Hesperian Health Guides
Yağmur suyunun toplanması
Güvenli su sağlamanın en kolay ve etkili yollarından biri yağmur suyunu toplamaktır. Aşırı hava kirliliği olmadıkça yağmur suyunu içmek güvenlidir. Yağmur suyu biriktirmek hem su azlığı hem de su güvenliği açısından iyi bir çözümdür.
Yer üstü depolar evlerin hemen yanına yapılabilir. Çatı yağmur suyunu yakalayıp depoya yönlendirir. Teneke ya da oluklu sacdan yapılan çatılar daha iyi iş görür. Sazdan yapılan çatılar çok fazla toz tuttuğu için güvenli değildir. Kurşun, asbest ya da katran kullanılan çatılardan gelen su da zehirli kimyasallar yönünden güvenli değildir. Yağmur suyu toplanan fıçıların temiz olduğundan ve daha önce petrol ya da pestisidler gibi zehirli kimyasalların saklanması için kullanılmadığından emin olun.
|Yağmur suyunu toplamak için teneke çatı kullanılması|
Yer kaptajları yüzey akıntılarını ve yağmur sularını toplar. Basit bir kaptaj oluşturmak için yere bir çukur kazın ve toprağı sıkıştırın ya da kille, betonla, tuğlayla veya plastik kaplamayla döşeyin. Bu hazneler hayvanları sulamak ya da banyo suyu toplamak için kullanılabilir. Yer kaptajı içme suyu için kullanılacaksa hayvanları uzak tutmak için çevresine çit çekilmelidir. Yer kaptajlarından alınan su içmeden önce temizlenmelidir.
Çatılardan ya da yerdeki havuzlardan biriktirilen su depolanmak için yer altı sarnıçlarına yönlendirilebilir. Bu, suyu serin tutmak ve korumak için iyi bir yöntemdir. Ayrıca yerüstü depoları yapmaktan ya da almaktan daha ucuza da gelebilir.
Yağmur suyunun içim için güvenli hale getirilmesi
Güvenle içilebilmesi için yağmur suyu kirlenmekten korunmalıdır. Biriktirdiğiniz suyun güvenli olması için:
- Yağmurlu mevsimden önce depoyu, giriş borusunu, çatıyı ve çatı oluklarını temizleyin.
- Daha önce petrol, pestisid ya da diğer zehirli kimyasallar için kullanılmış kaplarda asla su biriktirmeyin.
- Yılın ilk yağmurlarının depoyu temizlemek için akıp gitmesine izin verin.
- Depoyu örtün, giriş yerine haşerelerin, yaprakların ve çerçöpün girmesini önlemek için tel ya da süzgeç takın. Böylece sivrisineklerin üremesi de engellenir.
- Suyu mümkünse musluktan akıtın. Su, kova ya da başka kaplarla alınıyorsa bunların temiz olduğundan emin olun.
- Ek bir güvenlik önemli olarak depoya klor ekleyin ya da su filtresi takın.
- Suyu karıştırmayın ya da hareket ettirmeyin. Böylece, çerçöp ve mikroplar çökecek ve dipte kalacaktır.
- Çatının zaman zaman süpürülmesi de toplanan yağmur suyunun temiz olmasına yardım eder.
Çölde yağmur suyunun toplanması
Hindistan’ın Racastan eyaletindeki Tar Çölü’nde yağmur suyu köylerde “naadi” denen havuzlarda toplanır. Köydeki herkes, hatta oradan geçenler bile naadi suyunu kullanır.
Köydeki herkes naadiyi koruyup gözetmeye çalışır. Töreler naadinin kenarındaki ya da yağmur suyunun toplanıp naadiye akıtıldığı yerlerdeki ağaçların kesilmesini yasaklar. Hayvanlar naadiden uzak tutulur, insanlar naadi çevresine büyük ya da küçük abdestlerini yapamazlar. Ayda bir kere, ayın görülmediği gün, köydeki herkes naadide biriken kum ve mili temizlemek için seferber olur. Kazılınca naadi derinleşir, dipte biriken mikroplar da uzaklaştırılır. Kazdıktan sonra köylüler suyun dinlendirerek yeniden berrak hale gelmesini beklerler. Toplum üyeleri bu şekilde bir araya gelerek sularını korurlar.