Cinsel Bağımlılık Nedir ?
Cinsel bağımlılık, cinsel dürtüleri kontrol edememe durumudur ve ilişkilerin bozulmasına ve yaşam kalitesinin bozulmasına neden olur.
Cinsel bağımlılığı olan bir kişi cinsielliğe takıntılıdır veya anormal derecede yoğun bir cinsel dürtü yaşar. Düşüncelerinde, cinsel aktivitenin egemen olduğu durumdur. Bu durum diğer aktiviteleri ve etkileşimleri de aşırı şekilde etkiler. Bu dürtüler kontrol edilemez hale gelirse, kişinin sosyal durumlardaki işleyişi zor olabilir.
Bazı durumlarda, sağlıklı ve eğlenceli bir cinsel yaşamı olan bir kişi de takıntı yapabilir. Kendilerini çoğu insanın kabul edemeyeceği davranışlar ve fantezilerin içinde bulabilirler.
Bazı durumlarda, kişi pedofili gibi parafilik bir bozukluğa sahip olabilir. Bu teşhis edilebilir bir hastalıktır.
Bir parafilik bozukluk, çoğu insanın toplumun veya yasanın kabul etmediği, örneğin pedofili gibi uyarıcılara yönelik cinsel uyarılmayı içerir.
Cinsel bağımlılık, aileleri, ilişkileri ve yaşamları olumsuz yönde etkileyebilmesine rağmen, tıbbi bir durum olarak kesin bir araştırması yoktur. Cinsel bağımlılığı tanımlamanın bir zorluğu da, insanların farklı düzeylerde cinsel dürtüleri veya libidoları olmasıdır. Bir kişi, eşini sadece “daha yüksek bir cinsel dürtü sahibi olduğu için cinsel bağımlı olarak görebilir.
Cinsel bağımlılığın bir hastalık olarak var olup olmadığını belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.
Cinsel Bağımlılık Belirtileri
Cinsel bağımlılığın özelliklerini tanımlamaya yönelik bazı girişimler kimyasal bağımlılık ile ilgilidir. Cinsel bağımlılık, beyindeki madde bağımlılığı ile aynı ödüllendirme sistemlerini ve devrelerini paylaşabilir.
Bununla birlikte, cinsel bağımlılığı olan kişiler, farklı cinsel davranış türlerine bağımlı olabilir. Bu da problemin tanımlanmasını zorlaştırır. Aynı zamanda, bozukluk bireysel eylemlerden kaynaklı değil, eylemleri yerine getirmeye yönelik karşı konulamaz saplantı ve dürtülerden kaynaklanabilir.
Cinsel bağımlılık bireyin durumu kendi kontrolündeymiş gibi hissetmesi için kurallar oluşturmasına ve ardından onları çiğneyerek yeni birtakım kurallar geliştirmesini içerir.
Cinsel bağımlılıkla ilgili faaliyetler şunları içerebilir:
Zorlayıcı mastürbasyon.
Çoklu ilişkiler, cinsel partnerler ve tek gecelik ilişkiler.
Pornografinin sürekli kullanımı.
Güvensiz seks yapmak.
Sanal seks faaliyetleri.
Hayat kadınlarına gitmek veya fuhuş yapmak.
Teşhircilik
Röntgencilik
Davranışlar ve tutumlar şunları içerebilir:
Cinsel dürtülere sahip olma ve cinsel eylemde bulunan diğer kişilerin özel sınırlarına saygı duymama.
Cinsel aktivitenin bireyi duygusal olarak tatmin etmediği gerekçesiyle ayrılma.
Başkalarını cezbetme çabası, aşık olma ve yeni romantizmlere başlama.
Saplantıların, genellikle bir dizi soruna yol açtığı suçluluk ve utanç duyguları.
Dürtülerinin finansal, tıbbi veya sosyal sonuçlarına rağmen kontrol edilemez olduğuna dair bir farkındalık.
Aşırı derecede cinsel ilişkide bulunma dürtülerine karşı tekrarlayan bir başarısız girişimler.
Cinsel davranışlarda bulunma eyleminin amacından daha uzun süre ve daha büyük ölçüde olması.
Davranışı durdurmak, azaltmak veya kontrol etmek için denemeler yapmak.
Seks yapmak ya da bu dürtüyü durdurmak için harcanan aşırı zaman ve enerji.
Cinsel bir bağımlılık nedeniyle sosyal, işle ilgili veya rekreasyonel faaliyetlerden vazgeçmek.
Bir bireyin cinsel aktivite yapmaması durumunda sıkıntılı, endişeli, huzursuz ve öfkeli hissetmesi, dürtünün daha şiddetli hale gelmesi.
Çalışmalar iddia edilen cinsel bağımlılık ile, hastalanma ya da yaralanma riski arasında güçlü bir bağlantı olduğunu göstermiştir. Cinsel bağımlılık, bir kişinin cinsel yolla bulaşan enfeksiyon, fiziksel yaralanma veya duygusal sonuçlar gibi sağlık sonuçlarına neden olsa bile risk almaya devam etmesine neden olabilir.
Cinsel Bağımlılık Nedenleri
Cinsel bağımlılığın nedenleri belirsizliğini korumaktadır.
Bağımlılık beynin ödül merkezinde kök salar. Beyin hatalarının bazıları hayatta kalma mekanizmalarına cevap verdiğinde ortaya çıkabilir.
Orta beyin, beynin vücudun ödül sistemini ve hayatta kalma içgüdülerini idare eden bölümüdür. Cinsel aktivite, beyindeki “kendini iyi hissettiren” kimyasal olan dopamin salgısı yarattığı için, bu zevk duygusunu tetikler.
Orta beyin daha sonra hayatta kalma merkezi olduğu için bu zevk duygusunu geri çeker.
Bir olasılık, cinsel bağımlılığı olan insanlarda frontal korteksin veya beynin mantık ve ahlak merkezinin, orta beyin tarafından bozulmuş olabileceğidir.
Fareler üzerinde yapılan araştırmalar , beynin medial prefrontal korteks adı verilen ve kompulsif cinsel davranışla ilişkili lezyonlarını birbirine bağlamıştır . Bu durum, insanlarda aşırı cinselliğin nedenlerine ışık tutabilir.
Bazı araştırmalar , işlevsel olmayan ailelerin bireylerinde daha yüksek oranda bağımlılık yaratan cinsel davranış bulmuştur. Cinsel bağımlılığı olan bir kişinin diğer insanlardan daha fazla istismara uğramış olması da muhtemeldir.
Cinsel bağımlılıktan kurtulan önemli çoğunluk, aile üyeleri arasında da bağımlılık olduğunu bildirmiştir. Cinsel Bağımlılık, başka bir bağımlılığın yanında da ortaya çıkabilir.
Cinsel Bağımlılık Teşhisi
Cinsel bağımlılık belirtileri diğer bağımlılıklara benzeyebilir, ancak cinsel bağımlılığın tanısal kriterleri tartışmalı kalmaktadır. Bu nedenle, durumu teşhis etmek için farklı kriterler vardır.
Davranışı kontrol etmede tutarlı başarısızlık
Uğranan veya uğratılan zararlara rağmen davranışların devam etmesi
Nitelikli bir psikiyatri doktoru, aşırı libido nedeniyle cinsel uyarılma ile tıbbi müdahale gerektiren diğer parafilik bozukluklar arasında ayrım yapabilir.
Tanı koymak için, kişi 12 aylık bir süre içerisinde aşağıdaki özelliklerden en az üçünü göstermelidir.
Davranışlar hoşgörüsüzlük ve yoksunluk sorunları ile ilgilidir. Seks bağımlılığı nedeniyle değişen koşullara kişi kendini adapte edemez.
Davranışta istenen etkiyi elde etmek için frekans ve yoğunluğun giderek artması gerekir.
Aynı seviyede veya yoğunlukta devam etmek istenen etkiyi vermemeye başlar.
Davranışı bırakmak, fizyolojik veya psikolojik değişiklikler de dahil olmak üzere yoksunluk sendromuna yol açar.
Benzer davranışlar, yoksunluk semptomlarını hafifletmek veya önlemek için de geçerlidir.
Diğer olası kriterler şunlardır:
Cinsellikte daha uzun süre veya amaçlanandan daha yüksek yoğunlukta veya sıklıkta bulunmak.
Davranışı azaltmak ya da kontrol etmek için ısrarcı bir arzuya sahip olmak ya da çabalarda başarısız olmak.
Cinsel davranışlarda bulunmak ve davranıştan kurtulmak için gereken faaliyetlere çok zaman harcamak.
Davranış nedeniyle önemli sosyal, mesleki veya eğlence etkinliklerinden vazgeçme veya azaltma.
Kalıcı bir fiziksel veya psikolojik soruna neden olabileceğini veya daha da kötüleştiğini bilmeye rağmen davranışı sürdürmek.
Cinsel Bağımlılık Tedavisi
Bağımlılığı tedavi etmek zor olabilir, çünkü bağımlılığı olan bir kişi davranışlarını ve düşünce kalıplarını rasyonelleştirecek ve haklı gösterecektir. Seks bağımlılığı olan insanlar bir sorun olduğunu inkar edebilir.
Cinsel bağımlılık kendi kendine yardım toplantılarına katılarak kontrol altına alınabilir.
Mevcut tedavi seçenekleri, cinsel ilişkilerde bulunma zorunluluğunu azaltmayı ve sağlıklı ilişkilerin beslenmesini teşvik etmeyi amaçlar.
Aşağıdaki tedavi seçenekleri mevcuttur:
Kendi kendine yardım kuruluşları gibi, seks bağımlılarının katılacağı 12 adımlık grup oturumları yardımcı olabilir.
Çeşitli bağımlılık bozukluğu olan kişiler için evde tedavi programları uygulanmaktadır. Bunlar, bireyin tesiste kalarak yerinde gözetim yapıldığı ve uzman terapistlerin bakımını aldığı hasta programlarıdır.
Bilişsel davranışçı terapi, bireyin davranışını değiştirmesine yardımcı olan çeşitli teknikler sağlar.
Prozac gibi reçeteli ilaçlar , cinsel dürtüleri azaltmak için verilebilir, ancak ilaç, bu durumu tedavi etmek için onaylanmamıştır.
Arkadaş ve ailenin desteği, bir bağımlılıktan kurtulan birey için çok önemlidir. Cinsel bağımlılık, davranışsal doğası nedeniyle, özellikle ilişkilerde hasara yol açmışsa, başkalarının anlaması ve hoş görmesi zor olabilir.
Bununla birlikte, güçlü bir destek ağı, yıkıcı davranışları ve nüksetme riskini azaltmaya yardımcı olur.