Kur'an âyetlerinin fezlekelerinin, genellikle peş peşe iki esma-i hüsna ile bitmesinin hikmeti ne olabilir?
Cum, 20-Haz-2014 - 07:55 tarihinde gönderildi
Değerli Kardeşimiz;
Fezlekelerin mana ve muhtevasına en uygun ve en ağırlıklı isimler tercih ediliyor. Ya da konular bu isimlerin mana ve hükümlerine hizmet için seçiliyorlar.
Kur’an’ın en büyük amacı Allah’ı isim ve sıfatları ile tanıtmaktır. Bu yüzden hem seçilen konu hem konunun özetlenmesi hem de birkaç isme bağlanması bu amaca matuftur.
"Evet, Kur'ân-ı Mucizü'l-Beyan, bazan âyât-ı kudreti âyetlerde basteder, sonra içerisinden esmâyı çıkarır."
Kudret âyetleri, kâinattaki yaratmalardır. Kur’an bu yaratmalardan örnekler vererek, en sonunda verdiği örneklerden isimleri çıkarıyor. Mesela, canlıların rızıklarından örnekler getirip en nihâyetinde Rezzak ismini çıkarıyor.
"Bazan mensucat toplar gibi açar, dağıtır; sonra toplar, esmâda tayyeder."
Bazen de mahlukatı bir top kumaş gibi açar, sergiler en sonunda bir isimde yeniden toplar. Mesela, eşyanın menfaat ve hikmetlerini genişçe zikreder, en nihâyetinde Hakim isminde toplar.
"Bazan da ef'âlini tafsil ettikten sonra, isimlerle icmal eder."
Bir fiil genişçe izah edildikten sonra bir isim ile özetlenir. Mesela, kâinattaki temizleme ve tanzifat fiilleri genişçe tafsil edildikten sonra Kuddüs ismi ile özetlenmesi gibi.
"Bazan da halkın a'mâlini tehdidâne söyler; sonra rahmete işaret eden isimlerle tesellî eder."(1)
Bazen de insanları amel noktasından ikaz edip tehdit eder, sonra nereye sığınılması gerektiğini göstermek için rahmet ve af kapısı gösterilir...
(1) bk. Mesnevî-i Nuriye, Onuncu Risale.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör