Musevilikte ve Sümer, Babil mitolojilerinde ismi zikredilen ilk eş, ilk kadın... İnsanoğlunun hikayesi belki de böyle başlamış olamaz mıydı?
Ve Tanrı, Adem ile Lilith'i topraktan yaratmıştı. Lilith itaat etmeyecek ve Adem'le birlikte olmayı reddecekti. Kendisinin de Adem gibi balçıktan yaratıldığını, eşit olduklarını söyledi Adem eşi. Israrlıydı eş Adem, itaat et dedi ve Lilith Tanrı'nın yasak adını zikrederek Cennet'ten göğe doğru yükseldi.
Cennetten kaçan Lilith'in ise Samael (şeytan) ile çocukları olmuştu. Yalnız kaldı Adem, Tanrı'ya dua etti Liliht için ve Tanrı üç meleğini Lilith'i ikna etmeleri için göndermişti. Gelmezse her gün yüz çocuğunu öldürecekti melekler ve işte Lilith and içti. Adem soyundan gelecek her kimse, bu üç meleğin adını taşımayan her Ademoğlunu bebekken öldürecekti.
Tanrı Adem'e acıdı ve uykusunda Lilith'e çok benzeyen, Adem'e itaat etmesi için onun kaburga kemiğinden var edilecek Havva'yı yarattı. O Adem'den bir parça olduğundan Adem'e karşı çıkmayacaktı. O kusursuz olandı.
Lilith itaat etmediği için birçok mitolojide dişi şeytan olarak anılacak ve birçok tasvirde ayaklarının yerinde yılan kuyruğu olacaktı. Loğusa kadınlar ve 40 günlükten küçük bebekleri Lilith'ten korumak için muskalar yapılacaktı.
Ve bir mitolojideki efsaneye göre Lilith insanoğlunu rüyalarında güzelliği ile büyüleyen bir "tohum hırsızı" idi. Yahudilerin Kabala'sında ise erkekleri baştan çıkaran, tehlikeli ve kötü kadındır.
Bir başka efsaneye göre Adem ve Havva'nın Cennet'ten kovulmasına sebep olmuştur. Havva'nın rüyasına girerek Adem'i Yasak Elma'yı yemesi için ikna edendir o. Bilinen dini kaynaklarda "elma" olarak geçse de efsaneye göre bu günah Havva'nın adetken Adem ile ilişkiye girmesidir.
Lilith gerek isminin geçtiği bilinen yazılı kaynaklarda gerekse sonrasına yaratılacak eserlerde şeytanın dişisi olarak anılacak, erkeğe boyun eğen Havva ise "anne" iyi eş, kutsal kadın olarak zikredilecektir.
Aynı zamanda birçok yaratıya da ilham olacaktı Lilith. İşte Dante Gabriel Rossetti eseri Lady Lilith ile onu böyle tasvir edecektir.
Oysa o dişi şeytan, vampir ve kötülüklerin annesi bir tohum hırsızıdır. Tasviri bacaklarına dolanmış yılan ya da Adem ve Havva'yı sincise izleyen ağaca sarılmış bir kertenkele şeklindedir.
Kızıl güzel saçları ve rüyaları süsleyen güzelliği ile eserlerde şeytani görüntüsünden uzaklaşacaktır.
Ve modern çağda onun adı ilk feminist olarak anılacaktır.
Ufak bir not, bahsedilen efsanede hiçbir dine atıf yapılmamıştır. İslami kaynaklarda Lilith dişisinden hiç bahsedilmemekte ilk eş Havva olarak kabul edilmektedir.