Günümüzde, bilgisayarlar ve diğer teknolojiler onları pratik astronomik ve deniz uygulamaları ile değiştirse de astrolab teknophiller, bilim tarihçileri ve amatör gökbilimcileri büyülemeye devam ediyor. Çoğu eğitici hala, evren, gün doğumu-gün batımı, ayın hareketleri, yıldız geçişleri, geriye dönük hareketler ve çeşitli astronomik olayların nasıl çizileceğini ve tahmin edileceğini öğretmek için dersliklerinde astrolab aracı kullanır.
Astrolab’un Mini Tarihi
Bir kuyrukluyıldızın ne olduğunu bile bilmeyen insanlar bile, astrolabların zarif işçilik ve güzelliklerini takdir eder; sanat koleksiyoncuları ve antikacılar, 18. yüzyıla kadar uzanan güzel bir numune için binlerce dolar ödemeye hazırdır. Saatler ve takvimlerden çok önce insanlar, zamanı ölçmek ve kendilerini gezegende yönlendirmek için gökyüzüne odaklandılar. Eski insanlar, Dünya’nın, Güneş’in ve Ay’ın hareketleriyle ilgili döngüleri gözlemledi ve gün, ay ve yılların uzunluğunu belirlemek için bu döngüleri kullandı. Gece gökyüzünün çılgın kaosuna düzen getirmenin bir yolu olarak, yıldızları büyük ilgi ile izlediler, onları simgelere dönüştürdüler.
Astrolap ya da usturlap adı verilen cihaz, astronomi ölçümlerinde kullanılmış tarihi bir ölçüm cihazı; gök cisimlerinin konumlarını belirleme temel işlevi birçok kişi için ilkel bir navigasyon cihazı idi. Ayrıca yerel saatin, namaz vakitlerinin hesaplanmasında ve bazı matematik problemlerinin çözümlenmesinde de kullanılırdı. İlk olarak Appolinius (MÖ 240) tarafından keşfedildiği ve 800’lü yıllarda geliştirilmiş olduğu biliniyor. İslami coğrafyada ilk kullanan Abbasi devri astronomi âlimlerinden İbrahim el-Fezari olduğu kabul ediliyor.