Federal Devlet nedir? Güvenceli yetki paylaşımı ne anlama gelir?
Federal Devlet nedir? Güvenceli yetki paylaşımı ne anlama gelir?
Federal Devlet nedir? Güvenceli yetki paylaşımı ne anlama gelir?
Federal Devlet: Uluslar arası kişiliğe sahip bir merkezi devlet (federal devlet) ile uluslar arası bir kişiliğe sahip olmayan bölgesel devletlerin (federe devletlerin) aralarında güvenceli bir yetki paylaşımı yaparak oluşturdukları devlet topluluğudur.
Bu tanıma göre federal sistemin özünü, federal devletler ile federe devletler arasında yapılan “yetki paylaşımı/division of power” oluşturur.
Adem-i merkeziyet (yerinden yönetim) sisteminden farklı olarak federalizmde yetki paylaşımının güvenceli olması gerekir. Bu şu anlama gelir: Federal devlet istese de federe devletlere verilen yetkileri geri alamamalı, federe devletlerin yetki alanına giren konularda işlem yapamamalı, bu konularda kendi iradesini federe devletlere empoze edememelidir. Aksi taktirde yetki paylaşımı güvenceli olmaktan çıkar. Bu durumda ise ortada federalizm değil merkezi devletin isteğine göre yapılmış ve istediği sürece yürürlükte kalacak olan basit bir yetki paylaşımı vardır ki bu tür yetki paylaşımına federalizm değil adem-i merkeziyet veya yerinden yönetim denir. Federalizm, adem-i merkeziyetten çok daha ileri düzeyde ve güvenceli bir yetki paylaşımıdır. Federalizmin özünü oluşturan yetki paylaşımının “güvenceli” olması için şu üç şartın bulunması gerekir:
- Yetki paylaşımı yazılı ve katı bir anayasayla yapılmış olmalıdır.
- Anayasanın değiştirilmesine federe devletler de katılmalıdır.
- Yetki uyuşmazlıklarının yargısal çözüm yolu olmalıdır. Şayet bu üç şart yoksa bir yetki paylaşımı yapılmış olsa bile ortada bir federasyon yoktur.