İrlanda Cumhuriyet Ordusu'nun (İRA) siyasi kanadı olduğu değerlendirilen Sinn Fein, parlamentoda 27 sandalyeye elde ederken, karşıt görüşteki Demokratik Birlik Partisi (DUP) 24'te kaldı.
Hem Protestanlar hem Katoliklerden oluşan İttifak Partisi 17, diğer bir birlik yanlısı parti olan Ulster Birlikçi Parti (UUP) 9 ve Sosyal Demokrat ve İşçi Partisi de (SDLP) 7 sandalye kazandı.
Bu sonuçla bölgenin 100 yıllık tarihinde ilk kez İrlanda milliyetçisi bir parti, seçimde ilk sırayı alarak Başbakan çıkarma şansını elde etti. Ancak Kuzey İrlanda'ya özel yetki paylaşımı anlaşmasına göre, birinci ve ikinci partilerin bölgeyi birlikte yönetmesi gerekiyor.
DUP, Sinn Fein'in Kuzey İrlanda'daki lideri Michelle O'Neill'in başbakan olması durumunda başbakan yardımcılığı için herhangi bir isim önermeyeceğini bildirdi. Böyle bir durumda bölgede herhangi bir hükümet kurulması mümkün olmayacak.
"Yeni bir çağı başlattı"
O'Neill'in, yaptığı konuşmada, zaferin "çok önemli bir değişim anını temsil ettiğini" söyledi.
O'Neill, sonucun, "toplumdaki ilişkileri adalet, eşitlik ve sosyal adalet temelinde yeniden tasavvur etme fırsatı sunan yeni bir çağı başlattığını" kaydetti.
DUP lideri Jeffrey Donaldson ise parlamentoda ikinci sıraya düşseler de aynı görüşteki UUP ile beraber birlik yanlıların hala konumlarını koruduğunu söyledi.
Donaldson, "Birlik yanlıları güçlü olmayı sürdürüyor. Meclis'teki en büyük tahsis bizde." dedi.
DUP lideri, yönetimi Sinn Fein'e devredip devretmeyeceklerine ilişkin bir soru üzerine "Parti yetkilileri bir araya gelecek, Hükümetin yapması gerekenleri elde etmek için ne yapmamız gerektiğini düşüneceğiz, kararımı önümüzdeki hafta başlarında netleştireceğim." diye konuştu.
İki tarafın, Brexit'in parçası olan ve bölgeyi Birleşik Krallık'ın geri kalanından farklı olarak AB ile Gümrük Birliği içinde tutan Kuzey İrlanda Protokolü konusundaki görüş ayrılıkları da dikkate alındığında olası bir yönetim krizinin, daha derin anlaşmazlıklara yol açmasından endişe ediliyor.
Sinn Fein, İngiltere'den ayrılarak AB üyesi İrlanda Cumhuriyeti ile birleşilmesini savunuyor. Partinin Başbakanlığı ele geçirmesinin, İrlanda birliği konusunda bir referandum olasılığını artıracağı değerlendiriliyor.
ABD'den "yetki paylaşımlı iktidar" çağrısı
ABD yönetimi, Kuzey İrlanda'da yapılan seçimlerin ardından ülkede Belfast Anlaşması kapsamında yetki paylaşımlı bir iktidar kurulması için gerekli adımların atılması çağrısında bulundu.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price, yaptığı yazılı açıklamada, Kuzey İrlanda'da 7. kez düzenlenen seçimleri değerlendirdi.
Seçim sürecindeki siyasi ve ekonomik durumların, Kuzey İrlanda'nın farklı geleneklerini yansıtan iktidarda yetki paylaşımı anlaşmasının yararlarını ortaya koyduğunu belirten Price, "Kuzey İrlanda'nın siyasi liderlerini, Belfast/Hayırlı Cuma Anlaşması tarafından kurulan temel kurumlardan biri olan yetki paylaşımlı yönetimin yeniden kurulması için gerekli adımları atmaya davet ediyoruz." çağrısında bulundu.
Ülkenin ekonomi, sağlık ve eğitim alanlarındaki sorunlarının en iyi bu şekilde çözülebileceğine işaret eden Price, ABD ve Kuzey İrlanda arasındaki "derin ve uzun süreli" ilişkiden dolayı da memnun olduklarını kaydetti.
Kuzey İrlanda'daki parlamento seçimlerini, İngiltere'den ayrılıp İrlanda Cumhuriyeti ile birleşmeyi savunan Sinn Fein kazanmıştı.