Afrika'da en fazla çocuk yaşta evliliğin yapıldığı ülkelerden Zimbabve'de 17 yaşındaki Natsiraishe Maritsa tekvando ile büyüklerine mesaj gönderiyor.
Mahallesindeki çocuklara dövüş sanatı dersi veren Maritsa, genç kızları ve anneleri çocuk evlilikleriyle mücadele etmeleri için bir araya getiren projenin parçası.
Arkadaşlarının evlenmek için okulu bıraktığını gördükten sonra bu projeye 2018 yılında başladığını söyleyen Maritsa, "Genç anneler artık umutsuz olmaktan ziyade kendilerini güçlenmiş hissediyor. Hikayelerini diğer kızları aynı tuzağa düşmekten caydırmak için kullanabiliyorlar." diyor.
Savunmasız Çocuk Oditoryumu adlı dernek aracılığıyla, başkent Harare'nin 15 kilometre güneydoğusundaki yoksul Epworth kasabasında, tekvando dersleri veren Maritsa'nın öğrencileri arasında onun şu anda evli olan okul arkadaşları ve dört yaşındaki çocuklar da var.
Maritsa, başlatılan projeyle ilgili "Evlilik denen bu şeye hazır değiliz. Bunun için henüz çok genciz. Henüz evlenmemiş genç kızları erken yaşta evlilikten uzak durmaları konusunda cesaretlendirmek için onların seslerini kullanıyorum." diyor.
Çocuk yaşta evlilik yasaklandı
Zimbabve'de Anayasa Mahkemesi'nin 2016'da kız çocuklarının 16 yaşında evlenmesine izin veren daha önceki yasayı iptal etmesinden sonra, erkekler ve kızlar 18 yaşına kadar yasal olarak evlenemiyor.
Ancak Birleşmiş Milletler Çocuk Fonu'na göre, kızların yaklaşık yüzde 30'u 18 yaşına gelmeden önce evleniyor.
Çocuk evlilikleri sona erdirmek için mücadele veren Girls Not Brides kuruluşuna göre, kocanın ödediği başlık parası genellikle "aileler tarafından fakir ülkede hayatta kalma aracı olarak kullanılıyor"
Örgüte göre bazı mezhepler 10 yaşındaki kızları "manevi rehberlik" için çok daha yaşlı erkeklerle evlenmeye teşvik ediyor; bazı aileler de evlilik öncesi cinsel ilişkiye giren kızları erkek arkadaşlarıyla evlendirmeye zorluyor.
Tekvandoya 5 yaşından bu yana ilgi duyduğunu anlatan Maritsa, "Burada çok fazla kişi tekvando yapmıyor, bu yüzden hem evli hem de bekar kızlar için büyüleyici. Tekvandoyu, onların dikkatlerini çekmek için kullanıyorum." diyor.
En yakın arkadaşı 21 yaşındaki Pruzmay Mandaza gibi bazıları şimdi okula dönmeyi planlıyor, ancak kocası Mandaza'yı dernek başkan yardımcılığından istifa etmeye zorladı ve tekvando eğitimine katılmasını engelledi.
En büyük desteği ailesi veriyor
Bu projede ailesinden büyük destek aldığını söyleyen Maritsa, "Seans başına yalnızca 15 kişiyi alabiliyorum çünkü aldığım tek destek ailemden geliyor. Babam küçük ölçekli bir çiftçi, annem bir ev hanımı ama sahip oldukları az şeyi benim başarmak istediğim şeye feda ediyorlar. Babam benim koşu partnerim." şeklinde konuşuyor.
Kadın grupları, Covid-19 salgını çocukları okuldan uzak tuttuğu ve yoksulluğu derinleştirdiği için erken yaşta evliliklerin artabileceği uyarısı yapıyor.
Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu’na göre, Zimbabve, Malavi, Mozambik ve Zambiya'dan sonra Afrika’da en yüksek çocuk yaşta evlilik oranına sahip dördüncü ülke.