

Uzaktan Ay'da Su Sondajı
NASA, 9 Ekimde, LCROSS-Lunar Crater Observation and Sensin Satellite- Ay Krater Gözlem ve Algılama Uydusundaki bir sondayı ve hemen arkasından da uydunun kendisini Ay yüzeyine çarptırdı.
Çarpışmanın amacı, Ay yüzeyindeki kraterlerin gölgede kalan bölgelerinde bulunduğu düşünülen su buzunu buharlaştırarak gözlenebilir hale getirmekti.
Centaur adı verilen sondanın çarpmasıyla meydana gelen patlamada, 28 metre çapında bir kraterin oluştuğu, yaklaşık 350 ton Ay toprağının Ay yüzeyinden püskürdüğü ve bunun yarısından fazlasının Ay'dan en azından 10 km yüksekliğe kadar ulaştığı düşünülüyor.
NASA, patlamanın 25-30 cm çaplı amatör teleskoplarla da gözlenebileceğini bildirmişti. Ne var ki patlama, Dünya'nın en büyük teleskoplarına sahip bir kaç büyük gözlemevi dışındaki teleskoplarla bile gözlenemedi.
Buna karşın, NASA çarpışma günü yaptığı açıklamada görevin başarıyla gerçekleştiğini duyurdu. 16 Ekimde yapılan açıklamadaysa; sondanın peşinden giden LCROSS uydusunun, çarpışmanın tüm aşamalarını başarıyla kaydettiği ve kendisi de yüzeye çarpmadan önce verileri sağlıklı bir şekilde Yeryüzü'ne gönderdiği belirtildi. Önümüzdeki süreçte bu veriler incelenecek. Projede çalışan bilim adamı Anthony Colaprete, elde edilen çok miktarda veriden hemen sonuç çıkarmanın mümküm olmadığını belirtirken, yüzeyden saçılan maddenin su buharı içerdiğinin açıkça görüldüğünü söylüyor. Colaprete, çarpışma sırasında beklenenden çok daha düşük bir parlama meydana gelmesinin nedenininse, bu bölgenin yapısından kaynaklanmış olabileceğini belirtiyor.
Güncelleme: 05/11/2009
Alp Akoğlu, Bilim ve Teknik, Kasım, 2009