Rahim iç tabakası adet döngüsünün seyrinde her ay kalınlaşan ve belli bir süre sonunda kanamayla vücut dışına atılan bir dokudur. Rahim iç tabakası rahim iç yüzeyi dışında bir yere yerleştiğinde yine adet döngüsüyle birlikte kalınlaşma gerçekleşir ve yine kanamayla doku uzaklaştırılmaya çalışılır. Endometriyozis hastalığının yerleştiği dokular vajinayla dış ortama açılan rahimin aksine kapalı sistemlerdir ve kanama bu kapalı sistemin içine (genellikle karın boşluğuna veya yumurtalık dokusu içine) olur.
Her ay düzenli olarak oluşan bu "iç kanamanın" vücut tarafından yok edilmesi sürecinde bölgede iltihabi bir durum ve ciddi yapışıklıklar oluşur. Bu yapışıklıkların derecesine göre kadında çeşitli belirti ve bulgular ortaya çıkar. Burada "iç kanama" deyiminin tercih edilmesi bazı okuyucularda "bu iç kanama hayati tehlike oluşturur mu?" sorusunu akla getirebilir. Bu "iç kanama" adet kanamasında kaybedilen kanama ve çoğu durumda bu kanamadan daha azdır ve hayati tehlike oluşturmaz.
Kimlerde daha sık görülür?
Endometriozis üreme çağına özgü bir hastalık olarak kabul edilmekle birlikte her yaş kadında görülmesi mümkündür. Hiç bir şikayeti olmayan ve başka bir nedenle değerlendirilen bir kadında tesadüfen saptanabileceği gibi en sık gebe kalamama, kronik pelvik ağrı ve yumurtalık kisti tanısı nedeniyle araştırılma yapılan kadınlarda saptanır.
Birinci derecede akrabalarından birinde Endometriozis saptanmış bir kadında bu hastalığın görülme olasılığı yaklaşık 7 kat daha fazladır.
Neden oluşur?
Rahim iç tabakasının hangi yolla normal yerleşme yüzeyi olan rahim iç yüzeyinden farklı bir yere ulaşabildiği henüz tam olarak anlaşılabilmiş değildir. Ancak bunun için iki yol var gibi görünmektedir: bir organın bazı hücrelerinin (örnek karın iç zarı) rahim iç tabakası hücrelerine dönüşerek aynen bu doku gibi davranmaya başlaması, veya rahim iç tabakasının bir yol bularak karın içine (veya diğer bölgelere) taşınması.
Özellikle ikinci yol, yani adet kanaması esnasında kanın rahim iç tabakasıyla birlikte Fallop tüplerinden karın içine taşınması yolu daha mantıklı görünmektedir.
Endometriozis yukarıda anlatılan bu yollarla özellikle yumurtalık ve karın iç zarında ortaya çıkmasına karşın vücudun hemen her organında görülebilmektedir.