- İçindekiler
- Astım Belirtileri
- Erken Teşhis
- Çocuklarda Astım
- Sıradışı Astım Belirtileri
- Enfeksiyon ve Astım
Astım Belirtileri
Astım Belirtileri
Astımlı kişilerde solunum yolları şiştiği, iltihaplandığı ve balgamla dolduğu zaman astım belirtileri başlar. Astımın en bilinen belirtileri şunlardır:
- Öksürük, özellikle geceleri
- Hırlayarak nefes alma
- Nefes daralması
- Göğüs sıkışması, ağrı ve göğüste basınç
Her astımlı kişide belirtiler aynı olmaz. Bu belirtilerin hepsi sizde olmayabilir veya farklı zamanlarda farklı belirtiler ortaya çıkabilir. Belirtileriniz, bir astım atağından başka bir astım atağına değişebilir. Atağın biri hafif olurken, diğeri şiddetli olabilir.
Bazı astım hastaları uzun süre herhangi bir astım belirtisi göstermeyip, ara sıra astım atağı geçirebilirler. Bazı astımlılardaysa belirtiler her gün görülür. Bununla birlikte, bazı hastalar soğuk algınlığı gibi viral bir enfeksiyon sırasında veya spor sonrası atak belirtileri gösterirler.
En sık görülen ataklar, ılımlı astım ataklarıdır. Genellikle solunum yolları birkaç dakikadan, bir kaç saate kadar bir süre içinde açılır. Şiddetli ataklar ise az görülür, fakat uzun sürer ve hemen müdahale gerektirir. Astım belirtileri hafif bile olsa önlem almak, hastalığın şiddetli astıma dönüşmesini engeller ve astımı daha iyi kontrol etmek için önemlidir
Erken Teşhis
Astımda erken teşhis için bilinmesi gerekenler
Astım atağının başlangıcında veya hemen öncesinde oluşan erken uyarı belirtileri değişir. Bu belirtiler astımın en bilinen erken tanı belirtileridir ve astımın kötüye gittiğini gösterir. Genel olarak bu belirtiler, sizin günlük işlerinize engel olacak kadar şiddetli değildir. Bu belirtileri tanıyarak astım atağını durdurabilir veya daha kötüye gitmesine engel olabilirsiniz.
Astımın erken teşhisinde uyarı belirtileri:
- Sık öksürük, özellikle akşamları
- Nefes darlığı veya kısık kısık nefes alınması
- Spor yaparken çok yorgun veya halsiz hissetmek
- Spordan sonra hırlayarak nefes alma veya öksürük
- Yorgunluk, kolayca üzülmek ve kötü bir ruh hali içinde olmak
- Nefes almayı ölçen alette üfleme değerlerinin azalması veya akciğer fonksiyonlarında değişiklik
- Soğuk algınlığı veya alerji belirtileri (nezle, burun akması, öksürük, burun tıkanması, boğaz ağrısı ve başağrısı )
- Uykusuzluk
Eğer bu erken uyarı belirtilerinden şikayetçiyseniz, astım tedavi planınızda yazılan ilaç miktarını arttırmanız gerekebilir.
Çocuklarda Astım
Çocuklarda astım belirtilerinin bilinmesi
Astım, çocukları da önemli oranda etkilemektedir. Astım atağı sırasında solunum yolları şişmiş veya kızarmıştır ve solunum yollarındaki hücreler normalden daha koyudur ve daha fazla balgam salgılanır.
Bu faktörlerin hepsi (bronşit spazmı, kızarıklık ve balgam) zor nefes alma, nefes darlığı ve günlük aktiviteleri zorla yapmak gibi birtakım belirtilere yol açar.
Astım atağının diğer belirtileri:
- Nefes alıp verirken şiddetli hırıltı
- Durmadan öksürme
- Çok hızlı nefes alma
- Göğüste ağrı veya sıkışma
- Ense ve göğüs kaslarında gerilme
- Endişe veya panik hissi
- Yüzün solgun ve terli olması
- Dudakların veya parmak uçlarının renginin maviye dönmesi
Astım atağının şiddeti çok hızlı artar. Bu nedenle, belirtileri fark eder etmez hemen tedaviye başlayın.
Derhal astım spreyinizi veya bronkodilatörünüzü kullanmazsanız, nefes alıp vermeniz zorlaşır. Nefes ölçerle soluk verişinizi ölçtüğünüzde, değerin normalden yüzde 50’den daha düşük olduğunuz görürsünüz.
Akciğerleriniz sıkışmaya devam ettikçe, nefes ölçeri hiç kullanamaz hale gelebilirsiniz. Çünkü bu durumda hırıldayacak kadar bile hava sirkülasyonu olmaz. Buna bazen ‘sessiz göğüs’ denir ki, çok tehlikeli bir belirtidir. Hemen hastaneye götürülmeniz gerekir. Bazı hastalar hırıltının kaybolmasını iyileşme belirtisi sanıp, acilen tedavi olmalarını gerektiğini fark etmezler.
Size uygun bir astım tedavisi görmezseniz, giderek kötüleşirsiniz, dudaklarınız morarabilir ve konuşamayabilirsiniz. Bu renk değişimine siyanoz denir. Siyanoz, kanınızda oksijen miktarının azalmasından kaynaklanır. Acil astım tedavisi uygulanmazsa, bilincinizi hatta hayatınızı kaybedebilirsiniz.
Astım atağı başladığında, astım tedavi planınızdaki acil bakım bilgilerini hemen uygulayın. Çünkü bu belirtiler, hayati tehlike yaratabilen astım ataklarında ortaya çıkar. Acilen tıbbi tedaviye ihtiyacınız olabilir.
Sıradışı Astım Belirtileri
Sıradışı astım belirtilerinin tanınması
Astımı olan herkeste öksürük, hırıltılı nefes alma ve nefes daralması olmayabilir. Bazı kişilerde astımla ilgisi olmadığına inanılan anormal belirtiler ortaya çıkabilir. Bu belirtiler şunlardır:
- Hızlı nefes alma
- İç çeker gibi derin nefes alma
- Halsizlik
- Düzgün spor yapamama -buna spora bağlı astım da denir.
- Uykuya dalmakta zorluk çekme veya gece astımı
- Endişe
- Konsantrasyon bozukluğu
- Hırıltısız kronik öksürük
Ayrıca astım belirtileri bronşit, ses tellerinin normal çalışmaması, hatta kalp krizi gibi diğer hastalıkların belirtileriyle benzerlikler gösterebilir.
Vücudunuzu tanımanız önemlidir. Astım doktorunuzla astım ve diğer hastalıklarınızla ilgili konuşun. Herkeste astım belirtilerinin aynı olmadığını unutmayın.
Enfeksiyon ve Astım
Enfeksiyon astım belirtilerini niçin tetikler?
Bazen astımınız, virüs veya bakteriyal enfeksiyon tarafından tetiklenir. Örneğin, soğuk algınlığına yakalanırsanız, astım belirtileriniz tetiklenebilir veya astımınızı bakteriyal sinüs enfeksiyonuyla birlikte şiddetlenir. Burun tıkanması sonucunda yaşanan astım da çok yaygındır.
Solunum sistemindeki hastalık belirtilerini bilmek, enfeksiyonu izlemek için önemlidir. Bu belirtiler baş gösterdiğinde, teşhis ve tedavi için hemen doktorunuzu arayın. Örneğin, bronşit enfeksiyonuyla birlikte nefes alma zorluğu, nefes darlığı ve hırlayarak nefes alma gibi belirtiler yaşayabilirsiniz. Astım olmayan insanlarda, bronşit enfeksiyonu aynı belirtileri tetiklemez.
Vücudunuzu tanıyorsanız, astım belirtilerini enfeksiyonun başlangıcında anlayabilirsiniz. Böylece, uygun ilacı alıp, astımınızı kontrol altına tutabilirsiniz.