İmanın Kurandaki Anlamı
‘İman’ kelimesinin kökü amn olup, şu anlama gelir: (kalbinde) sakin ve sessiz olmak; korkudan korunmak için; güvenilirlik ve doğruluk [Taj-el-Urus]. İman, doğru olarak kabul etmek, ikna olmak ve bir şeyi doğrulamak, bir şeye güvenmek veya güvenmek demektir.
İman genellikle İngilizce'ye inanç olarak çevrilir ve inanç da kanıt veya argüman olmaksızın, akıl veya düşünceye, bilgiye veya içgörüye atıfta bulunmadan kabul anlamına gelir. Kuran'a göre iman, akla ve bilgiye dayanan bir kanaattir; tam zihinsel kabul ve entelektüel tatminden kaynaklanan bir inanç; kişiye içsel bir tatmin ve huzur hissi veren türden bir inanç. Ve mümin, hakikati kendi huzurunu sağlayacak şekilde kabul eden ve insanlığın geri kalanının huzur ve güvenliğini korumasına yardım eden kişidir. Aslında Mümin Allah'ın sıfatlarından biridir ( 59:23).). Allah Kuran'da imanın kapsamlı ve nesnel bir tanımını verir: “Allah'a, ahirete, Malaika'ya (meleklere veya Allah'ın kuvvetlerine), Kitab'a ve peygamberlere inanmaktır. ( 2:177 )
İmanda Aklın Önemi
Akıl ve onun insan hayatındaki yeri hakkındaki Kur'ânî görüş, üzerinde dikkatle düşünülmeyi hak eder. İnsana düşünmesini sağlayan bir akıl verilmiştir ve akıl aracıyla bir bilgi sistemi oluşturması beklenir. Akıl, duyularla sağlanan ham verileri bilgiye dönüştürür ve Kuran, akla hayatta önemli bir rol verir:
إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِندَ اللَِّهِ الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذِينَ لَا يَعْقِلُونَ
Allah katında yaratıkların en kötüsü, sağırlardır, aklını kullanmayan dilsizlerdir. ( 8:22 ) [Esad]
Bu, hizmetinde aklı kullanmadığı zaman insanın alçalmasının grafik bir açıklamasıdır. Kuran'da böyle bir insan, burada sadece değersiz ve yoz bir hayat yaşamakla kalmaz, aynı zamanda öldükten sonra gireceği ahirete de uygunsuz hale gelir:
ولقد ذرأنا لجهنم كثيرا من الجن والإنس لهم قلوب لا يفقهون بها ولهم أعين لا يبصرون بها ولهم آذان لا يسمعون بها أولئك كالأنعام بل هم أضل أولئك هم الغافلون
"Cinleri ve insanları cehennem için yarattık: Onların kalpleri vardır ki anlamazlar, gözleri görmezler, kulakları vardır ki işitmezler. Onlar hayvanlar gibidirler, hatta daha sapıktırlar, çünkü onlar (uyarmaktan) gafildirler. ( 7:179 ) [Yusuf Ali]
Bu nokta Furkan Suresi'nde bir kez daha vurgulanmaktadır. Peygamber (s.a.v.)'e hitaben:
أَمْ تَحْسَبُ أَنَّ أَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُونَ أَوْ يَعْقِلُونَ ۚ إِنْ هُمْ إِلَّا كَالْأَنْعَامِ أَوْ
Yoksa onların çoğunun [mesajını] dinlediğini ve aklını kullandığını mı sanıyorsun? Hayır, onlar ancak sığır gibidirler - hayır, onlar doğru yoldan daha az haberdardırlar! ( 25:44 ) [Esad]
Kuran, insanın vahiy veya Allah'tan gelen vahiy tarafından sağlanan hidayet ışığında düşünmesini ve anlama gücünü kullanmasını bekler. Bu iki hidayet kaynağı, yani akıl ve vahiy birbirini tamamlayıcı niteliktedir. Kendi uygun alanlarında tutulurlarsa, aralarında hiçbir çatışma olmayacaktır. Peygamber (s.a.v.)'e şöyle buyurması emredilmiştir:
قُلْ هَمٰذِهِ سَبِيلِي أَدْعُو إِلَى اللَّمهِ ۚ عَلَىٰ بَصِيرَةٍ أَنَا وَمَنِ اتَّبَعَنِي
[Ey Peygamber] de ki: "Benim yolum budur: Ben ve bana uyanlar olarak [hepinizi] Allah'a çağırıyorum." ( 12:108 ) [Esed]
Allah'ın (insan) akıl ve akla olağanüstü bir önem verdiği bu ayetlerden anlaşılmaktadır. Aklını kullanmayanlara Allah tarafından hayvanlardan daha beter denir. Allah'tan gelen vahiy, akıl ve akılla kullanılmak, akıl ve kalplerimizi aydınlatmak ve körü körüne takip edilmemek içindir:
قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذِينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذِينَ لَا يَعْلَمُونَ
De ki: "Bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?" ( 39:9 ) [Yusuf Ali]
Ve hepsinden önemlisi Allah bile diyor O'nun âyetlerini değildir körlemesine kabul edilecek. Kuran'a göre Müminler (Mü'minler):
وَالَّذِينَ إِذَا ذُكِّرُوا بِآيَاتِ رَبِّهِمْ لَمْ يَخِرُّوا عَلَيْهَا صُمًّا وَعُمْيَانًا
“Ve onlara Rablerinin mesajları hatırlatıldığı zaman, sağır ve kör gibi kendilerini onların üzerine atmazlar.” ( 25:73 ) [Esad]
Bu nedenle Kur'an, tüm insanları (a priori önyargı, önyargı veya atalara özgü özelleştirilmiş düşüncelerle değil, açık zihinlerle) zihinlerini onun öğretisine uygulamaya ve sürekli olarak onun anlamını ve mantığını kavramaya çabalamaya çağırır. Aşağıdaki komutlar herkes içindir (yalnızca bilginler için değil):
أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ
"O halde bu Kuran'ı anlamaya çalışmazlar mı?" ( 4:82 , 47:24 ) [Esad]
كِتَابٌ أَنزَلْنَاهُ إِلَيْكَ مُبَارَكٌ لِّيَدَّبَّرُوا آيَاتِهِ وَلِيَتَذَكَرَ أُولُو الْأَلْب
"(Bu,) ayetlerini düşünsünler ve akıl sahipleri öğüt alsınlar diye sana indirdiğimiz nimetlerle dolu bir kitaptır (Kur'an'dır). ( 38:29 ) [Hilali & Khan]
Dolayısıyla, imanın bireysel olarak kazanılması gerekir ki bu da her birimizin Allah'ın bize verdiği kendi akıl ve aklımızı Kuran'da verilen vahiy ışığında kullanarak bilinçli olarak bilgi ve anlayış kazanmaya çalışmasını gerektirir. gönlümüze gir.
İmanın özellikleri
İşte Kuran'dan imanın gerçekliğine biraz daha ışık tutan birkaç özelliğinin listesi:
İman, dil ile değil, kalb ile kabul etmektir. ( 2:8-9 )
Kuran'ın söylediği her şeyi hak olarak kabul etmek imandır. ( 2:26 )
Allah'a iman edebilmek için önce Allah'tan başka her otoriteyi reddetmek gerekir. ( 2:25-26 )
İman insanı karanlıklardan aydınlığa çıkaracaktır. (2:257)
İman konusunda kişinin mesleği önemsizdir. ( 26:111-1112 )
İman kalbe girmedikçe ona iman denilemez. Kişi sadece İslam'a teslim olduğunu söyleyebilir. ( 49:14 )
Allah, kimsenin imanını geri çevirmez. ( 2:143 )
Son olarak, burada vurgulanması gereken önemli bir husus da, İman ile bağlantılı olarak hiçbir zorlama veya zorlamanın (doğrudan veya dolaylı, dünyevi veya manevi) kullanılamayacağıdır. Bunun nedeni, İman'ın tanımıyla çelişmesidir. (Gördüğümüz gibi, iman, kalpte huzur anlamına gelen amn'den türetilmiştir.) Dolayısıyla İslam'da zorla din değiştirmeye izin verilemez. Aslında, zorla İman, hiçbir şekilde İman değildir.
Bu nedenle İslam'da iman, kişi ile Allah arasında (herhangi bir mantık veya sebep olmaksızın) özel ve subjektif olarak tutulan (kör) bir inanç değildir.. Görüldüğü gibi Kuran'da imanın açık, net ve nesnel bir tanımı vardır ve Allah bu konuyla ilgili başka ayetlerde de imanın nasıl elde edileceğini açıklamıştır. Bu nedenle (en azından herhangi bir Müslüman için) inancın kişi ile Tanrı arasında özel, öznel bir mesele olduğunu söylemek doğru değildir. Bununla birlikte “inanç özel bir meseledir” özdeyişi evrensel bir gerçek olarak kabul edilmektedir. Görünen o ki hiç kimse onun derinlemesine anlamını araştırmak ve sık sık tekrarlanan bu ifadeye bir kanıt sağlamak için ciddi bir çabaya ihtiyaç olduğunu düşünmüyor. Ancak bir an düşününce, bu özdeyişe inananların günlük yaşamlarında gerçekten kendileriyle çeliştiklerini ortaya koyuyor. İyi bir dini konuşmacı, insanların düşüncelerini ve inançlarını büyük ölçüde etkiler. Kişi kendi özel inancını başkalarından etkilenmeye açtığı anda, artık özel kalmıyor. Öyle ki, başarılı bir dini lider, insanların hayatında, tek bir sözü bile kendi canlarından vazgeçmelerine ve/veya başkalarının canlarını almalarına neden olacak kadar altüst olabilir.
Bilgi süper otoyolu, World Wide Web ve İnternet çağında bu senaryonun fiziksel olduğu kadar psikolojik olarak da imkansız olduğunu biliyoruz. Nitekim insan hayatının özel ve kamusal alanı arasındaki bu ayrım, Kuran'da hiçbir yaptırımı bulunmayan dualizm denilen bir kavramın ürünüdür. Hayat, özel ve kamusal kısımlar, dini ve dünyevi kısımlar, maddi ve manevi kısımlar olarak ikiye ayrılamayan bir birliktir. İkbal'in sözleriyle:
“Böylece, Hıristiyanlığın aradığı tinin olumlanması, zaten tinin aydınlanmasının nüfuz ettiği dış güçlerin terk edilmesiyle değil, insanın bu güçlerle ilişkisinin içeriden alınan ışık açısından uygun şekilde ayarlanmasıyla elde edilecektir.
". . .İslam ile ideal ve gerçek [yani manevi ve maddi] uzlaştırılamayacak iki karşıt güç değildir. İdeal yaşam [yani manevi yaşam], yaşamın organik bütünlüğünü acı veren karşıtlıklara ayırma eğiliminde olan gerçek [yani maddi yaşam] ile tam bir gedikte bulunmaz. . .
“Ancak İslam, onu aşmak için muhalefetle karşı karşıyadır. . .İdealin gerçekle temasını tanıyan İslam, hayatın gerçekçi bir şekilde düzenlenmesi için bir temel bulmak amacıyla madde dünyasına 'evet' der ve ona hakim olmanın yolunu gösterir.” [İslam'da Dini Düşüncenin Yeniden İnşası, sayfa 7-8]
Ne yazık ki, bugün hayat -duygularımız ve duygularımızdaki, düşünce ve davranışlarımızdaki acılı karşıtlıklardan oluşan- hale geldi çünkü tutarlı bir sistem olarak hayatın üstyapısının üzerine inşa edileceği temel (yani İman) kusurludur.
Şimdi temelin kendisi kusurluysa, (bir toplumun) üst yapısını kurtarmak için ne kadar kurcalama ve yama işi yapılırsa yapılsın er ya da geç çökecektir. Birçoğu zaten çöktü ve birçoğu nihai kaderlerine doğru ilerliyor.
Aslında hepimiz bir görevin ve yolculuğun içerisindeyiz, farkında olsak da olmasak da sürekli olarak nihai bir hedefe doğru ilerliyoruz. Vücudumuzdaki elektronlar ve nöronlar, yaşadığımız dünya, güneş sistemi, galaksi - en küçüğünden en büyüğüne, her şey ve herkes ve genel olarak yaşam, hepsi Allah'ın belirlediği hedeflere doğru bir yolculuktadır.
Allah Kuran'da, eğer gezegendeki bütün ağaçlar kalem olsa, tüm okyanusları mürekkep olsa, Allah'ın sözleri (ve içindeki mânâlar) tükenmez der ( 31:27, 18:109 ). Bu, sınırlı bilgi ve anlayış kapasitemizle sınırlı olduğumuz anlamına gelir. Ama yine de Allah (kendimize Müslüman diyen) her birimize aklımızı, aklımızı ve güncel insan bilgimizi kullanmayı ve O'nun âyetlerinin manalarını doğrudan doğruya anlamaya ve keşfetmeye çalışmamızı (daha önce de belirtildiği gibi) emreder. birçok ayet, özellikle ayet 25:73). Allah'ın sözlerinin manasını hiçbir zaman tüketemeyeceğiz ama yine de sürekli çaba göstermemiz isteniyor. Bu nedenle, geçmişin büyük alimlerimizin keşfedilmesi gereken her şeyi keşfettiklerini ve anlaşılması gereken her şeyi anladıklarını söyleyerek bu süreci bırakmamak ve durdurmamak daha da önemlidir. Ve sadece İslam meselelerinde onlara atıfta bulunmak zorundayız. Bu pasif yaklaşımımız, Allah'ın emrettiği şekilde doğrudan Kuran'ı düşünmekten bizi kurtarmaz. Bu gereklilik her nesil ve gelecek her zaman için geçerlidir.