine sahiptir. Bunlar, genellikle 250 ila 350 cd/m²'lik parlaklık değerlemesine sahip SDR monitörlerden biraz daha iyidir, ancak kaliteli HDR monitörlerin önemli bir özelliği olan "yerel karartma bölgeleri" bulunmaz.
Yerel karartma, monitörün arka ışığının ekranı birbirinden ayrı bölgelerde karartmasına izin verir, böylece bir görüntüdeki karanlık ve açıklık arasındaki kontrastı iyileştirir. Bir monitörün yerel karartma desteğini sağlayıp sağlamadığı her zaman belirgin değildir; ancak sağlıyorsa, özelliklerde listelenmelidir.
Renk Derinliği
Yanıltıcı olmasına karşın, 8+2-bit renk derinliği olan bir monitör olmazsa olmaz değildir. Neredeyse her HDR monitör gerçek 10 bit renk derinliğine sahip daha yüksek renk sayımlarına yaklaşmak için 2 bitlik titreme değeri olan 8-bitlik bir panel kullanır. Bu panellere 8+2 bit paneller denir.
8+2-bit paneller sıklıkla 10 bit paneller olarak pazarlansalar da, bunlar şu anda iki veya üç kat fiyatı olan gerçek 10 bit panele sahip olanlarla aynı ligde değildirler. Bununla beraber, 8+2-bit monitörler, tipik olarak 6+2-bit panelleri kullanan SDR monitörlerden belirgin bir şekilde daha üst düzeydedir. Buradan, renk derinliği hakkında daha fazlasını okuyun.
Kapanış: Gerçek bir HDR Oyun Deneyimi
Canlı parlaklık, zifiri siyahlar ve renk cümbüşleriyle, bir HDR oyun monitörü oyunların görsellerini herhangi bir SDR monitörden daha da ileri düzeye çıkarabilir; fakat yalnızca doğru nitelik ve özelliklere sahip olması halinde. HDR monitörünüzün gerçek HDR deneyimini sağlayabileceğinden emin olun.
Renk derinliği, renk alanı, siyah düzeyleri ve yerel karartma bölgeleri dahil olmak üzere HDR donanım özellikleri hakkında daha ayrıntılı bilgi için, oyun monitörü teknolojisi hakkında bilmeniz gereken her şeyi kapsayan oyun monitörlerine yönelik kapsamlı kılavuzumuza bakın.