Hidrosel
ICD kodları: N43 ICD kodu nedir?
Hidrosel (su fıtığı), skrotumda sıvı birikmesidir ve genellikle ağrısızdır. Hidroselin nasıl geliştiği ve gerektiğinde kontrol edilip tedavi edilmesinin neden önemli olduğunu burada okuyabilirsiniz.
Bir bakışta
- Hidrosel durumunda skrotumda fazla sıvı birikmesi vardır.
- Çoğu zaman ağrıya neden olmaz.
- Hidroselin iki formu vardır: doğuştan ve edinilmiş. İkincisi yaşam boyunca gelişir.
- İdiyopatik hidroseller en yaygın olanlarıdır. İdiyopatik, hiçbir neden bulunamadığı anlamına gelir.
- Bu tür hidroseller uzun bir süreye yayılarak gelişir. Genellikle zararsızdırlar ve sadece şikayetler varsa tedavi edilmeleri gerekir.
- Önemli ölçüde daha az sıklıkla, hidrosellere fıtıklar, iltihaplanma, bükülme veya testis tümörleri neden olur. Bunlar kendiliğinden geçmezse müdahale gerekebilir.
Not: Bu yazıdaki bilgiler bir doktor muayenesinin yerini tutamaz ve kişinin kendi kendine teşhis yapabilmesi veya tedavi etmesi için kullanılmamalıdır.
Hidrosel nedir?
Su fıtığı olarak da bilinen hidrosel, skrotumda aşırı sıvı birikmesidir. Hidrosel epididimde veya spermatik kordda da gelişebilir. Çoğunlukla ağrısızdır.
Bir hidrosel genellikle yaşam boyunca gelişir ve "edinilir". Bazen doğuştan olabilir.
Doğuştan gelen hidroseller genellikle doğumdan sonra belirli bir süre içinde çözülür çünkü vücut genellikle sıvıyı kendi kendine atar.
Edinilmiş hidroseller genellikle herhangi bir tanınabilir neden olmaksızın (idiyopatik) gelişir ve çoğunlukla herhangi bir tedavi gerektirmezler. Bununla birlikte, bu tür hidroseller şikayetlere neden oluyorsa, onları tedavi etmek mantıklıdır.
Hidrosel, örneğin testislerin yaralanması veya iltihaplanması veya fıtık nedeniyle nadiren gelişir. Bu durumda genellikle tedavi gerekir.
Önemli bilgi: Şiddetli hidrosel durumunda testisler burulabilir (testis torsiyonu) ve kan damarları sıkışabilir. O zaman testis dokusu artık yeterli kanla beslenmez ve hatta ölebilir. Bu, acil tedavi gerektiren bir acil durumdur.
Hidroselin semptomları nelerdir?
Çoğu zaman, bir hidrosel kendini skrotumun şişmesi şeklinde belli eder. Bu sıkı ve elastik hissettirir, ancak genellikle herhangi bir ağrıya neden olmaz. Bununla birlikte, boyutuna bağlı olarak, hidrosel hareketleri engelleyebilir.
Doğuştan hidroselde bebek dik tutulduğunda veya ağladığında şişlik artar. Yatarken, yine biraz iner.
Hidroselin nedenleri nelerdir?
Doğuştan hidrosel gebelik sırasında gelişir: fetüsün testisleri önce karnında, böbreklerin yakınında oluşur. Ancak gelişim sürecinde kasık kanalından skrotuma göç ederler. Karnın içini kaplayan doku olan peritonun bir kısmını yanlarında götürürler. Son olarak, periton testislerin etrafında kapalı bir kılıf oluşturur.
Bu tamamen olmazsa, peritondaki bir boşluktan sıvı skrotuma sızabilir. Testislerden birinin veya her ikisinin inmemesi (inmemiş testis), idrar kesesinin malformasyonları (yarık mesane), konjenital bağ dokusu bozuklukları veya çocuğun erken doğması durumunda da bunun olasılığı artar.
Hidrosel edinilmiş de olabilir - yani sadece yaşam boyunca gelişirler. Doktorlar buna bir neden bulamazlarsa buna idiyopatik hidrosel denir. Bu form oldukça yaygındır ve çoğunlukla zararsızdır.
Bilinen bir nedene sahip edinilmiş hidroseller daha az yaygındır. Buradaki tetikleyiciler fıtık (kasık fıtığı) veya darbe ve ameliyattan kaynaklanan yaralanmalar olabilir. Diğer olası nedenler, cinsel organların iltihaplanması, testislerin veya tümörlerin burulmasıdır.
Hidrosel hangi sıklıkta görülür?
Erkeklerin yüzde 90'ı periton boşluğu ile doğar. Çocukların yüzde 20'sinde bu boşluk yaşamın ilk 5 ayında kalır ve bu da hidrosel oluşumunu tetikler. Ancak bu çocukların tümü hidrosel geliştirmez. Hidrosel oluşursa, sıvı genellikle sağ testiste toplanır.
Erkeklerin ergenlik döneminde ne sıklıkla hidrosel geliştirdiği güvenilir bir şekilde söylenememektedir. Yetişkin erkeklerin yaklaşık yüzde 1'inde hidrosel vardır.
Hidrosel nasıl teşhis edilir?
Bir hidroseli tespit etmek için doktorlar etkilenen skrotumu elle muayene eder. Şişliğin boyutunu değerlendirir ve şişkin ve elastik hissedip hissetmediğini kontrol ederler. Ayrıca bir kaza olup olmadığını veya bazı hastalıkların olup olmadığını sorarlar. Kesin teşhis için genellikle ultrason muayenesi kullanılır.
Testislerde varis (varikosel), testis torsiyonu veya testis kanseri gibi diğer hastalıkları ekarte etmek için fizik muayene ve ultrason kullanılabilir. Ayrıca kanseri ayırt etmek için özel laboratuvar testleri mevcuttur.
Bir hidrosel nasıl tedavi edilir?
Bir hidroselin tedaviye ihtiyacı olup olmadığı şekline ve nedenine bağlıdır.
Doğuştan gelen hidroseller, periton boşluğu zamanla kapandığı için yaşamın ilk iki yılında genellikle kendi kendine düzelir. Bu olmazsa – örneğin hidroselin büyük olması veya kasık fıtığı da olması nedeniyle – kasık bölgesinden yapılacak bir kesi ile küçük bir operasyonla boşluk kapatılır.
Edinilmiş bir hidrosel bazen kendi kendine düzelir. Durum böyle değilse, müdahale bir seçenektir: Sıvı, ciltte bir kesi ile skrotumdan çıkarılır. Cerrah daha sonra sıvının tekrar birikmesini önlemek için bu kılıfları diker.
Ponksiyon - yani sıvıyı içi boş bir iğne ile emme - artık nadiren kullanılmaktadır, çünkü bu genellikle yalnızca geçici bir etkiye sahiptir ve enfeksiyon riskinin artmasına neden olur. Ayrıca skleroterapi de artık pek yapılmamaktadır.
Testis ameliyatı sonrası nelere dikkat edilmelidir?
Bazı ergen ve yetişkin erkeklerde ameliyat ayakta gerçekleştirilebilir.
Daha yaşlı erkekler, prematüre bebekler veya çok büyük hidroselleri olan erkekler genellikle birkaç gün hastanede kalır.
Şişmeyi önlemek için, skrotum 2 - 3 gün daha yüksekte tutulur ve nemli bir bezle soğutulur.
Yüksekte tutma için eczanelerde bulunan, uylukları saran küçük bir yastık veya elastik bir bandaj uygundur. Testisler bu sayede düz durur, bu da testislerden kanın geri akışını ve yara iyileşmesini destekler.
Ayrıca, mümkünse, testisleri desteklemek için 2 ila 4 hafta boyunca yürürken bir süspansuar takmak da mantıklıdır. Bu, kalınlaştırılmış kumaştan veya bir kılıftan yapılmış kese şeklinde bir genital koruyucudur. Yatak istirahati de iyileşme üzerinde olumlu bir etkiye sahiptir. Fiziksel efordan ve spordan kaçınılmalıdır.
Ayrıca cinsel ilişkiye bir süre ara verilmelidir. Aktif olarak ne zaman devam ettirilebileceği doktorla görüşülmelidir.
- Deutsche Gesellschaft für Kinderchirurgie e.V (DGKCH) und Deutsche Gesellschaft für Urologie e.V. (DGU). Akutes Skrotum im Kindes- und Jugendalter. S2k-Leitlinie. AWMF-Registernummer 006–023. 08.2015.
- Deutsche Gesellschaft für Kinderchirurgie e.V (DGKCH). Leistenhernie, Hydrozele. S1-Leitlinie. AWMF-Registernummer 006–042. 10.2020.
- DynaMed (Internet), Ipswich (MA). Hydrocele in Adults and Adolescents. EBSCO Information Services. Record No. T116012. 2018 (1995). Aufgerufen am 22.11.2021.
- DynaMed (Internet), Ipswich (MA). Hydrocele in Infants and Children. EBSCO Information Services. Record No. T913127. 2018 (1995). Aufgerufen am 22.11.2021.
- UpToDate (Internet). Causes of painless scrotal swelling in children and adolescents. Wolters Kluwer 2020. Aufgerufen am 22.11.2021.
Institut für Qualität und Wirtschaftlichkeit im Gesundheitswesen (Sağlık Hizmetlerinde Kalite ve Verimlilik Enstitüsü) (IQWiG) ile birlikte hazırlanmıştır.Tarih: