İslam tarihinde önemli bir düşünür ve tarihçi olarak kabul edilen İbn Haldun, haberlere yalan karışması ve bunların tespiti konusunda da dikkat çekici çıkarımlara sahip.
Prof. Dr. Abdullah Duman'ın EKEV Akademi Dergisi'nın 42'nci sayısında yayınlanan "İbn Haldun'a Göre Haberlere Yalan Karışma Sebepleri ve Bunları Ortaya Çıkarma Metotları" makalesinde, İbn Haldun'un bu konuya dair yaklaşımının ayrıntılarına yer veriliyor.
Makalede, İbn Haldun'un çıkarımlarıyla söz konusu sebepler "Taklit, taraflılık/önyargı, aktarıcıya olan aşırı güven, habere olan aşırı güven, haberdeki inceliği anlayamama, olayları vuku bulduğu şekliyle kavrayamama ve insani zaaflar" olarak sıralanıyor.
Duman, İbn Haldun'dan, söz konusu yalanları ortaya çıkarma metotlarını ise "tahkik ve tenkih, birden çok kaynakla ve interdisipliner çalışma, belgelere önem verilmesi, olayların şahitliği ve hallerin ortaya koyduğu deliller, derin görüşlülük, tenkit" şeklinde aktarıyor.
Makalenin tamamına ve İbn Haldun'un konuya ilişkin aktardığı ayrıntılara ilgili linkten erişilebilir.