-
ingiltere ve fransa arasında yapılan ve her iki ülkenin de kaynaklarının tükenmesine yol açan, fransanın çoğu sömürgesini ingiltereye kaybetmesi ile sonuçlanan savaş.
etkileri günümüze dek uzanan ve günümüzdeki dünya politikasını şekillendirir. doğal olarak bu tanım tüm savaşlar için yapılabilir ama bu savaşın çok önemli iki sonucu vardır.
1. amerika birleşik devletlerinin kurulması.
2. fransız devrimi.
-
(bkz: barry lyndon)
-
1756-1763 yılları arasında vuku bulmuştur. başlangıçta olay yalnızca avusturya ve prusya gibi kardeş iki milletin kurduğu farklı devletlerin arasındaki iktidar savaşı olarak başladıysa da sonradan olaya fransa, rusya ve isveç'in de dahil olmasıyla kıta avrupasındaki çıkarlarını tehlike altında gören ingiltere'nin de güç dengesini sağlayabilmek için katılım gösterdiği ve neticesinde en karlı devletin ingiltere çıktığı savaştır. prusya kralı ii. friedrich'in saldırgan tutumlarından çekinen varissiz avusturya'nın (kralın ölürken sadece kızının olmasından dolayı veraset savaşı çıkmıştır bu sırada) yanına fransa, rusya ve isveç'i çekerek kendine yer edinmeye çalışan o zamanların yeni yetme devleti prusya'ya karşı üstünlüğünü ispatlamaya çalışmak istemektedir. ancak kıta avrupasında her zaman bir güç dengesi olması gerektiği düşünen ingiltere olaya müdahil olur ve prusya'nın ağabeyliği rolünde bi görünür. savaş baştan sona ingiltere-prusya üstünlüğünde geçmiştir.
neticesinde ingiltere-fransa arasında paris antlaşması-1763, avusturya'yla prusya arasında hubertsburg antlaşması-1763 imzalanmıştır ve şu durumlara yol açmıştır;
1) ingiltere fransa'nın sahip olduğu sömürgeleri (kuzey amerika ve hindistan) ele geçirir. gerçi neticesinde bu sömürgelerde vergi artışı yapar ingiltere ve tepki olarak 13 koloni birleşerek ingiletere'nin sömürgesi olmaya karşı başkaldırırlar kuzey amerika'da. (bkz: versailles barış antlaşması)-1783
2) prusya güçlü devlet arasında yerini alır ve sonradan 1871'deki bismarck'ın birleşik almanya politikasının temeli atılır.
3) fransa güç kaybeder ve fransız devrimi'nin yolu açılır. devletin iflası açıklanır bir bakıma.
dönemin kralları:
prusya: ii. friedrich
ingiltere: ii. george
fransa: lui
rusya: çariçe tsaritsa ve ii. petro
-
bu savaşla avrupa'da sınırlar aynı kalmasına rağmen kolonilerde bazı değişiklikler olmuştur. bazı kelimesi biraz hafif kaçtı, zira savaşın sonunda fransa kolonilerinin çok büyük bir kısmını (hindistan'daki ve karayipler'deki kolonilerin yanı sıra kanada ve lousiana) ingiltere'ye bırakmak zorunda kaldı.
-
savaş sırasında prusya kralı efsanevi general büyük frederik'tir. birkaç muharebede kendisinden çok daha kalabalık düşmanı yenmesine rağmen ruslar berlin'e kadar ilerlemiş, prusya'yı ve frederik'i bir mucize (çariçe elizabeth'in ölmesi ve yerine frederik hayranı peter'in iktidarı alması) kurtarmıştır. (bkz: brandenburg hanedanı mucizesi)
3. peter ünvanını alan çar hiçbir talepte bulunmadan barış imzaladığı gibi, prusya ve isveç'in barış imzalamasını da sağlamış, böylece avusturya'nın sap gibi kalmasını sağlamıştır. savaş sonunda ingiltere-prusya ittifakı (en iyi donanmayla en iyi kara ordusunun ortaklığı) muzaffer çıkmış ve silezya prusya'da kalmıştır.
-
bu savaslarin prusya(almanya) icin en onemli sonuclari:
prusyanin 20 yildan kisa bir surede daginik topraklara sahip bir ulkeden buyuk devlet statusune yukselmesi ve almanlara 200 yil boyunca kurmay subay ve siyasi yoneticiler verecek olan elit bir toplulugun* bu savaslarda ugradiklari kayiplara karsilik ayricaliklar kazanmasidir.
-
günümüz siyasetinin evrilmesinde en önemli olay olan fransız ihtilali'nin, en önemli sebebi olması hasebiyle kelebek etkisi sonucu ucu bugün bize bile dokunabilen savaştır. tabi bu savaş götümüze yalnızca nasyonalizm, faşizm ve nasyonal sosyalizm hatta teorik olarak yakın bulmama rağmen sosyalizm( (bkz: joseph stalin)) olarak değil fransız'ların sırf ingiltere'ye ibnelik olsun diye amerikan bağımsızlık savaşında 13 amerikan kolonisine yardım edip, 1941 den beri dünyanın mütemadiyen ağzına sıçan a.b.d.'nin ortaya çıkmasına sebep olmasıyla da köküne kadar girmiştir.
şimdi bu yedi yıl savaşlarını da aynı çağdaki osmanlı yayılmacılığına bağlayıp ordan adem babaya kadar yürümek vardı ama çok yorgunum ben siz gidin.
-
savaş tarihi ile ilgilenenler için, hele ki prusya hayranları için "bal ne ki, şeker ne ki" tadında bir savaştır.
nasıl koydu frederik kocaman?
-
(bkz: yedi saat savaşları)
-