İgnatius Loyola
- Önem : İspanyol asıllı din adamı; Cizvitler tarikatının kurucusu
- Doğum : 1491
- Ölüm : 1556
Sakat bir İspanyol askeri olan İgnatius Loyola, 1534 yılında daha ziyade Cizvitler olarak bilinen “İsa Topluluğu”nu kurdu. Bir süre sonra organizasyonun yaygın bir dini akım ve Avrupa çağında örgütlü bir güç haline geldi. Bu önemli hareketin lideri olan Loyola, İspanya’nın kuzeyinde bulunan bir kalede doğdu. Müreffeh ve iyi bağlantıları olan bir ailenin on üç çocuğundan en küçüğüydü. 1517 yılında Fransa ile olan savaş sırasında orduya katıldı. 1521 yılında ağır bir biçimde yaralandı. Bir Fransız topu, bacaklarının arasından geçti ve bir bacağı kırılırken diğeri de sakat kaldı. Bu acılı dönemi dua ederek ve dini kitaplar okuyarak geçiren Loyola, daha sonra çeşitli kutsal yerleri ziyaret ederek İspanya’yı dolaştı. Kudüs’e giderek hacı oldu. Bir ara intihar etmeyi düşünse de sonunda yolculuğu Fransa’da son buldu. 1528 yılında Paris Üniversitesi’nde teoloji bölümüne girdi.
Loyola, Vatikan’a sadık kaldı. Altı arkadaşı ile birlikte 1534 yılında Cizvitler grubunu kurdu. Temel amaçları Papa’ya hizmet etmekti. Papa 3. Paul 1540 yılında Loyola’nın kurmuş olduğu tarikatı resmen tanıdı. Loyola, grubun ilk lideri olarak kabul edildi. Hızla kalabalıklaştılar. Kiliseyi canlandırmak ve Reform’u tersine çevirmek için Katolikler’i etrafına topladı. Fransa, Almanya, Polonya ve diğer Avrupa ülkelerine dağılmış bir biçimde bulunan Katolikler ile kilisenin arasında yeniden bir bağ kurmak istiyordu. Protestanlığın yayılmasını engelleme konusunda büyük ölçüde başarılı oldu. Roma’da öldüğü sırada Loyola’nın taraftarları düzinelerce kolej kurdular; Asya, Avrupa ve Güney Amerika’ya misyonerler yolladılar. 1609 yılında kutsanan Loyola, 1622 yılında ise aziz ilan edildi.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
David S. Kidder, Noah D. Oppenheim, Entelektüelin Kutsal Kitabı, Maya Kitap, 2013
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Otto Liman von Sanders
Otto Liman Van Sanders, 1915 yılında Gelibolu Müdafaası'nda Osmanlı kuvvetlerini yöneten Alman general. Von Sanders, askeri yönetimde yaptığı reformlar nedeniyle Enver Paşa ile anlaşamadı. İngiliz Generali Hamilton, Liman Von Sanders’in Gelibolu’daki başarısını Hatırat’ında övmüştür. ''Türkiye’de 5 Sene'' ve ''Silahlanmış Millet'' adlı 2 tane eseri bulunmaktadır.
-
İbn Hazm
İbn Hazm, Zahiri mezhebinin en büyük temsilcisi, usulcü, fakih, muhaddis, tarihçi, edip ve şairdir. İbn Hazm önce Maliki fıkhıyla sonra Şafii fıkhıyla ve en sonunda Zahirilik düşüncesini pekiştirerek mutlak bir müctehid oldu. Zahirilik düşüncesini benimsemekle kalmadı, aynı zamanda onu sistemleştirdi.
-
Yakub Bey
Germiyanlı Kerîmüddin Alişîr’in oğlu olan Yâkub Bey hakkında ilk kayda Ankara Kızılbey Camii minberinin 1299 tarihli kitâbesinde rastlanır. Buradan Selçuklular’a bağlı olarak Ankara’da hüküm sürdüğü, nüfuz alanını Kırşehir’e kadar uzattığı anlaşılır. Muhtemelen 1300’den itibaren bağımsız hareket etmeye başlayan Yâkub Bey devri Germiyanoğulları’nın en parlak dönemidir. XIV. yüzyılın başlarında Osmanlılar hariç, Aydın ve İzmir yörelerine uzanan geniş bir bölgedeki Türk beyleri Germiyanoğulları’na bağlıydı. İbn Fazlullah el-Ömerî, Germiyan hükümdarının Türk meliklerinin en büyüğü olup hepsinin memleketine hükmettiğini, hükümet merkezinin Kütahya olduğunu bildirir. Yâkub Bey zamanında Bizans’tan her yıl vergi ve kıymetli eşyanın geldiği bilinmekle birlikte, Yâkub Bey’in emîrleri, vezirleri, kadıları, hazineleri ve konakları olduğu söylenir. Yâkub Bey, Menderes nehri yakınlarındaki Tripolis şehrini aldıktan sonra Alaşehir’i kuşatınca Bizans imparatoru Küçük Asya’da kalan son arazi parçalarını kurtarmak için teşebbüse geçti ve paralı Katalan kuvvetlerini bu bölgeye yolladı. Bu savaşta Germiyanlılar profesyonel askerler olan Katalanlar karşısında bozguna uğradı. Yâkub Bey, Alaşehir’i ele geçiremeden geri çekildiyse de burayı haraca bağladı.
-
Coriolanus
Tam adıyla Gaius Martius Coriolanus, Roma yakınlarında yaşamış eski bir İtalyan kabilesi olan Volscianlar karşısında büyük bir zafer kazanan Romalı komutandır. Farklı kaynaklarda kendisine dair çeşitli bilgiler mevcut olmuş olsa da gerçek alamda tarihi bir karakter olup olmadığı kesin değildir. Romalı tarihçi Plutarc’ın söylediğine göre Roma’da aristokrat bir ailenin çocuğu olan Coriolans, Shakespeare’in Volumnia karakterine ilham kaynağo olan annesi tarafından yetiştirildi. Orduya katıldı ve şehrin sürgün edilmiş Tarquin krallarına karşı verdiği savaşlarda çarpıştı. Daha sonraları ise savaşlarda gösterdiği cesurca çarpışmalarından dolayı Romalılar tarafından takdir edilmemesine öfkelenerek Roma şehrinin baş düşmanlarından biri haline geldi.
-
Behçet Kemal Çağlar
Edebiyatımızın önde gelen isimlerinden olan Behçet Kemal Çağlar, Kayseri’nin Şabanbeyzadeler namıyla bilinen ünlü bir ailesinden Şaban Hamdi Bey’in oğludur.1908 yılında, orman müfettişi olan babasının memuriyeti dolayısıyla bulundukları Erzincan’ın Tepecik köyünde dünyaya gelmiştir.Babası, Kayseri'nin Bünyan Çağlayanı kıyısında yerleşmiş Burunguz isimli Türkmen oymağına mensuptur ve annesi de Balıkesir'in Çepni yörüklerinden Kolağası Ahmet Ağa'nın kızıdır.Behçet ismi babasının amcasının ismi olması sebebiyle, Kemal ismi ise Namık Kemal’den mülhem verilmiştir.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun