2ayçiçeği büyüme evreleri Ayçiçeğinde büyüme vejetatif ve reprodüktif dönem olmak üzere iki kısımdan oluşur. Schneiter ve Miller1 tarafından tanımlanan büyüme evreleri bitkinin kültürü üzerine yapılan çalışmalarda ortak bir dil sağlamaktadır. Örneğin herhangi bir zararlı ve hastalığın ortaya çıktığı evreyi belirtmek gibi durumlarda oldukça yararlı olmaktadır.1) Schneiter, A.A., and J.F. Miller Description of Sunflower Growth Stages. Crop Sci. 21:
3ayçiçeği büyüme evreleri Ayçiçeği büyümesi için gereken süre ile çeşitli gelişme evreleri arasındaki süre bitkinin genetik yapısı ile yetiştirme ortamı ve iklimsel çevreye bağlıdır.Bir ayçiçeği tarlasında gelişme evrelerini tanımlamak için çok sayıda bitkinin ortalama gelişme durumunu dikkate alınmalıdır. Bu evre belirleme yöntemi tek tablalı bitkiler için geçerli olmakla birlikte çok tablalı dallanmış ayçiçeklerini sınıflamak için de kullanılabilir. Ancak dallanan ayçiçeklerinde sınıflama işlemi ana dal veya tabla üzerinde yapılmalıdır. Hastalık ve zararlıların da renk değişimi yaratacağı göz önüne alınarak R-7, R-8 ve R-9 evrelerinde sağlıklı, hastalıksız tablalar kullanılmalıdır.
4i. Vejetatif Evreler VE - Vejetatif Başlangıç Evresi Vejetatif başlangıç ya da çıkış evresinde tohumlar filizlenmiş ve çenek yapraklar (kotiledonlar) üstünde 4 cm'den daha kısa ilk yapraklar ortaya çıkmıştır.* VE: Vegetative Emergency
5i. Vejetatif Evreler Vn Evreleri Gövde sapı üzerinde en az 4 cm ve daha uzun yaprakların sayısı ile açıklanan evrelerdir.V-1, V-2, V-3, V-4… V12 gibi 4 cm ve uzun yapraklar sayılarak belirlenir.V-7 evresi – en üstteki yaprak 4 cm’den kısa olduğu için sayılmamıştır.
6ii. Reprodüktif Evreler R1 EvresiGövde sapının ucunda yaprak kümesi yerine küçük bir çiçek başı oluşur.Üstten bakıldığında yıldız şekilli ve çok sayıda sivri uçlu genç bürgülerin oluştuğu gözlenir.Bürgü: İlk aşamada çiçek tablasını tomurcuk gibi saran ve açıldıktan sonra tablanın arka kenarlarında kalan ucu sivri üçgensi kısa yapraklar. (İng. “bract”)
7ii. Reprodüktif Evreler R2 EvresiHenüz açılmamış çiçek tablası kendisine en yakın yapraktan cm kadar uzaktadır. Tabla tomurcuğunun arkasına bağlanmış küçük yapraklar göze çarpar.
8ii. Reprodüktif Evreler R3 EvresiHenüz açılmaya başlamamış olan çiçek tablası, gövde üzerinde kendisine en yakın yapraktan 2 cm'den daha fazla yukarıya doğru uzaklaşmıştır.R-3 evresi yandan görünüşR-3 evresi üstten görünüş
9ii. Reprodüktif Evreler R4 EvresiÇiçek tablası açılmaya başlar.Üstten bakıldığında tabla üzerinde ışınsı çiçekler görülebilir.
10ii. Reprodüktif Evreler R-5.1 Evresi – çiçeklenme %10R5.n EvreleriÇiçeklenmenin başlangıç evresidir. R-5.1, R-5.2, R-5.3 şeklinde numaralanan alt evreleri vardır. Noktadan sonraki numaralar, tabla üzerindeki çiçeklenmiş ve çiçeklenmekte olan alanın yüzdesini ifade ederler. Örneğin R-5.1 yüzde 10, R-5.5 yüzde 50 ve R-5.8 yüzde 80 demektir.R-5.9 Evresi – çiçeklenme %90 tamamlanmıştır.
11ii. Reprodüktif Evreler R6 EvresiÇiçeklenmenin tamamlandığı evredir. Tabla üzerindeki ışınsı çiçekler solmaya ve dökülmeye başlamıştır.
12ii. Reprodüktif Evreler R7 EvresiTablanın arkası açık sarı renge dönüşmeye başlamıştır.
13ii. Reprodüktif Evreler R8 EvresiTablanın arkası sarıya dönüşmüş ancak bürgüler hala yeşildir.
14ii. Reprodüktif Evreler R9 EvresiBürgüler sarı ve kahverengi olmuştur. Fizyolojik olgunluğun tamamlandığı evredir.Hasat yapılabilir.Bu nesnenin hazırlanmasında büyük ölçüde Sunflower Growth, North Dakota University, yararlanılmıştır.