Uçucu yağlar, parfümeri ve kozmetik endüstrilerinde ve bazı hastalıklarda yaygın olarak kullanılmaktadır. Uçucu yağların topikal uygulaması genellikle güvenli olsa da bazı durumlarda ciddi sorunlara neden olabilir.
Dermal Testler
Aromaterapistler, uçucu yağları cilde uygularken tahriş edicilik ve duyarlılık potansiyeli ile ilgilenirler. Testler şunları ölçmektedir:
• tahriş – uygulama yerinde lokalize reaksiyon;
• hassasiyet – bağışıklık sistemini ilgilendiren alerjik reaksiyon;
• ışığa duyarlılık – güneşten gelenler de dahil olmak üzere ultraviyole ışınlarına bağlı bölgesel hassasiyet.
Tahriş
Tahriş, cildin bir maddeye verdiği lokal bir reaksiyondur. Kaşıntı, kızarıklık, yanma hissi, inflamasyon veya ağrı şeklinde kendini gösterebilir. Uçucu yağın uygulandığı cilt alanını etkiler; vücudun diğer kısımlarına bir etkisi olmaz.
• Bazı uçucu yağların ciltte tahriş edici etkileri olduğu bilinmektedir ve bunlardan kaçınılmalı veya dikkatli kullanılmalıdır. Bunlar; karanfil (her türü), tarçın kabuğu, tarçın yaprağı ve kekiktir.
• Aşağıdaki bitkilerin uçucu yağları, özellikle hassas cilde sahip kişilerde dikkatli kullanılmalıdır: fesleğen, biberiye, nane, limon otu (lemongrass), rezene, adaçayı, kekik, anason, çam ve defne.
Duyarlılık
İnsanlar, uçucu yağlar dahil her tür maddeye karşı alerji geliştirebilir. Bu, kişiye özgüdür ve duyarlılık olarak bilinir. Antijen-maddenin ilk uygulamasında bir reaksiyon meydana gelmeyebilir, ancak bağışıklık sistemi tepkiyi aktive ettiğinden sonraki uygulamalarda alerjisi olan kişi, kaşıntı veya hapşırma gibi hafif bir reaksiyon yaşayabilir, vücut ısısı artabilir veya nefes alma güçlükleri ile daha şiddetli tepki verebilir.
Anafilaksi de mümkündür. Bu, solunum güçlüğü ve belirgin şişlikle karakterize, ciddi, yaşamı tehdit eden bir alerjik reaksiyondur. Bu tür bir reaksiyon yaşadığınızı düşünüyorsanız, derhal tıbbi yardım alın.
Ayrıca uçucu yağların ilk uygulandıklarında hassasiyet hissi olmaması daha sonraki kullanımında da olmayacağı anlamına gelmez.
Açıkçası, hastanın bilinen tüm alerjileri ayrıntılı bir şekilde aromaterapistler tarafından not alınır. Bu bilgiler olumsuz etkisi olabilecek uçucu yağların kullanımından kaçınmak için önemlidir. Duyarlılaşma meydana gelirse alerjenin tanımlanabilmesi için hasta kayıtlarının doğru tutulması da aynı derecede önemlidir.
Uyarılar
Bir kişi reçinelerden veya zamklardan birine duyarlıysa, bu kaynaklardan gelen tüm uçucu yağlara aynı reaksiyonu göstermeleri olasıdır.
Tüm tarçın esansiyel yağları, alerjik eğilimleri olan kişiler için kontrendikedir.
Defnenin uzun bir süre kullanımında alerjik bir etki yarattığı bilinir.
Cilt Testi
• Hassas cilde veya aromatik maddelere alerjik reaksiyona sahip kişilerde cilt testi yapılmalıdır.
Cilt testi yapmak için, seyreltilmemiş uçucu yağdan bir damla dirsek içine şekildeki gibi damlatın, 24 saat sonra kontrol edin. Cilt, bir alerjenin ilk uygulamasında her zaman reaksiyon göstermediğinden, daha ileri bir test gerekebilir. Bu aynı zamanda seyreltilmiş uçucu yağ karışımları ile de gerçekleştirilebilir.
Işığa duyarlılık
Bazı uçucu yağlar, güneşten doğrudan ve yoğun ultraviyole (UV) ışınlarına maruz kalırsa ciltte fotokimyasal reaksiyona neden olabilir.
Bergamot, bu gruptaki diğer uçucu yağlardan daha yüksek derecede ışığa duyarlıdır. Bu olay, uçucu yağın UV maruziyeti ile birleştirilmesinin sonucu genellikle cilt renginin değişmesi ve leke oluşması sorunudur. Bu hafif olabilir veya etkilenen cilt bölgesi bronzlaşmış görünebilir veya hiperpigmentasyon olabilir.
Yüksek miktarlarda seyreltilmemiş uçucu yağın uygulandığı bazı durumlarda, kabarma gibi cilt hasarları meydana gelebilir. Güneşlenme veya diğer bronzlaştırıcılar kullanılmadan önce uçucu yağ tedavisi verilmemelidir.
Tüm turunçgil esansiyel yağları, özellikle bir grup aromatik kimyasalın, furokumarinlerin(FC), uzaklaştırılması yapılmadıkça, kullanıldığında ışığa duyarlılık geliştirebilir.
Bu tür uçucu yağlar, furokumarin içermeyen (FCF) olarak etiketlenir. Bu etikete dikkat etmek önemlidir.
Uzun süreli güneş ışığında kalınacaksa aşağıdaki uçucu yağlar kullanılmamalıdır:
• bergamot, misket limonu, greyfurt, portakal, limon, angelica tohumu, mandalina, mineçiçeği, kimyon tohumu.
Oral (Ağızdan) Testler
Ağızdan testler yapılır çünkü uçucu yağlar gıda ve içecek endüstrileri tarafından yoğun olarak kullanılır. Ancak uçucu yağların ağızdan alınması güzellik terapisi kapsamında değildir. Uçucu yağları oral almak, uçucu yağları kullanmanın en tehlikeli yöntemidir. Uçucu yağların oral uygulaması bazı tıbbi durumlar nedeniyle reçete edilir.
Örneğin, Silexan 80 mg jelatinli kapsüllerde bulunan lavanta yağı preparatıdır. Silexan, anksiyete tedavisinde kullanılabilir.
Sonuç
Uçucu yağların güvenlik veya etkinlik açısından FDA (Gıda ve İlaç Dairesi) tarafından düzenlenmediğini unutmamak önemlidir. Bir ürün gerçek olamayacak kadar iyi geliyorsa, muhtemelen gerçek değildir.
Uçucu yağlar, dermatit gibi ciddi alerjik reaksiyonlar geliştirebilir. Bunun sıklığı tam olarak bilinmemektedir. Yan etkilere neden olma potansiyeli nedeniyle güvenliliği konusunda dikkatli olmak gereklidir.
Referans
- Ekibimiz tarafından türkçeye çevrilerek aktarılmıştır.
Posadzki, P., Alotaibi, A., & Ernst, E. (2012). Adverse effects of aromatherapy: A systematic review of case reports and case series. International Journal Of Risk & Safety In Medicine, 24(3), 147-161. doi: 10.3233/jrs-2012-0568
20 Anti-Aging Oils to Add to Your Routine. (2020). Retrieved 24 September 2020, from https://www.healthline.com/health/beauty-skin-care/essential-oils-for-wrinkles#takeaway