28 Kasım 1912: Arnavutların Bağımsızlığını İlan Ederek Osmanlıdan Ayrılması
28 Kasım'da Türkiye'de neler yaşanmıştı? Tarihte bugün hangi gelişmeler oldu? 28 Kasım 1912: Arnavutların Bağımsızlığını İlan Ederek Osmanlıdan Ayrılması. 28 Kasım 1919: Maraş Halkının Fransızlara Karşı Ayaklanması. 28 Kasım 2014: Savcı Sacit Kayasu’nun Vefatı. İşte detaylar...
28 Kasım 1912: Arnavutların Bağımsızlığını İlan Ederek Osmanlıdan Ayrılması
Balkan Savaşı, dört Balkan devletinin kurduğu ittifak ile Osmanlı Devleti arasında oldu. 8 Ekim 1912’de Karadağ’ın, 17 Ekim’de Bulgaristan ve Sırbistan’ın ve bir gün sonra da Yunanistan’ın Osmanlı Devleti’ne savaş ilan etmeleriyle başladı.Osmanlı Devleti’nin Balkan devletleri ile mücadelesinden faydalanan Arnavutluk, 28 Kasım 1912’de bağımsızlığını ilan etti.İttihatçıların uyguladığı politikalar Balkan memleketlerinin Osmanlı’dan ayrılması ile neticelenmiş ve toprak kayıpları artarak devam etmiştir.
Makedonya'da ortaya çıkan Malisur ve Bulgar meselelerine karışmayan Arnavutlar, Hakkı Paşa kabinesinin büyük hataları sonucu olarak (Arnavut halkından silahlarını toplamak, güya ıslahat yapmak gayesiyle Arnavutlar tehdit edilip, muhalefetteki mebuslarını mahvetmek için İttihat ve Terakki tarafından bölgede sıkıyönetim ilan edilip hapsedildi, idam edildi, işkencelerle öldürüldüler) silahlarını ellerinden almak gibi hareketlerle, onları susturduklarından, İttihatçılara düşman olan Arnavutluk halkı münasip bir zamanda cemiyetten intikam almak sevdasına düştüler.
Arnavutlar'ın, Malisur'lar ve Bulgar komitelerinin hareketlerine karşı İttihat ve Terakki Hükümetinin gösterdiği acizlikten de faydalanacakları tabii idi. Malisur'lara verilen müsaadeyi, Bulgarlara karşı gösterilen aczi gören ve bilen Arnavutlar, ayaklanmaya hazırlandılar. Zaten bu sırada Balkanlar'da da yavaş yavaş bir ittifak uyanmaya başladı.(Selahaddin,1989:47)
Bütün bunlar her tarafta ve bilhassa Arnavutluk'ta hoşnutsuzluk yarattı. Halkı yıldırmak için derhal Arnavutluk'a sefer açılarak Rumeli'de düşmana karşı devletin ilk müdafaa kalesi olan Arnavutluk yakılıp yok edildi. (Rey,2007:40-41-42)
Fakat tahammül hususunda anlayışı diğerleri kadar geniş olmayan Arnavutlar bu son saldırıyla taştılar. Âlimler derler ki kabahati kabahatle örtmeye çalışmak fena bir siyasettir, sonunda sahibini mağlup ve rezil eder. Fakat İttihad ve Terakki reisleri böyle düşünmediler. Arnavutların cüretkârane şikayetlerini kanlı bir darbeyle susturma yolunu seçerek Arnavutluk seferini açtılar.Bu sebeple Arnavutluk'ta isyan çıkması üzerine Arnavutları cezalandırmak için toplarla mitralyözlerle donanmış bir büyük kuvvet gönderilip Kuzey Arnavutluk baştanbaşa vuruldu. (Rey,2007:178-179-180)
28 Kasım 1919: Maraş Halkının Fransızlara Karşı Ayaklanması
28 Kasım 1919 Tarihinde Fransızlar Maraş'ta kentin kalesine Osmanlı bayrağının çekilmesini yasaklamışlar. Halk camiye toplanıp sancağı kapmış, büyük bir yürüyüşle sancağı kaleye çekmişti.
Olay bu kadarla yatışmamış. Halk havaya ateş ederek “Yaşasın Osmanlı "diye bağırmış. Daha sonra ellerinde Türk bayrağı olduğu halde Hükümet konağına doğru yürüyüp “Guvernör Vahanyan’ı istemeyiz” diye haykırmışlar. Vahanyan alçağına da çok güzel bir sopa çekmişler. Çerkez nöbetçilerin silahlarını ellerinden alarak onlara da temiz bir dayak atmışlar.(Gerede-Önal-2003:132)
28 Kasım 2014: Savcı Sacit Kayasu’nun Vefatı
Sacit Kayasu, 21 Ekim 1952 tarihinde Denizli’ye bağlı Babadağ’da doğmuş, 1975 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi‘nde yüksek öğrenimini tamamlamış,1977 yılında avukatlığa başlamış, 1988 yılına kadar Denizli’de avukatlık yapmıştır.
Sacit Kayasu, 4 Ağustos 1988 tarihinde fiilen savcılığa başlamıştır. 12 yıl avukatlık yaptıktan sonra savcı olmuştur. Cumhuriyet Savcısı Sacit Kayasu, 28 Mart 2000 tarihinde, Adana Cumhuriyet Savcısı olarak görev yapmaktayken, 1980 darbesini gerçekleştiren Kenan Evren hakkında darbe yapmak ve anayasal suç işlemekten ötürü iddianame düzenlemiştir.
Bu olayın ardından, Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu (HSYK), Kayasu’nun evine davet ettiği gazetecilere açıklama yaptığı ve iddianame suretlerini dağıttığı gerekçesiyle yargılanmasına izin vermiştir. HSYK, Kayasu’ya 30 Mart 2000 tarihinde kınama cezası vermiş; önce açığa alınmış ve arkasından da meslekten ihraç edilmek üzereyken emeklilik hakkını elde etmiş olduğu için emekliliğini talep etmiş ve emekli olmuştur.
Adana Cumhuriyet Başsavcılığı, Kayasu’nun düzenlediği iddianameyi işleme koymamış ve Anayasanın Geçici 15. maddesi uyarınca işlem yapılmasına gerek olmadığına karar vermiştir.
Kayasu hakkında, görevi kötüye kullanmak ve askeri kuvvetleri tahkir ve tezyif iddialarıyla mahkumiyet kararı verilmiş, bu ceza ertelenmiştir. Verilen karar Yargıtay 9. Ceza Dairesi ve Yargıtay Ceza Daireleri Genel Kurulu tarafından onanmıştır.
20 Nisan 2000’da savcılık görevinden uzaklaştırılan Kayasu, HSYK kararıyla 27 Şubat 2003 tarihinde meslekten ihraç edilmiştir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin Vermiş Olduğu İhlal kararı Sacit Kayasu, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine başvurmuş, mahkeme 13 Kasım 2008 tarihinde Sacit Kayasu’nun “ifade özgürlüğünü kısıtladığı” için Türkiye Cumhuriyeti’ni 41 bin EURO tazminat ödemeye mahkum etmiştir.
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi‘nin (AİHS) 13. ve 10. maddelerine aykırı davranıldığı iddiasıyla yapılan başvuruyu karara bağlayan AİHM, Kayasu Kararını oybirliğiyle vermiştir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde kazandığı dava sonrası avukatlık yapmak isteyen Kayasu’nun baro levhasına yazılma talebi İstanbul Barosu tarafından reddedilmiş; Barolar Birliğine yapılan itiraz sonucunda İstanbul Barosuna kayıt olmuştur. Eski Cumhuriyet Savcısı Sacit Kayasu, 28 Kasım 2014’te İstanbul’da tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetmiştir.