

Coumadin
nedir?
Coumadin antikoagulandır. Anti
karşıt demektir, koagulan ise pıhtılaştıran anlamındadır. Antikoagulan, kan
damarlarında kan pıhtılarının oluşumunu önleyen anlamında kullanılır. İçinde aktif madde olarak "warfarin sodyum"
bulunur. Warfarin 1940'lı yılların başında Dr. Link ve arkadaşları
tarafından bir bitkiden (tatlı yonca) keşfedildi ve 1955 yılından itibaren ilaç
olarak kullanıldı. Bu maddenin patent hakkı Dr. Link tarafından
Wiskonsin Alumni
Research Foundation'
dan alınmış ve warfarin adı da buradan türetilmiştir (aynı yıl ABD başkanı
Eisenhower kalp krizi geçirmiş ve tedavisinde warfarin kullanılmıştı. ).
Burada, warfarin yerine daha çok bilinen ilaç ismi olan coumadin adıyla
anılmasını uygun buldum.
Coumadin niçin kullanılır?
Vücutta çeşitli nedenlerde pıhtı
oluşumuna eğilim artabilir. Bu durumlarda oluşan pıhtılar yerinden koparak
hayati organlarımıza (kalp, beyin, böbrek vs) giden damarları tıkayıp ciddi
problemlere neden olabilir. Örneğin pıhtı beyine giderse
inmeye (felç) neden
olabilir.
-
Bacaklarda, akciğerlerde veya kalp boşluklarında pıhtı oluşumu
görüldüğünde,
-
Atriyal
fibrilasyon adı verilen düzensiz ve hızlı kalp atışlarının görüldüğü kişilerde
bazı risk faktörleri de varsa,
-
Metalik kalp
kapağının bulunduğu kişilerde,
-
veya pıhtıya eğilimin olduğu kişilerde kullanılır.
Coumadin ne yapar?
-
Coumadin; K vitamininin
oluşumunu engeller. K vitamini, kanın pıhtılaşmasında rol oynar. Bu yüzden K
vitamini içeren besinler (bazı yeşil sebzeler ve bazı bitkisel yağlar)
coumadinin etkisini azaltabilir.
-
Coumadin; vücudun kan pıhtısı
yapma yeteneğini en aza indirger. Zararlı pıhtıların oluşumunu ve var olan
pıhtıların büyümesini durdurmaya yardımcı olur. Coumadin var olan kan
pıhtılarının yok olmasını sağlamaz.
-
Coumadinin etkisi genellikle
24 saat içinde başlar. Etkisi tam olarak 72-96 saat içinde ortaya çıkar.
Etkisi ilaç kesilse bile 2 ila 5 gün devam eder. Coumadin doktorunuzun
size tavsiye ettiği dozda kullanılmalıdır.
Coumadini nasıl kullanmalıyım?
Coumadinin etkisi dozla doğru
orantılıdır. Yani doz arttıkça etki daha da artar (kan daha da sulanır). Çok
yüksek dozlarda kendiliğinden kanamalar da görülebilir. Coumadinin işe
yarayabilmesi için kanda belirli bir düzeyde olması (yani kanın belirli bir
oranda sulanması ) gerekir. Daha az olursa, işe yaramaz ve yine pıhtılar oluşur.
Çok fazla olursa bu sefer de kanamalar görülebilir. Etkili olan bu dozu
ayarlamak için kan testi yapılır. Doktorunuzun isteği üzerine yapılan bu kan
testleri; İNR testidir. Eskiden bu amaçla protrombin zamanı (PT) kullanılıyordu.
Günümüzde de halen kullanılmakla birlikte takipte İNR daha değerlidir. İlacı hangi dozda alacağınızı ve
kan testlerinizin değerinin ne olması gerektiğini doktorunuz ayarlayacaktır.
İlaç dozu kan testi değerlerinize göre ayarlanacaktır. Almanız gereken Coumadin
miktarı zamanla değişebilir, bu nedenle doktorunuzun önerdiği zamanlarda kan
testini yaptırıp doktorunuza danışmanız gerekir.
Arzulanan INR değerleri hastalığa göre değişmektedir:
Coumadini ne kadar sıklıkta,
ne zaman kullanmalıyım?
Coumadini her gün aynı saatte ve
doktorunuzun size önerdiği şekilde almaya çalışın. İlacı almayı unuttuğunuz
takdirde, unutulan tableti, aynı gün içinde mümkün olduğunca çabuk içmeye
çalışın. Telafi amaçlı da olsa asla ertesi gün 2 doz birden Coumadin
kullanmamalısınız.
Kullanmam gereken Coumadin
miktarı değişebilir mi?
Zaman içinde kullanmanız
gereken Coumadin miktarında değişiklikler olabilir.
Coumadin ülkemizde hangi
dozlarda bulunuyor?
Coumadin ülkemizde ortadan bölünebilir çentikli olarak 5 ve 10 mg' lık dozlar
halinde bulunuyor. İlacınızı alırken mutlaka doğru dozda verildiğine emin
olunuz. Yurtdışında ise yine aynı isimle, çok daha hassas doz ayarlamalarına
imkan veren çok çeşitli miligramlarda (her biri ayrı renklerde) bulunuyor.
İNR testini ne zaman
yaptırmam gerekir?
Coumadini ilk kullanmaya
başladığınız günden sonra 3-4 günde bir yapılması gereken kan testleri coumadinin etkisi istenilen düzeye ulaştıktan sonra 3-4 haftada bire düşürülür
ve bu şekilde gider. Bu testler doktorunuz tarafından belirlenecek Coumadin
miktarının doğru saptanmasını sağlar.
İNR testinin periyodik
aralıklarla tekrarlanması, ilaç tedavisinden maksimum yarar sağlanması açısından
gereklidir.
İNR tahlil sonuçlarını
değiştiren etmenler nelerdir?
Kullanılan diğer ilaçlar,
uygulanan diyetler ve hastalıklar, ilaç etkinliğinin dolayısıyla da İNR
oranının değişmesine neden olabilir. Onun için zaman zaman ilacın dozunun
ayarlanması gerekebilir.
Coumadinin olası yan
etkileri nelerdir?
En önemli yan etki
kanamalardır:
-
baş ağrısı ve baş dönmesinden
şikayetçiyseniz,
-
burun kanamaları
oluyor
ve kanama durmuyorsa,
-
dişlerinizi fırçalarken diş
eti kanamanız oluyorsa,
-
kan kusuyorsanız,
-
bilinmeyen nedenlerle
cildinizde siyah ve mor lekeler oluşuyorsa,
-
idrar renginiz kırmızı ya da
koyu kahverengi ise,
-
tuvaletinizi yaptığınız sırada
dışkının rengi siyah ya da kırmızıysa,
-
menstruasyon (adet) döneminde
normalin üstünde kanamanız oluyorsa,
-
beklenmeyen ağrı ve
şişkinlikler hissedildiğinde,
hemen doktorunuza başvurmanız
gerekmektedir.
Pek sık görülmemekle birlikte
Coumadinin ciddi yan etkilerinden biri de "deri nekrozu (harabiyet)" ve "mor parmak"
sendromudur.
İlaç etkileşimleri ve
uygulanması gereken diyet hakkında neler bilmeliyim?
Coumadin, reçeteli ve reçetesiz
satılan bir çok ilaçla etkileşimde bulunur. Bu nedenle, herhangi bir ilacın
kullanımına başlamadan, kullanımını bırakmadan veya ilaç değiştirmeden mutlaka
doktorunuza başvurmalısınız. Reçetesiz satılan ve Coumadin ile etkileşen bazı
ilaçların arasında; romatizma ağrılarında kullanılan ilaçlar, aspirin, mide
ülserinde kullanılan bazı ilaçlar (simetidin, ranitidin), K vitamini içeren
vitamin hapları bulunmaktadır. Bitkisel ilaçlar da Coumadin ile etkileşime
girebilir. Bitkisel ve doğal ürünler kullanıyorsanız, doktorunuzu bunlar
hakkında bilgilendiriniz.
Ayrıntılı Bilgi:
PT/INR değerini etkileyen Faktörler
PT/INR değerini etkileyen İlaçlar
Aşağıdakilerden herhangi
birinin olması halinde ne yapmalıyım?
-
Vücudunuzda kesiğe neden olduğunuzda ve kanamayı
durduramadığınızda;
kesinlikle doktorunuza danışmalısınız, size medikal bir müdahale uygulanması
gerekip gerekmediğine doktorunuz karar vermelidir.
-
Hamile kalma durumunda; hamile iseniz ya da hamile
kalacaksanız, Coumadin kullanmak bebekte ciddi problemlerin oluşmasına neden
olur. Coumadin kullanıyor ve hamile kalmak istiyorsanız mutlaka doktorunuza
danışmalısınız.
-
Coumadini saatinde almayı unutmanız halinde;
telafi için asla fazladan Coumadin almayınız. Kaçırdığınız tableti aynı gün
içinde içmeye çalışınız, ertesi gün telafi amacıyla alınan 2 doz Coumadin
sağlığınız için tehlike yaratabilir.
-
Coumadin kullanırken yolculuk yapmak isterseniz
veya yolculuğa çıkmanız gerekirse; İNR testi yaptırmanız gerekebilir, bu nedenle doktorunuzu seyahat
planınızdan haberdar ediniz. Yolculuk süresince, yemek yeme alışkanlıklarınızı
ve günlük aktivitelerinizi rutin şekilde devam ettirmeye çalışın. Seyahat
süresince ihtiyacınızı karşılayacak miktarda Coumadini yanınızda götürdüğünüze
emin olun.
-
Bir spor aktivitesinde yer almak isterseniz, mutlaka doktorunuza danışmanız gerekmektedir, ciddi sakatlanmalara yol açacak
aktivitelerden kaçınmanızı isteyebilir.
Niçin genel yemek yeme
düzenimi her gün aynı tutmalıyım?
Besinlerle aldığınız K vitaminindeki büyük
değişiklikler, Coumadinin vücudunuza olan yararını olumsuz yönde
etkileyebilir. Uyguladığınız diyeti dengeli tutmanız, aldığınız K vitamini
seviyesini belirlemekte son derece önemlidir. Örneğin 10 günde bir ıspanak
yemeği yiyorsanız aynı sıklıkta yemeğe devam edebilirsiniz. Ama bir hafta
süreyle her gün ıspanak yemeniz, coumadin etkinliğini azaltıcı etki
oluşturacaktır.
Yemek düzeninizde büyük
değişiklikler yapmadan önce, lütfen doktorunuza danışınız. Eğer yaptığınız
değişiklikler, sağlık sorunlarınızdan kaynaklanan zorunlu değişiklikler ise, bu
durumda da doktorunuzu bilgilendirmeniz gerekmektedir.
Bol miktarda K vitamini içeren besinlerin tüketiminden kaçınmalı mıyım?
Hayır. Tek yapmanız gereken, diyetinizi dengeli tutmanızdır. Sağlıklı bir beslenme
için gerekli olan besinler de (yapraklı yeşil sebzeler ve bazı baklagiller gibi)
içerdikleri K vitamini açısından zengin olabilirler. Önemli olan besin dengesini
sağlayabilmektir. Çünkü coumadin dozu sizin yemek tarzınıza göre ayarlanacaktır.
Ne yazık ki bir çok yerde (ve bilgi kirliğinin çok yoğun olduğu internette)
coumadin kullananlara, son derece yararlı ve sağlıklı olduğu kesin kanıtlanmış
olan yeşil sebzeler yasaklanmaktadır. Bu doğru değildir: Bu besinleri her zaman hangi sıklık ve miktarda tüketiyorsanız
aynı şekilde tüketmeye devam ediniz.
Yiyeceklerin dondurulması, kurutulması ya da pişirilmesi, içerdikleri K vitamini
miktarını değiştirir mi?
Pişirilen, dondurulan veya
kurutulan besinlerin içerdiği K vitamini miktarı, tazeyken içerdikleri miktarla
aynıdır.
Tükettiğim besinlerde ne kadar K vitamini bulunmaktadır?
Orta miktarda K vitamini içeren besinler:
-
Margarin
-
Zeytin yağı
-
Kuşkonmaz
-
Avokado
Yüksek miktarda K vitamini içeren besinler
(bunlar genel olarak yeşil sebzelerdir):
-
Mayonez
-
Kanola, soya yağı
-
Brokoli
-
Brüksel lahanası
-
Lahana
-
Hindiba
-
Yeşil soğan (çiğ)
-
Kara lahana
-
Yeşil lahana
-
Kıvırcık salata
-
Aysberg salata
-
Yeşil hardal
-
Maydanoz
-
Nane
-
Bezelye
-
Ispanak
-
Semiz otu
-
Tere
-
Şalgam yaprağı
-
Yeşil çay
-
Pazı
-
Salatalık (kabuklu)
UNUTMAYINIZ Kİ; hangi besinin daha çok K vitamini
içerdiğinden daha önemlisi, sizin diyetinizin dengeli olmasıdır.
COUMADİN KULLANIRKEN
YAPILMASI GEREKENLER
-
Coumadini doktorunuzun size
tavsiye ettiği gibi kullanın.
-
Günlük yeme alışkanlıklarınızı
aynı tutmaya çalışın.
-
Sizden istendiği zaman kan
tahlillerinizi yaptırmayı kesinlikle ihmal etmeyin.
-
Kullandığınız her türlü
ilaçtan ve uyguladığınız beslenmeye yönelik her türlü bitkisel ilaçlardan
doktorunuza bahsediniz.
-
Hastalanma, yaralanma ve
durdurulamayan kanama durumlarında mutlaka doktorunuza başvurun.
-
Dişçiye gittiğinizde veya
herhangi bir sağlık uygulamasında, operasyonu gerçekleştiren sağlık
görevlisine Coumadin kullandığınızı bildirin.
-
Yanınızda coumadin kullandığınızı
bildiren bir not taşıyın.
YAPILMAMASI GEREKENLER
___
-
Telafi amacıyla fazladan
tablet almayınız.
-
Hamile iseniz veya hamile
kalma ihtimaliniz varsa doktorunuzu mutlaka haberdar ediniz.
-
Doktorunuza danışmadan başka
bir ilaç kullanmayınız.
-
Doktorunuz özellikle
belirtmedikçe başka warfarin tabletlerini Coumadinle birlikte kullanmayınız.
Unutmayınız ki, jenerik warfarin tabletleri ve Coumadin aynı tedavi için
kullanılır ve birlikte alınması yüksek doza neden olur. Bu iki tabletin
değişik şekilleri ve işaretlerinin olması, yanlışlıkla ikisini birden almanıza
neden olabilir.
-
Alkol tüketiminden kaçının.
-
Travmatik yaralanmalarla
sonuçlanabilecek her türlü aktiviteden kaçının.
-
Alternatif tıpta kullanılan bir takım maddeler
de warfarin ile etkileşime girebilir (kontroitin, balık yağı, ginkgo biloba,
ginseng, mentol, deniz yosunu, E vitamini vb). Bunların kullanımı için mutlaka
doktorunuza danışınız.
Son gözden geçirilen tarih: 11 Eylül 2015