Akciğer Kanserinde Evre Evre Yaşam Süreleri ve İyileşme Şansları
Akciğer dokularındaki hücrelerin kontrolsüz bir şekilde çoğalması olarak tanımlanan akciğer kanseri, kanserli hücrelerin çevredeki dokuları sarması ve akciğer çevresindeki organlara yayılmasıyla birlikte metastaz ile sonuçlanabilir. Dolayısıyla hastalığa erken evrede müdahale edilmesi oldukça önemlidir.
Akciğer kanserinden şüphe duyulması halinde öncelikle bir akciğer röntgeni çektirilir ve akciğerde herhangi bir kitle oluşumunun söz konusu olup olmadığı tespit edilir. Bununla birlikte hastalık öyküsü, tütünlü mamül kullanımı, maruz kalınan çevresel etkenler ve ailenin kanserle ilişkisi araştırılır. Röntgenin yanı sıra kanserin tespiti için balgam tetkiki de istenebilir. Bu yöntem, akciğerlerdeki mukozadan derin öksürükle çıkan materyalin mikroskopta incelenmesidir.
Kanserin hangi evrede olduğunu ve yayılma durumunu tespit etmek için ise akciğer dokusu incelenir. Akabinde bilgisayarlı tomografi vasıtasıyla kitleye nasıl ulaşılacağı belirlenir. Eğer kanser başka doku ya da organlara yayılmışsa, onlardan da parça alınması gerekir.
Akciğer Kanseri Evreleme
Akciğer kanserinde tedavi seçeneklerini belirlemek için hastalığın hangi evrede olduğunun tespit edilmesi gerekir. Hastalık hangi evrede ise tedavi planı da ona göre şekillenir.
Sizler için hazırladığımız Akciğer Kanseri Rehberini incelemeyi unutmayın!
1. Küçük hücreli olmayan akciğer kanserinde evreleme
Akciğer Kanseri 1. Evre
Tümörün yalnızca akciğerin küçük bir bölgesinde görüldüğü aşamasıdır. 5 cm veya daha küçük boyutta olan tümör, henüz lenf düğümlerine yayılmamıştır.
- 1A Evre: Tümör sadece akciğerlerden bir tanesindedir.
- 1B Evre: Bu evrede kanser, akciğerin içinde büyüyebilir; akciğerin ana bronşuna ya da akciğer zarına yayılmış olabilir.
Akciğer kanseri, 1. evrede ise tedavinin başarı oranı yüksek olur. Ameliyatla akciğerdeki tümörlü hücreler temizlenir ve doktorun kararına göre koruyucu tedavi uygulanır.
Akciğer Kanseri 2. Evre:
Bu evrede tümör en yakın lenf bezlerine yayılmış durumdadır.
- 2A Evre: Kanser, göğüs kafesinde bulunduğu taraftaki lenf düğümlerine yayılmıştır.
- 2B Evre: Bu evrede kanser ya 1B evresindeki gibidir ve aynı taraftaki lenf bezlerine yayılmıştır ya da lenf bezlerine yayılmamıştır ancak aşağıdakilerden bir ya da birkaçında varlık göstermeye başlamıştır:
- Göğüs duvarı
- Diyafram
- Akciğer zarı
- Kalbin etrafındaki zar
- Ana bronş
2. evrede de en yaygın tedavi şekli cerrahi müdahaledir. Akciğer kanseri 2. evredeki hastalar, tedavileri başarılı bir şekilde sonlandığı takdirde 5 yıl süreyle takip edilirler. İlk 2 yıl hastalar her 3 ayda bir, sonraki 3 yıl ise her 6 ayda bir kontrole çağrılır.
Akciğer Kanseri 3. Evre
- 3A Evre: Kanser akciğerlerin arasındaki lenf düğümlerine yayılmış ve nefes borusunun ikiye ayrılan bölümüne yakındır. Ayrıca bu evrede kanserin lenf düğümlerine yayılmadan kalp, diğer akciğer lobu gibi organlara da yayıldığı gözlemlenmektedir.
3A, kapsamlı bir şekilde değerlendirilmesi gereken bir evredir. 3A evresinde Pozitron Emisyon Tomografi (PET) ve Bilgisayarlı Tomografi (BT) sonucu göz önüne alınarak bronkoskopi ile göğüs boşluğunda yer alan lenf bezlerinde örnekleme yapılır. Örnekleme sonucuna göre de nasıl bir tedavi uygulanacağına karar verilir.
- 3B Evre: Kanser göğsün diğer tarafındaki lenf düğümlerinde ve köprücük kemiğinin üstünde veya kalp, nefes borusu gibi daha geniş ve göğsün ortasındaki lenf düğümlerinde görülmektedir.
3B evresinde ise hastalara tek başına radyoterapi ya da eş zamanlı olarak kemoterapi uygulanabilir.
Akciğer Kanseri 4. Evre
Kanserin en ileri aşamasıdır ve her iki akciğerin yanı sıra kemik, beyin, karaciğer gibi vücudun diğer organ ve dokularına yayılma görülmektedir.
4. evrede cerrahi müdahale tercih edilmez. Cerrahi müdahale sadece bazı özel durumlarda yapılabilir. Örneğin böbrek üstü bezinde ya da beyinde sadece 1 metastaz gerçekleşmiş ise cerrahi operasyon gerçekleştirilebilir.
Bu evrede radyoterapi ve kemoterapi, kanserin yayılma süresini yavaşlatmak ve kanseri kontrol altına almak için uygulanır. Ayrıca son yıllarda uygulanan başka bir tedavi yöntemi de ‘uygun hastalarda’ hedefe yönelik ilaç kullanımıdır. Akıllı ilaç tedavisi adı da verilen bu tedavi yönteminde, detaylı patolojik incelemenin sonucuna göre ilaçların kullanıma uygunluğu kararlaştırılmaktadır. Ayrıca immünoterapi (akciğer kanser aşısı) de 4. evrede uygulanan tedavi yöntemlerinden bir tanesidir.
Kanserin tam anlamıyla vücuttan çıkartılmasını amaçlayan tedavi yöntemlerinin yanında doktorlar destek tedavilerinin uygulanmasını da önermektedir. Palyatif tedavi olarak adlandırılan destek tedavi uygulamalarının bütünü, hastaların yaşam süreleriyle birlikte yaşam kalitelerini artırmaya da amaçlamaktadır.
Ayrıca palyatif tedaviler sadece 4. evrede değil, kanserin her evresinde ve kanser tedavi edilemeyecek olsa dahi uygulanabilir.
Akciğer kanseri 4. evredeki hastalar için 5 yıllık sağ kalım oranı yaklaşık %1’dir.
2. Küçük hücreli akciğer kanserinde evreleme
Küçük hücreli akciğer kanserinde evreleme; akciğere sınırlı ve akciğer dışına taşmış yaygın hastalık olmak üzere iki şekilde değerlendirilir. Sınırlı ve yaygın küçük hücreleri akciğer kanserlerinin tedavi yöntemleri farklıdır.
Kanserin evresi belli bazı testler uygulanarak belirlenir ve sonrasında tedavi yöntemine karar verilir. Eğer kanser akciğerin tek tarafında tespit edilmiş ise sınırlı evre, her iki akciğerde tespit edilmiş veya diğer organlara yayılmış ise yaygın evre tanısı konulur.
Kemoterapi içeren tedavi, akciğerdeki veya vücudun diğer bölümlerindeki tümörler hedef alınarak uygulanır. Bazı hastaların beyninde kanser olmasa da koruyucu amaçla beyine yönelik radyoterapi uygulanabilir. Bu tedaviye koruyucu “beyin ışınlaması” denir ve beyinde gözle görülemeyen hücreleri yok etmek, tümör oluşmasını engellemek için uygulanmaktadır.
Cerrahi tedavi, küçük hücreli akciğer kanserinde tercih edilmez. Eğer küçük hücreli akciğer kanseri ileri evrede, yani 4. evrede ise akıllı ilaçlar ve immünoterapi uygulanamaz. Kemoterapi ile ilaç tedavisi ve radyoterapi (ışın tedavisi) uygulanabilir.
Küçük hücreli akciğer kanserinin iyileşme şansı düşüktür. Tüm evreler göz önüne alındığında 5 yıllık yaşam oranı ortalama %5’tir. İleri evredeki küçük hücreli akciğer kanserinde 5 yıllık yaşam oranı %1’den azdır. Sağ kalım ortalaması çok ilerlememiş evrelerde 20 ay olup 5 yıllık sağ kalım oranı ise %20’dir.
Akciğer Kanseri Son Evre Kaç Ay Yaşar?
İngiliz Kanser Araştırma Merkezi’nin sonuçlarına göre akciğer kanseri 4. evrede olan hastalarda 12 aylık yaşama oranı yaklaşık olarak %14’dür. Amerikan Ulusal Kanser Enstitüsü istatistik sonuçlarına göre ise 4. evre akciğer kanseri olan hastaların 5 yıllık yaşam şansı %1 civarındadır. Ancak bu oranlar akıllı ilaçlar ve akciğer kanser aşısı kullanılmadan önceye aittir.
Kaynaklar: