Pigmente Sorunların Tedavisinde Lazer Uygulamaları
Doğumsal veya edinsel birçok pigmente deri döküntüsü günümüzde lazerlerle tedavi edilmektedir.
Pigment sorunlar başlıca 2 ana gurupta ele alınır;
Doğumsal
- ITO Nevüs
- Cafe au Lait lekeleri (Sütlü kahve lekeleri)
Edinsel
- Edinsel Bilateral Pigmente Nevüs
- Hori Nevüs
- Güneş Lekeleri
- Melasma (Kloazma) (Hamilelik lekeleri)
- Efelidler (Çil)
- Post Lezyonal aşırı pigment birikimleri (Yaralanma sonrası görülen lekeler)
Leke, Güneş Lekeleri, Lentigo Tedavisi
Güneş lekeleri, (Lentigo, Lentigo senilis) küçük, ten ya da kahverengi, yuvarlak veya oval şekilli lekelerdir. Güneş lekeleri güneş hasarının yoğun olduğu bölgelerde (yüz, saçlı deri, el sırtları, kollar ve omuzlar) belirir. Güneş lekelerinin sayı ve boyutları yıllar içinde alınan güneş artışı ile orantılı olarak artar.
Çiller (Efelid)
Çiller güneşe maruz kalan yüz, kollar, boyun, göğüs gibi bölgelerde beliren küçük kahverengi lekelerdir. Açık tenli kişilerde gün ışığına karşı koruyucu bir örtü olarak belirir. Çillenme görülen kişilerde genelde doğumsal bir çillenme yatkınlığı vardır ve çiller çoğunlukla erken çocukluk döneminde belirirler.
Nevüs (Ben)
Benin tıbbi ismi nevüstür. Nevüsler doğumsal (Konjenital) nevüsler ve edinsel nevüsler olmak üzere ikiye ayrılır. Nevüsler içinde bulunan hücrelere nevüs hücreleri denir. Nevüs hücreleri derinin boyar maddesi olan melanin isimli pigmentleri salgılar. Bu nedenle benler deride kahverengi, derin yerleşimli olanlar ise mavi-gri tonlarda görülürler.
Pigment yok etmeye özgü lazerler yukarıda sayılan sorunları tedavi etmek amacıyla kullanılabilir.
Fakat yukarıda sayılan benlerin ve lentigoların bir dermatolog tarafından değerlendirilmeden yok edilmemesi gereklidir. Dermatoloji uzmanları dermoskopi (yüzey mikroskopi) olarak isimlendirilen bir teknikle benlerin ve diğer lekelerin ayırdını yaptıktan sonra, arada risk taşıyan ben olup olm
dığını değerlendirir ve uygun lazerler ile yok edi
mesini sağlar.
Q anahtarlı lazerler bu tür sorunların tedavisi için en ideal lazerler olup deride hasar bırakmadan temizlenme sağlarlar. Bu amaçla en çok kullanılan lazer sistemleri Q anahtarlı KTP, Nd-YAG ve Ruby lazerlerdir. Yüzeysel olan çil, güneş lekesi gibi sorunlarda genelde 1-2 seanslık uygulama yeterli olurken, derin yerleşimli lekelerde birkaç seans uygulama gerekebilir. Son zamanlarda geliştirilen uygulama teknikleri ile Melasma (Kloazma) olarak isimlendirilen özellikle birçok kadının yakındığı yüzdeki lekelerin tedavisinde de Q anahtarlı lazerlerle çok yüz güldürücü sonuçlar alınabilmektedir. Güneşe bağlı oluşan lekeler tekrar güneşlenme olursa yeni lekeler olarak belirebilir. Bu nedenle bu tür işlemler sonrası güneşlenme veya yapay ışık kaynakları ile bronzlaşmadan kaçınmak gereklidir. Fakat yeni oluşan lekeler de yine lazerle tedavi edilebilir.
İşlemler öncesi ağrı duyma riskini azaltmak için krem anestezi uygulanır. Anestezinin etki etmesi için 30-45 dakika beklenir. Genelde işlem süresi sorunun genişliğine göre değişmekle birlikte 3-20 dakika arasındadır.
Çok geniş lezyonlarda süre uzayabilir. İşlem öncesi 1 ay ve işlemden sonra en az 1 ay güneşten korunmak gereklidir. Bu nedenle bu tür leke işlemleri daha çok günün kısa ve havanın daha kapalı olduğu sonbahar kış aylarında yapılır. Aspirin kullanımı ve demir preparatlarının alımı işlemden bir hafta önce kesilmelidir.
İşlem sonrasında lazer uygulanan bölgede kızarıklık içeren bir kabarıklık, kabuklanma ve odaksal kanamalar olabilir. Bu nedenle kapatılabilir bir bölgede ise bölgenin kapatılması uygun olur. Lazere bağlı gelişen bu sorunlar genelde 3-10 günde geriler.