query: Antibiotiki iligunduliwa na nani?

title: Antibiotiki

text: Kifua Kikuu Malaria Selman Waksman Homa ya Matumbo Alexander Fleming

title: Escherichia coli

text: "E. koli" iligunduliwa na daktari wa watoto na mtafiti wa bakteria Mjerumani Theodor Escherich katika 1885, na kwa sasa imeainishwa kama sehemu ya familia ya Enterobacteriaceae ya gamma proteobacteria.

title: Ziwa Maggiore

text: Methane iligunduliwa mara ya kwanza na kutengwa na Alessandro Volta alipokuwa akifanya uafiti wa gesiMarsh kutoka Ziwa Maggiore, kati ya 1776 na 1778.

title: Antibiotiki

text: Athari zake zinaweza kuwa kizunguzungu, kutapika, na kuharisha; na mara chache kutokusikia vizuri kwa muda fulani.

title: Kipoland

text:
co? - nini?
kto? - nani?
gdzie? - mahali gani?
dokąd? - wapi?
kiedy? - hini?
jak? - vipi?
dlaczego? - kwanini?
który? - ipi?

title: Lithi

text: Lithi ni elementi na metali alikali yenye namba atomia 3 na uzani atomia 6.941 kwenye mfumo radidia. Alama yake ni Li. Jina latokana na kigiriki λίθος "líthos" "mwamba, jiwe" kwa sabu iligunduliwa mara ya kwanza ndnai ya miamba.

title: Darmstadt

text: Elementi ya Darmstati iligunduliwa mjini hapa mwaka 1994.

title: Kaboni 14

text: Kaboni-14 iligunduliwa na Martin Kamen na Sam Ruben tarehe 27 Februari 1940, katika Radiation Laboratory ya Chuo Kikuu cha California huko Berkeley, California, Marekani. Hata hivyo uwepo wake uliwahi kupendekezwa na Franz Kurie mwaka wa 1934.

title: Mtume Petro

text: Ungamo la namna hiyo linaripotiwa na Yoh 6:68 pia: "Bwana! Twende kwa nani? Wewe unayo maneno ya uzima wa milele. Nasi tumesadiki, tena tumejua, ya kuwa wewe ndiwe Mtakatifu wa Mungu".

title: Antibiotiki

text: Kuna antibiotiki nyingi sana kwa matumizi mbalimbali. Zifuatazo ni baadhi ya antibitiki maarufu na baadhi ya matumizi yake kiafya.

title: Antibiotiki

text: Antibiotiki (kutoka Kiingereza antibiotics, mara nyingine Kiuavijasumu[1]) ni kemikali ambazo hutumika kuua au kuzuia ukuaji wa bakteria zinazosababisha magonjwa.

title: Antibiotiki

text: Antibiotiki nyingi huwa ni sumu kwa bakteria; hata hivyo, kwa kuwa neno limekuwa likitumika pia kuelezea madawa ambayo hutumika kuzuia magonjwa kama malaria, na yale yanayosabibishwa na virusi au protozoa. Antibiotiki zote zina tabia ya kuwa na uchaguzi inapotumika kama sumu. Zinakuwa hatari sana kwa viumbe vinavyoingia ndani ya kiumbe kingine kuliko vile vinavyokuwa ndani ya mnyama au binadamu ambaye hutumia kama tiba.

title: Gaudium et Spes

text: Hivyo anaweza kutambua kuwa shida zinaanza moyoni mwake, ambamo mna mashindano makali na maswali ya msingi kama vile, “Mtu ni nani? Mateso na kifo vinavyodumu hata wakati huu wa maendeleo makubwa maana yake nini? Mtu ailetee nini jamii na atarajie kupata nini toka kwake? Baada ya maisha haya kutakuwa na nini?”.

title: Baruti

text: Baruti iligunduliwa na Wachina mnamo mwaka 1200. Kuna taarifa kutoka karne ya 13 kuhusu matumizi ya baruti kwa mabomu vitani. Kutoka China teknolojia ya baruti ilienea magharibi kupitia Waarabu na kufika Ulaya katika karne ya 13.

title: Curi

text: Curi iligunduliwa mwaka 1944 na wanasayansi Wamarekani waliofanya utafiti kwa mradi wa bomu ya nyuklia. Ilipatikana kutokana na majaribio ya plutoni.

title: Petroli

text: Petroli iligunduliwa wakati wa karne ya 19. Awali ilitumiwa kama dawa la viroboto na pia dawa la kuondoa uchafu kwenye nguo.

title: Ukomeshaji wa Biashara ya Watumwa

text: Kutokana na jambo hilo, iligunduliwa kuwa muhimu kuwahusisha viongozi wa Kiafrika katika ukomeshaji wa biashara ya watumwa. Kufuatia uamuzi huo mbinu mbili mpya zilianzishwa na Uingereza na Ufaransa.

title: Antibiotiki

text: Madhara ambayo yanatokana na utumiaji wa aminoglycosides kwa muda mrefu ni kuharibika kwa eneo linalohusika na msawazo katika sikio, ukiziwi na madhara ya figo.

title: Antibiotiki

text: Antibiotiki ya kwanza kutumiwa kama matibabu na kufanikiwa ilikuwa ni tyrothricin, ambayo ilitolewa kutoka katika bakteria fulani wa udongoni na mwanasayansi Rene Dubos mnamo mwaka 1939. Kemikali hii ni sumu kali kwa matumizi ya kawaida lakini inatumika kwa matibabu ya nje (kiingereza external treatment) ya maambukizi fulani. Antibiotiki zingine zilizongenezwa na bakteria wa udongoni ziitwazo actinomycetes zimefanikiwa sana. Mojawapo ni streptomycin, iliyogunduliwa mwaka 1944 na Selman Waksman pamoja na washirika wake, ambayo wakati wa kipindi chake ilikuwa ndiyo tiba kubwa ya kifua kikuu. Tangu antibiotiki zilipokuwa zinatumika kwa matumizi ya kawaida katika miaka 1950 zimeleta mabadiliko makubwa. Magonjwa mengi ambayo mwanzoni yalikuwa yanaongoza katika kusababisha vifo kama vile kifua kikuu, kichomi na septicemia yalianza kudhibitiwa. Shughuli za upasuaji pia ziliboreshwa kwa sababu shughuli ingeweza kufanyika kwa muda mrefu bila uwezekano wa maambukizi.

title: Maana ya maisha

text: Lengo la maisha ya binadamu haswa ni kufikiria zaidi ya njia ya kinyama ya kula, kulala, kufanya mapenzi na kulinda na kufuata akili ya juu zaidi ili kuanzisha upya uhusiano na Krsna, Baba yetu wa milele, ambaye kutoka kwake vyote vilitoka, ambaye ndiye mwezeshaji na mwenye kuangamiza. Maandiko yaliyoonyehswa kwetu kama vile Bhagavad-Gita na Srimad Bhagavatam yanafunza kuwa Sambandha (Mimi ni nani? Mungu ni nani? Uhusiano kati ya Mungu na mimi ni upi?) na Abhideya (mchakato wa kuanzisha uhusiano ulipotea na Mungu kupitia michakato 9 ya Bhakti - Huduma ya Maombi) na Prayojana - matokeo - kupata upendo wa Mungu. Mchakato rahisi zaidi ni kuimba maha Bhakti "Hare Krsna Hare Krsna KRsna Krsna Hare Hare - Hare Rama Hare Rama Rama Rama Hare Hare" pamoja na wafuasi wa Mungu. Huku maana ya maisha yakiwa kuanzisha upya uhusiano ulioisha na Mungu anayewapenda watu wote, lengo la uumbaji ni kutumia rasilimali kurudi nyumbani kwa Mungu, Dunia ya milele ya kinafsi inayoitwa Goloka Vrindavana - milki ya Mungu.

title: Osteotomi

text: Osteotomi ya mnyororo iligunduliwa na daktari wa Ujerumani Bernhard Heine mwaka 1830. Kifaa hiki kimsingi ni msumeno wa mnyororo mdogo.

title: Antibiotiki

text: Jamii:Madawa Jamii:Biolojia Jamii:Kemia Jamii:Tiba

title: Malezi

text: Anahitaji kusaidiwa ajibu maswali makuu ya maisha: “Mimi ni nani? Nimetoka wapi? Ninakwenda wapi? Nafikiriwa kuwa wa namna gani?”

title: Penisilini

text: Antibiotiki za penisilini zina umuhimu wa kihistoria kwa sababu ni dawa za kwanza zilizokuwa na manufaa kwa kukinga magonjwa mengi za hapo mbeleni zilizokuwa na uzito, kwa mfano magonjwa kama kaswende na maambukizi ya "Staphylococcus".

title: Antibiotiki

text: Athari zinazoweza kutokea kutokana na matumizi ni kuingilia ufanyaji kazi wa njia ya chakula (gastrointestinal tract).

title: Sheikh Muhammad Mansour Haji

text: Ilipofika barua kule chuoni, barua ilianza kusomwa na maafisa wa chini ikipanda mmoja mmoja mpaka kumfikia mkuu wa chuo, hatimae Sheikh Muhammad aliulizwa huyu aliyeandika barua hii ni nani? na amezaliwa wapi? na amesoma wapi?

title: Farasi

text: Makabila na mataifa waliotumia farasi walikuwa na faida katika shughuli za usafiri na vita. Baadaye iligunduliwa pia kwamba farasi anaweza kusaidia kwenye shughuli za kilimo kama kuvuta plau.

title: Simu

text: Watu wengi wanaamini kuwa simu iligunduliwa mnamo 1876 na Alexander Graham Bell, Mskoti mwenye umri wa miaka 29 aliyeishi nchini Marekani. Lakini Mwitalia Antonio Meucci alianzisha matumizi ya simu toka mwaka wa 1871 hukohuko Marekani.

title: Karatasi ya picha

text: Athari za mwanga katika giza karatasi iliyotayarishwa iligunduliwa na Thomas Wedgwood mnamo mwaka 1802. Karatasi za picha zimetumika tangu mwanzo wa michakato ya picha hasi – chanya kama zilivyoendelezwa na kupewa umaarufu na William Fox Talbot (Uingereza/1841-calotype).

title: Antibiotiki

text: Penicillin ni miongoni mwa antibiotiki zinazofahamika sana na imekuwa ikitumika kupambana na magonjwa mengi ya kuambukiza kama vile kaswende, kisonono na pepopunda. Antibiotiki nyingine, streptomycin imekuwa inatumika kupambana na kifua kikuu.


query: Malkia Kleopatra aliaga dunia mwaka upi?

title: Kleopatra

text: Kleopatra (* 69 KK; † 30 KK) alikuwa malkia wa mwisho wa Misri. Alipata elimu nzuri hadi kusema lugha nyingi kama vile Kikopti, Kiarabu, Kiaramo, Kihabeshi, Kifarsi na Kigiriki kama lugha ya mama.

title: Tusker FC

text: Peter Serry, Mkurugenzi Mtendaji wa Tusker FC, aliaga dunia katika moto ya Nakumatt Supermarket mwaka wa 2009 katika mji mkuu wa Nairobi mwezi wa Januari. Alikuwa akiandamana na kocha wa Tusker FC James Nandwa, ambaye alinusurika kifo.

title: Edward Tingatinga

text: Kwa bahati mbaya Edward Tingatinga aliaga dunia mwaka uliofuata 1972. Alipigwa risasi na polisi kwa kosa akafa na kuzikwa kwenye makaburi ya Msasani Mikoroshini mjini Dar es Salaam.

title: Ibn Battuta

text: Ibn Battuta aliaga dunia mnamo 1377 huko Moroko.

title: Mama Teresa

text: Mama Teresa aliaga dunia tarehe 5 Septemba 1997 akafanyiwa mazishi ya kitaifa.

title: Raphael

text: Raphael aliaga dunia mapema katika umri wa miaka 37. Hakuoa wala hakuna watoto waliojulikana.

title: Kleopatra

text: Alipokuwa na miaka 18 babake Ptolemaio XII aliaga dunia akarithi ufalme pamoja na kakaye aliyekuwa mdogo wa miaka 12. Mwaka 49 KK washauri wa kaka walimfukuza Kleopatra katika ufalme. Alikaa jangwani kati ya makabila yaliyokuwa waaminifu naye hadi kuingia kwa Waroma nchini.

title: Elizabeth I wa Uingereza

text: Elizabeth aliaga dunia mwaka 1603 akiwa na umri wa miaka 69.

title: Ibn Khaldun

text: Mwaka 1406 aliaga dunia mjini Alkesandria.

title: Daniel Comboni

text: Daniele Comboni aliaga dunia tarehe 10 Oktoba 1881.

title: Wasafwa

text: Mwene maarufu sana alikuwa Mwene Paul Mwashinga aliyekuwa tajiri na msomi; makao makuu yake yalikuwa Igawilo, Mbeya mjini; naye aliaga dunia mwaka 1987; msiba wake ulihudhuriwa na watu mashuhuri sana.

title: David Ben Gurion

text: 1973 aliaga dunia kwenye kibbuz Tel Hashomer.

title: Christian Doppler

text: Baada ya kugonjeka kwenye mapavu alihamia Venisi (leo Italia) ka sababu ya tabianchi. Hapa aliaga dunia mwaka 1853.

title: Kiaka-Bo

text: Kiaka-Bo ilikuwa lugha ya Kiandamani nchini Uhindi iliyozungumzwa na Wabo visiwani mwa Andaman. Msemaji wa mwisho wa Kiaka-Bo aliaga dunia mwaka wa 2010 yaani lugha imetoweka kabisa.

title: Wamuawiya

text: Muawiya I aliaga dunia mjini Dameski tarehe 18 Aprili 680.

title: Roger Scott

text: Roger Scott aliaga dunia katika mwaka wa 1989,akiwa umri wa miaka wa 46, baada ya kuugua kansa kwa muda mfupi.

title: Kiaka-Kora

text: Kiaka-Kora ilikuwa lugha ya Kiandamani nchini Uhindi iliyozungumzwa na Wakora visiwani mwa Andaman. Msemaji wa mwisho wa Kiaka-Kora aliaga dunia mwaka wa 2009 yaani lugha imetoweka kabisa.

title: Kipkalya Kones

text: Kipkalya Kiprono Kones (alizaliwa mnamo 22 Februari 1952 na aliaga dunia mnamo 10 Juni 2008) alikuwa mwanasiasa wa Kenya ambaye aliwahi kuhudumu kama waziri katika miaka ya 1990 na alikuwa Waziri wa Barabara kwa muda mfupi mwaka wa 2008. Alikuwa mwanachama wa Bunge la Kenya kuanzia mwaka wa 1988 hadi mwaka wa 2008.

title: Pepe Kallé

text: Pepe Kallé aliaga dunia kutokana na mshtuko wa moyo mnamo Novemba 1998.

title: Kleopatra

text: Caesar alirudi Roma na Kleopatra pamoja na mtoto alimfuata mwaka 44 alikuwako Roma wakati wa uuaji wa Caesar akarudi tena Misri.

title: Paul Ngei

text: Paul Ngei aliaga dunia mnamo Agosti 2004 akiwa na umri wa miaka 81 baada ya kuugua Ugonjwa wa Sukari. Kaburi ilijengwa katika eneo la Mbilini, Kangundo, eneo bunge alililohudumu kwa muda wa miaka 27, na serikali ya Kenya na kuzinduliwa mwaka wa 2006.

title: Kiaka-Jeru

text: Kiaka-Jeru ilikuwa lugha ya Kiandamani nchini Uhindi iliyozungumzwa na Wajeru visiwani mwa Andaman. Msemaji wa mwisho wa Kiaka-Jeru aliaga dunia mwaka wa 2009 yaani lugha imetoweka kabisa.

title: Justiniani I

text: Mke wake na malkia wa Bizanti aliitwa Theodora; aliaga dunia mwaka wa 548. Hawakuwa na watoto walioishi. Hivyo Justiniani I alifuatwa kama kaisari na mpwa wake Justin II.

title: Muawiya ibn Abu Sufyan

title: Ruhollah Khomeini

text: Khomeini aliaga dunia 3 Juni 1989 baada ya upasuaji katika hospitali ya Teheran.

title: Njenga Karume

text: Mkewe Njenga, Maryanne Wariara Karume aliaga dunia mwaka wa 2003.

title: William Booth

text: William Booth aliaga dunia akiwa amefikisha umri wa miaka 83.

title: Nikolaus von Zinzendorf

text: Mwaka 1747 aliruhusiwa kurudi Saksonia na ndugu wa Herrnhut walikubaliwa kama jumuiya iliyoshikamana na kanisa la Kilutheri la Saksonia. Mke wake Erdmute aliyezaa watoto 12 aliaga dunia mwaka 1756, hivyo baadaye akamwoa Anna Nitschmann mmoja wa wakimbizi kutoka Moravia.

title: Kleopatra

text: Mwaka 37 alipokuwa mtawala wa nusu ya mashariki ya dola la Roma alirudi kwa Kleopatra akamwoa mwaka 37 hata kama kisheria Mroma hakuruhusiwa kuwa na wake wengi. Katika agano lake Marcus aliwapa watoto wa Kleopatra majimbo katika mashariki.

title: Karl Friedrich Benz

text: Karl Benz aliaga dunia tar. 4 Aprili 1929.

title: Fatima Massaquoi

text: Mwaka 1978 aliaga dunia kutokana na ugonjwa wa kifua kikuu.


query: Mchezo wa Ng'ombe ulianzia nchi gani?

title: Mchezo wa ng'ombe

text: Historia ya desturi hii inarudi nyuma hadi zamani za Dola la Roma watu walipopenda kuwa na maonyesho ya mapambano ya wanyama pori, ama ya wenyewe kwa wenyewe au zaidi ya watu dhidi ya wanyama hawa. Maonyesho haya yalifanyika katika uwanja wa mji kwa mfano uwanja wa Koloseo huko Roma. Desturi hii imepotea kila sehemu ya eneo la kale la Dola la Roma kwa sababu ilipingwa na kanisa la kikristo isipokuwa Hispania na Ureno.

title: Mchezo wa pool

text: Mchezo wa pool (kwa Kiingereza "Pool" au "Billiards") ni mchezo ambao unachezwa na watu wawili au hata zaidi kwa kutumia mipira minane ya rangi pamoja na mpira mmoja mweupe, pia na fimbo ndefu.

title: Bao

text: Mchezo wa Bao umesambaa sana katika nchi za Afrika Mashariki, hasa Tanzania Bara (Tanganyika), Zanzibar na Kenya. Bao ni mchezo mgumu kuliko michezo yote ya aina ya mankala.

title: Katerina wa Siena

text: Kwa sababu gani? Bila ya shaka kwa upendo.

title: Ng'ombe

text: Ng'ombe (zamani pia bakari) ni wanyama wakubwa wanaokula nyasi. Ni wanyama wanaofugwa kwa wingi sana kwa ajili ya nyama, maziwa, ngozi au pia kwa kuvuta plau au gari la kukokotwa.

title: Red Dead Redemption

text: Mchezo unachezwa kutokana na mtazamo wa mazingira ya wazi ya ulimwengu, kuruhusu mchezaji kuingiliana na ulimwengu wa michezo wakati wa burudani. Mchezo huu umejumuisha mfumo wa watu wawili kucheza kwa pamoja mtandaoni.

title: Blues

text: Blues ni aina ya muziki ambao ulianzia nchi Marekani mwanzoni kabisa mwa karne ya 20. Uliazishwa na watumwa wa zamani wa Kiafrika waliokuwa wakiimba nyimbo za kiroho, nyimbo za utukufu, na muziki wa chant.

title: Boma la Ng'ombe

text: Boma la Ng'ombe ni jina la kata ya Wilaya ya Kilolo katika Mkoa wa Iringa, Tanzania yenye Postikodi namba 51308. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11,313 waishio humo.

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Ng'ombe - Taurus ni kati ya kundinyota 48 zilizotajwa tayari na Klaudio Ptolemaio katika kitabu cha Almagesti wakati wa karne ya 2 BK. Iko pia kati ya kundinyota 88 zinazoorodheshwa na Umoja wa kimataifa wa astronomia kwa jina la Taurus. Kifupi chake rasmi kufuatana na Ukia ni 'Taui'.

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Nyota za Ng'ombe huwa haziko pamoja kihalisi lakini zinaonekana tu vile kutoka duniani. Kwa uhalisi kuna umbali mkubwa kati yao, kama ziko mbali au jirani nasi. Kwa hiyo kundinyota "Ng'ombe" inaonyesha eneo la angani jinsi tunavyoiona kutoka Duniani.

title: Hakuna matata

text: Jambo, Jambo Bwana, habari gani? Mzuri sana!

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Ng'ombe ni tafsiri ya "Tauri". Mabaharia Waswahili walijua nyota hizi tangu miaka mingi kwa jina Tauri. Walipokea jina hili kutoka Waarabu wanaosema ثور "thawr" ambalo linamaanisha fahali. Waarabu walitafsiri hapa jina la Ptolemaio aliyetaja nyota hizi vile kwa jina la Ταῦρος "tauros" yaani fahali katika orodha yake ya Almagesti.

title: Mchezo wa ng'ombe

text: Mchezo wa Ng'ombe ni desturi inayojulikana hasa katika nchi za Hispania na Ureno, pia katika maeneo ya jirani ya Ufaransa kusini na katika koloni za zamani za Hispania huko Amerika ya Kilatini kama Meksiko. Imekuwa pia mila ya pekee kwenye Kisiwa cha Pemba, Tanzania. Kila mahali ni mashindano kati ya wanadamu na fahali wa ng'ombe lakini kuna taratibu tofautitofauti.

title: Ng'ombe

text: Jamii:Ng'ombe na jamaa Jamii:Wanyama wa Biblia

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Ng'ombe (pia Tauri, kwa Kilatini na Kiingereza "") ni jina la kundinyota kwenye nusutufe ya kaskazini ya dunia yetu.

title: Kinyarwanda

text: Muraho = Habari gani?

title: Vuguvugu la Uarabuni

text: Mfululizo wa migomo na maandamano katika Mashariki ya Kati na Afrika Kaskazini, ulianzia nchini Tunisia mnamo tarehe 18 Desemba 2010 kwa kufuatia Mohamed Bouazizi kujilipua na mafuta ya taa kwa kupinga manyanyaso na rushwa kutoka kwa maafisa wa polisi. Maandamano haya yaliamsha fujo nyengine nje ya mji ambao tukio hili limetokea na kupelekea fujo na maandamano katika nchi mbalimbali za Kiarabu.

title: Kiuyu Maziwa Ng'ombe

text: Kiuyu Maziwa Ng'ombe ni jina la kata ya Wilaya ya Micheweni katika Mkoa wa Pemba Kaskazini, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 8,549 waishio humo.

title: Ng'ombe

text: Bos primigenius, Ng'ombe †Bos p. africanus, Ng'ombe-mwitu wa Afrika – imekwisha sasa Bos p. indicus, Ng'ombe wa Uhindi (Zebu) †Bos p. namadicus, Ng'ombe-mwitu wa Uhindi – imekwisha sasa †Bos p. primigenius, Ng'ombe-mwitu – imekwisha sasa Bos p. taurus, Ng'ombe wa Ulaya (Cattle)

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Ng'ombe - Taurus ni sehemu ya zodiaki maana yake mstari wa ekliptiki unapita humo. Ilhali miendo ya Mwezi na sayari inafuatana karibu na ekliptiki magimba haya huonekana katika eneo la Tauri kwa wakati fulani kwenye mwaka.

title: Mpira wa mkono

text: Shirika la Kimataifa la Mpira wa mkono lilianzishwa mwaka wa 1946 na kufikia mwaka wa 2016 limekuwa na mashirika ya wanachama 197. Mchezo huu unajulikana sana katika nchi za bara la Ulaya, ambazo zilishinda medali zote ila moja katika michuano ya dunia ya wanaume tangu 1938. Katika michuano ya dunia ya wanawake, nchi mbili tu zisizo za Ulaya zimeshinda jina: Korea Kusini na Brazil. Mchezo pia unapata umaarufu katika Mashariki ya Mbali, Afrika Kaskazini na sehemu za Amerika ya Kusini.

title: Mchezo wa ngumi

text: Mchezo wa ngumi jinsi ulivyoenea leo kote duniani ulianza Uingereza katika karne ya 19.

title: Ng'ombe

text: Ng'ombe-mwitu Ng'ombe wa Ulaya Ng'ombe wa Uhindi au zebu. Ng'ombe ya Ankole - Watutsi "Kibinda" Ng'ombe wa Watutsi."Gaju" Ndama aliyezaliwa sasa hivi Ndama anapata maziwa kutoka kwa mama Mashine ya kukamulia maziwa Chotara wa Brahman Friesian-Holstein ni ng'ombe wa maziwa mengi sana Mchezo wa ng'ombe hupendwa sana katika nchi zenye utamaduni wa Kihispania

title: Ng'ombe

text: Ng'ombe wanapatikana kote duniani na kuna aina kwa kila namna ya hali ya hewa. Wengine huishi katika milima baridi ya Uskoti na Skandinavia, wengine katika joto la Afrika au Australia.

title: Ukristo

text: Katika kitabu cha Mwanzo tunasoma utabiri wa kuja kwake ulianzia katika bustani ya Edeni pale Mungu alipomwambia nyoka, yaani shetani, kuhusu mwanamke kwamba "uzao wake utakuponda kichwa" (Mwa 3:15).

title: Baroko

text: Mtindo huo ulianzia Roma (Italia) na kuathiri pia fasihi, muziki na falsafa.

title: Kutoka (Biblia)

text: Waisraeli walitakiwa watambue historia yao si kama kusanyiko la masimulizi ya matukio, bali kama ufunuo wa tabia ya Mungu. Yeye kwao alikuwa nani, aliwafanyia nini, naye aliwatazamia wafanye mambo gani?

title: Marashi

text: Utengenezaji wa marashi ulianzia nchini Mesopotamia na Misri na baadaye kuboreshwa katika nchi za Warumi na Persia.

title: Ng'ombe (kundinyota)

text: Ng'ombe iko angani kwenye mstari wa Zodiaki kati ya Kondoo (pia Hamali, lat. Aries) upande wa magharibi na Mapacha (pia Jauza, lat. Gemini) upande wa mashariki.

title: Ng'ombe

text: Ng'ombe hula nyasi na hutembea kwa kwato. Ng'ombe waliofugwa na binadamu walitokana na ng'ombe-mwitu ili kujipatia nyama na maziwa. Katika nchi nyingi hutumiwa pia kama mnyama wa mizigo anayevuta plau au magari.

title: Mchezo wa pool

text: Mchezo huchezwa sana katika nchi za Ulaya na Australia, uwanja wake una vitundu au mifuko sita au nane kwa ajili ya kuingizia mpira.


query: Kamusi ya kwanza kabisa ya lugha ya kiswahili iliandikwa na nani?

title: Historia ya Kiswahili

text: Wajerumani waliamua kutumia Kiswahili kama lugha ya utawala katika Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Hapo waliweza kutumia kazi ya wamisionari Wakristo wa awali, hasa Ludwig Krapf, waliowahi kufanya utafiti wa lugha na kutunga kamusi na sarufi za kwanza pamoja na kuunda mfumo wa kuandika Kiswahili kwa herufi za Kilatini.

title: Kiswahili

text: Sarufi ya kwanza pamoja na kamusi iliandikwa mwaka 1848 na Dokta Ludwig Krapf huko Rabai Mpya / Mombasa.

title: Kamusi ya Tiba

text: Kamusi hii iliandaliwa na wanaistilahi wawili wa Taasisi ya Uchunguzi wa Kiswahili kwenye Chuo Kikuu cha Dar es Salaam ambao ni A.M.A. Mwita pamoja na H.J.M. Mwansoko na kuchapishwa mara ya kwanza mwaka 2003 kwa kutumia ISBN 9976-911-65-3.

title: Kamusi ya Tiba

text: Kamusi ya Tiba (KyT) ni kamusi iliyotolewa na TUKI inayokusanya istilahi za tiba. Inapanga istilahi kwa lugha ya Kiingereza na kuonyesha visawe vyake vya Kiswahili.

title: Encyclopedia Britannica

text:
Encyclopædia Britannica ni kamusi elezo kubwa na moja kati ya kamusi elezo iliyo-maarufu zaidi. Inaandikwa kwa lugha ya Kiingereza. Kamusi elezo hii huchapishwa na kampuni binafsi ya Encyclopaedia Britannica, Inc. Awali ilikuwa ikichapishwa kwenye karatasi tu, lakini hivi karibuni imepanuka na kuwa na dijiti, au matoleo ya kompyuta vilevile. Kamusi elezo hii imegawanyika katika vitabu vingi sana. Makala za kwenye vitabu zimepangwa kwa mtindo wa kialfabeti. Kumekuwa na matoleo yake ambayo ni kwa ajili ya watoto vilevile. Hii ni kamusi elezo kubwa sana ya kuchapishwa. Kamusi elezo iliyo-kubwa ziadi ni Wikipedia. Watu wengi huhesabia kwamba ni kamusi elezo bora, kwa sababu ipo sahihi na ina mambo mengi.
Kamusi elezo hii awali ilikuwa ndogo sana, toleo la kwanza lilikuwa na vitabu vitatu na ilitolewa mnamo mwaka wa 1768. Polepole likawa kubwa zaidi. Toleo jipya, toleo la 15, sasa lina vitabu takriban 29, jumlisha vitabu viwili ambavyo ni faharasa. Pia imemjulisha kitabu cha ziada kiitwacho Propaedia, kwa ajili ya kuainisha ufahamu. Vitabu 29 vimeumba Macropaedia na Micropaedia. Macropædia ni kikubwa kuliko vingine, chenye makala yenye maelezo zaidi ambazo pia zaweza kuwa na kurasa 300, -metengenezwa kwa vitabu 17, wakati Micropædia ni kidogo ambacho kawaida huwa na makala fupi na maneno machache chini ya 750. Micropædia hutumika kwa ajili ya kutazama kwa haraka zaidi, lakini iwapo utahitaji habari zaidi basi inakubidi utumie Macropædia. Kila kitabu kimoja ni kikubwa sana, zaidi ya kurasa 1,000 kwa kitabu. Kuna vitabu vya mwaka. Kila mwaka, kitabu kimechapishwa kuhusu matukio ya mwaka huo.

title: Kamusi za Kiswahili

text: Kamusi ya Kiswahili Sanifu (KKS). Dar es Salaam, Tanzania: Oxford University Press. 1981, 2004, 2013. (imetungwa na TATAKI, awali TUKI) Kamusi la Kiswahili Fasaha (KKF), (imetungwa na BAKIZA), Oxford 2010 - ISBN 978 019 5736182. Kamusi ya Karne ya 21 (KK21). Nairobi, Kenya: Longhorn. 2011 - ISBN 978 9966 36 120 0. Kamusi Teule ya Kiswahili (KTK). Nairobi, Kenya: East Africa Educational Publishers, 2014. Kamusi Kuu ya Kiswahili (KKK). Nairobi, Kenya; Kampala, Uganda; Dar es Salaam, Tanzania: Longhorn, 2015. (imetungwa na BAKITA) Bakhressa, Salim K., Kamusi ya Manaa na Matumizi (KMM). Nairobi, Kenya: Oxford University Press, 1992 Kiputiputi, Omari M. Kamusi Sanifu ya Kompyuta (KSK), Taasisi ya Taaluma za Kiswahili, toleo la kwanza 2011, ISBN 978 9987 531 12 7 Kamusi Sanifu ya Biolojia, Fizikia na Kemia / English-Swahili Dictionary of Biology, Physics and Chemistry - TUKI/UNESCO/SIDA, Dar es Salaam, 1990 Kamusi ya Tiba (KyT), TUKI, dar es Salaam 2003, ISBN 9976-911-65-3 Kamusi Sanifu ya Isimu na Lugha - TUKI/UNESCO/SIDA, Dar es Salaam, 1990, ISBN 9976 911 10 6 Massamba, D.P.B., Kamusi ya Isimu na Falsafa ya Lugha, TUKI, Dar es Salaam, 2004, ISBN 9976 911 73 4 Wamitila, K.W., Kamusi ya Tashbihi, Vitendawili, Milio na Milingano, Longhorn 2003, ISBN 9966 49 768 4 Wamitila, K.W., Kamusi ya Fasihi. Istilahi na Nadharia, Focus Books, Nairobi 2003, ISBN 9966 882 79 6 Mwansoko H.T.Z. - Tumbo-Masabo Z.N. - Sewangi S.S., Kamusi ya Historia - TUKI, Dar es Salaam, 2004 - ISBN 9976 911 75 0 Mkota, A., Kamusi ya Methali, Vide-Ruwa, Nairobi 2009 Arege, T. - Nyanje, M., Kamusi Fafanuzi ya Methali, Target Publications Ltd, Nairobi 2011, ISBN 9966 002 41 3 Tumbo-Masabo, Z.N. - Chuwa A.R., Kamusi ya Biashara na Uchumi, TUKI, Dar es Salaam, 1995, ISBN 9976 911 37 8 Mwita, A.M.A. - Mwansoko, H.J.M., Kamusi ya Tiba (TUKI) 2003 Mlingwa, C.O.F. - Kiango, J.G., Kamusi ya Ndege kwa Picha, TUKI 2006ù Mdee T.S. - Kiango J.K., Kamusi ya Wanyama - TUKI 2008, ISBN 978 9987 442 263 Mkota, A. - Sakara, F., Kamusi ya Semi, Vide-Ruwa, Nairobi 2011 King'ei, K. - Ndalu, A., Kamusi ya Semi, EAEP Ltd, Nairobi, Kampala, Dar es Salaam, 1988-2007, ISBN 9966 46 898 6 Mohamed, H.A. - Mohamed, S.A., Kamusi ya Visawe, Swahili Dictionary of Synonims, EAEP, Nairobi, Kampala, Dar es Salaam, 1998 Nyenyembe, J. - Kamusi ya Ukristo, Mkuki na Nyoka, Dar es Salaam, 2016, ISBN 978-9987-753-17-8

title: Kamusi

text: Kamusi (kutoka neno la Kiarabu قاموس "qamus") ni kitabu ambacho kinaorodhesha maneno ya lugha yaliyokusanywa kutoka kwa watumiaji wa lugha fulani, kwa mfano lugha ya Kiswahili.

title: Kamusi ya Kiswahili sanifu

text:
Kamusi hii inakusanya maneno ya Kiswahili sanifu na kuyaeleza kwa lugha ya Kiswahili yenyewe.
Inaongoza kwa kiswahili sanifu

title: Kamusi ya Koloni za Kijerumani (1920)

text: Katika mambo ya utamaduni na historia inapaswa kusoma makala yake kiangilifu. Mara nyingi itikadi ya ubaguzi wa rangi iko wazi kabisa pia udharau kwa wenyeji katika koloni hizi. Lakini hata hivyo mwanahistoria ataitumia kama kumbukumbu muhimu.

title: Kamusi ya Tiba

text: Kamusi hii haipatikani kwa urahisi kwenye maduka ya vitabu nje ya Chuo Kikuu cha Dar es Salaam na hivyo istilahi zake hazikutumiwa katika makala za kwanza za tiba zilizotungwa katika wikipedia hii.

title: Kamusi

text: Hii ni "sehemu ya kwanza ya kamusi", sehemu hii hujumuisha muhtasari wa sarufi ya lugha yenyewe pamoja na maelezo ya namna ya kutumia kamusi.

title: Kamusi Hai ya Kiswahili Mtandaoni

text: Kamusi Hai ya Kiswahili Mtandaoni ilikuwa kamusi ya Kiswahili kwenye intaneti. Tangu kuhamishwa kwa mradi mnamo mwaka 2014 haipatikani tena kwa lugha ya Kiswahili ikionyesha lugha nyingine.

title: Kamusi elezo

text: Lakini kamusi elezo au ensiklopedia zimekuwa na athari kubwa sana tangu Johannes Gutenberg na kupatikana kwa uchapaji wa vitabu ulioshusha kabisa bei ya vitabu kwa watu wengi.

title: Kamusi za Kiswahili

text: Kamusi za lugha hiyo zilianza kupatikana katika karne ya 19 BK.

title: Homa ya ndengi

text: Haijulikani sana mahali ambapo neno "dengi" lilitokea. Watu wengine hukisia kuwa linatoka katika Swahili kirai "Ka-dinga pepo" Kirai hiki kinazungumzia kuhusu huo ugonjwa kusababishwa na pepo za kishetani Neno la kiswahili "dinga" linakisiwa kutoka katika neno la Kihispania "dengi". Neno hili linamaanisha "makini". Huenda neno hilo lilitumika kumwelezea mtu aliyeathiriwa na maumivu ya mifupa yanayotokana na homa ya dengi; uchungu huo ungemfanya mtu kutembea kwa makini. Hata hivyo, pia kuna uwezekano kuwa neno hilo la Kihispania lilitokea katika lugha ya kiswahili na sio ilivyosemwa hapo awali.

title: Wikipedia ya Kiukraini

text: Wikipedia ya Kiukraini (Kiukraini: "Українська Вікіпедія" au "Ukrayins’ka Vikipediya") ni toleo la kamusi elezo ya Wikipedia kwa lugha ya Kiukraini. Makala ya kwanza iliandikwa tarehe 30 Januari 2004. Tarehe 28 Machi 2008 imefikisha zaidi ya makala 100,000. Tarehe 9 Septemba 2017 imefikisha makala 722,255 na ndiyo Wikipedia ya 16 kwa ukubwa.

title: Babu wa Kanisa

text: Orodha ya kwanza ya mababu wa Kanisa iliandikwa katika Hati ya Gelasi (karne VI); baadhi yao waliongezewa jina la Mwalimu wa Kanisa.

title: Kamusi ya Koloni za Kijerumani (1920)

text: Kamusi iliandikwa kwa lugha ya Kijerumani na wataalamu wa jiografia, biolojia, uchumi, lugha na masomo mengi mengine wenye ujuzi kuhusu nchi walioeleza katika kamusi. Kuna takwimu nyingi katika makala za kamusi hii.

title: Mwajuma Selemani Mohamed

text:
HARAKATI ZAKE ZA UANDISHI.
Mwajuma alianza kujishughulisha na uandishi wa Riwaya na Ushairi tangu alipokuwa anasoma sekondari.
Kipaji hicho alikiendeleza hata alipokuwa Chuoni.
Baada ya jitihada kubwa sana alizozionyesha chuoni kama mdau mkubwa wa kiswahili hatimae alijiunga na CHAMA CHA WANAFUNZI WA KISWAHILI VYUO VIKUU VYA AFRIKA YA MASHARIKI (CHAWAKAMA) na kuchaguliwa kuwa Makamu Mwenyekiti, na baade muweka hazina, katika kitivo cha Elimu Chuo Kikuu cha Dodoma.
Mwandishi huyu hakuishia hapo katika kuipigania lugha hii adhimu ya kiswahili kwani aliamua kujiunga na CHALUFAKITA na mwaka 2017 alipata tuzo ya mwalimu mbunifu wa somo la kiswahili.
Mpaka sasa ni mjumbe wa CHAMA CHA LUGHA NA FASIHI YA KISWAHILI TANZANIA (CHALUFAKITA) kanda ya kaskazini.
Sio hivyo tu bali ni Mwenyekiti wa CHAWAVITA) Chama cha Waandishi wa Vitabu Tanzania .
hadi sasa Mwajuma amefanikiwa kutoa kitabu kimoja kiitwacho NDOA YA USALITI
Pamoja na kwamba hiki ndicho kitabu chake cha kwanza kukichapisha lakini mwandishi huyu anamiswada mingine ambayo yuko mbioni kuichapisha kama vile:

title: Kamusi ya manaa na matumizi

text: Kamusi hii inakusanya maneno ya Kiswahili cha kisasa na kuyaeleza katika lugha ya Kiswahili yenyewe.

title: Kamusi elezo

text: Ensiklopedia ya kwanza ya kisasa iliyokuwa na athira kubwa sana ilikuwa "Encyclopédie ou Dictionnaire raisonné des sciences, des arts et des métiers" iliyokusanywa na Denis Diderot pamoja na Jean Baptiste le Rond d’Alembert pamoja na waandishi zaidi ya 130 katika karne ya 18 huko Ufaransa. Kamusi elezo hili likawa kati ya vyanzo vya harakati ya Zama za Mwangaza.

title: Kamusi ya Kiswahili Sanifu

text: Kamusi ya Kiswahili Sanifu ni kamusi ya lugha ya Kiswahili iliyotolewa mara tatu na TUKI (sasa TATAKI).

title: Kamusi za Kiswahili

text: Kamusi ya kwanza inayojulikana ilitungwa mnamo 1848 na Ludwig Krapf huko Rabai Mpya / Mombasa (Kenya); ilikamilishwa na kutolewa kama "A Dictionary of the Suahili language, London 1882".[1] Kamusi inapatikana pia mtandaoni[2].

title: Kamembe

text: Hali ya kipekee kubwa ya mji wa Kamembe ni matumizi ya lugha ya Kiswahili. Tofauti na kwengineko kote Rwanda ambako lugha inayotumiwa ni lugha ya taifa ya Rwanda ya Kinyarwanda, Kamembe ndiko utumiaji wa lugha ya kiswahili ulizagaa kukubwa.

title: Kamusi za Kiswahili

text: Kamusi hizo ni vyombo muhimu kwa kukuza na kuimarisha Kiswahili, ambacho kwa sasa ni lugha rasmi ya Jumuia ya Afrika Mashariki na mojawapo kati ya lugha za mawasiliano za Umoja wa Afrika.

title: Kamusi za Kiswahili

text: Kamusi za Kiswahili ni zile zinazofafanua maana ya maneno ya lugha hiyo ya Afrika Mashariki ambayo inazidi kuenea hasa barani Afrika.

title: Carl Velten

text: Carl Velten (1862–1935) alikuwa mtaalamu wa lugha katika Ujerumani aliyekusanya hadithi na desturi nyingi za Waswahili na kutunga Kamusi ya Kiswahili-Kijerumani kabla ya vita kuu ya kwanza ya dunia wakati wa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani.

title: Kamusi Kuu ya Kiswahili

text: Kamusi Kuu ya Kiswahili (KKK) ni kamusi ya lugha ya Kiswahili iliyotolewa na Baraza la Kiswahili la Taifa la Tanzania mwaka 2015 baada ya maandalizi ya miaka minne.

title: Waraka wa kwanza kwa Timotheo

text: Barua hii iliandikwa na Mtume Paulo baada ya kifungo chake cha kwanza mjini Roma labda akiwa Makedonia ili kumpa mwanafunzi wake mpenzi mashauri na maelekezo kwa kazi yake aliyomshirikisha.

title: Ladino

text: Zamani lugha iliandikwa kwa herufi za Kiebrania lakini nje ya Israeli huandikwa kwa alfabeti ya Kilatini.

title: Kamusi za Kiswahili

text: Taasisi ya Uchunguzi wa Kiswahili (leo: TATAKI) katika Dar es Salaam ilianza kuandaa kamusi mbalimbali, hasa "Kamusi ya Kiswahili Sanifu" inayoeleza maana ya maneno kwa kutumia lugha yenyewe. Kamusi mbalimbali zilifuata.


query: Kanisa la kitaifa la kwanza duniani ilikuwa nchi gani?

title: Kanisa la kitaifa

text: Kanisa la kitaifa ni Kanisa la Kikristo linaloambatana na kabila au taifa fulani kiasi cha kuwa sehemu muhimu ya utamaduni wake. La kwanza lilikuwa Kanisa la Kitume la Armenia.

title: Shirika la Msalaba Mwekundu

text: ICRC ina makao yake makuu katika mji wa Geneva Uswisi na ina ofisi za nje katika nchi zipatazo 80. Ina wafanyakazi karibu 12,000 duniani kote, 800 kati yao wakifanya kazi katika makao makuu yake mjini Geneva, wataalamu 1200, nusu yao wakiwa wajumbe wake kusimamia misioni zake za kimataifa na nusu nyingine wakiwa wataalamu kama madaktari, wanasayansi wa biashara ya kilimo, Wahandisi au wakalimani, na takriban wanachama 10,000 wa Vyama vya kitaifa binafsi wakifanya kazi kwenye maeneo yenye mahitaji. Kinyume na inavyofikiriwa, ICRC si Shirika lisilo la kiserikali katika hali halisiya jina hilo, wala si shirika la kimataifa. Kwa kuweka kikwazo kwa uanachama wake kwa raia wa Uswizi tu(mfumo unaoitwa 'cooptation'), haina sera ya wazi ya uanachama usio na vikwazo kwa watu binafsi kama Mashirika mengine yasiyo ya Kiserikali. Neno "Kimataifa" katika jina lake halimaanishi uaanachama wake bali upana wa shughuli zake duniani kote kama ilivyo katika Mikataba ya Geneva. ICRC ina stahiki maalum na kulindwa kisheria katika nchi nyingi, kwa kuzingatia misingi ya sheria za kitaifa katika nchi hizi au kupitia mikataba kati ya Kamati husika ya kitaifa na serikali. Kulingana sheria za Kiswizi, ICRC inatambulika kama muungano wa kibinafsi. Kulingana na kanuni zake ni ina wanachama 15-25 raia wa Uswizi , ambao hujumuishwa kwa kipindi cha miaka minne. Hakuna idadi ya juu ambayo mtu wanaweza kuwa mwanachama ingawa zaidi ya wingi wa kura robo tatu za wanachama wote zinahitajika ili mwanachama kuchaguliwa baada ya kuitumikia mara tatu mtawalio.

title: Uchapaji

text: Hapo si ajabu kwamba watu wenye mamlaka waliona teknolojia mpya kuwa hatari. Viongozi wa Kanisa Katoliki na wa serikali walijaribu kusimamia na kutawala matumizi ya matbaa. Katika miaka ya kwanza hali ya kisiasa katika Ujerumani na Italia ilikuwa muhimu. Nchi zote mbili zilikuwa sehemu za Dola Takatifu la Kiroma ambalo hali halisi halikuwa na serikali kuu. Miji mingi ndani yake ilijitawala na swali la kuruhusu kazi ya matbaa ilikuwa juu ya serikali ya kila mji. Ndiyo sababu teknolojia ya matbaa ilienea na kukomaa katika nchi hizi mbili mwanzoni na baadaye haikuwezekana kuifuta tena hata katika nchi nyingine. Hata hivyo serikali za nchi kadhaa zilifaulu kulazimisha udhibiti mkali wa vitabu - ila tu nchi nyingine ziliendelea haraka zaidi kwa sababu ilionekana ya kwamba usambazaji wa mawazo ulisaidia sana maendeleo ya uchumi na utamaduni.

title: Allah Peliharakan Sultan

text: Huimbwa kwa lugha ya kitaifa Kimalay. Wimbo ulitungwa mwaka 1947 na kufanywa wimbo la taifa kwa Brunei mwala 1951, wakati usultani huu bado ilikuwa nchi lindwa ya Uingereza.

title: Shirika la Msalaba Mwekundu

text: Shirikisho huaratibu ushirikiano kati ya Vyama vya kitaifa vya Msalaba na Hilali Nyekundu duniani kote na husaidia kuanzishwa kwa vyama vipya vya kitaifa katika nchi ambako hakuna vyama hivyo. Kimataifa, Shirikisho hupanga usaidizi katika kutoa misaada baada ya hali za dharura kama majanga, shida zilizosababishwa na wandadamu, mikurupuko ya magonjwa, wakimbizi wanapohama, na dharura nyinginezo. Kulingana na Mkataba wa Seville wa 1997, Shirikisho hili ndilo Uwakala uliopewa kipa mbele katika Muungano katika hali za dharura zozoto zinazotokea bila ya kuletwa na vita. Shirikisho hushirikiana na vyama vya kitaifa katika nchi husika - kila moja ikiitwa Operating National Society (ONS) - pamoja na Vyama vingine vya kitaifa vilivyo tayari kutoa msaada - ambavyo huitwa Participating National Societies (PNS). Kati ya vyama 187 vya kitaifa vyenye kikao katika Mkutano Mkuu wa Shirikisho kama wanachama kamili au waangalizi, ya pata 25-30 zao hufanya kazi kama PNS mara kwa mara katika nchi nyingine. Zenye bidii zaidi kati yao ni Mashirika ya Msalaba Mwekundu ya Marekani, Uingereza,Ujerumani, na Vyama vya Msalaba Mwekundu vya Uswidi na Norway. Kazi nyingine muhimu ya Shirikisho ambayo imepata kipaumbele katika miaka ya hivi karibuni ni kujitoa kwake mhanga ili kupelekea kupigwa marufuku duniani matumizi ya bomu za kutegwa ardhini na kuleta matibabu, na msaada wa kisaikolojia na kijamii kwa watu waliojeruhiwa na nchi zenye mabomu hayo.

title: Korea Kusini

text: Tangu maungano ya kitaifa ya Korea yote mwaka 668 KK ilikuwa nchi moja hadi mwaka 1910 ilipofanywa koloni la Japani.

title: Shambulio la mfululizo la kifafa

text: Tiba ya kutumia chakula kama Ketojeniki, tena bangi hutumiwa pia. Serikali ya Marekani ni nchi ya kwanza duniani kutoa kibali kwa kampuni iliyotengeneza tiba ya kifafa kwa kutumia bangi.

title: Hirohito wa Japani

text: Mwanzoni mwa utawala wake, Japan tayari ilikuwa moja kati ya mataifa yenye nguvu duniani na ilikuwa nchi ya tisa kwa maendeleo ya uchumi duniani na moja kati ya nchi nne wanachama wa kudumu wa Shirikisho la Mataifa ambalo lilikuwa shirikisho tangulizi la ya Umoja wa Mataifa.

title: Haile Selassie

text: Habari zake zikaenea kote duniani zikasababisha kutokea kwa dini mpya ya Rastafari iliyopokea jina kutoka kwake, ingawa mwenyewe alibaki mwamini wa Kanisa la Orthodoksi, akiwa na daraja ya shemasi. Watu weusi kisiwani Jamaika, waliokuwa wajukuu wa watumwa wa asili ya Afrika, walisikia kwa mara ya kwanza ya kwamba Mwafrika anaheshimiwa na wafalme wa Ulaya, wakaona yeye ni mwokozi wa Mungu aliyerudi duniani kwa ajili ya watu weusi.

title: Kanisa la kitaifa

text: Karl Barth alisema ni uzushi "kumtaifisha" Mungu wa Ukristo, hasa pale ambapo Kanisa la kitaifa linahimiza au kubariki vita dhidi ya mataifa mengine ya Kikristo, ilivyotokea katika Vita vya kwanza vya dunia.[5]

title: Armenia

text: Armenia ilikuwa nchi ya kwanza ya kupokea Ukristo kama dini rasmi ya kitaifa mnamo mwaka 301. Hadi leo zaidi ya 93% za Waarmenia ni Wakristo wa Kanisa la kitaifa ambalo ni mojawapo kati ya Makanisa ya Kiorthodoksi ya Mashariki.

title: Iceland

text: Kanisa la kitaifa la Kilutheri ni dini rasmi ya nchi. Hivyo Waiceland wengi (73.8%) wanahesabiwa kuwa Wakristo Walutheri, ingawa wengi hawafuati dini. Wakristo wa madhehebu mengine, kama vile Wakatoliki, wanafikia 11.7%. Kuna wafuasi wachache sana wa imani nyingine mbalimbali. Kwa jumla Iceland ni kati ya nchi ambazo zina wakazi wengi wasiomuamini Mungu.

title: Steve Tikolo

text: Tikolo aliongoza timu ya kitaifa ya Kenya wakati walishiriki katika nusu fainali ya kombe la dunia la kriketi mwaka wa 2003. Hii ilikuwa mafanikio makubwa kwa nchi ya Kenya ambayo bado haijapewa hali za Test.

title: Kanisa la kitaifa

text: Pamoja na hayo, aina hiyo ya Ukristo inadumu hai hasa Uingereza na Skandinavia[1], pengine kama dini rasmi ambayo nchi inaipa haki za pekee katika sheria zake[2][3][4]

title: C.I.A.

text: C.I.A. (kifupisho cha Central Intelligence Agency) ni shirika la upelelezi la serikali ya Marekani, inayohusika na kukusanya, usindikaji, na kuchambua habari za usalama wa kitaifa kutoka duniani kote.

title: Mexiko

text: Mwaka 1917 katiba mpya ya nchi ilitolewa na mkutano wa bunge maalumu. Katiba hii ilikuwa katiba ya kwanza duniani kutangaza haki za kijamii. Hizo haki zililenga kutunza na kuboresha hali ya wananchi wenye maisha magumu kama wafanyakazi na wakulima dhidi ya mabepari na wenye mashamba makubwa[8]. Katiba hii iliweka mamlaka nyingi mikononi mwa rais wa taifa anayechaguliwa na wananchi wote kwa kipindi kimoja cha miaka 6, halafu hawezi kuchaguliwa tena. Shabaha nyingine ya vifungu katika katiba ilikuwa kupunguza uwezo wa Kanisa Katoliki kuathiri siasa na jamii na hatimaye kukomesha imani hiyo.

title: Kanisa la Kitume la Armenia

text: Kanisa la Kitume la Armenia (kwa Kiarmenia: Հայ Առաքելական Եկեղեցի), ambalo pengine linaitwa pia Kanisa la Kiorthodoksi la Armenia au Kanisa la Kigregori, ni Kanisa la kitaifa la kale zaidi duniani (301).

title: Sirili wa Aleksandria

text: Pia alitetea kwa nguvu msimamo wa teolojia ya Shule ya Aleksandria dhidi ya ile ya Antiokia na haki ya Kanisa la Aleksandria kuwa la pili duniani (baada ya Kanisa la Roma) na la kwanza Mashariki kote dhidi ya Kanisa la Konstantinopoli lililopendelewa na Mtaguso wa kwanza wa Konstantinopoli (381). Hata hivyo mwaka 417 au 418 alikubali kurudhisha ushirika nalo ulilovunjika mwaka 406, Yohane Krisostomo alipofukuzwa moja kwa moja.

title: Shule ya Upili ya Alliance

text: Shule ya Upili ya Alliance ilianzishwa 1 Machi 1926 na Muungano wa Makanisa ya Kiprotestanti, Kanisa la Scotland Mission (inayojulikana kama Kanisa la Afrika Mashariki au PCEA ), Kanisa la Jimbo ya Kenya (CPK ), African Inland Church (AIC), na Kanisa la Methodist(). Alliance ilikuwa shule ya kwanza nchini kutoa mafunzo ya sekondari kwa wanafunzi wa asili ya Kiafrika humu nchini Kenya.

title: Iraq

text: Iraq ni nchi yenye historia ndefuː ilikuwa kitovu cha ustaarabu wa binadamu, mahali pa miji ya kwanza duniani katika Sumeri na Babeli.

title: Timu ya Taifa ya Kandanda ya Afrika Kusini

text: Timu ya kandanda ya kitaifa Afrika Kusini au Bafana Bafana ni timu ya kitaifa ya Afrika Kusini na hudhibitiwa na Shrikisho la Kandanda la Afrika Kusini (SAFA). Walirudi kwenye jukwaa la dunia mwaka wa 1992, baada ya miaka ya kupigwa marufuku kutoka FIFA. Watakuwa mwenyeji wa kombe la dunia la FIFA mnamo Juni 2010 baada ya kuwa mwenyeji wa Kombe la Shirikisho la FIFA mwaka wa 2009. Afrika Kusini itakuwa nchi ya kwanza barani Afrika kuwa mwenyeji wa Kombe la Dunia la FIFA. Wao wamekuja njia ndefu kuanzia wakati walipigwa marufuku na FIFA mwaka wa 1962 na kuwa mwenyeji wa Kombe la Dunia.

title: Historia ya Armenia

text: Armenia ilikuwa nchi ya kwanza kupokea Ukristo kama dini rasmi ya kitaifa mnamo mwaka 301. Hadi leo zaidi ya 93% za Waarmenia ni Wakristo wa Kanisa la kitaifa ambalo ni mojawapo kati ya Makanisa ya Kiorthodoksi ya Mashariki.

title: Historia ya Kanisa

text: Mwaka 325 mkutano wa kwanza wa Kanisa zima ukafanyika kule Nisea (Asia Ndogo). Wakristo wa nchi mbalimbali walikuwa wanatofautiana katika maelezo yao juu ya tabia ya Kimungu na ya kibinadamu za Kristo. Yaani kiasi gani Yesu ni mwanadamu na kiasi gani yeye ni Mungu. Kama alikuwa mwanadamu, je aliumbwa kama wanadamu wote? Lakini kama anaitwa Mungu ndiye Muumba mwenyewe. Kama yeye ni Mungu - aliwezaje kuumia msalabani? Au ni Mungu aliyejificha tu katika umbo la mwili, kumbe hakuteswa kweli, ilikuwa kama igizo tu.

title: Marco Polo

text: Marco Polo (15 Septemba 1254 – 8 Januari 1324) alikuwa mpelelezi na mfanyabiashara wa Kiitalia. Ndiye wa kwanza kufanya upelelezi katika nchi zilizokingama na bara la Asia na “Mashariki ya Mbali” na wa kwanza kufanya upelelezi duniani kwa jumla.

title: RETScreen

text: Matumizi ya RETScreen imeamurishwa au kupendekezwa na mipango ya motisha ya nishati katika ngazi zote za serikali duniani kote, ikijumuisha UNFCCC na EU; Kanada, New Zealand na Uingereza; majimbo mengi ya Amerika na mikoa ya; miji na manispaa ya Kanada; na matumizi. Warsha za mafunzo ya RETScreen ya kitaifa na kimkoa zimetekelezwa kwa ombi rasmi la Serikali za Chile, Saudia, na nchi 15 za Afrika Magharibi na Kati, na Shirika la Nishati la Amerika ya Kilatino (OLADE).

title: Gaudium et Spes

text: Kanisa likiwa na lengo la milele, linaishi duniani na wanae ni pia raia wa nchi zao.

title: Lugha za Kirumi

text: Lugha ambazo ni muhimi zaidi kama lugha za kitaifa ni:Lugha za Kihispania, Kifaransa na Kireno zimesambaa duniani kwa sababu ni lugha kuu za nchi ambazo zilikuwa na makoloni mengi, zikaacha lugha zao katika nchi nyingi, hasa Kihispania ambacho ni lugha kuu ya bara la Amerika, Kireno ambacho ni lugha rasmi ya Brazili na nchi 5 za Afrika na Kifaransa ambacho ni lugha rasmi katika nchi nyingi za Afrika, Amerika visiwani na Kanada.

title: Kosta Rika

text: Kosta Rika ilikuwa nchi ya kwanza duniani ya kufuta jeshi lake kikatiba. Pia inaongoza kwa kuhifadhi mazingira.

title: Historia ya Kanisa

text: Mwaka 1200 kwa jumla Ulaya ilikuwa bara la Kikristo. Kanisa Katoliki (au: la Kiorthodoksi katika Mashariki) lilikuwa dini rasmi. Popote Kanisa lilikuwa chini ya ulinzi wa serikali. Watu wote walipaswa kuonekana Wakristo. Watu pekee wenye tofauti walikuwa Wayahudi, lakini waliruhusiwa kuishi katika nchi kadhaa tu; katika nchi nyingine walifukuzwa. Katika mila na desturi za Ulaya zilizotangulia kuja kwa Ukristo umoja huo wa dini na kabila ulikuwa kawaida.

title: Black & Blue

text:
"Black & Blue" ni albamu ya Backstreet Boys iliyotolewa baada ya albamu ya "Millenium". Hii ni albamu yao ya nne (lakini albumu yao ya tatu kutolewa nchini Marekani). Huko nchini Marekani, "Black & Blue" iliuza nakala milioni 1.6 katika wiki yake ya kwanza ya kutolewa, na kuifanya kundi la kwanza katika historia ya SoundScan iliyouza zaidi ya nakala milioni moja kwenye wiki ya kwanza. Albamu hii ilirikodi mauzo bora ya kimataifa katika wiki ya kwanzaa kwa kuuza zaidi ya nakala milioni 5 kote duniani katika wiki yake ya kwanza ya mauzo.Albamu ilikuwa namba ya nane kwenye orodha ya albamu za mauzo bora nchini Marekani mwaka wa 2000. Albamu hii ilithibitishwa platinum katika zaidi ya nchi 30 na ya dhahabu katika mikoa 10 kote duniani kwenye wiki yake ya kwanza. Ingawa ilipata mauzo bora, "Black na Blue" haikufikia mafanikio ya albamu mbili zao za awali. Single ya kwanza ya albamu hii ilikuwa "Shape of My Heart", ilifuatiwa na "The Call" na "More Than That." Wanachama wa bendi hii waliandika nyimbo tanokatika albamu hii. Black & Blue iliuza albamu milioni 24 kote duniani.
Album


query: Rais wa kwanza wa China anaitwa nani?

title: Sun Yat-sen

text: Sun Yat-sen (12 Novemba 1866 – 12 Machi 1925) alikuwa kiongozi wa kisiasa nchini China aliyeshiriki katika mapinduzi ya China ya 1911 yaliyoondoa utawala wa kifalme nchini akawa rais wa kwanza wa Jamhuri ya China na mwanzilishi wa chama cha Kuomintang.

title: Rais wa Afrika ya Kusini

text: Rais anachaguliwa na wabunge wa kitengo cha chini "(National Assembly)" cha Bunge la Afrika Kusini. Kwa kawaida huwa kiongozi wa chama kikubwa zaidi bungeni, ambacho kimekuwa African National Congress tangu uchaguzi wa kwanza baada ya kupinduliwa kwa apartheid (ubaguzi wa rangi) uliyofanyika tarehe 27 Aprili 1994. Rais wa kwanza kuchaguliwa chini ya katiba mpya alikuwa Nelson Mandela, ambaye alifuatwa na Thabo Mbeki mwaka wa 1999, kufuatiwa na Kgalema Motlanthe mnamo Septemba 2008 na kisha Jacob Zuma mnamo Mei 2009. Katika § 5, sehemu ya 88, katiba inaruhusu wakati wa Rais ofisini kuwa muhula miwili. Marais huchaguliwa kila baada ya uchaguzi wa wabunge, na uchaguzi huu huwapa marais muda wa miaka mitano, pamoja na nafasi ya kurudishwa mara moja.

title: Mgombasi

text: Mwaka 2013 diwani wa kata ya Mgombasi anaitwa Steven Nana, na Bi shamba wa kata ya Mgombasi anaitwa Suzan Kipungu, Afisa Elimu wa kata ya Mgombasi anaitwa ni Willson Mwakapora na Kaimu wake ni Mathew Nindi ambaye pia ni Mwalimu mkuu wa Shule ya Msingi Mgombasi.

title: Mfuko

text: Ingawa karatasi ilikuwa imetumika kwa ajili ya kufunika kwenye China ya kale tangu karne ya 2 KK, matumizi ya kwanza ya mifuko ya karatasi (kwa ajili ya kuhifadhi ladha ya chai) nchini China ilikuja wakati wa nasaba ya baadaye iliyokuwa imara.

title: Rais wa Afrika ya Kusini

text: Rais wa Jamhuri ya Afrika Kusini ni mkuu wa nchi na kiongozi wa serikali chini ya katiba ya Afrika Kusini. Kuanzia 1961 hadi 1994, mkuu wa nchi alikuwa anaitwa Rais wa Nchi.

title: Mtume Petro

text: Ungamo la namna hiyo linaripotiwa na Yoh 6:68 pia: "Bwana! Twende kwa nani? Wewe unayo maneno ya uzima wa milele. Nasi tumesadiki, tena tumejua, ya kuwa wewe ndiwe Mtakatifu wa Mungu".

title: Jamhuri ya Watu wa China

text: Uongozi huo ni kundi dogo la wakubwa wa chama na jeshi. Mwanasiasa muhimu ni Xi Jinping. Kwa sasa yeye anaunganisha vyeo vya Katibu Mkuu wa Chama cha Kikomunisti, Rais wa Jamhuri ya Watu wa China na mwenyekiti wa Kamati Kuu ya Kijeshi. Kwa jumla katika mapokeo ya Kikomunisti vyeo vya chama ni muhimu kuliko vyeo vya serikali ingawa katiba na sheria inasema tofauti.

title: Ofisi ya Makamu wa Rais Muungano na Mazingira (Tanzania)

text: Muungano na Mazingira ni wizara kamili ambayo ipo chini ya Ofisi ya Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania: kwa hivyo Waziri wake anaitwa waziri wa Nchi Ofisi ya makamu wa Rais Muungano na Mazingira.

title: Sun Yat-sen

text: Tar. 10 Oktoba 1911 yalianza mapinduzi ya China kwa uasi wa jeshi la Wuchang. Aliposiki habari hizi Sun alirudi China katika Desemba 1911. Mkutano wa wawakilishi wa wanamapinduzi kutoka majimbo mengi ya China uliamua kumaliza utawala wa kifalme ukamteua Sun kama rais wa kwanza wa Jamhuri ya China iliyotangazwa tar. 1 Januari 1912.

title: Birinus

text: Birinus (600 hivi – 649), anayeheshimiwa kama mtakatifu, alikuwa askofu wa kwanza wa Dorchester, na anaitwa "mtume wa Wasaksoni wa Magharibi" kutokana na kuingiza ufalme wa Wessex katika Ukristo.

title: Andrew Jackson

text: Andrew Jackson (15 Machi 1767 – 8 Juni 1845) alikuwa Rais wa saba wa Marekani kuanzia mwaka wa 1829 hadi 1837. Alikuwa na Kaimu Rais wawili: kwanza John C. Calhoun, halafu Martin Van Buren aliyemfuata kama Rais.

title: Historia ya Sudan Kusini

text: Katiba imeweka Tawi Kuu linaloongozwa na Rais ambaye ni Mkuu wa Nchi, Mkuu wa Serikali, na Kamanda Mkuu wa Sudan People's Liberation Army. John Garang, mwanzilishi wa SPLA / M alikuwa Rais wa kwanza hadi kifo chake tarehe 30 Julai 2005.

title: Ivan Gašparovič

text: Ivan Gašparovič (amezaliwa tar. 27 Machi 1941) ni mwanasiasa na profesa wa sheria kutoka nchini Slovakia. Kuanzia mwaka wa 2004 hadi 2014 alikuwa Rais wa nchi hiyo. Pia, huyu ndiye Rais wa kwanza kuchaguliwa tena kwa mara ya pili wakati wa uchaguzi wa nchi hiyo.

title: James Cook

text: Yeye ni maarufu kwa kutafuta pwani ya mashariki ya Australia, kuviona Visiwa vya Hawaii na ramani ya kwanza ya Newfoundland na New Zealand. Ndiyo sababu anaitwa "mtafiti wa Uingereza".

title: Joe Biden

text: Joseph Robinette "Joe" Biden Jr. (amezaliwa 20 Novemba 1942) ni mwanasiasa wa Marekani. Kuanzia mwaka wa 1973 hadi 2009 alikuwa mbunge wa Senati ya Marekani akiwakilisha jimbo la Delaware. Halafu alikuwa Kaimu Rais wa Marekani chini ya Rais Barack Obama kuanzia mwaka wa 2009 hadi 2017, akiwa Mkatoliki wa kwanza na pia Mdelaware wa kwanza kuwa Kaimu Rais.

title: Hong Kong

text: Kama matokeo ya mazungumzo kati ya China na Uingereza, Hong Kong ilirudishwa kwa Jamhuri ya Watu wa China chini ya Azimio la Pamoja la mwaka 1984. Mji ukawa wa kwanza kati ya Mikoa yenye utawala maalumu nchini China tarehe 1 Julai 1997 chini ya kanuni ya "nchi moja, mifumo miwili".

title: Corazon Aquino

text: María Corazón Sumulong Cojuangco-Aquino (25 Januari 1933 – 1 Agosti 2009) anafahamika zaidi kwa jina la Cory Aquino, alikuwa Rais wa 11 kwa nchi ya Ufilipino, ambaye alitumikia taifa hilo tangu mwaka wa 1986 hadi 1992. Aquino, ndiyo mwanamke wa kwanza kuwa Rais kwa nchi ya Ufilipino na ni wa kwanza kwa nchi za Asia.

title: Ulysses S. Grant

text: Ulysses Grant (27 Aprili 1822 – 23 Julai 1885) alikuwa Rais wa 18 wa Marekani kuanzia mwaka wa 1869 hadi 1877. Alikuwa na Kaimu Rais wawili, kwanza Schuyler Colfax (1869-73), halafu Henry Wilson (1873-75).

title: Gurudumu

text: Wataalamu wa historia huamini ya kwamba watu wa Babeli walikuwa wa kwanza kugundua gurudumu na kulitumia tangu mwaka 4000 KK. Watu wa China ya Kale waliligundua pia mnamo 2800 KK.

title: Togo

text: Rais wa kwanza alikuwa Sylvanus Olympio.

title: Tatiana Li

text: Tatiana Li (1856-1900) alikuwa Mkristo wa China, mke wa Mitrofani Chi Sung, padri wa kwanza wa Kanisa la Kiorthodoksi la China kufia dini ya Ukristo ambaye ndiye maarufu zaidi kati ya wafiadini wa China 222 wa Kanisa hilo waliotangazwa watakatifu mwaka 2000, wakiwemo huyo mama na watoto wao Isaya na Yohane.

title: Bendera ya China

text: Bendera ya Jamhuri ya Watu wa China ilionyeshwa rasmi mara ya kwanza tar. 1 Oktoba 1949 baada ya ushindi wa Wakomunisti juu ya Kuomintang katika vita ya wenyewe kwa wenyewe ya China.

title: William Henry Harrison

text: William Henry Harrison (9 Februari 1773 – 4 Aprili 1841) alikuwa Rais wa tisa wa Marekani kwa mwezi mmoja tu wa mwaka wa 1841 hadi kifo chake. Alikuwa rais wa kwanza kufariki madarakani. Kaimu Rais wake alikuwa John Tyler aliyemfuata kama Rais. Mjukuu wake aliyeitwa Benjamin Harrison alikuwa Rais wa 23.

title: Sudan Kusini

title: Malezi

text: Anahitaji kusaidiwa ajibu maswali makuu ya maisha: “Mimi ni nani? Nimetoka wapi? Ninakwenda wapi? Nafikiriwa kuwa wa namna gani?”

title: Lambo la Magenge Matatu

text: Mtu wa kwanza wa kuleta hoja la kujenga lambo hapa alikuwa Sun Yat-sen raisi wa kwanza wa China. Serikali za China na wakati wa vita pia Japan walifanya mipango ya ujenzi.

title: Wafiadini wa China

text: Kanisa la Kiorthodoksi linatambua kama watakatifu wafiadini waumini wake 222 waliouawa wakati wa uasi wa Waboksa. Wa kwanza kati yao ni Metrophanes, Chi Sung.

title: Magugu (Babati)

text: Kuna shule ya sekondari iliyoanza mwaka 2005. Magugu sekondari ina takribani wanafunzi 900 na walimu takribani 43, lakini walimu 6 hivi ni wa masomo ya sayansi na baadhi yao ni wakongwe wa shule hiyo (Dominick Medard, Msungu Henry, Laurence Manimo, Pareso Richard, Gerny Shigela na Fiita Sandemu). Mkuu wa shule wa kwanza ni Mwl. Magambo akafuatiwa na Mwl. Maginga na wa sasa anaitwa Mfwangavo.

title: Sheikh Muhammad Mansour Haji

text: Ilipofika barua kule chuoni, barua ilianza kusomwa na maafisa wa chini ikipanda mmoja mmoja mpaka kumfikia mkuu wa chuo, hatimae Sheikh Muhammad aliulizwa huyu aliyeandika barua hii ni nani? na amezaliwa wapi? na amesoma wapi?

title: Beyoncé Knowles

text: Knowles alishinda Msanii Bora wa Kike (Outstanding Female Artist) katika mashindano ya NAACP Image Awards 2009.[76] Yeye pia alishinda tuzo ya Msanii Bora wa R & B katika mashindano ya 2009 Teen Choice Awards. Knowles aliimba kwenye sikukuu ya Lincoln Memorial iliyokuwa tarehe 18 Januari 2009 iliyoandaliwa kwa heshima ya kuanzisha rasmi utawala wa Barack Obama, Rais wa 44 wa Marekani. Knowles pia aliimba wimbo toleo lake la R & B la wimbo maarufu unaojulikana kuimbwa na Etta James, wa "At Last", wakati Rais Obama na mke wake Michelle walikuwa wakicheza ngoma yao ya kwanza kama Rais na mama wa kwanza wa Marekani, tarehe 20 Januari 2009 katika hafla ya 'Neighborhood Inaugural Ball'.


query: Mnyama mgani wa baharini ni mkubwa zaidi?

title: Nyangumi

text: Oda nyingine ndogo ya Cetacea ni Mysticeti, ambayo hujumuisha nyangumi wa bluu, ambaye ndiyo mnyama mkubwa kuliko wote aliyeripotiwa kuishi, nyangumi mwenye nundu, na wanyama wengine wanaokula kutoka kwenye maji ya baharini kutumia michirizi mirefu iliyopo badala ya meno, ambayo ndiyo walikopatia jina lao.

title: Ukristo barani Afrika

text: Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu. Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya. Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji. Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu. Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosio wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali. Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji. Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?

title: Mto

text: Chanzo cha mto mara nyingi ni chemchemi au ziwa au maungano ya vijito vidogo. Mto hufuata mwendo wake kwa mtelemko hadi mwisho wake baharini au ziwani au kwa mto mwingine. Kama mto ni mdogo huitwa kijito. Mto mkubwa sana kama Kongo au Nile unaweza kuitwa mto mkubwa au jito.

title: Mtakatifu Paulo

text: 16 Sasa basi, ya nini kukawia zaidi? Simama ubatizwe na uondolewe dhambi zako kwa kuliungama jina lake.`

title: Abidjan

text: Abidjan ni mji mkubwa nchini Cote d'Ivoire pia ni mji mkuu hali halisi. Vilevile ni bandari kuu ya nchi kwenye Ghuba ya Guinea ya bahari ya Atlantiki. Abidjan haiko baharini moja kwa moja lakini kwenye wangwa ya Ebrie inayotengwa na bahari kwa kanda nyembamba ya mchanga.

title: Matomondo

text: Inasemekana kuwa jina Matomondo lilitokana na mnyama aliyekuwa akiishi katika mto unaopatikana maeneo yaliyo katika kata hiyo. Mnyama huyo aliitwa Itomondo, kwa Kiswahili ni Kiboko.

title: Anania wa Damasko

title: Mnyama

text: Wanyama wanahitaji oksijeni kwa kupumua.

title: Bomu la nyuklia

text: Tangu Nagasaki hakuna bomu lingine lililotumiwa vitani. Milipuko yote iliyofuata ilikuwa ya jaribio tu, ama jangwani au baharini pasipo watu. Nchi zote ziliogopa uharibifu mkubwa kupita kiasi, ingawa hasa nchi kubwa za Marekani na Urusi ziliendelea kutengeneza maelfu ya mabomu.

title: Mto

text: Mwisho wa mto huitwa mdomo. Mdomoni kwa kawaida mto huishia katika gimba kubwa zaidi ya maji, ama mto mkubwa au ziwa au bahari. Mdomo huo unaweza kuwa mpana kama kijazio hasa baharini ambako bahari inapanuka wakati wa maji kujaa.

title: Mnyama

text: Aina za wanyama ni nyingi sana. Mara nyingi aina zao zinatofautishwa kama ni wanyama wenye seli nyingi (metazoa) au seli moja (protozoa) tu.

title: Mnyama

text: Sayansi inayochunguza wanyama huitwa zuolojia, ambayo ni tawi la biolojia.

title: Kichaa cha mbwa

text: Inatokana na ambukizo la virusi vinavyosababisha uvimbe wa ubongo (encephalytis). Virusi hivi vinaweza kutokea kwa binadamu na wanyama wa aina za mamalia na ndege lakini ni mara chache kati ya wanyama wala majani. Mnyama mgugunaji ni nadra sana kuambukizwa na kichaa cha mbwa.

title: Mnyama

text: ingawa lugha hii hutumiwa tu kwa wanyama wakubwa zaidi, kwa kawaida wenye uti wa mgongo (kwa Kilatini: Chordata).

title: Magonjwa ya macho

text: Mnyama yeyote akikosa macho ni adhabu kubwa sana kwa maisha yake ambapo asipokuwa na mwangalizi anaweza kupata adha mbalimbali kama kukosa chakula na inaweza kumpelekea mnyama kufa kwa kukosa chakula kwa sababu haoni.

title: Mnyama

text: Wanyama walio wengi hutembea yaani hubadilisha mahali wanapokaa, kwa hiyo wanahitaji milango ya maarifa.

title: Mnyama

text: Binadamu hutofautisha mara nyingi

title: Fungo-miti wa Afrika

text: Fungo-miti (wa Afrika) ("Nandinia binotata") ni mnyama mbua mdogo, spishi pekee ya jenasi yake na ya familia yake Nandiniidae. Ana mwili ufananao na ule wa paka mdogo wenye miguu mifupi, masikio madogo na mkia wa urefu wa mwili. Wanyama wazima huwa na uzito wa kg 1.7 hadi 2.1. Hii ni spishi ya misitu mizito ya Afrika ambapo huishi mitini. Hula vitu vyingi kama wagugunaji, wadudu, mayai, mizoga, matunda, ndege na popo-matunda. Mnyama huyu ni mpweke na hukiakia usiku.

title: Tairi (nyota)

text: Tairi ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. . Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema النسر الطائر "an-nasr al-tair" ambalo linamaanisha “ndege aina ya tai anayepuruka” wakitaja ama kundinyota lote au hasa nyota tatu za a = Tairi, b na g. Hii ilikuwa namna yao ya kutafsiri jina la Kigiriki Ἀετός "a-e-tos" yaani tai walilolikuta kwa Ptolemaio katika kitabu chake cha Almagesti. Wagiriki waliwahi kupokea kundinyota kutoka Wababeli ambao waliona hapa pia ndege mkubwa kwenye anga.

title: Ukristo

text: Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu. Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda, jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya. Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji. Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu. Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosi wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali. Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji. Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?

title: Mnyama mla nyama

text: Mnyama mla Nyama (au kutoka Kiingereza Predator) ni aina ya mnyama ambaye huwinda, kukamata na kula wanyama wengine. Mnyama mla nyama kikawaida anaitwa mnyama mwindaji au kwa Kiing. humwita prey. Mnyama mla nyama anatoka katika familia ya carnivores (wanyama wanao kula nyama) au omnivores (wanyama wanaokula majani na wanyama wengine). Wanyama ambao wana uwezo wa kuwawinda wanyama wengine na kuwala ni k.m. Simba, Fisi, Chui, Mamba na Papa.

title: Unju bin Unuq

text: Moja ya mambo ya ajabu ya mtu huyu ni urefu wake yaani kimo, inasadikiwa alikuwa na urefu mkubwa ulioweza kumfanya atembee baharini na miguu yake kugusa chini.

title: Mnyama

text: Upande wa mwili hata binadamu ni mnyama na kimaumbile anahesabiwa kati ya mamalia.

title: Mnyama

text: Kuna wanyama wanaoishi peke yao, katika vikundi na jamii. Mfano wa wanyama wanaoishi peke yao ni kifaru au nyoka. Wanajumuika kwa tendo la kuzaa pekee. Mfano wa wanyama wa jumuiya ni simba wanaokaa na kuwinda pamoja. Ushirikiano unasaidia kupata chakula bora. Mfano wa wanyama katika jamii ni nyuki na wadudu wengine.

title: Mnyama Ngozi-miiba

text: Wanyama ngozi-miiba (kutoka Kiholanzi ) ni wanyama wa bahari ambao wana ngozi yenye miiba na ulinganifu wa pembetano ingawa wahenga wao walikuwa na uwenzipacha. Hata lava wao wana uwenzipacha lakini hukuza pande tano wakiwa wazima. Mifano ya wanyama ngozi-miiba ni viti vya pweza, changa-maji, shashile, chani na kojojo.

title: Nyati-maji wa mwitu

text:
Akiwa na uzito zaidi ya tani moja, nyati-maji wa mwitu ni mnyama mkubwa mwenye nguvu sana aliye na pembe pana kuliko wanyama wengine wote katika familia ya Bovidea. Pembe hizo zina umbo wa hilali na ni nzito kwenye tako na nyembamba karibu na ncha, na madume wana pembe pana kuliko majike. Mara nyingi hizo pembe zina upana zaidi ya mita
mbili. Kwato kubwa zinazotanuka pia ni faida kwa kutembea katika matope na vinamasi pale wanapokula nyati hao. Mnyama huyo ana manyoya marefu ya kutawanyika, yenye rangi ya kijivu hadi nyeusi, na ana miguu meupe-michafu chini ya magoti. Mkia wake ni mrefu kiasi mwenye manyoya zaidi kwenye ncha yake, naye ana alama ya 'V' nyeupe katika chini ya shingo yake.

title: Hotuba ya mlimani

text: "Ndiyo maana nawaambieni, msiwe na wasiwasi juu ya chakula na kinywaji mnavyohitaji ili kuishi, wala juu ya mavazi mnayohitaji kwa ajili ya miili yenu. Je, maisha ni chakula tu au zaidi? Na mwili, je, si zaidi ya mavazi?

title: Samia Yusuf Omar

text: Mwezi wa Aprili alifaulu kupata nafasi kwenye mashua iliyopangwa kuwapeleka wakimbizi 70 Italia kwa siri. Mashua iliishia petroli ikaelea ovyo baharini kati ya Lybia na Sisilia. Manowari ya Kiitalia ilikaribia na wakati mabaharia walirusha kamba kwa mashua ndogo kulitokea msongamano mkubwa pale na watu kadhaa walisukumwa na kuanguka kwenye maji. Samia alikuwa mmoja wao akazama na akafa.[5]

title: Zheng He

text: 1413–1415 alisafiri mara ya kwanza Afrika ya Mashariki. Alitembelea Mogadishu na Malindi kwenye pwani la Kenya. Sultani wa Malindi alimtuma balozi na meli za Zheng He aliyeleta twiga kama zawadi kwa Kaisari wa China. Mnyama huyu alisababisha Wachina kushangaa na kuna picha yeke iliyochorwa wakati ule.

title: Kiboko (mnyama)

text: Licha ya kufanana kimaumbile na nguruwe na wanyama wengine wenye kwato nne, wanyama ambao wanachimbuko moja la karibu la uhai ni "sesataseani", (nyangumi, porpoises nk.) ambako walitoka zaidi ya miaka milioni 55 iliyopita. Mnyama wa kale asili ya nyangumi na kiboko aligawanyika kutoka jamii nyingine za wanyama wenye kwato nne mnamo miaka milioni 60 iliyopita. Mabaki ya kale zaidi ya kiboko ni ya jenasi Kenyapotamus katika Afrika, wa tangu miaka milioni 16 iliyopita.


query: Je,Ziwa kubwa zaidi la maji safi barani Afrika ni lipi?

title: Tanganyika (ziwa)

text: Kwa kulinganisha eneo lake (km² 32,893) ni la pili tu baada ya Viktoria Nyanza katika Afrika.

title: Wasangu (Tanzania)

text: Lakini watu hawana njia nyingine ya kupatia maji yaliyo safi isipokuwa hiyo tu. Maji ya mto ambayo ni maji safi kidogo kuliko maji aliyotuama yanapitia kwa mbali sana na ni watu wachache tu wanaonufaika na maji haya ambazo wanaishi karibu ya hiyo mito.

title: Ziwa

text: Ziwa ni gimba kubwa la maji linalozungukwa na nchi kavu pande zote. Tofauti na bahari ni ukubwa na kutobadilishana maji na bahari kuu. Lakini maziwa kadhaa yamepewa pia jina la "bahari" hasa kama yana maji ya chumvi au kama watu wa eneo lake hawajui magimba makubwa zaidi ya maji. Mfano wake ni Bahari Kaspi katika Asia ambayo ni kubwa sana lakini hali halisi ni ziwa lenye maji ya chumvi.

title: Wanilamba

text: Kama ilivyo kwa jamii zingine za Kibantu barani Afrika ambao walihamia Mashariki na Kusini mwa Afrika wakitokea Afrika Magharibi, hususani nchi za Kameruni, Naijeria na Ghana wakipita misitu ya Kongo, Wanyiramba na Wanyisanzu walikuwa katika kundi mojawapo lililoelekea mashariki hadi maeneo ya Ziwa Nyanza (Victoria) hadi katika kisiwa cha Ukerewe kilichopo katika ziwa hilo kubwa zaidi barani Afrika.

title: Tsunami

text: Mbinu ya 1—Tumia mbinu hii ikiwa maji safi ya kunywa yanapatikana kutoka kwenye chanzo kingine tangi la maji au mfumo wa kunasa maji unaposafihshwa. Mbinu hii ni bora, lakini huchukua muda mrefu zaidi, kwani tangi la maji/mfumo ni lazima utolewe maji yote na kujazwa tena mara mbili.

title: Ukristo barani Afrika

text: Jangwa la Sahara lilikuwa kizuizi kikuu cha mawasiliano na usafiri kati ya sehemu kubwa ya Afrika na sehemu nyingine. Mabara ya Amerika na Australia hayakujulikana na wataalamu wa Asia, Afrika na Ulaya.

title: Ziwa Assal

text: Liko m 155 chini ya usawa wa bahari katika Bonde la Afar. Fuo zake zinashirikisha eneo la chini zaidi barani Afrika na ni ya pili ya chini zaidi duniani baada ya Bahari ya Chumvi huko Israeli/Palestina/Jordan.

title: Tsunami

text: Ili kuzuia magonjwa yanayotokana na chakula, nawa mikono yako kwa maji safi na sabuni kabla na baada ya kula au kutayarisha chakula na baada ya kutumia choo au bafu. Iwapo huna maji safi, tumia visafisha mikono visivyo na maji hadi maji safi yatakapopatikana.

title: Maasai Market

text: Maasai Market liko katika jiji la Nairobi kinyume cha njia ya kuzunguka kubwa zaidi barani Afrika cha 'Globe'. Soko hili hufunguliwa siku maalum za wiki, Jumanne na Jumamosi kuanzia saa kumi na muja asubuhi hadi saa mbili usiku. Pia huwa katika maduka makubwa yaliyo katika mazingira ya Nairobi, Village Market siku ya Ijumaa na Yaya Center siku ya Jumapili. Soko hili huwa na wauzaji wengi sana na kwa hivyo huwa kubwa sana

title: Kuvuta moshi wa sigara inayotumiwa na mtu mwingine

text: Hii ni hatari kwa wanyama kama seagulls na turtles kwa sababu wakati kuwekwa katika miili kubwa ya maji kama bahari, na Sumu ya kitako sigara inaweza kuwa madhara kwa maisha ya viumbe wa majini. Watafiti katika Chuo Kikuu cha Jimbo San Diego kudai kwamba filter-tipped butts sigara ni sumu hasa kwa ajili ya maji safi na samaki baharini . Hata moja tu sigara kitako peke yake soaking kwenye maji kwa siku ni madhara ya kutosha kwa kuua 50% ya samaki katika lita moja ya maji . Pombo kuwa na blubber wengi katika majini maisha na sumu kujihusisha pale, hivyo pombo hasa ni wengi walioathirika na sumu ya .

title: Ukristo barani Afrika

text: Ila Afrika Mashariki historia ya Ukristo si ndefu. Mwaka 1900 katika eneo la Tanzania ya leo Wakristo walikuwa elfu kadhaa tu. Ongezeko lilikuja haraka sana. Leo hii wako zaidi ya milioni 20. Wakati ule kati ya Watanganyika 100, Wakristo walikuwa 2 tu. Leo zaidi ya 50 kati ya Watanzania 100 ni Wakristo.

title: Trakoma

text: Bakteria inayosababisha ugonjwa unaweza kusambazwa kwa mgusano wa macho au mapua wa moja kwa moja au usiokuwa wa moja kwa moja na mtu aliyeambukizwa. Mgusano wa macho au mapua usiokuwa wa moja kwa moja unajumuisha kupitia nguo au inzi walioguza mtu aliyeambukizwa. Maambukizi mengi huhitajika kwa zaidi ya miaka mingi kabla ya alama iliyoko kwa kigubiko cha jicho haijakuwa kubwa kwamba kope za macho zinaanza kukwaruza jicho. Watoto husambaza ugonjwa kila mara zaidi ya watu wazima. Mazingira chafu, maeneo yaliyo na watu wengi, na pasipo na maji safi ya kutosha na choo yanachangia usambazaji.

title: Mto Ogowe

text: Mto Ogowe (au Ogooué) ndio mto muhimu zaidi wa Gabon, na ni wa nne kwa wingi wa maji barani Afrika (baada ya mto Kongo, mto Niger na mto Zambezi).

title: Ziwa Viktoria

text: Ziwa Viktoria (pia: Viktoria Nyanza, Ziwa Nyanza) ni ziwa kubwa la Afrika ya Mashariki lililopo baina ya Tanzania, Kenya na Uganda. Ni ziwa kubwa kuliko yote barani Afrika, na la pili duniani, baada ya Ziwa Superior ambalo lipo Amerika ya Kaskazini.

title: Ukristo barani Afrika

text: Mnamo mwaka 610 B.K. sehemu kubwa ya Afrika Kaskazini iliunganika tena chini ya Dola la Roma lililotawaliwa kutoka mji wa Bizanti (Roma ya mashariki). Lakini utawala huo ulikuwa hafifu kulingana na zamani za Roma ya Kale.

title: Ukristo barani Afrika

text: Kanisa linakua Afrika haraka kuliko katika mabara mengine yote. Kadiri ya wataalamu wa takwimu Wakristo na Waislamu wanashindana: ni nani mwenye waumini wengi zaidi barani? Hata hivyo zipo alama za kwamba tangu mwaka 2000 idadi kubwa ya Waafrika ni Wakristo wa madhehebu mbalimbali.

title: Elimu katika Afrika

text: Kulingana na "Maelezo ya Kimaeneo ya UNESCO kuhusu nchi kwenye Jangwa la Sahara barani Afrika," katika mwaka wa 2000 0% ya watoto walikuwa wameandikishwa katika shule za msingi, kiwango cha chini kwa uandikishaji katika eneo lolote lile. UNESCO pia ilielezea tofauti kubwa iliyokuwa kijinsia: katika sehemu nyingi za Afrika kuna uandikishaji wa juu zaidi kwa wavulana, lakini katika sehemu zingine kuna uandikishaji zaidi wa wasichana, kutokana na wavulana kutakikana kukaa nyumbani na kushughulikia shamba la familia. Afrika ina zaidi ya watoto milioni 40, karibu nusu ya idadi ya watoto wenye umri wa kwenda shule, wakiwa hawapokei mafunzo ya shule. Theluthi mbili kati ya hawa ni wasichana. Kituo cha USAID kinaripoti kwamba mwaka 2005, asilimia arobaini ya watoto wenye umri wa kwenda shule katika Afrika hawahudhurii shule za msingi na bado kuna watoto milioni 46 wa Kiafrika wenye umri wa kwenda shule ambao hawajawahi kuingia darasani.

title: Aliko Dangote

text: Kundi la Dangote, awali biashara ndogo iliyoanzishwa mwaka 1977, sasa ni muungano wa makampuni mengi iliyo na thamani ya naira trilioni mingi na iliyo na oparesheni nchini Benin, Ghana, Nigeria na Togo. Biashara za Dangote ni pamoja na usindikaji wa chakula, utengenezaji saruji na kusafirisha mizigo. Kundi la Dangote linatawala soko la sukari nchini Nigeria, kwani yeye ndiye msambazaji mkubwa zaidi wa sukari nchini katika makampuni ya vinywaji laini, watengenezaji pombe na watengenezaji peremende. Kundi la Dangote limekua kutoka kwa biashara kampuni ya biashara hadi kuwa kundi kubwa zaidi la Viwanda nchini Nigeria, pamoja na kiwanda cha kusafishia sukari cha Dangote (kampuni iliyo na pesa zaidi katika Soko la Hisa la Nigeria, yenye thamani ya zaidi ya dola bilioni 3 na usawa wa Aliko Dangote umefika bilioni $ 2), kiwanda kikubwa zaidi barani Afrika cha kutengeneza simiti: Obajana Cement, Kiwanda cha Unga cha Dangote miongoni mwa mengine.

title: Saruji ya Bamburi

text: Saruji ya Bamburi ni mojawapo ya makampuni kubwa zaidi ya kutengeneza saruji katika eneo la barani Afrika lililoko chini ya jangwa la Sahara. Kampuni hii imeorodheshwa katika Soko la Hisa la Nairobi na jina lake kwa ufupi ni BCC (Bamburi Cement Company).

title: Zege

text: Mara nyingi tatizo kubwa ni kutu ya vyuma ndani ya zege. Hasa kama ganda la zege la nje ya vyuma ni nyembamba au mchanganyiko ulikuwa na kasoro unyevu wa maji unaweza kufika kwenye vyuma ndani ya zege. Hivyo vyuma vinaanza kushika kutu. Ilhali kutu inapanuka na kuhitaji nafasi zaidi kuliko chuma safi upanuzi huu unaweza kupasua zege na kusababisha kutokea kwa ufa na mashimo yanayoongeza kuingia kwa maji ndani ya ukuta na kutu zaidi.

title: Tanganyika (ziwa)

text: Kina cha wastani ni m 570, ni kubwa zaidi katika sehemu ya kaskazini ambako vilindi vyake hufikia kina cha mita 1470. Kutokana na kina kikubwa kinashika kiwango kikubwa cha maji matamu kati ya maziwa yote ya Afrika (18,900 km³) na asilimia 16 ya maji matamu yote duniani.

title: Ukristo barani Afrika

text: Lakini baada ya muda mfupi wa mwanzo kazi kubwa ya kuhubiri vijijini, ushuhuda wa moja kwa moja na hata kufundisha katika shule za msingi iliendeshwa na Wakristo Waafrika. Wamisionari walikazia zaidi kuwaandaa hawa wainjilisti, makatekista na walimu.

title: Malaria

text: Kabla ya kuvumbuliwa kwa kiuadudu cha DDT,maeneo kadhaa ya kitropiki pia yalitokomeza au kudhibiti malaria kwa kuondoa au kusumisha maeneo ya mbu kuzaliana au maji ambamo lava huishi, kwa mfano kwa kumwaga au kujaza mafuta mahali maji yamesimama. Mbinu hizi hazijatumika vilivyo barani Afrika kwa zaidi ya nusu karne. [45] Katika miaka ya 1950 na 1960 kulikuwa na juhudi kubwa za afya ya umma kutokomeza ugonjwa wa malaria duniani kwa kulenga maeneo ambako malaria ilikuwa imeenea. [46] Hata hivyo, juhudi hizi hazijafaulu kutokomeza malaria katika sehemu nyingi zinazoendelea duniani, tatizo hilo limeenea zaidi barani Afrika.

title: Rasi

text: Rasi kubwa barani Afrika ni Pembe la Afrika.

title: Ukristo barani Afrika

text: Kwa sasa ndiyo dini kubwa zaidi barani, hasa Kusini kwa Sahara, pamoja na Uislamu ambao unaongoza Kaskazini kwa jangwa hilo.

title: Kuni

text: Namna ya pekee ya kuandaa kuni ni kuzichoma kuwa makaa. Hasa katika miji mikubwa ya Afrika makaa yamechukua mara nyingi nafasi ya kuni zenyewe kwa sababu yanawaka kwa moto safi zaidi na hii ni muhimu katika msongamano wa watu wengi mjini.

title: Orodha ya masoko ya hisa barani Afrika

text: Soko la hisa la zamani zaidi katika bara ni Soko la Hisa la Casablanca la Moroko lililoanzishwa mwaka wa 1929, na pia ndilo la pili kwa ukubwa Afrika baada ya Soko la Hisa la Johannesburg.

title: Shirika la Nigeria ya Mamlaka ya Televisheni

text: Ulioanzishwa mwaka 1977, na ni mwili inayomilikiwa na serikali ya Nigeria na inahusika na utangazaji wa televisheni nchini humo. Inadai kuendesha mtandao wa televisheni kubwa zaidi katika bara la Afrika na vituo katika maeneo kadhaa ya Nigeria. Shirika hili lilianza na kunyakuwa vituo vya televisheni vya eneo hilo mwaka wa 1976 na waliokuwa mamlaka ya kijeshi ya Nigeria wakati huo. Inajulikana na wengi kama sauti halisi ya serikali ya Nigeria. Inajulikana zaidi kama kinywa-kipande cha serikali kuliko kama vyombo vya habari vya kujitegemea. Shirika hili lilijulikana awali kama "Nigeria Television" (NTV), yaani, Televisheni ya Nigeria. Baadaye, jina hilo lilibadilishwa kuwa "Nigerian Television Authority" inavyo julikana mpaka sasa. Mkurugenzi mkuu wake wa kwanza alijulikana kama Vincent Maduka, na alikuwa mhandisi. Kabla ya kuteuliwa Vincent Maduka alikuwa Meneja Mkuu wa "Western Nigerian Television", WNTV Ibadan, kituo cha kwanza cha televisheni barani Afrika. The Guardian katika uhatiri wake wa Jumapili 18 Oktoba 2009 ulisema "mtandao wa televisheni uliomilikiwa na serikali, "Nigeria Television Authority", (NTA) ni kwa umbakli stesheni kubwa zaidi barani Afrika ya umbo hio, lakini bado haina uhuru inayohitaji ili kuongeza uwezo wake". Utawala wa NTA'skatika hewa ya Nigeria ulivunjwa tangu katikati ya miaka ya 1990 kutokana na uanzishaji wa vituo vya televisheni vya kibinafsi mashuhuri miongoni mwao ukiwa Afrika Independent Television. Baadhi ya programu yake yaweza kutazamwa katika intaneti kupitia Africast. Baadhi matangazo ya habari ya NTA hupeperushwa kutoka Africa Independent Television, na baadhi ni pia hupeperushwa na BEN Television katika Ufalme wa Uingereza. Kituo hiki kinapatikana kupitia Sky Digital nchini Uingereza katika kanal 202 na katika jukwaa la IPTV SuncasTV, [www.suncastv.com].

title: Dar es Salaam

text: Huduma ya maji Dar es Salaam imekuwa na tatizo kubwa katika kudhibiti mfumo wa maji taka katika mkoa wa Dar es Salaam kwa muda mrefu. Tangu shirika la maji DAWASCO (Dar es Salaam Water Supply Company) lilipowekwa rasmi kama shirika husika katika kuratibu utaratibu mzima wa mfumo wa maji safi na maji taka, kumekuwa na nafuu kidogo tu, lakini baada ya muda, liliibuka tatizo la kuibiwa kwa mabomba na uharibifu wa vyanzo mbalimbali vya maji.

title: Mto

text: Sehemu kubwa zaidi ya Afrika ya Mashariki inapeleka maji kwenda mabeseni ya Rufiji, Ruvuma, Ruaha Mkuu au mto Tana ambayo yote inaishia katika Bahari Hindi.

title: Uislamu barani Afrika

text: Uislamu una uwepo mkubwa huko Afrika Kaskazini, Pembe la Afrika, Pwani ya Waswahili, na wengine wengi huko Afrika Magharibi, kukiwa na idadi ndogo lakini idadi kubwa ya wahamiaji ikitokea Afrika Kusini.


query: Je, mji mkuu wa Uturuki unaitwaje?

title: Uturuki

text: Mji mkuu ni Ankara ulioko katika kitovu cha Anatolia.

title: Sivas

text: Sivas (Kigiriki:Σεβάστεια, Kiarmenia: Սեբաստիա, Kiajemi: Sebhasd) enzi ya Klasiko na Medieval au enzi ya kati waliita "Sebastia", pia huitwa "Sebastea" au "Sebasteia") ni jina la mji uliopo nchini Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Sivas. Kwa mujibu wa sensa za Kituruki zilizofanyika mnamo mwaka wa 2007, idadi ya wakazi ilikadiriwa kufikia kiasi cha watu 296,402. Mji upo m 1,285 kutoka juu ya usawa wa bahari.

title: Adapazarı

text: Adapazarı ni mji uliopo mjini kaskazini-magharibi mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Jimbo la Sakarya. Jimbo lenyewe kiasili lilijipa jina la Adapazarı vilevile. Hesabu iliofanyika mnamo mwaka wa 2008 ilionyesha idadi ya wakazi wanaoishi hapa kuwa takriban 391,102. Mjini hapa pia kuna kiwanda kikubwa cha magari kinachomilikiwa na Toyota Motor Corporation.

title: Ibn Battuta

text: Aliamua kujaribu njia kupita Uturuki kwa sababu alisikia ya kwamba palikuwa na misafara kati ya Waturuki Waseldjuki na Uhindi. Baada ya kuvuka Bahari Nyeusi alifika katika milki ya Kundi la Dhahabu akaendelea katika msafara wa Khan wa nchi. Alipofikia mji mkuu Astrakhan aliombwa na Khan wa Kundi la Dhahabu mwenyewe kumsindikiza mke wake aliyetaka kutembelea ndugu nyumbani kwake Konstantinopoli. Hivyo Ibn Battuta alifika kwa mara ya kwanza katika nchi nje ya zile za Kiislamu.

title: Mkoa wa Konya

text: Konya ni mkoa uliopo katikati mwa nchi ya Uturuki. Mji mkuu wa mkoa huu ni Konya. Huu ni mkoa mkubwa kabisa katika Uturuki kieneo.

title: Gaziantep

text: Huu ni mji wa sita kwa ukubwa nchini Uturuki na ndiyo mji mkubwa katika Anatolia ya Kusini-Mashariki - Uturuki.

title: Mji mkuu

text: Uturuki iliamua 1923 kuhamisha mji mkuu kutoka Istanbul kwenda Ankara. Istanbul iliwahi kuwa kwa karne nyingi mji wa Masultani tena mji wa kimataifa; mapinduzi ya 1923 yalimaliza utawala wa sultani na kutangaza Uturuki kuwa jamhuri. Pia Istanbul imekuwa kandokando ya eneo la Uturuki baada ya vita kuu ya kwanza kwa sababu sehemu za magharibi zilikuwa zimepotea na kuchukuliwa na Wagiriki na Wabulgaria. Hivyo Ankara iliteuliwa iliyoko katikati ya Uturuki mpya baada ya vita.

title: Historia ya Uturuki

text: Mji wake mkuu ulikuwa Konstantinopoli (leo: Istanbul) na mtawala wake mkuu alikuwa Sultani wa Waosmani. Imani rasmi ya milki ilikuwa Uislamu hata kama katika maeneo mengi idadi kubwa ya wakazi walikuwa Wakristo.

title: Iğdır

text: Iğdır (Kiarmenia: Իգդիր) ni jina la mji mkuu wa Jimbo la Iğdır lililopo mjini Mashariki mwa Mkoa wa Anatolia, Uturuki. Mji umepakana na Armenia, Nakhchevan na Iran. Mpaka wa Armenia una sababishwa na Mto Aras. Mlima mrefu wa Uturuki ni Ağrı Dağı, upo ndani ya jimbo la Iğdır, lakini sehemu kubwa ya ardhi ni tupu ambo iko mbali na eneo la mlima. Mji una wakazi wapatao 119,432 na wengine 75,927 wapo mijini. Mji una eneo la kilomita za mraba zipatazo 1,479.

title: Siirt

text: Siirt (Kikurdi:Sêrt), Kiarabu:سعرد) ni jina la mji uliopo mjini kusini-mashariki mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Jimbo la Siirt. Mjini kwa Siirt kumechanganya wakazi kati ya Wakurdi, Waturuki, na Waarabu. Idadi ya wakazi jinsi ilivyohesabiwa hapo mwaka wa 2000 ilikuwa takriban watu 98,281 wanaoishi mjini hapa.

title: Kemal Atatürk

text: Atatürk alimpindua Sultani, alitangaza Uturuki kuwa jamhuri na kuhamisha mji mkuu kwenda Ankara kutoka Istanbul. Baadaye alifuta cheo cha Khalifa kilichokuwa kiliunganishwa na cheo cha Sultani tangu mwaka 1517.

title: Düzce

text: Düzce ni mji mkubwa wa Jimbo la Düzce katika nchi ya Uturuki. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2000, mji una wakazi wapatao 156,326 waishio katika mji huo. Düzce ni mji wa themanini na moja ni ndiyo jimbo la mwisho la Uturuki ambalo lipo karibu na Mji mkuu kati ya Ankara na Istanbul. Mji uliathiriwa vibaya sana na tetemeko la ardhi lililotokea mnamo tar. 17 Agosti na 12 Novemba katika mwaka wa 1999.

title: Historia ya Uturuki

text: Baada ya kushinda Wamamaluki katika Misri, sultani (Selim I) alikuwa pia mkuu wa Makka na Madina akaendelea kujipatia cheo cha khalifa.

title: Faty Papy

text: Faty Papy (amezaliwa katika mji mkuu wa Bujumbura, 19 Januari 1990) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka nchini Burundi anayechezea klabu maarufu ya Trabzonspor nchini Uturuki na pia anaichezea timu ya taifa ya Burundi

title: Mkoa wa Elazığ

text:
Elâzığ ni mkoa uliopo nchini Uturuki ambao pia mji mkuu wake ni Elâzığ. Idadi ya wakazi ni 595,307 kama jinsi ilivyohesabiwa hapo 2006. Idadi ya wakazi hapo awali ilikuwa 569,616 kwa mwaka wa 2000 na 498,225 kwa mwaka wa 1990.
Mkoa unachukua eneo la kilomita za mraba zipatazo 9,153, na 826 km² ambalo ni eneo la hifadhi na maziwa asilia.
Mkoa wa Elâzığ umegawanyika katika wilya 11 (mji mkuu umekoozeshwa):

title: Ankara

text: Baada ya vita ya uhuru wa Uturuki mwaka 1923 nchi ilitangazwa kuwa jamhuri na Ankara mji wake mkuu badala ya Istanbul iliyowahi kuwa mji wa masultani.

title: Bursa

text: Bursa (kihistoria pia una julikana kama Prussa, Kigiriki: Προύσα, halafu baadaye waliita Brusa) ni mji ulioko mjini kaskazini-magharibi mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Bursa.

title: Erzurum

text: Mji wa Erzurum, una wakazi wapatao 361,235 (kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000). Huu ni mji mkuu wa Jimbo la Erzurum, ambao ni jiji kubwa katika Mkoa Mashariki wa Uturuki ya Anatolia. Mji upo katika mita 1757 (futi 5766) kutoka juu ya usawa wa bahari na mji wenye hali ya baridi sana.

title: Burdur

text: Burdur (zamani ulikuwa ukiitwa Buldur), ni mji ulipo mjini kusini-magharibi mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mjii mkuu wa Mkoa wa Burdur katika Uturuki. Mji upo katika pwani ya Ziwa Burdur. Mji unakadiriwa kuwa na wakazi wapatao 67,097 kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2007.

title: Uturuki

text: Mji mkubwa ni Istanbul ulioitwa zamani Konstantinopoli na zamani zaidi Bizanti: ulikuwa mji mkuu wa Dola la Uturuki hadi mwaka 1923.

title: Aksaray

text: Aksaray ni mji uliopo Anatolia ya Kati nchini Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Aksaray. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, idadi ya wakazi waishio katika wilaya hiyo ni 236,560 ambao wengine 129,949 wanaishi katika mji wa Aksaray. Wilaya imechukua eneo la km 4,589 (na 1,772 sq mi), na wastani wa mapolomoko ni m 980 (na ft 3,215), na kilele kirefu cha Mlima Hasan mnamo 3,253 m (na ft 10,673).

title: Istanbul

text: Konstantinopoli uliendelea kama mji mkuu wa Dola la Roma na baadaye Roma ya Mashariki uliojulikana pia kama Milki ya Bizanti hadi mwaka 1453 ambapo mji ulitwaliwa na Waturuki. Tangu mwaka ule uliendelea kama mji mkuu wa Milki ya Osmani hadi mwaka 1923. Baadaye serikali ya Uturuki ilihamia Ankara.

title: Diyarbakır

text: Diyarbakır (Kiosmani Kituruki دیاربکر, "Diyâr-ı Bekr"; Kikurdi ئامه‌د, "Amed"; anc. "Amida") ni mji mkubwa sana uliopo kusini-mashariki mwa nchi ya Uturuki. Mji upo katika eneo la ukingo wa Mto Tigris, huu ni mji mkuu wa Mkoa wa Diyarbakır wenye wakazi karibuni milioni 1.5. Wenye lundiko la watu takriban 600,000, huu ni mji wa pili kwa ukubwa katika Uturuki ya Kusini-mashariki mwa mkoa wa Anatolia, baada ya Gaziantep.

title: Eskişehir

text: Eskişehir ("eskē'shehēr", Kituruki: Eskişehir, "Mji wa Kale"; Kilatini "Dorylaeum"; Kigiriki: Δορύλαιον, Dorylaeum) ni jiji lililopo kaskazini-magharibi mwa ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Jimbo la Eskişehir.

title: Manisa

text: Manisa (Kiosmani Kituruki: ماغنيسا "Manisa"; Kigiriki: Μαγνησία, Kilatini: "Magnesia") ni jiji kubwa la Uturuki katika Kanda ya Aegean na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Manisa. Kihistoria, mji mpi ulikuwa ukiitwa Magnesia, na zaidi uliitwa Magnesia ad Sipylum, kwa kufuatia jina la Mlima Sipylus (Mount Spil) ambao unaangaza juu ya mji. Takriban watu 1,319,920 wanaishi mjini hapa.

title: Kilis

text: Kilis ni mji uliopo kusini-katikati mwa nchi ya Uturuki katika mpaka wa nchi ya Syria. Huu ni mji mkuu wa Jimbo la Kilis. Kwa mujibus wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2000, mji ulikadiriwa kuwa na wakazi wapatao 70,000. Mji upo katika kimo cha mita 663 kutoka juu ya usawa wa bahari.

title: Historia ya Uturuki

text: Mwaka 1453 Waosmani walitwaa mji wa Konstantinopoli na kumaliza Milki ya Bizanti wakifanya mji kuwa mji mkuu wao.

title: Bitlis

text: Bitlis (Kikurdi: Bilîs au Bedlîs kwa Kirmenia: Baghaghesh, baadaye waliita Baghesh) ni mji ulipo Mashariki ya nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkoa wa Bitlis. Kwa wingi wa watu Wakurdi wanaonekana kuwa na idadi kuwa ya watu, ambayo ilikuwa 65,169 (ikijumlisha na vijiji vilivyouzunguka mji huo) sensa ya mwaka wa 2000.

title: Artvin

text:
Artvin ni mji uliopo kaskazini-mashariki mwa nchi ya Uturuki, ambao pia upo katika Mto Çoruh karibu kabisa na mpaka wa nchi ya Georgia. Huu ni mji mkuu wa Mkoa wa Artvin.
Kama jinsi iliyo miji mingi ya Uturuki tangu miaka ya 1970 Artvin ukikuwa ukionekana kutodhibitiwa mfumo wa ujenzi mzuri na majengo na ofisi za serikali zipo mbaya kabisa kiasi kwamba imeondoa vivutio vyote vya kihistoria katika mji huo. Pia inaaminika kwamba mji wa Artvin kamwe hautokuwa mji mkubwa, utabaki kuwa kamji ka mkoa tu.

title: Isparta

text: Isparta ni jina la mji uliopo magharibi mwa nchi ya Uturuki na ndiyo mji mkuu wa Mkaoa wa Isparta. Takriban watu 250,000 wanaishi mjini hapa. Mji upo mita 1035 kutoka juu ya usawa wa bahari. Jina lingine la mji ni "Mji wa Miuaridi". Katika majina ya Kituruki cha kale, hayakuanza na SP, hivyo yalianza na "I" kama jinsi ilivyowekwa kwa mbele wakati wa kutamka "Sparta", na sasa inaandikwa na kutamkwa kama "Isparta".


query: Simba huishi kwa muda gani?

title: Simba

text: Simba huishi kwa wastani wa miaka 10-14 mwituni, huku katika hifadhi huweza hata kufika zaidi ya miaka 20. Mwituni, simba dume ni mara chache kuishi zaidi ya miaka kumi, sababu ya majeraha wanayoyapata kwa kupigana na dume wengine mara kwa mara. Hupatikana sana katika savanna na nyika, ingawa pia huweza kukaa kwenye misitu na vichaka.

title: Katerina wa Siena

text: Kwa sababu gani? Bila ya shaka kwa upendo.

title: Mbao F.C.

text: Mei 2017, Mbao FC ilicheza katka fainali ya Kombe la Shirikisho la Azam, dhidi ya Simba Sports Club. Simba alishinda mchezo huo kwa magoli 2-1 .

title: Simba Wanyika

text: Simba Wanyika ilikuwa bendi nchini Kenya iliyoundwa mwaka wa 1971 na wana ndugu kutoka Tanzania, Wilson Kinyonga na George Kinyonga. Bendi hii ilivunjika mwaka wa 1994. Simba Wanyika na bendi zingine mbili zilizotoka kwayo, Les Wanyika na Super Wanyika Stars, zilikuwa bendi mashuhuri sana nchini Kenya. Muziki wao uliotokana na sauti ya gitaa, ikiongozwa na mpiga gitaa wa Soukous, Dr Nico,ikichanganywa na maneno matamu ya muziki wa rumba na kuimbwa kwa Kiswahili. Simba wa nyika tafsiri yake kwa Kiingereza ni "Lions of the Savannah".

title: Simba Mdogo (kundinyota)

text: Kundinyota hii haikujulikana kwa mabaharia Waswahili wa Kale wala kwa Waarabu au Wagiriki kwa sababu nyota zake ni hafifu sana. Katika enzi ya kale nyota hizi hazikupangwa kuwa sehemu ya kundinyota maalumu ziliorodheshwa na Klaudio Ptolemaio kando ya Asadi (Leo). Simba Mdogo ni kati ya kundinyota zilizoanzishwa na mwanaastronomia Johannes Hevelius wa Danzig (Gdansk) mnamo mwaka 1690 BK. Akiwa mpika pombe na mfanyabiashara tajiri aliyeshika kwa muda pia umeya wa mji wake alikuwa hasa maarufu kwa kuangalia, kupima na kuorodhesha nyota pamoja na mke wake Elisabeth Hevelius.

title: Hakuna matata

text: Jambo, Jambo Bwana, habari gani? Mzuri sana!

title: Panya (Rattus)

text:
Kwa kawaida panya huishi kwa muda wa miaka mitatu, lakini wengi huishi kwa mwaka mmoja tu kutokana na kuwindwa na wanyama wengine.
Panya walianza kufugwa nyumbani tangu karne ya 19. Wengi wao ni panya wa kahawia lakini weusi na ‘Giant pouched rats’ nao pia hufugwa. Panya wafugwao huwa na tabia tofauti ukilinganisha na panya wa mwituni kulingana na vizazi vingapi vimewekwa kama mifugo. Pia panya wafugwao, hawaleti hatari tena ya magonjwa kama mifugo mingine, yaani paka na mbwa. Panya wa kufugwa huwa marafiki na wanaweza kuzoeshwa kufanya kazi mbalimbali.
Aina moja ya panya wa maabara inajulikana kama panya Zucker. Panya hawa wanazalishwa wakiwa na uwezo wa kupata kifua kikuu na magonjwa mengine ya binadamu.

title: Ugonjwa wa Alzheimer

text: Ugonjwa unapoendelea, dalili huwa ni pamoja na kuchanganyikiwa, kukerwa na uchokozi, mabadiliko ya hali ya moyo, kutatizika kwa lugha, kupoteza kumbukumbu ya muda mrefu, na mgonjwa kujitenga sana kadiri hisia zake zinavyoendelea kupungua. Hatua kwa hatua, kazi za kimwili hupotea, na hatimaye kusababisha kifo. Ni vigumu kubashiri hatima ya mgonjwa binafsi kwa vile muda wa ugonjwa unatofautiana. Alzeima hukua kwa muda wa kipindi kisichojulikana kabla ya kudhihirika kabisa, na inaweza kukua bila ya kutambuliwa kwa miaka mingi. Muda wa kuishi baada ya utambuzi ni takriban miaka saba. Chini ya asilimia tatu ya wagonjwa huishi kwa zaidi ya miaka kumi na nne baada ya utambuzi.

title: Historia ya Wokovu

text: Kwa namna ya pekee inajibu kinaganaga maswali kuhusu wokovu: unapatikana kwa njia gani? Kwa nini Wayahudi wengi walishindwa kumuamini Yesu ili kuupata? Kwa nini mataifa yameupokea badala yao? Aliyepata wokovu anaishi vipi? Je, Wayahudi wametupwa moja kwa moja?

title: Simba Wanyika

text: Kutekelezwa kwa vikwazo baina ya mpaka wa Kenya-Tanzania ilisababisha watu kukua kwa muziki na kuelekea katika mtindo wa uliokuwa unajitokeza wa benga nchini Kenya. Simba Wanyika waliendelea kucheza rumba, na walikuwa bado maarufu wakati bendi ilipogawanyika katika miaka ya 1970 wakati mpiga gitaa Omar Shabini alichukua baadhi ya wanamuziki wake na kutengeneza Les Wanyika. Mwaka wa 1980, George Kinyonga pia alijiondoa katika Simba Wanyika, akachukua wanamuziki zaidi na kuunda bendi ya Orchestra Jobiso. Lakini baadaye alirudi Simba Wanyika huku bado akifanya miradi za upande na Jobiso. Simba Wanyika baadaye walibadilisha jina lao hadi "Simba Wanyika Original" ili kuzuia mkanganyiko na Les Wanyika na kundi lilojigawa kutoka kwao la Super Wanyika Stars.

title: The Lion King

text: Simba alikua huku akiwa shupavu kwelikweli pale alipojiunga na rafiki yake wa udogoni Nala, ambaye alikuwa akijua kwamba baba yake Mufasa yu hai. Alimweleza kuhusu mambo ya kishenzi anayoyafanya Scar na kumwomba Simba arudi ili apambane na Scar. Simba akarudi zake nyumbani na kuanza kupambana na Scar kwa ajili ya ufalme, na ikatokea Scar akaeleza ukweli kwamba yeye ndiye aliyemwua Mufasa. Kulikuwa mapigano ya muda mrefu, lakini Simba akamshinda Scar, akadai kwamba yeye ana haki ya kuwa mfalme. Nala akawa malkia wa Simba na wakazaa kitoto chao wenyewe.

title: Simba

text: Chakula chao ni nyama inayopatikana kwa kuwinda wanyama. Tofauti na paka wengine, simba huishi na kuwinda katika vikundi vyenye wanyama 10-20. Kila kundi lina eneo lake na kuitetea dhidi ya simba wengine. simba jike ndiye anayewinda na baada ya kumkamata mnyama, dume ndiye anayeanza kula na hasa uanza kula viu vya ndani kama vile utumbo, maini, ndipo jike na watoto wanafuata kwa kula.

title: Simba Mdogo (kundinyota)

text: Simba Mdogo –Leo Minor ina nyota hafifu tu. Simba Mdogo haina nyota yenye jina la α Alfa kwa sababu Hevelius mwenyewe hakutoa majina kwa nyota zake; kazi hii ilifanywa baadaye na mwanaastronomia Mwingereza Francis Baily aliyesahau kuorodhesha nyota angavu zaidi kwa "α" akanza kutoa herufi za Kigiriki kwa β.

title: Chui

text: Chui ni lazima apiganie chakula na malazi na wawindaji wingine kama simba, tigers , fisi madoa na mbwa mwitu wa Afrika hata na wale wa Asia. Wanyama hawa huweza kuiba mawindo ya chiu au hata kuwawinda kwa ajili ya kitoweo watoto wa chui. Chui ameweza kuishi na wanyama hawa pamoja kwa kuwa na muda tofauti wa kuwinda, na kutokuwa muda mwingi maeneo ambayo wanyama hawa wapo. Kwa usalama zaidi, chui hubeba aidha watoto wake au kitoweo chake alichowinda mpaka juu ya miti. Simba mara chache huweza kukwea juu ya miti kufikia chakula cha chui, na kama amevutiwa sana, tiger mkubwa anaweza pia kukwea mti kufikia chakula hicho.

title: Kinyarwanda

text: Muraho = Habari gani?

title: Mkunga (samaki)

text: Mikunga wengi sana huishi katika maji kame ya bahari na huingia kwenye mchanga, matope au katikati ya miamba. Takriban spishi zote za mikunga hukiakia usiku na kwa hivyo huonekana kwa nadra. Wakati mwingine huonekana wakiishi pamoja katika mashimo yaitwayo "mashimo ya mikunga". Spishi fulani za mikunga huishi katika maji ya kina kirefu zaidi ya matako ya mabara na ya miteremko yao yenye kina cha hadi m 4,000. Wanajenasi wa "Anguilla" hukaa maji baridi kwa muda mrefu, lakini hata hawa wanarudi baharini ili kuzaliana.

title: Kipepeo

text: Vipepeo huishi kwa muda mfupi. Hula kiowevu pekee, hasa cha mbochi wa maua.

title: Waraka kwa Waroma

title: Simba

text: Simba pia wana uwezo wa kushambulia wanyama wanaofugwa na binadamu; kwa mfano huko India ng’ombe wengi huwa chakula cha simba. Simba pia wanaweza kula wanyama wenzao wanaokula nyama kama vile chui, duma, fisi na mbwa mwitu. Pia wakati mwingine hula mizoga ya wanyama wengine waliouawa kwa majanga au na wanyama wengine, na huangalia sana mahali wapozungukazunguka tai, wakijua fika mahali walipo patakuwa na mizoga. Simba anaweza kula mpaka kg 30 kwa mlo mmoja; na kama hawezi kula windo lake lote, hupumzika kwa saa kadhaa na kisha kuendelea tena. Wakati wa mchana na joto kali, kundi la simba hukaa kivulini na dume mmoja au wawili kubakia kama walinzi. Simba jike anahitaji walau kg 5 za nyama kwa siku wakati dume ni kg 7.

title: Gideoni

text:
"Ee Bwana, nitawaokoa Israeli kwa jinsi gani?
Tazama, jamaa zangu ndio walio maskini sana katika Manase,
na mimi ndimi niliye mdogo katika nyumba ya baba yangu".

title: The Lion King

text: Wakawa wanamtoa mbio Simba hadi kule chini ya mipungate, lakini bado Simba alitoweka. Mmoja kati ya wale fisi akajibwenga katika ile mipungate na kupiga kelele kuubwa. Simba bado akawa anamkimbia yule fisi mmoja (aitwaye Banzi) akawa anawaambia wenziwe waendelee kumkimbiza Simba, lakini Sheinzi, fisi wa pili (wa tatu wake ni bwege anaitwa Ed) akasema "Hakuna jinsi mimi ninakwenda kule! Unasemaje, unataka na mimi nije kuwa kama "wewe", Popo-Mpungate?!" Kwa hiyo wakamwachia Simba aende zake, huku wakiwa wanapiga zogo wakiwa kwa juu.

title: Kiboko (mnyama)

text: Kimo cha mbegani kinafikia mita 1.5 na urefu wake hadi mita 4.5. Uzito wake ni kati ya kilogramu 2700 na 4500 kg. Hivyo kiboko inashindana na kifaru juu ya cheo cha kuwa mnyama mzito wa pili kwenye nchi kavu baada ya tembo. Akikimbia hufikia mwendo wa kilomita 48 kwa saa ingawa kwa muda mdogo tu. Viboko huishi majini na nchi kavu, hasa kwenye maziwa na mito ambako viboko dume huishi kwenye sehemu kubwa ya mto na jike na watoto 5 mpaka 30. Wakati wa mchana hubaki wametulia kwa kukaa ndani ya maji au matope; kuzaliana na kuzaa watoto vyote hutokea ndani ya maji. Hujitokeza nyakati za giza kula nyasi. Wakati viboko hupumzika pamoja ndani ya maji, wakati wa kula nyasi hutawanyika na hakuna mipaka.

title: Kipepeo

text: Lava wa vipepeo au viwavi hula majani kwa wingi, na hutumia muda wao mwingi wa siku wakitafuta chakula japokuwa asilimia kuowa ya viwavi hula nyasi (majani), wachache hula wadudu. Baadhi ya viwavi huishi maisha ya kutesemeana na sisimizi. Huwasiliana na sisimizi kwa kutumia mitikisiko maalumu na kemikali. Sisimizi hutoa ulinzi kwa lava hawa ambao nao huwapatia mchwa utamuu wa asali.

title: Simba

text: Simba wa Namibia Simba wa kike huko Okonjima Lodge, Namibia Simba katika Pombia Safari Park, Italia

title: Mdudu Siku-moja

text: Wadudu siku-moja ni wadudu wa oda Ephemeroptera (ephemeros = -a muda mfupi, ptera = mabawa) katika nusungeli Pterygota (wenye mabawa). Wadudu hawa huishi majini baridi katika muundo wa nayadi (lava ya wadudu wa maji) kwa muda wa mwaka mmoja, halafu hutoka kwenye maji na kuambua mara mbili na kuwa mdudu aliyekomaa wenye mabawa. Licha ya jina lao wadudu waliokomaa huishi muda wa nusu saa hadi siku kadhaa. Wanajamiiana tu na kutaga mayai; hawali na kwa hiyo wana alama za vipande vya mdomo tu na utumbo umejaa na hewa. Kinyume na wadudu waliokomaa nayadi hula viani na diatomea, na spishi kadhaa hula lava za wadudu wengine wa maji.

title: Ndovu

text: Tembo ndiyo mamalia wa nchi kavu wakubwa kuliko wote sasa. Tembo hubeba mimba kwa miezi 22, muda mrefu kuliko wanyama wote wa ardhini. Ndama wa tembo akizaliwa huwa na uzito wa kilogramu 120. Tembo huishi kwa miaka 50-70, lakini tembo aliyevunja rekodi aliishi miaka 82.

title: Mbwana Samatta

text: Samatta alianza maisha ya soka katika klabu ya Africa Lion yenye makazi yake katika jiji la Dar-es-Saalam maeneo ya Mbagala. Huko aliweza kuonekana na klabu kongwe ya nchini Tanzania ambayo ni Simba Sports Club alipoweza kyishi kwa muda mrefu na hatimaye kuuzwa katika klabu ya Mazembe. Huko aliishi chini ya tajiri maarufu Afrika, Katumbi, ambaye ndiye mmiliki wa klabu hiyo maarufu Afrika na Dunia kwa ujumla.

title: Simba

text: Simba hutumia muda wao mwingi wa siku kupumzika kwa takriban saa 20 kwa siku. Japokuwa wanaweza kuamka muda wowote, lakini hali hiyo hutegemea zaidi cha kuchangamana. Kipindi hicho mara nyingi baina huwa usiku mpaka mapambazuko ambako hasa ndio muda wa kuwinda. Hutumia kwa wastani saa mbili kwa siku kutembea na dakika 50 kula.

title: Simba S.C.

text: Katika muundo huu wa utawala wa Simba Sports Club imeuza hisa zao hadi 49% kwa Mohammed Dewji.huku washabiki wa Simba wakibakiwa na 51%.

title: Simba Wanyika

text: Orodha ya bendi za Wanyika inaorodhesha bendi zilizotokana kwa Simba Wanyika. Muziki ya Kenya Muziki wa Tanzania