Gençken, becerilerimiz yaş ve deneyimle gelişme eğilimindedir. Ancak bir kez yetişkinliğe girdiğimizde, sanki oradan yokuş aşağı gidiyormuş gibi hissetmeye başlayabilir. Her geçen yıl biraz daha unutkan, tepki vermekte biraz daha yavaş, biraz daha az enerjik oluyoruz.
Yine de en az bir önemli istisna vardır: Duygusal alanda, yaşlı insanlar üstün gelir.
Irvine'deki California Üniversitesi'nde psikolog olan Susan Turk Charles, son 20 yıldır değişen ruh hallerini, tatmin duygusunu, tefekkür anlarını ve ara sıra ortaya çıkan öfke, üzüntü ve umutsuzluk patlamalarını izliyor. yaşlandıkça - yaşlandıkça duyguları nasıl ele aldığımız ve deneyimlediğimize özel bir ilgi ile. O ve meslektaşları, ortalama olarak, yaşlı insanların daha az ama daha tatmin edici sosyal ilişkilere sahip olduğunu ve daha yüksek duygusal refah rapor ettiğini bulmuşlardır.
Bu kır saçlı sağduyusunun ardındaki sır nedir? Mümkün olduğu kadar çok insanın bundan yararlanabileceğinden nasıl emin olabiliriz? Ve gençlere ne öğretebilir? 2010 yılında, Charles ve Stanford psikoloğu Laura Carstensen, ortak yazar sosyal ve duygusal yaşlanma üzerine bir makale içinde Psikolojinin Yıllık İncelemesi . Bu fenomen ve araştırmanın nasıl geliştiği hakkında daha fazla bilgi edinmek için Charles'a döndük. Bu konuşma, uzunluk ve netlik için düzenlendi.
Genç bir bilim insanının özellikle yaşlı insanların duygularını incelemeye karar vermesini sağlayan şey nedir?
90'ların başında lisans öğrencisiyken gelişimle gerçekten ilgileniyordum. O zamanlar bilimsel literatür, kişiliğimizin ve duygularımızın 18 yaşına kadar tam olarak geliştiğini söylüyordu. Bunu duydum ve düşündüm ki, Vay, önümüzdeki 50 yıl içinde hiçbir şey düzelmeyecek mi? Budur? Sonra Stanford'daki Laura Carstensen'den bir ders aldım ve orada bunu söyleyen ilk kişi oydu. oldu 18 yaşından sonra daha fazla gelişme. Yavaşlama veya düşüş görebileceğiniz fiziksel uygunluk veya bilişten farklı olarak, duygusal düzenleme ve deneyimin genellikle yaşlandıkça daha iyi olmasa da iyi olduğunu buluyordu. Bu alan hakkında beni heyecanlandıran onunla konuşmaktı. Bir düşüşle tanımlanmayan yaşlanmayla ilgili bir süreci inceleme fikrine aşık oldum.
Yaşlanan beyinlerin duyguları yönetmede neden daha iyi olduğunu ne açıklayabilir?
Bazı sinirbilimciler, yaşla birlikte bilgiyi biraz daha yavaş işliyor olmamızın, hızlı tepki vermek yerine harekete geçmeden önce düşünmemizi sağladığına inanıyor. Duygu düzenleme, karmaşık akıl yürütme ve işlem hızından sorumlu olan beynin ön lobunun toplam kütlesinde yaşla birlikte bir düşüş görüyoruz. Ancak Güney Kaliforniya Üniversitesi'nden Mara Mather gibi araştırmacılar, yaşlı yetişkinlerin duyguları işlerken genellikle genç yetişkinlerden daha fazla prefrontal korteks aktivitesi sergilediklerini bulmuşlardır.
Pek çok çalışma, yaşlı insanların aslında bunu yaptıklarının farkında olmadan bile olumlu bir önyargıya sahip olduğunu buldu. Varsayılan modları, dediğimiz gibi, Küçük şeyleri dert etmeyin. Yaşlı insanların, özellikle arkadaşları ve aileleriyle yaşadıkları olumsuz bir durumdan daha sık vazgeçtiklerini görüyoruz. Bu yüzden, yaşlı yetişkinlerin daha iyi olduğunu düşündüğümüz savaşlarını gerçekten seçiyor. Bilişsel düşüşü olan yaşlı yetişkinlere bakarsanız, varsayılan olarak olumluya dönmüyorlar.
Duygusal doyumda zirveye ulaştığımız belli bir yaş var mı?
Hangi yönlere baktığınıza bağlıdır, ancak en yüksek olumlu ve en düşük olumsuz duygular açısından gördüğümüz zirve 55 ile 70 arasındadır. Sonra hem mutluluğu hem de üzüntüyü içeren yaşam doyumunun ölçüsü var. hayatınızın nasıl gittiğine dair bilişsel bir değerlendirme. Bunun için, genellikle orta yaşta biraz daha düşük, 50'li yaşların başındaki insanlar arasında en düşük puanları görüyoruz ve sonra yükseliyor. Yani yine, yaşlandıkça daha yüksek. Sadece 75'ten sonra olumsuz duygular tekrar artmaya başlar.
Susan Turk Charles, 6 Mayıs 2021'deki bu çevrimiçi etkinlikte konuşuyor. Bilinebilir Dergi .
Yine de, incelemenize yazdığınız asırlık yaştakiler bile, genel olarak yüksek düzeyde duygusal refah rapor ediyor. Bu noktada, bazı insanların daha olumlu tutumları olan veya daha az sıkıntıyla karşılaşan insanların daha uzun yaşayıp yaşamadığını merak etmeye başlayabileceğini hayal ediyorum.
olan insanların olduğu doğrudur tatmin edici ilişkiler ve pozitif duygular daha uzun yaşamak. Araştırmacılar bunu neyin açıklayabileceğine baktılar ve psikolojik iyi oluşun sürekli olarak stres hormonu kortizolün daha düşük seviyeleri ve daha iyi kardiyovasküler sağlık ile ilişkili olduğunu buldular. Diğer araştırmacılar bunu modellediler ve hala yaşa bağlı bir avantaj görüyorlar.
Yani duygu düzenleme yaşla birlikte gelişir; bunu tekrar tekrar görüyoruz. Bunlar küçük etkilerdir, ancak tutarlıdırlar. İnsanların çoğunluğu için iyileşme görüyoruz, ancak herkes için değil. Yüzdeleri bilmiyorum ama diyelim ki yüzde 40 sabit kaldı, yüzde 40 arttı ve yüzde 20 düştü, ortalama olarak hala yükselen insanlar göreceksiniz.
Bazı insanların bu gelişmeleri yaşamamasının nedenini ne açıklayabilir?
Bu çalışmalara dahil edilen insanların çoğu, araştırmacıların WEIRD olarak tanımladığı, Batılı, eğitimli, sanayileşmiş, zengin ve demokratik toplumlardan insanlardır. Ayrıca onların sadece WEIRD toplumlarından olmadıklarını, genellikle baskın, beyaz kültürden insanları temsil ettiklerini de biliyoruz. Bu demografik profil, pek çok insanın mali güvencesi olduğu, emekli maaşları olduğu, sosyal sistemlerin uygulandığı ve çoğu zaman görüşeceğimiz kişilerin istihdam edilen, daha yüksek eğitim düzeyine sahip orta sınıf beyaz insanlar olduğu anlamına gelir. Benzer sosyoekonomik statüye sahip genç insanlarla karşılaştırıldığında, yaşlı insanlar çok daha iyi görünüyordu. Ancak yaşlı insanlar çok savunmasız durumdalarsa, sabit konutları yoksa, sürekli stres faktörleriyle karşı karşıyalarsa veya acı içinde yaşıyorlarsa, bu faydaları göremeyebilirsiniz.
İstikrarlı konut, gençler için de ortak bir endişe kaynağıdır. Akıllarına yük olan bu tür şeyler mi?
Bence duygusal esenlik için gerçekten önemli olan, geleceğinizin güvende olduğunu bilmek, geleceğiniz için endişelenmeme lüksüne ulaşmak. Daha gençken, endişelenecek çok şey var. Bazen öğrencilerime şunu söylüyorum: Yaşlı insanlar, Bu hayatınızın en güzel zamanı, fırsatınız varken tadını çıkarın, bu bir tür istismardır dediğinde. Birçok genç insan yüksek oranda sıkıntıya sahiptir.
Eski akıl hocam Laura Carstensen'in sosyo-duygusal seçicilik teorisi, herkesin hayatımızda ne kadar zamanımız kaldığına dair bir fikri olduğundan bahsediyor. Sağlıklı olan ve önlerinde uzun bir yaşam olmasını bekleyen genç insanlar çok çalışmakta ve bilgi toplamaya ve gelecek için planlamaya değer vermektedirler. Yaşlandıkça, daha az zamanın kaldığını ve insanların duygusal hedeflere daha fazla değer vermeye başladığını görüyorsunuz. Yaşlı insanlar, ilginç olabilecek yepyeni insanlarla tanışmaktansa, aileleri ve arkadaşlarıyla vakit geçirmeyi tercih edeceklerdir.
Yakın zamanda yapılan bir çalışma Bilim insanlar gibi bulduk, yaşlı şempanzeler daha az ama daha olumlu sosyal etkileşimlere sahip olma eğilimindedir. ve böylece araştırmacılar, bu gelişmenin mutlaka zamanın tükenmekte olduğunun farkına varılmasına bağlı olmadığı sonucuna varıyorlar. Bu değişikliklerin arkasındaki mekanizmanın düşündüğümüzden daha basit olabileceğine katılıyor musunuz?
Yaşlılığa kadar hayatta kalan şempanzelerin, hayatta kalmayı destekleyen sağlıklı alışkanlıklar edindiklerini düşünüyorum. Şempanzelerin hayatın kısaldığını fark ettiklerini sanmıyorum. Benim tahminim, birkaç şeyin olabileceği yönünde. İnsan ergenler gerçekten yenilik tarafından teşvik edilir. Yükselen duyguları severler ve risk almayı severler. Bu, şempanzeler için de geçerli olabilir ve onların yeni şeyler deneyimlemelerine, üremelerine ve hakimiyet ve statü kazanmalarına yardımcı olabilir. Ama yorucudur, bu yüzden daha yaşlı bir vücuda sahip olduğunuzda, tanıdık ve rahat olanla kalmak güzel olabilir. Azalan enerji seviyeleri insanlarda da eşit derecede rol oynayabilir. Ayrıca, [Stanford araştırmacısı] Robert Sapolsky, yaşlı erkek vahşi babunlar arasındaki tımar davranışının daha az stresle ilişkili olduğunu buldu. Belki de daha toplum yanlısı olan ve tımar davranışıyla uğraşan arkadaşlarına odaklanan şempanzeler bu sosyal desteğin faydasını gördüler.
Ama elbette, olayları perspektife koymamıza izin veren bu inanılmaz beyinlere de sahibiz.
2020 yılında yapılan bir araştırma, insanlar gibi yaşlı şempanzelerin de gençlerden daha olumlu sosyal etkileşimlere sahip olduğunu bildirdi.(Getty Images aracılığıyla Photostock-İsrail / Science Photo Library)
Bulgularınız kesinlikle insanlara daha olumlu bir tutum izleme konusunda ilham verebilir. Aynı zamanda, yaşlanan ve mutsuz olan biriyseniz, bunu okumak sizi daha iyi hissettirmeyebilir.
Mutsuz insanlar için, günlerinizi daha tatmin edici hissetmek için nasıl yapılandıracağınıza bakmak gerçekten önemlidir. Sanırım herkes için şunu söyleyebilirim: Sağlıkla ilgili davranışların bir listesini yaparken yeterince uyumak, egzersiz yapmak ve doğru beslenmek çoğu insanın dahil edilmesi gerektiği konusunda hemfikir olan önemli faktörlerdir, ancak sosyal ilişkiler kolesterolünüz kadar önemli bir şeydir. düzeydedir, ancak çoğu zaman unutulur. Hangi yaşta olursanız olun sosyal bağlarınızı geliştirmeye, yakın arkadaşlarınıza ve aile üyelerinize değer vermeye ve öncelik vermeye zaman ayırdığınızdan emin olun. Hayatta amaç ve anlam bulmak da hayati derecede önemlidir. Bunun ne olduğu farklı insanlar için farklı olabilir, ancak önemli bir amaç bulmak ve onu takip etmek duygusal olarak çok tatmin edici olabilir.
Bu, duygusal olarak çok rahat olma riskinin de olabileceği anlamına mı geliyor?
Evet. O kadar rahat olabilirsiniz ki, artık herhangi bir zorlukla karşılaşmazsınız ve gerçekten bilişsel zorluklarla meşgul olmanız gerekir. Yakın zamanda yayınlanan bir çalışmada, insanları sekiz gün boyunca takip ettik . Her gece röportaj yapıyorlardı ve biz de stres etkenlerini soruyorduk. Tartışmaya mı girdiler? Tartışabilecekleri, ancak karar vermemeye karar verebilecekleri bir durum var mıydı? Evde veya işte herhangi bir sorun var mı?
2500'den fazla kişiye, sekiz gün boyunca her gece, işteki bir sorun veya bir tartışma gibi nispeten küçük stresörleri yaşadıklarını sorduk. İnsanların yaklaşık yüzde 10'u hiçbir zaman bir stresör yaşamadığını bildirdi. Ayrıca, en az bir stresör bildirenlerden daha mutlu olduklarını bildirdiler. Ancak aynı zamanda, en az bir stresör bildiren kişilere kıyasla bilişsel testlerde daha kötü performans sergilediklerini de bulduk. Ayrıca, başkalarına daha az yardım aldıklarını ya da daha az yardım ettiklerini ve televizyon izleyerek daha fazla zaman geçirdiklerini bildirdiler.
Yirmi yıl önce, pozitif ilişkileriniz ve belirli bir yaşam tarzınız varsa, en yüksek duygusal işlevselliğe, en yüksek bilişsel işlevselliğe, en iyi fiziksel sağlığa, sizin için mükemmel bir hayata sahip olabileceğinizi düşündük. Şimdi biraz daha karmaşık olduğu ortaya çıktı. En mutlu olduklarını bildiren insanlar da bilişsel işlevlerde o kadar yüksek değil.
Bunun nedeni, stres kaynağı olmayan kişilerin diğer insanlarla daha az zaman geçirmesi olabilir. Tanıdığınız ve sevdiğiniz insanlar da bazen stresinizin kaynağıdır. Ama aynı zamanda sizi zorlarlar ve sizi problem çözme faaliyetlerine dahil ederler. Yani her alanda optimal esenliği bulabileceğiniz anlamına gelmez; bir takas olabilir. Şuna benziyor: Gönüllü olmak istiyorum, bana duygusal bir anlam katıyor, hayatta bir çok amacım var ama beni rahatsız edebilecek bazı insanlarla da karşılaşacağım.
Yani insanlar bir tür denge için çabalamalı mı? Bunu başarmalarını nasıl önerirsiniz?
İnsanlar kesinlikle denge için çabalamalıdır, ancak tek bir beden herkese uymaz. Örneğin, insanların güçlü sosyal bağlardan yararlandığını biliyoruz, ancak insanlar yakın arkadaş sayısı ve başkalarıyla geçirdikleri zaman bakımından farklılık gösteriyor. İnsanların fiziksel olarak aktif kalması gerektiğini biliyoruz, ancak bazı insanlar yüzmeyi, bazıları ise koşu yapmayı tercih ediyor. Bazı insanlar için zorlayıcı olan aktivitelerin bazıları için sıkıcı olduğunu biliyoruz.
Dengeyi sağlamak için insanların kendilerini tanımaları ve sosyal olarak aktif oldukları ve kendilerini aidiyet ve ihtiyaç duyduklarını hissettirecek şekilde meşgul oldukları dinamik yaşamlar yaratan kararlar almaları gerekir. Onlar için zorlu, yeni bilgiler öğrendikleri ve bu bilgileri hatırlamaları gereken aktivitelere ihtiyaçları var - ancak bu, yeni bir müzik aleti öğrenmek veya yeni bir parkın düzenini veya bir video oyununda alternatif bir dünyayı öğrenmek olabilir. Fiziksel sağlıklarını ve işlevlerini koruyan ve hatta geliştiren fiziksel aktivitelere katılmaları gerekir.
Fiziksel sağlıklarını, bilişsel işlevlerini ve duygusal refahlarını optimize eden davranışlarda bulunmak için günlük yaşamlarını ve nasıl yaşayacaklarını düşünmeleri gerekir.
Gençlerin, yaşlıların yaşla birlikte elde ettikleri aynı duygusal faydalardan bazılarını elde etmek için ileri sarma düğmesine basmasının bir yolu olabilir mi, yoksa sadece sabırlı mı olmalılar?
Son 10 yılda insanlar hakkında daha fazla konuşuluyor farkındalık duygusal düzenleme stratejisi olarak Bu ilginç, çünkü sizi geleceğe odaklanmaktan uzaklaştırıyor ve şimdiki anın en önemli an olduğunu hatırlatıyor. Bence bunlar yaşlı insanların sıklıkla yaptığı şeyler ama gençlerin hatırlatılması gerekebilir. Haftanın sonunda, Şu anda her şey yolunda gidiyor - hadi bugünlük bunun tadını çıkaralım, demek için bir anınızın olması gerçekten yardımcı olabilir. Bu, gençlerin yaşlılardan öğrenebilecekleri bir şey olsaydı harika olurdu.
Sanırım yaşlandıkça, gerçekten daha derinden anlıyorum. Araştırmaların gösterdiğini deneyimlemekten her zaman zevk alırım.
Bilinebilir Dergi Yıllık İncelemelerden bağımsız bir gazetecilik çalışmasıdır.