Apse, genellikle bakteriyel enfeksiyondan kaynaklanan ağrılı bir irin topluluğudur. Etrafı şişmiş ve iltihaplı apseler vücudun herhangi bir yerinde çıkabilir. Bu yazımız sadece cilt apseleri konu almaktadır.
Apse belirtileri
Bir deri apsesi sıklıkla cildin yüzeyi altında şişmiş, irin dolu bir yumru olarak görülür. Ayrıca, yüksek sıcaklık (ateş) ve üşüme gibi bir enfeksiyon belirtisi de olabilir. Vücudun içinde bir apse tespit etmek zordur, ancak belli bazı belirtileri vardır.
Bu belirtilerden bazıları:
- Çıkan bölgede ağrı
- Cildinizin altında sert veya sıkı hissedilen yumuşak bir şişme
- Çıkan bölgedeki acı ve hassasiyet
- Çıkan bölgede sıcaklık ve kızarıklık
- Çıkan bölgede cildin altında beyaz veya sarı pusun görünür bir birikimi
- Yüksek ateş
- Titreme
Apse Nedenleri
Çoğu apsenin nedeni bakteriyel enfeksiyondur.
Bakteriler vücudunuza girdiğinde, bağışıklık sisteminiz, etkilenen bölgeye enfeksiyonla mücadele eden beyaz kan hücrelerini gönderir.
Beyaz kan hücreleri bakterilere saldırarak, yakınlardaki bazı dokular ölür ve daha sonra irin ile dolan bir apse oluşur. İrin, ölü doku, beyaz kan hücreleri ve bakterilerin bir karışımını içerir.
Deri apseler de bakteriler cilt yüzeyinin altına girdiğinde, apse oluşabilir. Bu apse vücudun herhangi bir yerinde cereyan edebilir, ancak cilt apsesi daha çok:
- Koltuk altları
- Eller ve ayaklar
- Üreme organları
- Kalçada görülür.
Küçük bir kesik, sıyrık gibi cilt yaranız varsa veya cildinizde yağ bezi, ter bezi tıkanması apselere neden olabilir.
Apse Tedavisi
Küçük bir deri apsesi doğal olarak drene olabilir. Basitçe küçülür, kurulamaz ve herhangi bir tedavi olmadan kaybolur. Bununla birlikte, daha büyük apselerin enfeksiyonu temizlemek için antibiyotiklerle tedavi edilmesi gerekebilir ve irin boşaltılabilir. Bu genellikle ya cildinize bir iğne yerleştirerek ya da apsenin üzerinde deride küçük bir kesi yaparak yapılır.
Cilt Apselerinin Önlenmesi
Çoğu cilt apsesi bakterilerin; küçük yaralara, saç köklerine, tıkalı bir yağa veya ter bezine girmesinden dolayı olur. Cildiniz de apselerin oluşmaması için bakterilerin vücudunuza yayılmasını önlemeniz gerekir.
- Ellerinizi düzenli olarak yıkamak
- Ailenizdeki insanları düzenli olarak ellerini yıkamak için teşvik etmek
- Ayrı havlu kullanmak
- Cildiniz apse olmuşsa; spor salonu ekipmanları, saunalar veya yüzme havuzları gibi herhangi bir ortak ekipmanı kullanmadan önce tedavi olmalı tamamen iyileşmeli.
- Yüzünüzü, bacaklarınızı, koltuk altı bölgelerinizi veya bikini bölgenizi tıraş ederken, cildinize zarar vermemek için dikkat edin. Cildinizde sıkışmış bir şey olabileceğini düşünüyorsanız hemen tüm yaraları temizleyin ve bir doktora görünün. Jiletlerinizi veya diş fırçalarını paylaşmayın.
Diğer Apse Türleri
Burada yer almayan birçok apse türü mevcut;
- Anorektal apsesi: rektum ve anüste irin birikmesi
- Bartholin apsesi: Vajina’nın açıklığının her iki tarafında bulunan Bartholin bezlerinden birinin içinde bir irin birikmesi
- Beyin apsesi: kafatası içindeki irin nadir fakat potansiyel olarak hayatı tehdit eden bir birikinti
- Diş apseleri: dişin altında ya da destek zamkı ve kemikte irin birikmesi
- Bademcik apsesi: bademciklerinizden biri ve boğazınızın duvarı arasında bir irin birikmesi
- Pilonidal apsesi: kalça yarık derisinde irin birikmesi
- Omurilik apsesi: omurilik etrafında irin birikmesi
Kaynak : Wikipedia & NHS