Vasiyete mirasçılar uymak zorunda mıdır? M.T.
*****
Okuyucumun sorusu bu kadar. Evet kısa soru tercih sebebidir ama bu kadar da değil! Önce ortada yasal şekle uygun bir vasiyetname var mı yok mu bilmek lazım? Yani soru; sadece vefat edenin hayattaki isteklerini karşılamakla mı ilgili, yoksa yasal biçimde hazırlanmış vasiyetname mi? Belli değil.
*****
Bizim toplumumuz ölenin hatırasına saygı gösterir ve hayattaki isteklerini yerine getirmeye çalışır. İnsanımız bu nedenle ölenin hayattayken bilebildikleri isteklerini, ölümünden sonra yerine getirir. Bu nedenle pek çok yerde ölenin borçları varken ve mirası reddedip bunlardan kurtulmak varken, ölenin hatırına borçlarını ödemeye çalışıp, ‘mezarında rahat etsin’ diyen pek çok aile tanıdım. Bu durumda ‘vasiyete uymak’ diye bir şey söz konusu değildir ama ölenin hayattayken isteklerini öldükten sonra yerine getirmeyi borç bilmek söz konusu olur.
*****
Peki hukuken geçerli bir vasiyetname varsa buna uymak zorunlu mu? Evet, çünkü bu tür vasiyetnameler hukuki süreç geçirir ve mirasçılara haklar tanır. Dolayısıyla bu haklar hukuken geçerlidir. Buna uymak istemeyenlere karşı hukuk yollar açıktır. Ancak tüm mirasçılar bir araya gelir de vasiyetnamede öngörülen hususları toplu olarak değişik şekilde uygulama kararı alırsa, buna da karşı çıkacak kimse olmaz. Örneğin bir gayrimenkul birilerine vasiyet edilmişse ama tüm mirasçılar bu gayrimenkulün bir kişi adına tesciline muvafakat ediyorsa buna da engel olacak bir sistem yoktur. Açıkladığım şekli ile uyulması zorunlu haller de vardır, tam mirasçıların farklı bir sonuca varabileceği haller de vardır.