Fotosentez nedir
Bütün canlıların enerjisini güneş sağlar. Bitkiler, şekerle diğer besin maddelerini depo edebilmek için güneş ışığından yararlanırlar. Bu olaya fotosentez denir. Fotosentez ya da ışılbileşim, klorofil taşıyan canlılarda ışık enerjisi kullanılarak organik bileşiklerin üretilmesi olayıdır. Diğer bir ifade ile Fotosentez, bitkilerin nefes alıp vermesi, yada bitkilerin karbondioksiti emip yerine oksijen üretmesi olayıdır. Hayvanlar ve insanlar da enerjilerini bitkilerden alırlar.
Yeşil yapraklı bitkilerin ışık enerjisi ile organik besin yapmasını sağlayan kimyasal olaya fotosentez denilir. Güneş enerjisi bize hem ısı, hem de ışık hâlinde gelir. Rüzgârların, yağmurların, akarsuların, hayvan ve bitkilerin yaşaması için gerekli nemin meydana gelmesini güneş ısısı sağlar. Güneş ışığı ise klorofilli bitkiler tarafından şekerlerin ve nişastaların sentezini sağlamak amacıyla kullanılır. Bitkiler, özellikle otlar, ot yiyen hayvanların temel besin maddesidir; böylelikle bu otlar et yiyerek beslenen hayvanların da besin maddesinin temelini meydana getirirler. Kısacası fotosentez, bütün canlıların beslenmesi için güneş enerjisini depo etme olayıdır.
Bitkiler besin yaparken havadan karbon dioksit alırlar ve oksijen verirler. Yapraklara yeşil rengi veren klorofil maddesi güneş enerjisini kullanarak karbon dioksit ve suyu oksijen ve basit şekerler dönüştürür. Basit şekerler bitki için gerekli besinlere değişirler, açığa çıkan oksijen ise havaya verilir. Bu besin yapımı işi fotosentez adını alır.
Bitkiler, hayvanların tersine, besin aramaya gerek duymaz, besinlerini kendilerini üretirler. Beslenmenin yolu, bitkiye özgün yeşil rengi veren "klorofil" denilen yeşil boyarmaddeden geçer.Bitki,klorofil aracılığıyla,güneş enerjisini kimyasal enerjiye dönüştürür: bu kimyasal enerji de genellikle nişasta biçiminde saklanır ve gelişmek, büyümek için yakıt olarak kullanılır. Işık enerjisiyle, karbon dioksit ve su, zengin enerjili bir besin olan glikoza dönüşür. Yani fotosentez (ışılbireşim), ısı ve ışıkla gerçekleşir.
Bitki yapraklarını oluşturan hücrelerin içinde, kloroplast" denilen, çok küçük yapılar vardır. Her hücrede kloroplast sayısı yüzden fazladır. Kloroplastların içindeki yeşil renkli boyarmadde klorofil , ışık yakalar. Kloroplastlar, güneş ışınlarını panel gibi toplayıp, kolektör gibi enerjiye dönüştürerek, besin üretirler.