COŞKU VE HEYECANA BAĞLI EDEBİ METİNLER (ŞİİR)
SAYFA 30
2. Okuduğunuz metinleri aşağıda verilen başlıklara göre değerlendiriniz.
• Nazım birimi: beyit
• Ölçü: aruz ölçüsü
• Uyak düzeni : aa/ba/ca/da/ea/fa
• Dil ve anlatım : Divan edebiyatındaki kasideye göre dil sadedir. Coşkun bir hitabet üslubu taşımaktadır
• Tema : Hürriyet sevgisi
3. Okuduğunuz "Der Sitâyiş-i Sultân Murâd" ile Hürriyet Kasidesi" adlı metinlere hâkim olan zihniyeti karşılaştırınız.
2. Metni oluşturan birimler hangi tema etrafında ve nasıl bir araya gelmiştir?
4. a) Metnin teması yazıldığı dönemin hangi gerçekliğini yansıtmaktadır? Niçin?
b ) Ziya Paşa'yla metnin teması arasında ne tür bir bağ kurulabilir?
c ) Ziya Paşa'nın böyle bir temayı işlemesiyle yeni dönemde bireyin ortaya çıkışı arasında nasıl bir ilişki vardır? Açıklayınız.
5. Metinde ahenk hangi unsurlarla sağlanmıştır?
aa/ba/ca/da/ea şekliden uyak örgüsü vardır.
Şiirin ritmi aruz ölçüsüyle sağlanmıştır.edebiyatfatihi.net
Asonans(ünlü ses benzerliği) ve aliterasyonlardan da faydanılmıştır.
6. Metinde kullanılan imgeleri bulunuz. Bu imgeler oluşturulurken hangi söz sanatlarından yararlanılmıştır?
7. Metinde hükûmet neye benzetilmiştir?
9. Metinden yeni kavram ve imajlara örnekler veriniz. Bu örneklerden hareketle Tanzimat Dönemi şiirinin dil ve anlatım özellikleri hakkında çıkarımlarda bulununuz.
.10. Metindeki söyleyiş tarzı ve ritimle metnin yazıldığı dönem arasında nasıl bir ilişki söz konusudur? Açıklayınız.
11. Metindeki Ziya Paşa'nın eleştirileri günümüzde de geçerliliğini korumakta mıdır? Niçin?
Dörder dizeden oluşmaktadır. Bu birimlere "dörtlük" adlı verilir.
2. Metni oluşturan birimleri aşağıdaki başlıklar altında inceleyiniz.
a) Hangi bakımlardan birbirleriyle ilişkilidir?
Aynı tema etrafında birbiriyle ilişkilidir.
b) Hangi tema etrafında ve nasıl bir araya gelmiştir?
"Vatan" teması etrafında anlamlı bir bütün şekilde bir araya getirilmiştir.
c) Her birimin metnin bütünü içindeki işlevi nedir?
Her birim metnin temasını verecek şekilde düzenlenmiştir.
3. Metnin teması, yazıldığı dönemin hangi sosyal gerçekliğiyle ilgilidir?
Şiir yazıldığı dönemde Osmanlı Devleti düşman işgali altındadır. Namık Kemal bütün vatandaşları vatanı kurtarmak için birlik ve beraberlik içinde seferber olmaya çağırıyor.
4. Metnin teması, Namık Kemal’in hangi yönünü yansıtmaktadır?
Vatan teması tam bir vatan ve hürriyet aşığı Namık Kemal'in bu yönlerini yansıtmaktadır.
www.edebiyatfatihi.net
5. Namık Kemal’in vatanın geleceğiyle ilgilenmesi şairin yaşadığı dönemde bireyin konumuyla ilgili hangi fikre ulaşmamızı sağlamaktadır? Açıklayınız.
Namık Kemal'in vatanın geleceğiyle ilgilenmesi şairin yaşadığı dönemde bireyin hürriyetinin tehlikeden olduğu fikrini verir. O dönemde vatan düşman işgali altındadır, bireysel hak ve hürriyetler tehdit altındadır.
6. Metinden tarih ve sosyal değerlerle ilgili söz ve söz gruplarına örnekler veriniz.
Vatan , hürriyet, bağımsızlık, çalışmak, birlik ve beraberlik içinde olma metindeki sosyal değerlerdir. Örnekler: "Bize çalışmak yakışır, merhamet Allah'ındır. Bülbül bile hürriyet için kendini mahveder. Din için, devlet için, can çekişen millet için"
7. Metinde hangi yeni kavram ve imajlar kullanılmıştır? Örnekler veriniz.
"Hürriyet, vatan, vatanın her nefesi, vatansever" gibi yeni kavram ve imajlar kullanılmıştır.
8. Metinde ahenk, hangi unsurlarla ve nasıl sağlanmıştır?
Ahenk kafiye, redif ve her türlü ses benzerliğiyle sağlanmıştır. ☝Şiirdeki tüm kafiye ve redifler için tıklayınız
9. Metnin söyleyiş tarzı ve ses akışıyla yazıldığı dönemin sosyal ve siyasi hayatı arasında nasıl bir ilişki vardır? Söyleyiniz.
Metnin didaktik ve hitabeti andıran söyleyiş tarzı ve ses akışı yazıldığı dönemin sosyal ve siyasi hayatıyla yakından ilişkilidir.
Metnin yazıldığı dönemde Osmanlı Devleti yıkılmaya yüz tutmuştur, devlet iyi yönetilememektedir. Şair didaktik ve hitabeti andıran söyleyiş tarzıyla o dönemdeki vatandaşların, padişahı veya başkalarını dinlemek ve onlara güvenmek yerine, "Vatana yardım edin, onun imdâdına koşun!" diyen Allah'ın hükmünü dinleyip O'na güvenmeleri gerektiğini söylüyor. Burada, hem işi sadece devlete bırakan ve yöneticilerin ağzına bakan vatandaşlara bir uyarı vardır hem de devleti iyi yönetemeyen ve yöneticilere bir eleştiri. (Şair bu şiirini yazdığı sırada sürgünde olduğunu da belirtelim)
www.edebiyatfatihi.net
Namık Kemal, hiçbir beklentiye girmeden ömrünü vatanı uğrunda harcamış tam bir vatan ve hürriyet şairidir. Bu şiirde onun bu özelliklerinin tümünü görmekteyiz.
Fikri ve edebi yönü: 👉Maddeler Halinde
👉DİĞER TÜM SAYFALAR İÇİN TIKLAYINIZ