Ağız boşluğunun astarı, çeşitli nedenlerle çabuk kurumaya eğilimlidir. Ağız açıldığında dış ortama maruz kalır, ağızdan nefes alırken veya konuşurken hareketli havaya maruz kalır ve nem kaybını önleyecek cilt gibi su geçirmez bir tabakaya sahip değildir.
Bununla birlikte, vücudun kuruma riskine karşı koyan mekanizmaları vardır. Bazen bu mekanizmalar yeterli olmadığında veya kesintiye uğradığında ağız kuruluğu ortaya çıkar. Ağız kuruluğu, birçok hastalıkta ve hatta bazı ilaçların kullanılmasıyla ortaya çıkabilen bir semptomdur. Bazı durumlarda uyurken ve sabah uyanınca daha yoğundur.
Ağız Nemi
Ağızdaki nem, mukus ve tükürük gibi sürekli bir salgı kaynağı ile korunur . Bu salgılar, tükürük bezlerinden ve ağzı kaplayan küçük salgı hücrelerinden kaynaklanır. Tükürüğün birden fazla etkisi vardır. Ağzın iç astarını nemlendirmenin yanı sıra, amilaz gibi ağza giren yiyecekler üzerinde etkili olan sindirim enzimleri de içerir. Ayrıca yiyeceklerin ağızdan boğaza hareketini kayganlaştırmaya da yardımcı olur.
Tükürüğün ayrıca antimikrobiyal etkisi vardır ve bakteri gibi mikropların enfeksiyona neden olmasını engeller. Ağzın iç tabakasındaki nemin çoğu, tükürük bezleri tarafından salgılanan tükürükten gelir . Üç ana tükürük bezi, parotis, submandibular ve sublingual bezlerdir. Tükürük salgısı, tükürük bezlerini uyaran veya engelleyen sinirler boyunca düzenlenir.
Azaltılmış Tükürük ve Hareketli Hava
Ağız kuruluğu öncelikle iki nedenden dolayı oluşur:
- Tükürük bezlerinin yeterince uyarılmaması, yeterli tükürük üretememesi veya tükürüğün çıkışını engelleyen bir tıkanıklık olması nedeniyle tükürük salgısının azalması .
- Hareket eden havanın kurutma etkisi vardır ve ağız boşluğu, ağızdan nefes alma, konuşma, öksürme ve sigara içmek gibi diğer oral aktivitelerle nemi tutamaz.
Bu nedenle ağız kuruluğu durumunda bu iki faktöre dikkat edilmelidir. Gece uyurken tükürük üretiminin azalması normaldir. Benzer şekilde, kısa süreler için ağızdan nefes almanın gerekli olabileceği yorucu fiziksel aktiviteden sonra ağzın kuruması normaldir.
Ağızdan hava akışı nedeniyle aşırı konuşma veya sigara içme gibi davranış veya yaşam tarzı faktörleri. Bununla birlikte, ağız kuruluğuna neden olan bu faktörlerin hiçbiri sorumlu değilse, olası patolojik (hastalık) nedenler için tıbbi olarak araştırılmalıdır.
Uyurken Ağız Kuruluğu
Ağız kuruluğunun nedenlerinden herhangi biri sabahları ağız kuruluğundan da sorumlu olabilir. Bununla birlikte, bu nedensel durumlardan bazıları sabah ağız kuruluğu veya uykudan sonra ağız kuruluğu ile kendini gösterir. Semptomları bildirirken yapılan yaygın hatalardan biri, artan susuzluğu ağız kuruluğu ile karıştırmaktır. Diyabet, genellikle ağız kuruluğuna neden olduğu söylenen ancak aslında artan susuzlukla ilişkili olduğu durumlardan biridir.
Tıkalı burun
Burun tıkanıklığı, özellikle sabahları ağızdan nefes alma nedeniyle ağız kuruluğunun en yaygın nedenlerinden biridir. Kısmen tıkalı bir burun bile ağız kuruluğuna neden olabilir, çünkü daha kolay olduğu için kişi uyurken içgüdüsel olarak ağzından nefes alır. Tıkanmış bir burun, soğuk algınlığı gibi viral enfeksiyonlarda olduğu gibi akut olabilir veya çok yıllık rinitten muzdarip kişilerde olduğu gibi kronik olabilir.
Horlama
Şimdi Çevrimiçi Bir Doktora Sorun!
Horlama, uyurken ağız kuruluğunun bir başka yaygın nedenidir. Solunum sırasında boğazdaki dokunun gevşeyip hava akımıyla titreşmesiyle oluşur. Tüm horlayanlar ağızdan nefes almayacak, ancak çoğu ağızdan nefes alma eğilimindedir. Sonuç olarak, ağız boşluğundan geçen hava akışı, uyurken azalan tükürük salgısı ile daha da şiddetlenen ağız kuruluğuna neden olur.
Uyku Apnesi
Uyku apnesi, uyku sırasında solunumun kısa bir süreliğine durması durumudur. Obstrüktif ve santral olmak üzere iki tipi vardır. Obstrüktif uyku apnesi daha sık görülen tiptir ve boğaz dokusu çok gevşeyip hava yollarını tıkadığında ortaya çıkar. Merkezi uyku apnesi, beynin solunum kaslarının gerektiği gibi çalışması için uygun sinyalleri göndermediği yerdir. Horlama genellikle uyku apnesinde oluşur ve ağız kuruluğu da aynı nedenle ortaya çıkabilir.
dehidrasyon
Dehidrasyon, yetersiz sıvı alımının veya aşırı sıvı kaybının vücutta normalden daha düşük sıvı seviyesine yol açması durumudur. Çok hafif durumlarda hafif ağız kuruluğu dışında neredeyse hiçbir belirti olmayabilir. Dehidrasyon genellikle ishal ve kusma ile telaffuz edilir. Ancak gün içinde yeterince su içmeyen, kafeinli içecekler veya alkol gibi idrar söktürücüler tüketen ve sıcak havaya maruz kalan bir kişi de susuz kalabilir.
İlaç tedavisi
Ağız kuruluğu, ister reçetesiz ister reçeteli olsun, hemen hemen tüm ilaçların ortak yan etkilerinden biridir. Bir kişi yatmadan önce ilaç alırsa sabah ağız kuruluğu daha belirgin olabilir. Kullanıldığında ağız kuruluğunun daha olası olduğu bazı ilaçlar vardır. Buna diüretikler (“su hapları”), belirli antidepresanlar ve bulantı ve vertigo tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar dahildir.
Akıl sağlığı
Anksiyete ağız kuruluğunun yaygın bir nedenidir. Genellikle sabaha özgü değildir. Ancak, uyanmak ve anksiyetenin olası nedenini hatırlamak semptomları tetikleyebilir. Bazen ağız kuruluğu psikolojik nedenlere bağlı olabilir. Psikojenik polidipsi olarak bilinen bir durum, bir kişinin her zaman susadığı yerdir. Bu susuzluk bazen şeker hastalığında artan susuzluğa benzer şekilde ağız kuruluğu olarak algılanır.
Sjögren sendromu
Sjögren sendromu , yetersiz tükürük salgısı nedeniyle ağız kuruluğunun olduğu otoimmün bir durumdur. Genellikle başlangıçta gözden kaçan ve diğer durumlar için yanlış teşhis edilen yaygın bir romatolojik durumdur. Ağız kuruluğu gün boyunca oluşur ve konuşma ve ağızdan nefes alma ile kötüleşir. Bununla birlikte, uyku ile tükürük salgısının daha da azalması nedeniyle sabahları daha kötü hissedebilir.