Başkan Putin'in bugün bir çalışma ziyareti için Kaliningrad bölgesine uçmadan önce eski Sovyet lideri Mihail Gorbaçov'un tabutuna çiçek bıraktığı açıklandı.
Kremlin Sözcüsü Peskov, "Vladimir Putin Merkez Klinik Hastanesine gitti, Gorbaçov'a veda etti, tabutuna çiçek bıraktı" dedi.
Peskov, "Cenaze törenin 3 Eylül'de gerçekleşeceğini biliyoruz, ancak Putin'in programı törene katılmasına imkan vermeyecek" diye ekledi.
Peskov ayrıca Gorbaçov'un devlet töreni ile gömüleceğin, bir şeref kıtasının törende hazır olacağını söyledi.
Sovetler Birliği'nin son genel sekreteri ve ilk başkanı Mihail Gorbaçov 91 yaşında hayatını kaybetti. Peki Soğuk Savaş'ı bitiren, Sovyetler Birliği'ne nokta koyan ve yeni bir dönemin kapılarını aralayan Rus liderin arkasından kim ne söyledi? RBC eski ve yeni politikacıların ve toplumsal figürlerin tepkilerini derledi.
Sayıştay Başkanı Aleksey Kudrin: "Ülkemize ve dünyaya yeni bir soluk veren yeni bir düşünüşün ve yapılanmanın mimarı Mihail Gorbaçov hayatını kaybetti. Muazzam bir tarihi figürdü. Anısı baki olsun."
Yabloko partisinin kurucusu Grigori Yavlinski: "Gorbaçov bize özgürlük verdi. Rusya'da, çevresinde, Avrupa'nın yarısında yaşayan milyonlarca insana özgürlük verdi... Yaşadığı zamana bu kadar büyük etkide bulunmuş çok az lider var. Mihail Gorbaçov 6 yılda dünyayı değiştirdi."
Federasyon Konseyi Başkan Yardımcısı Konstantin Kosaçev: "Mihail Sergeyeviç Gorbaçov'un ölümü ülke için ve hayatlarını iyi yönde değiştirmeyi başardığı bizler için bir trajedidir... Temeli yalanla atılan ve zaman içinde halk düşmanı haline gelen bir rejimi yıkan kişidir Gorbaçov."
Gazeteci Aleksey Venediktov: "Hepimiz öksüz kaldık, ama henüz farkında değiliz... Başkanı değil, dostumu kaybettim."
Müzisyen Andrey Makareviç: "Rusya'nın eşitler arasında eşit, özgürler arasında özgür olması için her şeyi yaptı. Ama Rusya'nın hazır olmadığı anlaşıldı... Mucize gerçekleşmedi ve ülke adım adım özüne geri döndü. Son olarak: Tek bir ruble dahi çalmadı. Ne kadar tuhaf, değil mi?"
Bu arada dünya liderleri, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği'nin (SSCB) çöküş sürecini yöneten ve Demir Perde'nin sonunu getirerek kaldırarak dünya tarihinde önemli bir dönüm noktasına imza atan eski Sovyet lider Mihail Gorbaçov'a taziye mesajlarını iletiyor.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Gorbaçov'un mirasının unutulmayacağını söyledi.
"Gorbaçov güvenilir ve saygı duyulan bir liderdi." diyen Von der Leyen taziye mesajında, "Soğuk Savaş'ın sona ermesinde ve Demir Perde'nin yıkılmasında çok önemli bir rol oynadı. Özgür bir Avrupa'nın yolunu açtı. Huzur içinde uyu Mihail Gorbaçov." ifadelerine yer verdi.
Birleşmiş Milletler
Eski Sovyet liderine taziye mesajını sunan bir diğer isim Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres'di. Twitter hesabından açıklama yapan Guterres, "Mihail Gorbaçov tarihin akışını değiştiren, eşsiz bir devlet adamıydı. Dünya güçlü bir küresel lideri, kararlı bir çok taraflılığı ve yorulmak bilmeyen bir barış savunucusunu kaybetti. Vefatından derin üzüntü duyuyorum." yorumunda bulundu.
Almanya
Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Mihail Gorbaçov'un cesur ve reformcu bir devlet adamı olduğunu söyledi.
Scholz, Gorbaçov'un ölümü nedeniyle yaptığı açıklamada, "Mihail Gorbaçov öldü, cesur ve reformcu bir devlet adamıydı. Rusya'nın demokrasiyi tesis etmeye çalışmasını, Avrupa'da demokrasi ve özgürlüğün mümkün olmasını, Almanya'nın birleşmesini ve Demir Perde'nin ortadan kalkmasını perestroykanın mümkün kıldığını unutmayacağız." dedi.
Gorbaçov'un Rusya lideri Vladimir Putin'in Avrupa'da yeni çatlaklar kazdığı ve Avrupa'ya karşı korkunç savaş yürüttüğü bir zamanda öldüğüne işaret ederek, "İşte tam da bu yüzden Mihail Gorbaçov'u düşünüyoruz ve onun son yıllarda Avrupa'nın ve ülkemizin gelişimi için ne kadar önemli olduğunu biliyoruz." ifadelerini kullandı.
Fransa
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da sosyal medya hesabından yayınladığı taziye mesajında Gorbaçov'un bir barış adamı olduğunun altını çizdi. Macron iletisinde şu cümlelere yer verdi:
"Tercihleriyle Ruslara özgürlük yolunu açan bir barış adamı olan Mihail Gorbaçov'un ölümü nedeniyle başsağlığı diliyorum. Avrupa'da barışa olan bağlılığı ortak tarihimizi değiştirdi"
İngiltere
Mevcut Rusya lideri Vladimir Putin'i, Ukrayna'yı işgali nedeniyle sert ifadelerle eleştiren İngiltere Başbakanı Boris Johnson, eski Sovyet lider için hayranlık duyduğu bir isim olarak bahsetti.
Twitter hesabından yayınladığı mesajda Johnson, "Gorbaçov'un ölümünü duyduğumda çok üzüldüm. Soğuk Savaş'ı barışçıl bir sonuca taşırken gösterdiği cesaret ve dürüstlüğe her zaman hayranlık duydum. Putin'in Ukrayna'ya saldırdığı bir dönemde, Sovyet toplumunu (dünyaya) açmaya yönelik yorulmak bilmeyen kararlılığı hepimize örnek olmaya devam ediyor." dedi.
Japonya
Japonya Başbakanı Fumio Kişida, Gorbaçov'un Sovyetler Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri'nin sahip olduğu nükleer silahların azaltılmasında oynadığı önemli role dikkat çekerek "büyük başarılar" elde ettiğini söyledi.
Ayrıca Kişida eski Sovyet liderin ölümü dolayısıyla başsağlığı diledi ve "stratejik vizyon" ve "cesur uygulama becerilerine" sahip bir devlet adamı olarak nitelendirdi.
Avrupa'da Rusya'ya Ukrayna işgali tepkisi: Sovyet dönemi anıtları birer birer kaldırılıyor
ABD
Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Joe Biden, nükleer silahların kontrol altına alınmasına yönelik çalışmalarına övgüde bulunduğu Gorbaçov'u "dünyayı daha güvenli bir yer haline getiren nadir bir lider" sözleriyle tanımladı.
Biden açıklamasında, Gorbaçov'un gerçekleştirdiği demokratik reformlara atıfta bulunarak, "Bunlar, farklı bir geleceğin mümkün olduğunu görecek hayal gücüne ve bunu başarmak için tüm kariyerini riske atacak cesarete sahip nadir bir liderin davranışlarıydı. Sonuç; daha güvenli bir dünya ve milyonlarca insan için daha fazla özgürlük oldu. Mihail Gorbaçov olağanüstü vizyona sahip bir insandı" değerlendirmesinde bulundu.
Çin
Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Cao Licien, Gorbaçov'un ölümü dolayısıyla ailesine başsağlığı diledi. Sözcü Cao, yaptığı açıklamada, Gorbaçov'un Çin ile eski Sovyetler Birliği arasındaki ilişkilerin normalleşmesine olumlu katkı sağladığını belirtti.
Mihail Gorbaçov ve SSCB'nin dağılması
1985’ten 1991’e kadar Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği’nin (SSCB) en yüksek yönetim organı olan Sovyetler Birliği Komünist Partisi Merkez Komitesinin genel sekreterliğini yürüten Gorbaçov, perestroyka (yeniden yapılanma) ve glasnost (açıklık) reformlarıyla Soğuk Savaşı bitirmiş fakat reformlar sonucu partisinin ülkedeki siyasi üstünlüğü de sona erdi.
1990’da yapılan devlet başkanlığı reformunun ardından SSCB Devlet Başkanı seçilen Gorbaçov, 1990’dan 1991’e kadar bu görevi yürüttü.
Gorbaçov’un 25 Aralık 1991’de görevi bırakmasıyla SSCB resmen dağıldı.