Çin ekonomisinin durumu değerlendirilirken son zamanlarda üzerinde sıkça konuşulan konulardan biri de yerel yönetim borçları. Konu, Çin Devlet Kalkınma ve Reform Komitesi'nce 1 Ağustos'ta düzenlenen toplantıda da gündeme geldi. Uzmanlar, Çin'deki durumun, ABD'nin iflas eden Detroit yerel hükümetine benzerliğinin söz konusu bile olamayacağını söylediler. Ancak Çin'de de yerel hükümetler borç sorunlarıyla karşı karşıya.
Çin Bankacılık Düzenleme Komisyonu verilerine göre, 2013 yılında yerel yönetimlerin kullandığı yeni kredilerin çoğu, nihai aşamasında olan projelere harcandı.
Çin Bankacılık Düzenleme Komisyonu başkanı Shang Fulin, yerel yönetim finansman araçlarının risk unsurlarının kontrol altında olduğunu vurguladı. Shang yerel yönetimlerin kredi riskine maruz kalma olasılığının düşük olduğunu söyledi. Çünkü krediler uzun vadeliydi ve etkin düzenlemelerle kontrol altında tutuluyordu.
Ek önlemler de alınacak
Bazı yerel yönetim kredilerinin geri ödenmemesi elbette mümkündür. Shang Fulin, Komisyon'un kredileri sınıflandıracağını ve bu sınıflandırma temelinde kredileri yönetmek için değişik önlemler alacağını belirtti.
Yerel yönetim verilerine göre yıllık bazda kredi borcu, yüzde 6,2 oranında artarak haziran ayının sonunda 9,7 trilyon yuan (1 trilyon 570 milyar dolar) olarak gerçekleşti. Yerel yönetim kredilerinin büyüme oranı Komisyon'un verilerine göre, bankacılık kredilerinin tüm kategorileri için ortalama büyüme hızından 9 puan daha düşük.
Yine Komisyon'un verilerine göre, yerel yönetim proje kredilerinde büyüme yavaşladı, yerel yönetim finansman araçları içinde kredi dışı finansman oranı arttı.
Bankacılık Düzenleme Komisyonu'nun açıklamasında şöyle denildi: "2013 yılında yerel yönetimlerin kullandığı finansman araçları içinde yeni kredilerin çoğu, son aşamasında olan projelere harcandı. Toplam kredi artışlarında düşük verimli kredilerle ödeme güçlüğü olanların oranı takip edilebilecektir."
Komisyon, borç verme risklerini yönetmek için yerel yönetim finansman araçlarıyla ilgili çeşitli önlemler alacak. Örneğin toplam kredi miktarı içinde varlığa dayalı finansman artırılacak, yerel kredi yapısının optimizasyonu için uzun vadeli bir mekanizma kurulacak.
Yerel ve bölgesel yönetimlerin borç miktarı kesin olarak bilinmiyor. Ulusal Denetim Ofisi, haziran ayında 15 il, üç belediye, 15 başkent ve üç ilçenin dahil olduğu sınırlı bir anket yayınladı. Anket borçların artmaya devam ettiğini gösterdi ama mütevazı düzeyde; 2012 öncesinde iki yıl içinde yerel yönetim borçları sadece yüzde 13 artmış.
Moody's'in Beijing Yatırımcı Hizmetleri Grup Yöneticisi Katie Chen "Yerel yönetim borçları üzerindeki devlet denetiminde şeffaflık artırılacak" dedi.
Haziran krizinden ders çıkarılsın
Bankacılık Düzenleme Komisyonu Başkanı Shang, birçok kişi tarafından "gölge bankacılık" olarak kabul edilen kredi ve varlık yönetim ürünlerinde de risk unsurunun kontrol altında olduğunu söyledi. Shang, "Bu tür ürünlerin büyüme oranları önemli değildir. Bu ürünlerin dengeleri temelde geçen yılla aynıdır" dedi.
Varlık yönetim ürünleri dengesi, 2,78 milyar yuanlık standart dışı kredi varlıkları ile birlikte, haziran sonu itibariyle 9 trilyon 80 milyar yuan oldu. Yüzde 7'lik artış, Komisyon'un ticari bankaların varlık yönetim ürünleri ihraç etmesini serbest bıraktığı Mart ayında kaydedilen artıştan daha yüksek.
Shang, borç verenlerin, likidite yönetimi konusunda dikkatli olmaları gerektiğini belirtiyor ve şöyle konuşuyor: "Haziran ayında yaşanan likidite krizi, kredi yönetiminde ihtiyatlılık ilkesine her zaman uymak zorunda oldukları konusunda kredi verenlere ders oldu. Güvenlik ve likidite, bankacılık sektörü ve finansal sistemde her zaman önemlidir."