10. Su ne kadar uzaktaysa teyemmüm edilebilir?
Teyemmümün yapılabilmesi için su bulamamak veya yeteri kadar su bulamamak gerekir. Su bir mil (1848 metre) uzakta olursa suyun bulunmadığına hükmedilir. Kişi bir mil uzaktaki suya gitmeksizin teyemmüm yapabilir.
Su bir mil mesafeden yakın olur ancak suya giden yolda düşman veya yırtıcı hayvan gibi bir tehlike olursa, yine teyemmüm edilebilir. Çünkü bu durumda su hükmen yoktur.
Eğer suyu parayla satın almak zorundaysa ve suya ödeyeceği bedele ihtiyacı varsa, bu durumda da teyemmüm yapabilir.
Eğer su gerçek fiyatından daha pahalıya satılıyorsa, bu durum şer’an su bulunmaması durumuna dâhildir. Böyle bir durumda, kişi suyu satın almaksızın teyemmüm edebilir.
Kişi suyu yüklerinin arasında unutsa ve teyemmüm alarak namazını kılmış olsa, eğer namazını bitirdikten sonra -daha vakit çıkmadan- suyun bulunduğunu hatırlarsa, İmam-ı Azam ve İmam Muhammed’e göre, bu namazı kaza etmesi gerekmez. Onlar derler ki:
— Bilgi olmadan kudret de olmaz. Böyle bir kişi suyu bulamayan kişi gibidir. Çünkü suyun bulunmasından maksat onu kullanabilme kudretinin varlığıdır. Kullanabilme kudretinin varlığı ise ancak suyun olduğunu bilmekle mümkündür.
İmam Ebû Yusuf’a göre ise bu durumdaki kişi namazını tekrar kılmalıdır. İmam Ebû Yusuf da şöyle der:
— Bu kişi suyu bulan kişidir. Şu kadar var ki onu bulmakta kusuru vardır. Bu kişi, yükleri arasında elbisesi olduğu hâlde onun varlığını unutup çıplak olarak namaz kılan kişiye benzer. İkisi de namazı iade etmekle mükelleftir.
Eğer namazda iken suyun bulunduğunu hatırlayacak olursa, ittifakla namazını keser ve iade eder.
(el-Bedâyi, I, 46; el-Lübab, I, 36; Fethu’l-Kadir, I, 83, 97; Merâkı’l-Felah, 19; ed-Dürrü’l-Muhtar, I, 214, 330)
Yazar: Sinan Yılmaz