Peki ABD'de anbean neler yaşandı? Süreç nasıl başladı nasıl ilerliyor?
İŞTE ABD SEÇİMLERİNDE DAKİKA DAKİKA KRİTİK DETAYLAR VE YAŞANANLAR
23.30: ABD Başkanı ve Cumhuriyetçi aday Donald Trump'ın kampanya ekibinin Michigan eyaletindeki oy sayımının durdurulması için yaptığı başvuru, Michigan Eyalet Mahkemesi tarafından reddedildi.
22:50: Nevada Seçim Komisyonu resmi sonuçların Cumartesi gününe kadar açıklanamayabileceğini bildirdi.
21.20: ABD'de Demokratların başkan Adayı Joe Biden'den oy sayma işlemleri devam ederken Twitter hesabından destekçilerine "Sabırlı olun" çağrısında bulundu. ABD'de Donald Trump ile Joe Biden'ın yarıştığı 59. başkanlık seçiminde oyların sayımına devam ediliyor. Demokratların başkan Adayı Joe Biden'den oy sayma işlemleri devam ederken Twitter hesabından destekçilerine "Sabırlı olun" çağrısında bulundu.
21.14 ABD'de oy sayımları sürerken ABD Başkanı ve Cumhuriyetçi aday Donald Trump taraftarları, oyların sayıldığı Philadelphia Genel Merkezi'nin önünde protestoya başladı.
21.12: ABD Başkanı Donald Trump, "Yasal yollarla kullanılmış oyları sayarsınız ben bu seçimi kolaylıkla kazanıyorum! Yasal olmayan ve geç gelen oyları sayarsanız, (Demokratlar) bu seçimi bizden çalabilirler." açıklamasında bulundu.
20.30 : CNN, Trump'ın Pensilvanya'daki üstünlüğünün azaldığını ve son 48 saatte farkın eridiğini yazdı. Habere göre bir ara 600 binlere ulaşan fark 115 bine düştü.
20.10 : Biden'ın Nevada'da oy farkı 7 bin 647'den 11 binin üstüne çıktı. An itibariyle Biden'ın oy oranı yüzde 49.5, Trump'ın ise yüzde 48.5.
TRUMP: "PENSİLVANYA'DA BÜYÜK YASAL BİR ZAFER KAZANDIK"
19.35: Philadelphia'ya bağlı Allegheny bölgesinde postayla gönderilen oyların sayımı mahkeme kararıyla Cuma gününe kadar durduruldu. Kararın, Demokratlar'ın eyalet yüksek mahkemesine başvurarak bir alt mahkemenin oy sayım gözlemcilerine ilişkin kararının bozulması istemiyle başvurması üzerine alındığı bildirildi.
19.17 : Biden'ın kampanya yöneticisi Nevada'da hala kazanmayı umduklarını, zaferin yakın olduğunu söyledi.
Pensilvanya'da Trump'a yaklaştıklarını bildiren yönetici, şu anda 254 delegeye sahip olduklarını, Arizona'da ise tam sayımın bitmesinin biraz daha süreceğini belirtti.
19.10 : Trump, Twitter'dan "Pensilvanya'da büyük yasal bir zafer kazandık" dedi.
18.45: Trump ekibinin başvurusu üzerine, Pensilvanya'daki istinaf mahkemesi seçim gözlemcilerinin oy sayımını yakından takip etmesine izin verilmesine karar verdi.
18.35 : Trump'ın kampanya danışmanı Jason Miller, Pensilvanya'da daha önce sayılan oylarla ilgili ek yasal hamleler beklediğini söyledi. Miller, Nevada'yla ilgili de yasal girişimleri olacağını duyurdu. Danışman, Cuma akşamına kadar Trump'ın başkanlığının netleşeceğini belirtti.
18.10 : Trump bir tweet daha atarak "Seçimden sonra gelen oylar sayılmayacak" dedi. Twitter bu paylaşıma "uyarı" etiketi koydu.
17.50 : Başkan Trump ve seçim ekibi, en kritik eyaletlerden biri olan Nevada'nın Las Vegas kentinde basın toplantısı düzenleyecek. Yazılı açıklamada, basın duyurusunun yerel saatle 08.30'da (TSİ 19.30) gerçekleşeceği belirtilidi.
Altı delegesi bulunan Nevada'da şimdiye kadar oyların yüzde 86'sı sayıldı. Demokrat aday Joe Biden yüzde 49,3, Trump yüzde 48,7 oy alırken, fark halihazırda sekiz bin.
17.20 : ABD Başkanı Trump, Twitter'dan "Oy sayımını durdurun" açıklaması yaptı
17.10 : Seçim sonuçlarını belirleyebilecek eyaletlerden Arizona'da Eyalet Sekreteri Katie Hobbs, sayılması gereken 450 binden az oy pusulasının kaldığını, bunun yaklaşık 300 bininin eyaletin en kalabalık bölgesi olan Maricopa'dan geleceğini bildirdi.
NBC'ye konuşan Hobbs, oy sayımının ne zaman biteceğine ilişkin bir tahmini olmamakla birlikte, Perşembe günü bir güncellemeyi duyurabilmeyi umduğunu kaydetti.
Hobbs, ABC'ye yaptığı başka bir açıklamada ise iki adayın oyları arasındaki farkın "yeniden oy sayımı yapmakla kapanabilecek kadar az olacağını beklemediğini" söyledi.
Yasalara göre eğer iki aday arasındaki fark toplam oyların yüzde 0,1'ine eşit ya da daha az ise yeniden sayım yapılabiliyor.
17.05 : Sonucu belirleyecek eyaletlerde oy sayımı devam ederken, Donald Trump ekibinin bazı eyaletlerde oy sayımlarının durdurulması yönündeki çağrısına karşı, Joe Biden ekibi "Tüm oyları sayın" sloganını öne çıkarıyor.
Biden ekibinin 5 Kasım sabahı Twitter üzerinden yayınladığı ilk mesaj "Tüm oyları sayın" oldu. Sokaklarda bir araya gelen Demokrat Parti seçmenleri de aynı sloganı yazdıkları dövizlerle seçim sonuçlarını bekliyor.
16.20 : New York Southampton'daki üniversite kampüsünde yer alan oy kullanma bölgesinde çalışan en az 10 kişinin koronavirüse yakalandığı bildirildi.
Koronavirüs bulaştığı tespit edilen kişilerin temas ettiği onlarca kişinin kendilerini izole etmeleri istendi.
Hastalandığı tespit edilenlerden altısı, Stony Brook Üniversitesi kampüsündeki oy kullanma alanlarında çalışan sandık görevlileri.
ABD'de seçim sonuçlarının sayılmaya başlandığı Çarşamba günü, 18 eyalette rekor düzeyde koronavirüs hastasının sağlık kuruluşlarına başvurduğu duyuruldu.
Ülkedeki günlük koronavirüs vaka sayısı Çarşamba günü ilk kez 100 binin üzerine çıktı.
15.35 Yeni Zelanda Başbakanı Jacinda Ardern, oy sayımlarının devam ettiği ABD seçimleri için değerlendirmelerde bulundu. Bir dönem ABD'de yaşayan Ardern, demokrasinin üstün geleceğine dair inancının olduğunu söyledi. Ardern, hem Donald Trump hem de Joe Biden ile de serbest ticaret görüşmelerini ilerletmeye dair çalışmalara hazır olduğunu da dile getirdi.
14.55 ABD seçimlerinde Arizona'dan gelen son verilere göre, Donald Trump ile eyalette yarışı önde götüren Joe Biden arasındaki fark azalıyor.
Eyaletin en kalabalık bölgesi olan Maricopa County'de Çarşamba gecesi ve Perşembe sabahı 140 binden daha fazla oy pusulasının sonuçları açıklandı.
Elde edilen sonuçlara göre Maricopa County'de Biden, Donald Trump'ın 74 bin 514 oy önünde. Bu bir önceki sonuçlardan 11 bin daha az. Eyalet çapında ise Biden şu anda yaklaşık 68 bin farkla önde.
13.50 : Rusya'dan ABD'de 3 Kasım'da yapılan başkanlık seçimine ilişkin yapılan ilk açıklamada, ekonomiye dikkat çekildi. Kremlin sözsücü, belirsizliğin şimdiye kadar küresel ekonomiye olumsuz etki ettiğini belirterek, belirsizliğin endişe yarattığını vurguladı. Sözcü, seçime ilişkin başka bir değerlendirme yapmaktan ise kaçındı.
MEVCUT OY ORANLARI DEĞİŞMEZSE NE OLUR?
13.45 : Oy sayımının hala devam ettiği ABD başkanlık seçimlerinde mevcut oy oranları değişmezse, Joe Biden 270 delegeyi toplamayı başararak ABD'nin yeni başkanı olarak ipi göğüsleyebilir.
Mevcut oy oranlarıyla Seçici Kurul için Joe Biden 270 delege toplarken, rakibi Donald Trump 268 delegede kalıyor.
Öte yandan Donald Trump'ın kampanya ekibi birçok eyalette sonuçlara itirazda bulunuyor.
Trump ekibinin yargı süreci başlatacağı eyaletler, Wisconsin, Michigan, Pennsylvania ve Georgia. Bu eyaletlerden Wisconsin ve Michigan'da Biden ipi göğüslerken, Georgia ve Pennsylvania'da Trump yarışı önde götürüyor.
13.35 : CNN International, seçimin üstünden iki gün geçmesine rağmen kimin kazanacağına dair henüz bir tahmin yapamadığını bildiriyor.
Alaska, Arizona, Georgia, Nevada, Kuzey Carolina ve Pennsylvania'nın netleşmediğini bildiren uluslararası kanal, oy sayımının sürdüğünü aktarıyor.
12.45 : Rusya medyası ve politikacıları ABD seçimlerini yakından izliyor.
Bir Rus milletvekili seçimlere, "Bir süper gücün battığını izlemek büyüleyici" tepkisini verdi.
Rusya'da gücü elinde bulunduran insanların bir kısmı ABD'deki karışıklığın, mahkeme sürecinin ve seçim sonrası yaşananların Moskova lehine olacağını düşünüyor.
Jeopolitiği sıfır toplamlı bir oyun olarak görüyorlar; eğer rakibiniz zayıfsa siz güçlüsünüz demektir.
Eğer ABD birleşemezse Rusya'ya yaptırım uygulanmasının daha düşük bir ihtimal olduğu fikrindeler. Ancak herkes bu görüşü paylaşmıyor.
ABD'nin istikrarlı bir seyir izlemesi ve güçlü bir ABD başkanıyla ilişkilerin düzeleceğini düşünenler de var.
11.32 Arizona eyaletinin Maricopa bölgesinde, Cumhuriyetçi Parti'nin destekçileri oy sayımının sürdüğü bir merkez dışında toplandı.
Sayım merkezine giren bazı göstericiler dışarı çıkarıldı. Yetkililer polisten yardım istedi. Merkezde oy sayımı sürüyor.
10.32 ABD Başkanlık Seçimleri'ne olan rekor katılım, Demokrat aday Joe Biden'ın ABD tarihindeki diğer tüm başkan adaylarından daha fazla oy almasını ve Barack Obama'nın 2008 oy rekorunu kırmasına sağladı.
Şimdiye kadar aldığı 70 milyonu aşkın oyla, eski Başkan Yardımcısı Biden, Obama'nın 69 buçuk milyonluk oyunu geride bırakmayı başardı.
ABD Başkanı Donald Trump da Hillary Clinton ile başkanlık yarışına girdiği 2016'da 62.9 milyon oy almıştı. Trump da oy sayısını artırdı ve şimdiye dek 67 milyon oy almayı başardı.
10.00 ABD Başkanı Donald Trump'ın avukatı Rudy Giuliani, Pennsylvania'da Trump'ın oğlu Eric ve gelini Lara Trump'ı da yanına alarak bir basın toplantısı düzenledi. Seçim sonuçlarını ulusal ölçekte dava edebileceklerini belirten Giuliani, şu açıklamayı yaptı:
"Davayı burada sürdürdüğümüz gibi ikinci bir federal dava da açacağız. Ulusal anlamda sonuçları mahkemeye taşıma konusunu da yakından değerlendireceğiz. Wisconsin'de bunu kesinlikle yapacağız. Demokrat Parti'nin seçim sahtekarlıklarını tam anlamıyla ortaya koymak için ulusal çapta bir dava oldukça muhtemel. Bu daha önce gördüğüm hiçbir şeye benzemiyor."
08.40 Georgia eyaletine bağlı DeKalb County'de oy sayımı noktalandı. Nihai sonuçlara göre Biden yüzde 83 oy alırken, Trump oyların yüzde 16'sını alabildi.
Georgia'nın en kalabalık bölgesi olan Fulton County'de ise oy sayımı sürüyor. Son kontrollere göre, sayılmamış 17 bin oy kaldı.
07.55 Eyalet yetkilisi, Georgia eyaletinde 90 binden fazla oyun hala sayılmadığını açıkladı.
05.35 New York Halk Kütüphanesi önünde toplanan göstericiler, tüm oyların sayılması için eylem yaptı.
04.52 Michigan Eyalet Sekreteri Jocelyn Benson, Trump'ın bu eyaletteki oy sayımın durması için dava açma girişimini "ciddiyetsiz" bulduğunu söyledi. Benson, Michigan'daki tüm oyların güvenli ve doğru bir şekilde sayıldığını söyledi.
03.40 Pensilvanya Valisi Tom Wolf, bugün düzenlediği basın konferansında kendisine Trump'ın açtığı oy sayma davasıyla ilgili soruya "Sonuçlar internette de var. Hiçbir zaman bundan daha şeffaf olmamıştı. Şeffaf olmadığı nasıl iddia edilir anlayamıyorum" diye cevap verdi.
Vali Wolf dava sürerken bu konuda hakkında konuşamayacağını ancak oylamanın durdurulması için gösterilecek her çabaya karşı çıkacaklarını vurguladı.
02.30 Trump, Twitter'dan "Avukatlarımız zaten "anlamlı erişim" istedi ancak neye yarar? Sistemimizin bütünlüğüne ve Başkanlık Seçimi'ne zaten zarar verildi artık. Tartışılması gereken şey bu!" mesajını paylaştı.
02.15 AP de Biden'ın 16 eyaletli Michigan'ı kazandığını açıkladı.
02.00 Trump, Michigan'da önde olduklarını, Pennsylvania, Georgia ve Kuzey Carolina'da ise fark attıklarını söyledi.
01.30 CNN'in Beyaz Saray'a yakın bir kaynağa dayandırdığı haberine göre, Cumhuriyetçi yetkililer Başkan Trump'ın bazı hareketlerine karşı "sabırlarını kaybetmeye" başladı. Kaynağa göre bu hareketlerin başında Trump'ın "zeminsiz" seçim hilesi iddiaları var. Kaynak, Trump'ın Cumhuriyetçi desteğini yitirmeye başladığını söyledi.
00.14 Biden düzenlediği basın toplantısında şunları söyledi:
"Zafer ilan etmeyeceğim ancak oy sayımı bittiğinde kazanacağımızdan eminim. Pensilvanya'daki durumumumuzdan memnumum. Kampanyamı Demokrat olarak yürütüyorum ancak seçildiğimde ABD Başkanı olarak yöneteceğim.
"Her bir oy sayılmalı. Zafer kazanacağımdan eminim. Bu hem demokrasi, hem de Amerika için bir zafer olacak."