Katarakt ameliyatı: Bilmeniz gereken her şey
50 yaşından sonra bir zaman, çoğumuz göz doktorumuzun "Kataraktınız var" dediğini işitmişizdir.
Katarakt, gözün içindeki merceğin bulutlanarak, gözlük, kontakt lens veya LASIK gibi kornea refraktif cerrahisi ile düzeltilemeyecek şekilde görme kaybına yol açmasıdır.
Kataraktların çoğu yaşlanma süreci ile ilişkilidir ve yaşlı Amerikalılar arasında yaygındır. Aslında, Ulusal Göz Enstitüsü’ne (NEI) göre, 2010 yılında 80 ve üzerindeki yaşlardaki Amerikalılar’ın yüzde 68,3’ü katarakt olmuştur.
Ve ABD’de katarakt prevalansının önümüzdeki yıllarda kısmen nüfusun yaşlanmasıyla önemli ölçüde büyümesi beklenmektedir. 2010 yılında, yaklaşık olarak 24,4 milyon Amerikalı katarakt olmuştur ve NEI’ye göre, bu sayının 2050 yılı itibarıyla 50,2 milyona ulaşması beklenmektedir.
Neyse ki, modern katarakt ameliyatı bugün yapılan en güvenli ve en etkili cerrahi prosedürlerden biridir.
Birleşik Devletler’de her yıl 3 milyonu aşkın katarakt ameliyatı yapılmaktadır ve bu prosedürlerin büyük çoğunluğu mükemmel görme sonuçları vermektedir.
Katarakt ameliyatıyla ilgili temel bilgiler
Prosedür genelde ayakta hasta esasına göre yapılır ve hastanede veya başka bir bakım tesisinde bir gecelik yatış bile gerektirmez.
Çoğu modern katarakt prosedürü, bulutlanan lensi küçük parçalara ayıran ve ardından, vakumla bu parçaları gözden nazikçe çıkaran yüksek frekanslı bir cihaz kullanımını içerir.
Fakoemülsifikasyon veya "fako" adı verilen bu prosedür, kataraktın çıkarılmasına ilişkin önceki cerrahi tekniklere kıyasla daha küçük kesilerle yapılabilir, böylelikle daha hızlı bir iyileşme ve retina dekolmanı gibi katarakt ameliyatı komplikasyonları yaşama riskinin azalmasını sağlar.
Bulutlanan lensin tüm kalan parçaları gözden çıkarıldıktan sonra, katarakt cerrahı şeffaf intraoküler lensi güvenli biçimde iris ve göz bebeği arkasına, doğal merceğinizinbulunduğu aynı konuma yerleştirir. (Özel durumlarda, IOL iris ve gözbebeği önüne yerleştirilebilir, ancak bu daha az yaygındır.)
Ardından cerrah, gözünüzdeki kesiyi kapatarak katarakt çıkarma ve IOL implantasyon prosedürünü tamamlar (bir dikiş gerekli olabilir veya olmayabilir) ve katarakt ameliyatı iyileşmesinin erken aşamalarında gözün üzerine koruyucu bir kapama yerleştirilir.
Lazerli katarakt ameliyatı
Kısa bir süre önce, birkaç femtosaniye lazer – tamamen lazerli LASIK’te korneal flapı oluşturmak için kullanılanlara benzer olan – katarakt ameliyatında kullanım için onaylanmıştır.
Bu lazerler, katarakt ameliyatında aşağıdaki adımlar için onay alarak cerrahi bıçak ve diğer elle kullanılan araç ihtiyacını azaltmıştır:
Cerrahın merceğe erişimini sağlamak için korneal kesiler oluşturmak
Merceğin anterior kapsülünü çıkarmak
Kataraktı parçalamak (böylece onu kırmak ve çıkarmak için daha az fako enerji gerekir)
Astigmatizmi azaltmak için perifer korneal kesiler yapmak (gerektiğinde)
Lazerli katarakt ameliyatı (daha doğrusu, lazer yardımlı katarak ameliyatı) oldukça yeni olup, cerrah için lazer cihazını satın alma maliyetinin300.000$ ila 500.000$ olabilmesi nedeniyle katarakt ameliyatı maliyetini önemli ölçüde artırmaktadır ve bu teknolojinin kullanımı ve bakımı ile ilişkili başka önemli maliyetler de bulunmaktadır.
Lazerlerin katarakt ameliyatının belirli adımlarında doğruluğu iyileştirebildiği gösterilmiş olmasına karşın, katarakt ameliyatı güvenliği, iyileşme süreci ve görme sonucunu her vakada iyileştirmeyebilmektedir.
Lazerli katarakt ameliyatı hakkındaki en son bilgiler için, ameliyat öncesi göz muayenesi ve katarakt ameliyatı konsültasyonu sırasında göz doktorunuza danışın.
Katarakt ameliyatına hazırlanma ve IOL seçme
Katarakt ameliyatından önce, göz doktorunuz kapsamlı bir göz muayenesi yapacak ve ameliyatı olmamanızı gerektirebilecek nedenler olup olmadığını değerlendirmek ve yaşayabileceğiniz herhangi bir risk faktörünü belirlemek için gözlerinizin genel sağlığını kontrol edecektir.
Ayrıca, ameliyat olmadan önce miyopluk, hipermetropluk ve/veya astigmatizm derecenizi kesin olarak belirlemek için bir refraksiyon testi de yapacaktır. Korneanızın eğimi ve gözünüzün uzunluğunu belirlemek için gözlerinizin ek ölçümleri de yapılacaktır.
Bu ölçümler, katarakt cerrahınızın intraoküler lensin uygun kuvvetini seçmesine ve size ameliyattan sonra olası size en iyi görmeyi sağlamaya yardımcı olmak için önemlidir.
Bugün, belirli ihtiyaçlarınıza yönelik olarak katarakt ameliyatınız için seçilecek bir çok IOL tipi bulunmaktadır. Miyop ve hipermetropu düzelten IOL’lere ek olarak, artık astigmatizmi düzelten torik IOL’ler de bulunmaktadır.
Katarakt ameliyatından sonra gözlük takmakla sorununuz yoksa, genelde monofokal bir implant kullanılır. Genellikle, monofokal IOL’ler ile yapılan katarakt ameliyatından sonra zaman zaman okuma gözlüğü kullanımına ihtiyaç duyulur. Ancak reçeteli gözlüklere ihtiyaç duyuyorsanız (genellikle bir gözde katarakt ameliyatına ihtiyaç duyduğunuzda yaşanır), göz doktorunuz tipik olarak ameliyattan yaklaşık bir ay sonra size yeni bir gözlük reçetesi verecektir.
Katarakt ameliyatından sonra gözlüklere daha az bağımlı olma fikrinden hoşlanıyorsanız, presbiyopiyi düzeltmenin ve okuma gözlüğü ihtiyacını azaltmanın bir yolu, göz cerrahınızdan size kontakt lenslere benzer şekilde bir mono görme düzeltmesi sağlamak için monofokal IOL’lerinizden birinin kuvvetini ayarlamasını (her iki gözde katarakt ameliyatı olduğunuz varsayılarak) istemektir.
Diğer seçenekse, okuma görmenizi mesafe görmenizden fedakarlık etmeden iyileştirmek için çeşitli gelişmiş presbiyopi düzeltici IOL’lerden birini seçmektir. Presbiyopi düzeltici IOL’ler arasında uyum sağlayan IOL’ler ve multifokal IOL’ler bulunur;her iki tür de, katarakt ameliyatından sonra geleneksel monofokal IOL’lere kıyasla daha uzun mesafe görmeyi sağlamak için tasarlanmıştır.
Herkesin bu üstün kaliteli IOL’ler için iyi birer aday olmadıklarının ve bu gelişmiş implantların ek maliyetinin Medicare veya diğer sigorta planları ile karşılanmaması nedeniyle, presbiyopi düzeltici bir IOL seçmenin katarakt ameliyatı maliyetinizi artırabileceğinin farkında olun.
Katarakt ameliyatından önce, farklı türlerdeki IOL’lerin değerlendirilmesine ek olarak, prosedürünüzden önce, prosedür sırasında ve sonrasında neler bekleyebilecekleriniz konusunda bilgilendirileceksiniz. Sözlü, yazılı veya bir video sunumu ya da üçünün bir kombinasyonu ile sunulabilecek bu bilgilerin, ameliyat olup olmama konusunda bilgilendirilmiş bir karar almanıza yardımcı olması amaçlanmıştır.
Katarakt ameliyatı hakkında herhangi bir sorunuz veya endişeniz varsa, bunları ameliyata izin veren "bilgilendirilmiş olur" belgelerini imzalamadan önce göz doktorunuz ve katarakt cerrahınız ile görüştüğünüzden emin olun.
Ayrıca, reçetesiz formülasyonlar ve besin takviyeleri de dâhil olmak üzere aldığınız tüm ilaçları göz doktorunuz ile görüşün. Bazı ilaçlar ve takviyeler katarakt ameliyatı komplikasyon riskinizi artırabilir ve ameliyattan önce kesilmeleri gerekebilir. Ayrıntılar için doktorunuza başvurun.
Katarakt ameliyatı sonrası iyileşme
Komplikasyonsuz bir katarakt ameliyatı tipik olarak yaklaşık 15 dakika sürer. Ancak ameliyat yapılan yerde 90 dakika veya daha uzun kalmaya hazır olun, çünkü sizi ameliyata hazırlamak (göz bebeğinizin büyütülmesi; ameliyat öncesi ilacın uygulanması) ve ayrılmadan önce katarakt ameliyatı sonrası iyileşmeniz hakkında kısa bir ameliyat sonrası değerlendirme ve talimatlar için ilave zamana ihtiyaç duyulabilir.
Katarakt ameliyatından sonra birisi sizi araçla eve götürmelidir; ameliyatın ertesi günü göz doktorunu ziyaret edinceye ve görmenizi test edinceye ve araç kullanmanızın emniyetli olduğunu söyleyinceye kadar araç kullanmaya çalışmayın.
Katarakt ameliyatından sonraki birkaç hafta boyunca her gün birden fazla kez ilaçlı göz damlası kullanmanız için reçete verilecektir. Ayrıca ameliyattan sonraki yaklaşık bir hafta boyunca uyurken veya kestirirken koruyucu göz kapamanızı takmanız gerekmektedir. Gözleriniz iyileşirken, gözlerinizi güneş ışığından ve parlak ışıktan korumak için, size özel bir ameliyat sonrası güneş gözlüğü verilecektir.
Ayrıca bir çok merkez, anestezi almışsanız katarakt ameliyatından sonra yanınızda birisinin olmasını zorunlu kılmaktadır. Ameliyat gününe hazır olmanız için katarakt prosedüründen önce bu gerekliliği sorduğunuzdan emin olun.
Gözleriniz iyileşirken, prosedürden sonra ilk birkaç gün ve hatta haftalar boyunca bir miktar göz kızarıklığı ve bulanık görme yaşayabilirsiniz.
En azından iyileşmenizin ilk haftasında, aşağıdakilerden kaçınmanız önemlidir:
Ağır aktivite ve ağırlık kaldırma (12 kg’ın üzerinde hiçbir şey)
İyileşirken gözünüzde gerilim yaratabilecek eğilme, egzersiz ve benzer aktiviteler.
Gözünüze sıçrayan su enfeksiyona neden olabilir. Duş alırken veya banyo yaparken gözünüzü kapalı tutun. Ayrıca, yüzmekten veya küvete girmekten en az iki hafta boyunca kaçının.
İyileşen gözünüzü toza, kire veya enfeksiyona neden olabilen başka kirleticilere maruz bırakan herhangi bir aktiviteden kaçının.
Katarakt cerrahınız, belirli ihtiyaçlarınıza ve prosedürünüzün sonucuna bağlı olarak katarakt ameliyatı iyileşmenize bağlı olarak başka talimatlar verebilir ve önerilerde bulunabilir. Katarakt ameliyatından sonra herhangi bir sorunuz olursa, tavsiye için göz doktorunuzu arayın.
Her iki gözde katarakt ameliyatına ihtiyacınız varsa, cerrahınız tipik olarak prosedürler arasında bir ila üç hafta beklemenizi tercih edecektir, böylece ilk gözünüz yeterince iyileşmiş ve ikinci ameliyat yapılmadan önce ilgili gözünüzde iyi görmeyi kazanmış olacaksınız.
Katarakt ameliyatı sonrası gözlükler
Presbiyopiyi düzelten IOL’ler seçmediğiniz müddetçe, katarakt ameliyatından sonra yakındaki nesneleri net biçimde görmek için okuma gözlüğüne ihtiyacınız olacak. Bu üstün kaliteli IOL’leri seçen kişiler bile, çoğu zaman okuma gözlüklerinin belli yakın görevler ve çok küçük harfleri görmede yardımcı olduğunu söylemektedir.
Ameliyattan sonra bir miktar hafif kırılma kusurları varsa (bu yaygındır), tüm mesafelerde olası en iyi görmeyi elde etmek için ameliyattan sonra sürekli progresif lensleri olan gözlükler takmak isteyebilirsiniz.
Mükemmel bir görme sonucu elde eden ve katarakt ameliyatından sonra gözlüksüz bile iyi görebilenler, çoğu zaman gözlerini korumak için prosedürlerinden sonra tam zamanlı gözlük takmayı seçerler, zira yaşamlarının uzunca bir dönemi gözlük takmışlarsa, ameliyattan sonra gözlük takarken daha çok kendileri gibi hissederler.
Katarakt ameliyatından sonra gözlük takmayı seçerseniz, en iyi görme, rahatlık ve görünüm için yansıtıcı olmayan kaplamaya sahip camlar ve fotokromik camlar kesinlikle önerilir. Göz doktorunuzdan ayrıntılı bilgi ve bu lensleri size tanıtmasını isteyin.
Sayfa güncelleme tarihi: Mart 2018