

DÜNYA'DAKİ SUYUN GELECEĞİ
(Stern Raporu'ndan)
Su, tüm yaşam için en temel kaynak ve sağlık içinse bir gerekliliktir. Dünya'da suyun bulunduğu yerler, geçim için kritik bir tayin edici görevi görüyor. Küresel olarak yeryüzündeki tatlı suyun %70 'i, toprağı sulamak ve yiyecek sağlamak için, % 22'si imalat ve enerji için, % 8'i ise içmek, sıhhat ve dinlenmek için ev sakinlerince kullanılıyor.
ŞİDDETLİ KURAKLIK VE SELLER YAŞANACAK
İklim değişikliği, suyun var olma şartlarını değiştirerek, su döngüsünü şiddetlendirir. Yükselen sıcaklıklar, havanın suyu tutma kapasitesini artırır. Bu yüzden, kurak bölgelerdeki karalardan daha çok su buharlaşır. Ancak arkasından, yağmur nereye yağarsa, su çok şiddetle patlayarak yeryüzüne düşecektir.
Birçok bölgelerde, daha şiddetli kuraklık ve daha şiddetli seller yaşanacaktır. Yüksek enlemlerde, çok daha fazla yağmur yağacak, kurak astropikal kuşakta daha az yağış olacaktır. Tropikal bölgelerde, neler olacağı tam olarak bilinmemekle beraber, çok önemli değişiklikler olacağı kesindir. Daha fazla ısınmış kara yüzeyinin sıcaklığı, çok güçlü buharlaşmaya sebep olur. Bu nedenle de büyük ihtimalle sellere meydan verecek şiddetli yağışlar meydana gelir.
AKDENİZ HAVZASINDA SU SIKINTISI VE KURAKLIK
Bölgeler arası su dağılımının farklılıkları, daha sık telaffuz edilecektir. Şu an diğer yerlere göre daha kurak olan Akdeniz havzası, Güney Afrika ve Güney Amerika gibi bölgeler, daha fazla su sıkıntısı çekeceklerdir. Bu bölgelerde, eğer 2 °C'lik artış olursa; %30 su mevcudiyetinde azalma, 4 °C'lik artışta ise %40-50 oranında azalma öngörülmektedir.
Her bölgenin aldığı yıllık yağış hacmindeki değişiklikler, iklim değişiminin başka bir kritik öğesini gizler. Bu değişiklik, her yıl etkisini biraz daha artırır ve mevsimsel değişikliğe yol açar.
Hadley İklim Araştırma Merkezi'nin son günlerde yaptığı bir araştırmaya göre; 3-4°C'lik bir artışta kuraklık yaşayacak topraklar, bu günkü oranı olan %10'dan %40'a çıkacaktır. Normal dışı kuraklık yaşayacak bölgelerse, %3'den %30'a çıkacaktır. Eğer bu günkü iklim şartları aynen devam ederse, Güney Avrupa, 3-4°C'lik sıcaklık artışında, her yüz yıl yerine her on yılda bir kuraklık yaşayacaktır.
Su döngüsü şiddetlendiğinde, milyarlarca insan su kazanacak, ya da kaybedecek. Bazı bölgeler, su sıkıntısı çekecekken, bazı yerlerde su bollaşacaktır. Su kaynaklarındaki mevsimsel ve yıllık değişimler, insanlar için seller ya da kuraklık neticesiyle noktalanacaktır.
NÜFUS ARTIŞI SUSUZLUĞU ARTIRACAKTIR
Bu gün Dünya nüfusunun 1/3'ü su sıkıntısı yaşıyor ve 1,1 milyar insan, temiz su eksikliği çekiyor. Zaten iklim değişikliği olmasa da, nüfusun çoğalması başlı başına milyarlarca insanın, sınırlı miktarda su elde etmesine sebep olmaktadır. Yükselen sıcaklık etkileriyle birlikte nüfusun çoğalması, milyarlarca insan için suyun statüsünde değişiklikler yapacaktır. Bir çalışmaya göre, 2 °C'lik sıcaklık artışı, 1-4 milyar insan için su kısıtlaması getirecektir. Özellikle, Afrika, Ortadoğu, Güney Avrupa, Güney ve Orta Amerika'nın bazı bölgeleri için su kısıtlaması söz konusu olacaktır. Aynı zamanda, Doğu ve Güney Asya'da 1-5 milyar insan çok daha fazla suya ihtiyaç duyacaktır.
BUZULLAR VE KAR SULARIYLA BESLENEN BÖLGELER
Eriyen buzullar ve dağlardaki karların yok olması, yağışlı mevsimde sel riskini artırıyor. Kurak sezonda ise su kaynakları bakımından dünya nüfusunun 1/6'sı tehdit altında.
İklim değişimiyle, eriyen buzullardan su kaynaklarını sağlayan insanlar için çok önemli susuzluk tehditleri söz konusu olacaktır. Hindistan'ın büyük bölümü, Çin nüfusunun 1/4'ü ve And dağlarındaki 10 milyonlarca insan, bu tehditlerle karşı karşıyadır. Özellikle de Himalayalarda bu durum su kıtlığına neden olacaktır.
Uzun süren kurak mevsimde, buz bir kere tam eridikten sonra, su tamamen yok olacaktır. Gelişmiş Dünya nüfusunun bir kısmı, Batı Amerika, Kanada, Batı Avrupa'da, dağlarda eriyen karlara bel bağlamış durumdadır. Eğer depolama kapasitelerini, "Erken su-İlk su" yu tutacak şekilde artırmazlarsa, yaz mevsimi su mevcudiyeti, bundan etkilenecektir. Himalayalar- Hindikuş bölgesinde, buzullardan eriyen sular, Asya'nın 7 en büyük nehrini beslemektedir. Çin'de 250 milyon insan buzul suyuna bağımlıdır. Neredeyse Çin'de ki bütün buzullar, önemli miktarda erime gösterdiler.
Güney Amerika'da ki sıcak And'lar da, son 30 yılda, buzullarla kaplı alanın 1/4'ünü kaybettik. Bu günkü verilere göre, önümüzdeki 10 senede küçük buzullardan geriye hiçbir şey kalmayacaktır.
SONUÇ
İnsan medeniyeti, bu güne kadar oldukça 'sabit bir iklimde' yaşadı. Ancak iklim sistemi, geçmişte düzensiz davranışlar gösterdi. 'İklim sisteminin kaotik doğası', bize şunu söyler: Küçük miktarlarda ki ısınma, gücünü artırabilir ve iklim sistem, yeni şartlara uyum sağlayabilmek için bir denge oluştururken çok büyük değişikliklere yol açabilir. Ani ve büyük ölçekli değişimler, bölgelerde uyumsuzluğa yol açabilir. Mesela, Atlantik termohalin döngüsünün durması böyle bir sonuç olabilir. Bu değişiklikleri tetikleyenler hakkında, hala birçok bilinmeyen var. Bilimde ki son veriler, tehlikenin, tahmin edilenden çok daha ciddi olduğunu göstermektedir.
Kaynak: Sir Nicholas Stern(Dünya Bankası Eski Ekonomi Uzmanı), "Stern Review on the Economics of Climate Change", hm-treasury.gov.uk(İngiliz Hükümeti Resmi Finans ve Ekonomi Sitesi), çev. Gökben Coşkun, yaklasansaat.com, 30 ekim 2006.