PROCTOR, Vt. (AP) — California tarihinin en ölümcül ve en yıkıcı orman yangınlarından birinden sağ çıktıktan haftalar sonra, Holden ailesi yeni bir ev istedi.
Yedi kişilik aile, 2018 Cennet yangınında küle dönen evlerinin yerine yakınlarda bir şey bulamamıştı. Sevdikleri sıkı sıkıya bağlı topluluktan daha çok ıssız bir savaş bölgesine benzeyen bir kasabada yeniden inşa etmenin çok zor olduğunu kanıtladı.
Böylece, Kaliforniya’nın aksine, orman yangınları, kuraklık ve depremlerin sürekli tehdidi altında görünmeyen bir yer aramaya başladılar.
Ellie Holden, “Hiçbir şey kalmadığında, bir daha böyle bir şey yaşamak istemediğimi düşünmeye başlıyorsun” dedi.
“Bir kasırga istemiyorum. Bir kasırga istemiyorum. Ben sel istemiyorum. Yangın istemiyorum” dedi. “Birleşik Devletler haritasına bakarken, temel olarak ülkenin tüm batı kısmına bir X koyabilirsiniz. Idaho, Montana bile her yerde kuraklık yaşıyorlardı.”
___
EDİTÖRÜN NOTU: Bu, dünyanın dört bir yanında yükselen denizler, kuraklık, kavurucu sıcaklıklar ve iklim değişikliğinin neden olduğu veya şiddetlendirdiği diğer şeyler nedeniyle taşınmak zorunda kalan insanların hayatlarını araştıran devam eden bir dizinin parçasıdır.
___
İki yıl boyunca New York’un dışında bir ev kiralayan aile, yolunu bir zamanlar dünyanın mermer başkenti olarak bilinen Green Mountain Ulusal Ormanı yakınlarındaki 2.000’den az nüfuslu Proctor, Vermont kasabasına buldu. Her ikisi de 40 yaşında olan çift, onlara Cennet’i hatırlatan küçük kasaba hissini ve açık alanı sevdi.
Ellie’nin kocası James bir mühendislik işi buldu. Aile, 237 dönüm (96 hektar) orman ve çayır ile 192 yaşındaki Valley Acres Çiftliği’ni satın aldı.
Beş çocuktan biri olan 10 yaşındaki Soraya Holden, eski bir mandıranın arkasında ailenin keçi sürüsünün yanında yürürken, “Yeni bir yere gitmek ve şömineden çıkmak için heyecanlı hissettim” dedi. Bölgenin avantajlarını işaretledi – kaya tırmanışı, jimnastik ve “sıcak olmayan” bir iklim.
Aileler, sıcaklıklar ve iklim kaynaklı felaketler arttıkça iklimi giderek daha fazla harekete geçiriyor. Bu yılın başlarında yapılan birkaç rapor bu eğilimi vurguladı. Biri, 2021’in bitişik ABD’de 2011’den bu yana en ölümcül yıl olduğunu buldu – 20 iklim ve hava felaketinde 688 kişi ölüyor ve toplam maliyeti en az 145 milyar dolar.
Bilim adamları, herhangi bir olay için iklim değişikliğini suçlamanın zor olduğu konusunda uyarıyorlar. Ancak felaketlerin artmasıyla, en çok etkilenen bölgelerdeki bazı sakinler, ateş hattında kalmanın artık bir seçenek olmadığı sonucuna varıyor.
Buffalo Üniversitesi Mimarlık ve Planlama Okulu’nda doçent olan Nicholas Rajkovich, “İklim cennetlerine olan ilginin temelde umutla ilgili olduğunu düşünüyorum – iklim değişikliğinin en kötü etkilerinden kaçmak için güvenli bir yere sahip olmak istemek” dedi. “Ancak bölgeler, ilçeler ve şehirler, görecekleri iklim değişikliğinin etkileriyle birlikte nüfus değişikliğini planlamak için çalışmalılar.”
Bu fenomeni belgeleyen çok az veri olsa da, ABD’li ailelerin iklim değişikliğinden önemli ölçüde etkilenmeyen daha serin yerlere gittiğine dair raporlar var. Cincinnati, Duluth, Minnesota ve Buffalo, New York gibi Kanada’ya yakın topluluklar popüler iniş noktalarıdır. Başka bir Paradise ailesi de Vermont’u seçti.
Holdenlar, Cennet yangınında her şeylerini kaybettiler ve asla geri dönmeyen binlercesine katıldılar. Sierra Nevada eteklerindeki 2018 yangını 19.000 yapıyı yok etti ve 85 kişiyi öldürdü. 27.000 sakinden sadece birkaç bini kalmayı ve yeniden inşa etmeyi seçti.
Aile, arabalardaki alevlerden zar zor kurtulduktan sonra, bir arkadaşının mülkündeki karavanda, ardından kiliselerinin otoparkında yaşadılar. James Holden, beş ay sonra evlerine döndüklerinde geriye sadece bir “kül yığını ve baca” kaldığını söyledi.
“Bildiğin her dönüm noktası gitti. Garip olan da buydu” dedi. ”Kasabaya geldiğinizde, yıkımın farkına varıyorsunuz… Kasabanın yüzde doksan beşi yandı. Her mağaza … İkinci el araba satıcısı. Artık çok fazla yanmış devlerle doluydu.”
Holdens’ın kurtardığı birkaç şey şimdi mandıra ahırında kutulu – yanmış bir trombon, bitki askısı, piyano braketleri, bir mücevher kutusu, bir kepçe, düğün gümüş eşyaları.
“Külden geçerken ve bu şeyleri buluyoruz. bu onu daha güzel kılıyor çünkü eski hayatınız olan her şeyi kaybettiniz,” dedi Ellie Holden. “Bu hayata sahip olduğumuza dair bu kanıt. Bir evimiz vardı. Bizde bu şeyler vardı. Mutluyduk.”
Başlangıçta aile Paradise’tan vazgeçmeye hazır değildi. Şimdi 4 ila 15 yaşlarındaki tüm çocuklar orada doğdu ve Ellen Holden’ın büyükanne ve büyükbabası orada yaşadı.
“Bu yangın bizi yok etmeyecek” tavrını benimseyen James Holden, karavanı kilisenin otoparkından ailenin üçte ikilik bir dönümlük kömürleşmiş arazisine geri taşıdı. Yangından önce meyve ağaçları, kocaman bir sebze bahçesi ve tavukları vardı.
Üç ay boyunca yağmur suyuna güvendiler – ve kuraklık vurduğunda bir su deposu satın aldılar ve içme, yemek pişirme ve banyo için su taşıdılar. James Holden elektrik için bir güneş enerjisi sistemi kurdu. İnternet için cep telefonu sıcak noktalarını kullandılar.
“Küller içinde yaşıyorduk. Ellie Holden, “Çocuklar o kara külden sürekli pislik içindeydiler,” dedi. “Hiç bir topluluğumuz kalmamıştı. Bütün arkadaşlarımız ya (yakındaki) Chico’ya ya da … ülke çapında bir yere taşınmıştı. Sevdiğimiz bir şey kalmamıştı. Ağaç yoktu, orman yoktu.”
Ardından çift Vermont’u düşünmeye başladı. Daha önce Doğu’da çiftçilikle oynamışlardı. Ancak fikir, yangından sonra gerçekten tutundu.
James Holden’ın araştırması, Vermont’un büyük kasırga, orman yangını veya kasırga riski altında olmadığını ve iklim açısından daha misafirperver göründüğünü gösterdi. Vermont Üniversitesi’nden bilim adamlarının geçen yıl yaptığı bir iklim değerlendirmesine göre, hava giderek daha fazla ısındı ve ıslandı. Ama California gibisi yoktu.
Çiftliği satın almadan önce aile, Tropical Storm Irene’nin on yıl önce yaşadığı yıkımın YouTube videolarını izledi. Sigorta acenteleriyle konuştular ve evlerini su basmadığı ve Proctor ile yakınlardaki Rutland’ın silinmediği için teselli buldular. Su, eve değil, yalnızca mülklerinin yanından geçen iki şeritli yola ulaştı.
“Elbette, yaşadığınız her yerde her şey olabilir. Eviniz bir elektrik yangınından yanabilir. Her şey olabilir,” dedi Ellie Holden. “Ama yapabileceğimiz riski azaltmak istediğimiz noktaya geldik.”
Yeni evleri zorluklar olmadan gelmedi. Süt çiftliği 1990’lardan beri çalışmıyor ve çok çalışma gerektiriyor. İnşaat malzemelerinin hızla artan maliyeti, yenileme çalışmalarını yavaşlattı. Evin yalıtımsız kısımları kışın tek haneli rakamlara düşebilir.
Ama yeni bir hayat buldukları için kendilerini kutsanmış hissediyorlar. Aşırı büyümüş bitki örtüsünü temizlemek ve tavuklarından yumurta satmak için küçük bir keçi sürüsü var. Ayrıca genişleyen bahçelerinden buketler için kesme çiçekler ve yadigarı sebzeler üretiyorlar. Yakında akçaağaç şurubu yapmayı ve sonunda ormanda misafir kulübeleri inşa etmeyi umuyorlar.
Ellie Holden, “Son üç yıldaki en zor şey, bu ev hissini, topluluğumuzu kaybetmemiz oldu” dedi. “Proctor’a taşındığımızdan beri sonunda evimizi bulduğumuzu ve yeni topluluğumuza hoş karşılandığımızı söyleyebiliriz.”
___
Twitter’da Michael Casey’i takip edin: @mcasey1
___
Associated Press iklim ve çevre kapsamı, çeşitli özel kuruluşlardan destek almaktadır. AP’nin iklim girişimi hakkında daha fazla bilgiyi burada bulabilirsiniz. Tüm içerikten yalnızca AP sorumludur.
GÖRÜŞMEYE KATIL