Ekran süresi; tablet, telefon veya bilgisayar kullanarak, televizyon,video izleyerek veya oyun konsolunda oynayarak geçirilen süredir.
Bunu yönetmek önemli olsa da, çocukların çevrimiçi yaptıkları etkinlik türüne odaklanmak ayrıca önemlidir. TV ve internet için çocuk ayarları kullanılmalıdır.
İnternetin yararları olduğu kadar fazla ekran başında durmanın da yarattığı bazı sorunlar vardır.
İnternetin Faydaları
• Çevrimiçi oyunlar ve aktiviteler takım çalışmasını ve yaratıcılığı geliştirir.
• İnternet, çocuklara bilgilerini geliştirmelerine yardımcı olmak için pek çok bilgi erişimini sağlar.
• Bilgisayarlarla etkileşim kurmak hem görsel zekayı hem de el-göz koordinasyonunu iyileştirir.
Çok Fazla Ekran Süresine Maruz Kalmanın Yarattığı Sorunlar
• Düşük akademik not
• Yeme bozuklukları; obezite vb.
• Uyku bozuklukları
• Dikkat problemi
• Öğrenme güçlüğü
• Görme sorunu; göz kuruması, bulanık görme ve baş ağrıları vb.
• Kronik boyun ve sırt ağrısı
• Psikolojik rahatsızlıklar; kaygı bozukluğu, depresyon vb.
• Cinsel içerikli yayınlara maruz kalma riskinin artması
Çocuğunuzun Ekran Süresini Değiştirmeniz Gerektiğini Belirten İşaretler
• Çocuğunuz, sabah uyandıktan hemen sonra, ilk olarak bilgisayar, oyun konsolu veya telefonla oynadığında
• Cihazı kapatmasını istediğinizde aşırı tepki gösterdiğinde
• Her zaman en sevdiği oyunlar veya videolar hakkında düşündüğünde veya konuştuğunda
• Cihazı sizden gizlice kullandığını veya cihazı ne kadar süredir kullandığı hakkında yalan söylediğini anladığınızda
• Ekran başındayken mutlu, değilken mutsuz olduğunda
• Çocuğunuz sürekli ekran başında olmak ister ve giderek daha fazla ekran süresi istemeye devam ettiğinde
• Çocuğunuzun gün boyunca yorgun göründüğünü veya yeterince uyumadığını farkettiğinizde
Ne yapmalıyım?
1. İkna et: Öncelikle çocukları, ekran karşısında çok fazla zaman geçirmenin onlar için zararlı olabileceğine ikna edin.
2. Hemfikir ol: Ekran karşısında geçirilecek dakikalar ya da saatler için ebeveynler ve çocukların hemfikir olduğu “mucize” sayılar belirleyin. Evet, günde iki saat, iyi bir sayı. Ama hangi sayı üzerinde anlaşırsanız anlaşın şuna dikkat edin; yemek masasında telefon yok ve yatmadan önceki en az bir saatlik sürede ekran yok.
3. Ver ve al: Anlaşma karşılıklı olmalı. Çocuklar da aynı şekilde ebeveynlerinin sürekli cep telefonlarını kontrol etmesinden rahatsızlık duyabilir. Ebeveynler de özellikle işten geldiklerinde, çocukları yanlarında olduklarında ekran sürelerini sınırlandırmayı kabul etmeli.
4. Oyunlaştır: Uygulamayı eğlence haline getirin ve ödüllendirci olun. Uygun teşviklerde bulunabileceğiniz gibi kurallara uyulmadığında küçük cezalar da verin. Bu tabii ki ebeveynler için de geçerli; siz kendinizi kontrol etmede başarısızlığa uğrarsanız hangi cezaları kabul edersiniz? İpucu: Ceza, ekran süresinin azaltılması olmamalıdır.
5. Zihin egzersizi: Kendini kontrol, uygulama gerektiren bir şeydir. Bunu çocuklara egzersizlerle öğretmek mümkündür, tıpkı atletlerin egzersizle vücutlarını geliştirmeleri gibi. Çocuklar yüzlerini ekrana dönmeden önce onlara uzlaştığınız zaman sınırını hatırlatın. Bir alarm kursunlar ve onları planlarına uymaları konusunda teşvik edin.
6. Kararlı ol: Aile performansını takip edin. Ebeveynlerin her ikisi de çalışıyorsa çocukların medya kullanımını takip etmek zor olabilir. Bu konuda çocukların ekran sürelerini takip etmede anne babalara yardımcı olan uygulamalardan yararlanabilirsiniz.
7. Alternatif aktiviteler: En az dijital medya kadar eğlenceli olabilecek hobiler ya da spor dalları bulmaya çalışın. Ebeveynler ayrıca bire bir kuralını da uygulayabilir. Örneğin eğer çocuk bir saat video oyunları oynuyorsa aynı zamanda bir saat de dışarıda oyun oynayabilir.
Amerikan Pediatri Derneği ekran süresi ile ilgili olarak şu tavsiyelerde bulunuyor:
• 18 aydan küçük çocukların video dışında ekrandan kaçınması
• 18-24 aylık çocukların ebeveynleri çocuklarını dijital medya ile tanıştırmak istiyorsa nitelikli programları seçmeleri ve onlarla birlikte izleyerek olup bitenleri anlamalarına yardımcı olmaları
• 18-24 aylık çocukların ebeveynleri çocuklarını dijital medya ile tanıştırmak istiyorsa nitelikli programları seçmeleri ve onlarla birlikte izleyerek olup bitenleri anlamalarına yardımcı olmaları
• 2-5 yaş arası çocukların günlük ekran süresinin bir saat ile ve kaliteli programlarla sınırlanması ve ebeveynlerin bu programları çocukları ile birlikte izlemesi
• 6 yaş üstü çocukların ekran süresi sınırlamasında tutarlı davranılması ve bu sürenin uyku ve fiziksel aktiviteye engel olmamasına dikkat edilmesi.
• Ailelerin, yemek vakti veya başka etkinlikler sırasında ve evin belli bölümlerinde (yatak odaları gibi) ekran kullanımına izin vermemesi
Kaynak:
American Academy of Pediatrics
World Economic Forum
Jellies