Keman, viyolonsel ve viyola gibi çalgılar yaylı çalgılar olarak adlandırılan bir aileye aittir. Bu enstruman içerisinde, en yüksek perdeden sesleri çalan ve en küçük olanı kemandır. Daha da önemlisi, rock and roll, pop, punk müziklerinin yanı sıra, halk müziği de dahil olmak üzere değişik müzik türlerinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Aynı şekilde, aynı zamanda caz, klasik ve Barok müziğinin önemli bir parçasıdır. Kemanın icadı ile ilgili geçmişine bir göz atmak faydalı olacaktır.
Keman kim icat etti?
Ünlü keman yapım ustası Andrea Amati, 1555 yılında ilk kemanı yapmıştır. Bundan önce , Violetta adında, üç telli keman benzeri bir alet vardı. Çıkan güzel ve hoş bir sesi nedeniyle, Fransa Kralı IX Charles’ın emri ile 24 adet violetta üretilmiştir.
Ek Bilgiler ve Diğer İlginç Detaylar
18. yüzyıla gelindiğinde, kemanın özgün tasarımında bir dizi önemli değişiklikler yapıldı.
3.544.000 $ ile Stradivari kemanı, şimdiye kadar satılan en pahalı keman oldu.
Keman kendine has ve hoş sesi ile, farklı müzikal stillerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Barok döneminde yaygın olarak kullanılmıştır. 20. yüzyılda, caz müziğin bir parçası haline geldi.
Bazı popüler keman sanatçıları arasında Jean-Luc Ponty, John Blake ve Regina Carter ve diğer ünlü caz keman sanatçıları Mark O’Conner, Darol Ager ve Stephane Grappelly sayılabilir.
Ayrıca, bu enstrüman, Hint klasik müziğinde çok büyük bir rol oynamaktadır.
Keman, başlıca sekiz kısımdan oluşan bir çalgıdır. Bu kısımlar: Gövde, üst kısım, alt kısım, siyah tahta, telleri tutan köprü arkasındaki siyah abanoz kısım, eşik, salyangoz ve anahtarlardır. Yapımı zor olan kemanın boyu 60-62 santimetredir. Bunun 38 santimetresini gövde, 25 santimetresini ise sap teşkil eder. Keman yayı 75 cm uzunluğunda, reçinelenmiş at kılındandır, gövde, içi boş olup, ince tahtadan yapılır. Kemandaki teller sol, re, lâ ve mî (en kalın, kalın, ince, ve en ince) telleridir. Genellikle kırmızımsı sarı, vişne çürüğü, bazan koyu sarı, turuncu, kahverengi, kırmızı cilâ ile renklendirilir. İnce uzun şekilli olan keman ucu çeneye dayanarak, sapı sol elle tutulmak ve parmaklar tellere basmak sûretiyle ve sağ elin tuttuğu yay tellere sürterek çalınır.
Normal olarak keman öğrenimi dokuz senede tamamlanır. Virtüözlük için gerekli olan çalışmalar ise bunun hâricindedir. Ses sâhası 4,5 sekizlik olan keman için notalar sol anahtarı ile yazılır. Meşhur bestekâr Boch ile başlayan, keman için müzik parçalarının (konçertoların) bestelenmesi, zamanla yaygınlaşarak çok büyük sayılara ulaşmıştır. Keman, çok geniş ses imkânlarına sahip olduğundan dolayı orkestra içinde veya tek başına olarak yaygın bir şekilde kullanılır.