Türkiye'de, çalışan kadınların yüzde 14'ü işyerinde tacize uğruyor. İngiltere'de ise kadın milletvekilleri parlamentoda cinsel ayrımcılık içeren sözlü saldırılara maruz kalıyor. Sabancı Üniversitesi İstanbul Politikalar Merkezi ve Açık Toplum Enstitüsü'nün katkılarıyla yapılan bir araştırma, kadınların çalışma yaşamında karşılaştıkları olumsuzlukları gözler önüne serdi.
Araştırmaya göre çalışan kadınların yüzde 14'ü işyerinde cinsel tacize uğruyor, ancak yine kadınların çoğu cinsel taciz konusunda şikayetçi olmuyor. Ve özellikle küçük yerleşim birimlerindeki kadınlar bu konuda konuşmamayı tercih ediyor. Bu nedenle söz konusu oranın daha yüksek olmasından endişe ediliyor.
Eğitim sektöründe çalışan kadınların yüzde 15'i, gıda sektöründe çalışanların ise yüzde 11'i cinsel tacizle karşılaşıyor. Hastanelerde ise cinsel taciz daha yaygın. Hemşirelerin yüzde 41'i, doktorların yüzde 23'ü sağlık kurumlarında taciz olduğunu kabul ediyor.
İngiltere'de kadın milletvekilleri arasında yapılan bir anket de parlamentoda kadınların hâlâ saldırılara ve aşağılamalara hedef olduklarını gösterdi. Başkent Londra'daki Birkbeck Koleji tarafından düzenlenen ankete katılan 83 kadın milletvekili, cinsel ayrımcılık içeren sözlü saldırılara, erkeklerin baskılarına ve fiziksel aşağılamalara hedef olduklarını söylediler. Anketin sonuçlarını değerlendiren, ilk kez 1997 yılında İşçi Partisi'nden parlamentoya giren Oona King, daha milletvekili seçilmeden siyasi ortamdaki erkek hakimiyetinin farkına vardığını belirtti.
Bu nedenle yapılan anketin sonuçlarına bütün kalbiyle inandığını belirten King, Avrupa Parlamentosu'nda görev yaptığı sırada, partisinden bir milletvekilinin kendisine 10 bin sterlin karşılığında birlikte olma teklifinde bulunduğunu açıkladı. King, söz konusu kişiye "Cehenneme git" yanıtını verdiğini söyledi. (SD)
Cumhuriyet, 9 Aralık 2004
Av.Habibe Yılmaz Kayar
İstanbul Barosu
Radikal
10/08/2004 Adnan KESKİN
--------------------------------------------------------------------------
BİA (Ankara) - Yargıtay, cinsel taciz mağduru kadınların "Şahit yoktu, tek başımaydım. Şikâyet etsem bile kanıtlayamam" korkusunu bitirecek tarihi bir karar vererek, şahit olmasa da cinsel taciz suçlarına ceza verilmesi dönemini başlattı.
Görgü şahidi olmadığı halde, yanında çalışan avukata sarkıntılık suçundan sekiz ay hapse mahkûm edilen avukatın cezası Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafından oybirliğiyle onandı.
Yaygın olarak çalışan kadınların şikâyetçi olduğu "gizli taciz" suçunu cezalandırmaya kapı aralayan Yargıtay kararı, "Suç kanıtı olarak mutlaka görgü tanığı aranması, birçok olayın karşılıksız ve cezasız kalması gibi hukuken istenmeyen sonuca yol açar" gerekçesine dayandırıldı.
Sanık avukatın "İftiradır" savunmasını, "Yakınıcının başkasını zarara uğratmak isterken, kendisini zarara uğratması insanın doğasına aykırıdır" diyerek reddeden Yargıtay, suçun yanında çalıştırdığı kişiye yönelik işlenmesini cezada alt sınırı aşma nedeni saydı.
Yargıtay, "İffete taarruz cezasının paraya çevrilmesi suçu özendirir" görüşüne de kararında yer verdi.
Avukattan avukata taciz
Tacizcilerin cezalandırılmasında kadınlara cesaret veren Yargıtay kararına konu dava, 2001 yılında Ankara'da yaşanan olayla gelişti. Ankara Barosu avukatlarından avukat M.T nin bürosunda işe başlayan avukat E.C. büroda yalnız bulundukları sırada avukatın kendisini yanaklarından öptüğünü ve onun da kendisini öpmesini istediğini belirterek, savcılığa şikâyette bulundu.
Ankara Başsavcılığı, bunun üzerine sanık avukat M.T ye Türk Ceza Kanunu'nun (TCK) 421. maddesindeki sarkıntılık suçundan altı aydan iki yıla kadar hapis istemiyle dava açtı.
İftira savunması geçersiz
Davaya Ankara 9. Sulh Ceza Mahkemesi Yargıcı A.Z.D baktı. Sanık avukat, yargılama boyunca sarkıntılık suçlamasını reddetti, şikâyetçinin "iş konusunda yetersiz olması nedeniyle kendisini birkaç kez uyardığı" için kendisine iftira attığını öne sürdü ve beraatını istedi.
Ancak, bu klasik savunmaları inandırıcı bulmayan yargıç A.Z.D., avukat E.C.'nin yaşadığı şoku ve olayın hemen ardından ağlayarak aktardığı arkadaşını da dinledi. Bu tanık, olay sonrası büroya gittiğini, arkadaşının durumu kendisine anlattığını, daha sonra sanığı ayıplayarak şikâyetçi olmak üzere bürodan ayrıldıklarını anlattı. Yargıç da bu ifadeleri ciddiye alarak
sanığı şu gerekçelerle cezalandırdı:
Suç cezasız kalır: Olayın görgü tanığı ve maddi delilin bulunmadığı muhakkaktır. Ancak tarafların ve olayın özellikleri göz ardı edilerek suç kanıtı olarak mutlaka tanık aranması birçok olayın da cezasız kalması gibi hukuken tecviz olunmayacak bir sonuca yol açar ki, uygulamada da böyle bir anlayış
zorunlu görülmemektedir.
Doğaya aykırı: Söz konusu olan olayda henüz avukatlık mesleğinin başlangıcında bekâr genç bir bayan olup kendisiyle ilgili böyle bir iddiayı ortaya koymasında toplumumuzda hâkim olan sosyal ve ahlaki değerler de gözetildiğinde, kişiliğinin ve mesleki saygınlığının zarara uğrayacağı muhakkaktır. Başkasını zarara uğratmak isterken kendisini zarara uğratması
insanın doğasına aykırı bir olgudur.
Başka yollar bulabilirdi: İddia bir an, savunma tarafının ileri sürüldüğü gibi şikâyetçinin sanığın mesleki yetersizliği nedeniyle kendisini uyarması vs. nedeniyle kırgınlıkla iftira ettiği düşünülse dahi.. kendisine zarar vermeyecek başka yol-yöntemlere başvurma olanağının varlığı karşısında bu düşünceye
geçerlilik ve üstünlük tanımak hayatın olağan akışına uygun değildir. Bu itibarla yakınıcı tanıklarının anlatımları gibi yan delillerle doğrulanan kendi iffetini ortaya koyarak ileri sürdüğü iddiaları mahkemezice sabit görülerek
sanığın eylemlerinin sübutunu kabul için yeterli görülmüştür.
'Şikâyetçi sanığa güvenmiş'
Çalışanı istismar: Sanık yaşı ve mesleki yönden deneyimli bir kimse olup yakınıcı da bu özelliği itibarıyla kendisine güven duyarak yanında çalışmaya başlamış, diğer anlatımla birbirine yabancı iki insan olmayıp sanık kendisinden
deneyimsiz bir kimsenin ekonomik beklentilerini karşılamak durumunda olan bir hukukçu, yakınıcı da sanığı gözetiminde ekonomik ihtiyaçlarını karşılamak ve mesleki yönden gelişmeyi amaçlayan sanığa bağımlı bir insandır. Yakınıcının bu
bağımlılığının istismar edilmesi suretiyle suçun işlenmiş olması oluşu ve suçun işlenmesindeki davranış ve ısrarı itibarıyla suç işleme konusundaki karşılığı gözetilerek, asgari hadler aşılmak suretiyle ceza tayininin kişilik ve eylemine
uygun olacağı düşünülmüştür.
Cezası ertelendi
"Yine suç aşamasındaki konumu ve davranışları itibarıyla verilen hapis cezasının paraya çevrilmesinin uygun olmayacağı, iffete taarruz cezasının paraya çevrilmesinin suçu özendireceği ve caydırıcılığı ortadan kaldıracağı değerlendirmesiyle para cezasına çevrilmesi uygun görülmemiştir."
Yargıç sanığa TCK 421. madde uyarınca "takdiren ve teşdiden" sekiz ay hapis cezası verdi, bu cezada indirim yapmadı, ancak sanığın "sabıkasız oluşu ve sosyo-kültürel durumu"nu gerekçe gösterip bu cezayı erteledi.
Daha sonra karar sanık avukat tarafından temyiz edildi. Yargıtay 5. Ceza Dairesi, tacizden mahkûm avukatın tüm itirazlarını reddetti ve mahkemenin alt
sınırdan uzaklaşarak verdiği sekiz aylık hapis cezasını oybirliğiyle onaylarak kesinleştirdi. (AK/BB)
Çalışan kadına iş yerinde cinsel taciz ve istismar maalesef son yıllarda yaygın olarak işlenen suçlardan birisi durumunda . Bu suçun artmasının nedenlerinden birinin de suç mağdurlarının bunu çeşitli saiklerle gizlemeleri olduğunu düşünüyorum . Tabii ki işyerlerinde amir veyahut işveren konumundaki insanların bu suçu işlemesi ise çok daha iğrenç ve vahim bir olgu . İşyerini bir aile ortamı , orada ihtiyaç sebebi ile çalışmak zorunda olan insanı ise bir aile ferdi gibi göremeyen iş ve çalışma ahlakından yoksun insanlar her zaman bulunmuş ve bundan sonra da bulunacaktır . Öyle ise mağdur ve mazlumlar suçlular kadar ve hatta onlardan daha cesur ve yürekli olmadıkca ve cezalar caydırıcı olmadıkca bu tür suçların azalması mümkün değildir.
Cesur ve hakkını arıyan kadınları yürekten destekliyor , devletimizin ise suçu ve suçluyu teşvik eden ortamların düzeltilmesi için gerekli tedbirleri almaya davet ediyorum .