Finansal Analiz: Matematiksel Modeller - Oran Analizi
Bir pastanın lezzetini anlamak için tüm pastayı yemenize gerek yok. Bir dilim yeterlidir. Matematiksel modeller de finansal analizde benzer bir işlev görür. Bir şirketin genel durumunu anlamak için bütün sayıları incelemek yerine, belirli oranları hesaplayarak genel bir fikir edinebiliriz. Bu oranlar, şirketin sağlığını anlamak için kullanılan "pastanın dilimleri" gibidir.
Oran Analizi Nedir?
Oran analizi, bir şirketin finansal tablolarında yer alan rakamları birbiriyle ilişkilendirerek çeşitli oranlar elde etme yöntemidir. Bu oranlar, şirketin mali durumunu, performansını ve risklerini değerlendirmek için kullanılır.
Bir çocuğun oyuncağının pil ömrünü merak ettiğini düşünelim. Eğer oyuncak 10 saatte bir pili bitiriyorsa, bu durumu bir oranla ifade edebiliriz: "1 pil / 10 saat". İşte şirketler de benzer şekilde kendi finansal durumlarını anlamak için oranları kullanır.
Oran Analizi Örnekleri (Özet):
1.
Likidite Oranları: Şirketin kısa vadeli borçlarını ödeyip ödeyemeyeceğini gösterir.
Cari Oran: (Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Borçlar)
Eğer bu oran 1'in üzerindeyse, şirket kısa vadeli borçlarını ödeyebilir anlamına gelir.
2.
Kaldıraç Oranları: Şirketin borçla ne kadar finanse edildiğini gösterir.
Borç/Öz Sermaye Oranı: (Toplam Borçlar / Öz Sermaye)
Yüksek bir oran, şirketin daha riskli olduğunu gösterebilir.
3.
Etkinlik Oranları: Şirketin varlıklarını ne kadar etkili kullandığını gösterir.
Stok Devir Hızı: (Satılan Malın Maliyeti / Ortalama Stok Miktarı)
Bu oran, bir yıl içinde stokların kaç kere satıldığını gösterir.
4.
Karlılık Oranları: Şirketin ne kadar karlı olduğunu gösterir.
Net Kar Marjı: (Net Kar / Satışlar)
Bu oran, satış başına elde edilen net kârı gösterir.
Oran analizi, bir şirketin sağlıklı olup olmadığını hızla anlamamıza yardımcı olur. Tıpkı bir doktorun hastanın nabzını ölçerek genel sağlık durumuna dair fikir edinmesi gibi, finansal analistler de oranları kullanarak bir şirketin finansal sağlığı hakkında bilgi edinir. Bu oranlar, şirketin "finansal nabzı" gibidir ve onun ne kadar sağlıklı olduğunu gösterir.