KALITIMLA İLGİLİ KAVRAMLAR
Lokus:
Bir genin kalıtsal molekülde kapladığı fiziksel alandır.
Gen:
Kromozomlar üzerinde bulunan ve kalıtsal karakterlerin. nesiller boyu taşınması, karakterlerin gelişimi ve tayini ile ilgili kalıtım birimleridir.
Alelgen:
Kalıtsal bir özelliğin ortaya çıkması için anne ve babadan aktarılan gen çiftine alelgenler denir.
Homozigot (Arıdöl):
Bir canlı, bir karakter için anne ve babasından aynı genleri almışsa buna homozigotluk veya eş aleller denir. Aynı harfle sembolize edilirler.
Heterozigot (Melez):
Bir canlı, bir karakter için anne ve babasından farklı alelleri almışsa buna da heterozigotluk denir. Aynı harfin hem büyüğü hem de küçüğü ile sembollendirilir.
Genotip:
Bir canlıda görülebilen ve tayin edilebilen karakterlerin meydana gelmesini sağlayan genler topluluğudur. İç yapı diye tanımlanır.
Fenotip:
Bir canlıda saç şekli göz rengi gibi belirlenebi¬len karakterlerdir. Dış görünüş olarak bilinir.
Dominant (Baskın):
Oğul döllerde her zaman kendini gösterebilen karakterlerdir. Daima büyük harfle sembollendirilir.
Resesif (Çekinik):
Oğul döllerde her zaman kendini gösteremeyen, nesiller boyunca taşınan ancak homozigot halde fenotipte kendini gösterebilen karakterlerdir. Küçük harfle gösterilirler.
Kendileşme:
Bir canlının kendi kendini dölleme olayıdır. Gelişmiş canlılarda görülmemesine rağmen, genetik çaprazlamalarda Fi dölünün bir ferdi erkek bir ferdi dişiymiş gibi çaprazlanarak F2 bulunur.
Çaprazlama:
Bir canlının gametlerinin aynı türden başka bir canlının gametleri tarafından döllenmesi olayıdır.