Dizüri Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
İdrar yaparken ağrı, rahatsızlık hissi ya da yanma gibi belirtilerin görülmesine dizüri denir. Dizüri, idrar yollarının daha kısa olması nedeniyle kadınlarda ve özellikle genç ve cinsel yönden aktif olanlarda daha sık olarak görülür. Belirti, yaşlı erkeklerde gençlere oranla daha yaygındır. Dizüri, toplumda yaygın olarak görülen bir şikayettir ve birinci basamak sağlık kurumlarına yapılan başvuruların önemli bir kısmını oluşturur. Genellikle basit bir idrar yolu enfeksiyonu nedeniyle ortaya çıkar; fakat belirtiler sık sık tekrar ediyorsa sebebin tam olarak aydınlatılması için ayrıntılı bir değerlendirme yapmak gerekir.
Dizüri Sebepleri Nelerdir?
İdrar yaparken ağrı duyulmasının en yaygın sebepleri şunlardır:
1)İdrar yolu enfeksiyonları: İdrar yolu enfeksiyonları, idrarda yanma ortaya çıkmasının nedenlerinden biridir. Bu enfeksiyonların başlıca sebebi bakterilerdir. İdrar yolu enfeksiyonları böbrek, mesane ve bu ikisi arasında bulunan kanallarda ya da üretra olarak adlandırılan mesaneden idrar çıkışına kadar olan kısımda ortaya çıkabilir.
2)Vajinal Enfeksiyonlar: Dizüri nedenlerinden bir diğeri ise vajinal enfeksiyonlardır. Vajinal enfeksiyonlarda idrarda yanma şikayetinin yanı sıra vajinal akıntı ve kötü koku da görülür.
3)Cinsel yolla bulaşan hastalıklar: Bu hastalıklar da idrar yaparken yanmaya neden olurlar.
4)Travma ve İltihap: İdrar yollarında tahriş ya da iltihaplanma olduğunda dizüri görülür. Bir dizi problem, ağrılı idrara çıkma belirtisine yol açan idrar yolları veya genital bölgede iltihaplanma veya tahrişe neden olabilir. Enfeksiyonların yanı sıra, bölgede tahriş ya da iltihaba neden olabilecek etkenler şunları içerir:
- İdrar yollarında taş bulunması
- Cinsel aktivite sırasında idrar yolunda zedelenme meydana gelmesi
- Menopoz gibi nedenlerle hormonal değişiklik sonucu vajinal yapının değişikliğe uğraması veya vajinada kuruluk ortaya çıkması
- Bisiklet sürme, ata binme gibi aktiviteler nedeniyle bölgede zedelenme olması
- Duş jeli, tuvalet kağıdı, prezervatif gibi ürünlerin kullanımı sonucu vajinada alerji, hassasiyet ve tahriş meydana gelmesi
- Kullanılan bazı ilaçların ya da bitkisel ürünlerin yan etkisi
5) Dizürinin diğer nedenleri:
- Nörolojik bir nedenle mesane boşaltımının yapılamaması
- İdrar yollarının herhangi bir bölümünde tümöral oluşum ya da kanser bulunması
- Şeker hastalığı, gebelik gibi bağışıklığı baskılayan durumlar
Dizüri Tedavisi Nasıl Planlanır?
Dizüri şikayetiniz varsa, bir sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir. Doktorunuz sizden şikayetiniz ile ilgili ayrıntılı bilgi istedikten sonra fizik muayene yapar. Sonrasında da bir takım testler isteyerek şikayetiniz ile ilgili altta yatan hastalığı tespit etmeye çalışır.
Doktorunuz idrarda yanma şikayetinizin aniden mi başladığını yoksa uzun bir zamandan beri mi devam ettiğini, daha önceden de benzer şikayetinizin olup olmadığını, belirtinin idrar yapmaya başlar başlamaz mı ortaya çıktığını sorgular.
Beraberinde ateş, yan ağrısı, idrarda kan veya irin, idrar renginde açılma, koyulaşma gibi değişiklik, bulanık idrar, idrar miktarında değişiklik, idrar yapmaya başlamada zorluk, idrar akışında problem, sık sık idrara çıkma ihtiyacı gibi belirtilerin eşlik edip etmediğini sorar.
Doktorunuz bu sorulara verdiğiniz cevaplar ve tam idrar tetkiki sonucu ile dizüri nedenini saptamaya çalışır. Tanı koyduktan sonra şikayete neden olan altta yatan hastalığa yönelik tedavi uygulanır. İdrar yolu enfeksiyonunuz varsa antibiyotik tedavisi başlanır. Şeker hastalığı gibi hastalıklar kontrol altına alınır. İdrar yollarında taş varsa taşın boyutuna göre bol su içmeniz önerilir. İdrar yolu taşlarının cerrahi yolla çıkarılması gerekebilir.