Yolda bir adam yürüyor, yolunu arıyor. Yanından geçen birine sesleniyor. “X sokağına gitmek istiyorum, nerede olduğunu söyleyebilir misiniz?” Başka birisi söze karışıyor:”Bilmiyorsan, gitmezsin!”
Cebir ise tam tersini der “Bilmiyorsan, gidersin!”..
Bilinmeyenleri bilinenleri kullanarak açığa çıkarmayı amaçladı Harezmi ve ilk olarak açığa çıkarmak istediklerini isimlendirmeliydi. Aradığının adı şeydi. Yani ona verdiği isim. Harezmi’nin yazdığı kitabın (*) temel konusu bilinmeyenin aynı bilinen nicelikler gibi ele almak, çarpma toplama gibi işlerimi uygulamak ve tek bir amaçla bilinmeyeni açığa çıkarmak. Tabi bu kitapta yazanlar şimdi ki gibi x ler y den değil cümlelerden oluyordu. Çünkü kitapta verilen denklemler aynı tip problemlerden oluşan sınıfları gösterir. Şöyle ki;
“Bir ilk sayıya eklenen şey, bir ikinci sayıya eşittir.”
“Kareler şeyleri eşitler.”
“Kareler ve şeyler bir sayıyı eşitler.”
Bu ve benzeri cümleler günümüzde çok bir şey ifade etmiyor gibi görünse de matematikte Thales’ten sonra tam bir devrim niteliği taşımaktadır. Bu tam anlamıyla suyun akışını değiştirmektir. Harezmi‘yi ve yaptıklarını anlatmak için sayfalar yetmez sanırız. O yüzden biz sadece Harezmi’nin x’i anısına ne başardığını az da olsa farkedebilmek adına bu kısa makaleyi yayınlıyoruz.