"Hemze, melfuze ve gayr-ı melfuze yirmi beştir ve hemze’nin sakin kardeşi elif’ten üç derece yukarıdır. Zira hareke üçtür." Bu ifadeleri izah eder misiniz?
Değerli Kardeşimiz;
Hemze: Elif veya elif yerine kullanılan işaret. Elif, vav, ya, he üzerine konulan ve "e" diye okutan işaret.
Melfuz: Okunmuş ve telaffuz edilmiş harf demektir.
Gayr-ı Melfuz: Okunmamış telaffuz edilmemiş harf demektir.
Sakin: Harekesi olmayıp cezimli (sakin okunan) harf demektir.
Hemzenin sâkin kardeşi elif tabirinden maksat, harekesi olmayan elif demektir. Zira hareke üçtür tabirinde ise esre, ötre ve üstün harekelerine işaret ediyor.
"İşte şu âyette bütün huruf-u hecâ mevcuttur. Bak ki, sakil, ağır bütün aksâm-ı huruf beraber olduğu halde selâsetini bozmamış. Belki bir revnak ve muhtelif tellerden mütenasip, mütesanit bir nağme-i fesahat katmış."(1)
Üstad Hazretleri burada ayetin harfleri nasıl bir ustalık ve benzersizlikle kullandığını göstererek Kur’an’ın selaset ve fesahat noktalarına işaret ediyor.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü