CEMAL TOLLU
(1899, İstanbul- 1968, İstanbul))
1899'da İstanbul'da doğdu. Resim sanatına ilgisi küçük yaşlarda başladı.
Yerel konuları kübist bir anlayışla işleyen, 1930 kuşağının önde gelen temsilcilerindendir.
Ortaokulu bitirince Sanayi-i Nefise'ye girdi. Ancak İstanbul'un işgal yıllarında okulu kapanınca öğrenimine ara vermek zorunda kaldı. Ankara'ya giderek talimgaha katıldı. Süvari zabiti oldu. 1927-1929 yıllarında Elazığ ve Erzincan'da resim öğretmenliği yaptı. Daha sonra Almanya'da Hofmann, Fransa'da Lhote, Léger, Gromaire ve heykelci Despiau'nun atölyelerinde çalıştı.
1932'de Türkiye'ye dönen sanatçı, D Grubu'nun kurucuları arasında yer aldı. 1935'te Ankara Arkeoloji Müzesi'nde (Anadolu Medeniyetleri Müzesi) müdür yardımcılığı yaptığı sıralarda Hitit kabartmalarının kunt formlarından etkilendi. Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü Şefi Levy'nin önerisiyle 1937'de asistanlığa başlayan Tollu 1964'e kadar akademide hocalık ve bölüm başkanlığı yaptı.
1940, 1941 ve 1960'ta Devlet Resim ve Heykel sergilerinde ödüller alan sanatçının bazı yapıtları da Venedik ve Sao Paulo Bienallerinde sergilendi. Resim çalışmalarının yanı sıra Yunan Mitolojisi (1964) ve Şeker Ahmet Paşa (1967) adlı iki de kitabı bulunmaktadır.
Resimleri ilk kez 1927’de Elazığ'da sergilendi. 1967’de de retrospektif sergisi açıldı.
Cemal Tollu, Akademi'de Çallı'nın yanında çalışmış olmakla birlikte, sonradan yanlarında öğrenim gördüğü Lhote ve Leger gibi kübist ressamların etkisinde kalarak geliştirdiği kompozisyonlarında hacimsel ve arkitektonik biçimlere ağırlık verdi. 1930 kuşağı ressamları arasında, yabancı etkileri, yerel kültür değerleriyle kaynaştırıcı etkinliği yönünden Türk resim sanatı için önemli bir yer tutar.
Sanatçı, 26 Ağustos 1968'de İstanbul'da öldü.
TANINMIŞ ESERLERİ
* Hatay portakal bahçelerinde
* Zeytin ağacı
* Okuyan köylüler
* Mevleviler
* Balerin