query: Je,kipindi cha Heroes ilianza mwaka upi?

title: Heroes

text: Heroes ni kipindi cha Marekani kilichobuniwa na Tim Kring, kwenye stesheni ya NBC mnamo 25 Septemba 2006. Kipindi hiki kinaeleza jinsi wahusika wanajitambua kama wana vipawa mbalimbali na jinsi vipawa hivi vinavyoathiri maisha yao.

title: Powerless (Heroes)

text: "Powerless" ni sehemu ya 11 na ya mwisho ya msimu wa pili wa tamthilia ya ubunifu wa kisayansi inayorushwa hewani na TV ya NBC - Heroes na sehemu ya therathini-na-nne ya jumla ya sehemu zote. Ilitungwa na mtarishaji-mwenza Jeph Loeb na imeongozwa na mtayarishaji mkuu Allan Arkush. Kipengele hiki kilianza kurushwa hewani kwa mara ya kwanza mnamo tar. 3 Desemba, 2007 ikiwa kama hitimisho la mtiririko wa hadithi "Volume 2: Generations".[1] Pia ilikuwa sehemu ya mwisho ya Heroes ambayo ilikuwa tayari ishakuwa hewani kabla ya 2007–2008 Writers Guild of America strike,[2] and acted as the season finale pending the resolution of the dispute.[3]

title: Nkaiti

text:
SEKONDARI.
Shule ya sekondari Nkaiti ilianza mnamo mwaka 2007 chini mkuu wa shule wa kwanza Mwl.BALTAZARY ANNEY na Makamu wake MWL.LAURENCE B.PARESO.Ikiwa na walimu wachache sana kwa upande wa walimu wa sayansi kulikuwa na mwalimu mmoja tu mwl.Pareso ambaye ndiye second master kwa kipindi cha miaka takriban sita kabla ya kupewa uhamisho kwenda magugu sekondari.

title: How to Stop an Exploding Man

text: Jamii:Sehemu za Heroes

title: Pierre Nkurunziza

text:
Nkurunziza alizaliwa mwaka 1963 mjini Bujumbura katika familia ya kabila la Wahutu. Alisoma shule ya msingi kwenye mkoa wa Ngozi.
Babaye Eustache Ngabisha alikuwa mbunge wa Burundi mwaka 1965 akaendelea kuwa mkuu wa mkoa katika mikoa miwili. Mzee aliuawa katika kipindi cha vita ya wenyewe kwa wenyewe mwaka 1972 pamoja na Warundi wengine 400,000 hivi.
Nkurunziza alikuwa mwalimu wa Chuo Kikuu cha Burundi wakati vita ya wenyewe kwa wenyewe ilianza baada ya kuuawa kwa rais wa kwanza aliyechaguliwa kutoka jamii ya Wahutu Melchior Ndadaye mwaka 1993.

title: Shule ya uandishi wa habari na mawasiliano ya umma

text: Shule ya uandishi wa habari ya Tanzania ilianzishwa rasmi chini ya sheria ya bunge namba 8, ya mwaka 1981, ilianza kwa kutoa stashahada kwa kipindi cha miaka miwili. Lakini kutokana na viwanja hivyo kuwa vidogo na kushindwa kutoshelza mahitaji ya kuanzishwa kwa stdio ya picha, ndipo ilipohamia katika viwanja vya Chuo cha kutoa mafunzo ya huduma za jamii karibu na kivukp cha Magogni hadi mwaka 1997

title: Mexico (mji)

text: Historia ya mji ilianza mwaka 1325. Wakati ule kikosi cha Azteki wahamiaji walifika kwenye ziwa la Texcoco na kujenga makao kwenye kisiwa ziwani wakauita mji "Tenochtitlan".

title: Chuo Kikuu cha Kyambogo

text: Taasisi ya Elimu ya Walimu, Kyambogo ilianza kama shule ya Serikali ya ualimu ya mwaka wa 1948 katika Nyakasura, Wilaya ya Kabarole. Mwaka wa 1954, ilihamishiwakatika Mlima Kyambogo kama Chuo cha Walimu cha Kitaifa na baadaye kuwa Taasisi ya Elimu ya Walimu, Kyambogo baada ya kuamuriwa na Bunge mwaka wa 1989.

title: Heroes

text: Ilianza 24 Septemba 2007. Ina jumla ya vipindi 11. Watu hawa wenye vipawa ("heroes") wanashirikiana na kuja pamoja ili kuzuia uenezaji wa virusi utakaouwa watu wote duniani.

title: Heroes

text: Misimu tatu imeshaonyeshwa na ya nne ilianza mnamo 21 Septemba 2009. Msimu wa kwanza ulivutia watazamaji milioni 14.3 nchini Marekani. Msimu wa pili wa Heroes ilivutia watazamaji milioni 13.1 nchini Marekani.[1]

title: Thomas Edison

text: Tangu mwaka 1881 kampuni ya Edison ilianza kuweka waya za umeme mjini New York na 1882 alimaliza kituo cha umeme cha kwanza. Hadi 1911 kampuni yake ilkuwa na vituo 33 vilivyotoa umeme kwa balbu milioni 4.6 na wateja 108,500.

title: Chuo Kikuu cha Kilimo na Teknolojia cha Jomo Kenyatta

text: JKUAT ilianzishwa mnamo mwaka 1981 kama Chuo cha Kilimo na Teknolojia (JKCAT), ambacho kilikuwa chuo cha kiwango cha katikati kilichoanzishwa na Serikali ya Kenya kwa msaada kutoka kwa Serikali ya Japani. Mipango ya kuanzisha JKCAT ilianza mnamo mwaka wa 1977. Mapema mwaka wa 1978, rais wa Kenya, Jomo Kenyatta, alichangia hekta mia mbili za shamba kwa ajili ya uanzishwaji wa chuo hicho.

title: Sana Maulit Muli

text: Sana Maulit Muli ni jina la kutaja tamthiliya ya Kifilipino iliyokuwa ikirushwa hewani-kutayarishwa na kituo cha televisheni cha ABS-CBN. Inasadikika kuwa kilikuwa moja kati vipindi vya televisheni vilivyokuwa vikitazamwa sana huko nchini Ufilipino kwa mwaka wa 2007.. Jina lake linaweza kutafsirika haraka-haraka kwa Kiswahili kama: "Ningependa Iweze Kutokea Tena". Kwa nchini Taiwan, tamthilia hii ilianza kurushwa hewani mnamo tar. 18 Februari 2008 ikiwa na jina la "Chances" (真愛奇緣 Zhēn Aì Qí Yúan).

title: Afrika ya Mashariki ya Kiingereza

text: Wakati wa mashindano ya kugawa Afrika kati ya madola ya Ulaya, Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki ilianza shughuli zake katika eneo hili kwa kibali cha sultani wa Zanzibar kuanzia mwaka 1888.

title: Usafiri wa anga-nje

text: Tangu mwaka 1986 Umoja wa Kisovyeti ilianza kujenga kituo cha angani MIR kilichofuatwa na Kituo cha Anga cha Kimataifa ISS tangu 1998. Katika vituo hivyo wanaanga na wanasayansi kutoka nchi mbalimbali waliweza kukaa angani kwa miezi na kufanya utafiti wa mazingira ya anga-nje.

title: Heroes

text: Mnamo 4 Mei 2009, NBC walitangaza kuwa Heroes msimu wa nne itakuwa na vipindi 19.

title: Historia ya Nigeria

text: Katika kusini milki ya Nri kati ya Waigbo ilianza kabla ya karne ya 10 BK ikaendelea hadi kumezwa na koloni la Uingereza mwaka 1911.[5][6] Nri ilitawaliwa na mfalme (Eze Nri) na mji wa Nri huangaliwa kama chanzo cha utamaduni wa Waigbo.[7]

title: Ufaransa

title: Orodha ya departements za Ufaransa

text:
Tangu mwaka 1982 Ufaransa ilianza kutumia mfumo wa ugatuzi na kuipa mikoa, wilaya na kata zake kiwango cha madaraka ya kujitawala.
Tangu hapo kila department imepata halmashauri yake inayochaguliwa na raia wa eneo lake.

title: Kanisa la Moravian Tanzania

text: Kazi katika magharibi ya nchi ilianza mwaka 1897 Wamoravian walipokabidhiwa kituo cha Urambo kilichowahi kuanzishwa na shirika la misioni la London (LMS).

title: Mbinu ya rediokaboni

text: Mbinu huu wa rediokaboni unaweza kutambua umri hadi miaka 50-60,000 hivi. Kama sampuli ina miaka zaidi ya hii haiwezekani kwa sababu kiasi cha 14C kimeshapungua mno kutokana na mchakato wa kuyeyuka („mbunguo nyuklia“). Kama kiwango cha mata ni kidogo mno hata nii ni tatizo. Kwa hiyo mbinu wa 14C haileti matokeo kwa swali, je umri wa chokaa mawe ni upi? kwa sababu umri huo ni miaka milioni kadhaa.

title: Noah Gray-Cabey

text: Gray-Cabey alianza kuigiza kwenye filamu ya "Lady in the Water" kama "Joey Dury". Alianza kuigiza mnamo Desemba 2001 na amewahi kuonekana kwenye "My Wife & Kids" akiigiza nafasi ya Franklyn Aloysius Mumford, "48 Hours, Grey's Anatomy, The Tonight Show, Good Morning America" na "Oprah Winfrey Show." Sasa yuko kwenye kipindi kinachovuma cha Heroes akiigiza kama mwana wa Niki Sanders na DL Hawkins. Kwenye hiki kipindi, aliigiza kama mtu mwenye kipawa cha kuamrisha mashine.

title: Nigeria

title: Chuo Kikuu cha Kikristo cha Pan Africa

text: PAC ilianzishwa na mdhamini wake mkuu, Pentecostal Assemblies of Canada(PAOC), na ilianza shughuli zake mwaka wa 1978 kama chuo ya Bibilia. Kama shirika la utume mwongofu(mission-minded), PAOC ilianza kuwatuma wamishenari katika nchi nyingi za Afrika katika miaka za 1920. Matokeo ya juhudi zao yalikuwa uibukaji wa kanisa za Taifa nchini Kenya na nchi jirani. Barani, makanisa haya kwa ujumla yanajulikana kama Pentecostal Assemblies of God (PAG). Kupitia juhudi za wachungaji, wamishenari na wainjilisti, baadhi ya fellowships za PAG zimekuwa zaidi ya makanisa 3000.

title: Mlalo (Lushoto)

text: Mnamo mwaka 1889 Wajerumani Baumann na Hans Meyer walikuta hapa makao makuu ya mwene Sikinyassi aliyetawala maeneo ya Usambara kaskazini. Kazi ya kanisa la Kiluteri kwenye milima ya Usambara ilianza hapa Mlalo. Mnamo mwaka 1891 wamsionari Waluteri Ernst Johanssen na Paul Wohlrab kutoka shirika la misioni Bethel katika Ujerumani walifika hapa. Walikataa kusindikizwa na polisi ya kikoloni kwa sababu hawakutaka kuanzisha misioni yao kwa nguvu ya silaha. Walipata kibali cha mwene Sikinyassi wakaanzisha kituo cha „Hohenfriedeberg“ (jer. kwa "mlima mrefu wa amani"). Pamoja na kujenga kanisa hapa walianzisha pia kituo cha kuwahudumia wenye ukoma.

title: Kolo Toure

text: saa Arsenal.com at Soccerbase saa Sporting Heroes

title: Shaykh 'Abdullaah Swaalih Al-Farsy

text:
Fikra hii adhimu ilianza baada ya Shaykh kupiga chapa kitabu chake cha mwanzo kiitwacho 'Maisha ya Mtume Muhammad' (Swallah Llahu alayhi wa Sallam) kilichofuatiliwa na kitabu cha Sura za Swalah na Tafsiri zake mwaka (1950).
Kabla ya kudhihirisha kutoridhika kwake na tafsiri ya Makadiani katika kijitabu kidogo ‘Upotofu wa Tafsiri ya Makadiani’, Shaykh Abdullah Saleh alikwishawahi kuandika tafsiri na sharhi ya Surah Yaseen, Al-Waqiah na Al- Mulk kilichopigwa chapa na A.A. Vasingstake, Uingereza na kutolewa mwaka 1950 Zanzibar.
Tafsiri yake aliyoiandika kwa kuitegemea zaidi tafsiri ya Jalalayn ilianza kupigwa chapa juzuu baada ya juzuu, na baina ya mwaka 1956 na 1961 juzuu kumi na mbili zilikwishapigwa chapa.
Kutokana na upungufu wa fedha, tafsiri iliyokamilika ilipigwa chapa mwaka 1969 na wadhamini walikuwa The Islamic Foundation.
Msaada mkubwa uliotolewa na Sultani wa Qatar, Shaykh Ahmad bin Ali uliwezesha kugawiwa bure misahafu 4,000 na kuuzwa misahafu mingine 3,000 kwa bei nafuu ya shilingi kumi tu.

title: The Hard Part

text: Jamii:Sehemu za Heroes

title: Heroes

text: Jamii:Vipindi vya 2006

title: Isaac Mendez

text: Isaac Méndez ni jina la kutaja uhusika wa katika tamthilia ya Heroes ambayo inarushwa hewani na televisheni ya NBC. Uhusika umechezwa na Santiago Cabrera, ana uwezo wa kuchora matukio ya baadaye.


query: Je,nchi ya Libya ina idadi ya watu wangapi?

title: Libya

text: ليبيا (Lībiyya) LibyaLugha rasmiKiarabuMji MkuuTripoliSerikaliJamhuri ya KiislamuMkuu wa DolaAguila Saleh IssaWaziri MkuuAbdullah al-ThaniEneokm² 1.759.541Idadi ya Wakazi6,244,174 (Julai 2014)Wakazi kwa km²3,55JPT/mkazi4.293 US-$ (2004)Uhurukutoka Italia tarehe 24 Desemba 1951PesaDinari ya LibyaWakatiUTC+1Wimbo la Taifa"Libya, Libya, Libya"

title: Algeria

text: Algeria (pia: Aljeria ; kwa Kiarabu: الجزائر al-Jazā’ir; kwa Kiberber: Dzayer, ⴷⵣⴰⵢⴻⵔ) au kwa jina rasmi "Jamhuri ya kidemokrasia ya watu wa Algeria" ni nchi ya Afrika ya Kaskazini-Magharibi. Imepakana na bahari ya Mediteranea, Moroko, Sahara ya Magharibi, Mauretania, Mali, Niger, Libya na Tunisia.

title: Kidomari

text: Kidomari ni lugha ya Kihindi-Kiulaya nchini Iran na nchi nyingi nyingine za Mashariki ya Kati inayozungumzwa na Waromani. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kidomari nchini Iran imehesabiwa kuwa watu 1,340,000. Idadi ya wasemaji wote duniani imekaribia milioni nne, baina yao ni wasemaji 2,280,000 nchini Misri (2006), wasemaji 202,000 nchini Uhindi (2000), wasemaji 33,000 nchini Libya (2006), wasemaji 28,500 nchini Uturuki (1985) na wasemaji wengine mijini mwa Sudan. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kidomari iko katika kundi la Kiaryan.

title: Mkimbizi

text: Kolombia ina mojawapo ya idadi kubwa dunia ya watu waliokimbia makazi yao, na makadirio ni kati ya watu milioni 2.6 na 4.3, kutokana na mgogoro unaoendelea wa Kisilaha wa Kolombia. Takwimu ya upeo wa juu ni ya kuongeza idadi ya wakimbizi tangu mwaka wa 1985. Hivi sasa inakadiriwa na [Kamati ya Wakimbizi na Wahamiaji ya Marekani] kwamba kuna Wakolombia 150,000 katika "hali kama za ukimbizi" nchini Marekani, wasiotambulika kama wakimbizi au wasiopewa ulinzi wowote rasmi.

title: Libya

text: Libya ni nchi ya Afrika ya Kaskazini kwenye Bahari ya Mediteraneo, inayopakana na Misri, Sudan, Niger, Chad, Algeria na Tunisia.

title: Kitamahaq

text: Kitamahaq ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Algeria, Libya na Niger inayozungumzwa na Watuareg. Mwaka wa 1987 idadi ya wasemaji wa Kitamahaq nchini Algeria imehesabiwa kuwa watu 25,000. Pia kuna wasemaji 17,000 nchini Libya (2006) na 20,000 nchini Niger (1998). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitamahaq iko katika kundi la Kiberber.

title: Sensa

text: Nchini India, sensa zilifanyika katika Dola ya Mauryan kama ilivyoelezewa na Chanakya kwenye (c. 350-283 KK) Arthashastra, ambayo ilishauri ukusanyaji wa takwimu za idadi ya watu kama hatua ya sera ya serikali kwa madhumuni ya ushuru. Ni ina maelezo ya mbinu za kufanya idadi ya watu, sensa ya uchumi na kilimo. [5]

title: Sahara

text: Sahara iko kaskazini mwa Afrika. Ina nchi za Moroko, Algeria, Tunisia na Libya upande wa kaskazini. Upande wa kusini kuna nchi za kanda la Sahel kama Chadi, Mali, Mauritania na Niger. Sahara ya Magharibi ina sehemu ufukoni mwa Atlantiki, na upande wa mashariki ni Sudani na Misri ambako oasisi ya mto Nile inakata eneo lake.

title: Oasisi

text: Bonde la Mto Nile na delta, Misri, lidaiwa kuwa Oasisi kubwa zaidi ulimwenguni kote katika toleo la 2007 la Guinness Book of World Records likiwa eneo lenye kilomita mraba 22,000. Oasisi ya Bahariya, Misri Oasisi ya Farafra, Misri Gaberoun, Libya Oasisi ya Kufra, Libya Bonde la M'Zab, Algeria Ouargla, Algeria Oasisi ya Siwa, Misri Tafilalt, Moroko Timimoun, Algeria Tozeur, Tunisia Tuat, Algeria Zerzura Oasisi ya kihadithi Misri au Libya

title: Nakuru

text: Nakuru ni watu kutoka kwa wakazi wote wa Kenya na kutoka mikoa mingi ya dunia. Mji ina sizable idadi ya Wakenya wa asili ya India na wachache wa familia settler asili uliendelea pia katika eneo hilo. Ingawa idadi ya mji ni unategemea Afrika, mji ina Cosmopolitan kujisikia. Watu kutoka mikoa mbalimbali ya nchi na aliongeza ladha ya kipekee ya mji. Watu na siasa zao kufanya livskraftig mji wa Nakuru. Kama Kenya Population per 1999 Census[3] Nakuru alikuwa mkubwa wa tatu wakazi wa mijini nchini Kenya.

title: Mkimbizi

text: Wakimbizi na watu waliofurushwa kutoka makwao nchini Serbia ni kati ya 7% na 7.5% ya wakazi wake - karibu nusu milioni ya wakimbizi walikimbia nchini humo kufuatia mfululizo wa Vita vya Yugoslavia (hasa kutoka Kroatia, na wachache kutoka Bosnia na Herzegovina pia na watu waliofurushwa kutoka Kosovo, ambao ndio wengi zaidi idadi yao ikizidi 200,000). Serbia ina idadi kuu ya wakimbizi barai Ulaya.

title: Lugha ya taifa

text: Kigezo cha idadi ya watumiaji, Lugha ya Taifa ina idadi kubwa ya watumiaji, kwa mfano, nchini Tanzania lugha ya Kiswahili inatumiwa na idadi kubwa ya watu katika mawasiliano yao wakati lugha rasmi ina idadi ndogo ya watumiaji, kwa mfano, lugha ya Kiingereza inatumiwa na watu wachache.

title: Tripoli (Libya)

text: Tripoli ina wakazi 1,150,990 ambayo ni zaidi ya robo moja ya wakazi wote wa Libya na huku ikiendelea kukua haraka. Jiji hili liko ufukoni mwa bahari ya Mediteranea likiwa na hali ya hewa ya wastani. Mwezi Agosti inafika halijoto ya sentigredi 28,1°, Januari sentigredi 12,1°. Miezi ya baridi kuna mvua, Juni hadi Agosti ni majira ya kiangazi.

title: Gauteng

text: Hata kama eneo la jimbo ni 17,000 km² pekee idadi ya watu ni kubwa. Kieneo Gauteng ni jimbo dogo la nchi lakini ina nafasi ya pili kufuatana na idadi ya wakazi; imekadiriwa ya kwamba karibuni Gauteng itapita KwaZulu-Natal na kuwa jumbo lenye watu wengi katika Afrika Kusini.

title: Libya

text: at Curlie from the BBC News. Wikimedia Atlas of Libya

title: Uislamu nchini Libya

text: Libya ina sehemu ndogo sana ya wafuasi wa Ahmadiyya na Shia hasa inahusisha wahamiaji kutoka Pakistani, kupitia majimbo yasiyojulikana nchini nzima.

title: Eratosthenes

text: Alichora ramani ya dunia isiyohifadhiwa lakini ilitajwa mara nyingi katika maandiko ya watu wa kale. Eratosthenes alijua bara 3 za Ulaya, Libya (Afrika) na Asia. Asia ilijulikana kwake hadi Uhindi, nchi iliyofikiwa na Aleksander Mkuu. Alijua ya kwamba Afrika, iliyojulikana kwa jina la Libya wakati ule, ilizungukwa kwa maji kutokana na taarifa ya msafara wa Wamisri miaka 300, kabla yake lakini hakujua ya kwamba inaenea pia kusini kwa ikweta.

title: Mariakani

text: Mariakani iko na Halmashauri ya mji na idadi ya watu 67,984, kulingana na sensa ya 1999. Halmashauri ya mji ina kata tano: Kaliangombe, Kawala, Mariakani, Mugumo-wa-Patsa, Tsangatsini. Wote ni iko ndani ya Kaloleni Constituency. Mariakani ya Kati iko katika eneo la Mariakani Kaloleni mgawanyo wa Kilifi.

title: Historia ya Libya

text: Hatimaye Libya ikamezwa na Dola la Roma, na Ukristo ukaenea.

title: Tripoli (Libya)

text: Tripoli ina bandari kubwa kabisa ya Libya na pia ni kitovu cha serikali, biashara na viwanda.

title: Kiiraqw

text: Baadhi ya watu husema Kiiraqw ni sawa na "Kimbulu", kumbe siyo. Hakuna lugha inayoitwa Kimbulu. Mbulu ni jina la wilaya ambayo ina idadi kubwa ya Wairaqw kuliko eneo lingine lolote nchini Tanzania. Lakini ikumbukwe kuwa Mbulu si eneo pekee wanakopatikana Wairaqw, kitu ambacho kingesababisha watu wengine kuita lugha ya Kiiraqw kuwa Kimbulu.

title: Uislamu barani Amerika

text: Suriname ina asilimia kubwa ya Waislamu katika ukanda huu, ikiwa na asilimia 13 au watu 66,307, kwa mujibu wa sensa yake ya mwaka wa 2004. Hata hivyo, Marekani, inakadiriwa kuwa na idadi kubwa licha ya kukosa sensa ya dini kwa Uislamu, ina aminika kuwa ina idadi kubwa ya Waislamu, kati ya milioni 1.3 na 2.7.

title: Jiografia ya Tanzania

text: Tanzania ina idadi kubwa sana ya watu waishio nchini, kutokana na makabila mbalimbali yaliyomo nchini, yakiwemo ya Wasukuma, Wanyamwezi, Wahaya, Waha, Wagogo, Wanyakyusa, Wahehe, Wachaga, Waluguru, Wazaramo na mengineyo.

title: Uhindi

text: Kwa eneo ina nafasi ya saba duniani, lakini kwa idadi ya wakazi (1,276,267,000 mwaka 2015) ni nchi ya pili baada ya China. Kati ya nchi za kidemokrasia ndiyo yenye watu wengi zaidi duniani. Tena inakadiriwa kwamba miaka ya hivi karibuni itapiku China.

title: Darfur

text: Muundo huo wa maendeleo uliokuwa umekunjwa uliendelea kufuatia uhuru wa kitaifa wa Sudan mwaka wa 1956. Suala la mgogoro wa kisiasa lilisababishwa na mbadala wa vita kati ya Sudan, Libya na Chad. Ushawishi wa itikadi ya ukuu wa Kiarabu ulienezwa na kiongozi wa Libya Muammar al-Gaddafi na ulianza kutendwa na watu wa Darfur, pamoja na wale waliotambuliwa kama "Waarabu" na "Waafrika".

title: Libya

text: Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa Demografia ya Afrika

title: Sahara

text: Mnamo miaka 5000 iliyopita Sahara ilikauka hadi kufikia hali yabisi kama leo. Lakini maji ya mvua ya nyakati zile bado yapo chini ya ardhi. Misri na Libya ina miradi mikubwa ya kutumia maji yale kwa pampu na kuanza kilimo jangwani kabisa.

title: Historia ya Libya

text: Historia ya Libya inahusu eneo la Afrika Kaskazini ambalo wakazi wake leo wanaunda Jamhuri ya Libya.

title: Ghana

text: Nchi ya Ghana ina idadi ya watu inayokadiriwa kuwa milioni 27.

title: Idris I wa Libya

text: Idris I "(kwa Kiarabu:" إدريس الأول "idris-al-auwwal)" (12 Machi 1890 - 25 Mei 1983) alikuwa mfalme wa kwanza na wa mwisho wa Libya kati ya miaka 1951 na 1969.

title: Mkimbizi

text:
Yordani ina mojawapo ya idadi ukubwa zaidi duniani ya wahamiaji huku baadhi ya vyanzo vikidadisi asilimia ya wahamiaji kuwa 60%. Kuelewana kwa dini mbalimbali nchini Yordani, utulivu wa kisiasa, na mafanikio ya kiuchumi umefanya Yordani kuwavutia wale wanaokimbia vurugu na mateso. Yordani pia ina ubora wa maisha wa juu ikilinganishwa na nchi nyingine katika kanda na ikiwa na kiwango kikubwa cha watu wanaoweza kusoma, miundombinu bora ya afya, na mazingira huru ya kijamii na kiuchumi.
Yordani ina idadi kubwa ya wahamiaji. Wakimbizi wa Kipalestina hujumuisha karibu nusu ya idadi ya wakazi wa Yordani, hata hivyo wametangamana na jamii ya Kiyordani. Idadi ya wakimbizi kutoka Irak ni kati ya 750,000 na milioni 1 wengi wao wakiishi mjini Amman. Yordani pia ina watu wachache wa Kiarmeni, Kichechen, na Kikirikassa.


query: Je,mwanadamu ana aina ngapi ya mifupa mwilini kwa jumla?

title: Kiunzi cha mifupa

text: Kiunzi cha binadamu huwa na mifupa 206. Mifupa inaunganishwa kwenye viungo kwa nyugwe inayowezesha mwili kuwa nyumbufu. Kano huunganisha mfupa na misuli ikipeleka nguvu ya misuli kwa mfupa.

title: Athroskopia

text: Athroskopia (pia huitwa upasuaji wa kifundo) ni upasuaji wa kuingilia kwa kiasi kidogo kabisa ambapo uchunguzi na wakati mwingine matibabu ya uharibifu ndani wa kifundo hutekelezwa kwa kutumia athroskopu, aina ya hadubini inayoingizwa ndani ya kifundo kupitia mkato mdogo. Taratibu za kiathroscopia zinaweza kutekelezwa ama kutathmini au kutibu hali nyingi za mifupa pamoja na gegedu sogezi zilizoachana, gegedu za uso zilizoachana, ujenzi upya wa kano ya kushikilia goti mbele , na kusawazisha gegedu zilizoharibika.

title: Udhibiti wa uzazi

text: Vitanzi (IUD) huwa vifaa vidogo vilivyo na umbo la 'T'-, ambavyo huwa na shaba au levonorgestrel, iliyoingizwa ndani ya uterasi. Ni aina ya udhibiti wa uzazi wa muda mrefu. Kiwango cha kufeli katika mwaka wa kwanza kwa kutumia IUD ya shaba ni takribani asilimia 0.8 ilhali IUD ya levonorgestrel huwa na kiwango cha kufeli katika mwaka wa kwanza cha asilimia 0.2. Kati ya aina za kudhibiti uzazi pamoja na dawa za zinazotiwa mwilini matokeo yake huwa ya kuridhisha kwa wanaotumia.

title: Jenetikia

text: Njia maarufu ya kupima kiasi cha athari ya mazingira na malezi ni kutazama kwa makini mapacha wanaofanana na wasiofanana au ndugu waliozaliwa kwa nyakati mbalimbali. Kwa sababu ndugu wanaofanana kabisa hutoka kwa zaigoti moja, nao huwa na jeni sawa. Kumbe ndugu wasiofanana wana jeni tofauti kama ilivyo kwa ndugu wa kawaida. Kwa kulinganisha mara ngapi mmojawapo wa mapacha ana tatizo sawa na mwenzake kati ya mapacha wanaofanana na wale wasiofanana, wanasayansi wanaweza kuona kama athari nyingi zinazotokana na mazingira au malezi. Mfano mmoja maarufu wa utafiti wa watoto waliozaliwa wakiwa zaidi ya wawili ni mapacha wanne wa Genain, waliokuwa wanafanana wote na kutambuliwa wana dhiki ileile.

title: Kichocho

text: Kichocho (pia schistosomiasis au bilharzia) ni ugonjwa ambao minyoo midogo ya aina ya schistosoma inaingia mwilini na kusababisha mwasho wa ngozi katika viungo mbalimbali, homa, udhaifu na baada ya muda damu katika kinyesi na maumivu tumboni. Minyoo ya aina ya Schistosoma inaendelea kwa hatua zifuatazo:

title: Tetanasi

text: Tetanasi, iitwayo pia pepopunda, ni maambukizi yaliyo na sifa bainifu ya mvutano wa misuli. Katika aina ya kawaida sana mivutano huanza kwenye taya na kisha kuenea kwenye sehemu nyingine ya mwili. Mivutano hii kwa kawaida hudumu kwa muda wa dakika chache kila wakati na hutokea mara kwa mara kwa wiki tatu hadi nne. Mivutano inaweza kuwa kali sana ambapo kuvunjika kwa mifupa kunaweza kutokea.

title: Homa ya ndengi

text: Ikiwa mtu ana maambukizi makali, virusi huzaana kwa haraka zaidi mwilini. Kwa kuwa kuna virusi vingi zaidi, vinaweza kuathiri ogani zingine nyingi (kama vile ini nauboho wa mfupa). Viowevu kutoka kwenye damu huvuja kupitia kuta za mishipa midogo ya damu na kuingia kwenye kaviti za mwili. Kwa sababu hii, ni kidogo cha damu inayozunguka mwilini kwenye mishipa ya damu. Shinikizo la damu ya mtu huyu huwa chini sana kiasi kwamba moyo hauwezi kusambaza damu ya kutosha kwa ogani muhimu. Pia uboho wa mfupa hauwezi kutengeneza pleteleti za kutosha zinazohitajika kwa ugandaji bora wa damu. Bila pleteleti za kutosha, mtu huyu ana uwezekano mkubwa wa kuwa na matatizo ya kuvuja damu. Kuvuja damu ni tatizo kubwa la dengi (mojawapo ya matatizo makali yanayoweza kusababishwa na ugonjwa huu).

title: Isimila

text: Pia ndani ya eneo hili mafuvu na mifupa mingi ilionekana; kati yake ilipatikana mifupa ambayo ilifanana na ya twiga wa hivi sasa, ila tofauti ni kwamba, mifupa hiyo iliashiria kuwa twiga hao walikuwa na shingo fupi, ambapo pia kulikuwa na aina tofauti ya viboko.

title: Kisukari aina ya 2

text: Masuala kadhaa ya kimtindo huchangia ukuaji wa aina ya 2 ya kisukari ikiwa ni pamoja na unene wa kupindukia (unaofafanuliwa kwa kigezo cha uzani wa mwili cha zaidi ya thelathini), ukosefu wa mazoezi, lishe duni, dhiki na kuishi mjini.[5] Mafuta ya ziada mwilini huhusishwa na asilimia 30 ya visa hivi kwa watu wenye asili ya China na Japani, asilimia 60-80 kwa Wazungu na Waafrika na asilimia 100 ya Wahindi kutoka Pima na watu wanaoishi katika Visiwa vya Pasifiki.[2] Watu wasio na unene wa kupindukia wana uwiano wa kiuno na paja wa juu.[2]

title: Kiunzi cha mifupa

text: Kati ya wanyama kuna pia aina zenye kiunzi cha nje au zisizo na kiunzi. Arithropodi kama wadudu huwa na kiunzi cha nje.

title: Homa ya ndengi

text: Kuna aina nne tofauti za virusi vya dengi. Mtu anapoambukizwa na mojawapo ya virusi hivi, basi yeye huwa amepata kinga dhidi ya aina hiyo maishani mwake. Hata hivyo, atakuwa amekingwa dhidi ya aina hizo zingine tatu kwa muda mfupi . Ikiwa baadaye atapata mojawapo ya hizi aina tatu za virusi, ana uwezekano mkubwa wa kuwa na matatizo mabaya.

title: Ziwa Natron

text: Joto la juu (hadi digrii 41°C) na maudhui ya chumvi nyingi inayogeuka katika ziwa hili haifanyi mkono wanyamapori wengi. Hata hivyo ni makazi muhimu kwa aina ya ndege ya flamingo na pia ni makazi ya mwani, wanyama bila mifupa ya mgongo na hata samaki ambao wanaweza kuishi katika maji ya chumvi.

title: Ukimwi

text: Kuna maradhi ambayo kwa kawaida ni ishara kwamba mtu ana UKIMWI kwa kuwa watu wenye afya njema hawapati magonjwa haya, kwa sababu mfumo wa kinga mwilini una nguvu ya kutosha ya kupigana na magonjwa hayo. Hivyo kupata ugonjwa wa aina hiyo ni ishara kwamba mfumo wa kinga umeharibika.

title: Aina ya damu

text:
Karibu kila mara, mtu ana aina moja ya damu maisha yake yote, lakini mara chache sana aina hubadilika kwa sababu ya mtu kuongezewa damu au kwa ukandamizaji wa antijeni katika maambukizi, donda ndugu, au ugonjwa kingamwilinafsi.
Mfano wa jambo hili nadra ni kesi ya Demi-Lee Brennan, raia wa Australia, ambaye aina yake ya damu ilibadilika baada ya kuatikwa ini.
Sababu nyingine ya kawaida ya mabadiliko ya aina ya damu ni uatikwaji wa uboho ambao hutekelezwa kwa lukemia na limfoma, miongoni mwa magonjwa mengine. Mtu akipokea uboho kutoka kwa mtu ambaye ana aina tofauti ya ABO (k.m. mgonjwa wa aina A anapokea uboho wa aina O), hatimaye damu ya mgonjwa itabadilika kuwa ya aina ya changizi.

title: Kifua kikuu

text: Kadri ya 15-20% ya madhara yanayoletwa na ugonjwa yanaletwa na maambukizi yanayoenea nje ya viungo vya kupumua, na husababisha aina nyingine ya kifua kikuu.[11] Kifua kikuu kinachotokea nje ya viungo vya kupumua kinaitwa "extrapulmonary tuberculosis".[12] Extrapulmonary TB hutokea zaidi kwa wagonjwa wenye upungufu wa kingamwili na watoto wadogo. ExtrapulmonaryTB hutokea kwa zaidi ya 50% ya wagonjwa wenye VVU [12] Sehemu zinazoathiriwa na extrapulmonary TB ni pamoja na sehemu za nje ya mapafu pleura (au pleurisy tuberculous), mfumo wa neva (au kifua kikuu cha uti wa mgongo), na mfumo wa limfu (katika scrofula ya shingo).Extrapulmonary TB pia hutokea katika [mfumo wa [mkojo na sehemu za siri]] (au kifua kikuu cha sehemu za siri) katika mifupa na viungo (au Pott's disease wa mgongo), na maeneo mengine. Inapoenea katika mifupa, inajulikana kama "kifua kikuu cha mifupa",[13] ambayo ni aina ya maambukizi ya mifupa au osteomyelitis [1] Aina hatari zaidi ya Extrapulmonary TB inaitwa TB ya "kueneza", inajulikana kama kifua kikuu inayoenea mwilini [9] Asilimia 10% ya kifua kikuu kinachotokea nje ya viungo vya kupumua, husababisha kifua kikuu inayosamba mwilini. [14]

title: Mfupa

text: Mfupa ni tishu ngumu katika mwili mwa binadamu na wanyama wenye uti wa mgongo. Mifupa inahimili ogani nyingine mwilini na kuuwezesha kusimama. Mifupa ni pia kinga kwa sehemu muhimu sana kama vile mifupa ya fuvu inakinga ubongo na ubavu wa kifua unaokinga moyo na mapafu.

title: Biotekinolojia

text:
Katika karne ya 19 Louis Pasteur aliweza kutenganisha bakteria safi za asidi asetia na hamira. Baada ya kugundua utengaji wa aina za bakteria safi na kufanikiwa kuzifuga kulikuwa na msingi kwa chanjo za kwanza dhidi ya magonjwa. Hapo wataalamu kama Pasteur na Robert Koch walitenganisha bakteria za kusababisha magonjwa. Halafu waliingiza kiasi kidogo cha bakteria dhaifu za aina husika katika damu ya watu ziliposababisha Mfumo wa kingamaradhi mwilini kujua bakteria hizi na kujenga kinga dhidi yao.
Elimu hii iliruhusu kuandaa chanjo mbalimbali dhidi ya magonjwa, tena kwa wingi, katika maabara makubwa na kutoa chanjo kwa wakazi wa nchi yote.

title: Kiunzi cha mifupa

text: Kiunzi cha mifupa ni jumla ya mifupa kwenye mwili wa mtu na wanyama. Mwanadamu ana kiunzi cha ndani na mifupa ni sehemu imara chini ya ngozi na nyama ya mtu na kusudi lake ni mwili ushikamane na kuwa thabiti lakini inaruhusu pia mwendo wa viungo kimoja-moja.

title: Ghosts (video)

text: Baada ya muda Bwana mchawi akawatambulisha wanakijiji kwa "familia" yake ya majini, wakiwa pamoja na Bwana mchawi, wakaanza kucheza muziki kwa utaratibu (muziki kamili uliotuingwa na Jackson) ambao uliwatisha wanakijiji na muda huohuo kuwaburudisha. Wakati wa kipengele hicho kinaendelea, Bwana mchawi akaanza kuvua nguo na kuonyesha mwili wake wa ndani ambao ni mifupa mitupu; akamwingia Neya mwilini na kumchezesha; na kumbadilisha Meya kuja kwenye sura baya, sura la shetani la kutisha huku likisema, "Nani kinyambolelo sasa?" ," Unachekesha, Unachekesha".

title: Asilimia

text: Sasa inawezekana kugawa kiasi kingine kwa ile 1% na kuona inashika asilimia ngapi za kiasi husianifu.

title: Mbinu ya rediokaboni

text: Wakati mmea au mnyama anakufa hapumui tena. Maana yake kiwango cha kaboni hakiongezeki tena lakini 14C iliyoingia mwilini hadi kifo inayeyuka kama kawaida. Kwa hiyo kama ubao, mifupa au meno vinahifadhiwa kwa miaka mielfu bado kuna kiasi kidogo zaidi cha 14C ndani yao na inawezekana kukipima. Sasa kiasi hiki kinalinganishwa na kiasi cha kaboni ya kawaida yaani 12C katika mata hii. Kwa kawaida kuna atomi 1 ya 14C katika bilioni moja ya atomi za 12C. Kiasi jinsi gani idadi ya 14C imepungua kulingana na 12C kinaonyesha ni muda gani ubao au mfupa uliacha kupokea CO2 (ya aina zote mbili yaani ya kawaida na nururifu).

title: Unene wa kupindukia

text: Matatizo aidha husababishwa na unene moja kwa moja au kwa njia isiyo ya moja kwa moja inayohusiana kupitia utaratibu ulio na sababu sawa kama vile lishe duni au uzembe maishani. Uhusiano mkuu kati ya unene na hali maalum inatofautiana. Mojawapo ni kisukari aina ya 2. Mafuta ya ziada mwilini ndiyo kisababishi cha 64% ya kisukari kwa wanaume na 77% kwa wanawake.

title: Homa ya ndengi

text: Homa ya dengi husababishwa na virusi vya dengi. Katika mfumo wa sayansi unaotoa majina na kuainisha virusi, virusi vya dengi viko katika familia ya "Flaviviridae" na jenasi "Flavivirus". Virusi vingine pia viko katika familia hii na husababisha ugonjwa kwa wanadamu. Kwa mfano virusi vya, homa ya majano West Nile virus, virusi vya ensefalitisi vya St. Louis, virusi vya ensefalitisi vya Japanese, kupe-virusi vya mifupa vya ensefalitisi, virusi vya ugonjwa wa Kyasanur forest, na virusi vya Omsk visababishavyo joto jingi mwilini na kuvuja kwa damu vyote ni vya familia"Flaviviridae".. Vingi vya virusi hivi huenezwa na mbu au kupe.

title: Cassidy

text: Tarehe 4 Oktoba 2007 Cassidy alijeruhiwa katika ajali ya gari usiku wa 5 Oktoba 2006 wakati lori ya kibiashara iligongana na gari ya Cassidy aina ya SUV ambamo yeye alikuwa ni abiria. Ailpelekwa katika Kituo cha uuguzi cha Jersey City , ambako alipatikana kuwa fuvu yake imepasuka na mifupa kuvunjika kadhaa upande wa kushoto wa uso wake. Yeye bado ana makovu ya dhahiri kutokana na ajali.[9][10][11]

title: Mawese

text: Kuna aina mbili za mawese; mawese hasa hutolewa na nyama ya tunda, ina rangi nyekundu na vitamini nyingi. Inatumika kama mafuta ya kupikia ama moja kwa moja ikitolewa na wakulima wenyewe na kuonyesha rangi nyekundu. Kama mawese inatengenezwa kibiashara kiwandani rangi inaondolewa kwa njia ya kusafisha mafuta kwenye vichujio. Baada ya kusafishwa huwekwa kwenye makopo au chupa na kuuzwa madukani au kupelekwa nje. Mafuta haya yanatumika pia viwandani kwa kutengeneza majarini, sabuni, mishumaa, mafuta ya kupakaa mwilini na aina mbalimbali ya madawa na urembaji.

title: Tangawizi

text: 2. Huua bakteria wa aina nyingi mwilini hata salmonella ndani ya mwili hata juu ya ngozi

title: Epistemolojia

text: Kulingana na Gettier, kuna wakati ambapo mtu hana maarifa, hata wakati hali zote ni sawa. Gettier alipendekeza majaribio mawili ya kifikira, ambayo wa leo hujulikana kama "Mifano ya Gettier," kama upinzani dhidi ya dhana ya kijadi ya maarifa. Mojawapo ya mifani hiyo ilihusu Smith na Jones, wanaogojea matokeo yao ya maombi ya kazi moja wanayoitaka wote wawili. Wote wawili wana mapeni kumi mfukoni. Smith ana sababu nzuri sana za kuamini kuwa Jones atapata kazi ile na, isitoshe, anajua kuwa Jones ana peni kumi mfukoni (alizihesabu muda mfupi uliopita). Kutokana na hili Smith anahitimisha kuwa, "mtu atakayeipata kazi ile atakuwa na peni kumi mfukoni." Hata hivyo, Smith hajui kuwa hata yeye ana peni kumi mfukoni. Isitoshe, Smith, na si Jones, ndiye atakayepata kazi ile. Ingawa Smith ana ushahidi mzuri unaomfanya kuamini kuwa Jones atapata kazi ile, yeye amekosea. Smith ana imani yenye sababu nay a kweli kuwa mtu mwenye peni kumi mfukoni atapata kazi; hata hivyo, kulingana na Gettier, Smith hajui kuwa mtu mwenye peni kumi mfukoni atapata kazi, kwa sababu imani ya Smith ni kuwa "...ukweli kulingana na idadi ya peni katika mfuko wa "Smith", ingawa Smith hajui ni peni ngapi zilizopo ndani ya ndani ya mfuko wa Smith, na anahusisha imani yake...na hesabu ya idadi ya peni katika mfuko wa Jones, ambaye anaamini akiwa amekosea kuwa ndiye atakayepata kazi ile." (see p. 122.)

title: Gastroenteritis

text: Uamuzi wa kama au mtu ana upungufu wa maji mwilini ni sehemu muhimu ya tathmini, pamoja na  upungufu wa maji  mwilini kawaida kugawanywa katika kali(3–5%), wastani (6–9%), na kali (≥10%)kesi. Kwa watoto, sahihi zaidi ishara za kuishiwa maji wastani au kali ni wa muda mrefu kapilari refill, maskini ngozi turgor, na kinga isiyo ya kawaida. Nyingine muhimu matokeo(wakati kutumika katika macho ) ni pamoja na macho sunken,shughuli ilipungua, ukosefu wa machozi, na kinywa kavua. Kawaida ya mkojo pato na ulaji simulizi maji ni ya kuridhisha. Maabara ya kupima ni ya faida ndogo ya kliniki katika kuamua kiwango cha upungufu wa maji mwilini..

title: Damu

text: Matatizo ya kiwango Jeraha linaweza kusababisha upotezaji wa damu kupitia kutoka damu. [26] Mtu mzima mwenye afya anaweza kupoteza karibu 20% ya kiasi cha damu (1 L) kabla ya dalili ya kwanza, kutotulia, kuanza, na 40% ya kiasi cha damu(2 L) kabla ya mshtuko. Thrombosaiti ni muhimu kwa ugandishaji na uundaji wa madonge ya damu, ambayo inaweza kusimamisha upotezaji wa damu. Majeraha mabaya kwa viungo vya ndani au kwa mifupa yanaweza kusababisha kutokwa na damu kwa ndani, ambayo wakati mwingine unaweza kuwa kali. Kuishiwa maji mwilini kunaweza kupunguza kiasi cha damu kwa kupunguza kiwango cha katika damu. Mara nadra, hii inaweza kusababisha mshtuko (isipokuwa katika kesi kali sana) lakini huweza kusababisha kupungua kwa shinikizo la damu kunakosababishwa na kusimama na kuzirai.

title: Kiunzi cha mifupa

text: Sehemu kuu ya kiunzi cha mifupa ni uti wa mgongo. Unashika mifupa yote kwa pamoja kuanzia fuvu hadi mabavu hadi mifupa ya chini inayokutana katika fupanyonga. Unakinga ndani yake pia neva kuu zinazoelekea kutoka ubongo kwenye fuvu hadi sehemu mbalimbali ya mwili.

title: Farasi

text: Mahitaji ya vita yalisababisha pia ufugaji wa aina nzito sana za farasi walioweza kumbeba askari aliyevaa kinga ya feleji mwilini pamoja na silaha zake.


query: Bahari la Mediteranea lina ukubwa wa kiasi gani?

title: Bahari ya Mediteranea

text: Bahari ya Mediteranea (pia: Bahari ya Kati) ni bahari ya pembeni ya Atlantiki kati ya mabara ya Afrika, Ulaya na Asia ya Magharibi. Eneo lake ni takriban milioni 2,5km². Kina chake kirefu ni 5,267 m. Ina kanda ya hali ya hewa ya pekee pamoja na mimea na wanyama.

title: Tikitimaji

text: Katika shamba la ukubwa wa shamba la ekali moja(1.acre) lililoandaliwa vizuri, kupandwa na kuhudumiwa vizuri mkulima ana uwezo wa kuvuna kiasi cha TANI 15-36, ambacho kitamsaidia kupata fedha zitakazo msaidia katika mahitaji yake mbalimbali na kuondokana na Umasikini.

title: Eneo Bunge la Dagoretti

text: Eneo Bunge la Dagoretti ni eneo bunge le uchaguzi nchini Kenya. Ni mojawapo wa maeneo bunge nane katika Mkoa wa Nairobi. Linajumuisha vitongoji vya magharibi vya Nairobi. Eneo Bunge la Dagoretti lina mipaka sawia na Taarafa ya Dagoretti ya Nairobi. Eneo lote la bunge hili liko katika eneo la Baraza la Mji wa Nairibi. Lina ukubwa wa eneo wa kilomita mraba 39 . Lilikuwa linajulikana kama Eneo Bunge la Nairobi West katika uchaguzi wa mwaka wa 1963 ,lakini jina lake lilibadilisdhwa hadi la sasa kuanzia uchaguzi wa 1969.

title: Rasi ya Iberia

text: Rasi ya Iberia ni kati ya rasi kubwa za Ulaya ikiwa na eneo la 582,860 km². Iko katika kusini magharibi ya Ulaya ikipakana na Bahari Atlantiki upande wa kazkazini na magharibii halafu Bahari Mediteranea upande wa kusini na mashariki. Milima ya Pirenei ni mpaka kati ya rasi na Ulaya ya magharibi yaani Ufaransa.

title: Ubongo

text: Ubongo unaweza kuwa changamani sana. Gamba la ubongo wa binadamu lina takribani neuroni bilioni 15-33, labda zaidi, kutegemea jinsia na umri,[2] zilizounganishwa na takribani miunganiko ya sinapsi 10,000 kila mmoja. Kila milimita ya kizio cha ukubwa wa gamba la ubongo lina takribani sinapsi bilioni moja.[3] Neuroni hizi huwasiliana na nyingine kwa njia ya fumwele ndefu za protoplazimu ziitwazo akzoni, ambazo hubeba mifuatano ya mipigo ya vichocheo vitwavyo matendo tarajiwa kuelekea sehemu mbali za ubongo au mwili na kulenga seli maalumu itakazovipokea.

title: Bahari ya Mediteranea

text: Ina bahari za pembeni zake ambazo ni pamoja na Bahari Nyeusi, Bahari ya Aegean na mengine. Bahari Nyeusi inaunganishwa kwa njia ya mlango wa bahari ya Dardanellia, Bahari ya Marmara na mlango wa bahari ya Bosporus.

title: Bahari ya Marmara

text: Bahari ya Marmara (Kituruki "Marmara denizi", Kigiriki: "Propontis") ni gimba la maji ya chumvi kati ya Ulaya na Asia ndani ya nchi ya Uturuki. Imezungukwa na nchi kavu pande zote isipokuwa kuna milango miwili miembamba ya kuiunganisha na [Mediteranea] upande wa kusini na Bahari Nyeusi upande wa kaskazini. Milango hii ni Dardaneli upande wa Mediteranea na Bosporus upande wa Bahari Nyeusi.

title: Bahari ya Mediteranea

text: Bahari ya Mediteranea ni bahari si ziwa kwa sababu imeunganishwa na Atlantiki kwa njia ya mlango wa bahari wa Gibraltar.

title: Bahari ya Mediteranea

text: Tangu 1869 kuna pia njia ya maji kati ya Mediteranea na Bahari ya Shamu ambayo ni Mfereji wa Suez.

title: Bahari ya Mediteranea

text: Katika lugha ya Biblia Kiebrania iliitwa "Bahari ya Magharibi" au "Bahari Kuu"; Waroma wa Kale waliotwala nchi zote zinazopakana na Bahari ya Mediteranea waliita "mare nostrum" yaani "bahari yetu". Waarabu na Waturuki wanaiita "Bahari Nyeupe" (Kitur. Akdeniz au Kiarab. البحر الأبيض al-baHr-al-abyaD)

title: Bamba la Afrika

text: Bamba la Afrika lina mwendo wa kuelekea kaskazini unaopimwa kuwa 2.15 cm kila mwaka. Kwa mkasi huu bara la Afrika litagusana na Hispania ya Kusini baada ya miaka 650,000 na kufunga mlango wa bahari ya Gibraltar hivyo kufunga Mediteranea na kuifanya kuwa ziwa.

title: Wadudu

text: Wadudu wa kweli (tazama mdudu) ni kundi la arithropodi wadogo kiasi ambalo lina spishi nyingi duniani. Kibiolojia wako katika ngeli ya Insecta.

title: Mkoa wa Mersin

text: Mersin ni jina la mkoa uliopo mjini kusini mwa nchi ya Uturuki. Mkoa upo kwenye pwani ya Bahari ya Mediteranea kati ya Antalya na Adana. Mji mkuu wake ni Mersin.

title: Wikipedia ya Kikroatia

text: Wikipedia ya Kikroatia (Kikroatia: "Wikipedija na hrvatskom jeziku") ni toleo la kamusi elezo ya Wikipedia kwa lugha ya Kikroatia. Wikipedia ya Kikroatia ilianzishwa mnamo tar. 16 Februari 2003. Toleo hili lina zaidi ya makala 59,000, na kuifanya iwe Wikipedia ya 36 ukubwa wa hesabu ya wingi wa makala.

title: Wikipedia ya Kifaransa

text: Wikipedia ya Kifaransa ("Kifaransa:Wikipédia francophone, Wikipédia en français") ni toleo la kamusi elezo ya Wikipedia kwa lugha ya Kifaransa, inaandikwa "Wikipédia". Wikipedia ya Kifaransa ilianzishwa mnamo mwezi Machi, 2001. Toleo hili lina makala zaidi ya lakhi 750,000 kwa mwezi wa Januari, 2009, na kuifanya iwe toleo la Wikipedia ya tatu kwa ukubwa baada ya Wikipedia ya Kiingereza na Wikipedia ya Kijerumani. Hata hivyo, ni Wikipedia ya kwanza kwa ukubwa katika orodha ya Lugha za Kirumi.

title: Pera

text: Kulingana na aina ya mpera, tunda lina urefu wa sentimita 4 hadi 12. Ladha inaweza kufanana kiasi na ganda la limau lakini si kali vile.

title: Daraja la Mfereji wa Suez

text: Daraja hili lina nguzo ndefu zinazozishikia zenye muundo wa Nguzo za Farao. Pia daraja hili lina kiasi cha urefu wa mita 68.[1] juu ya mstari wa maji. Au (Suezmax) juu ya meli zinazoweza kupita katika Mfreji huo.

title: Mfereji wa Suez

text:
Unaunganisha Bahari ya Mediteranea na Bahari ya Shamu hivyo na Bahari Hindi.
Mfereji uko upande wa magaribi ya rasi ya Sinai. Urefu wake ni 163 km na upana ni kuanzia 300m.

title: Sahara

text: Sahara inafunika sehemu kubwa ya Afrika Kaskazini isipokuwa kanda lenye rutuba kwenye ufuko wa Bahari Mediteranea, milima ya Atlas kwenye Maghreb na bonde la mto Naili huko Misri na Sudan. Inaenea kuanzia Bahari ya Shamu upande wa mashariki hadi Atlantiki upande wa magharibi, na kutoka Mediteranea upande wa kaskazini hadi kanda la Sahel upande wa kusini.

title: Bahari ya Shamu

text: Kaskazini ni rasi ya Sinai pamoja ghuba ndogo za Aqaba na Suez halafu imeunganika na Mediteranea kwa njia ya Mfereji wa Suez. Kusini Bahari ya Shamu imeunganika na Bahari Hindi kwa njia ya mlango wa bahari wa Bab el Mandeb.

title: Bahari ya Mediteranea

text: Leo hii kuna nchi au madola 22 zinazopakana na Bahari ya Mediteraneo:

title: Bahari ya Mediteranea

text: Jamii:Ulaya Jamii:Afrika Jamii:Bahari Mediteranea Jamii:Bahari ya pembeni

title: Ziwa Magadi (Kenya)

text: Ziwa Magadi lina ukubwa wa kilomita 100 mraba na huwa limejaa maji iliyokolea sodium karbonati ambayo huwa na kiasi kikubwa cha madini ya trona. Asili ya chumvi hii ni chemichemi ya moto inayopatikana katika bonde la ufa. Chemichemi hizi huwa kaskazini magharibi na kusini mwa ziwa hili. Wakati wa msimu wa mvua chumvi huwa inapungua ziwani na kisha uzidi tena maji yanapokauka na kuacha chumvi nyeupe. Kuna aina moja tu ya samaki kwenye ziwa hili, cichlid Alcolapia grahami. Samaki huyu anaishi kwenye chemichemi moto zilizo kwenye ufukwe wa ziwa hili.

title: Palestina

text: Palestina (kwa Kiarabu: فلسطين filasṭīn, falasṭīn; kutoka Kilatini: Palaestina; kwa Kiebrania: פלשתינה Palestina) ni jina la eneo lililoko upande wa Mashariki wa Bahari ya Mediteranea kati ya mkingo wa bahari hiyo na mto Yordani.

title: Madhara ya ongezeko la joto duniani

text:
Bahari huingiza joto kutoka jua, huku barafu ikimulika mianga ya jua hadi nafasi ya angani. Kwa hivyo, barafu ya baharini inayorudi nyuma itaruhusu jua kuongeza joto katika maji ya bahari ambayo sasa yameachwa wazi, hivyo kuongeza kiwango cha ongezeko la joto Duniani. Mbinu ni sawa kama ya gari nyeusi inayokuwa moto haraka zaidi inapokaa katika jua kuliko gari nyeuzi. Badiliko hili la kumulika joto la jua pia ndiyo sababu kuu mbona Jopo la Kimataifa la Mabadiliko ya Hali ya Anga linatabiri kuwa vipimo vya joto katika pembe ya kasakazini mwa Dunia itaongezeka kwa kiasi mara mbili ikilinganishwa na maeneo mengine Duniani. Mnamo tarehe Septemba mwaka wa 2007, eneo la barafu katika bahari ya Aktiki lilifika nusu ya ukubwa wake ikilinganishwa na ukubwa wa wastani wa majira ya kiangazi mchache zaidi kati ya mwaka wa 1979 na 2000. Pia mnamo mwezi Septemba mwaka wa 2007, barafu ya eneo la Bahari ya Aktiki Arctic ilirudi nyuma kiasi kwamba iliruhusu barabara ya kaskazini magharibi kuweza kupitika na meli kwa mara ya kwanza katika historia iliyorekodiwa. The record losses of 2007 and 2008 may, however, be temporary.
Mark Serreze wa Kituo cha Marekani cha Theluji na Barafu kinatazama mwaka wa 2030 kama "mwaka ambapo kofia ya barafu ya eneo la Akitiki itakuwa bila barafu. Ongezeko la joto Duniani katika maeneo ya ncha za Dunia halitarajiki kufanyika katika eneo la Ulmwengu wa Kusini. Barafu ya bahari ya Antaktiki ilifikia kiwango chake cha juu zaidi kilichorekodiwa tangu mwanzo wa uchunguzi mnamo mwaka wa 1979, lakini faida kutokana na barafu katika eneo la kusini ni inazidiwa na hasara katika eneo la kaskazini. Mwenendo wa barafu ya bahari Duniani, huku ncha za Dunia za Ulimwengu wa kaskazini na kusini zikijumuishwa zinaonyesha upungufu wazi.

title: Marekani

text: Eneo la Marekani lina ukubwa wa kilometa mraba 9,826,675 na liko hasa katika bara la Amerika Kaskazini kati ya Kanada upande wa kaskazini na Meksiko upande wa kusini.

title: Bahari Nyeusi

text: Bahari Nyeusi ni bahari ya pembeni ya Mediteranea inayozungukwa na nchi kavu pande zote iliyoko kati ya Ulaya ya Mashariki na Asia ya Magharibi. Imeunganishwa na Bahari ya Mediteranea kwa njia ya Bahari ya Marmara pamoja na milango ya bahari ya Bosporus na Dardaneli. Ina eneo la takriban 424,000 km² na kina hadi 2,244 m.

title: Bahari ya Liguria

text:
ã
Bahari ya Liguria ni sehemu ya Bahari Mediteranea iliyoko upande wa magharibi wa rasi ya Italia.

title: Ziwa Edward

text: Ziwa Edward liko katika mwinuko wa mita 920, lina urefu wa km 77 na upana wa km 40, na lina eneo la km² 2,325 (la 15 kwa ukubwa katika bara).

title: Shamu

text: Mipaka ya kijiografia ilikuwa mto Frati na milima ya Anatolia upande wa kaskazini, Bahari ya Mediteranea upande wa magharibi, Misri upande wa kusini na jangwa la Uarabuni upande wa mashariki.


query: Je, wasukuma wanatokea mkoa upi?

title: Mkoa wa Mara

text: Mkoa wa Mara ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania wenye postikodi namba 31000 [1]. Umepakana na mikoa jirani ya Mwanza na Shinyanga upande wa kusini, Arusha upande wa kusini-mashariki, Kagera kwa njia ya Ziwa Nyanza (au Viktoria) na Kenya upande wa mashariki. Jina linatokana na lile la mto Mara.

title: Jeromu

text: Alimuandikia Mt. Paulino wa Nola mwongozo wa maisha yake: “Jitahidi kujua duniani kweli zile zitakazodumu milele mbinguni… Je, tangu hapa duniani mtu hajisikii kukaa katika ufalme wa mbinguni anapoishi na maandiko hayo, anapoyatafakari bila kujua wala kutafuta kingine chochote?”

title: Mkoa wa Katavi

text: Kabila lingine ni Wakonongo ambao nao wanatokea mkoa huu mpya.

title: Hotuba ya mlimani

text: Je, kuna yeyote miongoni mwenu ambaye mtoto wake akimwomba mkate, atampa jiwe?

title: Tombo

text: Tombo wanatokea Afrika, Australasia na Ulaya. Kuna ndege huko Amerika ambao wana mnasaba na tombo, lakini wanaainishwa ndani ya familia Odontophoridae.

title: Hotuba ya mlimani

text: Mtawatambua kwa matendo yao. Je, watu huchuma zabibu katika miti ya miiba, au tini katika mbigili? La!

title: Tanakh

text: Hasa Wakristo wanawauliza kaka zao Wayahudi: imekuwaje ufunuo wa Mungu kwao ulisimama tangu miaka zaidi ya 2000 ingawa wao wanamsubiri bado Masiya afike? Je, historia ya wokovu imekatika?

title: Taya (mnyama)

text: Kwa bahati nzuri taya wanatokea hifadhi nyingi. Pia hufugwa ili kuachiliwa katika makazi yanayowafalia.

title: Kardinali

text: Kati yao wenye haki ya kupiga kura walikuwa wanatokea nchi 53 tofauti.

title: Historia ya Wokovu

text: Kwa namna ya pekee inajibu kinaganaga maswali kuhusu wokovu: unapatikana kwa njia gani? Kwa nini Wayahudi wengi walishindwa kumuamini Yesu ili kuupata? Kwa nini mataifa yameupokea badala yao? Aliyepata wokovu anaishi vipi? Je, Wayahudi wametupwa moja kwa moja?

title: Mkoa wa Kagera

text: Pia mkoa huu una wakimbizi wengi, kwa asilimia kubwa wanatokea nchini Rwanda na Burundi wakipitia wilaya ya Ngara.

title: Historia ya Wapare

text: Wapare wanatokea katika wilaya za Same na Mwanga, mkoa wa Kilimanjaro, lakini pia wapo katika wilaya ya Moshi Vijijini sehemu za Kahe, Chekereni, Himo, Mabungo, Moshi mjini, tena katika wilaya ya Hai sehemu za Rundugai na mto Weruweru. Wapare pia wanaishi katika wilaya ya Lushoto, sehemu za Bumbuli na Mavumo.

title: Hotuba ya mlimani

text: Waangalieni ndege wa mwituni: hawapandi, hawavuni, wala hawana ghala yoyoye. Hata hivyo, Baba yenu wa mbinguni huwalisha. Je, ninyi si wa thamani kuliko hao?

title: Torati

text: 46 Je, mtapata tuzo gani kwa kuwapenda tu wale wanaowapenda ninyi? Hakuna! Kwa maana hata watoza ushuru hufanya hivyo!

title: Mbinu ya rediokaboni

text: Mbinu huu wa rediokaboni unaweza kutambua umri hadi miaka 50-60,000 hivi. Kama sampuli ina miaka zaidi ya hii haiwezekani kwa sababu kiasi cha 14C kimeshapungua mno kutokana na mchakato wa kuyeyuka („mbunguo nyuklia“). Kama kiwango cha mata ni kidogo mno hata nii ni tatizo. Kwa hiyo mbinu wa 14C haileti matokeo kwa swali, je umri wa chokaa mawe ni upi? kwa sababu umri huo ni miaka milioni kadhaa.

title: Waraka kwa Waroma

title: Kardinali

text: Tarehe hiyo makardinali walikuwa wanatokea nchi 68 za mabara yote.

title: Uhasibu

text: Mashirika mengi huwaza jinsi ya kutafuta mhasibu anayefaa katika shirika zao awafanyie hesabu na kuona kwamba pesa zinatumika sawa. Je, ni yapi wanafaa kuangazia wanapoajiri mhasibu:

title: Usunga

text:
 katika kata ya usunga kuna vijiji vinne navyo ni usunga,urafiki,isanjandugu na mwanamkata. pia kuna shule ya sekondari moja ambayo ni usunga secondary school.
kuna zahanati moja,vyama vya msingi vitatu vya wakulima wa tumbaku.kata hii inamchanganyki wa makabila ya wasukuma na wanyamwezi. kuna taasisi za dini,timu za Moira wa miguu nk.

title: Hotuba ya mlimani

text: "Ndiyo maana nawaambieni, msiwe na wasiwasi juu ya chakula na kinywaji mnavyohitaji ili kuishi, wala juu ya mavazi mnayohitaji kwa ajili ya miili yenu. Je, maisha ni chakula tu au zaidi? Na mwili, je, si zaidi ya mavazi?

title: Pluto

text: Pluto ilikuwa ikitambulika kama sayari ya tisa katika mfumo wa jua na sayari zake toka mwaka 1930 hadi Agosti 2006. Vipimo vipya vilileta wasiwasi juu ya swali: Je, sayari ni kitu gani?, hasa baada ya kugundua magimba ya ziada nje ya Pluto yanayokaribia ukubwa wake lakini hayafai kuitwa sayari.

title: Unyakuo

text: Inavyoonekana, shaka zilikuwa zimetokea kati ya Wakristo wa Thesalonike kuhusu majaliwa ya Wakristo wale ambao walikufa kabla ya Kristo kurudi. Walijiuliza, Je, wao watakosa matukio matukufu ya kuja kwa Yesu mara ya pili pamoja na ufufuo? Paulo aliwahakikishia kwa njia hiyo kwamba Mungu atawafufua wale ambao tayari walikuwa wamelala (wamekufa), kama vile wale watakaokuwa bado hai.

title: Divai

text: Kitabu cha Yoshua bin Sira (31:27-29) kinasema: ”Kwa wanadamu mvinyo ni kama maji ya uzima, ukinywa kwa kiasi. Je, anao uzima gani mtu asiye na mvinyo? Nayo imeumbwa ili kuwafurahisha wanadamu. Mvinyo ni furaha ya moyo na changamko ya roho, ikinywewa kwa wakati wake na ya kutosha. Lakini kunywa mno ni uchungu wa roho, na fedheha, na ugomvi.”

title: Wapare

text: Wapare wanatokea katika wilaya za Same na Mwanga, mkoa wa Kilimanjaro, lakini pia wapo katika wilaya ya Moshi sehemu za Chekereni, Himo, Mabungo, Uchira, Moshi mjini, na pia katika wilaya ya Hai sehemu za Rundugai na mto Weruweru. Wapare pia wanaishi katika wilaya ya Lushoto mkoani Tanga, sehemu za Bumbuli na Mavumo.

title: Mkoa wa Iringa

text: Wenyeji wa mkoa ni hasa Wahehe; wengine wanatokea makabila ya jirani kama Wabena, Wakinga, Wapangwa, Wasangu, Wawanji, Wagogo n.k.

title: Notoptera

text: Wadudu-barafu wanatokea Amerika ya Kaskazini na Asia ya Mashariki juu ya milima. Hutafuta arithropodi wadogo waliokufa kwa barafu.

title: Wajita

text: Wajita wenye asili ya Kibantu ni wengi sana na wanatokea katika koo za Bahitira. Mfano Waruri wengi ni Wabantu na wanatokea Bururi na ni kabila ambalo pia liko Uganda.

title: Notoptera

text: Watambaaji-miamba wanatokea Afrika ya Kusini tu lakini spishi moja inatokea Tanzania. Hula wadudu wengine.

title: Je, hii ni ungwana

text: Je Huu ni Ungwana ni kipindi maarufu cha mtangazaji maarufu Leonard Mambo Mbotela cha elimu, burudani, na ucheshi nchini Kenya katika redio ya Kenya Broadcasting Corporation.

title: Hotuba ya mlimani

title: Mawasiliano

text: Namna ya kukaa. Kwa kawaida mtu anaweza kuwa amelala chini, ameketi, au amesimama. Hivi si vipengele vya mkao vinavyowasilisha ujumbe. Je, sisi tunatembea kwa kujikokota au tumesimama wima? Tunakunja miguu au mikono yetu? Njia kama hizi za kukaa huwasilisha kiwango cha urasmi na kiwango cha mapumziko katika mawasiliano.


query: Pendo linaitwaje katika lugha ya kimombo?

title: Mapenzi

text: Neno la Kiingereza "love" linaweza kuwa na maana tofauti, lakini zinazohusiana, katika miktadha tofauti. Mara nyingi, lugha nyingine hutumia maneno mbalimbali kueleza dhana tofauti ambazo Kiingereza hutumia neno "love" kurejelea; mfano mmoja ni wingi wa maneno ya Kigiriki yanayorejelea "mapendo". Tofauti za utamaduni katika kufafanua mapenzi hivyo, hufanya liwe jambo gumu kuanzisha ufafanuzi wowote. [3]

title: Kifaransa

text: Kifaransa ni lugha ya kitaifa, lugha rasmi, lugha ya utawala au lugha ya mawasiliano katika nchi zifuatazo:

title: Tumaini Lenye Baraka

text: Diwani ya "Tumaini Lenye Baraka" imeshapitiwa na wanazuoni kadhaa. Mmoja kati yao ni Pendo Salu Malangwa, ambaye ni Mhadhiri Mwandamizi, Idara ya Lugha na Isimu katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam, Tanzania.

title: Mapenzi

text: Mifumo ya kibiolojia ya mapenzi huyatazama kama msukumo wa kimamalia, sawa na njaa au kiu.[7] Saikolojia hutazama mapenzi kama jambo linaloegemea zaidi jamii na utamaduni. Pengine kuna chembe za ukweli katika mitazamo yote miwili. Hakika mapenzi huathiriwa na homoni (kama 'oxytocin', 'neurotrophins', NGF na 'pheromones'), na jinsi watu hufikiri na kutenda katika mapenzi huathiriwa na mawazo yao kuhusu hayo. Mtazamo wa kawaida katika biolojia ni kwamba kuna misukumo miwili mikuu katika mapenzi: mvuto wa kingono na pendo. Pendo kati ya watu wazima huchukuliwa kufanya kazi kwa kuzingatia kanuni sawa na zile zinazomfanya mtoto mchanga kumpenda mama yake. Mtazamo wa jadi wa kisaikolojia huangalia mapenzi kama muungano wa mapenzi ya kimwenzi na mapenzi ya kiuchu. Mapenzi ya kiuchu ni hamu kubwa, na mara nyingi huandamana na mhemko wa kimwili (kupumua kwa nguvu, mpigo wa moyo wa kasi); mapenzi ya kimwenzi ni mapenzi na hisia za kirafiki zisizoandamana na mhemko wa kimwili.

title: Vipengele vya miktadha ya sajili za lugha

text:
Jina lingine la sajili za lugha ni rejesta au rejista za lugha.
Sajili za lugha ni matumizi ya lugha mbalimbali katika miktadha tofauti.
Sajili hujikita katika vipengele vifuatavyo:

title: Kikaurna

text: Kikaurna kilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wakaurna katika jimbo la Australia Kusini. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kikaurna ilitoweka. Hata hivyo, kuna watu ambao wameanza kujufunza lugha ya Kikaurna tena kwa ajili ya kuihuisha. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikaurna kiko katika kundi la Kiyura.

title: Lugha ya taifa

text: Katika nchi mbalimbali lugha rasmi imetajwa katika katiba ya Taifa au katika sheria mahususi lakini nchi nyingine hazina sheria juu ya lugha rasmi hata kama hali halisi ipo, kwa mfano, nchini Namibia Kiingereza ni lugha rasmi kufuatana na katiba lakini lugha nyingine pamoja na Kiafrikana na Kijerumani zimetajwa kama lugha za kitaifa zinazoweza kutumiwa pia kama lugha ya mafundisho shuleni.

title: Kinugunu (Australia)

text: Kinugunu kilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wanugunu katika jimbo la Australia Kusini. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kinugunu ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinugunu kiko katika kundi la Kipama-Nyungan cha Kusini-Magharibi. Isichanganywe na lugha ya Kinugunu cha Kamerun.

title: Pendo

text: Kati ya haja za msingi za nafsi, mojawapo ni kupenda na kupendwa.

title: Mapenzi

text: Pendo ni hamu ya kibinafsi na ya kimahaba zaidi inayoelekezwa kwa mtu maalum wa kuhusiana kingono, ambayo hutokana na tamaa wakati wajibu kwa mtu huyo unakua.

title: Kiafrikaans

text: Kiafrikaans (Afrikaans) ni lugha ya Afrika Kusini iliyotokea katika karne nne zilizopita kwenye msingi wa Kiholanzi pamoja na athari za lugha mbalimbali. Imekuwa lugha rasmi katika Afrika Kusini tangu mwaka 1925 badala ya Kiholanzi. Hata kama ni lugha iliyozaliwa Afrika kitaalamu ni kati ya lugha za Kigermanik.

title: Lugha ya taifa

text: Dhana ya lugha ya Taifa imetumika kiutofauti katika mataifa tofauti tofauti. Kwa kawaida lugha ya Taifa ni lugha kuu, yaani lugha inayotumika katika shughuli za kimahakama, kisiasa, katika ngazi ya Taifa, kwa mfano, nchini Uingereza lugha kuu ni kiingereza lakini ki-welsh kina nafasi yake haswa katika eneo la Wales.

title: Kibibbulman

text: Kibibbulman ilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wabibbulman katika jimbo la Australia ya Magharibi. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kibibbulman ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibibbulman kiko katika kundi la Kinyungiki.

title: Kitigrinya

text: Lugha ya Kitigrinya ikiwa ni pamoja na lugha ya Kiarabu, zilikuwa moja katika ya lugha rasmi katika shirikisho lilidumu kwa muda mfupi la Ethiopia na baadae nafasi yake ilichukuliwa na lugha ya Kiamhari. Tangu kupatikana kwa uhuru wa Eritrea mwaka 1991, lugha ya Kitigrinya iliendelea kutumika kama lugha ya inayotumika zaidi nchini humo, na kuifanya nchi hiyo kuwa nchi pekee dunia kuitambua lugha ya Kitigrinya katika ngazi ya taifa.

title: Pendo

text: Pendo linaweza kutafsiriwa kwa maana mbalimbali, kama vile upendo, mapendo, mapenzi n.k.

title: Kigamilaraay

text: Kigamilaraay ni lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia inayozungumzwa na Wagamilaraay katika majimbo ya Queensland na New South Wales. Katika sensa ya mwaka 2006, kulikuwa na wasemaji wa Kigamilaraay 35 tu, tena wote walichanganya lugha yao ya asili na Kiingereza. Kwa hiyo lugha kama lugha halisi imeshatoweka. Hata hivyo Kigamilaraay hufundishwa katika shule kadhaa. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigamilaraay kiko katika kundi la Kiwiradhuriki.

title: Kitigrinya

text: Kitigrinya ( ትግርኛ, "tigriññā"), pia huandikwa Tigrigna, Tigrina, Tigriña, ni lugha ya pili ambayo huzungumza na watu wa jamii ya Tigray katikati mwa jimbo la Eritrea ambapo lugha hii ni moja kati ya lugha mbili muhimu katika watu wa Eritrea na katika jimbo ya Tigray, nchini Ethiopia. Wazungumzaji wa lugha hii huitwa Watigray ambapo lugha hii kutumika kama lugha maalum miongoni mwao na pia katika vijisehemu vya wahamiaji katika maeneo haya ikiwa ni pamoja na watu wa jamii ya Beta Israel ambao kwa huishi nchini Israeli.

title: Chuo Kikuu cha Stellenbosch

text:
Stellenbosch University ni chuo cha kati cha Kiafrikana , hasa katika vitengo vya shahada za kwanza na za pili. Hata hivyo, wanafunzi wanaruhusiwa kuandika na kufanya kazi zao, majaribio na mitihani katika Kiingereza na Kiafrikana. Lugha ya masomo pia inatofautiana kulingana na Kitivo, Kitivo cha Sanaa kwa mfano kikiwa na asilimia 40 Kiingereza, mafunzo mengi yakifanywa kwa lugha zote mbili na lugha ya takrima au nyenzo nyingi ikidhamiriwa na mwanafunzi.
Katika ngazi ya Uzamili lugha ya masomo hudhamiriwa kwa misingi ya mpangilio wa darasa. Nyingi ya kozi za Uzamili wa juu hufanywa kwa Kiingereza. Kulingana na hali ya sasa ya lugha ya chuo, asilimia 60 ya wanafunzi husema kuwa Kiafrikana ndio lugha yao ya nyumbani, asilimia 32 hutumia Kiingereza kama lugha yao ya nyumbani, ilhali asilimia 1.6 tu ya wanafunzi ndio hutumia Kikhosa kama lugha yao ya nyumbani
Sera ya lugha bado ni suala linaloendelea katika Chuo, kwa kuwa ni mojawapo ya taasisi chache za elimu ya juu katika Afrika Kusini ambazo bado zinatoa mafunzo katika lugha ya Kiafrikana. Kwa sababu hii, kinaenziwa sana katika jamii ya Waafrikana, na hata chuo hiki kuhesabiwa kama nguzo kuu katika maisha ya Kiafrikana. Nyingi ya taasisi zimetoa mafunzo kwa Kiingereza kutoka jadi au kugeuza sera na kuwa za Kiingereza tu.

title: Lugha ya taifa

text: Tofauti katika maana, Lugha ya Taifa ni lugha iliyokubaliwa kitaifa itumike katika mawasiliano yake, kwa mfano, lugha ya Kiswahili iliteuliwa kuwa lugha ya Taifa mwaka 1964 lakini lugha rasmi ni lugha iliyoteuliwa na kuchaguliwa na serikali itumike katika shughuli za kiserikali, kwa mfano, kiingereza.

title: Pendo

text: Hapa linatumika kwa maana ya ono mojawapo la msingi kwa binadamu na wanyama ambalo wanavutiwa na jambo fulani, hata likafuatwa na hamu na hatimaye furaha ikiwa jambo limepatikana kweli.

title: Lugha ya taifa

text: Lugha rasmi ni lugha iliyopewa hadhi maalumu katika nchi fulani, kwa kawaida lugha rasmi ni lugha inayotumiwa haswa na serikali kwa mawasiliano kati ya ofisi zake pia katika matangazo rasmi. Vile vile lugha rasmi ni lugha iliyopewa hadhi maalumu katika eneo fulani au nchi fulani ili itumike katika mazingira maalumu. Mara nyingi lugha rasmi katika Taifa huteuliwa ili itumike kwenye mahakama, bungeni na kwenye shughuli nyinginezo za kiutawala. Lugha inaweza kupewa hadhi maalumu na kuwa lugha rasmi ijapokuwa lugha hiyo haijasambaa eneo kubwa, pia inaweza isiwe na wazungumzaji wengi, kwa mfano, nchini New Zealand Kimaori kiliteuliwa kuwa lugha rasmi mwaka 1987 ijapokuwa lugha hii inazungmzwa na watu wachache.

title: Kibiri

text: Kibiri ilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wabiri katika jimbo la Queensland. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii kama lugha ya mama, yaani lugha ya Kibiri ilitoweka. Hata hivyo Wabiri wengine wameanza jitihada za kuifufua lugha yao wakitumia wasifu za zamani. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibiri kiko katika kundi la Kimariki.

title: Anthropolojia ya Kimarekani

text: Hata hivyo, lugha, zinavyoeleweka siku hizi kama seti za kaida za lugha za jumuia fulani, vilevile ni sehemu ya utamaduni mpana wa jumuia inayosema lugha hizo. Binadamu hutumia lugha kama njia ya kuonyesha utambulisho na kikundi kimoja cha utamaduni na tofauti na vingine. Hata miongono mwa wazungumzaji wa lugha moja kuna njia nyingi za kuitumia lugha hiyo na njia hizo hutumiwa kuashiria uhusiano na kikundi fulani kidogo katika utamaduni mpana. Katika isimu, namna mbalimbali za kuitumia lugha moja huitwa “vilugha”. Kwa mfano Kingereza kinazungumzwa tofauti Marekani, Uingereza, na Australia na katika hizo nchi zinazozungumza Kingereza kuna mamia ya lahaja za Kingereza na kila lahaja hutumiwa katika eneo fulani au huwakilisha utamaduni fulani wa utamaduni mpana. Kwa mfano katika Uingereza, lahaja ya cockney huashiria kuwa wasemaji wake hutoka katika tabaka la chini la wafanyakazi wa mashariki mwa London. Tofauti katika vilugha vya lugha moja hudhihirika katika matamshi na msamiati na wakati mwingine katika mifumo ya sarufi na aghalabu katika matumizi ya mitindo mbalimbali (kwa mfano msimu wa cockney wa Rhyming au sajili ya wanasheria). Wanaisimu na Wanaanthropolojia, hasa wanaisimujamii, wanaisimuethnolojia, na wanaisimuanthropolojia wameijkita katika utafiti wa namna usemaji hutofautiana katika jamii tumizi lugha fulani.

title: Pijini na krioli

text: Pia, msingi wa lugha zote huathiriwa na msamiati kutoka lugha anzishi husika japo kuwa huwepo lugha moja inayojitokeza kama msingi wa Pijini husika. Madhara hayo ya Pijini kutawaliwa na lugha moja baina ya lugha iliyokopa msamiati kutoka kwake, hukopwa pia na Krioli inayokuzwa. Ikiwa msingi wa Pijini husika utajikita sana katika lugha moja, kwa mfano lugha ya Kifaransa, Krioli itakayozalika nayo vilevile itakuwa na misingi katika hicho Kifaransa, si katika Kiingereza au Kijerumani.

title: Chioma Chukwuka

text: Mchanga mwekundu (2008) Michezo maradufu (2007) Kalio kwenye moto (2006) Chanika (2006) Chinwe Okeke (2006) Waliokufa katika Imani (2006) Azimio kuu (2006) Mwisho wa Majadiliano (2006) Michezo Yenye Wanauma hucheza (2006) Familia takatifu (2006) Sakata ya mwisho (2006) Uchi na Dhambi (2006) Siku Ya Harusi Yangu(2006) Royal Kiyama (2006) Royal tusi (2006) Mtakatifu (2006) Mwokozi (2006) Nyoka katika Paradiso (2006) Sauti ya pendo (2006) Mapenzi ya ajabu (2006) Machozi Moyoni (2006) Mikosi ya kijumla (2006) Mshtuko (2006) Hekima ya Miungu (2006) Zoza (2006) Azima (2005) Mabiharusi (2005) Bibiharusi wa Tai(2005) Malaika bandia (2005) Mwezi wa dhahabu (2005) Kukujua wewe (2005) Wakti wa Ukweli (2005) Penzi la kweli 2 (2005) Penzi la kweli 3 (2005) Mapokeo takatifu (2005) Adamu wa pili (2005) (V) Dhambi ya mwili (2005) Vita ya Vita (2005) Miaka ya Machozi (2005) Mduara wa Machozi (2004) Mchezo mchafu (2004) Mvua nzito (2004) Kutamani nyumbani (2004) Kumbukumbu (2004) (V) Ahidi & kufeli (2004) Mbili kuwa moja (2004) Ahadi iliovunjwa (2004 Kujipendekeza (2003) Mtanashati (2003) Penzi lakweli (2003) Pendo la Kweli (2003) Mugongano wa mwisho (2002) Machweo (2002) (V)

title: Kikungkari

text: Kikungkari kilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wakungkari katika jimbo la Queensland. Isichanganywe na lugha ya Kikunggari. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kikungkari ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikungkari kiko katika kundi la Kikarniki.

title: Kipunthamara

text: Kipunthamara kilikuwa lugha ya Kipama-Nyungan nchini Australia iliyozungumzwa na Wapunthamara katika jimbo la Victoria. Hakuna wasemaji ambao wamebaki kuongea lugha hii, yaani lugha ya Kipunthamara ilitoweka. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kipunthamara kiko katika kundi la Kikarniki. Wengine hukiangalia kuwa lahaja ya lugha ya Kingura.

title: Isimujamii

text: uhusiano kati ya lugha na utamaduni matumizi ya aina tofauti za lugha na mazingira yake, kama lahaja, rejista na mtindo matumizi ya lugha tofauti wakati mmoja, kama katika wingilugha, ubadilishaji msimbo na diglosia vipengele mbalimbali vya mawasiliano kupitia maoni ya msemaji (tawi hilo pia huitwa isimu amali) matumizi ya lugha baina ya jamii za watu tofauti, kama lugha mawasiliano, pijini na krioli uhusiano kati ya lugha na siasa katika upangaji lugha na sera za lugha

title: Anne Boleyn

text: Henry VIII alimpenda Anne alipokuwa bado kijana mdogo. Lakini Anne alikataa kuwa hawara au mpenzi wa mfalme asipoolewa naye. Pendo lake kwa Anne lilimsababisha mfalme kutafuta talaka na mke wake wa kwanza Catherine wa Aragon. Pia alitaka kuachana naye kwa sababu hakumzalia mtoto wa kiume kama mrithi wa mfalme.

title: Kiswahili

text: Idadi ya wasemaji wa lugha ya kwanza inakua haraka, kwa sababu lugha inaenea katika maeneo ambapo lugha nyingine zilikuwa lugha kuu, na hasa katika miji ya Tanzania imekuwa lugha kuu, badala ya lugha za kikabila, kutokana na mchanganyiko wa watu hata ndani ya nyumba moja, kama vile wanapooana watu wa makabila tofauti, jambo ambalo limekuwa la kawaida hasa Tanzania, ambayo inaongoza kwa matumizi ya Kiswahili. Kwa watoto wengi kimekuwa lugha mama.

title: Pijini na krioli

text: Ingawa lugha za Pijini huzitangulia lugha za Krioli katika kuzuka, lugha hizi zote huzuka katika jamii kwa sababu za kimawasiliano ambapo watu wanaozungumza lugha mbalimbali wamekutana na hapana lugha ya kuwaelewanisha kimawasiliano.


query: Mji mkuu wa  Visiwa vya Marshall ni upi?

title: Visiwa vya Marshall

text: Atolli ya Majuro inashika nafasi ya mji mkuu.

text: Tierra del Fuego, Antaktiki na Visiwa vya Atlantiki Kusini ni jina la kutaja mkoa ulioko nchini Argentina. Mji mkuu wake ni Ushuaia.

title: Visiwa vya Marshall

text: Kwa jumla kuna visiwa na vipande vya atolli 1,150 katika eneo la bahari la km² 1,900,000.

title: Visiwa vya Marshall

text: Visiwa vya Marshall ni nchi ya visiwani ya Mikronesia katika Pasifiki ya magharibi.

title: Visiwa vidogo vya Venezuela

text: Visiwa vidogo vya Venezuela katika bahari ya Karibi viko chini ya meya wa Caracas, mji mkuu wa nchi.

title: Hispania

text: Madrid ni mji mkuu - wakazi 3,200,000. Barcelona - wakazi 1,600,000 Valencia - wakazi 800,000. Seville - wakazi 705,000. Zaragoza katika Aragon- wakazi 650,000. Malaga katika Andalucia - wakazi 560,000. Murcia katika bonde la Segura - wakazi 410,000. Las Palmas de Gran Canaria ni mji mkuu wa Visiwa vya Kanari - wakazi 378,000. Palma de Mallorca kwenye Visiwa vya Baleari - wakazi 375,000. Bilbao ya Ubaski katika kaskazini - wakazi 350,000.

title: Visiwa vya Marshall

text: Baada ya vita kuu ya pili ya dunia vilikuwa chini ya Marekani.

title: Bikini (atolli)

text: Bikini ni jina la atolli ya Mikronesia kwenye nchi ya Visiwa vya Marshall katika Pasifiki. Mahali pake ni 11°30'N 165°25'E. Ina visiwa vidogo 36 vinavyozungusha hori la ndani lenye urefu wa kilomita 4o na eneo la 594,2 km².

title: Visiwa vya Solomon

text: Mji mkuu ni Honiara kwenye kisiwa cha Guadalcanal.

title: Visiwa vya Marshall

text: Upande wa dini, wengi ni Wakristo, hasa Wakalvini (51.5%), Wapentekoste, Wakatoliki, mbali ya Wamormoni (8.3%).

title: Visiwa vya Marshall

text: Eneo la visiwa vya Marshall ni safu mbili za visiwa au atolli zinazoelea sambamba:

title: Majuro

text: Majuro ni atolli yenye nafasi ya mji mkuu wa nchi ya Visiwa vya Marshall mwenye wakazi 25,400. Atolli yote ina visiwa vidogo 64 lakini hasa kanda mbili ndefu na nyembamba zinazounganishwa kwa daraja karibu na uwanja wa ndege. Eneo lote la nchi kavu ni 9.7 km². Mviringo wa visiwa vyake umezungusha hori la ndani lenye eneo la 295 km² za maji.

title: Visiwa vya Marshall

text: Nchi jirani katika bahari ni Nauru, Kiribati, Shirikisho la Mikronesia na eneo la Marekani la Kisiwa cha Wake.

title: Honiara

text: Honiara ni mji mkuu wa nchi huru ya Visiwa vya Solomon katika Melanesia.

title: Saint Thomas (Visiwa vya Virgin vya Marekani)

text: Saint Thomas ni kisiwa kikubwa cha Visiwa vya Virgin vya Marekani katika bahari ya Karibi. Kuna wakazi 51,181 na eneo la kisiwa ni 80.9 km². Mji mkuu pia makao makuu ya utawala wa Kimarekani wa eneo hili ni mji wa Charlotte Amalie.

title: Visiwa vya Marshall

text: safu ya Ratak upande wa mashariki na safu ya Ralik upande wa magharibi.

title: Visiwa vya Marshall

text: Orodha ya nchi kufuatana na wakazi

title: Nakheel

text: Nakheel (kwa Kiarabu: mitende) ni kampuni inayoshughulika na mali isiyohamishika iliyo na makao yake Dubai na imeumba miradi kadhaa inayohusika na kurejesha ardhi, ikiwemo Palm Islands, Dubai Waterfront, Visiwa vya The World na Visiwa vya The Universe. Miradi yake ya makazi yake ni pamoja na The Gardens, International City, Visiwa vya Jumeirah na Jumeirah Lake Towers. Miradi yake ya majumba ya ununuzi ni pamoja na Dragon Mart (katika International City) na Ibn Battuta Mall. Mshindani wake mkuu katika ujenzi wa majengo ya makazi Dubai ni Emaar Properties.

title: Visiwa vya Aland

text: Mji mkuu ni Mariehamn kwenye kisiwa cha Fasta Åland.

title: Visiwa vya Cook

text: Mji mkuu wa Avarua uko kwenye kisiwa cha Rarotonga.

title: Visiwa vya Marshall

text: Mwisho wa karne ya 19 Ujerumani ulianzisha ukoloni juu ya visiwa ukaviunganisha kiutawala na Guinea Mpya ya Kijerumani.

title: Visiwa vya Marshall

text: Jina limetokana na nahodha Mwingereza John Marshall aliyetembelea eneo hili mwaka 1788 na kulichora katika ramani. Ingawa visiwa vilikaliwa tayari tangu karne nyingi na watu kutoka Mikronesia lakini jina la Kizungu limebaki kwa ajili ya jumla ya visiwa.

title: Visiwa vya Marshall

text: Kuanzia mwaka 1946 Marekani ilitumia visiwa kwa ajili ya majaribio ya mabomu ya nyuklia.

title: Visiwa vya Virgin vya Uingereza

text: Visiwa vikubwa ni Tortola, Virgin Gorda, Anegada na Jost Van Dyke. Mji wa pekee na makao makuu ya kiutawala ni Road Town kwenye kisiwa cha Tortola.

title: Visiwa vya Marshall

text: Katika vita kuu ya kwanza ya dunia vilitwaliwa na Japani iliyoendelea kutawala visiwa kama eneo lindwa kwa niaba ya Shirikisho la Mataifa.

title: Visiwa vya Marshall

text: Mwaka 1979 visiwa vimepata madaraka ya kujitawala na hatimaye kupokea uhuru kufuatana na azimio la Umoja wa Mataifa mwaka 1990.

title: Visiwa vya Marshall

text: Wakazi ni 68,000, wengi wakiwa wametokana na wenyeji wa kwanza.

title: Visiwa vya Marshall

text: Hadi mwaka 1958 ilitokea milipuko 6,913 kwenye atolli za Bikini na Eniwetok. Hadi leo kuna wakazi wa visiwa wanavyoteswa na maradhi yaliyosababishwa na mnururisho wa mabomu haya. Bikini haitawezekana kukaliwa na watu kabla ya mwaka 2050, Eniwetok haifai kwa makazi ya binadamu kwa miaka 24,000 inayokuja.

title: Visiwa vya Marshall

text: Jamii:Visiwa vya Pasifiki Jamii:Visiwa vya Marshall

title: Visiwa vya Madeira

text: Mji mkuu ni Funchal. Madeira ina hali ya jimbo la kujitawala ndani ya Ureno.


query: Adal Sultanate ilikuwa ni ufalme mwaka upi?

title: Usultani wa Adal

text: Adal Sultanate (Somali: Adaal, Ge'ez: አዳል ʾAdāl, Arabic: عدل) (c. 1415 - 1555) ulikuwa ni ufalme wa iliyo sasa Kaskazini-Magharibi ya Somalia, Kusini mwa Djibouti, Somali, Oromia, na Afar iliyo mikoa ya Ethiopia. Katika kipindi cha juu cha uongozi wake, Sultani huyu aliweza kuongoza sehemu kubwa ya eneo la Ethiopia na Somalia.

title: Usultani wa Adal

text: Lewis, kwa upande mwingine anagundua kuwa, asili ya Imam bado haijajulikana.Kuna ushahidi mwingine unoonesha kuwa, kuna uwezekano Mtawala huyu akawa Afar kwa asili. Eward anaunganisha jina la ʿAdäl na kabila la Dankali (Afar)Aḏaʿila na Jina la Kisomali kutoka katika ukoo wa Oda ʿAlï. Na kupendekeza kuwa, kuna uwezekano kuwa, Ufalme huu unawezekana kuwa ulijumuisha watu wa kabila Afars.[2] Japokuwa sehemu ya Afars inajumuisha sehemu kubwa ya of Adal, Didier Morin anasema kuwa, "Mwamko mkubwa wa ʿAfar upo juu ya ufalme wa `Adal bado ni wa wasiwasi kutokana na kuwa na makabila mbalimbali"[2] Nevertheless, Franz-Christoph Muth identifies Ahmad ibn Ibrihim al-Ghazi as Somali.[3]

title: Historia ya Kroatia

text: Mwaka 1918 Dola la Austria liliporomoka. Waslavoni wa Kusini waliamua kuunda ufalme wa pamoja kwa jina la Yugoslavia. Kroatia ilikuwa sehemu ya Yugoslavia kuanzia 1918; kwanza katika ufalme wa Yugoslavia, halafu katika jamhuri ya kisoshalisti ya Yugoslavia hadi 1991.

title: Historia ya Ucheki

text: Kabla ya hapo Ucheki ulikuwa umeungana na Slovakia kama Cheko-Slovakia (Chekoslovakia) ambayo tena ilikuwa kwanza chini ya utawala wa ufalme wa Austria-Hungaria katika karne ya 19 hadi mwanzo wa karne ya 20, yaani mpaka vita vikuu vya kwanza wakati ufalme uliposhindwa na kusambaratika.

title: Anselm wa Canterbury

text: Anselm alizaliwa mwaka 1033 au 1034 mjini Aosta au karibu nao Aosta katika ufalme wa Burgundy (leo katika mkoa wa Valle d'Aosta, inapotumika lugha ya Kifaransa nchini Italia). Familia yake ilikuwa tajiri na ya kisharifu na upande wa mama ilihusiana na watawala wa Savoy.

title: Historia ya Ubelgiji

text: Baada ya Mkutano wa Vienna wa mwaka 1815 Ubelgiji iliunganishwa pamoja na Uholanzi kuwa sehemu ya Ufalme wa Muungano wa Nchi za Chini na hapo ilikuwa sehemu ya kusini ya ufalme huo. Tofauti na sehemu za kaskazini, zilizokuwa na Waprotestanti wengi, mikoa ya Ubelgiji ilikaliwa na Wakatoliki. Tena, wenyeji wa mikoa ya kusini kabisa waliongea Kifaransa, na pia katika sehemu nyingine, ambako watu waliongea Kiholanzi, lugha ya Kifaransa ilikuwa lugha iliyopendwa na tabaka za juu na wasomi.

title: Ucheki

text: Mapema zaidi nchi ilikuwa ufalme wa Moravia kuu katika karne ya 7.

title: Usultani wa Adal

text: Tangu mwaka 1288, Adal lilikuwa ni eneo la Waislamu. Eneo la mtawala wa Kikristo wa Ethiopia aliyeitwaSolomonic Muda mfupi, baadae eneo hili lilipiganiwa na na kuwa chini na Ethiopia. negusä nägäst Amda Seyonna kampeni zake za mwaka 1332. Katika kipindi hiki, Mfalme wa Shewa Na Mfalme wa Ifat waliokuwa wakiongoza misafara ya kibiashara na bandari katika mwambao wa , pamoja na mfalme wa Zeila pia walitekwa.Baadae Adal ilikuja kuongozwa na Ifat, lakini baadea ilikuja kuwa huru baada ya mapigano yake dhidi ya Amde Seyon, lakini baadae tena, walijisalimisha baada ya Mfalme wao kufariki na kutekwa kwa mji mkuu wao wao Talag Na huo ndio ukawa mwisho Jamal ad-Din wa Ifat na ufalme wake. [4]

title: Usultani wa Adal

text: Katika mwaka kati ya 1403 au 1415, Waethiopia walivamia tena Ifat ambayo ndio tu ilikua imetoka katika mapigano, na kuweza kuwapiga maadui zao chini ya Mfalme wao. Sa'ad ad-Din II. Sa'ad ad-Din alifukuzwa kutoka katika utawala wao na ufalme wa Ethiopia, hii ikiwa ni mwaka 1403 au Yeshaq I in 1415) na baadae kuvamia eneo la Zeila na kumuua. Matokeo yake Familia za matajiri waliondoka nchini humona kukimbilia nchini Yemen kuepuka kukamatwa na kuuwawa. Walipokuja kurejea, walikuta tayari ufalme umebadilishwa kutoka jina la Mfalme wa Ifat na kuwa Mfalme Adal hii ikionesha kuwa, Ifat ilikuwa sehemu ya Adal.

title: Kroatia

title: Dahomey

text: Dahomey ilikuwa jina la jamhuri ya Benin hadi mwaka 1975 lakini hasa jina la ufalme wa Afrika ya Magharibi katika eneo la Benin ya kusini ya leo.

title: Rwanda

text: Rwanda ilikuwa ufalme tangu karne ya 16 kwa jina la Rwanda Rugali.

title: Historia ya Ucheki

text: Katika karne ya 7 nchi ilikuwa ufalme wa Moravia kuu.

title: Saksonia

text: Wakati wa vita za Napoleoni Saksonia ilipambana dhidi ya Mfaransa pamoja na Prussia lakini baada ya kushindwa ikahamia upande wa Naoleoni ikapewa naye cheo cha ufalme. Cheo hiki kilithebitishwa kwenye mkutano wa Vienna mwaka 1815. Hadi 1870 Saksonia ilikuwa ufalme ndani ya Shirikisho la Ujerumani, baadaye ndani ya Dola la Ujerumani.

title: Kaizari Karoli V

text: Kwa jina la Carlos I alikuwa mfalme wa kwanza wa Hispania tangu mwaka 1516. Kwa kuwa nchi hiyo ilikuwa na makoloni mengi hasa barani Amerika, aliweza kusema, "Katika ufalme wangu jua halitui kamwe".

title: Lagos

text: Katika karne zilizofuata Lagos ilikuwa ufalme mdogo wa Kiyoruba. Mtawala wake alistawi na kutajiriki kutokana na biashara na wafanyabiashara kutoka Ulaya. Sehemu kubwa ilikuwa biashara ya watumwa.

title: Usultani wa Adal

text: Katika miaka ya katika ya 1520 Imam Ahmad ibn Ibrihim al-Ghazi Aliivamia Adal na kutangaza rasmi vita takatifu dhidi ya wakristu wa Ethiopia.ambao kwa wakati huo walikuwa chini ta utawala wa Lebna Dengel. Wakiwa wanapewa zana za kupigania kutoka katika Ufalme wa Ottoman,. Ahmad aliweza kuwapiga waethiopia katika vita vya Battle of Shimbra Kure mwaka 1529, na kuweza kuchukua mali zote kutoka Ethiopia, kama vile maeneo ya mwinuko, japokuwa waethiopia waliendelea kukataa kuachia maeneo hayo. Mwaka 1541, Ureno ambayo ilikuwa wakihitaji baadhi ya maeneo katika Bahari ya Hindi, walituma msaada wa askari kwa Waethiopia. Na kwa kujibu suala hilo, Adal nao wakapokea askari 900 kutoka katika ufalme wa Ottomans

title: Kolombia

text: Baadaye Kolombia ilikuwa kitovu cha ufalme mdogo wa Granada Mpya.

title: Usultani wa Adal

text: TMtawala wa Adal, aliyeibuka na kuwa mmoja kati ya waislamu wenye misimamoi, inasemekana alikuwa akichukua wapiganaji wake kutoka katika jamii ya Wasomali.[1]

title: Ubelgiji

title: Mbinu ya rediokaboni

text: Mbinu huu wa rediokaboni unaweza kutambua umri hadi miaka 50-60,000 hivi. Kama sampuli ina miaka zaidi ya hii haiwezekani kwa sababu kiasi cha 14C kimeshapungua mno kutokana na mchakato wa kuyeyuka („mbunguo nyuklia“). Kama kiwango cha mata ni kidogo mno hata nii ni tatizo. Kwa hiyo mbinu wa 14C haileti matokeo kwa swali, je umri wa chokaa mawe ni upi? kwa sababu umri huo ni miaka milioni kadhaa.

title: Jamhuri ya Masedonia

text: Baada ya kifo cha Aleksander mnamo 323 KK milki yake iligawiwa, na Masedonia ilikuwa tena ufalme wa pekee. Ikaendelea kwa kujitegema hadi uenezi wa Dola la Roma ikawa jimbo la Kiroma tangu mwaka 147 KK.

title: Ucheki

text: Hapo awali Ucheki ilikuwa imeungana na Slovakia wakiwa Cheko-Slovakia (Czechoslovakia) ambayo tena ilikuwa kwanza chini ya utawala wa ufalme wa Austro-Hungaria katika karne ya 19 hadi mwanzo wa karne ya 20, yaani mpaka vita kuu ya kwanza ya dunia wakati ufalme uliposhindwa na kusambaratika.

title: Mambo ya Nyakati

text: Ufalme wa kaskazini ulitokana na farakano na ufalme uliochaguliwa na Mungu, yaani wa Daudi, na kwa kiasi fulani dini yake ilikuwa ya maasi dhidi ya ibada ya kweli ya Mungu ambayo mahali pake rasmi palikuwa Yerusalemu. Mwandishi wa Mambo ya Nyakati hana nia ya kuwavutia wasomaji wake kuhusu ufalme wa kaskazini na mambo yake ya dhambi. Kwake ufalme wa Daudi ni wa pekee uliothibitishwa, na Yerusalemu ni jiji kuu la pekee lililochaguliwa. Alifanya bidii nyingi kuonyesha kutokana na historia ya ufalme wa kusini (chini nasaba ya Daudi) jinsi dini pekee iliyokubaliwa na Mungu ilivyokuwa na maana sana kwa maisha ya watu wa kweli wa Mungu.

title: Usultani wa Adal

text: Imam Ahmad aliweza kufanikiwa katika mapigano dhidi ya Waethiopians, wakati akiendelea na kampeni katika Autumn mwaka 1542. Aliweza kumuua kiongozi wa kijeshi wa Ureno, Cristóvão da Gama mwezi Agosti mwaka huo huo. Hatahivyo wapiganaji wa Kireno walikataa kujisalimisha kutokana na kifo cha Adal katika vita vya Battle of Wayna Daga, karibu na ziwa Tana mwezi Februari mwaka 1543, ambapo Ahmad aliuwawa katika vita hivyo. Kutokana na hali hiyo, Waethiopia waliweza kuchuakua uwanda wa juu ulioinuka walioupateza baada ya kushindwa katika vita dhidi ya Adal. Mwaka 1577, mji mkuu wa Adal na uliamishiwa kutoka Zeila na kwenda Harar n hii ilifuatia kuanguka kwa utawala wa Adal.

title: Madrid

text: Chanzo cha Madrid ni katika zamani za Waroma katika Hispania. Utawala wa Waarabu uliacha kijiji mahali pake kilichotwaliwa na mfalme Alfonso VI. wa Kastilia kikateuliwa kuwa mji mkuu wa ufalme wa Hispania mwaka 1561. Hispania ilikuwa nchi tajiri ya Ulaya wakati ule kutokana na dhahabu na fedha za koloni zake huko Amerika ya Kusini na utajiri huu uliwezesha wafalme kupamba mji kwa majengo mengi makubwa na mazuri.

title: Usultani wa Adal

text: Bado kuna majadiliano kuhusu asili na idadi ya makabila katika ufalme huu. I.M Lewis anasema,

title: Usultani wa Adal

text: Matokeo ya utafiti huu, yanaongezewa nguvu katika kitabu cha hivi karibuni cha Oxford History of Islam:

title: Usultani wa Adal

text: Jamii:Historia ya Afrika Jamii:Historia ya Ethiopia Jamii:Historia ya Somalia

title: Damietta

text: Damietta na ilikuwa umuhimu sana katika karne ya 12 na 13 wakati wa vita vya kidini hususani vya kikristo. Mnamo mwaka 1169, wakitokea katika ufalme wa Jerusalem kwa msaada wa Ufalme wa Byzantine walivamia na kushambulia mji wa Damietta lakini walishindwa na kupigwa na Saladin.


query: Nchi gani duniani iko na idadi ya watu kubwa zaidi?

title: Jamhuri ya Watu wa China

text: China (pia: Uchina, Sina; kirefu: Jamhuri ya Watu wa China) ni nchi kubwa ya Asia ya Mashariki ambayo ndiyo nchi yenye watu wengi kuliko zote duniani.

title: Kijiji

text: Kiasili idadi kubwa ya wanavijiji ni wakulima na asilimia ya wakazi wanaofanya kazi tofauti ni ndogo. Kihistoria watu wengu duniani waliishi katika vijiji na kujitegemea humo.

title: Ukristo barani Afrika

text: Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu. Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya. Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji. Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu. Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosio wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali. Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji. Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?

title: Korea Kaskazini

text: Jeshi huwa na idadi kubwa ya vifaa lakini kuna tatizo kubwa la kwamba vifaru, ndege za kijeshi na manowari ni za kale sana na teknolojia ni ya miaka ya 1950-1970. Hakuna uhakika kiasi gani zinafanya kazi kutokana na hali bovu ya tasnia na uhaba wa vipuli. Korea Kaskazini ilijitahidi kutengeneza makombora na vifaa vingine kwa kunakili sampuli kutoka Urusi na China lakini inaonekana idadi iliyoweza kutengenezwa ni ndogo. Imekadiriwa na watazamaji kuwa wanaanga wanakosa mafuta ya kufanya mazoezi ya kutosha. [14]

title: Sanaa ya mapigano

text: Sanaa za mapigano zilitokea katika jamii nyingi duniani pale ambapo watu walipaswa kupigana kati yao. Hapo wapiganaji wenye uwezo walianza kuwafundisha wengine namna ya kushika fimbo, upanga, upinde na silaha za kila aina, namna ya kulenga, namna ya kuepukana na shambulio na namna gani kutumia mwili katika hali ya mapigano.

title: Uislamu kwa nchi

text:
Kulingana na ripoti ya Pew Research Center mnamo 2010 kulikuwa na idadi kubwa ya Waislamu katika nchini zipatazo 49. Karibu asilimia 62 ya Waislamu wa duniani kote wanaishi Kusini na Kusini mashariki mwa bara la Asia, ikiwa na wafuasi zaidi ya bilioni 1. Nchi yenye idadi kubwa ya Waislamu duniani ni Indonesia, hii peke yake inachukua asilimia 12.7 ya idadi ya Waislamu wote wa dunia, ikifuatiwa na Pakistan (11.0%), India (10.9%), na Bangladesh (9.2%).
Karibia asilimia 20 ya Waislamu wanaishi katika nchi za Kiarabu. Huko Mashariki ya Kati, nchi ambazo si za Kiarabu - Uturuki na Iran - ni nchi zenye Waislamu wengi sana; huko Afrika, Misri na Nigeria zina jumuia nyingi za Kiislamu. Tafiti hii imekuta Waislamu wengi zaidi huko Uingereza kuliko hata Lebanon na wengi zaidi huko China kuliko hata nchini Syria.

title: Historia ya Algeria

text: Nchi imebaki na idadi kubwa (25-30%) ya wakazi wa kabila la Waberber ambao kihistoria ndio wakazi asilia. Lakini kwa lugha, utamaduni na historia Algeria ya leo ni sehemu ya dunia ya Kiarabu.

title: Korea Kaskazini

text: Jeshi la Wananchi wa Korea ni jeshi la Korea Kaskazini lenye askari 1,106,000, kwa hiyo nchi hii iko kati ya nchi tano duniani zilizo na jeshi la kudumu lenye askari zaidi ya milioni. Kulingana na idadi ya wakazi wanajeshi ni wengi kabisa; kuna mwanajeshi 1 kwa raia 20[12]. (kwa ulinganifu Uhindi uhusiano ni 1:865, Marekani 1:220). Pamoja na wanamgambo kuna watu milioni 4.7 waliotayarishwa kubeba silaha.

title: Kikara (Afrika ya Kati)

text: Kikara ni lugha nchini Jamhuri ya Afrika ya Kati inayozungumzwa na Wakara. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kikara imehesabiwa kuwa watu 4800. Haijulikani lugha ya Kikara iko katika familia au kundi gani la lugha kihistoria. Hata hivyo, wataalamu wengine huiweka katika kundi la Kibongo-Bagirmi la lugha za Kinilo-Sahara.

title: Nchi za visiwa

text: Nchi kwenye visiwa vikubwa vinafanana katika mengi na nchi za barani. Eneo linatosha kwa kilimo kinacholisha idadi kubwa ya wakazi. Mifano yake nio nchi kama Japani, Sri Lanka, Ufilipino, Kuba, Uingereza, Iceland na Madagaska. Nchi kubwa kabisa ya visiwani ni Indonesia.

title: Algeria

title: Sarafu

text:
Siku hizi sehemu kubwa ya fedha inatolewa kama noti yaani kama karatasi.
Karibu popote duniani sarafu hutumika kwa ajili ya pesa ndogo tu. Isipokuwa sarafu za dhahabu zinatolewa kwa idadi ndogo hasa kwa ajili ya watu wanaopenda kukusanya aina mbalimbali za sarafu zenye thamani ingawa hazitumiki kama pesa ya kulipia.

title: Mapinduzi ya Viwandani

text: Ukuaji wa sekta ya kisasa ya viwanda tangu kipindi cha mwisho cha karne ya 18 kuendelea kulisababisha kukuwa kwa miji mikubwa na kuibuka kwa miji mipya mikubwa, kwanza Barani Ulaya na baadaye katika maeneo mengine, kwani fursa mpya zilileta idadi kubwa ya wahamiaji kutoka jamii za mashambani hadi maeneo mjini. Mnamo mwaka wa 1800, 3% tu ya idadi ya watu duniani iliishi katika miji, takwimu ambayo imeongezeka hadi 50% kufikia kipidindi cha mwanzo cha karne ya 21. Mnamo mwaka wa 1717 Manchester ilikuwa mji mdogo wa kibiashara tu wa takriban watu 10,000, lakini kufikia mwaka wa 1911 mji wa Manchester ulikuwa na idadi ya watu milioni 2.3.

title: Umaskini

text: Ripoti ya 2007 ya Benki ya Dunia inayoitwa "Global Economic Prospects" inatabiri kuwa kufikia mwaka wa 2030, idadi ya watu watakaokuwa wakiishi kwa chini ya Dola moja kwa siku itakuwa imepungua kwa nusu, hadi watu milioni 550. Mwananchi wa kawaida anayeishi katika kile tulichokiita dunia ya tatu ataishi vyema sawa na namna ambavyo wananchi wa Ucheki na Slovakia wanavyoishi leo. Nchi nyingi za Afrika zitakuwa na matatizo ya kujaribu kufikia nchi nyingine zinazoendelea na hata ikiwa hali itabadilika kikamilifu, ripoti hii inaonya ya kuwa kufikia 2030, Afrika itakuwa na idadi kubwa zaidi ya watu maskini kuliko hali ilivyo sasa.

title: Ukristo

text: Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu. Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda, jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya. Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji. Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu. Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosi wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali. Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji. Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?

title: Charley Frank Pride

text: Mwaka 1971, atakuwa huru gani kuwa kubwa wake hit "Kiss Malaika Good Morning",kuuza mamilioni kote,na kushinda taji ya Muungano wa Nchi Halisi mtumbuizaji bora zaidi wa Mwaka huo, vilevile kama Mwanaume muimbaji bora zaidi. Yeye alishinda tuzo ya Mwanaume muimbaji bora zaidi tena katika 1972.

title: Gesi asilia

text: Mnamo mwaka 2004 takriban mita za mjao bilioni 589 zilizalishwa. Zilitosheleza asilimia 24 za mahitaji ya nishati duniani. Nchi zinazozalisha gesi nyingi duniani kwa sasa ni Urusi na Marekani. Urusi ina pia akiba kubwa duniani maana hapa kuna bado kiasi kikubwa sana ya gesi chini ya ardhi. Lakini nyingine zenye akiba kubwa ni nchi zilizopo kando la Ghuba la Uajemi ambazo ni Uajemi, Qatar, Saudia na Falme za Kiarabu.

title: Historia ya Uislamu

text: Historia ya dini ya kiislamu haikuanza na Mtume Muhammad (SAW) kama wanavyofikiria watu wengi bali imeanza tangu alipoletwa Nabii wa kwanza ulimwenguni, ambaye kwa mujibu wa Waislamu ni Nabii Adam alipoteremshwa ulimwenguni na kupewa mwongozo na Mwenyezi Mungu wa namna gani kuishi hapa duniani kwa njia nzuri ya wema na hisani kwa kushikamana na mafunzo yake Mwenyezi Mungu na kujiepusha na makatazo yake.

title: Mwandishi

text: Kutunza kumbukumbu hii kulihitaji watu waliojua kutumia alama gani kwa maana gani na walioweza kuzitambua tena baada ya muda. Watu hao walikuwa waandishi wa kwanza. Kulingana na maendeleo ya mwandiko idadi ya alama iliongezeka zilizotaja pia mambo yasiyoonekana kama dhana za kijamii au kidini.

title: Jumuiya ya Madola

text: Leo zipatao asilimia 30 ya watu wote duniani (watu 1,800,000) huishi katika nchi wanachama za Jumuiya ya Madola. Nchi za jumuiya hii wenye wakazi wengi ni hasa Uhindi, Pakistan, Bangladesh na Nigeria. Kuna pia nchi ndogo sana kama Tuvalu yenye wakazi 11,000 pekee.

title: Madhara ya ongezeko la joto duniani

text: Hatari kubwa zaidi ya hali kali ya hewa haimaanishi hatari kubwa iliyo wazi ya hali ya hewa ambayo haifanani na ile ya wastani. Hata hivyo, ushahidi ni wazi kuwa hali kali ya hewa na mvua ya wastani pia vinaongezeka. Kuongezeka kwa idadi ya joto kunatarajiwa kuzalisha mawimbi makali zaidi juu ya ardhi na idadi kubwa zaidi ya dhoruba kali sana.

title: Malaria

text: Usambazaji wa ufadhili inatofautiana miongoni mwa mataifa. Nchi zenye idadi kubwa ya watu hazipokei kiasi sawa cha msaada. Nchi 34 zilizopokea msaada wa chini ya $ 1 kwa kila mtu kila mwaka ni baadhi ya mataifa maskini zaidi barani Afrika.

title: Mkimbizi

text: Nchi yenye idadi kubwa ya waliohamishwa makwao nchini mwao ni Sudan, ambapo idadi hiyo ni watu milioni 5. Kufikia mwaka wa 2006, ikiwa na wakimbizi na watu wasiokuwa na makao 800,000. Wakazi wote walipohesabika, Azerbaijan ilikuwa na idadi kuu ya watu waliofukuzwa kutoka makwao ulimwenguni kote.

title: Bahari kuu

text: Kiasi cha maji baharini kinajulikana kuwa kilicheza na kubadilika katika historia ya dunia. Wakati wa vipindi vya baridi duniani, kama vile enzi ya barafu, sehemu kubwa ya maji yalipatikana kwa umbo la barafu na maji kiowevu yalikuwa kidogo. [3]. Kuongezeka kwa halijoto duniani kunasababisha kupanda kwa uwiano wa bahari kote duniani. Nchi mbalimbali hasa kwenye pwani au nchi za visiwa zitapungua kieneo.

title: Eratosthenes

text: Alitumia pembe jinsi gani jua linavyoonekana kutoka mahali pawili duniani pamoja na hisabati ya duara.

title: Mkimbizi

text:
Yordani ina mojawapo ya idadi ukubwa zaidi duniani ya wahamiaji huku baadhi ya vyanzo vikidadisi asilimia ya wahamiaji kuwa 60%. Kuelewana kwa dini mbalimbali nchini Yordani, utulivu wa kisiasa, na mafanikio ya kiuchumi umefanya Yordani kuwavutia wale wanaokimbia vurugu na mateso. Yordani pia ina ubora wa maisha wa juu ikilinganishwa na nchi nyingine katika kanda na ikiwa na kiwango kikubwa cha watu wanaoweza kusoma, miundombinu bora ya afya, na mazingira huru ya kijamii na kiuchumi.
Yordani ina idadi kubwa ya wahamiaji. Wakimbizi wa Kipalestina hujumuisha karibu nusu ya idadi ya wakazi wa Yordani, hata hivyo wametangamana na jamii ya Kiyordani. Idadi ya wakimbizi kutoka Irak ni kati ya 750,000 na milioni 1 wengi wao wakiishi mjini Amman. Yordani pia ina watu wachache wa Kiarmeni, Kichechen, na Kikirikassa.

title: Delhi

text: Delhi ni jiji kubwa na pia eneo maalumu katika Uhindi. Ndani yake iko mji mkuu wa Uhindi New Delhi. Eneo lake ni 1,484 km² na idadi ya wakazi hukadiriwa kuwa zaidi ya watu miloni 12.

title: Kanisa la Moravian

text: Mwanzo wa karne ya 21 idadi ya Wakristo Wamoravian duniani ni takriban 1,100,000. Wengi wanaishi Afrika na idadi kubwa iko Tanzania katika majimbo 7.

title: Malaria

text: Kuendelea kuwepo kwa malaria katika eneo kunahitaji; mseto wa idadi kubwa ya binadamu, idadi kubwa ya mbu katika eneo moja, na viwango vya juu vya maambukizi kutoka kwa binadamu hadi kwa mbu na kutoka kwa mbu hadi kwa binadamu. Ikiwa hali hizi zote zitapunguzwa kwa viwango vya kutosha, bila shaka kimelea cha malaria kitatoweka kutoka katika eneo hilo, kama ilivyotokea Amerika ya Kaskazini, Ulaya sehemu kubwa ya Mashariki ya Kati. Hata hivyo, vimelea visipotokomezwa kutoka dunia nzima, vinaweza kujisitawisha tena ikiwa hali itarejea kuwa inayofaa kuzaana kwao. Nchi nyingi zinashuhudia ongezeko la idadi ya maambukizi ya malaria kutokana na usafiri na uhamaji mwingi.

title: Sensa

text: Sensa kongwe duniani inatoka Uchina wakati wa Utawala wa Han. Kuchukuliwa machweo ya 2 BK, inachukuliwa na wasomi kuwa sahihi kabisa. Wakati huo kulikuwa na watu milioni 59.6 walioishi Han (jimbo) Uchina, idadi kubwa zaidi ya watu duniani. [6] Sensa kongwe ya pili iliyohifadhiwa pia ilitoka Han, kutoka 140 AD, wakati watu kidogo tu zaidi ya milioni 48 walihesabiwa. Uhamiaji kwa wingi kuelekea kusini mwa Uchina kunaaminika kusababisha kushuka sana kwa hesabu hiyo.

title: Kibangi-Me

text: Kibangi-Me ni lugha nchini Mali inayozungumzwa na Wadogon. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kibangi-Me imehesabiwa kuwa watu 2000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibangi-Me hakifanani na lugha nyingine kwa hiyo haiwezekani kusema iko katika kundi au familia gani ya lugha.