Şempanzelerde Solaklık
İnsanlarda olduğu gibi şempanzelerde de sağ veya sol el kullanımının genler ile aktarılıyor. Ayrıca bilim insanları, tıpkı insanlarda olduğu gibi şempanzeler arasında da solaklığın gelişim anormallikleri ile oluştuğunu düşünüyorlar.
Yerkes Bölgesel Primat Araştırma Merkezi’nden William D. Hopkins ve çalışma ekibi, bir boru içerisine yerleştirilen fıstığın, şempanzelerin hangi eliyle almasına bakarak sağlak mı solak mı olduğu belirlendi. Daha sonra 134 anne ve yarılar arasındaki sağ ve sol el seçimi karşılaştırılmış. Araştırma sonucuna göre doğum sırasında sağ ya da sol el seçiminin önemli rol oynadığı ortaya çıkmış.
Bilim insanları ilk doğan yavru ile 5. Sıradan sonra doğan yavruların “gelişime dengesizlikleri” açısından daha yüksek olduğu tanımladı. Gelişim dengesizliği hormonal düzensizlik gibi bazı doğum öncesi anormallikleri içeren bir kavram. Araştırma yüksek riskli sıralamalarda doğan yavruların %46’ü anneleri gibi sağ ellerini kullanıyor. Fakat düşük düşük riskli gruptaki yavrularda bu oran %86’ya kadar çıkıyor.
Biyolog Greg Westergaard, Hopkins’in yaptığı araştırmanın ve vardığı sonucun farklı yorumlanması gerektiğini söylüyor. Westergaard’a göre sonuç şempanzeler ile insanların benzer özellikte değil farklılığı vurguluyor. Çünkü insanlarda solaklık %10 iken, şempanzelerde bu oranın %33, hatta doğada bu oranın daha fazla olması şempanze beyninde sağ ve sol loplar arasında bir uzmanlaşama olmadığını gösterir.
Yazan: Selim ÖZTEMEL