Türkiye'deki hizmetleriyle hiç yurtdışı borçlanması yapmamış olanların yurda kesin dönüşü diye bir durum yok. Türkiye'de normal emekli olanlar, yurtdışında yaşayabilir hatta çalışabilir
Ali Bey, hem Türk hem Amerikan vatandaşıyım. Türkiye'de SSK çalışanıydım, Amerika'dan Türkiye'ye isteğe bağlı sigorta primlerimi yaklaşık 8 yıldır ödüyorum. Şu an 8 yıldır Amerika'da yaşamaktayım ve 7 ay gibi ödenecek primim kaldı, fakat yeni yasa çıkmış ve deniyor ki "Türkiye'den emekli olmak için kesin dönüş yapmalısınız". Bunca yıl elden yatırdığım paralar ne olacak? Yatırmaya devam mı etmeliyim? Emekli olamayacaksam yatırdığım paraları alabilir miyim? Ahmet Cingöz
Ahmet Bey, siz ABD'de geçen yçalışma sürelerinizi Türkiye'de 3201 sayılı "Yurtdışı Hizmet Borçlanması" ile borçlansaydınız dedikleri doğruydu,yani yurda kesin dönüş yapmanız gerekirdi. Ama bu kesin dönüş, "Hadi artık Türkiye'ye gel" demek değildi. Yurtdışında çalışmamak, işsizlik parası ve sosyal yardım almamak, kesin dönüş yapmak demekti.
SİZİN İÇİN KESİN DÖNÜŞ ŞARTI YOK
Yurtdışı borçlanması yapmayıp eski 506 Sayılı Kanun'a göre isteğe bağlı prim ödeyen birisi olduğunuzdan sizin emeklilik durumunuz için kesin dönüş yapma şartı yok. İşe girişinizi, prim ödeme sürelerinizi ve doğum tarihinizi yazmamışsınız ama "Emekliliğime 8 ay kaldı" diyorsunuz. Bu doğru ise 8 ay daha prim ödeyip SSK'dan emekli olabilirsiniz.
SSK İSTEĞE BAĞLILARI BAĞ-KUR'LU OLDU
Belki duymuşsunuzdur, yeni 5510 Sayılı Kanun gereğince, Sosyal Güvenlik Kurumu eski SSK isteğe bağlı sigortalılarını 01.10.2008 gününden itibaren Bağ-Kur isteğe bağlısı saydı. Bu sebeple siz de 2 yıl, 9 aydan beridir isteğe bağlı Bağ-Kur'a prim ödüyorsunuz. Bu süre 3 yıl 6 aya ulaşırsa bu defa SSK'dan emeklilik hakkınızı kaybedeceksiniz. Bu sebeple sakın 28 Şubat 2012 gününden sonra isteğe bağlı sigortaya (Bağ-Kur'a) prim ödemeyin ve en geç 28 Şubat 2012 günü isteğe bağlıdan çıkın. Aksi halde SSK'dan emeklilik hakkınız ortadan kaybolur.
EMEKLİ OLUNCA DA ABD'DE YAŞAYABİLİRSİNİZ
Emeklilik zamanınız gelip SSK'dan sorunsuz bir şekilde emekli olursanız ABD'de de çalışabilir, yaşayabilir ve emekli aylığınızı alabilirsiniz. Ancak, ülkemizde emekli aylığınızın yatırıldığı bankadan 6 ay süreyle emekli aylığınız çekilmezse SGK sizi vefat etmiş zannedip aylığı durdurur. Bunun için de birisine vekâlet verin ki aylıklarınızı bankadan çeksin.
***
3235 LİRA DOĞUM İZNİ PARASI ALACAKSINIZ
13.08.2007'de özel bir şirkette işe başladım. Şu an hamileyim, kısmetse ekim gibi izne ayrılmayı düşünüyorum. Zaten doğum da ekim sonu, kasım başı. Maaşım brüt 1300 TL olarak görünüyor. Her ay elime geçen para, yol yardımıyla birlikte 1200 TL. Buna göre ben, SGK'dan ne kadar analık izin parası alacağım? Ayrıca bunun için benim yapmam gereken bir işlem var mı, yoksa hastane ve işyeri evrak işlemlerini internet ortamından mı hallediyor?
Suzan
Hanımefendi, SGK hizmet cetvelinde aylık brüt geliriniz (SPEK) 1300 lira görünüyorsa, günlük brütünüz 43.33 liradır. Doğumdan önce 8 ve sonra 8 hafta olmak üzere 16 haftalık (112 günlük) geçici işgöremezlik parası alacaksınız. (Doktor raporuyla doğuma 3 hafta kalıncaya kadar çalışabilirsiniz.) Alacağınız para günlük brüt ücretinizin üçte ikisi (28.88 lira) kadardır. 112 gün için bu rakam 3235 liradır. Parayı ise 16 haftanın bitiminde işvereniniz geçici işgöremezlik ekranından SGK'ya bildirmesinden sonra 3 gün içinde PTT Bank'lardan alacaksınız. Bu arada işvereniniz yol yardımını para olarak veriyorsa bunu da brüt ücretinize
(SPEK) ekleyerek SGK'ya bildirmek zorundaydı. Bildirmediğinden brüt ücretiniz yasal olarak düşük.
***
İŞÇİ BABANIN DOĞUM İZNİ HAKKI YOK
"SSK'lı babaya doğum izni kanunen yok" diyorlar. Bu tarih itibarıyla durumda bir değişiklik var mı? Bilgi verirseniz sevinirim. Soner KOÇAR/İZMİR
Sayın okurum, gerçekten işçi olan babalara, eşi doğum yapınca 4857 Sayılı İş Kanunu'na göre izin hakkı yok. Ancak işvereniniz isterse size dilediği kadar izin verebilir veya işyeri iç yönetmeliklerinde bu izin düzenlenmişse babalık izni verilebilir. İşveren verdiği izin süresi kadar da ücret ödemek zorunda değildir. Memur olan babalara ise 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu gereğince "memura, eşinin doğum yapması halinde, isteği üzerine on gün babalık izni" verilmekte olup 10 gün izin boyunca da ücreti tam olarak ödenir.