Yaşamları kentin gürültüsü, farfarası ve hareketliliği içinde geçti. Meslekleri, uğraşları, asık suratlı sorumlulukları vardı. Ama birden toprağa döndüler. Köy ortamına. Artık ekip biçmekle uğraşıyorlar. Eskiden çiftlik hayvanlarını fotoğraflardan bilirlerdi. Şimdi inek sağmakla, tavuk beslemekle uğraşıyorlar. Bu anlattığımız Fransa’dan bir resim veriyor, ama başka ülkelerde de aynı tabloyu izliyoruz. Genç insanlar yepyeni bir yaşantıya doğru yöneliyorlar.
Örneğin, içlerinden biri kimya mühendisiydi. Okulu Fransa’da bitirmişti, doktorasını İngiltere’de yapmıştı. Amerika’da da eğitim görmüştü. Sonra Fransa’da bir ilaç laboratuvarında çalışmaya başlamıştı. Kazancı yerindeydi. Karısı da mühendisti. Elektronikçi. Yaşları otuzuna dayanmıştı. Bir de kızları olmuştu. Birden kendilerine, geçmişlerine, geleceklerine baktılar. Bir boşluk duygusu sardı onları. Ve bir anda yaşam çizgileri değişti. Şimdi 5 yıldan beri köydeler. Köylü oldular. Biyolojik peynir üretiyorlar ve domuz besliyorlar.
Nedir bu? Serüven yaşama hevesi mi? Ecdadın, ailenin topraklarına geri dönüş mü? Değil! Bizimkinin babası doktordu. Yaşamı kentlerde geçmişti.
Ya da şu genç kadına bakın. 28 yaşını yeni bitirmiş. Şimdi çiftliğe acele çağırdığı veterinere yardımcı oluyor. Keçilerinden birine sezaryen yapmaya çalışıyorlar. Vaktiyle kentte kadın berberiydi. İşyerinde sıkılıyordu, bunalıyordu. Zamanı hafta sonunu beklemekle geçiyordu. Bir gün kapattı o dosyayı. Gitti, hayvancılıkta kısa süreli bir eğitim gördü. Sonra da arabasını satıp 28 keçi satın aldı. Üç yıldan beri peynir üretiyor. Artık hafta sonunu düşünmüyor. Cumartesi, Pazarı yok artık. Ama mutlu. “Şimdi özgürüm.” diyor. “Yaşantıma ben kendim sahibim. Pazar yerinde ya da internette nasıl peynir satacağıma ben kendim karar veriyorum.”
Fransa’da da köyler boşalıyor. Eski ailelerin tarımla, hayvancılıkla uğraşma isteği azalıyor. Örneğin, bunlardan biri 77 yaşına gelince toprağını, çiftliğini devretmek istedi, ama alıcı bulamadı. Sonra birden kentli biri geldi. Büyük yerlerden birinde emlakçılık yapan 31 yaşındaki biri. O müşteri oldu. Geldi, yerleşti. Sahiplendi çiftliği. “Kendi yaşantımın efendisi olma zamanı gelmişti.” diyor. Kısrak ve eşek sütü üretiyor. Bunları kozmetik firmalarına sattığı gibi, kendi de deri sorunlarına iyi gelen bazı kapsüller yapıp satıyor.
Ya öteki? Bir hastanede on yıl teknisyen olarak çalıştıktan sonra toprağa yönelmiş olan kişi. Hastanelerde sağlanan berbat ve sağlık dışı beslenmeden yakınıyor. 38 yaşında büyükbabasının topraklarına yerleşmiş. Tamamen ekolojik niyetli bir atılım gerçekleştiriyor. “Slow food” girişimi üyesi. 24 ineğiyle işi yavaştan alıyor. Derdi olabildiğince fazla ve yalap şap üretmek değil. Kıvamınca üretmeyi hedefliyor. “Ben kentten geldim.” diyor. “Berbat beslenmeyi bilirim. Bu tür kalitesiz üretimi burada kabul edemem.”
[Kent kaynaklı bu tür eğilimi başka yerlerde de görüyoruz. Örneğin Ekogazete’de Yunanistan’daki bir deneyimden söz etmiştik. Gelin, daha da eskiye gidelim. Yüz yıl önceye. Ufku geniş bir kimse olan Tevfik Fikret de arkadaşlarıyla Ege kıyılarında benzeri bir çiftlik kurma projesini ortaya atmamış mıydı? Bunun kavgasını sürdürmemiş miydi? Politik günlük olayların orasına burasına bulaşma derdinde olan arkadaşları yüzünden bu proje suya düşmemiş miydi? Günümüzde bazı gençlerimizin Tevfik Fikret’in çizgisini sürdürdüklerini gözlemliyoruz. Ne güzel!]
Atila Alpöge / Yararlanılan kaynak: Soren Seelow, Le Monde, 22.2.2013