İdrar yollarının çeşitli sebeplerle mikrop kapması sonucu meydana gelen enfeksiyona idrar yolu enfeksiyonu (idrar yolu iltihabı) denir. İdrar yolları böbrekten başlar, üreter, mesane ve üretra ile dışarıya açılır. Kadınların idrar yolları enfeksiyonuna yakalanma riski erkeklere göre daha fazladır. İdrar yolu enfeksiyonu mesane ile sınırlı olabilir, fakat böbreklere de yayılırsa ciddi komplikasyonlara neden olabilmektedir.
İdrar Yolu Enfeksiyonu Nedenleri
Genellikle üretra yoluyla üriner sistemin dışa açıldığı delikten bakterilerin girmesi ve idrar yollarında üremesi ile ortaya çıkar. Normalde vücut savunma sistemleri bu bakterilerin üremesine izin vermez. Fakat bu savunma bazen zayıf olabilir. Ayrıca şeker hastalığı gibi bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıklarda da daha sık görülebilir.
Mesane enfeksiyonu (sistit): Mesane enfeksiyonları genellikle bağırsaklarda bulunan Escherichia coli (E. coli) adında bir bakteri türü tarafından meydana getirilir. Cinsel ilişki sonrasında da sistit meydana gelebilir. Kadınlar mesane enfeksiyonu geçirme açısından erkeklere göre daha büyük risk altındadır çünkü mesane ile üretranın dışa açıldığı delik arasındaki mesafe erkeklere göre çok daha kısadır.
Üretra enfeksiyonu (üretrit): Bağırsak normal florasında bulunan bakterilerin idrar yollarına bulaşması ile oluşabileceği gibi, kadınlarda herpes, gonore ve klamidya gibi cinsel yolla bulaşan hastalıklar da üretrite sebep olabilir.
İdrar Yolu Enfeksiyonu Belirtileri
- Az miktarlarda idrar çıksa bile daha sık idrar yapma gereksinimi
- Aniden idrar yapma gereği hissi
- İdrar yapma sırasında acı ya da yanma hissi
- Penis ya da vajinadan yeşil-sarı ya da beyaz akıntı
- Yorgunluk
- Belin tam üzerinde ağrı
- Yan tarafta ya da kasıkta ağrı
- Ateş, üşüme, bulantı ve kusma
- İdrarda cerahat ya da kan
Bu belirtilerden herhangi biri bulunduğunda doktorunuza başvurun; idrar yolu enfeksiyonu ya da cinsel yolla bulaşan bir hastalığınız olabilir. Cinsel yolla bulaşan hastalık tanısı konulursa, cinsel ilişkide bulunduğunuz kişilere bildirerek onların da tedavi edilmesini sağlamanız gerekir.
İdrar Yolu Enfeksiyonu Tedavisi
İdrar yolu enfeksiyonlarını tedavide genellikle antibiyotikler kullanılır.
Basit idrar yolu enfeksiyonlarında; trimetoprim-sulfametoksazol ( Bactrim, Sepra ), amoksisilin ( Larotid), nitrofurantoin ( Furadandin ), ampisilin, siprofloksasin ( cipro ), levofloksasin ( levakuin ) gibi antibiyotikler kullanılır.
Belirtiler genellikle antibiyotik tedavisine başlandıktan birkaç gün sonra kaybolsa da antibiyotik tedavisine bir süre daha devam edilir. Enfeksiyonun tamamen geçmesi için belirtiler kaybolsa dahi doktorunuzun önerdiği antibiyotiği bitene kadar kullanmanız gereklidir.