Kısırlık nedenleri ve tedavi yöntemleri
Kadın Doğum ve Tüp Bebek Uzmanı, Embriyolog Op. Dr. Öznur Dündar Akın, kısırlık nedenleri ve tedavi yöntemleri anlattı.
Kısırlık nedir?
Çoğu insan, yaşamları boyunca bir noktada çocuk sahibi olmak ister. Çoğu çift (yaklaşık % 85), normal denemenin ardından bir yıl içinde gebeliğe kavuşur ve en çok gebe kalma olasılığı ilk aylarda gerçekleşir. Çiftlerin yalnızca %7’si ikinci yılda hamile kalır. Sonuç olarak infertilite, 12 ay içinde gebe kalamama olarak tanımlanmaya başladı. 12 ay içinde gebe kalmamışsa, kadın doğum uzmanından yardım alınması önerilir. Ancak, daha erken yardım istemenin önerilebileceği çeşitli durumlar da vardır. Bu durum arasında şunlar yer alır:
Seyrek adet dönemleri: Bir kadın, her 21 ila 35 günde bir meydana gelen düzenli döngüye sahipse, bu düzenli olarak yumurtladığını gösterir. Yumurtlama, sonraki dönemin başlamasından yaklaşık 2 hafta önce gerçekleşir. Bir kadının 35 günden daha uzun aralıklarla döngüleri varsa, bu kadının yumurtlamadığını gösterebilir. Hamilelik için yumurtlama şarttır. Bu nedenle, gebelik girişiminde bulunan bir çiftte adet döngülerinin seyrek veya düzensiz olup olmadığının değerlendirilmesi önemlidir.
35 yaş ve üstü kadın: Belirsiz nedenlerle, kadınlar yaşlandıkça yumurta sayıları hızlı bir şekilde azalır. Ayrıca yaşlanma meydana geldikçe yumurta kalitesi veya bir yumurtanın genetik olarak normal olma olasılığı azalır. Bu durumda 6 ay veya daha uzun süre hamilelik girişiminde bulunup sonuç alınamıyorsa destek alınmalıdır.
Bunların yanı sıra pelvik enfeksiyon veya cinsel yolla bulaşan hastalık öyküsü, rahim fibroidleri veya endometriyal polipler, erkeklerde semen anormallikleri bulunması durumunda daha erken tedavi desteği alınabilir.
Kısırlık tespit edebilmek için uygulanan testler arasında fiziki muayene, transvajinal ultrason, laboratuvar testi, histerosalpingogram (HSG), semen analizi yer alır.
Kısırlık sebepleri nelerdir?
Kadının yaşı, yumurtlama bozuklukları, tüp tıkanıklığı (tıkanma), myomlar, endometrial polipler, sperm fonksiyonunu etkileyen erkek faktörler, endometriozis ve tespit edilemeyen sebepler kısırlığa yol açabilir.
Tedavi seçenekleri nelerdir?
Yumurta gelişimini ve yumurtlamayı tetikleyen ilaçlar ile medikal tedavi uygulanabilir. Bunun yanı sıra çeşitli yöntemler uygulanabilir.
Aşılama: IUI olarak da bilinen aşılama, spermin yıkanıp rahim boşluğuna yerleştirilmek üzere hazırlandığı, dolayısıyla rahim ağzını atlayarak ve daha yüksek konsantrasyonda hareketli spermin tüplere ve yumurtaya yaklaştırıldığı bir işlemdir. IUI için en az bir açık tüp gereklidir ve herhangi bir sperm anormalliği olmamalıdır, aksi takdirde sperm yüzerek yumurtayı dölleyemez.
In Vitro Fertilizasyon (IVF): In vitro, vücudun dışında anlamına gelir. IVF yani tüp bebek tedavisi; kadın yumurta hücresi (oosit) ile erkek meni hücresinin (sperm) vücut dışında, özenle hazırlanmış laboratuvar koşullarında döllenerek, döllenmiş olan yumurta hücrelerinden (embriyo) belirli bir sayıda seçilmesi ve rahim içerisine yerleştirilmesidir. Günümüzde tüp bebek işlemi; tüplerin tamamen tıkalı olması, sperm fonksiyon bozukluklarında, endometriozis hastalığı ve bir çok sebeple uygulanabilmektedir.
Cerrahi tedaviler
Ayrıntılı bir geçmiş, fizik muayene ve ultrason yapıldıktan sonra, tespit edilen anormalliği düzeltmek için ameliyat önerilebilir. Üreme tıbbında en yaygın cerrahi prosedürler laparoskopi, histeroskopi ve (myomların çıkarılması) abdominal miyomektomidir.
Laparoskopi, laparoskop yardımı ile genellikle bir santimetreyi geçmeyen küçük kesilerden karın veya pelviste yapılan bir ameliyattır. Bunun yanı sıra belirli durumları incelemek ve teşhis etmek, yara dokusu, endometriozis veya hasarlı bir fallop tüpü gibi bir anormalliği cerrahi olarak düzeltmek için kullanılabilir. Prosedür, vakaların büyük çoğunluğunda ayakta tedavi ortamında gerçekleştirilir ve iyileşme süresi birkaç gün kadar kısa olabilir.
Histeroskopi, histeroskopla rahim ağzından rahim boşluğunun incelenmesidir. Bu teknik sayesinde, doktorunuz rahim boşluğundaki miyom veya polip gibi anormallikleri teşhis edebilir ve histeroskoptan geçen dar aletler aracılığıyla bu anormalliklerin büyük çoğunluğunu giderebilir veya düzeltebilir. Bu prosedür ayakta tedavi ortamında gerçekleştirilir. İyileşme genellikle bir günden fazla değildir. Histeroskopi gerektiğinde laparoskopi ile de birleştirilebilir.
Abdominal miyomektomi, myomların çıkarılması için uterusa erişime izin veren, çok düşük yatay bir karın kesisinden yapılan cerrahi bir işlemdir. Bu prosedür, belirli durumlarda, laparoskopik olarak, genellikle bir robot yardımıyla da gerçekleştirilebilir.
GÖNDER
Kaynak : https://www.cnnturk.com/saglik/kisirlik-nedenleri-ve-tedavi-yontemleri