Kurtuluş Savaşı Ne Zaman Kazanıldı?
Kurtuluş Savaşı milli mücadelenin silahlı mücadele safhasıdır. Bu savaşın kazanılması sonucunda Türkiye Cumhuriyeti bağımsız bir devlet olarak kurulmuş ve var olmuştur. Tarihimiz açısından çok önemli olan bu savaşla ilgili bilgi sahibi olmamız önemlidir. Bu yazıda Kurtuluş Savaşı ne zaman kazanıldı sorusuna yanıt vermeye çalışacağız.
Kurtuluş Savaşının başlama tarihi hep merak edilir. Bunun kesin bir tarihi olmamakla birlikte 19 Mayıs 1919 tarihinde Mustafa Kemal'in Samsun'a varmasıyla bu sürecin başladığını söyleyebiliriz. Kurtuluş Savaşı ne zaman başladı ve sona erdi adlı yazıda bu konuya değinmiştik. Savaşın kazanılması için uzun süre zor şartlarda çeşitli cephelerde milletçe mücadele ettik.
Kurtuluş Savaşı Ne Zaman Bitti?
Kurtuluş Savaşının fiilen bitmesi 9 Eylül tarihine ordunun İzmir'e girmesiyle olmuştur. Ancak savaşın hukuken sona ermesi ve tam olarak kazanılması 11 Ekim 1922 tarihinde Mudanya Ateşkes Antlaşması ile olmuştur. Bu antlaşma ile Kurtuluş Savaşının askeri aşaması hukuken sona ermiştir.
Bu antlaşmaya giden yol Büyük Taarruz Meydan Savaşı ile açılmıştır. Bu askeri zaferin sonucunda işler işgalci devletler için ters gidince İngilizlerin talebi üzerine toplanan taraflar Mudanya Ateşkesini imzalamıştır. Kurtuluş Savaşı kronolojik olarak aşağıdaki olaylarla gerçekleşmiştir.
- 30 Ekim 1918 tarihinde Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında Mondros Mütarekesi'ni imzalanmıştır. Bu süreçten sonra kademeli olarak Osmanlı topraklarının ve Anadolu'nun işgaline başlanmıştır.
- 19 Mayıs 1919 tarihinde Mustafa Kemal Paşa Samsun'a ayak basmış ve işgaller protesto edilmeye başlanmıştır.
- 28 Mayıs 1919 tarihinde Mustafa Kemal Paşa Havza Genelgesini yayımlamıştır. İşgaller kesin bir şekilde protesto edilmiştir.
- 22 Haziran 1919 tarihinde Amasya Genelgesi yayımlanmıştır. Kurtuluş Savaşı için gerekçe, yol ve yöntem belirlenmiştir
- 23 Temmuz 1919 tarihinde Erzurum Kongresi düzenlenmiştir. Bölgesel olan bu toplantı ulusal kararlar almıştır. Temsil Heyeti oluşturulmuştur.
- 4 Eylül 1919 tarihinde Sivas Kongresi düzenlenmiştir. Ulusal bir kongre niteliğindedir.
- 23 Nisan 1920 tarihinde Büyük Millet Meclisi açılmıştır.
- 10 Ağustos 1920 tarihinde Osmanlı Devleti ile işgalci güçler arasında Sevr Antlaşması söz konusu olmuştur.
- 3 Aralık 1920 tarihinde doğu cephesindeki başarıların sonucunda Gümrü Antlaşması imzalanmıştır.
- 6 - 10 Ocak 1921 tarihleri arasında I. İnönü Savaşı meydana gelmiştir.
- 23 Mart - 1 Nisan 1921 tarihleri arasında II. İnönü Savaşı meydana gelmiştir.
- 10 - 24 Temmuz 1921 tarihlerinde Kütahya - Eskişehir Muharebeleri gerçekleşmiştir. Bu muharebelere hazır olmayan ordu Sakarya'ya kadar geri çekilmiştir.
- 23 Ağustos - 13 Eylül 1921 Sakarya Savaşı başarıyla sonuçlanmıştır. Ankara yönetimi büyük güç kazanmıştır.
- 26 Ağustos - 9 Eylül 1922 Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Savaşları ile düşmanın kalan güçleri Anadolu'dan temizlenmiştir.
- 11 Ekim 1922 tarihindeki Mudanya Ateşkes Antlaşmasının imzalanması ile Kurtuluş Savaşı hukuken sona ermiştir.
- 23 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Barış Antlaşmasının imzalanması ile yeni Türk devleti batılı muhataplar tarafından tanınmıştır.
Kurtuluş Savaşının Sonuçları
Yukarıda Kurtuluş Savaşı özet olarak anlatılmıştır. Kurtuluş savaşı aşamaları sırasında büyük sıkıntılar çekilmiş ve büyük fedakarlıklarla büyük işler başarılmıştır. Kurtuluş Savaşı'nın kazanıldığı gün her ne kadar düşmanın denize tam olarak döküldüğü 9 Eylül 1922 tarihi olsa dahi ondan sonraki süreç de yeni devletin inşası için büyük önem arz etmektedir.
Kurtuluş Savaşının sonuçları maddeler halinde şöyle özetlenebilir:
- Türkiye Cumhuriyeti bu savaşla birlikte kurulmuştur.
- Manda himaye gibi fikirler reddedilip tam bağımsızlık tesis edilmiştir.
- Milli mücadele mazlum milletlere örnek teşkil edilmiştir.
- Osmanlı Devleti sona erip yeni Türk devleti kurulmuştur.
- Mustafa Kemal bu hareketin doğal lideri olarak ortaya çıkmış ve yeni devletin tesisine yön vermiştir.
- Devlette devamlılık esas alınıp Osmanlı'daki bir sürü kurum Türkiye Cumhuriyetine devredilmiştir.
- Osmanlı hanedanı yurt dışına gönderilmiş ve saltanat sona erdirilmiştir.
Etiketler: