Kanada’nın en büyük kenti Toronto’nun bir mahallesi, bölgeden geçirilmek istenen bir otoyoluna itirazı dikkate alınmayınca, 50 yıl önce bu ay Toronto’dan ve Kanada’dan ayrılarak bağımsızlığını ilan etmişti. Kanada tarihinin en ilginç sivil itaatsizlik eylemlerinden biri olan bu kararla 1967 yılında ilan edilen Rathnelly Cumhuriyeti bu hafta 50’nci yılını kutluyor.
Rathnelly Cumhuriyeti, Toronto ve Kanada başta olmak üzere hiçbir ülke resmen tanımadığı için sembolik kaldı ancak Toronto yönetimi, bu sıradışı mahallesinin anlamlı tarihini bölgedeki beş ayrıca caddeye bu ay vereceği isimlerle yaşatmaya karar verdi.
Amerika Bülteni'nde yer alan habere göre, Spadina Expressway adlı otoyoluna karşı bağımsızlık kararı alındığı için bu ormanlık mahalledeki caddelerden birinin adı ‘Stop Spadina’ya dönüştürüldü. Bir diğer caddeye ise ‘Rebellion (İsyan)’ adı verildi.
İsyanı başlatan ajitatör ayrılıkçı lider Robin Fraser’ın adı bir başka caddeye verilirken, 1967’de bağımsızlığın ardından, ‘Kraliçe Birinci Aileen’ adıyla yeni devletin ilk kraliçesi ilan edilen Aileen Robertson’un adı da bir başka caddeye verildi. Bölgede adı değişecek beşinci caddeye ise 1984’ten beri Rathnelly Cumhuriyetinde yaşayan Kanada’nın dünyaca ünlü ressam ve heykeltraşı Michael Snow’un adı verilecek. Snow, bu karardan büyük onur duyduğunu açıkladı.
"TORONTO KİMSENİN UMRUNDA OLMAYACAK DİYE DÜŞÜNDÜ"
Rathnelly Cumhuriyeti sakinleri, Spadina Expressway planına direnişleri ile bu planın yaşama geçmesine engel oldular. Otoyolun bir kısmı inşa edildi ancak direniş nedeniyle yarım kaldı. Yarım kalan kısım bugün Allen Road olarak anılıyor. Bu direnişin anısını yaşatan aktivistlerden Pym Buitenhuis, Kanada’nın CBC kanalına yaptığı açıklamada, ‘’Toronto, kimsenin umurunda olmayacak diye düşündü. Çok büyük yanıldılar’’ diye anlatıyor direnişi.
O günlerde, ‘Kraliçe Birinci Aileen’ liderliğinde, yeni devletin sakinleri, devlet sınırlarına barikatlar inşa ettiler. Yeni bir anayasa ilan edildi. Milli marş yazıldı. Pasaport bile basıldı. Direnişin sarkazm içeren bir yönü olarak Bubbles adlı siyah bir kaniş, hükümet başkanı olarak seçildi. Helyum ile şişirilmiş 1000 adet balondan oluşan ve “air farce” dedikleri bir hava kuvvetleri gücü oluşturuldu. 5-14 yaş arasındaki bütün çocuklardan, ‘Rathnelly Irregulars’ adıyla bir ‘milis’ gücü oluşturuldu ve bu ”milisler” mahallede devriyeye çıkarılarak Toronto yönetimine ”gözdağı” verildi.
Rathnelly Cumhuriyeti’nin ilk agresif eylemi ise bölgedeki bu parkı işgalci Toronto yönetimiden geri almak olmuş. Parka, ‘Özgürlük Meydanı’ adı verilmiş o günlerde ancak bu isim çok yaşamamış. Yeni cumhuriyet, Kanada başkenti Ottowa’dan, Toronto yönetiminin yasadışı şekilde işgal ettiği bu park alanına, çocuk parkı ekipmanları almak için ‘dış yardım’ talebinde bile bulundu.
Bütün bu eksantrik ve gülümseten eylemlerin Toronto’da oluşturduğu kamuoyu, Toronto yönetimini Spadina Otoyolu planının askıya almak zorunda bıraktı. Evlelerini ve yeşil alanlarını kurtardılar. Ve o tarihten beri Rathnelly Cumhuriyeti, her 17 Haziran haftasını Cumhuriyet ve direniş günleri olarak o kutluyor.
Toronto belediye başkanı John Troy da, bu yılki bağımsızlık yıldönümü kutlamalarına katıldı ve bunu Twitter’dan şu şekilde paylaştı:
Cumhuriyetin ilk gününden beri direnişin parçası olan aktivist Pym Buitenhuis, ‘’Bu mahallenin sakinleri şunu ispatladılar: Onlar kimsenin umurunda olmaz sansalar da insanların umurunda’’ diyor ve ekliyor: ‘’Yaşamanızı etkileyecek kararlara etki edecek yollar bulunabileceğini ispatladı bu mahalle sakinleri. Direnmezseniz, onların aldığı kararlara göre yaşamak zorunda kalırsınız’’
Odatv.com