İran'ın eski nükleer başmüzakerecesi Ali LaricaniFotoğraf: AP
İran’ın yükselen yeni muhafazakarı: Laricani
Peter Philipp / DW
28 Mayıs 2008
İran’ın eski nükleer başmüzakerecisi Ali Laricani, İran meclisinin başkanlığına seçildi. Gözlemciler, muhafazakar Laricani'nin önümüzdeki yıl seçimlerde Ahmedinejad'a karşı adaylığını koyabileceği belirtiliyor...
https://p.dw.com/p/E7W0
Reklam
İran meclisinde büyük çoğunlukla başkan seçilen 50 yaşındaki Laricani, milletvekillerine hitaben yaptığı ilk konuşmasında İran'ın nükleer programıyla ilgili kritik mesajlar verdi. Laricani, "Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun" raporlarında "iki tarafa çekilebilecek muğlak ifadeler kullanmasını" eleştirdi ve kurumun "aldatıcı" olarak tanımladığı tutumunu sürdürmesi halinde İran meclisinin ilişkileri gözden geçireceği ve işbirliğini sınırlandıracağı uyarısında bulundu. Laricani, "İran'ın barışçıl nükleer faaliyetleri konusunda" iyi niyetinin suistimal edilmek istendiğini savundu.
Bir önceki meclis başkanı, nükleer konularda açıklamalar yapmamaya özen gösteriyordu bu nedenle Laricani'nin bu çıkışı dikkat çekti. Peki Laricani kim ve meclis başkanı seçilmesi İran siyaset sahnesinde nasıl bir önem taşıyor?
Necef’te doğdu
Irak'ın Necef kentinde doğan Laricani, son seçimlerde İran'ın dini merkezi olarak bilinen Kum kentinden aday olmuş ve ilk sıradan milletvekili seçilmişti. 2005 yılında Cumhurbaşkanlığı'na aday olan ancak Ahmedinejad'a karşı kaybeden Laricani Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi Genel Sekreterliği ve nükleer başmüzakerecilik görevine getirilmişti.
Ancak Laricani, nükleer programda izlenecek politika ve özellikle üslup konusunda Ahmedinejad'la ters düştü ve istifa etti. Laricani, Ahmedinejad'dan farklı olarak müzakerelerden yana tavır ortaya koyuyor. Bu görüşünü bir yıl önce BM Güvenlik Konseyi'nin kararlarını eleştirirken açıkça ortaya koymuş ve “Belki bazı insanlar başka çözüm yolları arıyordur. Ancak bizler müzakerelerin makul yol olduğu düşüncesindeyiz. Güvenlik Konseyi'nde olanların hata olduğuna inanıyoruz. Bu yolla kararlılığımızı etkileyebileceğini düşünenler yanılıyor" demişti. Ancak Laricani ile Ahmedinejad arasında üslup farklılığı olsa da görüş farklılığı yok.
Hamaney’in desteği arkasında
Laricani'nin meclis başkanı seçilmesi dini lider Hamaney'in güçlü desteğine sahip olduğu anlamına geliyor. Ancak belki de çok daha önemli olan muhafazakarların Cumhurbaşkanı Ahmedinejad'a desteklerini çekiyor olması. Ayrıca İran'daki dini kesim Ahmedinejad'a “Din işlerine karışmama” çağrısı yaptı.
Tepkilerin yoğunlaşması halinde önümüzdeki yıl yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimlerinden önce Ahmedinejad'ın siyasetten ayrılması yönünde çağrılar da yapılabilir. Ve bu kritik aşamada İran'daki muhafazakarlar Ali Laricani'den ülkenin yeni lideri olmasını isteyebilirler.