Bu yazımda doğumu yaklaşan takipçilerimizin önündeki süreç hakkında bilgiler sağlayacağım. Bu sayede sizi bekleyen olaylar serisi hakkında bilgi sahibi olacaksınız.
Doğum nedir?
Doğum, gebeyken vücudunuzun doğum yapmaya hazırlanma şeklidir. Genellikle 37 ila 42. gebelik haftası arasında kendi kendine başlar. 37 ila 42 hafta süren hamileliğe, "term" gebelik denir. 37. haftadan önce başladığında, bu "erken doğum" olarak tanımlanır.
Doğumun başlama işaretleri
Doğum süreci genellikle sancı ya da su gelmesi ile başlasa da her gebelik kendine özgü olduğu için tüm gebelerde aynı bulgular olmaz. Doğumun başladığına dair farklı işaretler şunlardır:
- Bebek, karnınızda aşağı doğru hareket eder (veya halk arasındaki tabiriyle "aşağı düşer").
- Kalın, mukus benzeri veya hafif kanlı vajinal akıntınız olur. (Vajinal akıntı, doktorların vajinadan çıkan sıvıyı tarif etmek için kullandıkları terimdir.)
- Hamilelik sırasında bebeğiniz rahminizde bir kese içindedir ve "amniyon sıvısı" adı verilen bir sıvıyla çevrilidir. Bu kese tipik olarak bebeğiniz doğmadan bir süre önce yırtılır. Açıldığında, içindeki sıvı vajinanızdan çıkar. Bu, büyük bir su fışkırması veya sadece bir sıvı damlaması şeklinde de olur. Kesenin yırtılma anında ani bir kasık ağrısı dışında canınızı acıtacak herhangi bir şey hissetmezsiniz.
- Bel ağrınız veya göbek bölgesinde kramplarınız olur.
- Kasılmalar yaşamaya başlayabilirsiniz. Bu kasılmalar sırasında harekete geçen aslında rahimdir. Ağrı ve karnınızın sertleşmesi normaldir. Her kasılmadan sonra rahim gevşer ve ağrı geçer. Bazı kişilerde "Braxton Hicks kasılmaları" veya "yalancı kasılmalar" oluşur ve gerçek doğum kasılmaları ile karışabilir. Bunlar doğum kasılmalarına benzer şekilde hissedilir, ancak gerçek kasılmalar değildir, doğuma neden olmazlar.
Doğumun aşamaları
Tipik olarak üç aşamada gerçekleşir.
- İlk aşama: Bu aşama doğum eyleminin başlangıcından başlar, rahim ağzı tam açılmaya ulaşınca tamamlanır. Bu evrenin başlarında, kasılmalarınız hafif ve düzensizdir hatta doğum sancılarının başladığını bile fark etmeyebilirsiniz. Bu evreye ‘erken doğum’ evresi denir ve iki aşamaya ayrılır:
- Latent (Gizli) faz, genellikle 5-20 dakikalık aralıklarla meydana gelen güçlü kasılmalarla başlar. Bu aşamada rahim ağzınız yaklaşık 3-4 santimetre genişleyecek ve silinecektir. Bu genellikle doğum eyleminin en uzun süren ve en az yoğun yaşanan aşamasıdır. Bu aşamada hastaneye yatırılabilirsiniz veya evinizde de geçirebilirsiniz. Doktorunuz rahim ağzının genişlemesini belirlemek için aralıklı olarak pelvik muayeneler yapacaktır. Bu aşama 24 saate kadar uzayabilir.
- Aktif faz, serviksin 4 ila 10 santimetre genişlemesi ile latent fazın ardından gelir. Üç ila dört dakikalık aralıklarla meydana gelen kasılmalarınız muhtemelen latent faza göre uzunluk, şiddet ve sıklık açısından daha yoğun olacaktır. Çoğu durumda, aktif faz, gizli fazdan daha kısa sürer.
- İkinci aşama. Genellikle doğumun itici aşaması olarak adlandırılan bu aşama, rahim ağzınızın tamamen açıldığı zaman başlar ve bebeğinizin doğumu ile sona erer. İkinci aşamada, bebeği doğum kanalından iterek aktif olarak dahil olursunuz. Vajina girişinde bebeğinizin başı göründüğünde taçlanma meydana gelir. İkinci aşama genellikle ilk aşamadan daha kısadır ve ilk hamileliğiniz için 30 dakika ile üç saat arasındadır. Daha önce doğum yapan kadınlarda çok daha kısa sürer.
- Üçüncü aşama. Bebeğiniz doğduktan sonra üçüncü ve son aşamaya gireceksiniz. Bu aşama plasentanın (bebeğinizi rahim içinde besleyen organ) rahim ve vajinadan geçişini içerir. Plasentanın ayrılması 30-45 dakikaya kadar sürdüğü olur. Bu aşamada da şiddetli olmasa da rahim kasılmaları plasentanın ayrılmasını kolaylaştırmak için devam eder.
Her doğum süreci farklı olduğundan, her aşama için gereken süre anne adayının ve bebeğin özelliklerine göre değişecektir. Doğum indüksiyonu gerekmiyorsa, genellikle çoğu kadın bebeğini hastaneye kaldırıldıktan sonraki 10 saat içinde doğurur.
Gerçek kasılmalar yaşadığımı nasıl anlarım?
Gerçek kasılmalarınız mı yoksa Braxton Hicks kasılmalarınız mı olduğunu belirlemek dikkat gerektirir. Farkı anlamaya yardımcı olmanın bazı yolları aşağıda verilmiştir.
- Gerçek kasılmalar birkaç dakikada bir gelir ve zamanla daha sık hale gelir. Braxton Hicks kasılmaları birkaç dakikada bir gelebilir, ancak zamanla daha sık görülmezler.
- Dinlenirken bile gerçek kasılmalar geçmez. Braxton Hicks kasılmaları genellikle dinlendiğinizde geçer.
- Gerçek kasılmalar zamanla daha güçlü ve daha acı verici hale gelecektir. Braxton Hicks kasılmaları genellikle zamanla güçlenmez; yani daha fazla acı vermez.
- Gerçek kasılmalar esnasında sırtınızda ve belinizde ağrı hissedilebilirsiniz. Braxton Hicks kasılmaları genellikle sadece önde -yani kasık ve karın bölgesindedir.
Gerçek kasılmalar yaşayıp yaşamadığınızdan hala emin değilseniz, doktorunuzu arayın.
Kasılmalar başlarsa ne yapmalıyım?
Kasılmalar yaşamaya başlarsanız, şiddetini anlamak için zaman ayırmalısınız. Bu şekilde, sık olup olmadıklarını anlayabilirsiniz.
Her kasılmanın başladığı zamanı takip ederek kasılmalarınızı zamanlayabilirsiniz. Akıllı telefonunuzda saniye ibreli bir saatiniz veya bir zamanlayıcınız varsa, her kasılmanın ne kadar süreceğini de hesaplayabilirsiniz. Doktorunuz kasılmalarınızın ne sıklıkla olduğunu ve ne kadar sürdüğünü bilmek isteyecektir.
Doktorumu ne zaman aramalıyım?
Doğum sancıları içinde olduğunuzu düşünüyorsanız doktorunuzu arayın. Aşağıdakilerden herhangi biri olursa da aramalısınız:
- Vajinanızdan kan, mukus veya sıvı sızıyor.
- Bir saat içinde 6 veya daha fazla kasılmanız varsa (Bu, kasılmalarınızın 10 dakika veya daha kısa aralıklarla olduğu anlamına gelir.)
- Kasılmalarınız güçleniyor ve ağrı artıyorsa
Bu durumlardan herhangi biri olursa doktorunuz veya ebeniz muhtemelen sizi muayene etmek için hastaneye çağıracaktır.
Hastane bakımı
Hastaneye ilk geldiğinizde, bakım personeli fetüsün boyutunu ve konumunu belirlemek için karnınızın fiziksel muayenesini yapar. Sonrasında doğumun başlayıp başlamadığını anlamak için rahim ağzınızın açılıp açılmadığını (genişlemiş) ve incelip incelmediğini kontrol edecekler. Ayrıca NST aletine bağlayarak kasılmalarınızın ne sıklıkta ve şiddette olduğunu da göreceklerdir.
Sağlığınızı izlemek için bakım personeli aşağıdakileri gibi farklı kan testlere başvurur.
- Kan ve idrar örnekleri
- Kan basıncı ölçümü
- Ateş takibi
- Ağırlık ölçümünüz
Doğumum erken başlarsa?
37 haftadan önce herhangi bir doğum belirtisi yaşamaya başlarsanız, hemen doktorunuzu arayın. Doğum sancınızı durdurmaya çalışmak ve bebeğinizi doğuma hazırlamak için size ilaç vermek isteyebilirler.
Doğumum kendi kendine başlamazsa?
Genelde sağlıklı gebelerde 42. haftaya kadar kendiliğinden başlaması beklenir. Eğer kendiliğinden başlamazsa, doktorunuz sizinle seçenekleriniz hakkında konuşacaktır. Doğumunuzu ilaçlarla başlatmayı deneyebilirler. Buna "doğumu indüklemek" denir.
Ciddi bir problem olmadıkça 39. gebelik haftasından önce doğum indüksiyonu tercih etmiyoruz.
İndüksiyonun en yaygın nedenleri aşağıdakileri içerir:
- Anne veya fetüs komplikasyonlar nedeniyle risk altındadır.
- Annede preeklampsi (gebelik zehirlenmesi) veya kronik yüksek tansiyon vardır.
- Fetüse gelişme geriliği veya yetersiz büyüme teşhisi koyulmuştur.
Doğumu başlatmanın diğer yolları;
- Kasılmaları uyarmak için prostaglandin içeren vajinal fitiller yerleştirmek.
- İntravenöz (damardan) oksitosin infüzyonu (kasılmaları uyaran hipofiz bezi tarafından üretilen bir hormon) veya benzer bir ilaç verilmesi.
- Yapay olarak amniyotik kesenin yırtılması.