Ruanda (Repubulika y'u Rwanda), Orta Afrika'da Büyük Göller Bölgesi'nde yer alan bir ülkedir. Nüfusu 8,2 milyondur. Komşuları Burundi, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Uganda ve Tanzanya'dır. Engebeli olan ülkenin adının anlamı "Bin Tepe Ülkesi" demektir (Fransızcası:Pays des Mille Collines).
1994'te meydana gelen ve 9 milyonluk ülkede 1 milyon kadar insanın yaşamını yitirmesine sebep olan (çoğunluğu Tutsi ve diğerleri Hutu olmak üzere) Ruanda Soykırımı ülkenin adının dünyada daha çok duyulmasına yol açtı. Başkenti Kigali'dir. Para birimi Ruanda Frank'ıdır.
Doğal kaynak bakımından çok zengin olmaması sebebiyle dünyanın pek de ilgi göstermediği ve 1990'lı yıllarda tarihin en kanlı soykırımlarından birine tanıklık eden Ruanda, hâlâ soykırım sonrası travmayı ve ekonomik sorunları üzerinden atamamıştır.
İlkel tarım yöntemlerine olan bağlılık, artan nüfus ve nüfus yoğunluğu, azalan toprak verimliliği ve değişken iklim koşulları sebebiyle ülke sürekli olarak açlık ve yetersiz beslenme sorunlarıyla boğuşmaktadır.
15. asır başlarında bölgede iki etnik unsur vardı: Hutu ve Tutsi. Kuzeyde yaşayan Tutsiler zamanla yönetici sınıf oldular ve Hutuları katı bir feodal yapılanma içine ittiler.
Ülkeye ilk gelen Avrupalı John Speke oldu ve 1895'te Ruandalılar Alman Doğu Afrikası'nın bir parçası olarak Alman egemenliğine girdiler. Ancak burada bir Alman hükümeti kurulmadı ve Alman idaresi altında ülkeyi geliştirmek için hiçbir şey yapılmadı.
I. Dünya Savaşı'ndan sonra bölge BM tarafından Belçika mandasına verildi ve Belçika idaresi öncekinden çok daha sert ve kesin olarak Ruanda'ya yerleşti. Belçikalılar Ruanda'da sömürge yönetimini kurumsallaştırmak amacıyla üst sosyal sınıf olan Tutsileri kullandılar. Yeni vergiler ve zorunlu çalışmalar getirildi. Birçok Ruandalı bu kötü koşullardan kurtulmak için ülkeyi terk etmek zorunda kaldı.