VİTAMİN NEDİR
VİTAMİN NEDİR
Vitaminler hayati önlem taşıyan organik maddelerdir.Çoğu, vücut tarafından üretilmez (ya da yeterli miktarlarda üretilmez) bu yüzden yiyeceklerden ve besin desteklerinden temin edilmelidir.Vitaminler hemen her çeşit vücut işlevi için gereklidir.Vitaminlerin yardımı olmadan, yiyecekleri sindiremez, enfeksiyonlarla savaşamaz ve yeni hücreler üretemezdik.
Vitaminlere mikro-besinler denilir;çünkü normal vücut fonksiyonları için gereken miktarları çok azdır.Ama bir tek kilit vitaminin küçük bir eksikliği bile ciddi sonuçlar doğurabilir.Bize enerji veren besinlere-protein, karbonhidratlar ve yağ-makro besinler denilir ve çok daha büyük miktarlarda tüketilirler.Fakat vitaminler olmaksızın, bu makro besinler sindirilemez ve enerjiye çevrilemezdi.
Vitaminler genelde iki gruba ayrılırlar:Yağda çözünenler ve suda çözünenler.A,D,E ve K, vitaminleri yağda çözünürler, yani sindirim sistemi tarafından tam olarak emilebilmeleri için yeterli miktarda yağ ve mineral bulunması gerekmektedir.Yağda çözünen vitaminler karaciğerde depolanır.Geri kalan vitaminler suda çözünürler:Fazlalıklar idrar yolu ile dışarı atılır.Suda çözünen vitaminler vücutta depolanmadığı için her gün yeniden alınmaları gerekir.
Suda çözünen vitaminlerin çoğu miligramlarla (mg) ve mikrogramlarla (mcg) ölçülür.Yağda çözünen vitaminler ise genelde IU (internasyonel ünite) ile ölçülür.Fakat bazen A vitamini retinol eşdeğerine (RE) göre ölçülür.Bir RE, bir IU’dan yaklaşık beş kat daha fazladır.
Bu kitapta, zaman zaman bazı vitamin ya da minerallerin RDA’sından (Tavsiye Edilen Günlük Doz) bahsedebilirm.Bu RDA’lar, Food and Nutrition Board of the National Academy of Sciences (Ulusal Bilim Akademisi Gıda Beslenme Heyeti) tarafından belirlenir.RDA, çocuklarda normal büyüme sağlamak ve sağlıklı yetişkinlerde beslenme eksikliklerini gidermek için gereken asgari vitamin miktarının yuvarlak bir tahminidir.(Gıda İlaç İdaresi, FDA, tarafından belirlenen USRDA ise gıda etiketlenmesi için hukuki standart olarak kullanılır ve RDA’ya benzer.)RDA alınabilecek uygun miktar olarak anlaşılmamalıdır.Benim ve diğer birçok uzmanın görüşüne göre, RDA’lar son derece yetersizdir ve vitamin ve minerallerin önemi hakkında ulaşılan son bulguları göz önüne almazlar.
Birçok durumda vitaminler ve mineraller RDA’dan çok daha yüksek dozlarda hiçbir sorun olmadan alınabilirler.Fakat bazı vitaminler aşırı dozlarda zehirli olabilir.Ender durumlarda, eğer kişi uygun doza hiç dikkat etmeden arka arkayahap alırsa, sorun çıkabilir.Eğer besin desteği kullanıyorsanız, her vitamin ve mineral için kutunun üzerinde belirtilen “Doğru Miktar” kısmını okumayı ihmal etmeyin.
Bence, besin desteği kullansanız bile yiyeceklerden alacağınız vitamin ve minerallerin doz aşımı riskinden endişelenmenize gerek yoktur.Aslına bakarsanız, birçok insan tam tersi bir sorun yaşıyor, yediklerinden yeterli miktarda temel besin alamıyorlar.