Transkript
1 Çerçeveler Tanımlar ve Genel Bakış Çerceve, belirli bir nesne hakkında bütün bilgiyi içeren veri yapısıdır. Bu bilgi, bilgi bağımsızlığının teşhisine izin veren özel bir hiyerarşik yapıya göre düzenlenlenir. Çerçeveler temel olarak, nesene tabanlı programlama uygulamarıdır. Her çerçeve bir nesneyi tanımlar. Çerçevelerin ne olduğunu ve bilginin çerçevelerde nasıl düzenlendiğini tanımlamak için aşağıdaki tabloda belirtilen özel terminolojiyi kullanmamız gerekir. Özel terimler, karşılaştığımızda tanımlanacaktır. Tablo. Çerçeveler için terminoloji Varsayılan Demon Facet Çerçeve hiyeraşisi İhtiyaç duyulursa örneği Instantiation Ana çerçeve Nesne Slot Değer(giriş) Çerçeveler, kısa, yapısal bilgi gösterilimini doğal bir yolla sağlar.diğer gösterilim metodlarının aksine, bir nesneyi tanımlayan değerler, çerçeve adı verilen tek bir halinde gruplanırlar. Böylece, bir çerçeve, karmaşık nesneleri, bütün durumları veya yönetim problemini tek bir varlık haline getirir. Çerçeve içindeki bilgi slotlara bölünür. Slot açıklayıcı bilgiyi (arabanın rengi gibi) yada ürünsel bilgiyi (bir değer verilen seviyedeoluşursa bir kuralı işlet gibi ) tanımlar. Bir çerçevenin yapabildikleri aşağıdaki tabloda özetlenmiştir. Tablo. Çerçevelerin yetenekleri Domain modeli hakkındaki doküman bilgisini açık hale getirme yeteneği Bir niteliğin alabileceği değerleği zorlayan ilişkili yetenek Sistem genişlemesi ve bakımı rahatlığına izin veren bilgi ayarı Kurallardaki domain nesnelerini belirten okunabilir ve tutarlı sintax Bir çerçeve, karakteristikleri ve nitelikleri içeren slotlardaki bilginin düzenlenmesi anlamını taşır. Fizksel formda, kategori ve altkatogorili taslağa benzer. Bir arabayı tanımayan tipik bir çerçeve aşağıda verilmiştir. Slotların üreticinin adı, modeli, üreticinin konumu,arabanın tipi, kapıların sayısı, mator ve diğer karakteristikler gibi neitelikleri tanımladığına dikkat edniniz.
2 Otomobil Sınıf: Taşıma Üretici adı: audi Üreticinin yeri: Almanya Model: 5000 Turbo Araba Tipi: sedan Ağırlık: 3300 Lb. Tekerlek Çapı: 105 ınch. Kapı Saysı: 4(varsayılan) Çerçevenin içeriği Bir çerçeve iki temel öğe içerir: slotlar ve yönler. Slot, çrçeve tarafından belirtilen nesneyi tanımlayan nitelikler kümesidir. Örneğin araba çerçevesinde, ağılık ve motor slotları vardır. Her slot bir veya daha fazla facet içerir.facetler(alt slot diye de adlandırılır), lotdaki nitelikle ilgili bazı bilgi yada işlemi tanımlar. Facetler bir çok formda olabilir: Değerler : Bunlar niteliği tanımlamaktadır. Örneğin mavi, kırmızı gibi. Default : Bu prosedür eğer slot boşsa yani hiç tanımlama yoksa varsayılan değer olarak kullanılır. Örneğin bir araba çerçeve i için tekerlek sayısı varsayılan bir değerdir ve 4 tür. Dolayısıyla aksi belirtilmediği sürece bu değer kullanılır. Range : Slotta ne tür bilgi bulunacağını belirtir. Örneğin sadece integer sayı, 2 ondalıklı sayı gibi. If added : Burada prosedürsel bilgi veya eklentiler bulunur. Bunlar slottaki değer eklendiği zaman olcak davrnışı kesin olarak belirler. Bu tip prosedürsel eklentilere demon adı verilmektedir. If needed : Bu kısım eğer hiç bir slot değeri verilmemişse kullanılır. Bu durumda prosedüre gidip bir değer değer alabileceği gibi bir değer de hesaplayabilir. Diğerleri : Kuralları, ağları veya herhangi bir bilgitipini içeebilmektedir. Prosedürler slotlara eklenebilmekte ve slot değeri çıkarmak için kullanılabilmektedirler. Örneğin slot-spesific heuristic bir prosedürdür ve bir içerikten bir slot değeri çıkarmakta kullanılır. Bu tarz prosedürler muhakeme olayı işin içine girdiğinden önemli konumdadırlar. Çerçeve lerin hiyerarşisi Bir çok AI sistemi içerisinde birden fazla çerçeve bulundurur ve bunlar birbiri ile bağlantılıdır. Şekil 1 de 5 çerçeve görülmektedir. Çerçeve A slot adı ile Çerçeve B ye bağlanmaktadır. Yine Çerçeve A capacity slot u ile çerçeve E ye bağlanmaktadır. Bu bağlantılar ile bir hiyerarşik yapı oluştuğu açıkça görülmektedir.
3 Şekil 2 de araçlar için oluşturulan bir ağaç yapısı görülmektedir. Bu hiyerarşik yapının en üst seviyesinde root bulunmaktadır. Şekle bakıldığında alt seviyede bulunan bir çerçeve in kendisinden üstte bulunan ilişkili olduğu frame lerden karakteristikler içerdiği görülmektedir. Parent frame de içerikler için gerekli genel tanımlamlar bulunurken, onun çocuklarında daha spesific nitelikler bulunur.(şekil 3) Sadece root frame in parent i yoktur. Şekil 1 Çerçeve hiyerarşisi Frame A Frame B Makine Kaynak Nitelik. Ls-a Ls-a Gerekirse Toplam Kapasite. N X Ürün İlişkiler Kapasite Frame C Demon:act. #38 Frame D Form i Makine Ürün Birim ürün için Kapasite ihtiyacı Mixer 10 Kural #38 Eğer kapasite gereksinimi >= 25 ise ikinci bir makine gerekli Frame E
4 Şekil 2 Taşıtların Tanımlanmasındaki Çerçeve Hiyerarşisi Taşıt Tren Bot Araba Uçak Denizaltı Yolcu Arabası Kamyon Otobüs Compact Araba Ortaboy Araba Bob un Arabası Jan ın Arabası
5 Şekil 3. Parent Çerçeve Çocuk çerçeve Compact Araba Jan ın Arabası Slotlar Facets Slotlar Facets Mal Sahibi Kayıt listesini tara Mal Sahibi Jan Renk Liste,her fabrikatör için Renk Mavi Silindir sayısı ara 4 veya 6 gerekirse Mal sahibine sor Silindir sayısı 6 Marka ara gerekirse Bütün fabrikatörleri sırala Mal sahibine sor Marka Honda Model Çerçeve karşılaştırmasını Kullan Model Accord Vintage(yıl) ara gerekirse Mal sahibine sor Vintage(yıl) 1994 (a)parent Çerçeve (b)çocuk çerçeve Çerçevelerin Kullanılması Bir çerçeveyi temsil etme,önceki durumsal deneyimlerin,yeni durumlarla ortak obje ve olaylar hakkında kesin çıkarımlar yaratma teorisine dayanır. Çerçeve ler, içinde yeni bilgileri yorumlayacak şekilde çerçevework ları sağlarlar. Örneğin, önceki deneyimler temel alınarak,bir koltuk,genellikle,kolları,ayakları ve arkası olan bir mobilya türü olarak düşünülür.deneyimler, koltuklar hakkında,her zaman doğru olan şeyleri temsil eder ve içinde diğer objelerin yorumlayabileceği şekilde bir context sağlar. Bu deneyimler slotlar olarak temsil edilir. Açıkça, çerçeve kullanılmadan önce,mevcut duruma uygulanabilir şekilde teşhis edilmelidir. Genellikle konuşmada,knowledge base deki gerçeklere rağmen, bu çerçeve sistemini karşılaştırmakla yapılır.seçilmiş çerçeve,en büyük sayılı düşükseviyeli slotları dolmuş olan olacaktır. Bundan sonra yüksek seviyeli slotlar doldurulmaya çalışılır ve eğer bunda başarı sağlanamazsa başka bir çerçeve seçilir. Örneğin çok alçak duvarlı ve penceresiz bir oda, oda çerçevesinden çok dolap çerçevesine uyar.
6 Çerçeve sistemini kullanmak için,çerçevenin kendisi AI programlama dilini kullanarak programlanmalı.bir slot hiyerarşisi oluşturulur,bunun için LISP dili kullanılabilir. Bundan sonra sorunun cevabını bulabilmek için adresleme yapılır. Özel çerçeve tabanlı yazılım geliştirme aletleri de mevcuttur.bu aletler kullanıcıya başka programlar yaratmada yardımcı olan programlardır. Bu aletler,basit bir şekilde, çeşitli özellikleri girmenize izin veren,slotların önceden kurulmuş formatlarını sağlarken programlama yeteneğine ihtiyaç duymaz.çerçeveler birkez bellekte saklanırsa, çeşitli arama ve model-karşılaştırma teknikleri soruları cevaplandırmada yardımcı olur veya diğer taraftan mevcut bilgiden çıkarımlar yapılabilir.