|08-11-2009, 12:41 AM||#1 (permalink)|


Üyelik tarihi: Sep 2009
Konular :
Mesajlar: 8,025
Rep Puanı : 321
Rep Derecesi :
İletisim :


Santraç hakkında; Nedir? Nasıl Oynanır? Taşların Haraketleri ve Özellikleri
http://www.ailevadisi.net
Santraç Hakkında;
Satranç, bakış açısına göre ya inanılmaz derecede eski ya da dikkate değer şekilde yenidir. Satranç kurallarının, 7. yüzyıldan günümüze kadar nasıl geliştiğinin hikayesi çok karışık ve şaşırtıcıdır:
Satrancın atası MS 600'de oynanan Çaturanga isimli oyundur.
Tarihçiler satrancın (daha doğrusu çaturanga'nın) din zulmünden kaçan budist rahipler yoluyla Çin'e götürüldüğünü düşünmektedirler. Çin satrancı 8. yüzyılın sonunda ortaya çıkmıştır ve onu Japon versiyonu Şogi takibetmiştir.
Öteki yöne dönüldüğünde, satranç 625 yılları civarında Pers ülkesine ulaşmıştır (Bugünkü İran). Persler bu oyuna Çatrang ismini vermişlerdir. Araplar satranç hastalığına 25 yıl sonra yakalanmışlar ve Şatranç ismini vermişlerdir.
Emeviler İspanya'yı 700 yılında işgal ettiklerinde, yanlarında satrancı da getirmişlerdir. Bizans İmpratorluğu ile de karşılaşma önemli bir dönüm noktasıdır.
Yüzyıllarca satranç yavaş stratejik bir oyundu. 1400'lü yılların sonunda iki uzun menzilli taşın (Fil ve Vezir) icadıyla oyun hareketlendi. Oyun bu taşlarla beraber çok heyecanlı hale geldi ve bir süre sonra İspanya'dan tüm Avrupa'ya yayıldı.
Rok kuralı çok daha yavaş kabul edildi. Başta Şah istisnasız en fazla bir kare ilerleyebilirdi. Ama Fil ve Vezirin oyuna dinamik bir şekilde katılımından sonra Şahın biraz yardıma ihtiyacı olduğu anlaşıldı. Orta çağlarda bir süre rok hareketi iki hamlede gerçekleştirildi. Ama 1600'lerin başında artık bir hamlede rok hareketi kural haline gelmişti. Şah ve Kalenin rok hareketiyle tam olarak nereye yerleştirileceği ancak 17.yüzyılda belirlendi ve İtalyanlar kendilerine özgü rok hareketine 1900'lere kadar sahip çıktılar.
İlk resmi uluslararası satranç turnuvası 1851'de İngiltere, Londra'da düzenlendi. Bu turnuvada İngiltere şampiyonu Howard Staunton herkes için geçerli olması gereken Satranç Kuralları'nın (rok, geçerken alma berabere kuralları,dokunulan taşı oynama kuralı vb.) onaylanma gerekliliğini tartışmaya açtı. Ne var ki bu hayalin gerçekleşmesi ancak bugün FIDE (Federation Internationale des Echecs) ismi altında bilinen uluslararası bir satranç federasyonunun kurulmasıyla mümkün oldu.
FIDE tarafından, internet üzerinden satranç, bilgisayar, satranç programları gibi gelişmeler doğrultusunda "Satranç Kuralları" nın yeni düzenlemeleri yapılmaya devam edilmektedir.
Nasıl Oynanır?
Genel Mantık
Satranç, iki tarafın birbirine karşı üstünlük sağlamak için elindeki taşları kullanarak iyi bir oyun çıkarmasını gerektiren oyundur. Bunun için elinizde 8 piyon, 2 kale, 2 at, 2 fil, vezir ve şahınız bulunmaktadır. Şüphesiz bu taşlardan en önemlisi Şah. Öyle ki onu kaybederseniz oyunu da kaybedersiniz...
Şahı korumak, aynı zamanda karşı tarafın şahını ele geçirmek tek amacınız. Bunu yaparken çeşitli taktikler uygulayacaksınız, her taş belli bir hareket şekline sahip olarak ilerler. Önemli olan onları en iyi şekilde kullanabilmektir.
Tahta
Satranç Tahtası, 8x8 toplam 64 kareden oluşur. Oyun başlarken taşlar Kale-At-Fil-Vezir-Şah-Fil-At-Kale ve en yakın 2. sıraya piyonlar gelecek şekilde dizilir.
Taşlar
Piyon
Piyonlar yukarıda görüldüğü gibi eğer bir kare ilerisi boş ise ileri doğru gidebilirler.
Eğer önlerinde bir taş varsa ilerleyemezler.
Ön taraflarındaki çapraz köşelerinde bir düşman taşı varsa onu yiyebilirler. Bu şekilde piyon ileri sağa ya da ileri sola gidebilir (çapraz).
Özel Hareketleri
Enpassant hareketi, bir piyon ilk hamlesinde 2 hamle birden ilerleyebilir. bu sırada yemeden geçtiği herhangi bir piyon boş çapraz tarafa giderek onu yiyebilir.
Diğer bir özel hareket piyonun karşı tarafta -artık hareket edemeyecek kadar- yer alması ile at, fil, kale, vezir olabilmesi durumudur. Bunlardan biri olarak oyuna devam edilir.
At
At, Satrancın en ilginç harekete sahip taşıdır. sadece L şeklinde giderler 1+3 şeklinde ilerler. Resimde kırmızı olarak belirtilen noktalara gidebilir.
At, engel tanımaz. Yukarıdaki şekilde bile olsa üstlerinden geçerek gidebileceği yerlere gider. Tabi gittiği yerde taş olmaması şartıyla.
At, yukarıdaki şekilde taş yiyebilir.
Kale
Kale sadece yatay ya da dikey istediği kare atlama özelliğine sahip bir taştır.
Çapraz gidemez. Aynı zamanda önünde engel varsa da yatay ya da dikey de olsa geçemez.
Kale yukarıdaki gibi taş yer.
Fil
Fil sadece çapraz gidebilen bir taştır. Kalenin zıttı diyebiliriz.
Fil, çapraz gidebildiği gibi ancak çaprazındaki düşman taşları yiyebilir.
Vezir
Vezir (Queen / Kraliçe), Satranç tahtasının en değerli taşıdır. Hem kale hem fil gibi gidebilir. Yani hem çapraz hem yatay-dikey.
Vezir, üzerinden geçemez ama bulunduğu konuma göre çok iyi pozisyonlar yakalayabilir.
Yukarıda görüldüğü gibi hem fil hem kale yenilebilir durumda.
Şah
Şah, oyunun en değerli ve korunması gereken taşıdır. Bu taşı kaybederseniz, oyunu da kaybetmiş olursunuz.
Şah, aynı piyon gibi tek kare hareket edebilir. Yalnız piyondan farkı, sağa sola ya da geriye hareket edebilmesidir.
Bazı Özel Hareketler
Rok Yapmak
Yukarıda siyah vezir kalelerin yanlarındaki boş kutuya hareket edebilir. Buna Castle (Rok) hareketi denir. Bu hareketinden sonra Kale, şahı atlayarak diğer yanına geçer.
Rok, bazı durumlarda yapılamaz. Bunlar: Eğer kaleler yer değiştirdiyse (ilk konumlarından), şahın geçeceği yer, ya da üzerinden geçeceği kareler düşmanın ulaşabileceği bir kareyse, kale ile şah arasında taş bulunuyorsa yapılamaz.
Şah Çekmek
Yukarıdaki resimde beyaz en son oynamıştır ve Fil ile siyahın Şahını tehdit etmiştir. Siyah, şahını oynamak ya da şahını onun tehditinden korumak zorundadır. Oynayabileceği taşlar ancak varolan tehditi kaldırmaya yönelik olabilir. Çünkü kaldırmazsa oyun biter.
Mat Etmek
Yukarıdaki resimde en son beyaz oynamış ve Vezirini E8'e koymuştur (Tablonun en üst ortası). Bu durumda Siyahın şahı sıkışmış ve ne hareket yaparsa yapsın tehditi kaldıramaz hale gelmiştir. Bu durumda oyun bitmiştir. Çünkü siyah ne oynarsa oynasın şahı kaybeder.
Beraberlik
Oyun bazı durumlarda berabere biter. Bunlar:
Sürekli Şah: Bir taraf sürekli şah çekiyor ve diğer tarafın kurtulma şansı yoksa berabere biter.
Pat: Bir tarafın şahı hareket edemiyor ve kurallara uyan bir hamle yapamıyorsa berabere biter.
Mat Edecek Taşın Bulunmaması: İki tarafta da mat edebilecek sayıda ve özelliklerde taş bulunmuyorsa berabere biter. Bunlar tahtada sadece iki şah varsa, ek olarak fil, at ya da 2 at varsa pozisyon yok demektir.
Hamle Tekrarı: Aynı pozisyon üst üste tekrar ediyorsa berabere biter.
50 Hamle Kuralı: İki tarafta 50 hamle boyunca piyon sürmemiş ya da taş almamışsa berabere biter.
Anlaşmalı: Oyunun berabere biteceğini düşünen taraflar anlaşırlarsa berabere biter.
Sana dememiş miydim? Böğrüne keskin bıçaklar,
Saplayanlar da var.
Ben iyi bilirim,
Kim kime dost, kime düşman,
Kabuk bile tutamayan yaraların hatrına susmam.
|Reklamlar Bağışlanmaktadır|
|Bookmarks|
|Etiketler|
|hakkında, haraketleri, nasıl, nedir, oynanır, özellikleri, santraç, taşların|
|Seçenekler|
|Stil|

