Solon Kimdir? Yasalara Neler Katmıştır?
Solon MÖ 640 ve MÖ 558 yılları arasında yaşamış yunan yasa koyucu ve ozanıdır. Soylu bir aileden gelir, ancak zengin bir aileye mensup değildi. Yağ ticareti yaparak zenginleşir.
Akdeniz’de yolculuk yapıp Atina’ya geri döndüğünde artık zengin olan Solon dürüstlüğüyle ün kazandı. Atinalıların, Salamis’in Megaralıların elinden alma girişimlerinin söylenmesini bile yasaklamalarına rağmen Solon kendini deliymiş gibi göstererek halkın arasına Atinalıları savaşa çağıran bir şiir okudu. Salamis’in fethedilmesini istemişti. Sonunda komutanlığı elde etti ve Salamis’i Megaradan geri aldı.
Solon Atina’yı sarsan ağır bunalımdan kurtarmak için siyasal ve toplumsal reformlarıyla tanındı. Büyük mülk sahibi soylu Eupatridesler neredeyse bütün toprakları ellerine geçirmeyi başarmışlardı ve borçlu halk üstünde kölelik tehdidine başvuruyorlardı. Yeni bir tüccar ve sanayici sınıfı da gücünün bilincine vararak sitede, Eupatrideslerin vermeyi reddettikleri, siyasal bir rol istiyorlardı. Bunun üzerine Solon hakem olarak seçildi ve olağanüstü yetkilere sahip yüksek devlet görevlisi oldu. Artık Atina’nın gerçek durumuna uymayan siyasal ve toplumsal kurumları yeniden düzenleme görevi Solon’a düşüyordu.
Herkes için doğru bir adalet belirleyen, yoksul ve zengin için eşit olan yasalar yazdı Solon. Gerçekten de birçok küçük insanın kurbanı olduğu borç nedeniyle tutuklanmayı kaldırdı. Bu uygulamayla, Yunan dünyasında ilk kez devletin çıkarını büyük toprak sahiplerinin çıkarının önüne geçiren bu denli cüretkar bir önlem alınıyordu. Solon daha az önemli başka bazı önlemlerle köylüleri destekledi. Kurt avına pirim verdi, tarımın gelişmesine yardım etti. Böylece, köylüler yararına güttüğü siyaset, küçük ve orta köylü sınıfının önemine dayalı yeni bir toplumsal denge kurdu. Buna koşuk olarak, uzunluk ve ağırlık ölçülerini belirleyerek ve sanayiyi kolaylaştırdı. Bu arada özellikle siyasal turumları değiştirdi. Toprak gelirine göre dört sınıf öngören eski bir bölümlemeyi kullandı. Bu bölümleme, onur ve yükümlülüklerin toprak servetine göre dağılmasını sağladı. Her ne kadar arkhonlar yalnızca birinci sınıftan, yargıçlar da ilk üç sınıftan seçilebiliyorsa da tüm yurttaşlar siyasal meclislere katılabiliyorlardı.
Son olarak, Solon Ekklesia’nın oturumlarını hazırlamakla görevli Bule adlı 400 üyeli yeni bir kurul oluşturdu. Öte yandan üyeleri her dört sınıftan seçilen gerçek bir halk mahkemesi olan Heliaia’yı kurdu. Bu yeni yapıyı yurttaşlarına sunduğunda, Solon dokuz arkhona ve bütün yurttaşlara yeni yasalara uyma yemini ettirdi. 5 yüzyılda Atina’nın özgürlüğünü sağlayacak olan bu yeniden düzenlemeler ilk kez Solon’un yarattığı gerçek demokrasinin taslağını ortaya koyuyordu.