"Eğer hasmını mağlûp etmek istersen, fenalığına karşı iyilikle mukabele et. Çünkü, eğer fenalıkla mukabele edersen, husumet tezayüd eder. İyi ve izzetli birine iyilik edersen, onu elde edersin. Kötü birine iyilik edersen, o daha da azar." İzahı nasıldır?
Cts, 27-Mar-2010 - 00:00 tarihinde gönderildi
Değerli Kardeşimiz;
"Eğer hasmını mağlûp etmek istersen, fenalığına karşı iyilikle mukabele et. Çünkü, eğer fenalıkla mukabele edersen, husumet tezayüd eder. Zâhiren mağlûp bile olsa, kalben kin bağlar, adâveti idame eder. Eğer iyilikle mukabele etsen, nedâmet eder, sana dost olur."
اِذَاۤ اَنْتَ اَكْرَمْتَ الْكَرِيمَ مَلَكْتَهُ - وَاِنْ اَنْتَ اَكْرَمْتَ اللَّئِيمَ تَمَرَّدًا
["İyi ve izzetli birine iyilik edersen, onu elde edersin. Kötü birine iyilik edersen, o daha da azar." (Bu beyit Mütenebbi'ye aittir. bk. el-Orfü't-Tayyib fî Şerhi Dîvâni't-Tayyib, s.387.)] hükmünce, mü'minin şe'ni, kerîm olmaktır. Senin ikramınla sana musahhar olur. Zâhiren leîm bile olsa, iman cihetinde kerîmdir. Evet, fena bir adama 'İyisin, iyisin.' desen iyileşmesi ve iyi adama 'Fenasın, fenasın.' desen fenalaşması çok vuku bulur."(1)
Bu zamanda, düşmana karşı fenalık ve kötülük ile karşılık verip, onları düşmanlıkta daha da zarar verici bir hale getirmek yerine, iyilik ve güzellik yapıp, hem onun şerrinden kurtulmak hem de ondan zımni olarak intikam almak daha ehven ve salim bir yoldur.
İyilik ve güzellik yaptığımız zaman hasım içten içe azar ve kızar, lakin zahiren başkaların nazarında nefrete düşmemek için istikametli olmak zorunda kalır. Bu tarz hareket onu hem etkisiz kılar hem de ufaktan ufağa iyiliğe yatıştırır ve alıştırır.
Özet olarak, kötülüğe iyilikle mukabele etmek her yönden kârlı ve güzel bir düsturdur.
* * *
Düşmanlığı terk edemiyorsan ve düşmanına karşı galip gelip onu mağlup etmek istiyorsan, bunun caiz olan bir yolu vardır; o da fenalığına karşı iyilikle mukabele etmektir, denilmek sureti ile o halden kurtulamayan kindar insanlara bir yol ve bir necat gösteriliyor. Yoksa hasım ve düşmanlığı meşru ve normal görmüyor.
Asıl olan mümin kardeşimize düşmanlık etmemektir. Lakin her insan bu asla mutabık hareket edemiyor. Öyle ise onlara bir yol göstermek ve en hafif zararla o haletten kurtulmanın yönetimini ders vermek icap eder ki, bahsi geçen yerde bu yöntem gösteriliyor.
(1) bk. Mektubat, Yirmi İkinci Mektup.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör