Mondros ve İşgaller Konu Kavrama Testi
1- Osmanlı Devleti’nin, çok ağır şartlar içeren Mondros Ateşkes Antlaşması’nı imzalamasında Wilson İlkele-ri’nin yol açtığı iyimserliğin de etkisi vardır.
Bu durum, aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir?
A) İtilaf Devletleri arasında görüş ayrılığı çıktığının
B) Anadolu’nun işgal edilmeyeceğinin düşünüldüğünün
C) İtilaf Devletleri’nin işgallerden vazgeçtiğinin
D) Osmanlı Devleti’nin ABD ile anlaştığının
E) Gizli antlaşmaların uygulanmasından vazgeçildiğinin
2- Rusya’nın Birinci Dünya Savaşı’ndan çekilmesi üzerine, Anlaşma Devletleri, Boğazlar ve Doğu Anado-lu’nun geleceğini yeniden ele almışlar; Boğazlar üzerinde ortak denetim kurmayı kararlaştırmışlardır.
Bu bilgiye dayanarak, aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
A) Birinci Dünya Savaşı sırasında yapılan gizli antlaşmalar değişikliğe uğramıştır
B) Gizli antlaşmaların değişikliğe uğramasında, Rusya’nın savaştan çekilmesi etkili olmuştur
C) Rusya, Boğazlar üzerindeki tarihi emellerinden vazgeçmiştir
D) Rusya savaştan çekilmekle, daha önce elde ettiği bazı hakları kaybetmiştir
E) Boğazlar üzerinde ortak denetim kurulması, Boğazların stratejik önemini yansıtmaktadır
3- Mondros Ateşkes Antlaşması’nın en temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Osmanlı – Alman ilişkilerini sınırlandırması
B) Osmanlı’nın savunma gücünü zayıflatması
C) Osmanlı’nın varlığına fiilen son vermesi
D) Haberleşme araçlarını Anlaşma Devletleri’nin kontrolüne bırakması
E) Yeraltı kaynaklarını Anlaşma Devletleri’nin denetimine bırakması
4- Aşağıdakilerden hangisi, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın hükümlerinden biri değildir?
A) Demiryolları İtilaf Devletleri tarafından denetlenecek
B) İzmir ve çevresi Yunanistan’a bırakılacak
C) Toros tünelleri işgal edilecek
D) Osmanlı orduları terhis edilecek
E) İtilaf Devletleri gerektiğinde stratejik noktaları işgal edebilecekler
5- 1915-17 yılları arasında İngiltere, Fransa, Rusya ve İtalya, Osmanlı topraklarını paylaşmak üzere bazı gizli antlaşmalar yaptılar. Fakat bu planlar daha sonra değişikliğe uğradı.
Mondros’tan sonra meydana gelen aşağıdaki gelişmelerden hangisi, gizli antlaşmaların değişikliğe uğradığının bir kanıtıdır?
A) Adana yöresinin Fransız denetimine terk edilmesi
B) Boğazlar üzerinde İtilaf Devletleri’nin ortak denetim kurması
C) Antalya yöresinin İtalyan nüfuzuna terk edilmesi
D) Demiryollarının İtilaf Devletleri denetimine girmesi
E) Osmanlı ordularının bir kısmının terhis edilmesi ve cephanelere el konması
6- Osmanlı Devleti’nin, oldukça ağır koşullar taşıyan Mondros Ateşkes Antlaşması’nı onaylamasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu savunulamaz?
A) Bulgaristan’ın savaştan çekilmesiyle Almanya ile bağlantısının kesilmesi
B) Güney cephesinin bütünüyle çökmesi
C) Halkın savaşın ağır koşulları altında ezilmiş olması
D) Wilson İlkeleri’nin bir güven kaynağı haline gelmesi
E) İtilaf Devletleri’nin Osmanlı’yı bölmekten vazgeçmiş olması.
7- Mondros Mütarekesi’nin aşağıdaki maddelerinden hangisi, egemenlik haklarımızı bütünüyle tehdit et-tiği için, halkımızın en çok tepki gösterdiği hüküm haline gelmiştir?
A) Tüm iletişim ve ulaşım araçları denetlenecek
B) Liman ve tersaneler denetim altına alınacak
C) Güvenlik tehlikesinin sözkonusu olduğu durumlarda stratejik yerler işgal edilecek
D) Toros Tünelleri kontrol altına alınacak
E) Mayın tarlalarının yerleri gösterilecek ve imhasına yardım edilecek
8- İtilaf Devletleri donanmasının İstanbul önlerine gelmesiyle birlikte Doğu Trakya ile Anadolu arasındaki bağlantı kesildi.
Bu durum aşağıdakilerden hangisinin bir sonucudur?
A) Mondros Mütarekesi
B) Sevr Antlaşması
C) Mudanya Antlaşması
D) Ankara Antlaşması
E) Moskova Antlaşması
9- Aşağıdakilerden hangisi, Mondros Ateşkes Antlaşması’nın sonuçlarından biri değildir?
A) Anadolu’nun yer yer işgal edilmesi
B) Ulusal direniş örgütlerinin kurulması
C) Azınlık derneklerinin harekete geçmesi
D) Silahlı direniş cephelerinin kurulması
E) Batı Trakya’nın Yunanistan’a terk edilmesi
10- İtilaf Devletleri, Mondros Mütarekesi’nden sonra Osmanlı’yı bölmeye yönelik planlarını uygulamak üzere harekete geçtiler.
Aşağıdakilerden hangisi, bu durumun bir sonucu değildir?
A) Antep, Urfa ve Maraş’ın işgal edilmesi
B) Musul’un işgal edilmesi
C) Batı Trakya Türklerinin azınlık durumuna düşmesi
D) Anadolu halkının sömürgeciliğe karşı mücadele başlatması
E) Boğazlardaki stratejik mevkilerin işgal edilmesi
11- İtilaf Devletleri’nin, Mondros Mütarekesi’ne “Doğu’daki altı ilde bir karışıklık çıkarsa bu yerler işgal edi-lecektir” hükmünü koymaktaki asıl amaçları aşağıdakilerden hangisidir?
A) Doğu Anadolu’da ıslahat yapılmasını sağlamak
B) Bu illerin Ermenilere verilmesine zemin hazırlamak
C) İşgallerin kalıcı olmadığını kanıtlamak
D) Bölge halkının güvenliğini sağlamak
E) Doğu Anadolu’nun kalkınmasına katkıda bulunmak
12- Mondros Ateşkes Antlaşması’nın aşağıdaki hükümlerinden hangisi, doğrudan Osmanlı Devleti’nin “savunma gücünü” ortadan kaldırmaya yöneliktir?
A) Boğazlar uluslararası ticarete açılacak
B) Liman ve tersanelerden faydalanılacak
C) Ordu terhis edilecek ve silahlara el konacak
D) Tüm mayınlar imha edilecek
E) İtilaf Devletleri vatandaşı olan savaş esirleri serbest bırakılacak
13- Mondros Ateşkes Antlaşması’nda, aşağıdakilerden hangisiyle ilgili bir hüküm yoktur?
A) Demiryolları
B) İletişim araçları
C) Boğazlar Komisyonu
D) Ordunun terhisi
E) Toros tünelleri
14- Birinci Dünya Savaşı yıllarında yapılan gizli antlaşmalara göre İzmir ve çevresi İtalya’ya bırakılmıştı. Fa-kat İngiltere, Paris Barış Konferansı sırasında, “Batı Anadolu’da halkın çoğunluğunun Rumlardan oluş-tuğunu” ileri sürerek, bu bölgenin Yunanistan’a verilmesini sağladı.
Paylaşım planlarındaki bu değişikliğe dayanarak, aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
A) İngiltere ve İtalya arasında çıkar çatışması vardır
B) İngiltere, İtalya’nın Doğu Akdeniz’de güçlenmesinden çekinmektedir
C) Bölge nüfusunun Rumlardan oluştuğu dünya kamuoyu tarafından da kabul edilmiştir
D) Anlaşma Devletleri arasında görüş ayrılığı çıkmıştır
E) İngiltere, Yunanistan’ı daha kolay yönlendirebileceğini düşünmüştür
15- Mondros Mütarekesi’nde yer alan “İtilaf Devletleri, güvenliklerini tehdit edici bir durum ortaya çıktığında stratejik yerleri işgal edebileceklerdir” hükmü öncelikle aşağıdaki Wilson İlkeleri’nden hangisine aykırı bir uygulamadır?
A) Yenenler yenilenlerden savaş tazminatı almayacak
B) Türklerin çoğunlukta oldukları bölgelere kesin egemenlik hakkı tanınacak
C) Boğazlar tüm devletlere açık olacak
D) Azınlıklar, çoğunluğu oluşturdukları yerlerde bağımsız devletlerini kurabilecek
E) Uluslararası sorunları çözmek üzere bir kurul oluşturulacak
16- Mondros Mütarekesi’nin aşağıdaki hükümlerinden hangisinin görünür amacı asayiş ve güvenliği sağlamak olmasına rağmen, asıl amacı, ileride yapılacak işgallere karşı ulusal direniş hareketinin oluşmasını önlemektir?
A) Boğazların her iki yakasına el konacak
B) Donanma ve tersane denetim altına alınacak
C) Osmanlı askeri gücü küçük bir jandarma birliği ile sınırlandırılacak
D) Gerektiğinde stratejik yerler işgal edilecek
E) Mayın tarlalarının yerleri tespit edilerek, mayınlar imha edilecek
17- Mondros Mütarekesi, bir ateşkes antlaşması olmasına rağmen, barış antlaşması gibi uygulamaya kona-rak Anadolu yer yer işgal edilmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi, bu durumu kolaylaştıran bir faktör değildir?
A) İşgallere gerekçe olarak Hristiyanların katledildiğinin ileri sürülmesi
B) Azınlık faaliyetlerinin işgalleri kolaylaştırıcı bir nitelik taşıması
C) Hükümetin işgallere karşı sessiz kalması
D) İşgallere karşı cemiyetlerin kurulması
E) Ateşkes koşullarının bir barış antlaşması niteliği taşıması
18- I. Dünya Savaşı’ndan sonra;
• İtilaf Devletleri, Anadolu’yu paylaşma konusunda anlaşmazlığa düştüler,
• Mondros Mütarekesi bir barış antlaşması gibi yürürlüğe konarak Anadolu işgal edildi.
Aşağıdakilerden hangisi, bu gelişmelerin yol açtığı ortak sonuçlardan biridir?
A) Fransa’nın Anadolu’dan çekilmesi
B) Sevr Antlaşması’nın geç imzalanması
C) Lozan Barış Antlaşması’nın onaylanması
D) Yunanistan’ın İzmir’den çıkarılması
E) Londra Konferansı’nın karar almadan dağılması
19- Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı yönetiminin işgaller karşısında sessiz kalmasının yol açtığı sonuç-lardan biri değildir?
A) İşgaller karşısında halk direnişinin başlaması
B) Genelgelerle ulusal bilincin uyandırılması
C) Kongrelerle direniş hareketinin organize edilmesi
D) Silahlı mücadelenin terk edilerek propagandaya ağırlık verilmesi
E) Protesto gösterileri ve mitinglerin düzenlenmesi