Riskli Gebe Takibi
Toplumların refah düzeyinin göstergelerinden biri de anne ve bebek sağlığıdır. Anne ve bebeğin doğuma kadar sorunsuz olarak ulaşmasını sağlamak güncel bir takip gerektirmektedir.
Gebelik (hamilelik) takibi Nedir?
Gebelik (hamilelik) takibi , hamile kadının ve büyüyen fetüsün durumunu kontrol etmek için bir kadın doğum uzmanı-jinekolog ile yapılan randevudur. Genellikle doktor tarafından hastanın hamileliği onaylandıktan sonra aylık olarak gebelik takibi yapılır. Amaç, hamile hastanın fizik muayenesini ve bebeğin (fetüsün) büyümesinin izlenmesidir. Bu ziyaretler gebelik boyunca hastanın ve bebeğinin risklerden ve komplikasyonlardan korunmasında önemli bir rol oynar. Gebelik takip ziyareti anne ve fetüs için herhangi bir risk oluşturmaz. Aslında dokuz aylık hamilelik döneminde ortaya çıkabilecek her türlü risk ve komplikasyonun önlenmesinde ve giderilmesinde önemli rol oynar.
Gebe takibi nasıl yapılır?
Hamilelikleri onaylandıktan sonra tüm hamile kadınlar için hamilelik takibi şiddetle tavsiye edilir. Bu, tipik olarak, çoğu gebeliğin tespit edildiği dönem olan gebeliğin 6. ve 8. haftaları arasında başlatılır. İlk muayene bittikten sonra bu kontroller başlamalı ve hamileliğin sonuna kadar devam etmelidir. Tipik olarak, kontroller hamileliğin 28. haftasına kadar dört haftada bir planlanır. 28. haftadan sonra hamile kadın 36. haftaya kadar iki haftada bir, daha sonra hamileliğin sonuna kadar haftada bir kez doktoruna görünmelidir.
Bununla birlikte, riskli gebelik sırasında komplikasyon geliştirme riski daha yüksek olan ve daha sık doktora gitmesi gereken gebeler vardır. Bunlar şunları içerir:
- Fazla kilolu veya zayıf
- Çok genç
- 35 yaş üstü
- Komplike veya yüksek riskli gebelik öyküsü var
- Yüksek tansiyon, diyabet, otoimmün bozukluklar, HIV ve kanser gibi tıbbi durumlar varsa
- İkizlere, üçüzlere veya nadir durumlarda daha fazla bebeğe hamileyseniz
Bu prosedürün amacı hem annenin hem de bebeğin sağlıklı olduğundan emin olmaktır. Her ziyarette, ağırlık ve kan basıncı düzeyi gibi hayati bilgilerin yanı sıra bebeğin genel sağlığı ve tahmini boyutu, konumu ve kalp atışına dayalı olarak sürekli büyümesi dahil olmak üzere hastanın sağlığı teyit edilmelidir.
Bu kontroller sırasında hamileliği etkileyebilecek endişelerin tespit edilmesi amacıyla bazı tetkikler de yapılabilir.
Gebelik muayenesi nasıl yapılır?
Check-up’ın ilk kısmı, hamile kadının ağırlığını ve kan basıncını almayı içerir ve bunlar daha sonra ilk hamilelik ziyareti sırasında alınan verilerle karşılaştırılır.
Hamilelik sırasında belirli noktalarda bazı doğum öncesi muayeneler de yapılabilir. Bunlar şunları içerir:
- amniyosentez
- biyofiziksel profil
- Glikoz yükleme taraması
- Glükoz dayanımı testi
- koryonik villus
- Anne serumu taraması
- Stressiz test
- İdrar testi
Fetal muayene nasıl yapılır?
Anne kontrol edildikten sonra, riskli gebelik durumunda aşağıdaki faktörlere dayalı olarak fetüsün büyümesini izlemek için karnının fizik muayenesi yapılır:
- Konum – Fetüsün anne rahmindeki pozisyonu dikkate alınması gereken önemli bir faktördür, çünkü bazı fetal pozisyonlar doğum sürecinde zorluklara neden olabilir.
- Kalp atışı – Bebeğin kalp atışı 10. ve 11. haftalar arasında tespit edilir ve bundan sonraki her ziyarette düzenli olarak kontrol edilir. Dış ve iç izleme teknikleri mevcuttur. Normal bir fetal kalp hızı dakikada 120 ila 160 atış arasındadır ve 10. haftada 170’e yükselir ve hamileliğin sonuna doğru 130’a düşer. Bu, fetüsün sağlığının iyi bir göstergesidir ve fetüsün sıkıntı içinde olup olmadığını da belirleyebilir.
- Ultrason taramaları – Hamileliğin belirli noktalarında ultrason taramaları gereklidir. Özel bir neden varsa aylık ultrason taraması da yapılabilir, bazı anneler de özellikle fetüslerinin büyümesini bu taramalarla takip etmeyi talep etmektedir. Hamileliğin altıncı ayından sonra planlanan bir ultrason taraması, genellikle fetüsün cinsiyetini doğrulayabilir, ancak bazı ultrason teknisyenleri, 12. hafta gibi erken bir tarihte yapılan bir tarama yoluyla cinsiyeti belirlenebilir.
- Fetal aktivite seviyesi – Bebeğin hareketlerini ve büyümesini belirlemek için özel izleme ekipmanı kullanılabilir. Bu, bir fetüsün aktivite düzeylerinin yükselmesi ve düşmesi, sağlığının güçlü göstergeleri olduğundan, doğum öncesi ziyaretin bir başka önemli parçasıdır.
Riskli gebelik nedir? Gebelik ve doğumlar çoğunlukla sorunsuz geçse de, tüm gebelikler risk altında olabilir. Gebelikte risk; “düşük riskli, riskli ve yüksek riskli ” olmak üzere üç grupta incelenir. Yüksek riskli gebelik, sizin veya bebeğinizin doğum sırasında veya sonrasında sağlık sorunları açısından yüksek risk altında olduğunuz durumdur. Riskinizi artırabilecek durumlardan bazıları şunlardır: Hamilelik geçmişi: Üç veya daha fazla hamilelik kaybı, erken doğum veya diyabet gibi durumların geçmişi, gelecekteki gebeliklerde sizi aynı tanı için daha yüksek risk altına sokar.
Mevcut hamilelikte komplikasyonlar: Hamilelik sırasında fetüsün yavaş büyümesi,kan grubu uyuşmazlığı veya düşük yerleşimli bir plasentadan kanama gibi riskler ortaya çıkabilir.
Çoğul gebelikler: Birden fazla bebek taşımak, tekil gebeliklerden farklı benzersiz zorluklarla ilişkilidir.
Anne sağlığı sorunları: Kalp hastalığı, tiroid, epilepsi, kötü kontrol edilen astım veya diyabet, yüksek tansiyon veya böbrek hastalığı gibi tıbbi durumların olması gebelik komplikasyonu olasılığını artırır.
Yaşam tarzı: Tütün ve alkol kullanımı hamilelik üzerinde zararlı etkileri vardır. Obezite ve hareketsizlik de hamilelik komplikasyonlarına neden olabilir.
Genetik durumlar: Bazı genetik durumlardan etkilenmek veya taşıyıcı olmak, hamilelik sırasında komplikasyon riski veya durumu bebeğe geçirme riski taşıyabilir.