Minos ve Miken Mimarlığı
Minos ve Miken Mimarlığı Tarihi
İlk Avrupa uygarlığı, Minosluların başarılı deniz ticaret kültürüyle kuruldu. Minoslular bir Akdeniz adası olan Girit’te geniş bir alana yayılan saraylarını inşa etti, öteki Akdeniz ve Yakındoğu kültürleriyle iletişim kurdu. Binaları kerpiç, taş ve alçı gibi malzemeler bir arada kullanılarak yapılıyordu. Yunan anakarasındaki Mikenliler savaşçıydı; kralları, Agamemnon, Yunanları Troya Savaşı’na soktu. Ele geçirdikleri toprakların her yerinde kalın, sağlam surlarla çevrili, sıkışık şehirler kurdular. Bu şehirler savaşçı yaşam tarzlarına uygundu. Surlarla korunmuş şehirlerin yanı sıra yöneticileri için tepelere gömülü kubbeli mezarlar ya da tholos’lar inşa edildi. İki kültür arasındaki çatışmalar ve değiş tokuş daha sonraları antik Yunan’da karşımıza çıkan mimari üslupları yolunu açtı.
Tarihi Zaman Çizelgesi;
- Minos, Avrupa’daki ilk uygarlıktı
- Girit’te saray kompleksleri inaş edildi.
- Yunan anakarasındaki Mikenliler Akdeniz’e egemen oldu
- Surlarla çevrili şehirler ve tholos inşa edildi.
- Her iki kültür de Yunan kültürünü etkiledi
Knossos Saray (M.Ö. 1700-1400 Girit)
Knossos sarayı bribirine merdivenler, ışık kuyuları ve avlularla bağlanmış 1300 odadan oluşan geniş bir kompleksti. Binanın bölümleri beş katlıydı ve planı öylesine karmaşıktı ki labirent mtirine esin kaynağı olduğu düşünülmektedir. Depremler binanın yıkılmasına ve Minos kültürünün sonunun gelmesine neden oldu. Sarayın duvarları spor ve dinsel törenleri betimleyen fresklerle bezenmişti. Minos sütunları olasılıkla Mısır tasarlarının etkilerini taşıyordu. Minoslular taştan çok servsi ağaçlarının gövdelerini, geniş bölümler yukarıda olacak, alt bölümler ise içe doğru giderek incelecek biçimde başaşağı olarak kullanıyorlardı. Basit bir tabanın üzerine monte edilen ağaç gövdeleri kırmızıya boyanıyor ve yastık biçimli yuvarlak bir başlıkla sonlanıyordu.
Minos ve Miken Döneminin Önemli Yapıları
- Kiremitler evi (M.Ö. 2200 Yunanistan)
- Malia Sarayı (M.Ö. 1900-1450 Girit)
- Phaistos Sarayı (M.Ö. 1800-1650 Girit)
- Palekastro ve Gournia’da Minos Şehirleri (M.Ö. 1700-1400 Girit)
- Zakros Sarayı (M.Ö. 1600 Girit)
- Miken Kalesi, Tiryns (M.Ö.)
Aslanlı Kapı (M.Ö. 1250 Yunanistan)
Mikenliler, Akdeniz dünyasının büyük bir bölümünün hakimiydi. Başkentleri heybetli bir duvarla çevrili uzak bir tepenin üzerinde yer alıyordu. Duvarı oluşturan taşlar öylesine büyüktü ki “kiklop işi” olarak adlandırılıyordu, çünkü ancak mitsel tek gözlü devlerin bunları kaldırabileceğine inanılıyordu. Anıtsal Aslanlı Kapı şehrin ana girişiydi. Kapının ağır çerçeve plakları Neolitik megalitleri akla getirir. Ancak açıklığın üzerinde yer alan üçgen, yapısal bir yeniliktir, üstteki taşların ağırlıklarını yanlara yönlendirir ve 3m genişlikte bir açıklığın gerçekleştirilmesini olanaklı kılar. Bugün metal başları kaybolmuş olan oyna aslan kabartmaları şehrin ve kraliyet sarayının korunmasını amaçlıyorlardı.
Magalitik Yapılar hakkında bilgi almak için aşağıdaki konuyu okumanızı tavsiye ederiz.