Tez, yüksek lisans veya doktora yapmak için eğitim yolunuzun son adımıdır. Bilimsel bir çalışma yürütmek için edindiğiniz tüm bilgi ve becerileri göstermelidir. Tez; hedefleri belirleme, verileri eleştirel olarak analiz etme ve literatüre derin bir inceleme yapma becerisi tespit eder.
Akademik çalışmalar; çözümleri ve açıklamaları bulmalı, karşılaştırmalar sağlamalı ve teoriyi genişletmek için hangi bulguların kullanılabileceğini göstermelidir. Verimli akademik yazıların dar odaklı ve sınırları iyi belirlenmiş olanlar olduğu herkesin malumudur. Doktora veya yüksek lisans tezi; yenilikçi bir yazı olmalıdır ve entelektüel kaliteye malik olmalıdır.
Bir Tez Nasıl Yapılandırılır?
Bilimsel tezin yapısı, bilimsel bir makalenin yapısına çok benzer.
Genellikle, araştırma konusunun önsözü-girişi, deneysel bölüm veya metodoloji, analiz için tercih edilen verilerin doğrulanmasını temsil eden temel bölümler, elde edilen bulgular, çalışmanın ilk hipotezinin tartışılması ve nihai sonuçlar da dahil olmak üzere çeşitli bölümlerden oluşur.
Tezinizin yapısını oluşturmaya başlamadan önce, alanınız için saptanan gereksinimleri kontrol etmeniz gerekir: Hangi bölümlerin dahil edileceği, bölümlerinizin hangi düzen ve uzunluklara sahip olması gerektiği, ana gövdenize ve eklerinize neleri ekleyeceğiniz, hangi materyalin hangi bölüme dahil edileceği vb….
Bu öğrenildikten sonra; bölümlerin yapısı hakkında göz önünde bulundurmanız gerekenler şunlardır:
Öz
Özetiniz, akademik yazınızın sıkıştırılmış bir özetidir. 250 ila 750 kelime içeren ayrı bir sayfadır. Uzunluğuna rağmen, özet oluşturmak zordur, tüm başarılarınızı tek bir sayfaya koymanız gerekir. İyi bir özet, okuyucunun araştırdığınız sorunları, neden ve nasıl araştırma yaptığınızı, ne keşfettiğinizi ve bulgularınızın ne anlama geldiğini tezin tamamını okumadan öğrenmesini sağlar. Çalışmanızın sonuçlarının farkında olduğunuzda en son yazılan bölümdür.
İçindekiler
Her tez yapısı, farklı bölümler için başlangıç sayfalarını listeleyen bir içerik sayfası içerir.
Giriş
Okuyucuyu araştırmanızla ilgilenmeye zorlamalı ve sonraki bölümlerde açıklayacağınız tüm soruları önermelidir. Giriş, çalışmanızın arka planını temsil eder. Konunuzla ilgili araştırmanızda kullanılan metodolojik yaklaşım vb. soruların cevaplarını verir. Ayrıca, bu bölüm araştıracağınız sorun hakkındaki farkındalığınızı, tezinizi nasıl yapılandırmayı planladığınızı, neden bu çalışma alanını seçtiğinizi gösterir. Kapsamlı bir literatür taraması yapılmalı ve diğer bilim adamlarının bu konuda ne yaptıkları, araştırmanın diğer çağdaş bilimsel araştırmalarla nasıl ilişkili olduğu gösterilmelidir.
Literatür İncelemesi / Kuramsal Çerçeve
Çoğu lisans tez yapısı, literatür taramasını ayrı bir bölüm olarak ayırmayı gerektirir. Tek bir bölüm olarak hazırlamak zorunda kalırsanız, konunuzla ilgili mevcut çalışmaların durumunu tanıtmanız ve çalışmanızın önemini açıklamanız gerekir. Çoğunlukla bu bölüm önce tamamlanır. Literatür taramanız yalnızca yayınların bir özeti olmamalıdır; bunun yerine ilgili makalelerin eleştirel bir analizi olmalıdır. Bu bölümde daha fazla araştırmanın nerede beklendiğini belirleyen bir boşluk tanımlanmalıdır.
Yöntem – Deneysel Bölüm
Bu bölüm girişte sıklıkla yer almaktadır. Deneyle ilgili bölüm, uygulanan yöntem ve teknikleri ayrıntılı olarak ana hatlarıyla açıklamaktadır. Tüm sonuçlar seçtiğiniz metodolojilere bağlı olduğundan bu kısım çok önemlidir. Bu bölümün uzunluğu, çalışma alanı veya disiplin ve seçilen yöntemlere göre değişir. Tanımlanan metodolojinin neden seçildiğini ve her bir yöntemin nasıl uygulanacağını karakterize etmek esastır. Ayrıca, bu bölümde verilerin nasıl toplandığı ve araştırıldığı açıklanmaktadır.
Önemli Bölümler
Bu bölüm, araştırmanızın ana gövdesini oluşturur ve birbirini izleyen temel bölümlerden oluşur. Bu kısımdaki tez bölümlerinin yapısı, verilerinizi toplama ve analiz etme sürecini, deneylerinizin sonuçlarını ve bu araştırmadan kaynaklanabilecek tartışmaları açıklar. Bu sonuçların hipotezinizi kanıtlayıp kanıtlamadığını göstermelidir. Ayrıca, onun pratik veya deneysel kısmını literatür taramasında açıklanan teorilerle birleştirmelisiniz.
Bulgular
Elde edilen araştırma bulguları bu alt bölümde verilmektedir. Toplanan verileri analiz etmek ve örnekleri sağlamakla başlar. İlgili verilerinizi sunmak için tablolar ve grafikler kullanılır. Cümleler üçüncü şahıs olarak geniş zamanlı dille kurulmalıdır.
Tartışmalar
Bu alt bölüm, elde edilen sonuçların orijinal hipotezinizi kanıtlayıp kanıtlamadığını gösterir. Önsözde belirlenen hedefleri ve görevleri belirtmeli ve elde edilen sonuçların araştırma sorunlarına cevap verip vermediğini tartışmalısınız. Elde edilen sonuçların ne kadar güvenilir ve geçerli olduğunu kanıtlamak önemlidir. Bu bölüm ayrıca araştırmanızın en değerli bulgularına genel bir bakış, hipotezi desteklemeyen bulguların doğru bir şekilde gözlemlenmesi ve sonuçların geçerliliğini etkileyebilecek bazı sınırlamalar içerir.
Sonuç ve Öneriler
Bu bölüm genellikle kısadır. Araştırmanızın sonuçlarını özetler ve yazarın neler başardığını taslak haline getirir. Aynı zamanda gelecekteki araştırmalar için perspektifler önerir. Sonuçlarınızı yazarken çok dikkatli olmalısınız çünkü bu bölüm, projenizin başlangıcında belirtilen hedefleri gerçekleştirip gerçekleştirmediğinizi kontrol etmek için jüri üyeleri tarafından girişten sonra incelenecektir. Sonuç, bulgularınızın ana noktalarını özetler, yeni fikirler önerir ve aramanızdaki zayıf yönleri ve sınırlamaları tanımlar.
Kaynakça
Bir kaynakça listesi, araştırma yaparken başvurduğunuz tüm kaynakları içermelidir. Tüm kaynaklar, yazarın soyadına göre alfabetik sırayla listelenmelidir.
Ekler
Bazı yazarlar, tez planlarına diyagramlar, tablolar, çizelgeler, haritalar, röportajlar veya sorular gibi araştırmalarına atıfta bulunulan ekstra bilgileri gösteren ekleri de gösterir. Eklerdeki tüm materyaller tezinizin ana gövdesine atıfta bulunmalıdır.
Çeviri: https://edubirdie.com/blog/how-to-structure-a-dissertation