- 15. yüzyıl divan şairlerindendir.
- Şeyhi ve Ahmed Paşa’dan sonra, asrın üçüncü büyük şiiri Necati’dir.
- Necati’nin ailesi bilinmez. Kabul edilen bir rivayete göre şiir, çocukluğunda Edirneli bir hanımın kölesi idi. Bu rivayet Necati’nin, Türklüğe ve Müslümanlığa bir başka milliyetten ve Hristiyanlıktan geldiğini ifade eder. Şairin asıl adının İsa olduğu söylenmektedir.
- Diğer divan şairlerinden farklı olarak, medrese eğitimi görmemiş, kendi kendini yetiştirmiştir.
- Kısa zamanda eserleriyle halkın ilgisini ve beğenisini kazanmış, üne kavuşmuş ve dönemin ünlü isimleri tarafından övülmüştür.
- “Döne Döne” redifli gazeliyle dikkatleri çekmiş ve Fatih döneminde İstanbul’a gelmiştir.
- Doğal bir halk Türkçesi ile şiirler yazmıştır.
- Divan edebiyatında “Mahallileşme Akımı“nın öncüsü olmuştur.
- Şiirlerinde atasözlerine ve halk söyleyişlerine sıkça yer vermiştir.
- Türkçe’nin şiir dili haline gelmesinde katkıda bulunmuş bir isimdir.
- “Hüsrev-i Rum” lakabıyla tanınmıştır.
- Elimizde bulunan tek eseri divanıdır. Necati divanında mersiyeler ve gazeller önemli yer tutmaktadır. Onun divanındaki 650 gazel, büyük çoğunlukla Türkçe kelimelerle söylenmiş; bu gazellerin redifleri genellikle ve kafiyeleri, yer yer Türkçe fiiller ve Türkçe kelimelerle oluşturulmuştur.
- Kendinden sonra gelen genç şairler üstünde etkili bir isim olmuştur.
- XV. asrın Mihri gibi kadın şairleri ve XVI. asrın Fuzuli, Baki gibi büyük üstatları, onun şiirlerine nazire söylemişlerdir.
Eserleri:
Divan