GUTHRIE, Edwin Ray (1886-1959)
ABD’li psikolog. Geliştirdiği öğrenme kuramıyla tanınmıştır.
9 Ocak 1886’da Nebraska Eyaleti’nde Lincoln’de doğdu, 1959’da öldü. Nebraska Universitesi’nde matematik, felsefe ve psikoloji öğrenimi gördü. 1910’da aynı üniversitede lisansüstü öğrenimini tamamladı. 1912’de Pennsylvania Üniversitesi’nden doktora derecesi aldı. 5 yıl boyunca liselerde matematik dersleri verdi. 1914’te Washington Üniversitesi’nin felsefe bölümünde öğretim üyeliği yapmaya başladı. 1919’da üniversitenin psikoloji bölümüne geçerek 1928’de profesör oldu. Kısa aralar dışında, yaşamının sonuna değin bu üniversitede kalan Guthrie, 1945’te Amerikan Psikoloji Derneği’nin başkanlığına seçildi.
Guthrie, önceleri yoğun bir biçimde felsefeyle ilgilenmişse de hocası E.A.Singer’den etkilenerek zaman içinde, felsefi olarak kabul edilen birçok soruna deneysel psikoloji yoluyla yaklaşılabileceğini savunmaya başlamıştır. Onun bu gelişiminde o dönemde yaygınlaşmaya başlayan ve asıl olarak gözlenebilir olgularla ve deneylerle uğraşan davranışçı psikoloji akımı etkili olmuştur. Pavlov ve Watson’un görüşlerinden etkilenen Guthrie, S.Smith ile birlikte insan davranışlarını ve öğrenmeyi etki-tepki ilişkisine bağlayan bir yaklaşım geliştirmiştir. Ona göre bir davranışa yol açan etkiler, tekrarlandıklarında aynı davranışın ortaya çıkması yönünde bir eğilim oluşacaktır. Guthrie’ye göre tek tip bir öğrenme vardır. Öğrenmeyle ilgili belli bir durumda geçerli ilkeler, başka durumlarda da geçerlidir. Öğrenmede ortaya çıkan farklılıklar, farklı öğrenme ilkelerinden değil, durumların farklılığından kaynaklanmaktadır.
Guthrie 1935’te yayımlanan The Psychology of Learning (“Öğrenme Psikolojisi”) adlı kitabında öğrenmenin, aynı deneylerin sürekli olarak yinelenmesi sonucu oluşan aşamalı bir süreç olmayıp, tek bir deneme sonucu tamamlanan bir süreç olduğunu savunmuştur. Belirli bir tepki, bir denemedeki belirli etkilerin sonucudur. Her deney ortamında çok sayıda ve sürekli değişen bir tepkiler bütünü vardır. Böylece her denemede bu duruma karşılık düşen bir öğrenme söz konusu olmaktadır. Bir sonraki denemede farklı etkilerin varlığında aynı tepki ortaya çıkmayabilir. Birçok deney yapıldığında, istenen tepkiyi elde etmek için gerekli etkilerin sayısı arttığı ölçüde beklenen tepkiyi alma olasılığı da artacaktır. Guthrie’nin yaklaşımı W.K.Estes ve M.R.Denny gibi psikologların görüşlerini etkilemiştir.
• YAPITLAR (başlıca): Chapters in General Psychology (S.Smith ile), 1921, (“Genel Psikoloji Bahisleri”); The Psychology of Learning, 1935, (“Öğrenme Psikolojisi”).
Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi